CLOSE WINDOW

D4217
Wylie
@#། །ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་བཞུགས་སོ། ། @##། །ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅུ་གཉིས་པ། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་བཤད་པའི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྣམ་པར་བཞག་ནས། སྐབས སུ་བབ་པ་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕྱག་འཚལ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་བཤད་པ་མཛད་པར་རྩོམ་པའོ།།ཚད་མར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མར་འཁྲུངས་པའོ། །ཚད་མ་དང་འདྲ་བས་ན་ ཚད་མ་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ།།ཚད་མའི་ངོ་བོ་དེ་ཅི་ཞིག་ཡིན་ན། གང་གིས་དེ་དང་འདྲ་བར་དམ་བཅའ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། ཚད་མ་སླུ་མེད་ཅན་ཤེས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སླུ་བར་བྱེད་པས་ན་སླུ་ བའོ།།ཤེས་པ་གང་ལ་དེ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སླུ་བ་ཅན་ནོ། །སླུ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཅན་ནི་སླུ་བ་མེད་པ་ཅན་ཏེ། གང་ལ་སླུ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མི་སླུ་བ་དེ་ཡང་དོན་ཡོངས་སུ་བཅད་ནས་འཇུག་ པ་ན་དོན་གྱི་རང་གི་ནུས་པ་གྲུབ་པས།ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་དོན་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་མི་སླུ་བ་ནི་ཡུལ་གྱི་ཆོས་དང་། དེའི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་ན་ཤེས་པའི་མི་སླུ་བ་ནི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཆོས་ཡིན་ནོ། །དེ་གང་ ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སླུ་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པས་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་མ་བཅད་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་མེད་པས་ན་དེ་ནི་མི་རིགས་སོ་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུ་མ་བསླུས་པས་ན་མི་སླུ་བ་ནི་མངོན་པར་འདོད་ པའི་དོན་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་དང་།རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའི་ཕྱིར། །དོན་བྱེད་ནུས་པར་གནས་པ་ནི། །མི་སླུ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མས་ ཡོངས་སུ་ངེས་པའི་དོན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་བྱེད་པར་རྟོགས་པའོ།།ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱིས་ཤེས་ནས་མེས་སྲེག་པ་དང་། འཚེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་ལ་འཇུག་པ་དེའི་དྲོ་བའི་རེག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མངོན་ སུམ་དང་ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་མི་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་མཚུངས་པ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་འཁྲུལ་པ་དུ་བ་ཨུ྅ལས་མེ་ངེས་པར་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་འཇུག་པ་མི་སླུ་བ་ཡིན་ནོ།།མངོན་སུམ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ ཀྱིས་སླུ་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེའི་དོན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཕྱི་མ་འཇུག་པས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱའི།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

我来为您翻译这段藏文文献：
《量理论》
这是《量理论》的注释，第十二品。论师在解说量的性相的论著中，建立了比量的道理之后，开始解释以"敬礼量"等开头的颂词。
"成为量"是指成就为量。由于与量相似，故称为量，即指佛世尊。若问此量的本质是什么，为何称其与量相似，故说："量即无欺知"。
所谓"欺"，是指产生欺诳。任何认识若具有欺诳性质即为有欺，不具欺诳性质即为无欺，此即"无欺"之义。这种无欺性在确定对境并趣入时，由对境自身功能得以成立，如所欲求之对境的本质无欺性是境的性质，而了知其如是性质的无欺性则是有境的性质。具有此性质者即为无欺知识。
若有人说：由于比量未能完全确定对境的自性，故不具普遍性，因此不合理。对此回答：由于不欺众生，故无欺性是现量与比量的共同特征，即能令人获得所欲求的对境。
为了详细解释这一点，故说："能作所欲事，即是无欺性"。这是说，通过量所确定的对境能够成办所求之事。就像通过现量了知后趣入火的燃烧、煮炊等功能，其热触等境的现量，以及有时由于人的某些相似性等而产生错觉，从烟等确定有火的比量推理，其趣入都是无欺的。
由于现量本身可能因各种错乱因素而产生欺诳，故应通过后起的、缘取对境作用的量来证成其为量；而比量则不需要如此。

།དེ་ལྟར་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ནམ། འབྲས་བུའི་རྟགས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་ དང་།དངོས་པོའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་རྟགས་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ན། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཕྱིས་ཀྱི་ཚད་མའི་འཇུག་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ཏུ་ནི་མངོན་སུམ་དང་དེར་སྣང་བ་དག་སྐྱེ་བའི་ཚེ་ཁྱད་ པར་ངེས་པ་མེད་ན་དེ་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་ཚད་མ་འཇུག་པས་མི་སླུ་བར་རིག་པར་བྱའོ།།གལ་ཏེ་ཕྱིས་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡང་མངོན་སུམ་སྔ་མ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་མི་འཁྲུལ་པར་ངེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་གཉིས་ཀ་དངོས་པོ་ མེད་པར་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།མེ་མེད་པ་ལ་མེ་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ལས། འཇུག་པའི་སྲེག་པ་དང་འཚེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཕྱིས་ཀྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དངོས་པོའི་རྟེན་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་ན་ཡང་མི་སླུ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་དོན་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་པོ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕྱི་མ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན། སྔ་མ་དེ་ལ་མི་སླུ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྔར་བཟུང་བའི་དོན་ཕྱིས་ཀྱི་ཚད་མས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ན དེས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་དོན་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གང་གིས་ན།དེའི་དོན་བྱེད་པ་དེ་ལས་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་དག་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས། དུས་སྔ་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཅན་ལ་གཅིག་ཏུ་འཇུག་པར་ བརྗོད་དོ།།དངོས་སུ་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕྱིས་ཀྱི་ཚད་མའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་ནི། ཚད་མ་སྔ་མའི་ཡུལ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྔར་དངོས་པོ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་དོན་བྱེད་ པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པ་དེའི་ཚད་མས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ནི་ཚད་མ་ཕྱི་མ་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་སླུ་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་དོན་བྱེད་པར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་དེ་མེད་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ།།ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཅན་ཉིད་ནི་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པ་དང་། ཅིག་ཤོས་སྨྲ་བ་དག་གི་དོན་དམ་པར་མི་སླུ་བ་ལ་བྱེ་བྲག་ཅི་ཡང་མེད་དོ།

我来为您翻译这段藏文：
如是，具有彼自性或者果相之因，确定为事物的自性以及事物的果，是具有因相之知识的因，因此，若无如是事物则无比量，故不需依赖后起量的趣入。在其他情况下，当现量与现量相似者生起时，若无法确定其差别，则应通过后起量的趣入了知其无欺性。
若有人说：后起现量与前现量无差别，故对事物的趣入仍有怀疑，无法确定其不错乱。
答：不然，因为二者皆不会于无事处趣入。对于无火处执为有火的趣入，不会生起以燃烧、煮炊等为境的后起知识，因为此知是依托实事而有。即使生起，也必定是无欺的，因为能如所欲求地获得作用，且事物即是彼量的因。如是，若后者是以事物为境，则前者对彼即是无欺。
若问：若先前所取之境非为后起量所了知，则如何能说其为缘取所量决定之作用的对境？何以说由彼作用而无欺，从而成为量？
答：不然，因为言说者们无差别地趣入，故随顺言说，说明前后生起者为一体。实际上却是有差别的。如是，后起量的对境事物若无前量的对境则不存在，故推度彼亦是彼境。因此，由于事物先前已成立，故最初即是量，因为由此趣入作用。
对于主张无外境者，量所决定的对境并非是后起量的因，而是如所欲求显现作用的知识为因。若无此者即非量，如是则无相违。即使无外境，具有如是显现的知识之生起即是士夫义，因此，承许有外境者与其他论者在胜义谛中的无欺性上毫无差别。

།མི་སླུ་ བ་དེ་དང་དེ་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུའི་འཇུག་པ་ལ་ཡང་གགས་ཡོད་པས། ཚད་མ་ཡང་སླུ་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཚད་མས་ངེས་པར་འདོད་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལས་མངོན་པར་འདོད་པ་ཉིད་དང་ཕྲད་པ་ཡིན་ནོ། །འཇུག་པ་ཡོད་ན་ཚད་མ་ཕྲད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཕྲད་པར་ནུས་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཕྲད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་དེ་ཉིད་འདིའི་མི་སླུ་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་མི་སླུ་བ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་དང་དེ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མར་མི་འགྱུར་ན་ཡང་འདོད་པ་དེས་ན་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཁྱབ་པ་མེད་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་ལ་འདིའི་འཁྲུལ་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དེ་ལ་ཚད་མར་འདོད པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྒྲ་འབྱུང་ཡང་བསམ་པ་དག་ནི་སྟོན་ཕྱིར་རོ།།མི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ། །སྐྱེས་བུའི་བསམ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་སྟོན་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འཆད་པ་པོའི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ཉིད་འཆད་པར་བྱེད་དེ། འཆད་པ་པོའི་བྱེད་པ་སྟེ། ཡང་དག་པར་འདོད་པ་དང་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །དེའི་ཡུལ་གྱི་དོན་གང་ཡིན་པ་རབ་ཏུ་གསལ་ཞིང་སོ་སོར་སྣང་བའོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ལའོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་དེ་ལ་སྒྲ་འདི་ནི་ཚད་མ་ཉིད ཡིན་ནོ།།འཆད་པ་པོ་དོན་དེར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྒྲ་ལས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དོན་དེ་ཤེས་པ་ན་འདི་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་གྱི་དེ་ཉིད་རྒྱུ་ཅན་མིན་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་གལ་ཏེ་གང་གིས་ ཤེས་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་དོན་བྱེད་པར་མི་སླུ་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།བུམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ལས། །བུམ་པ་ལ་འཇུག་པ་དེའི་དོན་བྱེད་པར་མི་སླུ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཡང་ཚད་མར་གྱུར་ན་མི་འདོད་པ་དེ་བས་ན་མཚན་ཉིད་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ་ ཞེ་ན་སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བཟུང་བ་འཛིན་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ནི། །མི་འདོད་འདི་ལྟར་བུམ་པ་དང་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། གྲངས་དང་འདེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་བ་འཛིན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ དང་པོར་མཐོང་བ་ཉིད་ཚད་མ་ཉིད་དེ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

凡是确定无欺性者即是量，因此怀疑等知识非是量。若有人说：由于人的趣入也有错谬，故量也可能有欺诳，因此非量。
答：此非与量所欲确定的对境相遇。那么是什么呢？是与所欲求相遇。若有趣入，量即是能令相遇者，如是，能够相遇即是量性，而非相遇本身。由于说明此能力即是其无欺性，故无过失。
若说：如果无欺性即是量性，则由于声生知中无此性质，将不成为量，如是所许则成为遍摄不足的过失。
答：并非遍摄不足。如是，对于显示其错乱者不许为量，而是因为虽有声生，却能显示意乐。"是无欺"一语随之而来。如是，由于显示士夫意乐，故为显示此而成为量。
通过"诠释者的作用"等来解释此义，即诠释者的作用，乃至"真实所欲及欲说"。其境之义明显且各别显现。显现于何处？显现于分别心。对于欲说境之义，此声即是量。诠释者具有彼义显现的分别从声中得知，知此义时即是量，此为其义。
若义之自性非是因，亦非量性，则何以成为遍摄不足之相？若谓：若于了知后趣入所作无欺者即是彼处之量性，则从瓶之分别知趣入瓶时，其所作将成无欺，如是彼亦成量，然此非所许，故相违入。
答：无此过失。"由取所取故，世俗非所许"，如是，以瓶、有性、数量、举起等为境的世俗知识不许为量。为何？因为是取所取之因。其中，最初见即是量性，是能趣入者。

།དེའི་མཐུ་ལས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན། དྲན་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་ན་དེས་དོན་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཤེས་པ་མེད་ པ་དེ་བས་ན་གང་ལས་ཤེས་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར།གལ་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཉིད་ཚད་མར་འདོད་ཀྱི། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྐྱེས་བུའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ཆོད་པ་དང་ཁྱད་ པར་ཅན་ཆོད་པ་མེད་པའོ།།ཤེས་པས་བླང་བར་བྱའི་དོན་ཤེས་ནས་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་སྐྱེས་བུས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོར་བར་བྱ་བ་ཤེས་ནས་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནན་ཏན་དུ་མི་བྱེད་པས། དེ་མངོན་སུམ་ དུ་མི་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ།བློ་ནི་ཚད་མ་ཉིད། བླང་དང་དོར་བྱའི་དངོས་པོ་ཡི། །འཇུག་ལ་དེ་གཙོ་ཉིད་ཕྱིར་དང་། །བླང་བར་བྱ་བ་དང་དོར་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་དང་། སྐྱེས་བུའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་དེ་ལ། དེ་གཙོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་ཏེ་ཤེས་པ་གཙོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར།བློ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བློ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ནི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འཇུག་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ་འཇུག་པའི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་འཇུག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་བླང་བར་བྱ་བ་དང་དོར་བར་བྱ་བ་ཤེས་ནས་རྟོགས་པ་པོ་འདིས་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་བཞིན་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ལས་བརྩམས་ནས་བསམ་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང་པོ་ དེ་ནི་འདོད་པའི་དོན་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཅན་དང་དེའི་ཡུལ་ཅན་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མའི་འབྲས་བུ་མ་ཆོད་པ་ཡང་དོན་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བ་ན་ཡང་གང་ལས་ཆོད་པ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཐ་སྙད་ ཐོབ་པ་ན་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།།མཆོད་པ་དེ་ཡང་ཡུལ་དང་འདྲ་བ་ལས་གཞན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བློ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་ཐ་དད་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་དོན་སོ་སོ་ལ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་རྣམས་ཅན་ནི་ཐ་དད་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་པའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བློ་ རྟོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པས་ཏེ་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་རོ།

由其力而生的后起分别知，如实取境，于忆念中生起，如是全然不知能成办作用的任何事物，因此如何能了知后趣入？
若问：为何许如是相的知识为量，而不许根等为量？
答：因不应理。量果有二种：即所谓士夫义的已决定者与未决定的差别。知识了知所取义后，为成办彼而精进，以现前为相的趣入为士夫所得。同样，了知所舍后，不精进于成办彼，以不现前为相的趣入得以成就。
智为量性，取舍事物之趣入，因彼为主故。对于以所取所舍事物为境及具有士夫义的趣入，由于彼为主故，即智为主因，故智为量性。说智为量性是为遮遣"根等亦成趣入因"之分别。如是，具根等者若无智则无趣入。若不尔，则仅由彼有即应成趣入。
如是，了知所取所舍后，此了知者将如理显示。从何处开始，具先行意乐而趣入者，彼初即是趣入所欲境之因。除此之外，由其力所生及以彼为境者，因是彼故即是量。
未决定的量果即是了解义。当一切因具足时，从何处得未决定了解的言说，彼即是量。彼决定除与境相似外不存在于他处。因此，虽然智作为体验的自性无差别，然对各别义成差别。如是，由境差别故，智解有差别，此为其因。

།དེ་ཡོད་ན་སྟེ་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་འདི་ཡོད་ཕྱིར། བློ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་གང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་ཤིན་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་རིགས་སོ། །དེ་ཡོད་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ ཡིན་ན་ནི།ལྟོས་པར་བྱ་བ་གཞན་འདི་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་སྔ་མ་དེ་ཉིད་ལྟོས་པར་བྱ་བ་གཞན་དེས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཅན་གྱི་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ལ་ཡང་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ དང་འདྲ་བས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདྲ་བ་ཉིད་ཡོད་ན་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་རྟོགས་ཏེ། དེའི་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ཆོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྟེན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གཉི་གའི་ཡང་ ཡུལ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པའི་ཡུལ་ལ་ཚད་མ་གཞན་མི་འཇུག་པས་བརྗོད་པ་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པས། ཚད་མ་རྣམས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཚད་མ་གཞན་གྱི་དབང་གིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་སྨྲ་སྟེ། དེ་དང་དེ་མི་རིགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་འདིའི་དོན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་རྣམས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་མངོན་པར་གསལ་བའམ། སྐྱེ་བ་ཚད མ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་གྲང་ན།གྲུབ་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་སྒྲ་གྲུབ་པ་དང་འབྲས་བུ་ཅན་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །རེ་ཞིག་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། །སྐྱེས་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པའི་གནས་སྐབས་དག་ལ་ཤེས་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ སྐྱེས་པ་ནི་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།མེད་པའི་བྱ་བ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་དེའི་ཚེ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར། གང་གང་ལས་འགྱུར་ཞིང་གང་གིས་ན་ཚད་མ་ཉིད་རང་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། དབང་པོ་ལ་ སོགས་པ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་ལས་ཤེས་པ་ཚད་མའི་ངོ་བོ་ཅན་སྐྱེས་པ་དེ་ལྟར་ན།རང་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འདི་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཚད་མའི་མངོན་པར་གསལ་བ་རང་ལས་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། རང་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་ཉིད་ མ་ཡིན་ནོ།

若彼存在，即具道相存在，由有此果故，智即是量性。若有何者则成何者，彼即应理为其极成因。若彼存在时有时无果，则应了知此有其他所依。尔时，由前者为其他所依所决定故，不成殊胜作用性。因此非作用性。
虽有根等，亦无作用，因为由与境相似所决定故。若有相似性则必定了知彼，因为彼之彼不为任何所决定。由是知的自性故，是无所依果之安立所依，如是相似性是二种果的因。彼亦成为知的自性故，知即是量。
为避免"由于所说境不容其他量趣入，故说非量"之过，他人说："诸量由自成量性，非由他量所成"，然此不应理。为何？如是所说任何义皆不应理。
如是，"诸量由自成就量性"是说明显或生起为量性？成就有二种：如声的成就与有果的成就。首先非是生起，因为在已生与未生状态中，知非是量性的作者。未生即是无，因为无的作用不应理。若已生，由是彼自性故，量性亦尔时已生。如是，由无果故，从何生何，以何而成自生量性？
如从根等异法生具量性自性的知识，如是非自生。若谓"此是量"之决定相的量显现由自而成，如是自成就者不应理。

།འདི་ལྟར་ཚད་མ་དང་དེར་སྣང་བ་དག་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་ཁྱད་པར་ངེས་པར་བཟུང་བ་མེད་དེ། འཇིག་རྟེན་ན་ཚད་མ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མ་རང་ཉིད་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་དག་གིས་ཕན་ཚུན་འགལ་ བ་ཅན་གྱི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།ཚད་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ན་ཚད་མ་དང་། ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་བདག་ཉིད་ཚད་མ་དང་དེར་སྣང་བའི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཕྱིར། འགའ་ཞིག་འགའ་ཞིག་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་དེས་ཀྱང་མཚན་ཉིད་དེ་ལྟར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་ན་རང་ཉིད་ཀྱི་བརྗོད་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་དོ། །ངོ་བོ་དེས་གཞན་གྱིས་ཚད་མ་རིག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་ཡིན་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིའི རང་གི་རྟོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་བརྗོད་པའི་ལོག་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མེད་པ་ཀུན་ནས་བསྟན་པས་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་སྟོན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་ལས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ ཉིད་ཀྱི་ངེས་པ་འདོད་པ་དེས་ཤེས་པས་རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་འདོད་པར་འགྱུར་རོ།།སྐྱོན་དེ་བསལ་བར་འདོད་པས་ཤེས་པ་གཞན་ལས་གྲུབ་པར་འདོད་པ་ན་རང་ལས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དེའི་མཚན་ཉིད་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་ན་ཡང་། དེ་ནི་འདོད་པ་ཉིད་ ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་རང་གི་རྒྱུ་ལས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་གཞན་ནམ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་འདིའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཅག་གི་ཚད་མ་ཉིད་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཁོ་བོ་ཅག་གི་ནི་རང་ལས་རང་གི་ངོ་བོར་རྟོགས། རང་ རིག་པ་ལས་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་དེའི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི།ཚད་མ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་བཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་བདེན་ཏེ། མངོན་སུམ་དེ་ནི་ཆར་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ ཡང་བཟུང་བ་ཉིད་ནི་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་བཟུང་བའི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དག་ལ་ཡང་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ། འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་ཀྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་། རྣམ་པ་གང་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་། གོམས་པ་དང་ སྐབས་ལ་སོགས་པ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ན་དེ་ངེས་པ་ཡིན་གྱི།གཞན་ཆོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如是，量与似量生起时无确定差别，因为世间见到对量与非量有怀疑故。若量由自成就，则论典作者们不应作相互矛盾的量的定义。因为量一生起即成就量与非量自性的分别，故应作一相定义。
复次，为遍断自身量与似量之自性，某者于某处有错乱。如是所说亦非如是定义。若作则违害自说。若为令他了知量而作定义，彼亦不应理。此亦与自了相违。
如所说颠倒义性之无因遍显示，说明非士夫所作性即是量性，如是非自成就。复次，若许由知的存在性决定量性，则由知了知自性故，应许自证。欲除此过而许由他知成就时，即非自成就。若谓"其相非他所作"，此即所许。
如是，从自因如是生起者，非由他量或他者作此量性之自性。若问："那么你们的量性如何成就？"
我等则说：由自了知自性，由自证成就彼量智之知的存在性，而非量性。若谓"由无异于知的存在性故，量性亦为所取"，此诚然。由现量非分别生故，虽彼亦是所取，然于所取诸相中能生决定者，由能趣入故许为量性，非他。
虽见无差别，然于何相有所求、串习及机缘等决定因时，彼即决定，而非他决定。

།དེས་ན་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དམིགས་པ་ན་ཚད་མ་ཉིད་བཟུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་མ་བཟུང་བ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་ཉིད་ངེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། ཐ་སྙད་ ཀྱིས་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་སོ།།གལ་ཏེ་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་དོན་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བརྩམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར། བསྟན་ བཅོས་རྨོངས་པ་ཟློག་བྱེད་ཡིན།།འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་པར་འཇུག་པ་ན་སླུ་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇུག་པར་འདོད་པས་འཇུག་པ་ལས་སྔར་ཚད་མ་དང་དེར་སྣང་བ་དག་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མི་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ དག་པའི་ཤེས་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པར་གྱུར་པའི་ཆོས་སྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་ལས།ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མི་སླུ་བ་རིག་པར་བྱས་ནས་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་པོའི་ཚད་མ་ དང་།ཅིག་ཤོས་མི་ཤེས་པ་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཉིད་དང་ཐ་སྙད་ཀྱང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བསྟན་བཅོས་ནི་ཅི་ཡང་མི་རུང་ངོ་ཞེས་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡང་། དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་ཉིད་རིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་དག་ནི་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པས་མཁས་པ་སྙམ་སེམས་པ་དག་གི་ཡང་ལོག་པར་རྟོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ནི་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚད་མ་མེད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི འཇུག་པ་ན་འདི་སླུ་བར་འགྱུར་རོ།།འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་མི་སླུ་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བྱ་རོག་དང་། ཏ་ལའི་ཚུལ་གྱིས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དེ་བས་ན་དེ་ལྟར་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་མི་སླུ་བ་གཅིག་ཅིག་བཤད་དོ། །མི་ཤེས་དོན་གྱི་གསལ་བྱེད་ཀྱང་། ། གཞན་མཚན་ཉིད་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པ་པོའི་མི་ཤེས་པའི་དོན་གྱི་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་གསལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པར་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དང་དེ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དོན་སྨོས་པས་ནི་ཟླ་བ གཉིས་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བཤད་དེ།མི་ཤེས་པ་དེ་བཟུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེའི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འོ་ན་ཇི་ལྟར་ན་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་མི་དམིགས་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསལ་ བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

因此，虽于知的存在性所缘时取得量性，然如未取，因为无决定故。若问："那么如何决定量性？"由言说即是后起作用境的知。若由言说了知量性时，则论典成无义故，不应造作。
非无义，因为：
论典能遣除愚痴。
不知能趣入量相而趣入时，有欺诳可能故。欲趣入者应于趣入前了知量与似量之相。彼亦自不了知者，从显示正知近喻法的论典，了知如所说相的不欺后，由某相趣入故造论典。由遣除了知者的量与非量无知，如是非无义。
量既极成立且是言说，如是说"论典全不应理"者，其如是言说即不应理。如是，诸量非极成立，因见自诩通达者由作相互矛盾相亦有邪解，何况世间。正因此故，无量为先而趣入者成欺诳。有时不欺者亦如乌与椰相合，如是彼全不应理。
因此如是说量相为不欺一相。"能显未知义"为第二相。能显了知者不知义事之真实性，即显明之知亦是量。由作用不欺性故，应了知彼彼。说"义"者表明二月等显现非量性，因虽取彼无知，然非其义故。
若问："那么遮境之不见如何是量性？"答：非尔，因于此亦能显自相无故。

།དོན་སྨོས་པས་ཀྱང་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་བཞེད་དོ། །གལ་ཏེ་དོན་མ་རྟོགས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་འོག་ཏུ། །སྤྱི་ཡི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐོབ། །རང་ གི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ལས་དུས་ཕྱིས་སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་བཟུང་བ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་ཡུལ་ཉིད་དུ་བདག་གིར་བྱེད་པའི་ཕྱིར།དེ་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་ཐོབ་ན་མི་འདོད་དོ། །དེ་བས་ན་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་ནི་མེད་དེ་འདི་ལྟར་ མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པས་དེ་དང་དེ་ལས་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་འཛིན་པ་ན།ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་དྲན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་པའི་ཕྱིར། དོན་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་ འདི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པར་འགྱུར།མ་རྟོགས་པ་སྤྱི་ཤེས་པའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པ་ཡང་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་པ། །ཤེས་པ་གང་ཡིན་ཞེས་དགོངས་ཕྱིར། །འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ ཉིད་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པས་སྤྱི་ཤེས་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འོ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཐོབ་སྟེ། སྒྲའི་རང་བཞིན་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་མཐོང་ བ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་ཐམས་ཅད་ལས་ལྡོག་པའི་སྒྲའི་བདག་ཉིད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བཟུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་།རྣམ་པར་གང་ལ་མངོན་སུམ་དེས་ངེས་པ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་བཟུང་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་བཟུང་ བ་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།ཅིའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཚད་མར་འདོད་ཀྱི་གཞན་མ་ཡིན་ཞེ་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད་དཔྱད་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་ པ་དེ་ལྟར་ན་དེའི་དོན་དུ་སྐྱེས་བུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོན་བྱེད་པའི་རྟེན་འདོད་པ་ཡུལ་དེ་ཉིད་ལ་ཚད་མ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཀྱི།དོན་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་གྲུབ་པས་དོན་བྱེད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དོན་བྱེད་པར་མི་ནུས་པ་མེད་པའི་ ཡུལ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་རྟོགས་པ་ལ་མི་ཤེས་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

说"义"也表明是有事物与无事物相的真实性。若义未了知的显明是量时，"了知自性后，获得共相识"。由通达自相后，后时所得共相识，因取未被现量所取的共相为境故，若彼亦得量性则不许。因此，若谓相有错乱，此过无矣。
如是，现量知于彼彼差别性的青等境取时，由如所见差别境性的忆念知生起故，若非能令未了知义了知者，则以何为量性而相成错乱？虽由共相知了知未了知，如是亦由"何为不知自相之知"故思故，全无错乱。
了知未了自相境之知即是量，如是由说具差别相故，共相知非量。若谓"则得比量非量，因见声性无常知故"，非尔。虽取遍离一切的声自性不共，然于现量彼定等自果生起之相，即取可言说性，非他。如是，由趣入未取故，比量是量，此前已说。
为何许了知自相之知为量而非他？由观察自相故。唯自相能作义用，如是为此士夫欲求自相作用所依之境的量，非于无作用的其他境。由如是成就不成作用故。
若谓"则无作用境的比量应成非量"，于此亦有未了自相的不知义境性故。由了知唯自相无故。

།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་གྱི་བྱ་བ་ བྱེད་པ་དགག་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རམ།ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་དེས་དབེན་པའི་ཡུལ་དེ་ལྟར་དེས་དབེན་པའི་ངོ་བོར་ཤེས་པའི་ཕྱིར། དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་ པ་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོའི་རྟེན་མེད་པ་དེ་ལ་ཡང་ནམ་མཁའི་རྒྱུས་སྟོང་པ་དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཉིད་རྟེན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཐམས་ཅད་དུ་དངོས་པོ་ལ་རེག་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་བརྟེན་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་བཞིན་བཅོམ་ལྡན་ཚད་མ་ཉིད། །འདི་ཚད་མ་དང་ཡང་ཅི་ཞིག་མཚུངས་ན། གང་གིས་ན་ཚད་མ་དང་འདྲ་བས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་དང་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་དང་། མི་ཤེས་པའི་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་ངེས་པར་ལེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུའི་དོན་ལ་མི་སླུ་བར་མཛད་པ་དང་། རྟོགས་པ་པོས་སྐྱེས་བུའི་དོན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མི་ཤེས་པ་སྟོན་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་འཆད་པར་འགྱུར་པར་བྱས་ནས་དཔེར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱས་པས་ཆོག་མོད་ཀྱི་ཅིའི་ཕྱིར་གྱུར་པ་བརྗོད་ཅེ་ན་མ་སྐྱེས་པ་ནི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་གྱུར་བརྗོད། མ་སྐྱེས་པ་རྟག་པའི་ མཚན་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་སྐྱེས་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་གྱུར་པ་བརྗོད་དོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ནི་སྐྱེས་པ་ཡིན་གྱི། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་སྐྱེ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་ བཞིན་གྱི་ངེས་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ནི་གློ་བུར་བར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོན་གྱི་རང་གི་རྒྱུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།ཚད་མ་དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་ལ་ལྟོས་པ། གང་གི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བཞུགས་པ་དང་། དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། ། དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པ་ལས་ཀྱང་ཚད་མ་ཉིད་ཡོད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་རིགས་སོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ནན་ཏན་དུ་བྱས་པ་དེ་ནི་དེ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ནད་པས་ནད་མེད པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱས་པ་ལྟ་བུའོ།

由了知瓶等作用义无可遮故，或由了知方位等彼离境如是为彼离性故，胜义不见亦依自相。于何处遮除虚空等时无外事所依，于彼亦以虚空因空彼相的分别心为依，如是一切皆触及事物。
具如所说二相依止性者即是量。"如是薄伽梵亦是量性"，此与量有何相同？由与量相似故是量性，即与量的二相相同。由如所欲于所成义不欺故，及由显明未知义故是量性。
如是薄伽梵亦由于决定善等相的士夫义不欺作，及由显示了知者不知士夫所成义故是量性。由将说量性法相同性而作为譬喻。
若谓"如是则说'于量性'即可，何故说'成'？"答：为遮未生故说"成"。未生常相非有，为遮未生义故说"成"。
薄伽梵智慧彼彼是生，非由自性成就。当其生时，由境、时、自性不应定故，应知彼为客性，如是显示义之自因。
彼量依止薄伽梵能立，因薄伽梵住于量性及将说其能立。由精进于其能立故有量性，因此薄伽梵应理为量性。
论式为：谁于何能立无倒精进，彼即得彼，如病人于无病能立无倒精进。

།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནན་ཏན་མཛད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མ་སྐྱེས་པ་རྟག་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་དེ་གང་ལས་ཡིན།དེ་ལྟར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་དབང་ཕྱུག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཤེས་པ་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཚད་མ་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་མིན། །ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།དངོས་ཡོད་རྟོགས་པ་ཚད་ཕྱིར་དང་། །དངོས་པོ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་པས་ན་དངོས་པོ་ཡོད་པའོ། །དངོས་པོ་ཡོད་པ་དེ་རྟོགས་པ་ནི་ཤེས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེའི་ཡུལ་གྱི་རྟོགས་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་འགྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཤེས་བྱ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས། །ཚད་མའི་ཡུལ་གྱི་དོན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུས་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་རྟོགས་པ། དེ་ནི་མི་བརྟན་ཉིད་ཕྱིར་རོ། ། ཚད་མ་ཉིད་རྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་མཐོང་བ་ཡུལ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོའི་སྔ་ན་མེད་པ་དང་། ཞིག་ནས་མེད་པའི་གནས་སྐབས ཀྱི་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ།།ཤེས་པ་གང་མི་རྟག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་མེ་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ། །མངོན་པར་འདོད་པ་སྐྱེས་བུའི་དངོས་པོ་མི་རྟག་པ་མཐོང་བ་ཡང་མི་རྟག་ པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན། མི་རྟག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་དེ་གང་གིས་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་པོ་དེ་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཤེས་པ་ཡང་། རིམ་བཞིན་སྐྱེ་བ་ཅན་དག་ནི། ། ཤེས་པ་པོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །རྟག་ལས་སྐྱེ་མི་རུང་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ལས་ཀྱང་རིམ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་རང་བཞིན་གང་གིས་རྒྱུ་ཡིན་པ དེ་ནི་གཅིག་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་གྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ནི་རིམ་བཞིན་དུ་འགྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ནུས་ན་ཡང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཤོལ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མི་རིགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ལྟོས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།

薄伽梵亦是于量性能立无倒精进者，此为自性因。"未生常量性非有"此从何来？若谓"如是则如虚空等为能别性，自在性所欲由自性成就的常知应成"，此非尔。如是：
量性非是常有，何故？由了知实有是量故。实有即事物且是有，故为实有。了知实有即是知，彼即是量性故。量境由无常故非遍有，如是其境了知亦非遍成。
由所知无常故，由量境义无常因，其境者实有了知，由彼不坚故，量性非常。
论式为：若有境知之境非有，其自性亦不成，如兔角见为无境。事物前无及坏后无位之见境亦非有，此为因不见。
若知是无常境者，其自性亦无常，如天授见火。所欲士夫事无常见亦是无常境者，此为自性因。
如是若谓："虽无常境知是无常，然彼知之知者是常"，其知亦是次第生者，许为知者。由常不应生故，由不应生故彼非能益，如是非与彼相属。
何故常亦不次第生知？如是由何自性为因，彼由待一故，唯尔有生性者非成次第。若谓"虽能然待同事而延缓"，此不应理。何故？由待不应理故。

།དེ་གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་ འགས་ཕན་འདོགས་མོད་ཕྱིར་རོ།།རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཞན་དག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཤེས་པ་དང་ཤེས་པ་པོ་དག་ལས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་དེས་ན། ཤེས་ པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་ཕན་འདོགས་པར་བྱ་བར་དང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་བྱ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཞན་འགའ་ཞིག་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ ཉིད་ཤེས་པ་ཡང་རྟག་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་།ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་རྟག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་མི་ རྟག་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཉིད་དང་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།མི་རྟག་ན་ཡང་འདོད་ན་ཚད་མེད་ཅན་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་ ཡོད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་དོན་ཡོད་པ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཚད་མ་མེད་པ་ཅན་གྱི་དོན་ཅན་འགའ་ཞིག་གི་ལྟ་བུའོ། །མངོན་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུ་མི་རྟག་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཅན་ལ་ཡང་དེ་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི།ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་འགོག་པའི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཚད་མར་གྱུར་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནན་ཏན་དུ་མཛད་པ། དེའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ རིགས་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་ཟིན་ཏོ།།འོ་ན་འདི་ལ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་སྡོད་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལུས་དང་གནས་དང་། བྱེད་པ་དག་ནི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་བློ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གང་ཞིག་གང་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་དང་གང་སྡོད་ནས་འཇུག་པ་དེ་དང་དེ་ནི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་བློ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ ཏེ།དཔེར་ན་སྟེའུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།

此何故？由某些能益故。由常故无他差别可待，有何所待？如前已广说。因此，于知与知者中无丝毫所益能益性，故非具知。
论式为：若某与某无所益能益性，则不应说彼为具彼，如与某他无关系。事物真实知与所许常事亦无所益能益性，此为能别不见。
若谓"虽非常，然无常自性成就之量性应于一切时有"，虽无常，然由欲成无量者，由无比量量性故，不应有言说，此为义。
论式为：若某无能立某有之量，则彼义有分别具者非决定，如无量者某义。所欲士夫无常自性成就量性亦无彼有能立，此为遮有言说不见。
若问："汝等所欲成量之量性能立为何？"已说"由精进其量性能立，故应为量性"。
若谓"此亦有能立，由住后趣入故，由具形相差别故，由能作用故，身、处、作皆具殊胜智者士夫为先故"。因此，"若某无某有能立量"等论式不成。
凡住后趣入者，皆以具殊胜智者士夫加持为先，如杵等。

།འཇིག་རྟེན་གྱི་ལུས་དང་གནས་དང་བྱེད་པ་དག་ཀྱང་འདུག་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། གང་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་དག་ལ་ཡིན་ནོ། །གང་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་བློ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཞལ་ཡས་ཁང་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ལུས་དང་གནས་ལ་སོགས་པ་ཡང་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་དེ་ནི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་བློ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་དོན་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར ན་དགྲ་སྟ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།ལུས་དང་གནས་དང་བྱེད་པ་དག་ལ་ཡང་ལ་ལར་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སྡོད་འཇུག་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། དོན་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་།འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ ལའོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་དེ་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་དག་ཀྱང་ངོ་། །འདོད་པ་སྒྲུབ་པའམ་དངོས་སམ་བརྒྱུད་པས་ཕན་ཚུན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་དང་གནས་དང་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་བློའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ གྱི་སེམས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གི་ཁྱད་པར་གྱི་བློས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་སྒྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེ་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བས་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་སྐྱེས་བུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་དབང་གིས་སྟེའུ་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་འམ། དེ་བཞིན་དུ་གཞལ་ཡས་ཁང་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པའམ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་སྐྱེས་བུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་དགྲ་སྟ་ལ་སོགས་པ་ དག་གིས་རང་གི་དོན་བྱེད་པ་མ་མཐོང་ངོ་།།ཐམས་ཅད་དུ་དངོས་སམ་བརྒྱུད་པས་སེམས་ཅན་དུ་མ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་དག་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ན་གཅིག་མེད་པ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་པས། ཡོན་ཏན་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །སྡོད་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་དག་ནི། ཡང་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།

世间身、处、作亦由住后趣入故，于有邪解者是。若具形相差别者，则以具殊胜智者士夫为先，如宫殿等。身处等亦具形相差别。
若能作用者，则以具殊胜智者士夫加持为先而趣入作用自性，如斧等。身处作等于某处亦有能作用，此为论式。
彼于住趣、形相差别及作用等，为所许果因之能立。等字所摄亦有彼等其他能立。
由欲成或直接或间接互为所益能益之一切有情身处作等之智相思差别显成故，是成就之能立。
若欲成不待余能益之一士夫差别智加持为先性时，则无喻，即喻无所立义。
未见如是士夫加持力所成之杵等趣入，或如是成就宫殿等，或如是士夫加持之斧等作自义。由一切处直接或间接近用多有情故。
于近用等，一切于彼近用时，若一无则无果，故无功德为主性决定故，无功德为主差别。
由住后趣入故及能作用故此等因，或成疑惑，由彼如是相士夫自身不定故。

།དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ གཞན་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དེ་ནི་སྡོད་ཅིང་།སྡོད་ནས་ལུས་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ན། ཐུག་པ་མེད་པ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་དོན་གྱིས་བྱ་བ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནི་སྡོད་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཅིག་ཅར་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་མ་གྲུབ་པ་དང་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏན ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཁང་བཟངས་དང་། སྟེང་ཁང་དང་སྒོ་ཁང་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དག་གི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཅན་གྱི་དབྱིབས་ཅི་འདྲ་བ་བློ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱིས་མཐོང་ཞིང་། གང་མཐོང་བ་ལས་དེའི་བྱེད་པ་མ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་བྱས་པའི་བློ་འགྱུར་བ་དེ་དང་འདྲ་བར་ གལ་ཏེ་རི་བོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་འགྱུར་ན།དེར་འགྱུར་ཏེ། གང་ལས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་སྡོད་ནས་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བྱིན་རློབ་ཡོད་མེད་རྗེས་འཇུག་ཅན། །བཀོད་སོགས་ཅི་འདྲ་བ་གྲུབ་པ། བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་ན་ མེད་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཅན་གྱི་བཀོད་པ་ལ་སོགས་པའོ།།སོགས་པའི་སྒྲ་སྨོས་པས་ནི་སྡོད་ནས་འཇུག་པ་བཟུང་ངོ་། །བཀོད་པ་དེ་ལས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོའི་ཁྱད་པར་གྱི་བློ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་གང་ཡིན། དེ་ནི་རིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དངོས་ ཐ་དད་ལ་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ལ།སྐྱེས་བུ་སྐྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནི་ཐ་དད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་འདི་ཡང་དབྱིབས་ཀྱི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྒྲ་མཚུངས་པས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡོད་ནས་ འཇུག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དེ་འདྲ་བའི་སྒྲ་ཙམ་དུ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བློ་དང་ལྡན་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱི། རྗེས་དཔོག་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། རྫས་སྔོན་པོ་ལས་མེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་མེ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་རྫས་ སྔོན་པོའི་ཁྱད་པར་ལ་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་བོར་ནས།།བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོའི་འབྲེལ་པ་ཅན་མ་མཐོང་བ། སྔོན་པོའི་རྫས་སྤྱི་ལས་མེ་རྟོགས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如是相士夫由他加持而住，住后趣入身等，则成无穷过故。因此，如是相士夫加持非能作义事，彼亦非住后趣入，此理不应，由应同时趣入一切果故。亦非作用，由自性坏故。
又由不成及无遍故，因亦不定。如是，若于楼阁、高楼、门房等差别随行之形相，如何由智为先而见，虽从所见未见其作用，然生作者智，若于山等亦如是，则应尔，然实非有。如是于住后趣入等亦应说。
加持有无随行者，如何安立等成就。若有能加持者则有，若无则无，凡有此有无随行之安立等。等字所摄即取住后趣入。从彼安立推度能加持者差别智为先性，此即应理。
于异事之形相差别等异，士夫生因性成就，无形相差别则无异故。云何无异？如是此亦是形相声所诠故，由声相同故。如是于住后趣入等声亦应说。
由如是唯声无异故，不应推度具差别智为先性。如何相似？如从青物推火。如从火所生法性青物差别，舍弃差别，未见所生能生性关系，从青物总相推知火不应理。

།དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་སྐྱེས་བུའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་དེ་བོར་ནས། སྤྱིས་རྗེས་སུ་ དཔོག་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་སྤྱི་དེ་འདྲ་བ་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པས་མ་ཁྱབ་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་ཉིད་རི་བོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་གཏན་ཚིགས་ཉེ་བར་སྦྱར་ནས་སྨྲས་པ། དེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་བློ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་ཉེ་བར་སྦྱར་ བ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་རི་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དག་གི་རང་གི་བྱེ་བྲག་དག་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་རྟེན་ཅིང་དེ་ལས་གཞན་པ་དག་ལས་ལྡོག་པ་གང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་མ་མཐོང་བའི་འཇིག་རྟེན་ཡང་བྱས་པའི་བློར་འགྱུར་བ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རི་བོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་སྡོད་ནས་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་སྟེའུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་རྣམས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མིན་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་ བོར་ནས།ཅུང་ཟད་ཙམ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱིས་དེ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པས། སྤྱི་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ལས་གང་གི་ཚེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་རྫ་མཁན་གྱིས། བུམ་པ་ལ་སོགས་འཇིམ་པ་ཡི། འགྱུར་པ་འགའ་ཞིག་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་གྲོག་མཁར་ཡང་དེས་བྱས་ཏེ་རྫ་མཁན་གྱིས་ བྱས་པར་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།དཔེར་ན་གྲོག་མཁར་ཡང་འཇིམ་པའི་འགྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྫ་མཁན་གྱིས་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཞན་ལ་ཡང་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྤྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱད་ པར་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར།དེ་ནི་འབྲས་བུ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིས་ཁྱབ་པ་ཉིད་ལ་འབྲས་བུ་དང་མཚུངས་པར་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་བྱའི་རྗེས་འགྲོ་ཕྱིར་འབྲས་བུ་བྱས་པ་ཉིད་དུ་སྤྱིས་ཀྱང་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ཡིན་ནའོ།།ཅི་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་འདི་སྨྲ་བའི་ངོ་བོ་ཅན་ནམ་འོན་ཏེ་བུམ་པའི་ངོ་བོ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་བུམ་པའི་ཡིན་ན་དེ་ནི་སྒྲ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ་སྒྲའི་བྱས་པ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ན། དཔེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།འབྲེལ་བ་ཅན་ནི་ཐ་དད་ཕྱིར། །དེ་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཅན་ནི་ཐུ་དད་པས་ཐ་སྙད་བརྗོད་པ་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་མཚུངས་འདོད་དོ།

如是此中亦舍弃已见为士夫果性之形相差别，由总相推度不应理。因此，如是总相非士夫作用所遍，故不定。
若复以彼形相差别于山等合因而说，则不成立，由无彼士夫智为先之合作果性于山等故。
由见楼阁等差别于自相随行而从余返，故虽未见作用，世间亦生作者智，此于山等非有。如是住后趣入等差别杵等亦然，故因不成。
若非如是，舍弃如何随所立之形相等，由少许法同性增益为彼性，从无关总相何时推度时，则陶师由作瓶等泥变因故，蚁穴亦应成彼所作，应成陶师所作。
如蚁穴亦是泥变故，应是陶师所作，如瓶等。此亦非所许，故于余亦不成。
若谓由总相因遍计差别故，彼岂非与果相同耶？非尔。如是，所作性总相为无常性总相所遍性，是思为果相同。若由随所立故果成所作性总相亦能立。
此所作性因为说者性或为瓶性耶？若是瓶性，由于声无故不成；若声所作性为因，则喻无能立故。如是由有关系者异故，如是有关系者异之言说过失，许与果相同。

།དེ་ལྟར་ན་འདིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་དབྱིབས་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ལྟག་ ཆོད་མ་ཡིན་ནོ་དེས་ན་སྤྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ན་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར།ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་ཁྱད་པར་ཡིན་ན་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱི་དབྱིབས་ལ། བློ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་མཐོང་ ཞིང་།རི་བོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱིབས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར། རབ་གྲགས་པ་དེ་ནི་སྒྲའི་སྤྱི་ནི་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས། རིགས་ཀྱི་སྤྱི་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་ཡང་དབྱིབས་ཀྱི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྒྲུབ་བྱེད་མི་རིགས་སོ།།ཅི་དང་འདྲ་བ་ཞེ་ན། ངག་ལ་སོགས་གོ་ཉིད་ཕྱིར་རྭ་ཅན་བཞིན། གོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་ནི་ངག་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་གྲགས་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་ངག་ལ་སོགས་པ་ལ་བ་ལང་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་རྭ་ཡོད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟར་ན་རྭ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བ་ལང་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་རྭ་ཅན་ཉིད་རིགས་ཀྱི། ངག་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། བརྗོད་པར་འདོད་ པའི་གཞན་དབང་ཕྱིར།།སྒྲ་རྣམས་གང་ལའང་མེད་མ་ཡིན། །ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡོད་པས་ནི་སྒྲ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་དོན་གྲུབ་ན་ནིའོ། །ཐམས་ཅད་ནི་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའོ་དངོས་པོའམ་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲུབ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྒྲ་མི་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན་ ཡང་གང་གི་ཚེ་འཇུག་པར་འགྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་འགྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དོན་གྲུབ་ན་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་གཞན་གྱིས་རབ་ཏུ་སྦྱར་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །མ་གྲུབ་པ་ སྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་སྒྲའི་སྤྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་མ་ཐག་པ་དེས་མི་རྟག་ལ་སོགས་ཕྱིར་ཡང་།སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་ཀྱི་བློ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། སེམས་མེད་སོགས་ཏེ་སེམས་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ། ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་དཔྱད་པ་ཡིན་ནོ།།སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སྐྱེ་བ་བཟུང་ངོ་། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་གཞན་དུ་སྦྱར་རོ།

如是此中无非具差别之随所立形相等总相。故非诡辩。因此，若总相为因则由无遍故疑惑，若差别则不成。
类差别即类别。如是，如见楼阁等别随行之形相有智为先性，而于山等形相则否。如是相之所立极成，由见声总相故。
舍弃类差别而取类总相故，如彼亦是形相声所诠，如是彼亦然，故能立不应理。如何相似？如由语等称故，如具角者。
此称声与语等成名相关，仅由此非能以语等是牛性因立有角性，如是。由具角性遍于花斑等随行差别之牛性。花斑等有具角性类，而语等则否。
如是由欲说他依故，声于一切非无，即于一切有性。由彼有则仅由声有而义成时。一切即如所欲。事或士夫一切应成。
若声不行，则何时趣入即彼时变，如是由声有故义成，则如所欲义应成。
由此一切已成他所设能立不成性及不定性。由刚说非以声总相推度不成所立故，由无常等故亦然。
迦毗罗等智与乐等，无心等即无心所立，如何由因不成性故非能立，此为观察。等字所摄取生。又字于他次第合。

།ཤུན་ལྤགས་བཤུས་པས་འཆི་བའི་ཕྱིར་ཤུན་ལྤགས་ཐམས་ཅད་བཤུས་ན་འཆི་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར། ཤིང་རྣམས་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡང་ངོ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་རང་བཞིན་ལས་འཕོ་བོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ནུས་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་དང་གཞན་གྱིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་མི་ རྟག་པའི་དོན་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ན་ཅི་རིགས་པར་བདག་དང་གཞན་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུ་དང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་གྱི་སྤྱི་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གྲུབ་ན་ནི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བྱས་པ་ཉིད་ལ་ སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཡང་། ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཤིང་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དབང་པོ་དང་། ཚེ་འགག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འཆི་བ་ཡང་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཆི་བའི་སྒྲ་འཇུག་པ་ཙམ་ གྱིས་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།མར་དང་འབྲུ་མར་དང་ཤིང་ཀུན་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་འཆི་བའི་སྒྲ་འཇུག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིང་དག་ལ་སྐམས་པའི་དོན་ཅན་གྱི་འཆི་བའི་སྒྲ་བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཤ་སྐམ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། སྐམས་པ་ནི་མ་ངེས་ པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།མི་འཇུག་ན་ཡང་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དངོས་རང་བཞིན། གཏན་ཚིགས་སུ་གྲུབ་མིན་ལ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་མ་གྲུབ་པ་བརྗོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རིགས་པ་འདི་ཡིན་ནོ་སྤྱིར་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ གཏན་ཚིགས་སུ་གྲུབ་ན།ཇི་ལྟར་བྱས་པའི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཐ་དད་པའི་རྟེན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནོད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཉེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་ན་ཡང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་ན་ཡང་ཁྱད་ པར་གནོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།སྒྲ་ཡི་ནམ་མཁའ་རྟེན་ཡིན་བཞིན། །དཔེར་ན་གནག་རྫི་མོའི་བར་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལ། ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལ་མ་གྲུབ་པར་འདྲེན་པར་བྱེད་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་གང་ལ་སྒྲ་ཙམ་གྲུབ་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སྒྲ་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།

由剥皮而死故，以剥尽皮为死因故，树木有心亦非所欲义成，由因不成故。
何故无常性亦不成？如是，由佛教等不许无转变自性之力无常性故。自他所许无常义说为因时，如理于自他不成。
亦非果相同诡辩，由无常性声所诠义总相不成故。若成则应尔，如所作性等。如何不成，应从量决定了知。
树木之识、根及命灭相死亦不成。仅由死声趣入亦非有心，由酥油、芥子油、树脂等虽有死声趣入然无心故。
树木虽说干义死声，由于干肉等趣入故，干则不定。若不趣入则由无遍故成疑惑。
事自性不成为因，如所说不成说相之此理。总之，若事自性成为因，如何由所作关系异依差别者，彼为能害，非能过。何时耶？若差别不成亦然。如是，若所立法性自性成，则差别非能害。
声以虚空为依时，如于牧女间极成法性声，虽虚空德性等不成，然因所作性等于法性声不引不成。
故如是，虽唯声成就，然非随所立法义。彼非于声因不成。

།གང་ལ་དོན་ནི་གྲུབ་ལ། སྒྲ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྒྲ་མ་གྲུབ་ཀྱང་དངོས་པོ་ ནི་གྲུབ་ན།དངོས་པོར་གྱུར་པའི་རྟགས་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་འགྲུབ་པ་འགྱུར་རོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དཔེར་ན། འུག་པ་པ་ལ་སངས་རྒྱས་པས། །ལུས་སོགས་སྒྲུབ་བྱེད་བཤད་པ་བཞིན། །དཔེར་ན་བྱེ་བྲག་པ་ལ་སངས་རྒྱས་པས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ནི་ལུས་ཅན་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་སྟེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱས་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་སངས་རྒྱས་པ་ལ་རེག་བྱ་དང་ལྡན་པར་གྲགས་ཀྱི། བྱེ་བྲག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ཡང་རྫས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཚད་ནི་ལུས་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་པ་ལ་མ་གྲུབ་ པ་ཡིན་ཏེ།སངས་རྒྱས་པ་ནི་ཚད་ཅེས་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འདོད་ན། གང་གིས་ན་དེ་ལ་ཡང་ལུས་ཅན་གྱི་སྒྲ་ཁས་ལེན་པར་འགྱུར། དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་གཉི་ག་དག་གི་ཡང་ཕན་ཚུན་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་ལ་སྒྲ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཉི་གས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་བུམ་པ་ དག་ལ་རེག་བྱ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར།གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ནི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་མ་གྲུབ་པ་དང་འགལ་བ་བཟུང་ངོ་། །སྒྲ་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་ན་ཡང་། །སྒྲ་འཁྲུལ་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། །སྒྲུབ་བྱེད་སྐྱོན་ལྡན་ ཤེས་བྱ་སྟེ།།སྒྲ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་ལས་དངོས་པོ་གྲུབ་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ཉིད་ནི་རག་ལུས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་སྒྲ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཁྲ་མོའམ། གླང་པོ་ཆེའི་ཕྲུ་གུའི་ཁྱད་པར། གླང་ཕྲུག་རྭ་ཅན་བ་ལང་ཉིད། །ལག་ཅན་ཉིད་ཕྱིར་ཞེས་གྲུབ་བྱེད། འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རམ་ལག་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ཏོ། །བ་ལང་གི་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་གྲགས་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་པའམ་བ་ལང་གི་རིགས་སམ། གླང པོ་ཆེའི་རིགས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡང་གྲགས་པས་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བ་ལང་དང་གླང་པོའི་སྒྲ་ནི་དེའི་རིགས་ལ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་ཡང་འཁྲུལ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བརྗོད་པར་འདོད་པས་སྒྲ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནའང་དེ་ ལ་སྒྲ་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ།

若于义成而非声者，如何应尔耶？于彼虽声不成而事成，若事性因成，则如所欲义应成。如何相似？如：
如佛教徒对胜论师，说身等能立如是。如佛教徒对胜论师说："极微由有身故无常，如瓶等"。
于此，境者声于佛教徒成有触，于胜论师则否。此亦非遍一切实之量为有身，彼于佛教徒不成。佛教徒全不许所谓量，何故于彼亦应许有身声？
故如是，二者互所欲境上声不成而义非不成，由二者许极微与瓶有触故，是能立性。故彼事性即错乱等。等字所摄取不成及相违。
虽声无错乱，应知能立有过失。仅由声无错乱非能成。何故耶？由事成事故。事性由有所依故能令解事，而声则否。
如花斑或象子差别，犊有角牛性，由有手性故能立。行走故或由有手关系故，是因义。
非欲说牛声等所诠性成名，亦非牛类或象类为所诠。如是亦由成名决定故，牛象声于彼类非错乱。欲说义亦令错乱。
由欲说彼而合声之无错乱者，于彼声非因。若尔何耶？即义。彼亦由错乱故，如是相于如是欲说非因。

།བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་ན་ཡང་བ་ལང་གི་སྒྲ་དང་། གླང་པོའི་སྒྲ་ ནི་སྐྱེས་བུ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་འདི་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་ཚིག་ལ་མཁས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་ན་ཡང་། དེ་ནི་དེའི་རྗོད་པར་བྱེད་པར་གྲགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུའི་བློ་སྔོན་དུ་ སོང་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་ནི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་གང་ཡོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དབང་ཕྱུག་ནི་རིལ་གྱིས་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དད་པས་གོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ནི་ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་གང་གིས་འབྲས་བུའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་དུས་ན། དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་དངོས་དེ་རྒྱུ་ཡིན་པར་འདོད་པའོ་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་དེ་ཉིད་གང་གི་ཚེ། རྒྱུ་མིན་བྱེད་པ་པོའི་གནས་སྐབས་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བྱེད་པ་པོའི་རང་བཞིན་ལས འཕོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར།དེ་ནི་ཁྱད་པར་གང་གིས་རྒྱུར་འདོད་ལ། རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་མི་འདོད། བྱེད་པ་པོར་མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱང་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ གང་དང་གང་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱར་མེད་པ་དེ་ནི་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་དེ་ཉིད་བྱེད་པ་པོའི་གནས་སྐབས་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དབང་ཕྱུག་གི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་སྐབས་ཀྱང་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་ བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བྱ་བའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མེད་པར་འབྲས་བུ་འགའ་ཞིག་གི་དབང་ཕྱུག་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ། མཚོན་ཆ་དང་འབྲེལ་པ་ལས་ ནག་པའི་རྨ་དང་།རྨ་དེ་སྨན་དང་འབྲེལ་པ་ལས་འདྲུབ་པ་ཡིན་ནའོ། །རྨ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་མི་འདྲུབ་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ། འབྲེལ་མེད་སྡོང་དུམ་ཅི་ཡི་ཕྱིར། །རྒྱུ་ཉིད་དུ་ནི་རྟོག་མི་བྱེད། །ཇི་ལྟར་སྡོང་དུམ་རྨ་བྱེད་པ་དང་འདྲུབ་པའི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་རྟོག་པ་དེ་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ཀྱང་མི་ འགྱུར་རོ།

若欲说义亦有，如是牛声与象声于士夫非有，此亦非所欲。由彼无善言故，虽如是说，由彼非彼表诠成名故，声即无错乱性。
故如是，欲说士夫智为先之能立有过失。于"何者有何能立量非有"等合则成。
复次，自在遍为因，此由信解。如是，如何由何自性为果因时，所许彼自在名事为因。由彼自性如是，彼何时非因作者位时，由无离作者自性故。
彼由何差别许为因而不许为非因？欲为作者位亦非作者性，由无异于非作者自性故，此为义。
合：凡无异于非作者位者非作者，如彼非作者位。自在欲为作者位亦无异于非作者位，此为差别不可得。
若复无异于非作者自性之差别自性作用殊胜，而了知自在为某果作者性时，则如由兵器关系生黑伤，彼伤由药关系愈合。
由不作伤故及不愈合故为作性，无关木桩何故不思为因？如何不思木桩为作伤及愈合作者，如是自在亦应非尔。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་འབྲས་བུ་དག་གི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པ་ན། དེ་མི་སྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བྱ་བའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མཚོན་ཆ་དང་སྨན་གྱི་འབྲེལ་པས་ནག་པའི་རྨ་དང་འདྲུབ་ པའི་གནས་སྐབས་ལས་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བྱ་བའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཅན་མ་ཐོབ་པའི་སྡོང་དུམ་ནི་དེ་དག་གི་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།དབང་ཕྱུག་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་སྐྱེད་པ་ན་མི་སྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་གྱིས་བྱ་བའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་ བ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ།ནི་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་མེད་པར་ནི། བྱེད་པར་ཡང་ནི་མི་རུང་ངོ་སྔ་མའི་རང་བཞིན་ལས་རང་བཞིན་གཞན་སྐྱེད་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱ་བ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱང་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན། གཞན་ཡང་དབང་ཕྱུག་།རྟག་ལ་ལྡོག་པ་ཉིད་མེད་ཕྱིར། །ནུས་པ་ཉིད་ཀྱང་རྟོགས་པར་དཀའ། །རིལ་བྱེད་པ་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ལ་ཡོད་ པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་།དཔེར་ན་འདི་ནི་འདི་ཡོད་ན་འགྱུར་ལ། དེ་ལས་གཞན་པའི་ནུས་པ་དེའི་རྒྱུ་དག་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་མེད་ན་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེའི་རྒྱུར་གྲུབ་པར་ འགྱུར་རོ།།འདི་འདྲ་བའི་ལྡོག་པ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་རྒྱུ་ཡིན། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའི་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་གྲུབ་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་འབིགས་བྱེད་དང་གངས་ཅན་ལྟ་བུའོ། །དབང་ཕྱུག་ལ་ཡང་རིལ་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ངོ་བོའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་གྲུབ་ པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། །རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་གི་ལྡོག་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། འབྲས་བུ་ཡང་དེ་ལོག་པ་ན་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

合：凡于生果差别时，无异于不生位之差别自性作用殊胜者，非彼作者，如由兵器药关系于黑伤及愈合位无得差别自性作用殊胜之木桩非彼作者。自在亦于生诸事果差别时，离异于不生位之差别自性作用殊胜，此为能立不可得。
亦非不成，由自性无差别则不应作故。无生前自性之异自性者，亦无作用殊胜性，如兔角等故，由何不成。
复次自在：由常无转故，力性亦难知。遍作难解。非仅由有于事为因性，然如此有彼生，离彼力彼因虽有，无彼则无故。如是无疑示为彼果性时，成彼因。
如是转由常性故于自在非有，如是于诸事无彼随行及转随作成就故，如何为因？
合：凡与何者无因果事能立随行及转随作成就者，非彼果，如穿作者与数论。自在亦无遍及因果性能立随行及转随作成就，此为遍不可得。
亦非不成，由常性故自在转不成，及果亦于彼转时无转故。

།དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ དག་ཡོད་པ་ན།གདོན་མི་ཟ་བར་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་འབྱུང་བ་མཐོང་བས་དེ་ལས་བཟློག་པ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་ཅན་ལས་ཁས་བླང་བར་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུར་མངོན་པར་འདོད་པ་གང་དག་ཡོད་ན། འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་ཡོད་པ་ ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་དེ་དག་ལས་གཞན་ནུས་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཅན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་དེ་རྒྱུ་དེ་ཉིད་དུ་སྟེ་ཅི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱུ་རྣམས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར།ནུས་པ་མ་མཐོང་བ་ཅན་གཅིག་པོ་དེ་རྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། གཞན་དང་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ས་ལ་སོགས་པ་དག་ལྗང་བུ་མི་སྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མྱུ་གུའི་རྒྱུ་དག་ཡིན་ ནོ།།དེས་ན་གང་ཞིག་འབྲས་བུ་གང་གི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མྱུ་གུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། འགའ་ཞིག་འགའ་ཞིག་ཁོ་ནའི་ཡིན་ནོ། ། མྱུ་གུ་སྐྱེད་ལ་སོགས་པ་དེ། །རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་གྱུར་ནས་ནི། །སྔར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། མྱུ་གུ་སྐྱེད་ལའོ། །གལ་ཏེ་ས་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་སྐྱེས་ན་མཐོང བར་འགྱུར་ན།མ་མཐོང་བ་ཇི་ལྟར་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ས་ལ་སོགས་པ་དེ་ལེགས་པར་བྱས་པ་ན། དེའི་ཁྱད་པར་མཐོང་ཕྱིར་རོ། །དེའི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞིང་གཉིས་སྨོས་པ་དག་གི་ནང་ནས་གཅིག་ཐོང་ལྕགས་ལྷག་ པས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པས་འབྲས་བུ་མང་དུ་མཐོང་ངོ་།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་འབྲས་བུ་ཡང་མཚུངས་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་ན་ཁྱད་པར་ཡང་སྣང་ངོ་། །དེ་ཡང་གློ་བུར་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་སྐྱེད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅུ་གསུམ་པ། ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡང་མ་ངེས་པའི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཡུལ་དབང་པོའི། །ཚོགས་པ་ཁྱད་མེད་བློ་རྒྱུ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་དབང པོ་དང་ཡུལ་དག་སོ་སོར་ཁྱད་པར་མེད་པར་ལྷན་ཅིག་པ་ན་ཡང་དེ་དག་གཟུགས་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ།

因此，如见种子等因存在时，必定生起芽等唯彼量因者，不应许相违依自在等因。若不尔，若有所欲为因者，有彼果性时，从见力者因外，知无见力者为彼因性，如所见生起自性之果，彼因性于一切果因无穷。
非唯一无见力者为常，亦非异异，如是成无穷。若地等从不生青苗位无生差别自性，然为芽因。
故于"何者生何果差别时"等合则不定耶？非不定，如是一切地等非一切芽因。若尔何耶？唯某为某因。
生芽等彼，由遍转自性，从前非能生自性生差别能生自性生性是因。于何？于生芽。若地等生殊胜则应见，未见如何可信？
由地等善作时见彼差别故。由见彼所生果差别故。二田中一由多犁耕集作见多果。若不尔，从非差别因亦应见等果，然见差别。彼亦非理应顿起故，有生自性殊胜性，如是非不定。
量评释第十三品：由"如何"等迎遇不定疑，若如境根会无差为识因。如根与境各无差别和合时，彼等即色性，如是亦成识因。

།དེ་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་འདི་ཡང་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོ་དང་ཡུལ་ཚོགས་པ། དེ་ལའང་ཁྱད་ པར་ཡོད་ཕྱིར་རོ།།དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་གང་ཞིག་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལས་གཞན་ཉིད་བྱེད་པ་པོའི་ཐ་མར་གྱུར་པ་གཞན་གང་ཡིན་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སོ་སོ་སོ་སོར་ནུས་མེད་རྣམས། །རྒྱུར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་འབྲས་བུའི་ དུས་སུ།རང་བཞིན་ཕུལ་བྱུང་མེད་པ་ན། །སྔར་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མ་སྐྱེས་ནའོ། །དེ་དག་གི་ཚོགས་པ་ཡོད་ན་ཡང་ནུས་མེད་འགྱུར། འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕྱིས་ཀྱང་དེ་དང་དེ་དག་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལས་ འབྲས་བུར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་སྐྱེད་པས་ནུས་པ་རྣམས་མི་སྐྱེད་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་པ་དག་གིས་ལྡན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་ལྡན་པ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཇི་ལྟར་དེ་དག་ གིས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་པ་དེ་ལྟར་ལྡན་པ་སྐྱེད་པར་ཡང་ངོ་།།སོ་སོར་ནུས་པ་མེད་པ་རྣམས་ནི་ལྷན་ཅིག་པ་ན་ཡང་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་ཡོད་ན་ཡང་སྔར་ཅིའི་ཕྱིར་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད། གལ་ཏེ་དེ་སྐྱེད་པའི་ལས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ལྡན་པ་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པའི་ལས་དེ་ཉིད་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བྱེད།དེའི་རྒྱུ་འཕེན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བརྒལ་ཅིང་བརྟག་པ་མཚུངས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཚོགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ན། ཚོགས་པ་རྣམས་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་ཕུལ་བྱུང་གྲུབ་པ་ཡིན། །ཡུལ་དང་ དབང་པོ་དག་གིའོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བྱེད་པ་དང་གང་ཞིག་མི་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ནི་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་མྱུ་གུའི་བྱེད་པ་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་ནས་དང་སཱ་ལུ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་དང་མི་སྐྱེད་པ་དག་གི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གྱི་ གནས་སྐབས་དག་དང་།བྱེད་པ་པོ་དང་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་པ། །དེ་ཕྱིར་སོ་སོར་གང་ནུས་མེད། །འབྲས་བུ་འགའ་ཞིག་ལའོ། །ཕྱིས་ཚོགས་པ་ལ་ ཡོན་ཏན་སྲིད་འགྱུར་བའི།།འབྲས་བུ་མི་སྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ལ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱིའོ། །མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་དེའི། །དེ་དག་རྒྱུ་ཡིན་དབང་ཕྱུག་སོགས། །མ་ཡིན་ཁྱད་པར་མེད་ཕྱིར་རོ། །བཤད་པ་ལས་བཟློག་པའི་ མཚན་ཉིད་ཅན་གྱིའོ།

如是自在等亦应成因耶？非如是。何故？由根境和合，于彼亦有差别故。根等何者非作者，异彼即作者究竟异者成识因。何故？
各各无力者，欲为因事于果时，无生殊胜性，由未从前非作者自性生异殊胜故。彼等和合亦成无力，生果。如是后亦由彼彼无力故，从彼等不成果。
虽如是然由生殊胜力者不生，彼如是，然由具和合者生具，从具生果耶？彼彼非理，如彼等不能生果，如是于生具亦尔。各各无力者和合时亦即无力性。若有力，前何故不生？若由无彼生作用故，何故不作彼生具作用？
彼因牵引等亦同观察，如是虽和合成无力，和合者无有力。故成殊胜，根境二者。
合：凡作与不作彼即异自性者，如稻芽作者与非作者稻稷。生识与不生二根境位，作者与非作者自性，此为自性相违可得。由如是故，故各各何无力，于某果。后和合可有功德，于不生果位差别自性作用相。
所欲彼果，彼等为因，自在等非，由无差别故。由说相违相。

།སོགས་པ་སྨོས་པ་ཇི་ཙམ་བརྟན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤྱིར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྟག་པ་ཉིད་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཞིང་། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་དེ་ལྟར་གནས་སོ།།ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གང་ཞིག་གང་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་མ་གྲུབ་པར་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཅི་ལ་བརྗོད་ཅེ་ན། ལྐོག་གྱུར་དོན་ཤེས་ཡིན་ ཏེ།དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐོང་བའོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མ་དེ་འདྲ་བ་དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཅུང་ཟད་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ནན་ཏན་དུ་བྱས་པ་ལས་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གིས་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་ཐོབ་པར་གྱུར་ན། འདི་ལྟར་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་ པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཅན་གྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནན་ཏན་དུ་མཛད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒྱལ་དཔོག་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་ བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མའོ།།སྦྱོར་བར་ཡང་སྐྱེས་བུ་གང་ཞིག་གང་གི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་རབ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་རྐང་ཞ་ལ་དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནན་ཏན་དུ་ བྱེད་པ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་བཤད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་ པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་རྟོགས་པ་པོས་སྐྱེས་བུའི་དོན་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་དེ་མཁྱེན་པ་ཅན་སྟོན་པར་མཛད་པ་དང་འཇུག་པར་མཛད་པ་ན་ཚད་མར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དངོས་སམ་བརྒྱུད་པས་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ མ་ཡིན་པ་སྟོན་པ་ན་སླུ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།སྒྲུབ་པ་པོ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་སྟོན་པའི་ཡེ་ཤེས་གཞན་དུ་དཔྱོད་པར་མི་བྱེད་དོ།

所说"等"者，凡欲为常性因者皆非因，由总示故非不定。故常性非量，若无常性亦无具彼，如是安立。
由"量"等迎遇于"何者由何成办无倒精进"等合不成疑。量复说于何？是知隐义，见超根境义。若有如是量成办少许时，由彼精进某士亦得量性，然如是以量性成办性非有。由无故，以量性成办，任谁亦无精进。
世尊亦以量性无倒成办精进者，此因不成，如胜论师等极说，此为前宗。
合：凡士夫何者无何成办，彼不能为得彼而精进成办，如无得须弥成办之跛者于彼成办无精进。一切士夫亦无量性成办，此为差别相违可得。
由"彼说"等为遮。不许一切隐义境识为量性，然由了知者为士夫义精进境智，及于精进境性具彼智者说及趣入时成量。若不尔，示非直接间接所需时成欺诳性故，精进境者非量性。成办者具择不观察余说智。

།དེ་ལྟར་ན་དེས་བཤད་ནན་ཏན་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུ་ཤེས་ལྡན་ལ་ལ་ཚོལ་བར་བྱེད། ཤེས་ལྡན་དེ་ ཉིད་ཀྱིས་བརྟན་པ་དེ་ཐོབ་ནས་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར།ཡུལ་དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཅན་ཚོལ་བར་བྱེད་ཀྱི། དགོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ཞིག་གང་གིས་བཤད་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པར་མི་འདོད་པ་དེ་ནི། དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་པའམ་ ཚོལ་བར་བྱེད་ན་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གིས་བཤད་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར། མི་འདོད་པ་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་དེས་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་བདག་ཉིད་ནད་ཡོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནད་མེད་པས་སྨན་པའི་ཤེས་པ་ཚོལ་ བར་མི་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་འཆད་པ་པོས་བཤད་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་བས་ན་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པར་འདོད་པ་དག་གིས་འགའ་ཞིག་གི་ཡེ་ཤེས་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་བཤད་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པ་དག་གིས་ཀྱང་ཅིའི་ ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་བཙལ་བར་བྱ་ཞེ་ན།མི་ཤེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལས། །འཁྲུལ་པར་འདོགས་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས། །སྡུག་བསྔལ་གང་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་སྟོན་པ་པོ་གང་ལས་བསྟན་པ་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཡོད་དམ་མེད་ ཅེས་ཚོལ་བར་འགྱུར་རོ།།མི་ཤེས་པ་ཉིད་སྟོན་པར་མ་བྱེད་ཅིག་སྙམ་པས་མི་ཤེས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ན། འཁྲུལ་པར་དོགས་པས་ན་འདིས་ནི་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར། འཁྲུལ་པར་དོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྒྲུབ་པ་ པོ་རྣམས་ཀྱིས་སོ།།གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཐབས་སྟོན་པར་མཛད་པའི་ཡེ་ཤེས་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ། དེ་ཕྱིར་དེ་ཡི་བསྒྲུབ་བྱ་རུ། །གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་དཔྱད་བྱའི། །ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བཤད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་འཁོར་བའི་ སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་བཅའ་བའོ། །དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་འདོད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཉེ་བར་མཁོ་བ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ལ་ཡང་ཚད་མ་ ཉིད་དུ་འགྱུར་བའམ།མི་འགྱུར་ཡང་བླ་སྟེ། དེ་ལ་ཁོ་བོས་དཔྱད་པ་ཉིད་མ་བྱས་ལ་བྱས་ན་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如是由彼说为精进故，某具智士夫寻求。由彼具智者得坚固已为精进故，于彼境寻求具智者，非由无需故。具择何者不欲何所说精进者，彼不寻求彼境识，或寻求则非具择。
合：何者为何所说精进故，不欲具择前行者不寻求彼境识，如自无病者不寻求医智。此士夫亦不欲说者所说精进，此为因不可得。故欲精进者应寻求某智。
由彼说精进者何故应寻求智耶？由示无知者，具增益迷乱者，为息何苦故，从随顺彼说者欲得教示者，彼等当寻求彼境智有无。
由思勿示无知而有示无知者，由疑迷乱故，此将示非精进性，由具疑迷乱成办者。由自息苦方便示智应寻求故，故于彼所成，成智当观察。
我等所说量性世尊此轮回苦息方便智应观察，非非所成境者，此为立宗。如是欲士夫义境量性已示。于非所需义亦成量性或不成皆可，我于彼未作观察，若作亦非理。

།དེ་ལྟར་ན་དེ་རེ་ཞིག་གང་གིས་ཁོ་བོ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་ལ་ཁས་བླང་བར་བྱ་བའི་ཚད་ མ་ཉིད་སྟོན་པར་མཛད་པ་པོ།།དེའི་སྲིན་གྲངས་ནི་ཡོངས་མཁྱེན་པ། བདག་ཅག་གི་སྟེ། ཁོ་བོའི་གང་ལ་ཉེར་མཁོ་མིན། །སྐྱེས་བུའི་དོན་འགའ་ཞིག་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་བཅའ་བ་གཉིས་པའོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་གང་གིས་གདུངས་པ་ ན་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་དེས་སྡུག་བསྔལ་དེ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཐབས་མཁྱེན་པ་གཞན་གྱི་ཡེ་ཤེས་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་དེ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཚ་བས་རབ་ཏུ་གདུངས་པའི་ནད་པས་ཚ་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཐབས་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།གཞན་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །ཡུལ་གང་ལ་ ཚད་མ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི།བླང་དང་དོར་བྱའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དོར་བྱའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཐབས་དང་བཅས་པ་རིག་མཛད་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་དང་བླང་བྱའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཐབས་དང་བཅས་པ་རིག་མཛད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ འདིས་ནི་འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་བསྟན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡང་དག་པའི་སྐྱེས་བུ་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བདེན་པ་བཞི་རིག་པ་གང་དེ། དེ་འདྲ་བའི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་ཀྱི་ཉེ་བར་མཁོ་བ་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་རིག་པར་མཛད་པ་ཡང་ཚད་མར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་དེ་ འདྲ་བའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེའི་ཚེ།འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་འདྲ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་གྲུབ་པ་ ཡིན་ཏེ།དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་ལ་ཡང་གནོད་པ་ཅན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པར་བྱ་བས་འདོད་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ཁོ་བོ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མི་འདོད་ཀྱི། འོན་ ཀྱང་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是彼暂由我所求义于彼智无倒，然于所欲境许可量性示者。彼数遍知，我等之，我于何非所需。于某士夫义非所需，此为第二立宗。
合：何者为何苦所逼时具择前行者，应寻求他智知彼苦息方便，非于彼所需智，如热病所逼病人应寻求知息热方便智，非余。此士夫亦为轮回苦所逼，此为自性因。于第二所立，为能遍相违可得。
于何境何为量性者，由"应取应舍"等而示。由"知应舍真实及方便"说知苦集，由"知应取真实及方便"说知灭道。如是真实士夫义成办知四谛者，许如是量性，非许知一切非所需亦为量。
故若无如是量性成办所立时，由当说理有如是成办，故因非不成。若是一切隐义境者时，疑不成，由依"纵有彼成办"故。于有亦全无能害，由何定谓无而成所欲。我不许如是相量，然是知士夫义，由唯尔许成所欲义故。

།དེ་བས་ན་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཤེས་པ་འདིས་རིང་པོར་མཐོང་བའམ། མཐོང་བ་མེད་ཀྱང་རུང་སྟེ། ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་དེ་ཉིད་འདོད་པ་མཐོང་བ་དེ་ཙམ་ནི་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཚིག་དང་བ་བརྟེན་ པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།ཉེ་བར་མཁོ་བ་མ་ཡིན་པར་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཐག་རིང་པོར་མཐོང་བ་ཅན་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་སྐྱེས་བུའི་དོན་ ཤེས་པའི་མཁས་པ་ཐག་རིང་པོར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ་ཅན་དག་དོར་ལ་གྲོལ་བར་འདོད་པ་ཚུར་ཤོག་།ཐག་རིང་པོར་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་བྱ་རྒོད་སྟེན་པར་གྱིས། གལ་ཏེ་ཐག་རིང་པོར་མཐོང་བ་ཅན་གྱིས་ཚད་མ་ཉིད་ཐོབ་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐག་རིང་པོར་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་ཕག་དང་། དུད་འགྲོའི རིགས་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་དང་།གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་མཁའ་འགྲོ་མ་ལ་སོགས་པ་བསྟེན་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་ལ་ལར་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པ་ནི། སྐྱེས་བུའི་དོན་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་མེད་པ་ ཡང་གནོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། སྐྱེས་བུའི་དོན་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་ཀྱི་དོན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་ དག་ལ་བདེན་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་འདོད་མོད་ཀྱི། དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡིན། གང་གིས་འདི་འགྲུབ་པར་བརྗོད་ཅེ་ན་ཚད་མ་དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཐུགས་རྗེས་ཕན་བཏགས་པའི་ལན་ ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙོམས་པ་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཞེ་སྡང་མེད་པ་ནི་ཐུགས་རྗེ་ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །ཐུགས་རྗེ་དེ་འདྲ་བ་དེ་ཉིད་གང་ལས་སྐྱེས་ཤིང་གང་གིས་ན་དེ་འདྲ་བའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ གཞན་མེད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན།གོམས་ལས་ཐུགས་རྗེ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡིན་ནོ།

故由此知士夫义，或见远或不见亦可，唯见所欲精进真实者，应取信语应依止，非由具超根境见等非所需故。
若谓不许知士夫义为量性，然见远者为量性者，尔时舍弃不见远之知士夫义智者而欲解脱者来此，依见远之秃鹫。若由见远得量性，则应依见远之猪及空行畜生类，及随他心空行母等。
故于某处有具超根境见等，于知士夫义性成办无亦非能害。故虽无超根境见等，由知士夫义性门许为量性，非由知一切义。由世尊自亦于法轮等证谛故，自许一切遍知。
虽欲如是量性，然彼成办复何？由何说此成就？彼量成办者，大悲无待恩报等，于一切有情平等欲极离苦相无嗔即大悲，彼为能成。
如是大悲从何生，由何无余如是量性成办耶？答曰："由修大悲"。

།ཡོན་ཏན་ལ་ཆགས་པ་ལས་སམ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ལས་སམ། གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ་གཞན་དག་གི་བྱེད་པ་ལས་སམ། དེ་བསྙེན་པ་ལས་སམ། བདག་ཉིད་འདོད་པ་ལས་གོམས་ པར་བྱས་ནས།ཤི་ནས་ཀྱང་སྔོན་གོམས་པར་བྱས་པའི་དབང་གིས་འཇུག་པར་འདོད་པ་དང་། དེའི་བསམ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། ངན་སོང་ལ་སོགས་པར་འགྲོ་བར་གགས་བྱེད་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་གོམས་པར་བྱས་ཤིང་དེ་ལྟར་ཡང་དང་ཡང་གོམས་པར་བྱས་པ་དེའི་ བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཐུགས་རྗེ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདྲ་བ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལྡོག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡང་། རྣམ་པར་འཚེ་མེད་ཡང་དག་དོན། །རང་བཞིན་ཉིད་ནི་བཟློག་པ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐབས་སུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་ན། གལ་ཏེ་བློ་ནི་ལུས་བརྟེན་ཕྱིར། ། གོམས་པ་གྲུབ་པ་མེད་ཅེ་ན། །དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་བློ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རས་ཀྱི་དཀར་པོ་དང་བུ་རམ་གྱི་མངར་བ་ལྟ་བུའོ། །ཡང་ན་ལུས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲོན་མ་ལ་འོད་ལྟ་བུའོ། ། དོན་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང་ལུས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བློ་ནི་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་ཅན་གྱི་ལུས་སམ། འབྲས་བུ་ཉིད་ནུས་པར་འདོད་པ་ཞིག་པ་ན་བློའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོས་སམ། འབྲས་བུའམ་ནུས་པ་མེད་པས་སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བའི་རྒྱུན་མེད པའི་ཕྱིར།སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་མང་པོ་དག་ཏུ་གང་ལས་གོམས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བའི་རྒྱུན་མེད་པའི་ཕྱིར། གོམས་པ་མེད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་འདི་ནི་འབྱུང་བ་དག་རྒྱུན་འཆད་པ་ཉིད་མི་འདོད་ན་གང་གིས་ན་དེ་ལྟར་ འགྱུར།འོན་ཀྱང་ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་གི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་ཉིད་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་དག་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །འགལ་བའི་རྐྱེན་ལས་མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་གཉིད་ལོག་པ་དང་མྱོས་ པ་དང་བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་གྱུར་ཅིང་ཡང་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་དག་སད་པའི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པར་འགྱུར་བ་དང་།ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་འཐོབ་པོ། །ཇི་ལྟར་གོམས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་དག་ ཀྱང་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་དང་སད་པ་བཞིན་དུ་འདུས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་འཁོར་བའི་རྒྱུན་དང་གོམས་པ་ཁྱད་པར་དུ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

由贪功德或由有情差别或由他入他利作用或由亲近彼或由自欲修习，死后亦由先修习力而欲趣入，与彼意乐俱生。无碍趣恶趣等时，由修习及如是再再修习成自性大悲，如是究竟无退。
无退亦如"由无害真实性自性返"等处已说。若不尔，若谓："由心依身故，无修习成就。"若异体则心是身功德故依身，如布之白及糖之甜。或由是身果故依身，如灯之光。
若非异体亦成身自性功能故，心依身故，具德身或果性功能所许坏时，无心相法或果或功能，由无生死相续故。于多生相续从何修习耶？谓由无生死相续故无修习者，说此亦非理。
如是所说此，若不许大种断相续，由何如是？然地水火风相大种谓有情转依有情言说。由违缘不明显彼等有情亦如睡醉昏等位变异，复如随缘有情如醒位转变而得转变。如由修习性转变亦如睡醒具有为差别，如是成立轮回相续及修习差别。

།ཅི་སྟེ་བར་དུ་སེམས་ཆད་པ་ལས་དེ་ལྟར་རྟོག་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུན་ཆད་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ ཏེ།དཔེར་ན་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་ཞུགས་པའམ། ལེགས་པར་གཉིད་ལོག་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ལྟ་བུའོ། །དུས་དེ་སྲིད་དུ་བློ་མེད་པ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུན་ཆད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བློ་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པ་ནི་བླ་སྟེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གོམས་པ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟེན་ནི་བཀག་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་འབྱུང་བ་དག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན། སེམས་ལ་དེ་མེད་ བའི་ཕྱིར་ཕྱིས་འགོག་པར་འགྱུར་རོ།།ལྷག་མ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕྱོགས་སམ། འབྲས་བུའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་བློའི་རྟེན་ལུས་མ་ཡིན་ན་གང་ལས་དེ་ཞིག་པ་ན། བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་གོམས་པ་མེད་པར་འགྱུར། གང་གི་ཚེ་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་དེ་དག་རྣམ་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་ལ་འཆི་ བའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ།དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དང་། དབང་པོ་དང་བློ་རྣམས་གཏན་ནས་རྒྱུན་ཆད་པ་དག་ལ་ཡང་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་འཇུག་པ་མི་གསལ་བ་ཅན་ཡིན་པས་གཉིད་མཐུག་པོས་བརྒྱལ་བའི་གནས་སྐབས་ལས་སད་པ་བཞིན་དུ་མཚམས་ སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན།གལ་ཏེ་ཤིན་ཏུ་རྒྱུན་འཆད་པ་དེའི་ཚེ་ལུས་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་གནས་པ་ན་ཡང་བློ་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་དང་ཕྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ལུས་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གནས་པ་ན་ལྡོག་པ་དེ་ནི་དེ་ ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཆུ་གནས་པ་ན་མེ་ལྡོག་པ་ལྟ་བུའོ། །ལུས་ཞེས་བྱ་བའི་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གནས་པ་ན་ཡང་། དབུགས་འབྱུང་བ་དང་། རྔུབ་པ་དང་དབང་པོ་དང་བློ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ཞིག་གང་སྔར་གནས་པ་ ན་སྔར་དེ་ན་མེད་ལ་ཕྱིས་འགྱུར་བ་དེ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྔར་སྒྲོན་མ་མེད་པ་ཕྱིས་བྱས་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་སྔོན་ཡོད་པ་ན་ཡང་། དེ་ལ་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་མེད་ཅིང་ཕྱིས་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་འཇུག་པ་མི་གསལ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་རྒྱུན་འཆད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གསོན་པའི་གནས་སྐབས་ན་གཉིད་མཐུག་པོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འཇུག་པ་མི་གསལ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཡང་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱ་བ་འཇུག་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཤིན་ ཏུ་རྒྱུན་འཆད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若由中间心断而如是分别，如是于他亦有如是相续断，如入无想定或善睡等位。尔时无心，非一切时处断相续。复如随缘生心，如是相同。
若不尔亦可，然许已当说无修习成就。何故？由遮依故。于非异体分，即是大种，尔时心无彼故后当遮。余功德分或果分亦若身非心依，由何彼坏时无心故无修习。
当数为有作有情彼等转异时立死名言时，息出入及根识皆永断者，为如随缘生？抑或由趣入不明显如从熟睡昏位醒而相续？
若极断相续时，住身大种性时亦由心等返后趣入故，异于大种性身。合：何者何住时返，彼异彼，如水住时火返。身谓大种性住时，息出入根识返，此为自性因。
何者于何先住时先无彼后成，极异彼，如先无灯后作。大种性先有时，于彼无息出入后成，此即自性因。
若趣入不明显时有情非断相续，如活位熟睡等位趣入不明显。复如随缘有作趣入，唯尔许非极断相续。

།དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཅི་སྟེ་སེམས་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱུན་འཆད་པའམ། འཇུག་པ་མི་གསལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ནུས་པའི་ངོ་བོར་གནས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་ སེམས་ལས་གཞན་ཉིད་དམ།འོན་ཏེ་སེམས་ཉིད་ཡིན་གྲང་ན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ནུས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི། སེམས་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གཞན་ཡོད་པ་ན་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ནུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་རྒྱུར་གྱུར་པ་དག་གི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ ཉིད་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཙམ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལ།དེ་ལྟར་བརྡར་བྱས་པའི་སྒྲས་འདི་ནི་འདིའི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། མྱོས་པར་བྱེད་པའི་མྱོས་པའི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ནུས་པ་ནི། རྒྱུ་ལས་གཞན་དུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན། སེམས་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡོད་ པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ།།དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་དཔྱད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ནི་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ན་ས་བོན་གྱི་ནུས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ལ་ཡང་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་གྱི་མྱུ་གུ་སྐྱེད་པར་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་འབྲེལ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མྱུ་གུ་སྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར།ཇི་ལྟར་འདིའི་ནུས་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནུས་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་སེམས་ཉིད་ནི་འབྲས་བུར་འགྱུར་རོ། །ཅི་ སྟེ་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།རྒྱུན་ཆད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །དེ་བས་ན་འདིས་དབུགས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱུན་ཆད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཕྱིས་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཡན་གར་བ་གྱུར་པ་ལས་ཡང་དབུགས་ འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དེའི་ཚེ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ན། སྐྱེ་བའི་དུས་ནའོ། །རང་གི་རིགས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན། རིས་མཐུན་པའི་རྒྱུན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཅན་དག་གི། །འབྱུང་རྔུབ་དབང་པོ་བློ་དག་ནི། །ཡན་གར་བའི་ལུས་ཉིད་ ལས་ནི་སྐྱེ་བ་མི་རིགས་སོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐལ་འགྱུར་ཕྱིར་རྡོ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཙམ་ཡན་གར་བ་ལས་སེམས་ཉིད་མངོན་པར་གསལ་བར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་ལ་སོགས་ པ་དག་ལ་ཡང་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དང་སེམས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དང་།རྟོག་དཔྱོད་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།

如是此中亦由转变故无相违。若心等非极断相续或非趣入不明显，然住功能体性时，彼功能为异于心？抑或即是心耶？若异体则有功能非心，由他有时他非有。
复次，功能谓事物为因者成果之自性，唯欲知彼体性，如是由立名言词说"此是彼功能"，如醉物之醉功能。故功能非离因少许，如是由有因故说有心因。彼亦当观察因果事。
若如是，云何立种子功能言说耶？于彼亦功能谓说种子成芽可生性自性。此功能谓异体关系性言说者，为明显生芽自性故，如是立言说"此是彼功能"。如是功能即是因，心即成果。
若非异体时即是有心，如是亦不许非断相续。故说此息出入等极断相续，及后从独一大种性复有息出入等。
尔时亦取生时，于生时。无待自类，无待同分相续者，息出入根识，从独一身不应生。何故？由太过故，于石水等亦应太过故。若从唯独一大种明显心，亦非尔，于石等亦应有息出入及具心，应具寻伺。

།དེ་བས་ན་ལུས་ཡན་གར་བ་ལས་ནི་མ་ཡིན་གྱི། དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་རིས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ལས་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ད་ལྟར་བའི་ལྟ་བུའོ། ། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ནུས་པར་ལྡན། །དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་རིགས་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ། མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་གཞན་ལྷག་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་པར་འགྱུར། མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ན། གང་མེད་པ་ཡིན་རྒྱུ་གང་གིས་ན་ཡང་དབང པོ་ལ་སོགས་པ་མཚམས་སྦྱོར་ལྡན་མེད་ཡིན་ཏེ།ཕྱིས་ཀྱང་དབུགས་དབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་པ་གེགས་བྱེད་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ ནི་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མྱུ་གུ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་རྒྱུ་དང་མ་བྲལ་བ་རྐྱེན་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འཆི་བ་ལས་དུས་ཕྱིས་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་ཡང་། རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་ དམིགས་པའོ།།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། །ལུས་ཡན་གར་བ་ལས་སྐྱེ་ན་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། རིས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ཡན་གར་བ་ལས་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་ན་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་འབྱུང་བ་འགའ་ཞིག་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར་གྱུར་པས་སེམས་ཉིད་རྩོམ་པ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྡོ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྱུང་བ་དག་སེམས་ཙམ་པ་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པར་གནས་པ་དག་ཡིན་པས་ན་རྒྱུ་ མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་གང་གི་ས་བོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་ལ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །རྡོ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་སེམས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ས་བོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་རྗོད་པར་བྱེད་དེ་ཡན་ལག་།གང་ལ་དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པའི། །སྐྱེ་བོ་སྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་བའི། །ས་སོགས་ཆ་སྟེ་ཡན་ལག་དེ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཉིད་ལས་ འགྱུར་རོ།།དེ་ཕྱིར་ཀུན་ས་བོན་དག་ཡིན། །དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

故非从独一身，应知从异彼同分因，如现在。具结生功能，根等待自类，从所见彼结生因何有余因？
取未来生时，由何因无根等具相续，后亦唯由息出入等相续。由聚无障碍因性故。
合：何者有何时非离因，彼非不转，如芽得自性不离因为缘。死后根等自性亦非有离因，此为能遍相违所见。
亦非不成，由从独一身生应成过故，及成有同分因性故。所说从独一身生根等应成过者非有。
如是由某大种如某相而起心，非一切相，故住为石水等性大种与心相违性，由无因故非心。
合：于何无何种子，彼不从彼生，如于水取。于石水等亦无心等异转种子，此为差别不见。
由"于何"等说因不成支分："于何从暖湿生，不生有情者，地等分即支分，无彼一，从一切转。故一切是种子。"如是不成。

།དགོངས་པ་ནི་གང་གི་ཚེས་ལ་སོགས་པའི་ཆ་ཐམས་ཅད་ལས་སྐྱེ་བོ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ། ས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ། མཚུངས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པ་དང་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་ ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཇི་ལྟར་ཡན་ལག་གཅིག་སྲོག་ཆགས་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་པས་སྲོག་ཆགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ། མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ པ་ཅན་གྱི་འབྱུང་བ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་མ་ཡིན་ན་གཅིག་ཀྱང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་ལ་ཡང་སྐྱོན་དེ་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་བོས་ལ་སོགས་པ་ཡན་གར་བ་ལས་སྲོག་ཆགས་རྣམས་འབྱུང་བར་མི་འདོད་ཀྱི། འོན་ ཀྱང་རྒྱུ་མ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་ལ་དེ་ཡོད་པ་དེ་ལ་སྐྱེ་བོ་སྐྱེ་བའི་གཞན་ལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་ཇི་ལྟར་སའི་ཁམས་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞུས་པ་ལས་ཅུང་ཟད་གསེར་དུ་འགྱུར་ཞིང་ཅུང་ཟད་དྲི་མར་འགྱུར་བ་ དེ་བཞིན་དུས་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཅུང་ཟད་སྲོག་ཆགས་དང་།གཞན་ནི་འབྱུང་བ་ཡན་གར་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདིར་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སའི་ཁམས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཅན་ཅིའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་གསེར་དུ་མི་འགྱུར་ལ། གང་གིས་ ན་གཞན་དྲི་མར་འགྱུར་དེ་ལ་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་མངོན་པར་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཅན་རྡུལ་ཕྲ་མོ་འགའ་ཞིག་གསེར་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གང་ཡིན་པ་བཞུས་པ་ན། གསེར་གྱི་མདོག་གསལ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་ཐོབ་པར་ འགྱུར་ལ།དེ་ལས་གཞན་བདག་གི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་སྲོག་ཆགས་དང་། སྲོག་ཆགས་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ནི། སྲོག་ཆགས་དང་སྲོག་ཆགས་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།འཁོར་བར་འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཇི་ལྟར་ཚོགས་པ་མཚུངས་པ་ཅན་ལྕགས་སུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ལྷང་ཚེར་བཞུས་པ་ན་རིམ་གྱིས་ལྕགས་སུ་འགྱུར་གྱི། ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ས་ལ་སོགས་པ་ ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་མཚུངས་པ་དང་གྱུར་པའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་མཚུངས་པ་དག་རིམ་བཞིན་དུ་སྲོག་ཆགས་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལྷང་ཚེར་བཞུས་པ་དེ་ལ་ཡང་ཡན་ལག་གང་དག་ལ་མེ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ཞུགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ལྕགས་སུ་འགྱུར་རོ།

意趣为：当从月等一切分生有情时，如所见地等，由同因性及成相同故，如一支分成有情性，于一切亦无差别成有情性，如是一切趣同时成有情自性，不成为其他非明显有情大种。若非尔，一亦不成。
若谓于汝等亦同过失，非尔，我不许从独一地等生诸有情，然虽不见因，有息出入等，如是于有彼者生有情，于余非故。
若尔，如何从非特殊地界熔化少分成金少分成垢，如是从非特殊时等少分成有情，余成独一大种耶？此于此亦相同。
如是无差别地界何故非一切成金，由何余成垢，于彼如是转。于彼非明显体性某微尘为金性者，熔时显金色亦得彼名言，余自性则相反，如是见理。
如是于此亦有情非有情体性，即是有情非有情性大种体性差别，如是成轮回有情。
若如何具同聚铁性无差别铁屑熔时渐成铁非顿成，如是地等同取因性及同转因性者，次第得有情性耶？非尔，如是于彼熔铁屑亦于何支分极多火入彼等即成铁。

། མེ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ཡང་རླུང་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིམ་བཞིན་དུ་ལྕགས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རླུང་མཚུངས་པས་སྦྱར་བའི་མེའི་ཁྱད་པར་དང་འདྲེས་པས་རིམ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་ཡང་ངོ་། །ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་མཐོང་བ་ཙམ་གྱུར་པའི རྐྱེན་གྱི་ས་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྟེ་ཇི་ལྟར་ཆུ་དེའི་ཡན་ལག་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་འགའ་ཞིག་ནི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བྱེད་ལ། གཞན་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་རྟོགས་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། ཆུ་ཡོངས་སུ་བཙགས་ནས་གཞག་པར་འགྱུར་བ། ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་རྟེན་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བའམ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་མ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མི་འདོད ན་གང་གིས་ན་ཐམས་ཅད་མི་འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་གང་དེ་ནི་ཅི་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གང་ཡང་ཅི་ལྟར་དར་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་ལ་སྟེང་ཉིད་ན་བྲིས་མ་སྲིད་པ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཡན་ལག་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་སྐྱེ་བོ་འགྱུར་གྱི། ཐམས་ཅད་དག་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་ན་དེ་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་བྲིས་མ་ནི་རིགས་མཐུན་པའི་དར་བའི་ཡན་ལག་ལ་བརྟེན་པ་དང་རིགས་མཐུན་པ་ལ་བརྟེན་པའི་རླུང་དང་དྲོད་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་འོག་ན་མེད་པའི་ཕྱིར། མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ཆུ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྟེང་དང བར་དང་འོག་གི་ཆ་དག་ལ་སྲོག་ཆགས་གང་དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆུར་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་ལྷག་མ་སྲོག་ཆགས་དང་ལྡན་པ་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན། ཉེ་བར་བཀོད་པ་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་དབང་སོགས་རང་རིགས་ལ། །ལྟོས་མེད་རྣམས་ནི་ སོགས་པའི་སྒྲས་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དང་བློ་དག་བཟུང་ངོ་།།ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་ཡན་གར་བ་དག་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་ཁས་ལེན་ནའོ། །ཇི་ལྟར་གཅིག་ནི་གྱུར་པ་ཡིན། ས་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་སྲོག་ཆགས་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་དེ་ལས་ལྷག་མ་ཀུན་གྱུར་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དང་གྱུར་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གང་ལ་མ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་ལ་སྲོག་ཆགས་ཡོད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འབྱུང་བ་འགའ་ཞིག་ནི་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་འཐད་དོ།

极多火亦由随顺风故次第成铁。若非尔，由同风合特殊火混合亦非次第。于仅见非特殊自性缘地等不应尔。
若如何如水彼支分同因性者，有作有情果，余非，如是了知，非尔，由自性等无差别故。
水遍滤置，如所见依等同因性者，一切成有情自性，或全非。若亦不许余不见因，由何非一切转？如是彼皆不应理。
又如何于同绢等依等上可画非一切。如是于某支分亦成有情，非一切，若如是分别亦不应理。如是画由依同分绢支分及依同分风暖等因下无故不成，水等非尔，由上中下分有诸有情故。
虽水无差别，余具有情成有情自性，如是非同安立。故根等待自类，无待者等声摄息出入及识。
若许从独一地水火风生，如何一成，如地等支分成有情性，如是余一切应成。何故？由无差别故，由同取因性及同转因性故，是其义。亦非转。
故于有不见因者有有情，非一切故。某大种数为有情，余非数为有情，如是应理。

།དེ་བས་ན་དེ་ལྟར་ཞར་ལ་འོངས་པ་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྟེན་འགོག་པའི་སྐབས་དང་སྦྱར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཕྱོགས་གསུམ པོའི་ནང་ནས་ནུས་པའི་ཕྱོགས་ལ་བློའི་རྟེན་ལུས་མ་ཡིན་པ།དེ་ལྟར་ན་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ཅུང་ཟད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རང་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པར་ནུས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་བསྟན་ཟིན་ཏོ་དེས་ན་འབྱུང་བ་དག་ ཉིད་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།གང་གང་གི་རྟེན་ཡིན། །གཞན་ཡང་མྱོས་པའི་ནུས་པ་དང་། །སེམས་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་ཅི་ཞིག་མཚུངས་ན། གང་གིས་ན་དེ་དཔེ་དེ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ཉིད་ཡིན། དེ་ལ་མྱོས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ སྐྱེས་བུའི་ཆོས་ཡིན་ཞིང་དེའི་ནུས་པ་ནི་འབྲས་བུ་དེ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཆང་ཉིད་ཡིན་གྱི།སེམས་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ན། གང་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་དེ། ཅི་སྟེ་སེམས་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ། མྱོས་པ་ དང་འདྲ་བར་སེམས་ཉིད་འབྱུང་བ་ལས་དོན་གཞན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕྱོགས་སམ།འབྲས་བུའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ནུས་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། འབྱུང་བ་དག་ ལ་དེ་རག་ལུས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན།གང་གིས་ན་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཉིད་ནུས་པ་ཡིན་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན། ཇི་ལྟར་སྒྲ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་རྣམས་ཉིད་དེ་ལྟར་ནུས་པ་ཡིན་པར་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཆོས་གཞན་སྤོང་བའི་སྒོ་ནས་དེ་ཙམ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལ། དེའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་སེམས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བློ་ཐ་དད་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་འོག་ནས་དགག་པར་བྱ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དོན་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན། བློའི་ཅི་ལུས་རྟེན་དུ་འགྱུར་ན་དབང་པོ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ བའམ།སྐྲ་དང་སེན་མོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དབང་པོ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་དབང་པོ་མེད་པ་ཅན་ནི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤི་བའི་ལུས་ཀྱི་སྐྲ་དང་སེན་མོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་སེམས་ཉིད་ཡོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།

故如是完成附带而来后，由"根"等破依处品相关。其中三边中，于功能边识依非身，如是功能者少许他亦无。若问何者？已说是能成自随顺果体性。故大种即功能，如是何何之依？
又醉功能与心性功能何相同，由何彼取为喻？其中醉果为异事士夫法，其功能是作彼果性酒，全非心性果，于何待彼说为功能？若有心性因功能时，如醉，心性异于大种故，是功德边或果边，如是非功能边。
若大种心性自性是功能时，于大种有何所待，由何立名大种心性功能？若尔，如何声成所作性自性立名，如是大种即如是功能立名耶？非尔，由所作性声仅欲了知遮余法门故说其自性。如是于大种非说心性自性，由彼是异识所取故。
如是已说此"非有功能分别"亦当下破。若是异事功德等体性，则识以何为依？成有根或成无根发毛等相耶？且非许无根，由死身发毛等亦应有心性过故。故唯是有根。

།ད་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ལྔ་ཡིན་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་ལུས་ཀྱི་མིང་ཅན་དེ་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་བློའི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་རྣམས་རེ་རེ་ལ། རྐྱེན་ཇི་ ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནོད་ན་ཡང་།མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་དེ་དག་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཡིད་བློའི་གནོད་པ་ཡོད་མ་ཡིན། གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །མིག་ལ་གནོད་པ་ན་ཡིད་གདུང་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བུ་ལ་སོགས་དང་།འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་ན་ཡང་། ཡིད་ཀྱི་བློ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་ བ་ནི་གང་མིག་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་མིག་ལ་རྟེན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ངེས་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་མིག་གི་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་གནོད་ན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་བློའི་གནོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའི་བར་དུ།ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སྤོང་བ་བྱས་ནས་རྣ་བའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྟེན་ཡིན་པ་བཀག་པ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཅན་མ་ ཡིན་ཏེ།མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དང་འདྲ་བར་དེའི་དོན་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་གཟུགས་གསལ་པོར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མིག་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷག་མ་ རྣམས་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ།།གཞན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དེ་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་གྱི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ལུས་དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ རྟེན་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་བློ་འདི་འཇིག་ན་ནི་རྣམ་པར་འགྱུར་བའམ། རྣམ་པར་འཇིག་པ་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གིས་འཇིགས་པ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་འགྱུར་བའམ་ཞིག་པ་དག་ཀྱང་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །འདོད་པ་དང་མྱ་ངན་དང་ འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པས་ཡིད་ལ་གནོད་པ་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་གནོད་པ་མཐོང་བ་དང་།དགའ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡིད་བདེ་བ་ཅན་གྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་རྣམས་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཕན་པ་དང་གནོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་ ཡིན་པའི་ཕྱིར།དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།

今由眼等根自性故为五，眼等五根名为身者非意识依。何故？于眼等根各各，如缘损时，如眼等识彼等损害，意识无如是损害，明不明等返相。
眼损时意忧等相者，亦如于子等相关根损时有意识，如是分别知非随眼等转性故，非依彼。
合：若不随眼转者非依眼，如耳识。决定了知亦不随眼转，此为不见差别。
如是乃至"于身根损时亦无意识损"，遮宗法已，亦当说破耳根等为依。
由此亦意识非眼等依，由如眼等识无了彼义故。意生识非如眼识明显现色了知故，非依眼。如是于余亦当说。
又分别知不随彼转故，非唯有根境法，然有根身即意识依。何故？如是意识若坏即变坏或坏时，亦见眼等彼等坏亦变坏或坏。
由贪忧怖等害意时见害眼等，及由喜等具意乐心者见遍增故。如是诸根随顺意利害故，应理是依彼。

།ཇི་ལྟར་དབང་པོ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ནི། ཡིད་ཀྱི་བློའི་རྟེན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཡིད་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཉིད་ཀྱང་དབང་པོ་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་མ་ཡིན་གཞན་ཡང་ཚོར་བ་མེད་པ་ལ་ སོགས་པའི་དུས་ན་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་ཡང་བློ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ།དེ་མེད་པ་ན་ཡང་དབང་པོ་རྣམས་མི་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ན་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་ཡིད་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བློའི་རྟེན་ལུས་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་ལུས་ཞིག་པའི་ཕྱིར་གོམས་པ་མེད་པར་འགྱུར། གང་གི་ཕྱིར་ ཡིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལུས་མ་ཡིན་གྱི་དེའི་རྒྱུ་ཡིན།དེའི་ཕྱིར་བློ་གནས་པའི་རྟེན་འགའ་ཞིག་རིགས་མཐུན་པའོ། །དེ་ཡང་བློ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་གྱི་ལུས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་བློ་ལས་དབང་པོ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ལས་ཡིད་ཀྱི་བློ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ།།གང་གི་ཕྱིར་དབང་པོ་མ་ལུས་པ་དང་རེ་རེ་ལ་གནོད་ན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་བློ་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་དབང་པོ་རྣམས་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ལོག་པས་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལྡོག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་དེའི་རྟེན་དུ་རྟོགས་པ་ནི་མི་རུང་ངོ་། ། དེ་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་ལ་གནོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟེན་པའི་ཆོས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི། དེ་ལོག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་གང་ལས་རྟེན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན། དབང་པོ་རྣམས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི རྟེན་ཡིན་ནོ།།ཡིད་ཀྱི་བློ་དེའི་ཡིད་དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་གྱི་ལུས་ལས་གཞན་རྟེན་མ་ཡིན་ཞིང་གློ་བུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཕྱིས་ཀྱི་བློ་དེ་འགྲུབ་པར་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་བག་ཆགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཅན་ལས་ཀྱི་མིང་ཅན་གྱི་བློ་སྔ་མ་ནི་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པའི་དུས་ན་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི།ཅི་འདྲའི་འཕེན་བྱེད་ཡོད་གྱུར་ན། །ཕྱིས་ཀྱང་འཆི་བའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར། རྒྱུ་ཐམས་ཅད་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་འདྲ་ལ་འཕེན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་གེགས་བྱེད་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཚོགས་པ་ཅན་གྱི་ཡང་སྲིད་པ་གཞན་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་གང་གིས་བཟློག་པ་ཉིད་དུ་ནུས། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུའི་ངོ་བོའི་གནས་སྐབས་མ་ཚང་བ་མེད་པ་དེ་ནི་དེའི་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དབང་ པོ་རྣམས་ཀྱི་སྔར་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བློ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ།

如有根时有性是意识依，如是有意时有性亦于诸根有故。何故非依？又于无受等时，虽无身根等而有识，彼无时亦不见诸根，如是身因唯是意故，识依非身，则由何因身坏故无习气？
由意因非身而是彼因，故识住依某同类。彼亦依于识非依身。即彼诸根是因，由此因故从意识是根，非从彼等是意识，此为结论。
由于一切根及各别损时无害意识故，诸根非依。虽由一切根返而意识返，然不应知为彼依。如是世间随损害者是依法。若非尔，虽彼返亦不成返性，如是从何是依体？诸根亦随意识故彼是依。
意识彼非依于离有意根身他，亦非暂时故，后识能成相习气体业名前识是依而住。
故具我执等受生时有如何根等能引，后于死位亦如是，由无缺一切因故成如是能引。如是无障碍因体具聚之后有中有相续，由何能遮？
合：若某于某因体位无缺者即是彼作者，如诸根前位识。

།ཕྱིས་ཀྱང་བློ་ནི་དབང་པོ་རྒྱུའི་ངོ་བོའི་གནས་སྐབས་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ཞིག་གནས་སྐབས་གང་ལ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྐྱེད་པའི་རྒྱུན་ཆད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་དེ་ ཉིད་ཀྱི་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ལྟ་བུའོ།།ཐ་མའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བློ་ལ་ཡང་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་སྔོན་དུ་བྱུང་བ་ལས་ཀྱིས་མངོན་པར་འདུ་བྱས་པ་ནི་ཇི་སྲིད་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པའི་ ཆོས་རྣམས་ཡོད་པར་གྱུར་པ།གནོད་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིས་མ་གྲུབ་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། གལ་ཏེ་དབང་པོ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དེ་ཡང་དེ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ ལུས་དང་སེམས་དག་ནི་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲུབ་པའི་མཐས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ་དགོངས་པ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ཀྱིས་དངོས་སུ་ཡིད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཅུང་ཞིག་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་རྟེན་དུ་བཤད་པ་མ་ཡིན་ ནོ་འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན།ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་ཡུལ་དག་གིས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའམ། གཞན་དག་གིས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནོད་པའམ་ཕན་བཏགས་པ་དག་ནི། དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གྱི་སྒོ་ནས་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་གནོད་པའམ། ཕན་འདོགས་ པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཤེས་པ་ཡིས་ཉེར་བྱེད་ཕྱིར། །ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡིད་ནི་ལུས་ལ་བརྟེན་པར་བཤད། དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལུས་ཉིད་ལ་བརྟེན་ པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་འགྱུར་བ་ན། ཡིད་རྣམ་པར་འགྱུར་མོད་ཀྱི་དེ་ཡང་དེ་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་དང་གནོད་པ་དངོས་སུ་རྗེས་སུ་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་དབང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་ན་ཡིད་ཀྱི་བློའི་ལུས་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་དབང་པོ་མེད་པར་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་རྟེན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ངེས་པར་འཛིན་པ་དེའི་ཚེ། ཇི་ལྟར་དབང་པོ་མེད་བློ་མིན། །དེ་ལྟར་བློ་དེ་མེད་པར་ནི། དབང་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱང་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། དབང་པོ་རྣམས་འབའ་ཞིག་བློའི་ རྒྱུར་མི་འགྱུར་ཏེ།བློ་ཡང་དེ་དག་གི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཉེ་བར་དགོད་པ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་སྔར་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ན་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

后识亦无缺根因体位者，此为自性因。若某于某位有生因者非断生，如彼识前位。后位识亦有生因者，此为违背遍充所见。
亦非不成，由前识业所造，乃至有我执法无害转彼等一切，后生者有故，后何不成？
若谓诸根依于识而彼非依彼，则能立以"身心互随转性"成立宗所比害耶？非尔，由不知密意故。
非说身直接作意变少许故是依，则何？由依身境作利益，或由他害益身识者，由等无间缘门于意识作害益。
由彼识作近因故，由身识于意识应作利益因故，世尊说意依身。仅此非彼识依于身。
如是由境门亦根识变时意变，然彼亦非彼依。若依彼而转者直接随顺彼利害，如根识。如是意识非身依。
若执由无根无识故彼等成依时，如何无根非识，如是无彼识亦不见彼诸根故，非唯诸根是识因，识亦成彼等因。
汝立依之安立，如是亦于前受生时成互为因性。

།གལ་ཏེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བློ་དང་དབང་པོ་དག་ལས་ཅིག་ཀྱང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་ འཇུག་པར་མི་རུང་སྟེ།གློ་བུར་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཇི་ལྟར་སྔར་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིས་ཀྱང་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་དབང་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དབང་པོ་ ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཡང་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཚང་བ་མེད་ན་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་གང་གི་ཚེ་ལུས་ཡིད་ཀྱི་བློ་དང་དབང་པོ་རྣམས་དང་། དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དག་གི་རྟེན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེར་འཇིག་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ ཡིན་པའི་ལུས་ལས།ཐམས་ཅད་དུ་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་རིམ་ཅན་མིན་ལས། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ལུས་ལས་རིམ་ཅན་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་ པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་རྟེན་གྱི་རིམ་པའམ། ཡུལ་གྱི་རིམ་པ་ལས་རིམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་ཡུལ་གྱི་རིམ་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་ཐག་ཉེ་བ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།ལུས་དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ལྷག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གཞན་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་གོ་རིམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཡོད་ན་འགྱུར་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིད་ཀྱི་བློ་ཐམས་ ཅད་ཅིག་ཅར་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གོ་རིམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཤེས་པ་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གོ་རིམས་དང་ལྡན་པའི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ནི་རྒྱུའི་གོ་རིམས་ཀྱིས་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་ལ་ཡང་ ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ཡང་རྟག་པ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་འདོད་པ་དེའི་ཡང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅུང་ཞིག་ལ་ལྟོས་ནས། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་འགྱུར་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན། འབྲས་བུའི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་འབྱུང་བར་ འགྱུར་ན་ཡང་།རྒོལ་བ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་གཞན་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྱུར་བ་མེད་པར་ཁྱད་པར་ཅན་མིན། ལུས་འདི་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若谓非尔，识与根任一无因而转不应理，由成暂时故。是故如前互为因故，由互为因因故，如是后亦死后根识成互为因。
从根生识及由识生根，无缺则不断。
又当身为意识根及出入息依时，从非刹那性身，一切根识等彼等非有。何故？如是从非次第，如所说身不生次第而起性果意识。
如是从依次第或境次第成有次第意识耶？且非从境次第，由虽无境亦有故。如是生不待近境分别识。
有根身近取因增上，由他不欲故及不见故。彼亦非次第，如是有时变性一切意识顿起故，从非次第无有次第识，由次第果体是因次第所作故。
若非尔，由成无因故，及于他亦成过故。若许常法次第作性者，亦待少许助缘，成次第变性作者，如是虽成果次第生，然于此论者亦非，由不欲待他故。无变不成差别，于此身无所待。

།དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན། ཅི་སྟེ་སྐྱོན་འདིས་མ་གྱུར་ ཅིག་སྙམ་ནས་བློ་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་གོ་རིམས་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ།གོ་རིམས་དང་ལྡན་པའི་བློས་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་གོ་རིམས་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ལུས་ལས་བློ་འགྱུར་བར་འདོད་ན། བློ་ཡང་ངེས་པར་བློའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བློ་ཐམས་ ཅད་བློའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བློའི་རྒྱུ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ལུས་ལས་རིམ་བཞིན་བློ་འགྱུར་ན། ལུས་དེའང་རིམ་པ་གསལ་བར་བྱེད། །རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་བློ་སྐད་ཅིག་མས་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་ བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ལུས་དང་དབང་པོ་དང་བློའི་ཚོགས་ནི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་གཞན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྔ་མ་ནི། འགོག་པ་ཐོབ་པ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་སྔར་མེད་དེའི། སྐྱེ་བར་འདོད་པ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཚོགས་པའི་ གནས་སྐབས་གཅིག་གི་ཚེ་སྔ་མ་ཕྱི་མའི་རྒྱུར་མཐོང་བའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་ན་སྔ་མ་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་རྒྱུ་ཡིན་པར།ཐམས་ཅད་དུ་ནི་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཕྱིས་ཀྱང་འཆི་བའི་འོག་ཏུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་ཡང་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིས་ཀྱང་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ མཚན་ཅིས་ཀྱང་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་ཅིང་གང་གིས་ན་ཆད་པར་འགྱུར།རྒྱུ་མཚན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡོད་དོ། །དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན་སྨྲས་པ། ལམ་པོ་ཆེའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ནི་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སེམས་གཞན་དང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ ཏེ།སྐྱེས་བུ་དགྲ་བཅོམ་པར་འདོད་པའི་འཆི་བའི་སེམས་བཞིན་ནོ། །མི་དམིགས་པ་ནི་དགག་པའི་དབང་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་འགལ་བ་དམིགས་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་མའི་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏེ། ཐ་མའི་སེམས་ཏེ། འཆི་བའི་ སེམས་ནི་སེམས་གཞན་དང་།།མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་འགལ་ཅི་ཡོད། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་ལ་འགལ་བ་རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་ཡིན་པ་དང་། མཚམས་སྦྱོར་བར་ནུས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྤང་ བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དགྲ་བཅོམ་སེམས་གང་ཡིན་དེ་ལ། །དཔེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ནི། གང་ལས་མཚམས་སྦྱོར་མེད་པར་འདོད། །ཚད་མ་ཅིས་གྲུབ་ན་གང་གིས་ན་དཔེར་འགྱུར་ཏེ། དཔེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

如是何为有次第果？若欲避此过而待次第识作者，如是即是次第作，尔时从无次第体为次第识所执身欲生识，识亦定是识因，如是一切识是识因故，成识因无始。
彼亦如是，若从身次第生识，彼身亦显次第，随比度。云何？由刹那识于一一刹那作利益，由生异相故。
如是身根识聚于一一刹那是异，如是前前刹那，得灭一一刹那先无彼，许生聚因。由聚位一时见前为后因之因故，前前是后后因，一切皆见。后亦死后能结生，由后亦无缺故。
由何因无有结生而成断？有害因量。彼复何耶？
答：凡夫等心由是死心故非与他心结合，如许阿罗汉死心。不见是遮止门故，彼如违害所见而治。
由"后心"等显不定，后心即死心与他心，结合有何相违？显所立能立二俱无相违。如是由是死心及能结生故非所断。
阿罗汉心何者，说为喻，由何许无结合？由何量成而成喻？由喻于所立法生疑故。

།དེ་ལྟར་ནི་ འགྱུར་ན་དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་གྲགས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་དཔེ་དེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཚད་མས་མ་གྲུབ་དོན་ཅན་གྱི། །གྲུབ་མཐའི་རྗེས་སུ་རྟོགས་སམ་ཅི་འཛིན་ཏམ་མི་འཛིན་ཏོ། །གྲུབ་ པའི་མཐའ་གློ་བུར་དུ་བཟུང་བ་ལས་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་དེ་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་ན་དེས་གྲུབ་མཐའ་དཔེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་གྲུབ་པའི་མཐས་དཔེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་བསྟན་པར་བྱ་བ་མི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཚད་མས་མ་ མཐོང་བ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེས་རྟོགས་པའི་ངོར་བྱས་ནས་གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པ་སེམས་གཞན་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡང་། ཅིའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་མི་འཛིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་རྒྱུ་བྲལ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན། སྐྱེས་བུ་དགྲ་བཅོམ་པར་འདོད་པའི་འཆི་བའི་སེམས་དང་ གཞན་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་འཆི་བའི་དུས་ན་མེད་ཅིང་རྟེན་དུ་འགྱུར་བའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱང་ལྡོག་པ་དེ་ལྟ་ན།དེ་རྒྱུ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་མི་འདོད་དོ་ཞེའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་མེད་ན་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་། རྔུབ་པ་དང་། དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །ཡང་ན་རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་ པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་ཅན་གྱི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཐ་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱང་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གང་དེ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་དཔེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཉིད་ མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་སྨྲས་པ།དེ་ཉིད་འདིར་ལམ་པོ་ཆེའི་སྐྱེས་བུའི་འཆི་བའི་སེམས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་ལ་ཅིས་མི་བརྗོད། གང་གིས་ན་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟགས་བརྗོད། གལ་ཏེ་ཐམས་ ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན།ཡིན་ན་ནི་བླ་སྟེ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་གཏན་ཚིགས་འདི་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་ལས་ཡིད་ཀྱི་བློ་མ་ཡིན་ཞེས་འགོག་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལུས་ལས་འགྱུར་ན་དབང་པོ་དང་བཅས་པའམ།དབང་པོ་མེད་པ་ཅན་ལས་འགྱུར་གྲང་ན་རེ་ཞིག་དབང་པོ་བཅས་ལས་ཡིད་ཤེས་མིན་ནོ།

如是若尔，彼是汝宗，由宗所成故说彼为喻者，此非理，如是：量未成义之宗，随解耶？取不取。
由暂取宗亦诸事非如是体，则彼宗何能成喻之能立？若谓由所示宗说为喻者，非尔，于不知所示者亦量不见故不成。
于彼解前，他许结生他心，何故不随取？若彼离因则尔，许阿罗汉死心及为他因出入息死时无，及为依根亦返，尔时由彼离因故不许结生。
合：若某是某果者，无彼则不生，如无种等芽等。意识亦是出入息及诸根果，此为违背遍充所见。
又离因者定不有，如离因芽等。意识后位亦无因，此为违背遍充所见。
若说彼阿罗汉心说为喻能立无结生者，此中何不说凡夫死心无结生？由是死心故说不能解因。
若于一切无差别成能立者，虽尔亦可，然如是此因不成，如是由遮非从出入息生意识故。
若意识从身生，从有根或无根生耶？且非从有根生意识。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བློ་བཞིན་འཛིན་ཐོབ་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ། མིག་གི་ དབང་བོ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་གྱིས་སྐྱེད་པ་ན།གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་གསལ་པོར་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་རེ་རེའི་འགྱུར་བ་དང་ཉམས་པ་དག་ལ་ཡང་ཡོད་ པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་རེ་རེ་ལས་མ་ཡིན་ནོ།།ཚོགས་པ་ཀུན་ལས་འགྱུར་གྲང་ན། །ཀུན་ལས་ཀྱང་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། །དབང་པོ་ཀུན་ལས་སོ། །ཀྱང་གི་སྒྲས་ནི་དབང་པོ་གཅིག་མེད་ན་ཡང་འདི་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་གཅིག་མེད་ན་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ མི་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་སྐྱེད་ནུས་པ་ཐ་དད་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་གལ་ཏེ་དབང་པོའི་འབྲས་བུར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ནི་དོན་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྟེན་དབང་པོ་གཅིག་གིས་བསྐྱེད་པས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཡོངས་སུ་ རྫོགས་པའི་ཕྱིར།དབང་པོ་གཞན་རྣམས་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་དོན་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཅིག་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་དུ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་དེ་དག་གི་རང་གི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ཡང་མཐོང་ངོ་ཞེས་ བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།།ཅི་སྟེ་འགྱུར་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དེ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པ་ནི་བླ་སྟེ་གཞན་རྣམས་ནི་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེའི་ཚེ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་བློ་དང་འདྲ་བར་འཛིན་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དབང་པོ་མ་ ཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པས་རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་རིག་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བས་ན།ཇི་ལྟར་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་ ལས་མ་ཡིན་ནོ།།དབང་པོ་མེད་པ་ཅན་གཞན་ལས་ཀྱང་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཉིད་མེད་ཕྱིར་སྐྲ་དང་། སེན་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་མེད་པ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེ་དག་ལ་བློར་འགྱུར། དེ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ལུས་ལས་འཕོས་པ་རྣམས་ཀྱང་བློའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ འགྱུར་བ་དང་འཆི་བའི་ལུས་ཀྱང་ངོ་།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་སེམས་མེད་པ་དེ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དྲི་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དབང་པོ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཀྱང་སེམས་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

何故？由得如识执故。若如眼识等由眼根等依所生时，于色等明显现，如是意识若是彼果则应尔，由现不明故。由于一一根变坏亦有故，非从一一根。
从聚生耶？亦非从一切，从诸根故。"亦"字表若无一根亦应无此，由无一助缘则芽等不生故。
何故？由生识功能异故。若尔，若意识成根果时，彼取一切义，如是由一依根所生圆满一切境言说故，余根成无义。彼等亦非生一切境取识，如是诸根多，由见彼诸根于自境生识功能异故。
若尔虽尔，彼分别识是一可尔，余则无者，尔时由彼是一切境者故，得如彼识执。
又由根未断等有待，由自识生，于彼意识无待，一切有情自证亦生故，云何是彼果？非尔。如是彼非从有根。
亦非从无根他。何故？由无心故，发毛甲等是无心，则彼等何有识？若彼是因，则离身者亦成识因及死身。
合：若无心者非意识依，如香等。无根身分亦无心，此为违背遍充所见。

།དེ་ལྟར་ ནི་འགྱུར་ན་གལ་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་བློའི་ལུས་རྟེན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་དང་རྟ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་འགྱུར་ཞིང་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ཕྱིར་ཡང་རྟེན་ཞེས་བྱའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་ངེས་པ་དེ་ དག་ནི་ཕན་ཚུན་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྒྲོན་མ་དང་འོད་དམ་རས་དང་དཀར་པོ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་གྱི་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ལ་ཡང་ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་སོ། ། རྒྱུ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པ་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱུ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་གྱི་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་དག་གི་རྒྱུ་མིང དང་གཟུགས་ཀྱི་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་སྔོན་གྱི་ལས་ནི་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལས་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན་དབང་བཞིན་ཏེ་དཔེར་ན་དབང་པོ་རྣམས་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་མི་འགྱུར་གྱི། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོར་ནི་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །གཟུགས་དང་རོ་བཞིན་ ཏེ།གཟུགས་དང་རོ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལུས་པ་དག་ནི་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ཡིན་ན་ཡང་། །ཕན་ཚུན་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་འགྱུར་བ་ན་ཡང་གཞན་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། མངལ་ན་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ཅན་གྱི་ཚེ། མ་དག་དང་རྟེན་དང་ བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ངེས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་གཞན་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ། དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་གྱི་ལུས་མེད་པར་ཡང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་ ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་འདི་ལ་ཡང་དབང་པོའི་འགྱུར་བ་དང་། མ་ཚང་བ་དག་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་གང་ཞིག་གང་འགྱུར་བ་ན་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མིག་འགྱུར་པ་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་འགྱུར་བ་ན་ཡང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་འགྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དངོས་སུ་འདི་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།

如是若尔，若身非意识之依时，由无关联故如牛马各异而不共住。由共住故亦名依。合：若某与某定共住者，彼等互为依所依性，如灯与光或布与白。有根身与意识亦有定共住，此思为自性因。
由"无异因"等显不定。非由依所依事故共住。若尔云何？无异因即有根身与意识相续之因，名色所引前业无异，由彼共住。如何？如根，如诸根共住非依所依事。
如色味，色味依一聚者虽共住，非互依所依事。由一变时余不变故，如胎中共住母等非依所依事。
如是若尔，由根等无定共住故非依所依事者，此于他亦同，由无有根身亦于无色界有意识故。如是此中虽有根变及缺，由有意识故此因不成。
若复某于某变时变异者，彼依彼，如眼变时眼识变异。有根境变时意识亦变异，说为自性因。彼亦因不成。
何故？如是我已说此非直接所益。

།ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རྟེན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་ཤེས་པར་ འགྱུར་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གཞན་གྱི་ཁྲག་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་བརྒྱལ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་གཞན་གྱི་ཁྲག་ཀྱང་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །སོ་བཏང་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཡོན་ཏན་མེ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཡོན་ཏན་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ན་དེ་ཡང་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་ པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅུ་བཞི་པ། དེ་ལྟར་ན་དངོས་སུ་དབང་བོ་དང་བཅས་པ་ཅན་གྱི་ལུས་ཀྱིས་བློ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དེ ཙམ་གྱིས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་པོ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་ལུས་ལྡོག་པས་བློ་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་རྒྱུ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་དེའི། གང་ཞིག་ཡོད་ཉིད་ཕན་འདོགས་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་འདིས་རྒྱུ་ལས་སྔར་གྲུབ་པའམ། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཉེ་བ་ལས་སྔར་ཡོད་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཅན་གྱི་ཡོད་པ་ཉིད་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དུས་སྔ་མ་ཅན་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གྲུབ ཕན་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཅན་དག་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ཐ་དད་པའི་རྒྱུན་ལྡོག་པས་རྒྱུན་གཞན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་ལྟོས་པས་ འཇུག་པ་ཅན་ཡང་རྒྱུན་ཆད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མཁན་པོས་ཕན་བཏགས་པ་བྱས་པའི་སློབ་མ་མཁན་པོ་མེད་པ་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འོན་ཀྱང་། གང་ཞིག་ཡོད་ཉིད་ཕན་འདོགས་བྱེད། །རྟག་ཏུ་དེ་ནི་རྗེས་འཇུག་ཕྱིར། །ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་གང་ཞིག་བདག་ཉིད་ཐག་ ཉེ་བ་ན་ཡོད་ན།འབྲས་བུ་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་འདྲ་བ་དེ་རྒྱུ་ཡིན་ཡང་བདག་ཉིད་ལྡོག་པས་འབྲས་བུ་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་རྒྱུ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

由"能作利益"故非依，如是亦不定。如是由义门亦见生识，如见他血亦昏厥，然他血非依。如弃牙所生功德如火所生熟功德，故彼亦非所依，如是不定。
《量理论释》第十四品：
如是由成就有根身不直接作为识之所益故非依。又由某方面作所益，仅此不能成能益者为所益成就因，则由身返识何应返？不应。
如是且"彼因是彼果，由有性作益"，此说非先于因成就或与彼俱生性是果。若尔云何？由因有性近故，安立先无有性者之有性是果性，非前时性及俱生性之有性，由成就利益非果性故。
如是异因、无异因是因果相之总。故虽是能益，由异相续返故，他相续所益依自取故，趣入者亦非断，如和尚所益弟子于无和尚时非无。
然"某有性作益，由常随彼故"，谓能益某自体近时，由安立果故。此说取因之差别。如是彼虽是因，由自体返令果返，非唯因。

།གང་གིས་རྒྱུའི་སྔར་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ ངང་ཚུལ་ཅན་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བས་ན།དེ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་འདི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་བདུན་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཅིའི་ཕྱིར་འདིའི་ཡང་རྒྱུ་འདི་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པ་ན། འདི་ལྟར་འདི་ཡོད་པ་ན་འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ ལྟ་བུའོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་བདུན་པ་འདིས་རྒྱུ་སྔ་ན་ཡོད་པ་དང་། འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དང་པོ་པས་འབྲས་བུ་ཕྱིས་ཡོད་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་སྐྱེས་པས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱུའི་ལྔ་པས་སྔ་ན་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། འདི་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བའི་དང་པོ་པས་ཕྱིས་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ ན་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཅན་དག་གི་ནང་ནས།ཅིའི་ཕྱིར་གཅིག་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པ་ན་འདི་ལྟར་འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་པས། ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཅི་ཞིག་བསྟན་པར་འགྱུར་ཞིང་གང་གིས་ ན་རྟོགས་པ་པོས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གི་མཚན་ཉིད་འཆོལ་པ་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར།དེ་བས་ན་འདི་སྐད་དུ་གང་དག་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་མེད་དོ། །གང་ལ་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ བ་དག་ཏུ་ངེས་པ་མེད་པ་དེ་ལ་ཡང་གང་ཁོ་ནས་གཅིག་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་རྣམ་གྲངས་གང་གིས་རྒྱུ་དང་། ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་དེ་སྟོན་པས་ཇི་ལྟར་དེ་དག་གིས་མཚན་ཉིད་ཕན་ཚུན་འཆོལ་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ན། དེ་ཡོད་ན་ ཡོད་པ་ཅན་ཉིད་འཆད་པ་ཁོ་ན་རྟེན་ཡིན་ནོ།།དེས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་ལྷག་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བསྟན་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་ནི་དོན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་སྟོན་པ་ན་ཁོ་བོས་ནི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབྲས་བུ་ འབྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡོད་ན།དེ་སྐྱེས་པར་ནུས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་སྔ་ན་ཡོད་པ་ནི་བདུན་པ་དང་། ལྔ་པས་བསྟན་པ་དང་། དེ་ཡོད་ན་ཕྱིས་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ནི་དང་པོ་ནས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་འཆོལ་བ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངེས་པ་དེ་འདྲ་བ་དག་ནི་ མངལ་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་ལུས་དང་སེམས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལ་སྔར་ལུས་དམིགས་པ་ཡོད་ན་ཕྱིས་སེམས་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པ་ངེས་པ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ལོག་པས་རང་གི་བློ་ལོག་པར་ཤེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་བདག་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

由先于因及俱生性非果性而是后生性故，以此说明此义之因缘第七，如问"何故此是彼因"时，答"此有时彼生"。如是此第七显因先有，初格"此生"显果后有。"从彼生"之因第五显先有性，初格"此生"显后有。
若不尔，于俱生者中，问"何故一是因他是果"时，说"此有则彼生"之因果言说因缘，有何殊胜？由何能令了解者无错乱了知因果相？故说"凡俱生亦非"。如是无因果定。
于互为因性俱生无定者，由某唯一是因性故非彼果性，由相违故。故说何种因及言说，如何彼等相无错乱时，唯说有时有者是依。彼亦不显示超过仅共有，如是如是言说全不能分别少许义。
如是说时，我说义差别，如有果生法时，能生彼之因性先有，以第七第五显示，有彼时后有之果性以初格显示。如是因果性无错乱。如是随行定于胎等中身心无有，由此先见身时后不见心故。亦无返定。如是且不能知由自身返自识返，由一切中无自性故。

།གཞན་གྱི་ལུས་ལོག་པས་ཀྱང་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བློ་ལོག་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་བླ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་བློ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལུས་ལོག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་བློ་ལོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་གལ་ཏེ་བློ་འགྱུར་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ལུས་དེ་ལ་རང་གི་འབྲས་བུ་རྩོམ་པར་མི་བྱེད།།རྩོམ་པ་མེད་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དུས་དེར་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་རྩོམ་པར་འགྱུར་ན། འདི་ལྟར་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ དང་ལྡོག་པ་ངེས་པ་མེད་པས་ལུས་རྟེན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་མེད་པ་ན་དེ་གཞན་ལ་འཇུག་པ་བཀག་པ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་འཆི་བའི་ལུས་ལ་དེ་འབྲས་བུ་རྩོམ་པ་ཡིན། ལུས་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་བློ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་སྨྲ་བ་དང་། བྱེད་པ་ལ་ སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པར་ངེས་པ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ལྡོག་པ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་ནི་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གང་ཞིག་གང་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས། འགའ་ཞིག་ཚེ་ན་སེམས་རྒྱུན་གྱི། །ལུས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའང་ཡིན་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ལུས་ལྡོག་པས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཆད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་ པར་ཞེ་ན།བུམ་སོགས་ལས་ནི་མེ་སོགས་བཞིན། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ན། འགའ་ཞིག་གི་ཚེ། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་གྱིས། མེ་ལ་སོགས་པ་ལོག་པ་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་ ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།གཏན་ཚིགས་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བློའི་རྒྱུ་ལུས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཤི་བའི་གནས་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ལུས་ལ་གནས་པ་ཡིན་ན་སེམས་དེའི་འབྲས་བུ་ལྡོག་མེད་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ པ་དེ་ནི་དེ་མ་ལུས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བའམ།མ་ལུས་པར་གནས་པ་ན་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རང་གི་རྒྱུ་མ་ལུས་པ་ཡོད་པའམ་གནས་པ་ན་སྒྲོན་མ་ཡོད་པའམ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །སེམས་ཀྱང་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

由他身返亦可知与彼相关之识返，然彼亦无，由无彼识所缘相故，虽身返亦于识返生疑故。如是若尔，若识变时何故不于彼身作自果？若无作则无者，此不应理。如是若尔，若彼相关者尔时成就时于彼当作，如是由无随行及返定故身非依，由彼无时不遮彼趣入他故，如何于死身作彼果？
虽与身相关，仅由识亦非说及作等果。由无果故无因定，如是非返定。如是由随行及返不成故。由识非依于身故，于"某是某果"等合不成。
由依身门："某时于心相续，身亦能作益"，如是亦由彼不成近取因性之身返非心相续断。如何？"如从瓶等火等"，谓如瓶等于火等某时作益时，某时仅由作益，火等返时瓶等非返。如是因亦不定。
又若识因是身时，于死位因身住时，应识彼果无返。合：若某是某因者，彼全有时或全住时不应返，如自因全有或住时灯有或无返。识亦是身因者为自性因。对第二所立观待遍作相违所见。

།ཡང་ན་གང་ཞིག་གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཅན་གྱི་མྱུ་གུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཤི་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་གནས་པ་ ཡོད་པ་ན་ཡང་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གཏན་ཚིགས་སྔ་མ་ནི་གསོན་པོའི་ལུས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡོད་ན་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤི་བའི་ལུས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ ཚིགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་ནི་སེམས་ཀྱི་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་དག་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་ཤི་བའི་ལུས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཉིས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་གཞན་དག་སེམས་སོ།།གལ་ཏེ་སེམས་ཉིད་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་གྲུབ་ན། འདི་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་སེམས་ནི་ལུས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་དེ་ལྟར་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དག་གི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱང་ངོ་། །གཞན་ཡང་བདག་ ཉིད་ཀྱི་མངོན་པར་འདོད་པའི་འཐད་པས་སེམས་ཉིད་ཀྱི་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དག་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཡོད་དང་ཞེས་བྱ་བ་སེམས་ཉིད་ཡོད་ན་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ལ་རག་ལས་པས་དེ་དག་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན། དབང་འགྱུར་ཕྱིར། དེ་ ལས་འབྱུང་རྔུབ་དེ་མ་ཡིན།སེམས་དེ་ལས་འབྱུང་རྔུབ་དག་ཡིན་གྱི་དེ་དག་ལས་སེམས་དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་སེམས་ཀྱི་དབང་གིས་རང་གི་ངོ་བོར་འཇུག་པ་དང་། ལྡོག་པ་དེ་ནི་སེམས་ཉིད་ལས་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་འདོད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་ལག་པའི་བརྐྱང་བསྐུམ་ ལྟ་བུའོ།།དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དག་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་འདོད་པའི་དབང་གིས་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། །འདི་ལྟར་རླུང་འབྱིན་པ་དང་འདྲེན་པ་ནི་འབད་རྩོལ་མེད་པར་གང་ལས་ཡིན། རླུང་འབྱིན་པ་དང་ འདྲེན་པ་དག་ལས་གཞན་དུ་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་།རྔུབ་པ་ཉིད་གཞན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ནང་དུ་འཇུག་པའི་རླུང་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པས་ཕྱི་རོལ་དུ་འབྱིན་པ་ནི་འབྱུང་བའོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་འཇུག་པ་ནང་དུ་འདྲེན་པ་ནི་རྔུབ་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་བློའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འབད་རྩོལ་མེད་པར་ མི་འགྱུར་བ་དང་དེ་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་བློ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ།

或者，若某时为因聚者则尔时有，如某时因聚之芽有。死位身住时亦为因聚者，为自性因。前因谓活身为心因，彼有则生者，是成就上成立。若为死身果之自性因义时，亦非彼因，如是不成。
如是出入息是显心者。由彼等于死身无故，第二亦不成，有人如是思。若成立心是出入息果，则如是可尔，然如何心非身果性，如是亦非出入息果性。又由自许正理，心是出入息果。
何故？"彼有"谓心有时有出入息故，及依心彼等趣入，如是"由自在故，彼非出入息，心是出入息"。合：若由心力趣入及返自体者，则从心生，如欲为先之手伸屈。出入息亦由心欲力趣入及返者，为自性因。
亦非不成，如是出纳气无勤力从何有？除出纳气外亦无他出入息。内入风由士夫作用出外为出息，外入内引为入息。彼等亦无无智相勤力而有，有彼则有，如是为心为先。

།སྦྱོར་བ་ནི་རླུང་འབྱིན་པ་དང་འདྲེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེས་བུའི་འབད་རྩོལ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པས་སྡུད་པའི་རླུང་འབྱིན་པ་དང་འདྲེན་པ་ལྟ་བུའོ། །དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་ ཡང་རླུང་འབྱིན་པ་དང་འདྲེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་འབད་རྩོལ་གྱི་དབང་གིས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གནས་ནས་གནས་གཞན་དུ་བཀྱེ་བ་དང་ལེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི། དེ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གང་ ཞིག་སེམས་ཉིད་ཀྱི་དབང་གིས་ཤེས་བྱའི་སྦྱོར་བ་ལ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་བཀྱེ་བ་དང་ལེན་པར་བྱེད་པ་འབད་རྩོལ་ཉིད་ལས་འགྱུར་རོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ནི་རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྐྱེས་བུའི་འབད་རྩོལ་ལས་བུམ་པ་ལ་ སོགས་པའི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་འབད་རྩོལ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འདོད་པ་མེད་པ་ན་སྐྱེས་བུས་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་བཟློག་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། ། གཞན་ཡང་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་འདི་ཅི་ཡོད་པར་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཉིད་དམིགས་པའི་རྒྱུ་ལ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དེ་དཔེར་ན་བུམ་པའི་མར་མེ་ལྟ་བུའམ། ཡང་ན་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྲང་ན། དེ་ལ་ཡོད་པར་གྲགས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཉིད་དམིགས པའི་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།སྔར་འཇུག་པ་ཁས་ལེན་ན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་གིས་སེམས་འཇུག་པ་ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མངོན་པར་གསལ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་གི་འཕེལ་བ་དང་། འགྲིབ་པ་ དག་གིས་སེམས་ཀྱང་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཕུལ་བྱུང་འགྲིབ་པ་ལས། ཕུལ་བྱུང་འགྲིབ་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར། འདི་ལྟར་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དེ་དག་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་ལས་སེམས་ཉིད་འཕེལ་ བ་དང་འགྲིབ་པར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གིས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་འཇུག་པ་ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་གསལ་བྱ་དེའི་གསལ་བྱེད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཤིང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་དག་གིས་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་རྗེས་སུ་ བསྒྲུབ་པ་མེད་པར་ཤིང་གིས་གསལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།

合：凡出纳气者为士夫勤力为先，如由士夫作用摄取之出纳气。出入息亦是出纳气者，为自性因。如是则由勤力从处至他处散取瓶等，非彼为先之瓶，如是由心力所知之合不定者，非也。于彼亦散取由勤力生。自体从自近取缘生故，由士夫勤力非成瓶等体。
出入息自体亦从勤力生。某时无欲时士夫不能返彼体故非有定。故说"自体"。又此出入息为有名闻心所缘因之显示，如瓶灯，或为趣入故耶？于彼非有名闻心所缘因，由先许趣入应许有故。若彼等为心趣入得相之显时，由出入息增减亦成心增减。
为显彼故："由彼等胜减，当得胜减"。如是由出入息增减成心增减。合：若某由某胜减不成者，非趣入得相所显之显示，如由树胜减不随成大海胜减故树非所显示。

།སེམས་ཀྱི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཡང་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་གི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་དག་གིས་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གཞན་ཡང་དེ་དག་ཐལ་ བར་མཚུངས་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་ཤི་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་གནས་པ་ལས་སེམས་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཞེས་རྒོལ་བ་དེ་ལྟར་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དག་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་ལྡོག་པར་འགྱུར།གང་གིས་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་མེད་པ་ཡིན། སེམས་རྒྱུ་ཡིན་ན་མཚུངས་མ་ཡིན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ ན་གང་གིས་ཡང་ལུས་ནི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་སེམས་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་སེམས་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པར་ན། བློ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ལུས་གནས་པ་དེ་མེད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ ན་རྟེན་དེ་ཉིད་ལ་འགྱུར།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དེ་དང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་མ་མཐོང་བ་གཞན་ནས་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་ནི། གང་ཕྱིར་རྒྱུ་ནི་ཡིན་པར་འདོད། །དེས་ན་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་དབང་གིས་གནས་པའི་དུས་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཕན་ཆད་རབ་ཏུ་འཇུག་ པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྡོང་བུ་ལ་སོགས་བཞིན། །གང་གི་ཚེ་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་སྡོང་བུ་ལ་སོགས་པ་མི་མཐུན་པར་བྱས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རླུང་དང་མཁྲིས་པ་ལ་སོགས་པའི། ཉེས་པ་ནུས་མེད་ལུས་ རྒྱུ་མིན།།དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དང་སེམས་དག་གིས་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་ཞིག་གང་རྒྱུ་ཚོགས་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། ཤི་བའི་ལུས་ལ་ཉེས་པ་ཉམས་འགྱུར་ཚེ། རིམས་དང་དུག་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་ལོག་ པ་ན་ཡང་ལུས་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།སེམས་ཡོད་པས། ཕྱིར་ཡང་སྐྱེ་བ་དག་ཏུ་འགྱུར། །ན་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཉེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་ཐག་ཉེ་བ་ཙམ་གྱིས་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་གགས་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཞིག་པ་ན་ ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ཐག་ཉེ་བ་ཙམ་ལ་རག་ལས་པས་འཇུག་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་བུམ་པ་མེད་ན་ཡང་མེ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །རིམས་དང་དུག་ལ་སོགས་པས་འཆི་བའི་སེམས་ཀྱང་ཉེས་པ་འཁྲུགས་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་ནད་མེད་པ་ན་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་ པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

心之胜减亦不由出入息胜减而成者，为遍作相违所见。又若彼等过相同，如何死位身住时何故心不生之诤，如是出入息亦何故返？由何彼无故无心？若心为因不同。如是则虽身非心因而是心自身，如是许心因是心自身，由识相续不断故，何故无彼身住？
若非随行因，由何唯于彼依？若尔云何？随行彼及业谓从他不见增者，由何故因许为因？故由投射力住时定故，彼后不极趣入故不同。
若如茎等，当灯等因茎等成不顺时，如非灯等因，如是风胆等过无力身非因，非由出入息及心。故许于"若某某因聚"等合不成时，死身过失坏时，热毒等过返时亦为无缺身故，由有心应复生，然不生。故由无过故过近仅不能障心趣入。
合：若某于某亦不生者，非彼近仅依趣入者，如无瓶亦无火返。热毒等死心亦于无病之过乱性时不生者，为遍作相违所见。

།གལ་ཏེ་ཤིང་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མེ་ནི་ལྡོག་ན་ཡང་མེས་བྱས་པའི་ཤིང་གི་འགྱུར་བ་སོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡང་ཤིང་གི་ངོ་བོ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཤིང་གི་འགྱུར་བ་མི་ལྡོག་ཅིང་། །སེམས་འགྱུར་བའི་རྒྱུར་རིམས་ལ་སོགས་ པ་ལོག་ན་ཡང་།ཤི་བའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་སེམས་ལྡོག་པ་ནི་མེད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་ན་འདིས་ནི་འདས་མ་ཐག་པའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པ་ཡིན་ནོ། །མ་ཡིན་གསོ་སྦྱོང་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བས་ནི་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་གསོ་བའི་ སྦྱོར་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དགོས་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཤིང་གི་འགྱུར་བ་དང་འདྲ་བར་རིམས་ལ་སོགས་པས་བྱས་པའི་ལུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཤིན་ཏུ་ལྡོག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ཇི་ལྟར་མེས་ཤིང་གི་འགྱུར་བ་ཉུང་ཟད་བྱས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ལྡོག་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་རིམས་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་ ཉུང་ཟད་བྱས་པ་ཡང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ནི་རིམས་ལ་སོགས་པའི་གསོ་བ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ན།གསོ་བ་ཡང་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རིམས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡང་མི་འགྱུར་བ་ཅན་གྱི་འགྱུར་བ་རྩོམ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །དོན་འདི་ཉིད་ནི་ཡང་མི་ འབྱུང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དེ།ཡང་མི་འབྱུང་ཕྱིར་ལ་ལ་ལ། །རྣམ་པར་འགྱུར་བ་བྱ་བ་ལ། །འགྱུར་བ་ཅུང་ཟད་སྐྱེད་པ་བྱེད། །ཅུང་ཞིག་བཟློག་པ་ཡིན་ཕྱིར་དཔེར། །ཤིང་དང་གསེར་ལ་མེ་ལྟ་བུའོ། །དཔེར་ན་ཤིང་འགྱུར་བར་བྱས་པ་ལ་ འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མེ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།འགྱུར་བ་ཅུང་ཟད་སྐྱེད་པ་ཟློག་པ་སྟེ། ཡང་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསེར་གྱི་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མེ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་གསེར་ཞུ་བར་གྱུར་ཀྱང་ཡང་སྲ་བར་འགྱུར་རོ། །དང་པོའི་ཆུང་ཡང་ལྡོག་པ་མིན། །ཕྱིར་ལྡོག་རུང་བ་འགྱུར་བྱས་གང་། །དེ་ ནི་ཡང་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།མེས་བྱས་པའི་ཤིང་གི་འགྱུར་བ་དང་པོའི་ཚིག་པ་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འགྱུར་བ་ཆུང་ཡང་ཕྱིར་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིར་ལྡོག་ཏུ་རུང་བར་བྱས་པ་གང་ཡིན་པའི་ཆུང་ན་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ཡང་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་དང་འདྲ་ བར་ཞེ་ན།གསེར་གྱི་སྲ་བ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་འགྱུར་བ་བྱས་པ་གསོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཡང་མི་འབྱུང་བ་འགྱུར་བ་རྩོམ་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གསེར་ལ་མེ་ལྟ་བུའོ། །ལུས་ལ་རིམས་ལ་སོགས་པས་བྱས་པའི་འགྱུར་བ་ཡང་གསོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

若木变因火虽返，由火所作木变炭等相亦非得木体，如是木变不返，心变因热等虽返，死身位时心返无者。如是此疑前因不定。非也，由有疗愈故，以此答。无彼过，由有疗愈合故。
义谓若如木变，由热等所作身变极不返时，如火虽作木变少许无返，如是热等作少许亦不应返，如是则不应作热等疗愈，然亦作疗愈，故热等非作不返变者。
此义即由"由复不生故"等显示：
"由复不生故于某，
作诸变异事，
生起少许变，
由少返为喻，
如木金于火。"
如于木所作变之变因为火。少许变生返，由复生故，如金变因即火。如是金虽融亦复坚。初小亦不返，返适所作变，彼非复变者。由火所作木变初烧相变虽小亦不复返。返适所作变虽小彼变是复生，成前自性。如何者？如金坚性。
合：若某由某所作变可疗者，彼于彼非作不复生变，如于金火。身由热等所作变亦可疗者，为遍作相违所见。

།གང་ཞིག་གང་ལ་ཡང་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་འགྱུར་བ་རྩོམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་རང་དང་བྲེལ་བའི་དུས་ཙམ་དུ་འབྱུང་བ་ཙམ་གྱིས་འགྱུར་བ་རྩོམ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གསེར་ལ་མེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །ལུས་ལ་ནད་ཀྱང་ཡང་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་འགྱུར་བ་རྩོམ་པ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གལ་ཏེ་ཡང་མི་འགྱུར་བ་རྩོམ་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་གྱུར་པ་ན་ཡང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཙམ་ལས་ཡང་འབྱུང་ བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཡོད་པའམ།འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་མ་འཕོས་པའི་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་ནི་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་དེས་བྱས་པའི་འགྱུར་བ་ཆུང་བའི་ཕྱིར་ལོག་ཏུ་རུང་བ་དེ་ཡིན་པ་ལྟར་ན། ཡང་ འབྱུང་བའི་འགྱུར་བ་རྩོམ་པར་བྱེད་པས་ཐམས་ཅད་ཕྱིར་ལྡོག་ཏུ་རུང་བ་དེའི་ཚེ།ནད་འགའ་ཞིག་གསོ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མེད་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཅུང་ཟད་གསོ་བ་མིན་པའི་ཉེས་པའི་རིགས་བརྗོད་ཅིང་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དག་བྱེད་ཉིད་ དཀའ་ཕྱིར་རམ།ཉེས་པ་དེ་སྤོང་བའི་རྒྱུ་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་ལ་སོགས་པ་རྙེད་དཀའ་བ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །ཚེ་ཟད་ཕྱིར་ཏེ། སྔོན་བྱ་བའི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསོ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་ལས་སྐད་ཅིག་མ་ ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་མཚམས་སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ནུས་པ་ཟད་པས་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་འཇིག་པ་དེ་ལྟར་ན་གསོ་བ་ཡོད་ན་ཡང་གསོ་བར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །གང་གིས་ཡང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ ཅུང་ཞིག་ཀྱང་མ་མཐོང་བ་མེད་ཅིང་གང་གི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་ཟད་པ་ལས་སེམས་མི་གནས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་རླུང་དང་མཁྲིས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཉེས་པ་འབའ་ཞིག་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་ནི་འབའ་ཞིག་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ན་དེའི་གཉེན་པོ་བསྟན་པ་ན་གསོ་བྱ་ནད་མེད་མ་ཡིན་ནོ།། དེ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། ཉེས་པ་མཚུངས་པ་གཉེན་པོ་བསྟེན་པ་ཅན་དག་ལས། གཅིག་ནི་ཡུན་རིང་པོ་གཞན་དུ་ཡུན་མི་རིང་བ་ནས་ནད་མེད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མ་མཐོང་བ་ནི་བདག་ལས་གཅིག་ལ་དེ འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ལས་ཡོད་པ་གང་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་ནས་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་དོ།

若某于某作复生变者，彼于彼仅于自关联时由生仅作变，如于金火。于身病亦作复生变者，为自性因。若证非作不返变是成已成，由转异亦复生故者，非也，由无差别故。从生自性仅，复生性彼时有，或某时亦非。由不离生体自性之异变不应理故。
若如是由彼所作变小故可返者，由复生变作一切可返时，应得无不可疗病。虽如是然，略说示不可疗过类者，由难正作故，或由彼过对治因滋补等难得故。由寿尽故，谓由先作业力尽相故说不可疗。如是由业力住为后后刹那相续相。
由彼力尽故无因，后刹那无相续相坏，如是虽有疗亦说非可疗。由何亦未见少许俱作因，及由力尽故心不住者，彼风胆相过唯变因故，过唯变因时，说对治时非无病可疗。
彼仅为譬喻，由同过对治依中，一长时他不久得无病故，如是等不成差别。不见因谓我于一有如是相业，由何受苦已得住自性，如是无过失。

།དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་། གནོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཀྱི་བདག་པོ་ཉིད་ལས། འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚུངས་པ་དག་ལ་ཡང་རྒྱུན་ཡུན་རིང་ཐུང་དུ་གནས་པ་དང་། འཇིག་པ་དང་མི་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་རྒྱུ་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ། ཤི་བའི་ལུས་ལ་ཡང་དུག་སོགས་ལྡོག ཕྱིར་རམ།སོགས་པའི་སྒྲ་སྨོས་པས་རིགས་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པའོ། །དེའི་སོས་ཟིན་བཅད་པ་ལས་ཀྱང་ལུས་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དུག་སྐྱེས་བུ་ཤི་བ་ན་སོས་ཟིན་པའི་གནས་གང་ཡིན་པར་ཡང་འདུས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཅད་པ་ན་སྐྱེས་བུ་འཚོ་བར་འགྱུར་རོ། ། སྐྱེས་བུ་གཉི་ག་ཡང་སྦྲུལ་གཅིག་བཟུང་བ་དག་གི་སོས་ཟིན་པ་མཚུངས་པར་བཅད་པ་ལས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་གཅིག་འཆི་བ་དེ་ལྟར་གཞན་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཀྱང་གི་སྒྲས་ནི་གཉེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་ཀྱང་ངོ་། །འགྱུར་བའི་རྒྱུ་དང་བྲལ་བས་ན། དེ་ཅི་སླར་ཡང་འཚོ་མི་འགྱུར། དེ་ཡང་འཚོ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁོ་བོའི་ནི་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མཚུངས་པ་དང་དེའི་གཉེན་པོ་མཚུངས་ཀྱང་ལས་ཟད་པའི་ཕྱིར་བཟུང་བ་གཅིག་ཉིད་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་ལ་དེ་ཤེས་པས་དུས་སུ་བཟུང་བ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་གལ་ཏེ་དུས་གཞན དུ་འཚོ་བའི་ཕྱིར་མི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཚོགས་པས་དེ་ལས་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འཚོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འཚོ་བ་ནི་གྱུར་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཉིད་ནི་གྱུར་པ་མི་རུང་བའི་ ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།ཆོས་ཅན་ལས་ཆོས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རམ། ཐ་དད་ན་ཡང་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གྱུར་པ་ཡང་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཅིའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ནི་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ ཏོ།།རང་བཞིན་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་ནི་དུས་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ནད་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་མ་ཚང་བར་བྱས་པ་ཅན་གྱི་ལུས་ལས་མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རྟག་ཏུ་མངོན་པར་མི་གསལ་བའམ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་གྱུར་ པ་དང་གསལ་བ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་གང་དེ་གྱུར་པ་དེ་སྔ་མ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་གཞན་ཡིན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་སྔ་མའི་རང་བཞིན་བཏང་བས་འབྱུང་བ་རྣམས་རྒྱུན་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཉིད་དུ་གནས་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་སྐྱེས་པ་ མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

如是外物对有情作利害之业主性，从增减乃至灭等同因中，亦应了知住于长短相续及灭不灭等。若见因时，死身亦由毒等返故，等字所说由热等返。由彼咬伤割截，身遍毒生，人死时，于咬伤处聚，割截时人得活。
二人同为一蛇所咬，由同割截咬伤，如一死他亦然。"亦"字谓由对治等合亦然。由离变因，彼何不复活？谓彼亦应活。我说虽同变因及彼对治，由业尽故所执一者死，于彼了知时所执者即显示。
如是则若由他时活故非不许者，于此如所见因聚无待他故，彼时何不活已说。若谓活待转异者，非也，已说彼不应理故。由法与法性异故，或虽异亦非转异。
又由转异亦无所待故，何不一切时生？已说常体某时亦无所待。仅有自性者不待他时。若由病等作不全身故不明显时，常不明显，或彼时由无差别故是转异及明显。
又彼转异是彼前者耶？抑或他耶？若是他性，由舍前自性，诸大种成相续断。若非他性，则住彼性诸大种全无生，如是无差别。

།གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཞན་དུ་ཡང་འགྱུར་ལ་ཆོས་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་བར་ཡང་འཐད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ་ཞར་ལ་འོངས་པས་ཆོག་གོ། །དེ་བས་ན་སེམས་གཞན་དང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བ་རྣམས་རྒྱུ་ ཉིད་ཡིན་པ་དང་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ཕྱིར་དང་།དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལོག་པས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་རྒྱུན་ཆད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཉེ་བར་ལེན་པར་ གྱུར་པ་ཉིད་ལོག་པས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་དག་གི་ཆོས་ནི། ཉེར་ལེན་འགྱུར་བ་མེད་པར་ནི། །ཉེར་ལེན་ཅན་གྱི་འགྱུར་བ་དག་།བྱེད་པར་མི་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདོད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེས།དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་འགྱུར་བ་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་འགྱུར་བར་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དཔེར་འཇི་བ། འགྱུར་བ་མེད་པར་བུམ་སོགས་བཞིན། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དབྱིབས་སུ་བཀོད་པ་ཅན་འཇི་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་བུམ་ པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པར་གྱུར་པ་འགྱུར་བ་མེད་པར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་འགྱུར་བ་བྱེད་པར་མི་ནུས་པ་ལྟ་བུའམ།དཔེར་ན་འོད་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པར་གྱུར་པ་སྒྲོན་མ་ནུས་པ་མེད་པར་མ་བྱས་པར་འོད་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བྱེད་པར་མི་ནུས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ གིས་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་པ་དེ།འགྱུར་བ་མེད་པར་དེའི་འགྱུར་བ་བྱེད་པར་མི་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན་འཇི་བ་འགྱུར་བ་མེད་པར་བུམ་པའམ། སྒྲོན་མ་འགྱུར་བ་མེད་པར་འོད་ལྟ་བུའོ། །ལུས་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་ པའོ།།སྦྲུལ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་མར་མེ་ནུས་པ་མེད་པར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འོད་མི་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་འགྱུར་བ་ལས་སཱ་ལུ་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་འབྱུང་མོད་ཀྱི། ཆུ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་ལེན་ པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་འབྱུང་བའམ། ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་ལས་དེའི་བྱ་བ་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་འབྱུང་བའམ་ལྡོག་པར་འགྱུར་ན་རྒྱུན་ཉིད་སྐྱེ་བའམ་འཆད་ པ་མ་ཡིན་ནོ།།མེ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུན་ཆད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若是他性，则真实性亦成他，法与彼相关亦难成理，附带而已。是故心无他相续者由因不全故。已说诸大种为因性及与心俱住故，有彼故有故不应理。
又所谓能作利益者返，非所利益相续断。云何？由所取性返故返。其中能取所取法者，无所取变时，不能作所取诸变，虽如是然，为作所取变故所欲者，由得彼所取变故令彼变，非余相。如何？如泥，无变不能瓶等。
如泥性瓶等形相所取，无变不能作瓶等变，或如光所取灯无力不作而不能异相作光。合：若某为某所取者，无变不能作彼变，如泥无变不能瓶，或灯无变不能光。身亦是心所取者，为遍作相违所见。
蛇等亦由作灯无力故令光不明，如是非离所立。如是则由水等变生稻等变，然水等非所取，如是不定者，于彼水等俱作利益能作生或坏时，彼作用色等差别生或返，然非相续生或断。由火等破所取，如是由相续断故非不定。

།དེ་བས་ན། དངོས་གང་འགྱུར་བ་མེད་པར་ནི། །དངོས་པོ་གང་ཞིག་རྣམ་འགྱུར་བ། །དངོས་པོ་དེ་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཉེར་ལེན་མི་རིགས་ སོ།།ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། བ་ལང་བ་མེན་ལ་སོགས་བཞིན། །བ་ལང་ཉིད་འགྱུར་བ་མེད་པར་བ་མེན་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་བ་མེན་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་བ་ལང་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གང་ཞིག་གང་འགྱུར་བ་མེད་པར་འགྱུར་བར་བྱས་པ་དེ་ནི་ དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་མེད་པར་མེ་འགྱུར་བར་བྱས་པ་ཅན་གྱི་ཆུ་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སེམས་དང་ལུས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །འདོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པས་ཡིད་མི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ འགྱུར་བ་སྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་འགྱུར་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཐོབ་པར་ནུས་པ་ཅན་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་མེད་པར་མེ་འགྱུར་བ་སྐྱེ་བ་ཅན་ལྟ་བུའོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ལུས་འགྱུར་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ སྐྱེད་པར་ནུས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་གང་དག་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་ངེས་པ་དེ་དག་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲོན་མ་དང་འོད་ལྟ་བུའོ། །ལུས་དང་སེམས་དག་ལ་ཡང་ལྷན་ ཅིག་གནས་པའི་ངེས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་འཆོས་པ་སྟེ།ཚད་མའི་ལན་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །དེ་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་མེད་ལྷན་ཅིག་གནས་ཞེས་བྱ་བ་དེར། དབང་པོ་བཞིན་དང་གཟུགས་དང་རོ་བཞིན་ནོ། །འབྱུང་བ་བཞིན་དང་ཚེ་བཞིན་དུ་མ་ངེས་པ་ཡང་ བཤད་ཟིན་ཏོ།།འདིར་ཡང་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་རྒྱུ་ཅན་འབྲས་སྐྱེད་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་ནུར་ནུར་པོ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ཅན་ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་པར་ལུས་སྔ་མ་སྔ་མ་ དབང་པོ་དང་བཅས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་དེ་འདྲ་བའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་མི་ནུས་པ་དེ་ལྟར་ན།ལྷན་ཅིག་བྱེད་ཕྱིར་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་དག་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ལུས་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། མེ་དང་ཟངས་མའི་ཞུ་ཉིད་ བཞིན།།དཔེར་ན་ཟངས་མ་ཞུ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཟངས་མ་ཉིད་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཞུ་བའི་གནས་སྐབས་ན་མེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

是故，何物无变而，何物生变异，彼物变异之所取不应理。如何？如牛与黄牛等。如牛性无变而黄牛等变，如是黄牛等非取牛。等字所说：若某无某变而变者，彼非彼所取，如水等无变而火变者之水非所取。心与身亦然。
由非所欲行等生忧等相变。合：若某无某变能得变者，彼时非所取因，如水等无变生火变。意识亦能于身无变生变者，为遍作相违所见。
如是则若定俱住者为能取所取，如灯与光。身心亦有定俱住者，为似自性因，思为量答。彼于无异因俱住中，如根与色味，如大种与寿已说不定。
此亦不定，彼因果生者，为身因羯罗蓝等名后后身位相果生意识俱作。无彼前前身具根不能相续后后如是，如是由俱作故身意识俱住，由意识非取身故。如何？如火与铜融。如铜融之铜性为所取，然融位时火为俱作故不定。

།གལ་ཏེ་ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ངེས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལུས་དང་སེམས་ དག་ལ་ཡང་དེ་སྐད་དུ་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་ལུས་དང་སེམས་དག་ལ་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་སེམས་ཉིད་དམ་ཡོན་ཏན་དང་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་རྟེན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་མེད་དག་རྟེན་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པའམ་མེད་པ་འགའ་ ཞིག་རྟེན་དུ་འགྱུར་གྲང་ན།རེ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་གི་རང་བཞིན་དེ་ནི་རྟེན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པས་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ནི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེའི་རྟེན་ མ་ཡིན་ཏེ།འབིགས་བྱེད་ཀྱིས་གངས་ཅན་ལྟ་བུའོ། །རྟེན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་། བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །མེད་པའི་ཡང་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཡང་རང་གི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ གྱི་གཞན་ཞིག་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་མེད་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས་གང་ཞིག་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལྟ་བུའོ། །ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་མ་ཡིན་རྟེན་ཡོད་པ། ། གནས་པའི་རྒྱུ་ནི་ཡིན་ཞེ་ན། །རྟེན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཅུང་ཟད་མི་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། །ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ནི་གནས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་སྔ་མ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞིང་གཞན་ནི་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁས་མ་བླངས པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ནི་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ། གནས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་གནས་པར་བྱེད་པས་གནས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་པ་བྱེད་ན་དེ་ཡང་དེ་ལས་དོན་གཞན་ནམ། དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་གང་དུ་འགྱུར་གྲང་ ན།དོན་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ནི་གནས་པ་འདིའི། གནས་པ་པོ་ལས་ཐ་དད་མེད་པ་ཡི། །རྒྱུའི་ཕྱིར་གནས་པ་པོའི་བདག་ཉིད་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ།

若谓由非一切有定俱住故火非所取者，于身心亦已如是说。如是则身心无能依所依性。由此亦心性或德性及总等他依性非有，由有无无依故。
有或无某为依耶？且非有之依，由自性成故，某性为欲显依作用故，全无所作非依。合：若某于某全无所作，彼非彼依，如金刚于雪山。所欲为依事亦于一切自性成体全无所作者，为遍作相违所见。
亦非无之依，彼亦从自因生，非他为依。合：若无彼依门某非为依，如兔角。未成体亦是无者，为遍作相违所见。
若谓非尔有依，为住因者，所欲为依非无所作，由有性成事虽有亦作住故。尔时前未成，他为能成，由未许故。彼非依，由作住故。如是且由作住非作所住体，由已成故。
作住亦彼异义耶？抑或非异义？若非异义则此住，由无异住者之因故，住者自性是住。彼亦非所作，如是由全无所作故非依。

།ཐ་དད་ན་ཡང་གནས་པ་ལས་གནས་པ་དོན་ཐ་དད་པའི་ངོ་ བོ་ཡིན་ན།དེ་རྒྱུ་མིན་གནས་པ་དེའི་གནས་པར་བྱེད་པ་མངོན་པར་འདོད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གནས་པར་བྱེད་པ་དེས་གནས་པ་པོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ཅི་ཞིག་བྱས་ཏེ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་གཉི་གས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་ པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེའི་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གནས་པར་བྱེད་པ་དང་འདྲ་བར་གནས་པའི་རྟེན་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་གནས་པར་བྱེད་པ་ལས་ དངོས་པོའི་གནས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་གནས་པ་པོ་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ།འཇིག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར། གནས་པར་བྱེད་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཡོད་པས་སེམས་ཉིད་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གཞན་དང་གཞན་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་རྣམས་གནས་པར་བྱེད་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།བྱེ་བྲག་པའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་ཀྱི་ཡང་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོ་བསངས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སོ་བཏང་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཡོན་ཏན་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ལྡོག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་འཇིག་རྒྱུ་ལས་འདོད། །དེ་ལྟར་ནི་གྱུར་ ན་གནས་པར་བྱེད་པས་གནས་པར་བྱ་བ་གནས་པར་བྱེད་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་དང་ཕྲད་ནས་འཇིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ལའང་ཐལ་བ་མཚུངས་པ་ཡིན། དེ་ནི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཅི་དངོས་པོ་ལས་འཇིག་པ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་འཇིག་པའི་རྒྱུས་ བྱེད་དམ།འོན་ཏེ་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་དངོས་པོ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ལ་བྱེད་ན་དངོས་པོ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེའི་གནས་སྐབས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་འཇིག་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པའི་རྒྱུ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་འཇིག་པའི་རྒྱུས་ཡོད་པ་ན་དངོས་པོ་འཇིག་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་གྱི་ཚེ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གནས་པའི་རྒྱུས་ཀྱང་ཅི་ཞིག་བྱ། གནས་པའི་རྒྱུར་རྟོགས་པ་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་འཇིག་པའི་རྒྱུའི་ནུས་པ་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་ལས་འདིའི གནས་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་འཇིག་པའི་རྒྱུ་མེད་པ་ན། དེ་ལས་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་བདག་ཉིད་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་གནས་པའི་རྒྱུས་ཅི་ཞིག་བྱ། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན། ཇི་སྲིད་འཇིག་རྒྱུ་མ་ཕྲད་པར་གནས་ཡིན་ནོ།

若异者，住异于住之异义性，彼非因住彼住作所欲生者，如是彼住作于所欲为住者事何所作？由全无所作故，二相皆全无所作性。
说彼相属住作及解彼为能利亦不应理，由如住作住依不成故。又若由住作有事住者，尔时住者常，应无坏灭，由有住作诸大种故心性无返故。由异异觉入返故，诸大种非住作。
由胜论瓶等物亦有住作故。由舍青等相后后德无返应成。若谓彼由坏因欲，如是则虽住作作所住，然遇坏因而坏者，尔时于彼亦等过。
彼于坏因亦等，为事异义坏由坏因作耶？抑或事性？非作事，由已成故。若作他于事全非，如是由彼位性故从何坏？坏因全无所作性。
又若有坏因事坏，非他时者，尔时住因亦何所作？解为住因全不应理。如是若由破坏因力故，此成住作力。若非尔，无坏因时，由彼坏法性彼体不坏，如是住因何所作？如是则，乃至未遇坏因是住。

།ཇི་སྲིད་འཇིག་པའི་ རྒྱུ་དང་མ་ཕྲད་པ་དེ་སྲིད་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་འདི་གནས་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་མི་གནས་པ་དེ་ལྟར་ན།དུས་དེ་སྲིད་དུ་གནས་པར་བྱེད་པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་གནས་པ་པོ་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འཇིག་པ་དངོས་ཆོས་ཉིད་འགྱུར་ན། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ ཅན་དེ་ནི་འཇིག་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཚེ་འཇིག་པ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་འཇིག་པ་འདི་ལ་གནོད་མེད་ཅན། འདི་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དངོས་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་གཞན་དུ་བྱ་བར་ མི་ནུས་པ་དེ་ལྟར་ན།རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་བྱེད་པ་ན་ཡང་གནས་པར་བྱེད་པས་བདག་ཉིད་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་འཇིག་པར་འགྱུར་ཞིང་། གཞན་སྐྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དེའི་ཇི་ལྟར་ན་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡིན། རང་བཞིན་ལས་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང་། དེ་ནི་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་གནས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་གནས་རྒྱུས་ཅི་ཞིག་བྱ། ནུས་པ་མེད་པ་བརྟགས་པས་སོ། །གལ་ཏེ་དཔེར་ན་ཆུ་སོགས་ཀྱི་རྟེན་བཞིན་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཅན་གྱི་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ནི་བརྟེན་པ་དང་། སྣོད་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟེན་གྱི་མིང་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འདིའི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་རྟེན་གྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལའང་མཚུངས་པ་འདི་ལའང་སྣོད་ལ་སོགས་པ་རྟེན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཅི་ཞིག་བྱེད་པ་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྔ་མ་དེ་ཐམས་ཅད་འདིར་ཡང་བཟླ བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ཐ་སྙད་མཐོང་བ་ཇི་ལྟར་ན་སྟོན་པར་ནུས་ཤེ་ན། གནས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྣོད་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན་དངོས་པོ་རྣམས་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་གཞན་དང་གཞན་དུ་འབྱུང་བའི་ ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་རྣམས་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འཇིག་པ་ཡིན་ན་ནི་དངོས་རྒྱུན་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བའི་རྟེན་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་པའི་སྣོད་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར།སྣོད་ལ་སོགས་པ་དེ་རྟེན་ཡིན། །དེ་ལྟ་མིན་ན་རིགས་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་ བའི་རྒྱུན་སྐྱེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟེན་མི་འདོད་དོ།

若谓乃至未遇坏因时，自性坏性此无住作不住，如是尔时由住作摄持住者住者，坏为事法性时，自性坏体者非无坏作而住。尔时坏成事自性。如是此坏无害，此无害者，为语分别。
事自性不能异相作，如是由自性坏。作异相时亦由住作自体坏法性彼坏，生他如是彼彼云何住作？若非异自性，彼为坏体彼自性时，由无住故住因何所作？由观无力故。
若谓如水等依者，如是则有性成水等为所依，器等名能依，如此依所依事，如是此成依事者，于此亦等，于此亦器等所欲为依何所作为依者，前彼一切此亦应说。
若谓依所依言说见云何能说？由作住故器等非依。若尔云何？诸事刹那自性坏。异异处生法性诸事刹那坏时，事相续如是生依等处生器等为因性因故，器等彼依，若非尔不应理。若不许如是相续生因性为依。

།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གནས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། རྟེན་ཉིད་ཡིན་པ་མི་རུང་ངོ་གཞན་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲོ་བའི་ཆོས་ཅན། འབོ་བ་ཡི་ནི་གགས་བྱེད་ཕྱིར། །སྣོད་ལ་སོགས་པ་ཆུ་སོགས་ཀྱི་ནི་རྟེན་གྱུར་ན་ཡང་། འཕོ་ བ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན།འགྲོ་བ་མེད་ཅན་ཡོན་ཏན་སྤྱི། །ལས་རྣམས་རྟེན་གྱིས་ཅི་ཞིག་དགོས། །གང་གིས་ན་དེ་དག་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་པར་འགྱུར། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་དགག་པ་བཤད་མ་ཐག་པ་དེས་ནི་ཐ་མི་དད་པ་གྲུབ་པ་དག་གི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོའི་ མཚན་ཉིད་ཅན་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་དང་།བདག་ལ་སོགས་པ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཅན་རྒྱུ་དང་། འདི་ནི་འདི་ལ་ཡོད་ཀྱི་གཞན་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས། རིགས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་གཞག་ཉིད། །སོགས་པ་སྨོས་པ་ནི་ཆོས་ཅན་འདི་ལ་ཆོས་འདི་གནས་པ་དང་། འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་ སེམས་ཉིད་གནས་པའམ།འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་གང་ཅུང་ཟད་རྟེན་གྱི་སྒོ་ནས་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་བཙལ་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟེན་མེད་ཕྱིར་ན་སྟེ། འགའ་ཞིག་གི་ འགའ་ཞིག་རྟེན་ཡིན་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཐ་སྙད་འདི་དག་ནི་རྟེན་གྱི་སྒོ་ནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགའ་ཞིག་ཀྱང་འགའ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཤད་ཟིན་པའི་དོན་བསྡུས་ནས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ལས་དངོས་ འཇིག་ན།།དེའི་ཚེ་ཇི་སྲིད་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉེ་བར་མི་གནས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དངོས་པོ་དེ་བདག་ཉིད་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན། དེའི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་གནས་རྒྱུས་ཅི་ཞིག་བྱ། དངོས་པོ་དེ་གཞན་མེད་པར་འཇིག་ན་ཡང་། འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཐག་ཉེ་བ་མེད་པར་དངོས་པོ་རང་ཉིད་ འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།གནས་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ནུས་མེད་ཡིན། །དེ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གནས་པར་བྱེད་པ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། རང་བཞིན་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ན་ཡང་། དེ་ཉིད་ཀྱི་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གནས་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གནས་པའི་རྒྱུས་ཅི་ཞིག་བྱ། གཞན་ཡང་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་རྟེན་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐམས་ཅད་གནས་ལྡན་དང་སྐྱེ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྟེན་བཅས་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེས་ན། རེ་ཞིག བདག་ལ་བརྟེན་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པའི་རྟེན་རྟག་པ་དེ་དག་ནི་རྟག་ཏུ་གནས་པར་བྱེད་པ་དང་མ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

若问云何？当许为住因时，不应为依性。又自性行法性，由遮流故，器等虽成水等依，无迁法性，无行德总，诸业何须依？由何彼等成所依性？
由刚说依所依事遮故，不异成者之依所依事相摄聚，及我等摄聚因，此于此有非他者，类等安立性。等说者，此法性此法住及依诸大种心性住，或大种所成色等，凡由依门说住者，当知彼一切皆所寻。
何故？由无依故，某于某为依不应理故。此等言说由依门故，任何亦非依何住。由"若"等说已说义摄示。
若由他事坏，尔时乃至坏因不近住时，彼事自体随转，如是彼全无所作住因何所作？若事无他坏，无近坏因事自坏体性，如是诸住因无力。
当欲为住作住时，由自性无返故虽有住作，由彼坏故，由诸住因无力故住因何所作？
又某事有依者，谓一切具住及生者，某事具生者彼皆许有依故，且依我之乐等彼等常，由永不离住作故无坏性。

།གང་དག་གི་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟེན་ཡིན་ན་དེའི་ཡང་གཞན་དང་དེའི་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྟག་པའི་བར་དུ་ རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་གནས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གནས་པ་དེ་ལྟར་ན་འཇིག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ནའང་འཇིག་པ་མིན། དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་གང་ཡིན་པ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ནམ། མ་ཡིན་པ་ཡིན་གྲང་། གལ་ཏེ་རང་འཇིག་ངང་ཚུལ་བདག་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རང་བཞིན་བཟློག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན པ་དེ་ལྟར་ན།དེའི་གནས་བྱེད་གཞན་གང་ཡིན། །དངོས་པོ་དེ་གལ་ཏེ་རང་འཇིག་ངང་ཚུལ་བདག་མིན་ན་དེའི་ཚེ་བདག་ཉིད་གནས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེའི་གནས་བྱེད་གཞན་གང་ཡིན། །དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པ་གཉི་ག་ལྟར་ན་ཡང་རྟེན་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་ལུས་དང་ སེམས་དག་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་།ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལུས་ཀྱི་ཕུལ་བྱུང་འགྲིབ་པ་སྟེ། ལུས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་མེད་པར་ཡང་བློའི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་དེའི་ཡོན་ཏན་ འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དག་གིས།ཤེས་རབ་ལ་སོགས་ཕུལ་བྱུང་དང་། །འགྲིབ་པ་དག་ཏུ་འང་འགྱུར་བ་ཡིན། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། སྐྱོ་བ་དང་སྐྱོ་བ་མེད་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་ མུག་དང་།དྲན་པ་དང་། ཡིད་གཞུངས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ངོ་། །ལུས་ཀྱི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བློའི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་ བའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ།འདི་ནི་མར་མེའི་འོད་ལ་སོགས། །བརྟེན་པ་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དག་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་འོད་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ཕུལ་དུ་བྱུང་ བ་དང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་གྱི།དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་དོན་བྱེད་པས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若某等之无常性为依，彼亦他与彼亦非他，如是乃至极微常为依故当成常住。由心等大种法亦由大种自性无坏故住，如是无坏性故，一切事任何时亦不坏。
某事者，为自性坏性自性耶？抑或非耶？若自坏性为体，尔时由自性无返故，由彼坏性，如是彼住作他为何？若事非自坏性体，尔时自住，如是彼住作他为何？如是二相皆非成依。
由此亦身心非取及有取事，如是无身胜衰，无身德增减亦由觉作差别，由意识作差别彼德增减，慧等胜及衰亦成。等说者，慈悲、离贪、厌离、无厌、贪、嗔、痴、念、正直等亦是。
无待身作差别增减，由觉作差别增减门慧等胜衰所证法，此于灯光等所依非有。若尔云何？由灯等作增减，证彼等取者光等胜非胜，非由无待彼义作增减随行。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དག་གིས་ལྟོས་པ་མེད་པའི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ འཕེལ་བ་དང་།འགྲིབ་པ་ཅན་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཅན་དང་། དེ་ལས་གཞན་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲོན་མའི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་འཕེལ་པ་དང་འགྲིབ་ པ་དག་གིས་ལྟོས་པ་མེད་པའི་མྱུ་གུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྒྲོན་མའི་འོད་ཀྱིས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལྟ་བུའོ།།བློའི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དག་གི་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ལུས་ཀྱིས་བྱེད་པའི་ཁྱད་ པར་གྱིས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་དེ་ལས་ ཀྱང་བརྒྱུད་པས་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་འདིའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་ཁྱད་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི་སེམས་ཕན་འདོགས་བྱེད་མིན་ལ་མིན།སེམས་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལུས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིས་ནི་བློའི་བྱེད་ པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ལྟོས་པ་མེད་པའི་ལུས་ཀྱི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་དུ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བློའི་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཕེལ་བ་ དང་འགྲིབ་པ་མེད་པར་ལུས་ཡན་གར་ལས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་མཐོང་སྟེ།འདི་ལྟར་ལུས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་འདོད་ཆགས་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཞིང་གདུང་བ་ལས་ཞེ་སྡང་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཁོ་ན་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་རྒྱས་སོགས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་འཕེལ། སོགས་པ་དང་པོ་སྨོས་པས་ནི་གདུང་བ་ལས་སོ། །ཅི་རིགས་པར་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་ཚེ་ན་བདེ་སྡུག་སྐྱེ། འདོད་ཆགས་འཕེལ་བ་ནི་བདེ་བ་ལས་སྐྱེ་བའོ། །ཞེ་སྡང་འཕེལ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྐྱེ་ པའོ།།འགའ་ཞིག་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་པས་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པ་ལས་གདོན་མི་ཟ་བར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཆུང་བའམ། སོ་སོར་རྟོགས་པ་ལ་སོགས་ པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱིས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མེད་པ་དེ་ཤེས་པར་བྱེད་དོ།

论式为：凡由作差别增减无待作差别增减者，于彼无待而证胜衰者，非彼取因及异取因，如由灯作差别增减无待芽作差别增减，于彼无待证灯光胜衰。
由觉作差别增减无待身作差别增减，于彼无待证慧等胜衰，此为自性因。对第二所立，为相违遍知。
由彼身亦次第生此慧等胜差别，非心无益于心，由作益门于慧等身成能益。此由觉作差别增减故。无待身作差别增减于彼无待性，为慧等因义所立。
若谓无觉作差别增减，由独身亦见贪等增因，如是身增时贪增，由热恼生嗔，如是因不定者，此非尔。如是增等贪等增，初等说者由热恼。随应彼于某时生苦乐，贪增由乐生，嗔增由苦生。
说某时者，由身等增非必贪等，如是虽有彼，由补特伽罗自性贪等小，或由别觉等性无贪等胜而了知。

།གང་གི་ཚེ་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དངོས་སུ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལུས་རྒྱས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ཇི་སྲིད་སྐྱེས་བུ་ཡིད་བདེ་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་སྲིད་དུ། འདོད་ ཆགས་དེ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་།དེ་བཞིན་དུ་ཞེ་སྡང་ཡང་ཇི་སྲིད་ཡིད་མི་བདེ་བ་མེད་པར་ཡང་ངོ་། །ཡིད་བདེ་བ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་དེ་ཡང་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དེ་དག་ཀྱང་ཁམས་ནི་སྙོམས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། ། སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཁམས་མི་སྙོམས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་སོ། །ནང་གི་དོན་རེག་བྱའི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་ཉེ་བ་དེའི་ཕྱིར་ཅི་རིགས་པར་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ་ཁམས་སྙོམས་པ་དང་མི་སྙོམས་པ་ལས་ནང་གི་རེག་བྱའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ པོས་ཅི་རིགས་པར་རང་གི་ཡུལ་གྱིས་རེག་བྱའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དང་གནོད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ངོ་བོ་ཕྱིས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དང་གནོད་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལས་འདོད་ ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བརྒྱུད་པས་ལུས་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འཕེལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་པ་དང་ཡིད་གཞུངས་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་དྲན་པ་དང་ཡིད་གཞུངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ པར་རྟོགས་པར་བྱའོ།།དེས་ན་ཡུལ་ལམ་དབང་པོ་ཤེས་པའི་རྟེན་གྱི་དབང་པོ་ལས་དེའི་ཤེས་པ་ཕན་འདོགས་པ་དང་གནོད་པ་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་དེ་འདྲ་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་གནས་པ་ཐོབ་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཙམ་གྱིས་དེ་དག་གི་ཡུལ་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ བཞིན་དུ་དབང་པོ་དང་ལུས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བཤད་མ་ཐག་པ་དེས་ནི་འདུས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་སྦྱར་བའི་དུག་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ལས་སོ། །དྲན་པ་ཉམས་པ་སོགས་བཤད་པ་ཡིན། དཔེར་ན་དེ་དག་གིས་ལུས་དངོས་སུ་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མ་ ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་རྨོངས་པ་དང་དྲན་པ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡིད་ཀྱི་བློས་ནི་འགྱུར་བར་བྱེད་ཕྱིར་རོ། །ནི་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ནང་དོན་ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེས་པའི། །ནང་གི་དོན་རེག་བྱའི་ ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེས་པའི་བློ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ།དབང་པོ་ཡང་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་ཡིན་པར་བཟུང་ངོ་། །རྟེན་དེས་ཀྱང་རེག་བྱའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགྱུར་བར་བྱེད་དེ། དེའི་སྒོ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་འགྱུར་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

当说"若有增等"之言说时亦非直接，如是虽身增，乃至补特伽罗不生意乐时，贪不随彼相应，如是嗔亦乃至无意不乐。意乐不乐亦由乐苦门。彼等乐苦亦由界平等生。等说者由界不平等等。
由内义触差别近故，随应为乐苦差别。此说由界平等不平等，由内触差别了知者，随应由自境于触识作益作损，由彼等无间缘性后分别觉作益作损。由彼贪嗔性，如是次第由身贪等增。
如是由服食及正直等加行等，当知念及正直等功德。故由境或根识依根由彼识益损门亦得如是贪等住，如是仅由彼非彼等境取，如是非根身故非不定。
由刚说者，等说者由和合等，由配毒等加行。说念损等，如彼等非身直接因。等说者摄愚痴及念散乱等。何故？由意觉作变故。尼为由何故。云何者？由内义差别所生。由内义触差别所生觉仅为近喻，根亦取为彼识依。由彼依亦变触识，由彼门亦变意识，此为义。

།ངེས་ པར་འདུས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།བརྒྱུད་པས་ཀྱང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཡིད་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་རྒྱུད་ ལ་ལའི་ཕུལ་བྱུང་ལས།བསམ་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ། སྟག་ཉིད་དང་ནི་ཁྲག་ལ་སོགས། །ཐོས་པ་དང་ནི་མཐོང་བ་ལས། །སྟག་ཐོས་པ་ཡི་རྒྱུ་ལས་སོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་བུ་ལ་སོགས་པ་ཤི་བ་ཐོས་པ་ལས་སོ། །རྨོངས་པ་ལ་སོགས་འབྱུང་འགྱུར་ བཞིན།།སོགས་པའི་སྒྲ་སྨོས་པས་ནི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་ཤི་བ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་འགའ་ཞིག་ལ་ཁྲག་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་ངོ་། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གཞན་ཡང་འཇིགས་སུ་རུང་བའི་གནས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ལས་ འཇིགས་པ་དང་བརྒྱལ་བ་དང་།སྤུ་ཟིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ངེས་པར་བློའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་འབྱུང་བ་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་མི་འཇུག་པས་བློ་ནི་དེའི་རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་བློ་སྔ་ མ་སྔ་མ་ལ་བློ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ངེས་པར་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ལུས་འདུས་བྱས་པ་ལ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཕྱིར་རིགས་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཞིག་འདུས་བྱས་པར་ངེས་པར་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན། སེམས་ནི་དེ་མེད་མིན་འབྱུང་ཡིན། ། དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སེམས་དེ་ནི་སེམས་ལ་བརྟེན་པའོ། །རིགས་མཐུན་པའི་སེམས་ཉིད་འདིའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་གྱི། ལུས་ཉེ་བར་ལེན་པའམ་དངོས་སུ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པར་དེ་འདུས་བྱས་པའི་ཡང་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ལྟ་བུའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་འདུས་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་ངེས་པར་འཇུག་པ་དེ་ནི་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའམ། དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འོད་ནི་སྒྲོན་མ་ལེགས་པར་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་ངེས་པར་འཇུག་པ ལྟ་བུའོ།།དེ་མ་ཐག་པའི་སེམས་ཀྱང་སེམས་སྔ་མ་ལེགས་པར་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་ངེས་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ཞིག་འདུས་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་གང་ངེས་པར་མི་འཇུག་པ་དེ་ནི་དེའི་དངོས་སུ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུའམ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་ པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གངས་ཅན་འབིགས་བྱེད་ལེགས་པར་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་ངེས་པར་མི་འཇུག་པ་ལྟ་བུའོ།

非必定由和合等生。由次第作益，仅由彼益非彼所益之取，由义门亦如是意变故。云何？如由某相续胜，于无思维者心相续中，由闻见虎及血等，由闻虎因等。等说者由闻子等死。生愚等如是。等声说者摄散乱及死等。
如是于某相续差别由见血等。等说者复由见可怖处等生怖昏及毛竖等。仅由彼非外境定为觉取，由义生如是不随行故，觉不随彼故。如前前觉定随后后觉，非如是于身和合。
故同类分别识定随和合，心非无彼生。由彼无不生性故，彼心依心。同类心为此取，非身为取或直接俱因。定亦不随彼和合，如根识随彼境。
论式为：若某定随某和合，彼为无彼不生或依彼，如光定随灯善作。无间心亦定随前心善作，此为自性因。若某不定随某和合，彼非彼直接取因或俱因，如不定随雪山穿作。

།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ལུས་འདུས་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་ངེས་པར་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་འགལ་བས་ ཁྱབ་པར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ལུས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཞིང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལོག་པས་བློའི་རྒྱུད་རྒྱུན་ཆད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུད་གནས་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ཉེ་བའི་རྒྱུའམ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལོག་པ་ན་ངེས་པར་དེ་ལོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བ་ལང་དང་བ་མེན་ལྟ་བུའོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཡང་ལུས་ནི་དངོས་སུ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུའམ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གཞན་ ཡང་ཅི་སེམས་ཉིད་ནུས་པའམ།ཡོན་ཏན་ནམ་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལུས་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའམ། འོན་ཏེ་ལུས་ཉིད་ཡིན་གྲང་ན། དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཐ་དད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ལུས་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཇི་ལྟར་ཐོས་ སོགས་འདུས་བྱས་པ།།སོགས་པའི་སྒྲ་སྨོས་པས་ནི་བཟོའི་ལས་ཀྱི་མན་ངག་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པ་འདུས་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །བྱས་པས་སེམས་ཏེ་དུས་གཅིག་གི་ཚེ་སེམས་ལ་ངེས་པར་མ་བཟུང་བ་ཡང་སེམས་དེ་ཉིད་ལ་དུས་སུ་འདུས་བྱས་པ་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མངོན་ པར་གསལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་འདུས་བྱས་པ་ལས་བློའི་ཕུལ་དུ་འབྱུང་བ་དང་། འདུས་བྱས་པ་དེ་ཉིད་ལས་དུས་གཞན་དུ་ཡོན་ཏན་མངོན་པར་གསལ་བ་དེ་ལྟར་ལུས་ལའང་ཡོན་ཏན་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་འདུས་བྱས་པས་ན།དེ་འདུས་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སེམས་འདུས་བྱས་ན་སེམས་དེ་ཉིད་འདུས་བྱས་པ་ལྟ་བུའོ། །ལུས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ པ་དེ་བས་ན་འདུས་བྱས་པ་ན་ཡང་འདུས་བྱས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།བཟློག་པ་ནི་གང་ཞིག་འདུས་བྱས་པ་ན་ཡང་གང་འདུས་བྱས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྣམ་བུ་འདུས་བྱས་པས་བུམ་པ་འདུས་ བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྣམ་བུའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།ཐོས་པ་ལ་སོགས་པའི་འདུས་བྱས་པས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་བྱས་པ་ན་ཡང་ལུས་ཀྱི་འདུས་བྱས་པའི་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།

意识亦非定随身和合，此对第二所立为相违遍知。由直接非身取因及俱因故，由彼灭觉相续不断。
论式为：若某为某相续住故非直接近因或俱因，彼灭时非定彼灭，如牛与野牛。意识相续之身亦非直接取因或俱因，此为遍违知。
复次，心自力或功德或果为异于身，抑或即身耶？若异义，已多说非依身。若非异，即身时，如何由闻等和合。等声说者摄工巧业教勤作和合等。
由作心于一时心未定取，即彼心于时和合如缘显现。由闻等和合觉胜，由彼和合于异时功德显现，如是于身亦功德变。何故？由无异因故。
论式为：若某成某自性，彼和合时彼成和合，如心和合时彼心成和合。身成心自性，此为自性因。亦非变故，由和合时亦无和合生故，彼非彼自性。
返者：若和合时某非成某和合，彼非彼自性，如毛毯和合瓶非和合非毛毯体性。由闻等和合意识和合时亦非身和合功德，此为遍不知。

།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ལུས་ཀྱི་ ཡོན་ཏན་སྣང་བ་ཉིད་ལས་འདུས་པ་བྱེད་པ་དང་མངོན་པར་གསལ་བའི་དུས་དག་གི་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་འདུས་བྱས་པ་ལུས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་བཀྲི་མིན་པ། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ལ་ རག་ལས་པ་མེད་པའི་སྲོག་ཆགས་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི།དམན་པའི་གནས་ནི་ཡོངས་སུ་ལེན། །མངལ་གྱི་གནས་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་སྟེ། མངོན་པར་ཆགས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་ཞེན་པས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ། ། བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དོར་བར་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུའོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅོ་ལྔ་པ། སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་བཀྲི་བར་བྱ བ་མ་ཡིན་པ་དམན་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་དེ་ནི་བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པས་སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་དོར་བ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྦྲང་བུ་དག་མི་གཙང་བའི་གནས་ཡོངས་སུ་ལེན་པའམ། འདོད་ཆགས་ཅན་དག་བུད་མེད་ཀྱི་རོའི་ལུས་ལ་སོགས་ པ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ལྟ་བུའོ།།སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་བཀྲི་བ་མ་ཡིན་པ་ཡང་དམན་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་སྟེ། སྲོག་ཆགས་རྣམས་མངལ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་ལན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སྐྱེས་བུ་གཉིད་ལོག་པ་ལས་ལྟུང་བའམ། བག་ མེད་པ་མི་གཙང་བ་དང་གཡང་ས་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་ལྟུང་བ་དེ་བདག་ཉིད་འདོད་པ་དང་གནས་དེ་ལེན་པ་དང་མངོན་པར་དགའ་བས་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདིས་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་དགོས་པར་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།ཡོངས་སུ་ལེན་པའི་སྒྲས་མངོན་པར་ཆགས་པ་ བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་དབང་ཕྱུག་གསལ་བའི་ཕྱིར། ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་བཀྲི་བ་ཉིད་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་སྨན་པའི་གནས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་བདེ་བ་བློའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྡུག་བསྔལ་དེས་མངལ་ལ་ སོགས་པའི་གནས་ལ།ཕྱིན་ཅི་ལྡོག་བློ་དང་། དེའི་བདེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་རྒྱུན་ཅན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་དོར་བ་དང་ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །སྲེད་པ་ནི་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་འཆི་བའི་རྒྱུ་སྲིད་པའི་སྒོ་ནས་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཡང་ཕངས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ལུང་ གི་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།སྲོག་ཆགས་གིས་ཡང་ཡང་སྲེད་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་བློ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་སྐྱེ་བ་མི་འཐོབ་པོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ།

非不成立，由身功德显现故，和合作与显现时，闻等和合无近喻身功德故。由非如是故，非他有情所引，无待自在等有情者，取劣处，取胎处，由先起贪著执著义。此说具取因。
具我执有情欲得乐欲舍苦，此为量果。
《量释论》卷十五：论式为：若非他有情所引取劣处，彼由具我执先起欲舍苦乐，如蜂取不净处，或贪者取女尸身等。非他有情所引亦取劣处，有情取胎等处，此为果因。
睡眠人堕落或放逸堕不净及悬崖等处，非由自欲及取彼处喜乐，如是此不应成不定，故以取声说贪著。
非不成立，由前自在显故。何故为他引？由医处贪为苦乐觉相，如是由彼苦于胎等处，倒觉及彼乐相续，谓舍得苦乐相。爱为生遍死因，由有门我执亦为珍故。
此说教义，有情数数爱及倒无觉，为断我执故。由无因故不得彼生。尔时解脱轮回。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ འགྲོ་འོང་མ་མཐོང་ན།སེམས་ཅན་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་འདིའི་འདི་ནས་མ་འོངས་པར་འགྲོ་བ་མི་མཐོང་བ་དང་། སྔ་མའི་གནས་ལས་མངལ་གྱི་གནས་སུ་འགྲོ་བ་མི་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་ན་འདི་འགའ་ཞིག་ལས་འོངས་ ནས་མངལ་གྱི་གནས་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ཡིན་ཏེ།སྦྱོར་བ་ནི་འགའ་ཞིག་གི་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་མི་མཐོང་བ་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་ལས་འོངས་ནས་འགའ་ཞིག་དུ་གནས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་མ་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །སྲོག་ཆགས་འདིའི་ མངལ་ལ་སོགས་པར་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པར་སེམས་སོ།།ཁྱོད་ཀྱིས་དབང་པོ་མི་གསལ་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་མིག་མི་གསལ་བ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུས་དུ་བ་ཆུང་ངུ་མི་ དམིགས་བཞིན།དཔེར་ན་མིག་ཉམས་པ་ཅན་གྱིས་དུ་བ་ཆ་ཕྲ་བ་ངེས་པར་མི་འཛིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་དེ་ལྟར་ན་འདིས་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་མ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་། མེད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ གཞན་དག་གིས་ཀྱང་མ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་དེ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་འགའ་ཞིག་གིས་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འགའ་ཞིག་གིས་ཕྲ་བ་དང་དྲི་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མེད་པ་རྣམས་གྲོག་སྦུར་ལ་སོགས་པ་སྣའི་དབང་པོ་གསལ་བ་ཅན་རྣམས་ ཀྱིས་དམིགས་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་གི་མཐོང་བ་ལྡོག་པ་ཙམ་གནོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན། སྲོག་ཆགས་ལུས་དང་ལྡན་པར་འཇུག་པ་ལ་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ ཇི་ལྟར་ན་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་ལུས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་དེ་ནི་ལུས་གཞན་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་སྣམ་བུ་དང་བུམ་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་སྔར་གྱི་ལུས་ཀྱང་ལུས་ཅན་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་སོ།།འདིར་གཏན་ཚིགས་འདིས་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྫས་འགའ་ལུས་ཅན་དག་ཡིན་ཡང་། སྲབ་པ་ཉིད་དེ་དང་བ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུའི་ཕྱིར། གཟུགས་ཅན་གཞན་ལ་ལར་ཐོགས་ཅན་མིན་པར་མཐོང་ངོ་། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ ཞེ་ན།ཆུ་བཞིན་ཏེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཅན་ལ་ཆུ་ལུས་ཅན་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་འཛག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གསེར་དང་དངུལ་ཆུ་བཞིན། དངུལ་ཆུ་ལུས་ཅན་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་གསེར་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ལྟ་བུའོ།

虽然如此，若未见去来，此欲显有情取生本性者，不见从此去未来，不见从前处去胎处，如是云何从某处来取胎处？
论式为：若不见某去来，彼非从某来住某处，如不见去来之石女子。不见此有情去来胎等，此思为遍不知。
由根不明因故未见。云何？如眼不明者不见微烟，如目损者不定取微烟，如是此虽不见应断相，由未成无故说不定。
若他亦未见，如是因义不成，如是当为某见。如某微细及香等无近喻，为蚂蚁等鼻根明者所见，如是仅自见返非能害故非应断。有言说比量已说。
虽然如是，有情入具身于身相具，云何非障？论式为：若许某具身性，彼应许障他身性，如毛毯瓶等。汝许前身亦为具身，此思为自性因。此因于此不定。如是虽某物具身，由细性及净性因，见于某色不碍。云何？如水，水虽具身而渗入具身瓶等。如金银汞，汞虽具身随金行。

།ཉི་མའི་ཟེར་གྱིས་ཀྱང་ཤེལ་ཕིགས་ནས་ཤིང་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།མ་མཐོང་ཕྱིར་ཡང་མེད་ཉིད་མིན། །དེ་ལྟར་མ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་མི་སྣང་བ་ཙམ་ལས་ཀྱང་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ལུས་སེམས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཅིག་གམ་དུ་མར་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་གཅིག་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལག་སོགས་གཡོན་ཐམས་ཅད་དག་།ལུས་ཀྱང་གཡོ་བ་ཐོབ་ཕྱིར་ཏེ། ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་གཅིག་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་མི་རིགས་ཏེ། གཅིག་པ་ཉིད་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ དད་པ་མེད་པ་དེ་ནི་གཡོ་བ་ན་གཡོ་བ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལྟ་བུའོ།།རྐང་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལག་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་གང་ཞིག་གང་གཡོ་བ་ན་ མི་གཡོ་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་འགྲོ་བ་ན་མཆོད་སྦྱིན་འདུག་པ་ལྟ་བུའོ། །རྐང་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལག་པ་གཡོ་བ་ན་མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །འགལ་བ་ཅན་གྱི་ལས་ནི་གཅིག་ལ་མི་རུང་ཕྱིར་གཅིག་ལ་ འགལ་བའི་ལས་ནི་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དཔེར་ན་གཡས་དང་གཡོན་གྱི་ལག་པ་གཉིས་པོ་དག་ནི་ཡུལ་ཐ་དད་པར་འགྲོ་བར་རུང་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། །ལག་པ་གཡས་པ་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བ་ན། གཡོན་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་འགྲོ་བ་དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་མི་རིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན། ཡན་ལག་གཡོ་བ་ཡིན་གྱི་ཡན་ལག་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཐལ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་ཅིང་བཟློག་པ་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཞན་དུ་ཐ་དད་ གྲུབ་པར་འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གཡོ་བ་ནི་བདག་ཉིད་མི་གཡོ་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་གཡོ་བ་ན་སྣོད་མི་གཡོ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཡན་ལག་ཅན་ཡང་ཡན་ལག་རྣམས་གཡོ་བ་ན་མི་གཡོ་ བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།འདི་ཉིད་བཟློག་པ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་གཡོ་བ་ན་ཡང་མི་གཡོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལག་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ལྟ་བུའོ།

如日光穿过水晶入木，如是不定。由未见故亦非无，如是仅不显现亦不成无，故非应断。
复次，许身心取者，为一或多？且非一。何故？由手等左皆动，身亦得动故，由无差别故。彼一动不动不理，由一性坏故。
论式为：若某与某无差别，彼动时动，如自体性。足等亦与手无差别自性，此为自性因。亦非如是，返者：若某动时某不动，彼非彼无差别，如提婆行时耶若那住。足等亦手动时不动，此为差别不知。
由违事于一不应故，一不应有违事义。如左右手二不应往异处，谓右手往南时，左手亦如是义。
亦非如是，由异行故不应为一。虽然如是，支分动非具支，如是过因不成而返成已成。若尔，异成差别，如是支分与具支成差别。
论式为：若某动时自体不动，彼异于彼，如水动时器不动。具支亦支分动时不动，此为自性因。此返者：若某与某非有异境，彼动时亦无不动，如彼手自体。

།ལུས་ཀྱང་ལག་པ་ལས་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་ ཡུལ་ཐ་དད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ་གཅིག་བསྒྲིབས་པ་ན་སྟེ་ཕྱོགས་གཅིག་བསྒྲིབས་པ་ན།ལྷག་མ་ཐམས་ཅད་དག་བསྒྲིབས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་བསྒྲིབས་པས་ན་བསྒྲིབས་ པ་སྟེ།དཔེར་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ལྟ་བུའོ། །མ་བསྒྲིབས་པ་ཡང་བསྒྲིབས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །བསྒྲིབས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །བཟློག་པ་ནི་གང་ཞིག་གང་བསྒྲིབས་པ་ན་མ་བསྒྲིབས་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་ བསྒྲིབས་པ་ན་རྟ་མ་བསྒྲིབས་པ་ལྟ་བུའོ།།རྐང་པ་ཡང་ལག་པ་བསྒྲིབས་པ་ན་མ་བསྒྲིབས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ་དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཡན་ལག་བསྒྲིབས་པ་ན་ཡན་ལག་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་མ་བསྒྲིབས་ན་ཇི་ལྟར་སྔར་དེ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ཕྱོགས་ གཅིག་བསྒྲིབས་སུ་ཟིན་ཀྱང་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་རྒྱུ་ཚོགས་པ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱུ་ཚོགས་པ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ མཐོང་བ་ལ་ཡང་རྒྱུ་ཚོགས་པ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པ་ཅན་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གལ་ཏེ་རང་གི་ཡན་ལག་འཛིན་པའི་ཐབས་མཐོང་བ་ཅན་དེ་ལ་བསྒྲིབས་པ་ན་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཡན་ལག་ཐམས་ཅན་མཐོང་བ་མི་སྲིད་ པས་ན།འཕྲོད་པ་འདུ་བ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཅན་དེ་ཉིད་མཐོང་བར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ཚོན་གྱིས་བསྒྱུར་བ་ན་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་བསྒྱུར་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་ཅུང་ཞིག་བསྒྱུར་བ་དང་ཅུང་ཞིག་མ་ཡིན། སྦྱོར་བ་ ནི་གང་ཞིག་གང་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དེ་ནི་དེ་བསྒྱུར་བ་ན་བསྒྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མཚོན་གྱིས་བསྒྱུར་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལྟ་བུའོ། །མ་བསྒྱུར་བ་ཡང་བསྒྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །བསྒྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་བཟློག་པ་ནི་གང་ཞིག་གང་བསྒྱུར་ བ་ན་མ་བསྒྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་ལ་བ་བསྒྱུར་བ་ན་སྣམ་བུ་མ་བསྒྱུར་བ་ལྟ་བུའོ།།ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་བསྒྱུར་བ་ན་བསྒྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གཞན་ཡང་བསྒྱུར་བ་མི་རྟོགས་འགྱུར། བསྒྱུར་བའི་ཕྱོགས་དང་ མ་བསྒྱུར་བའི་ཕྱོགས་དང་འདྲ་བར་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

身亦与手非有异境，此为遍不知。一遮时，即一分遮时，余皆遮，由无差别故。
论式为：若某即是某，彼遮时遮，如彼自体。未遮亦是遮，此为自性因。亦非遮故是差别。返者：若某遮时某未遮，彼非彼，如牛遮时马未遮。足亦手遮时未遮，此为遍不知。
虽然如是，支分遮时非具支，若尔未遮时，如前见彼，虽一分遮亦应见。
论式为：若某因聚无障者有生，如因聚无障之芽等。具支境见亦有因聚无障，此为自性因。若执自支分见方便者，遮时无见故不成。非尔，由不可能见一切支分故，由许见无见和合故。
复次，一分染色时，应得一切分染色。彼无差别，云何有染与非染？
论式为：若某即是某，彼染时即染，如染自体。未染亦是染，此为自性因。亦非染故，返者：若某染时某未染，彼异于彼，如毛染时布未染。第二分亦一分染时非染，此为遍不知。
复次，不知染，染分与未染分应见相同，由无差别故。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་མ་བསྒྱུར་བ་ན་མ་བསྒྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མ་བསྒྱུར་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལྟ་བུའོ། །བསྒྱུར་བར་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡང་མ་བསྒྱུར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།ལུས་དང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི། །དེ་ཕྱིར་ཚོགས་པ་གཅིག་ཡོད་མིན། །བཤད་མ་ཐག་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །གལ་ཏེ་རྡུལ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་བརྩམས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ པ་དེའི་ཚེ།དུ་མ་ཉིད་ཡིན་ན་ཁས་ལེན་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དེ་སྔར་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ན། ཕྱིས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྔར་བཞིན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། །དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཕྲ་ཕྱིར་དེ་རྡུལ་ཕྲ་མོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ དེ་དག་ཇི་ལྟར་སྔར་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཚོགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་།དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་མི་རྟོགས་པ་སྟེ་འགའ་ཞིག་ཤེས་ཀྱང་མཐོང་བ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་ངོ་བོར་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ཀྱིས་སྔར་གྱི་གནས་སྐབས་ལྟ་བུའོ། །ཕྱིས་འབྱུང་བའི་གནས་སྐབས་མཐོང་བར་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡང་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་ངོ་བོར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྡུལ་ཕྲན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན ཏེ་གནས་སྐབས་སྔ་མ་རྡུལ་ཕྲན་དག་ལྟ་བུའོ།།ཕྱིས་ཀྱང་རྡུལ་ཕྲན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དང་གང་དབྱེར་མི་ནུས་ཤིང་སྔ་མའི་ངོ་བོ་ལས་འཕོ་བ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷན་ཅིག་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལོང་བས་ཉི་མ་ མཐོང་བ་ལ་དབྱེར་མི་ནུས་ཤིང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་མི་ནུས་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།ཕྱིས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱང་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་ཤིང་། སྔར་གྱི་ངོ་བོ་ལས་འཕོས་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཁྱད་མེད་མི་ འགྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་གཏན་ཚིགས་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་མ་གྲུབ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ལྟར་ན་དེའི་གནས་སྐབས་དེ་ནི་སྣང་བ་དང་ནུས་པ་སྐྱེ་བ་གཞན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་འཇིག་རྟེན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་འགྱུར་བའོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ དག་ཉིད་ཀྱང་ཕྱིས་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྱད་པར་ཅན་གཞན་ཉིད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།

论式为：若某即是某，彼未染时为未染，如未染自体。欲显染者亦唯未染，此为自性因。
身与瓶等，故非一聚，由前说因故，此为结语。
若二微等次第所作具支非一时，则为多性，若许尔时，如何微尘等位前为根等，后亦即彼，如前无差别故，应成超根。由细故，彼微尘虽聚如前，仍超根性。如是不知，虽有知亦不得见。
论式为：若某与超根体无差别，彼为超根，如微尘前位。后起位欲显见亦与超根体无差别，此为自性因。彼等微尘为超根，如前位微尘。后亦为微尘，此即自性因。
若某不可分且无转离前体，彼虽和合亦不能，如盲见日不可分且和合亦不能。后微尘亦不能生异根识，且无转离前体，此为自性因。
说"无差别不成"者，显前后因不成。如是彼位为异现与能生，世间瓶等言说转起。彼等超根微尘后亦非，然依彼等生异殊胜。

།ཁྱད་པར་ཅན་དེ་རྣམས། དབང་པོས་གཟུང་ཡིན་དེ་ཕྱིར་ཏེ། །དབང་པོས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྡུལ་ཕྲན་མིན་ཏེ་གཏན་ཚིགས་གཉིས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། ། དེའི་ཚེ་རྡུལ་ཕྲན་དེ་དག་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ལུས་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་དེ་དག་ཡིན་ཏེ་ཇི་ལྟར་སྣམ་བུའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་སྣལ་མ་རྣམས་ལ་སྣལ་མ་ཞེས་མི་བརྗོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ལུས་ལ་སོགས་པའི གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ལ་ཡང་རྡུལ་ཕྲན་གྱི་ཐ་སྙད་དུ་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།བཤད་མ་ཐག་པ་མི་སྣང་བ་ཉིད་སྤོང་བ། དེས་ནི་སྒྲིབ་བྱེད་ལ་སོགས་རྣམས། །སོགས་པས་ནི་ཐོགས་པ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །མེད་པ་རྣམས་ཀྱང་འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་རྫས་གཅིག་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དེ་ དག་གི་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་དང་ཐོབ་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ཕྱིས་ཀྱི་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་།ཐོགས་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྔ་མ་ལས་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བར་སྐྱེས་པ་གཞན་གང་ ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་དེ་ལྟར་བྱེད་པའི་ཕྱིར།རྫས་སུ་རྟོགས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་རྫས་མེད་པར་མ་མཐོང་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི། གསེར་དང་དངུལ་ཆུ་ལ་སོགས་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱིས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར། དེ་ལ་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ ཕྲད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།རྫས་རྩོམ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་མཐུན་པ་ཕྲད་དེ་ཚོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱི་རྫས་རྩོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདྲེས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར་རྫས་མེད་པར་ཡང་སྣང་བ་དེ་ལྟར་ན་རྟོགས་པ་དེ་དོན་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་ པས་ནི་འོ་མ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་གཞན་འདྲེས་པ་ཡང་གཟུང་ངོ་།།རྡོ་ཚན་ལ་སོགས་ཇི་ལྟར་སྣང་། །ཇི་ལྟར་མེའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་དང་། ཤིང་དང་རྡོ་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཕན་ཚུན་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལ་རྫས་རྩོམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྫས་ མེད་པས་མ་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གང་དབྱེར་མི་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་། ཁྱེད་ཀྱི་འདོད་པས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་དབྱེར་མི་ནུས་ཤིང་ངོ་བོ་ལས་འཕོ་བ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷན་ཅིག་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། ནུས་པ་མེད་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། །དབང་པོ་ལ་སོགས་ སོ་སོར་ནུས་མེད་རྣམས།།མིག་དང་གཟུགས་དང་སྣང་བ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལས་འཕོ་བ་མེད་པ་དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པ་དེ་དག་སྟེ། ཤེས་པ་བསྐྱེད་པ་འཇིག་རྟེན་ལྟར་ཡིན་ནོ།

彼等殊胜为根所取故，由是根所取性故，非微尘，第二因亦不成。
尔时彼等微尘非言说境。若尔何者？为身等言说，如毛毯位线不说为线，然说为毛毯。如是身等位微尘亦不作微尘言说。
前说不显遮：由此遮等，等摄碍等。若不许一实，尔时如彼等前位微尘体能遮能碍，后亦无差别故应非能遮能碍，如是已遮。
如是异前相生他者即能如是作故，不应知为实。
复次，若未见无实，则金银汞等和合时，由微尘隔故云何显现？彼异类微尘相触故，非实造作，由同类相触聚微尘实造作故。由无彼故，和合云何显现？无实亦显现故，彼知为无义。
等言亦摄乳水等他和合。热石等云何显现？如火微尘与木石等微尘互和合，由异类无实造作故，应成无实不见。
于"不可分"等论式，由汝许成不定。若许不可分且无转离体性者虽和合亦无能时，根等各无能者。眼色光作意自体无转离彼等，后亦彼等知，即生识如世间。

།དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ན་འདོད་དོ། །བདེན་ཏེ་ལྷན་ཅིག་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ དག་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་དེ་དག་གིས་ལྡན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་དེ་དག་ལྷན་ཅིག་ལས་ཤེས་པ་དེ་ཡིན་གྱི་དེ་དག་ལས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་རེ་ཞིག་ལྡན་པ་ལ་ཡིན་པ་ཡང་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེའི་ཚེ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམས་ ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་སྔར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་གང་ལས་ཡིན་པར་འདོད་ན་ཡང་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་འདིར་ཐལ་མཚུངས། ཇི་ལྟར་དེ་དག་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སྔར་ནུས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ཕྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ལྡན་པ་སྐྱེད་ན་ཡང་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ན་བྱེད་པ་པོ་ ཡིན་འདོད་པས་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ལེན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།ཁོ་བོ་ཡི་ནི་ཚོགས་པ་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅན་གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཁོ་ན་མཐོ་བ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་གསེར་དང་དངུལ་ཆུ་ཡི། །ལྡན་པ་སྣང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། གསེར་དང་དངུལ་ཆུ་ལ་སོགས་ པ་འདྲེས་པར་སྣང་བ་ཡིན་པའི་རྫས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྡུལ་ཕྲན་ལ་བརྟེན་པའི་ལྡན་པ་སྣང་བ་འདི་ལྟར་ན་མི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གང་ལས་མ་མཐོང་ཅན་རྟེན་རྟོགས། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་དག་རང་གི་ངོ་བོར་མི་སྣང་བ་ཡིན་ན། མ་མཐོང་བ་དེ་དག་ལ་ བརྟེན་པའི་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟེན་མ་མཐོང་བ་ཅན་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཇི་ལྟར་དེ་མཐོང་བ་ཡིན་ཇི་ལྟར་ན། རོ་གཟུགས་ལ་སོགས་ལྡན་པ་འགལ། །ཇི་ལྟར་བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་རྫས་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ལྡན་པ་ནི་བཏུང་བ་ལ་ སོགས་པའི་མིང་ཅན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ན།ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་ལ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་དེའི་རོ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྡན་པ་ཡིན། སོགས་པའི་སྒྲ་སྨོས་པས་ནི་དྲི་དང་རེག་བྱ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ རིགས་མི་འདྲ་བས་ཆོད་པའི་ཕྱིར།འབྲས་བུ་རྩོམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱང་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ན། འཇིག་རྟེན་ན་བཏུང་བ་གཟུགས་བཟང་པ་དང་བཏུང་བ་ཞིམ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་མཐོང་ངོ་། །དེ་ ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་ཉེར་བཏགས་ལས་འདོད་ན། །རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ཚོགས་པ་འདུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཉིད་ལ་ལྡན་པ་ཡང་འདུ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དོན་གཅིག་ལ་འཕྲོད་པ་འདུ་བའི་ཕྱིར་ལྡན་པ་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་རོ་ལ་སོགས་པ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བཏུང་བ་རྣམས་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།

如是亦非成就则许。诚然，虽是和合即彼等，然彼等生具。故若彼等和合生彼知，非由彼等，且于具亦可，如是根等亦尔时许为作者。
彼等作者性先无，则从何许亦不定。复次此同过，如彼等生知故先无能，后亦非，则生具时，云何许为作者，如是非取。
我之聚具供养等他者为能，如是无高。
若谓金银汞具显现，金银汞等和合显现之实虽无，然依异类微尘之具显现如是非不显。
云何知不见依？彼等微尘自体不显，依彼不见之具为不见依超根性，云何是见？
云何味色等具相违？如饮等种种实具相之具为饮等名之德，德亦无德故，云何彼味色等为具？等言摄香触等。
微尘之色等由异类隔故，非果造作故，自亦超根故，不取色等，然世间见饮色妙饮美之言说。
如是虽尔，若许假立，微尘等聚合即彼等具亦合，如是一义和合故，假立具说味等微尘法，如说诸饮妙等。

།དེ་ལ་དངོས་སུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ། བློ་ཡི་ཐ་དད་ཡོད་བློ་སྟེ། །ཇི་ལྟར་འོ་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་རིགས་མི་མཐུན་པ་དང་འདྲེས་པ་མེད་པར་དངོས་ཀྱིས་རོ་ལ་སོགས པ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཞིམ་པོ་ལ་སོགས་པའི་བློར་མི་འགྱུར་ཏེ།ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པ་དེའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་མཚུངས་པའི་ ཡུལ་དག་མ་ཡིན་ཏེ།ཁྲ་མོ་དང་ཡུར་བུ་བ་དག་ནི་བ་ལང་གི་ཤེས་པ་མཚུངས་པའི་ཡུལ་དག་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འོ་མ་དང་བཏུང་བ་ལ་ཡང་དངོས་པོ་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པ་རོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མ་ ཡིན་ཏེ།སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལ་རོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། འདིར་བཤད་པ་འདིས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ། གང་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་གཅིག་ལ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལས་དེའི་ཆོས་ཉེ་བར་ བཏགས་ནས།ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ཇི་ལྟར་མངར་བའི་རིང་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཁྱེད་ལ་རིང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱ་རྣམས་ལ་བརྒྱུས་པ་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནམ། གྲངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འདུ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཉིད་ཡོན་ཏན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རིང་པོའི་ཚད་ཀྱི་མིང་ཅན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་།གང་ལ་འདུ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་བྱ་རྣམས་ལ་ཡང་མ་ཡིན། ཇི་ལྟར་ན་མངར་བའི་རིང་པོ་ཞེས་བྱ་བས་ཉེ་བར་བཏགས་པས་ཀྱང་སྟོན་པར་འགྱུར། དེ་བས་ན་དོན་གཅིག་ལ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལ་དེའི་ཆོས་ཉེ་བར་བཏགས་པས་ཀྱང་ཐ་སྙད་ དུ་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ལ་རྫས་མེད་པ་དེ་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་ལྡན་པ་ལས་སྣང་བ་ལ་སོགས་པར་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ཉིད་གཞན་ལ་ཡང་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན། གཞན་ཡན་ལག་ཅན་རྟོགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གཞན་ཡང་། དེ་ལྡན་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད། །རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐ་ དད་པ་དང་།བརྗོད་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་གྲངས་ལྡན་ལས་ལ་སོགས་པ་པའི་སྣང་བར་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་དང་བློ་ལ་སྣང་ངོ་། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་། གཞན་ཉིད་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་དང་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་གྲངས་དང་ལྡན་པ་རྫས་དང་སྒྲ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།རྫས་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རེ་ཞིག་ཁས་བླངས་ནས་དེ་སྐད་དུ་བཤད་དོ་དེ་བས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དང་སྒྲ་འབའ་ཞིག་ཡིན་གྱི་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

于彼实色等具亦无。若如是尔时，智有差别智，如于乳等无异类和合时实知味等，则饮等美等智不应成，仅由假立不成如是事体性。
论式为：若为实与假立之法者，彼等非彼因智同境，如斑牛与水牛非牛智同境。乳与饮亦为实与假立味等具者，此为能遍相违所见。
亦非如是，一切有情应有味等体正知体性之知，如是此说何为，彼皆不应理。
复次，若由一义和合假立彼法作言说，如何"甜长"言说，于汝非长性，如是于鸟等相续具相或数相之和合，自为德性故无长量名德，于和合具性鸟等亦无，云何由"甜长"假立亦能说？故由一义和合假立彼法作言说之知非善。
若于无实亦由具知显等时，彼即于他亦有故，他具支知何为？
复次，彼具自体性，实体差别与说差别数具业等显现体于智显现。等言摄分别、他性非他及总等。如是数与具非异于实与声。
虽实性非有，然且许已如是说。故唯色等与声，数等少许亦无。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་མེད་པར་རང་གི་ངོ་བོའི་བློ་ལ་མི་སྣང་བ་ དེ་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའམ།དོན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་མེད་པར་མོ་གཤམ་གྱི་བུའི་ངོ་བོའི་གཟུགས་སམ། གཟུགས་དེ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་མི་སྣང་བ་ལྟ་བུའོ། །གྲངས་དང་ལྡན་པ་དང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་། གཞན་ཉིད་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་། སྤྱི་དང་ལས་ དང་རྫས་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་བློ་ལ་མི་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་བརྗོད་པ་ལས་གཞན་དུ་ གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།བུམ་པ་དང་གཅིག་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་དང་། ཆེན་པོ་དང་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་རྣམ་གྲངས་སུ་འགྱུར་ཞིང་ཤེས་པ་ཡང་གཅིག་གི་ཡུལ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ དག་ནི་དོན་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་དག་ལྟར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་གྲངས་ལ་སོགས་པ་དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་དོན་གཞན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་དང་རྟ་ལྟ་བུའོ། །གྲངས་ དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྫས་ལས་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་སོ།།དངོས་པོ་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གྲངས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་བརྟགས་དོན་ཅན་ ཏེ།སྒྲོ་བཏགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གིས་བརྟགས་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སོ། །ཅི་འདྲ་བས་ཤེ་ན། དངོས་པོ་ཐ་དད་རྗེས་འབྲང་བའི་སྡུད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་སོ། །དེས་ ནི་དེ་ལྟར་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་ཏོ།།ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་གཅིག་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་འཇུག་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་བགྲང་བའི་གྲངས་ ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཡོན་ཏན་རྣམས་ལས་ཡོན་ཏན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་དང་མ་སྐྱེས་བཞིན། དཔེར་ན་འཇིག་པ་གཅིག་དང་གཉིས་དང་མང་པོ་དག་ཅེས་སྐབས་འགར་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་དཔེར་ན་གཅིག་དང་གཉིས་དང་དུ་མ་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟར་ན་འཇིག་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

论式为：若无某者不显现于自体智，彼即无异于彼或非成他义，如无色时石女子体色或彼色自体不显。数具、分别、他性非他性、总、业、实等亦无色等时不显于智，此为自性因。对第二所立则为能遍相违所见。
若如是无色等言说外无数等时，瓶一具大行等如是言说成异名，智亦成一境，彼亦不应成。故彼等智等为异义境者，如是瓶等异于数等他义性。
论式为：若为某异于彼差别智境者，彼即异义，如牛马。数具等亦为异于实之差别智境，思为自性因。
由"事异"等示不定。数等境之声智为所计义，即增益境。由何计义？由分别，即分别识。云何？由随逐事异摄等境。此说如是遍计因。
如何等？如德等，如于色等起一具等智声。彼非数为德数等，由诸德无德性故。如坏与未生，如说坏一二多等。于未生亦如成一二多等。如是由坏与未生少许亦无故不定。

།གལ་ཏེ་ཉེར་བཏགས་འདིར་འདོད་ན། གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་དག་ལ་གཅིག་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་ བཏགས་པ།དེ་རྒྱུ་ཅན་འདོད་གང་ཡིན་པ། ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་ནི་ཤེས་པ་དང་བརྗོད་པ་དག་གི་འཇུག་པའི་རྟེན་ཡིན་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པའི་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྟེན་དེ་ཉིད་དངོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ལ། སྒྲ་ དང་ཤེས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ཅིས་མི་འདོད།གང་གིས་ན་གྲངས་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཀུན་ལ་ཉེར་བཏགས་མིན། །གཙོ་བོ་ཡོད་ན་ཉེ་བར་བཏགས་པར་འགྱུར་གྱི། ཐམས་ཅད་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཙོ་བོ་མེད་ པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཙོ་བོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁུར་བུ་བ་ལ་བ་ལང་ཉིད་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་ཡང་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པ་ཡང་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གང་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ལ་སོགས་པས་ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་གཙོ་བོ་མཚན་ཉིད་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པ་ལ་ཡང་ཉེ་བར་སྨྲས་པ་གཙོ་བོ་ཐ་དད་ཁྱད་པར་ཅན། དངོས་པོ་གང་ལ་ཐ་དད་པའི་ཆོས་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཏེ། གཙོ་བོ་ཡིན་ན་གཞན་ནི་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་འདྲ་བ་གཙོ་བོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་གང་ལས་ཡིན་དེ་འདྲ་བའི་གཙོ་བོ་རང གི་རྣམ་པར་རྟོགས་པས་སྦྱར་བ་འདོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཀློག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་རིལ་པོ་ལ་འཇུག་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་འདི་ནི་གཙོ་བོ་ཡིན་ལ། ཅུང་ཟད་ཆོས་མཐུན་པ་ལས་ཁུར་བུ་བ་ལ་ཉེ་བར་ བཏགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་གཅིག་དང་བུམ་པ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཤེས་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若此许假立，若谓于德一等言说由假立而起，尔时于诸德假立，彼因欲何？假立亦不应无因。如是假立因许为智说二转依，彼假立依即于一切事，何不许为彼等声智因？由何知数等？
虽如是，若非于一切假立，有主则成假立，非于一切假立。若非如是，由无主故亦不成假立。
论式为：凡假立者依主，如于水牛假立牛性。于诸德亦起数等言说为假立，此为自性因。
由"与法相同性"等问于诸德由假立起数等言说之主相为何时，亦近说主异差别。于何事有异法数等，彼为异差别，若为主则他非主。
若如是为主相时，异差别为主者亦从何？不应许如是主由自分别配。
若尔云何？如于世间众所周知具垂胡等牛性总体起智境此为主，由少分法相同于水牛假立。
于诸德起数等言说非如是假立，如是因不成。色一瓶一等智于世间无异解。

། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཐ་དད་མེད་པ་ལ་ཐ་དད་མེད་དོན་ཅན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་མི་འདོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེ་ལ་གྲངས་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པའི་སྒྲ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ རྣམས་དོན་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཅན་ཏེ།རྣམ་གྲངས་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་བ་ལང་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་ཤེས་པ་འགྱུར་པ་དེ་ལྟར་གཅིག་དང་ཆེན་པོ་དང་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་རྣམས་ལ་ཡང་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་མི་ འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་དོན་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་སྒྲ་གང་དག་དོན་གཅིག་གི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའམ། དོན་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་དག་ནི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའམ། དོན་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དབང་བོ་དང་བརྒྱ་བྱིན་དང་སུ་རན་དྷ་ར་ཞེས་བྱ་ བ་ལྟ་བུའོ།།གཅིག་དང་ཆེན་པོ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་དང་འགྲོ་བ་དང་། བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཡང་དོན་གཅིག་པ་ཅན་ཡིན་པའམ། དོན་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་ དམིགས་པ་ཡིན་པར་སེམས་སོ།།རྣམ་གྲངས་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། རྣམ་གྲངས་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དེ་དག་ནི་དོན་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐལ་བ་བཟློག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་དོན་གཞན་མིན་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ཡང་ཡོན་ཏན་དཀར་ལ་སོགས་ལ་གྲངས་ལ་སོགས། ལྡན་པ་ཅན་སྒྲ་རྣམ་གྲངས་མིན། །དཔེར་ན་གཅིག་དང་དཀར་པོ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་ལྟ་ བུའོ།།ཡོན་ཏན་དག་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་དེ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཐལ་བ་དང་ཐལ་བ་བཟློག་པ་ལ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལའང་དོན་གཞན་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན། ཡོན་ཏན་དག་ལ་ཡང་གྲངས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ རྣམས་ཀྱི་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན།མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཡོན་ཏན་རྫས་ནི་ཁྱད་མེད་འགྱུར། ལས་དང་ལྡན་པ་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་དང་། འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བའི་རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འཆོལ་བར་འགྱུར་རོ།

虽如是，若谓于无异有无异义者，若不许数等异法具声等，然于无异时，于彼无异起数等说声者，彼等为无异义，即成异名。如是如说牛时起智，如是于一大行等如是等声亦应起智，然彼不成。故为异义因。
论式为：若诸声为一义境或非异义因者，彼等为异名或非异义境，如帝释天、百目天、主持天等。一大具行牛等声亦为一义或不成异义因，思为自性因，及对第二所立为能别不见。
亦非异名故，由非异名性故彼等声为异义境，如瓶毯等声，此为遮遣应成。
因不定，如是虽为非他义因，然于德白等数等具声非异名，如一白具分别等声许非异名。
于诸德亦无所说数等德异，如是于应成与遮遣应成不定。
若于彼亦他义，虽如是，于诸德亦有数等具声之数等他义因故，非不定者，尔时德实无差成，业具德具和合因等实相混乱。

། གང་གི་ཚེ་ཡོན་ཏན་དག་ལ་ཡང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལས་ཡོད་ཅིང་ཡོན་ཏན་དག་ལ་ཡོན་ཏན་དང་ལས་འཕྲོད་པ་འདུ་བའི་ཕྱིར། འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་རྫས་དང་ཡོན་ཏན་དག་གི་མཚན་ཉིད་འཆོལ་བར་འགྱུར་ན་དེ་ནི་མི་འདོད་དོ། །གཞན ཡང་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་གྲངས་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ཐ་དད་པ་ནི།ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྡོག་པའི་ཁྱད་པར་ཕྱིར་ཏེ། སྡུད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཐལ་བར་བསྒྲུབ་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་། བཟློག་པ་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལྡན་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དོན་གཞན་མིན་དོན་ཅན། ཡིན་ཡང་ལས་རྫས་མིན་སྒྲ་བཞིན། དཔེར་ན་ལས་མ་ཡིན་པའི་སྒྲ་དང་རྫས་མ་ཡིན་པའི་སྒྲ་ལྡོག་པའི་སྒོ ནས་འདི་ལས་ཉིད་མ་ཡིན་ཞིང་།རྫས་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་དད་དུ་བྱེད་མོད་ཀྱི། དེ་དག་དོན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འདིས་ནི་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཐ་དད་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་དྲུག་པས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་འདིའི་གཅིག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་ཡང་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དོན་གཞན་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པར་བསྟན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་དོན་གཞན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་གྱི་སྤྱི་བླུགས་ལྟ་བུའོ། །ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བུམ་པ་ལ་སོགས་ལས་ཐ་དད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ གཏན་ཚིགས་འདི་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་རྒྱུ་ཐ་དད་པས་འགྱུར་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་ ཐ་དད་པ་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།བུམ་པ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་དང་། བུམ་པའི་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲ་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་ཡང་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །གཅིག་ཀྱང་འབྲས་བུ་དུ་མ་ཅན་ཉིད་ ཡིན་པའི་ཕྱིར།འབྲས་བུ་ཐ་དད་ལས་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དེ་ལྡན་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་སོ། །གྲངས་སོགས་ནི་ཆོས་སོ།

当诸德亦有具等德业，诸德有德业和合故，有和合因性，如是实德相混乱，然彼不许。
复次，牛等数等说声异者为异境性。何故？由返体差别故，即由摄等遮别差别故。如是应成证亦不成，遮遣则于已成证。
数等亦成具声非异名性，虽为非他义，然如非业实声。如非业声非实声由返体说此非业性非实性虽异，彼等不成他义，如是于他亦尔。此说由返体异故以异义性不成等及不定性之论。
若具等非他义时，不应由说异第六格言说，如说"此一性"等然亦成，故为他义。
论式为：若由何显异者即异于彼他义，如天授之瓶。具等亦由瓶等显异，思为自性因。由无差别故此因即不定性。
虽如是然为能遍性，由见异果故。论式为：有异果者由异因成，如瓶毯等异果为异因。见瓶具瓶具等异声相之异果，思为自性因。
由一亦有多果性故，由异果知异因亦不定。复次，具者为瓶等实，数等为法。

།དངོས་པོ་བརྗོད་པའི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས། ཐ་དད་བཞིན། བརྗོད་པ་གང་ཡིན་དེ་ དག་ཀྱང་།།ཆོས་གཞན་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཡིན། །ཆོས་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ཙམ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལ། ཆོས་ཙམ་ཞིག་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལས། གཞན་མ་ལུས་སྤོང་བ་ཅན་ཐོས་པ། སྒྲ་གང་ལ་ཆོས་གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་སྤོང་བ་ཡོད་པ་ཞེས་ བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།།ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆོས་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ཐོས་པ་དེ། ཐ་དད་ཆོས་བཞིན་རྗོད་བྱེད་དེ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་དངོས་སུ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ལ་ལར་སོར་མོའི་ལྡན་བཞིན་ཏེ། སར་མོའི་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ ལ་ལར་དེ་ཙམ་ཞེས་པར་འདོད་པ་ལ་ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་བའི་སྒྲའི་སྒོ་ནས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།།སྒྲ་ནི་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པར་གྲགས་པ་ཡིན། དཔེར་ན་སོར་མོ་ལྡན་བཞིན་ནོ། །ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ནི་སྤོང་མིན་ཕྱིར། སོར་མོའི་ཁྱད་པར་མི་སྤོང་བ་ཅན་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་རྟོགས་ པ་པོའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་ཆོས་གཞན་སྤོང་བ་དང་མི་སྤོང་པའི་རྒྱུ་མཚན་འབའ་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དོན་གཅིག་བརྗོད་ཀྱང་དོན་དམ་པར་རྣམ་པ་གཉི་ག་དག་གིས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། །སྒྲ་འདི་ལ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཐ་ དད་པ་བཞིན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་ཅེ་ན།འདི་ལྟར་དེ་ལྟར་བརྡ་ནི་བྱས་ཅན་ཡིན། དེ་ལྟར་བརྡ་བྱས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བརྡའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཆོས་གཞན་སྤོང་བ་དང་མི་སྤོང་བ་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་དཔྱད་པ་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱས་པར་མ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་རེ་ ཞིག་ཆོས་ཙམ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལས་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཆོས་གཞན་སྤོང་བ་ཅན་གྱི་སྒྲ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།།ཚོགས་བརྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡང་། གཟུགས་སོགས་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས། སྤོང་བའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་ནི་རྣམ་ པ་གཉིས་ཏེ།སྤྱིའི་ནི་དཔེར་ན་བུམ་པའི་དབྱིབས་ཅན་དག་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ལྟ་བུའོ། །སོ་སོར་ངེས་པའི་ནི་དཔེར་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ལྟ་བུའོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དབྱིབས་ཅན་རྣམས་ལ་སོ་ སོར་ངེས་པ་དེའི་ནུས་པ་སྤངས་ན།བུམ་པའི་སྒྲ་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།

事物说声以法说声，如异，凡彼等说者，亦为他法差别，即遮遣他法。故于欲知彼量者，由欲知法量，遮余无余闻，于何声有遮他法差别，如是语词配释。意为遮他差别。
彼法说闻，如异法能说，仅由彼量亦非直接异性。如于某处指具，于某处欲说指具法量时，由遮他差别声门而显，如是。
声许为有法说，如指具。由非遮一切差别故，显示不遮指差别。如是由随知者作故，唯遮不遮他法因，如是虽说一义，然由二相证异故，此声无义差别。
若无义差别，何故如异显示？如是由作名言故，意为由如是作名言性故。遮不遮他法为名言因者，由前已观察故未广说。
如是暂由欲知法量，由位差别遮他法声起。
总说亦由遮色等功能差别门而起。色等功能有二：
总者，如瓶形等持水等作果功能。
别定者，如作眼识等果功能。
于瓶等形者，遮别定彼功能时，瓶声即起。

།གང་དུ་ཞེ་ན། དེ་འབྲས་མཚུངས་པའི། རྒྱུ་མིན་པ་ནི་རྣམ་གཅོད་ལ། །རྫས་དུ་མ་ཡོད་ན་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་དེ་དག་གིས་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་གཅིག་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྒྱུ་ མ་ཡིན་པ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པར་ནུས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་བརྡར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་དག་ལ་ཡང་། ནུས་པ་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་ བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ།བརྡའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གཅིག་ལ་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཚོགས་བརྗོད་པར་བྱེད་པར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་སྤོང་བ་ཅན་འདི་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་བུམ་པ་གཟུགས་ ཤེས་པ།གཞི་གཅིག་པ་ཅན་སྒྲ་མ་ཡིན། །དོན་སྤོང་བ་བརྗོད་པ་ཅན་དང་གཞི་མཐུན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིང་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ཡང་དེའི་ཁྱད་པར་མི་སྤོང་བའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཤིང་ཤ་པ་ཤིང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ དང་ཚོགས་པ་རྗོད་བྱེད་པའི།།ཁྱད་པར་འདི་ཡང་འདོད་པ་ཡིན། །སྤོང་པ་དང་མི་སྤོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་འདི་ཡང་འདོད་པ་ཡིན་ན། །རིགས་དང་ཚོགས་པ་རྗོད་བྱེད་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ཅན་ལ་ལྟོས་ནས་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚོགས་ པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སོ་སོར་ངེས་པའི་ནུས་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་དེ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་གཞི་མཐུན་པ་མེད་དོ། །བུམ་པ་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་ནས་རིགས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་མི་སྤོང་བས་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།གསེར་རམ་དངུལ་གྱི་བུམ་པ་ལྟ་བུའོ། །ཚོགས་པའི་སྒྲ་ནི་རྣམས་པ་གཉིས་ཏེ། ཚོགས་པ་དུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ཅན་དང་། གཅིག་ལ་འཇུག་པ་ཅན་ནོ། །དུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ཅན་ནི་བུམ་པ་དང་ཤིང་ལ་ སོགས་པའི་སྒྲའོ།།གཅིག་ལ་འཇུག་པ་ཅན་ནི་འབིགས་བྱེད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའོ། །རང་གི་ཚོགས་པ་ཅན་ལ་ལྟོས་ནས་ཚོགས་པའི་སྒྲ་དེས་ནི་སྤོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་རིགས་ཀྱི་སྒྲ་ཡིན་པ་དེས་ནི་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་དེས་སྤོང་བར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་དང་། ལྷན་ཅིག་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རིགས་དང་ཚོགས་པའི་སྒྲ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་ཡིན་ནོ། །འགའ་ཞིག་ནི་རིགས་ཀྱི་སྒྲ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རྫས་ལ་འཇུག་པ་ཅན་གཟུགས་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ དག་ལྟ་བུའོ།

于何处？于彼果相同，遮非因。虽有多实，然彼等色等持水等一果者，为遮非彼因木等故起。何故？由显能作一果故，由如是作名言性故。
于多色等亦，于欲说有一功能，由随名言故瓶一语无相违。由总说遮色等别定功能差别此因故，瓶色知，非一基声，由无遮义说与同基故。
树类说声亦由不遮彼差别门而起，如是成树娑罗为树。
类与总说，此差别亦许。虽许遮不遮相差别，于"类与总说"者，对色等总者说瓶为总说。彼由遮色等别定功能故，无与彼说声同基。
彼瓶说亦对总差别为类说。彼由不遮总差别故与彼等同基，如金银瓶。
总声有二：起于多总及起于一。起于多总者为瓶树等声。起于一者为穿等声。对自总者由彼总声为遮。对彼总差别由类声故不遮彼总差别，如是与彼说等同基性。
类总声即如是相。有唯类声，如起于非总体性实之色乐等声。

།དེ་བཞིན་དུ་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཅན་དག་ཡིན་ནོ། །འགའ་ཞིག་ནི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་ནས་གཉི་གའི་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྫས་མེད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པའམ་སྣམ་བུའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བར་ཐ་དད་པས་བརྗོད་པའི་ཐ་སྙད་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བརྡར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སྒྲ་ངེས་པར་སྦྱོར་ བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་དེ་ལྟར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཐ་དད་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་དགོས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་ཡི་ནི་གཟུགས་སོགས་ཤེས། །ཐ་སྙད་བྱེད་ པ་ན།དེའི་སྤྱི་ཉེ་བར་བྱས་པ་ཅན་ཡིན། བུམ་པའི་སྤྱི་ཉེ་བར་བྱས་པའི་བྱེ་བྲག་དེའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་སོ་སོར་ངེས་པའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཅི་འདྲ་བ་དེ་འདྲ་བ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་ཡོད་པ་ཅན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་བུམ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྒྲས་རྣམས་པར་གཅོད་པར་བྱེད་དེ། ཆུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་སྟོན པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཕྱོགས་འདིས་གཞན་ལའང་བརྗོད་པར་བྱ། །དཔེར་ན་ཙནྡན་གྱི་དྲི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་། ཙནྡན་ཞེས་བྱ་བའི་རྫས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་དྲི་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དྲི་དུ་མའི་བདག་ཉིད་ཅན་ལས་ཙནྡན་གྱི་རང་བཞིན་ གྱི་དྲི་གང་ཡིན་པ་དེས་དེ་ལྟར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་དག་ནི་རྒྱས་པར་སྔར་སྤྱི་དཔྱོད་པའི་སྐབས་སུ་དཔྱད་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདིར་མ་བརྗོད་དོ། །ཞར་ལ་འོངས་པ་རྫོགས་སོ།། །།དེ་ལྟར་ན་ལུས་གཅིག་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་གནས་སོ། །རྡུལ་ཕྲ་མོས་དུ་མར་འགྱུར་ན། འདི་ ལ་ཡང་རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ཚོགས་པ་རྣམས་སེམས་ཉིད་ལ་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ནམ།གང་ཡང་རེ་རེ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་མ་ལུས་པ་རྣམས་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མ་ལུས་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། ལུས་ཡན་ལག་གཅིག་དང་བྲལ་བ་ན་ཡང་། སྣ་ བཅད་པ་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཉིད་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐལ་བར་འགྱུར་བའོ།

如是数等声起于色等总。有对境差别而为二性差别者。
若如是由瓶等声所说唯色等时，由无实故，应无瓶或毯色等异说言说。非也，由如是作名言性故。如是声定配何者，彼等如是能说，如是虽无异亦如是言说。
然非无观待义用耶？彼亦有性，于作瓶色等知言说时，为具彼总差别，配释为：具瓶总差别者，于何有彼功能差别。彼功能差别即：显示彼等色等如何别定功能差别。
有于瓶等显现差别之色等眼识等别定果性，由瓶差别声遮遣，显示持水等差别性之自性，此为其义。
由此方式于他亦说，如于"栴檀香"此中，栴檀所谓实全无异于香等。则何？由多香自性中显示栴檀自性香。
彼等于前总观察时已广观察，故此不说。旁述竟。
如是无一身住此。若微尘成多，于此亦微尘聚为心性功能耶？或各各耶？
若暂诸身支无余为因性时，虽无余为因性，然身缺一支时，由断鼻等应非心性，此为应成。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་མ་ལུས་པ་གང་དག་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ནི། དེ་དག་ལས་གཅིག་མེད་པས་མི་འགྱུར་ཏེ་དཔེར་ན་གཟུགས་དང་མིག་གི་འབྲས་བུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ས་བོན་དང་ ས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མྱུ་གུའི་རྫས་ལྟ་བུའོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཚོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་དག་ལས་གཅིག་མེད་ན་ཡང་དེ་འགྱུར་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་མ་ལུས་པ་དེ་དག་གི་ འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ།།ཐལ་བ་བཟློག་པ་ནི་གང་དང་དུ་མ་དག་ལས་གཅིག་མེད་ན་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་དག་མ་ལུས་པའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་ཡང་སྣམ་བུ་འགྱུར་བ་ནི་འཁོར་ལོ་དང་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་མ་ལུས་པའི་འབྲས་ བུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་གི་ནང་ནས་གཅིག་མེད་ན་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །ཅི་སྟེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེ་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ། རེ་རེའང་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ན། །ཅིག་ཅར་མང་པོ་འབྱུང་ བར་འགྱུར།།དུས་གཅིག་ལ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མང་པོ་དག་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་འབྲས་བུ་གང་ལ་རེ་རེ་ནུས་པ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་འབྲས་བུ་དེ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་མང་པོ་དག་སོ་སོར་ལྗང་བུ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ། །ལུས་ཀྱི་ རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ་གལ་ཏེ་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེ་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་མང་པོ་དག་ལ་ཡང་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་མང་པོ་དག་ལ་ཡང་རིམ་གྱིས་ནུས་པ་ཉིད་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིམ་གྱིས་མ་ཡིན་པར་དེ་བྱེད་པའམ། ཕྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

论式为：凡为无余诸因之果者，由缺一彼等不生，如色与眼之果眼识，及种子与地等之果芽实。意识亦为身微尘聚之果，此为能遍相违所见。由缺彼等一亦生故，故非无余彼等之果。
遮遣应成为：凡由多中缺一亦生者，非彼等无余之果，如无轮等亦生毯，非轮陶师等无余之果。意识亦由身微尘中缺一亦生，此为能遍相违所见。
若各微尘为功能性时，各各若为功能性，则同时多生。于一时由各微尘生多识。
论式为：诸于某果各有功能者，彼等作彼果，如多种子各于芽有功能。身各微尘亦有意识功能，此为自性因。
如是不成，虽各微尘为功能性，然唯于一识有功能，非于多者。
非尔，由许于多亦次第功能性故。非次第作彼，后亦非，由无差别故。

།དེ་ལྟར་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ཅན་གནས་སྐབས་གཞན་དག་ཀྱང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ནི་ འགྱུར་མོད་ཀྱི་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དབུགས་འབྱུང་བའམ་རྔུབ་པ་གཅིག་གིས་སེམས་གཅིག་ཉིད་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན། ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མང་པོ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་འབྱུང་རྔུབ་དག་ནི་ངེས་བྱེད་ མིན།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་ཀྱང་། དུ་མ་ཉིད་དུ་མཚུངས་ཉིད་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་ལུས་ཡན་ལག་དུ་མ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མང་པོ་གཅིག་ཅར་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་ཀྱང་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ངེས་ པ་ཉིད་མེད་དོ།།ཅི་སྟེ་ཉེས་པ་དེར་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པས་དབུགས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་རྫས་གཅིག་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཆ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་དག་གམ། །ལུས་ཀྱང་གཅིག་ ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་ན་ཡང་མང་གསལ་འགྱུར།ཅིག་ཅར་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་རྒྱུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུས་ལུས་དང་དབུགས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་རྟག་ཏུ་ཉེ་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཐག་ཉེ་བ་ཅན་ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ལུས་དང་དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ནི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉེ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བས་ན། དེའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་ཉེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དུ་མ་རྒྱུ་མིན་ཞེས་དེ་ལྟར་ནི་ མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དང་ལུས་ནི་དུ་མ་ཉིད་ན་ཡང་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་ལ་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་མང་པོ་དག་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཁྱད་མེད་ཕྱིར་རིམ་ལས་ཀྱང་མིན། དགོས་པ་ནི་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དེ་དག་དང་། ལུས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཕྱིས་རྣམ་ པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་སྔར་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་རིམ་གྱིས་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རིམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།སྔར་ཉིད་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །སྤྱོར་ བ་ནི་གང་ཞིག་གང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གནས་སྐབས་ཕྱི་མའི་ཁྱད་པར་ནི། མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།

如是次第转变其他位亦然。虽如是，出入息为定者，由一出息或入息显现一心，如是非同时多识生。
非也，出入息非定者。何故？出入息亦，由同多性故。如身有多支故生同时多识，如是出入息亦成异故无定性。
若欲避此过失而了知出息等为一实，彼亦非有，由身识取分等故。如是出入息或身亦若许为一性，亦成多显。同时生彼所生意识。
何故？由彼因意识之因身与出息等常近故。凡因无缺近者即为生，如是由身与出入息果性，意识为因无缺近者故，同时生故，非彼位过失。
若谓多非因，虽如是不成，出入息与身虽多性，然唯于一识有功能，非于多者。
彼由无差别故亦非次第。义为：彼等出入息与身性，后为识因者前亦即彼，如是由无差别故，非由次第因性生次第识果，应先同时生一切识，此为其义。
论式为：凡于能生自性无差别体性者，即为彼能生，如后位差别于所欲果能生自性无差别体性者为彼果能生。

།སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་དེའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་ཕྱི་མའི་ཁྱད་པར་གྱི་དངོས་པོ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། ། རྒྱུ་གོ་རིམས་མེད་པ་ལས་ཀྱང་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་བདག་ཉིད་གོ་རིམས་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གྱུར་པ་དག ཀྱང་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་གོ་རིམས་མེད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། །དཔེར་ན་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཅིག་གི་འབྲས་བུའོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ རྣམས་ཀྱི་ཡང་གོ་རིམས་མེད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།རྒྱུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་འབྲས་བུའི་ཆོས་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྒྱུ་གོ་རིམས་མེད་པ་ཅན་ལས་འབྲས་བུ་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་ བྱ་བ་ཡང་གཏམ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་ནི་མི་སྨྲའི། འོན་ཀྱང་རེ་ཞིག་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ནི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབྲས་བུའི་ཆོས་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འབྲས་བུ་ཉིད་ དུ་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་ལུས་ལ་སོགས་པ་སྔར་ཡང་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པ་ཅན་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་ ཚེ།རྒྱུ་མ་ལུས་པའི་ནུས་པ་ཐག་ཉེ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མྱུ་གུ་རྒྱུ་མ་ལུས་པའི་ནུས་པ་ཐག་ཉེ་བ་ཅན་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་འདོད་པས་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་ པ་ཡང་།སྔར་ཡང་རྒྱུ་མ་ལུས་པའི་ནུས་པ་ཉེ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལ་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ་ཡོད་ན་ཡང་འབྲས་བུ་དེ་མི་འགྱུར་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ནུས་པ་མ་ལུས་པ་ཡོད་ན་ ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི།དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། །དཔེར་ན་བ་ལང་ནི་རྟའི་ལྟ་བུའོ།

前位差别亦为彼果差别能生性所欲后位差别事物无差别自性者，此为自性因。
由无次第因亦观待成有次第，说果有次第亦非理。如是由诸大种所成因相自性无次第性，如是诸转变亦不成有次第。
论式为：凡为何无次第因者，彼非次第生，如转变位一差别之果。其他转变位差别亦为无次第因大种自性，此为能遍相违所见。
非于因一切法果法随行，如是由无次第因生有次第果亦为言说。如是不说果随行一切法，然暂诸果非随行因有无。若非尔，由超果法故，不成果性。
如是亦非，故若心因身等前亦为功能性时，尔时由无障碍因所生自性诸识应生。
论式为：凡于何时因无余功能近者，彼于尔时生，如芽为因无余功能近者。由欲次第生自性所成位差别及意识等，前亦为因无余功能近者，此为自性因。
若于彼有非功能亦不生彼果时，彼非彼果性。
论式为：凡于何有无余功能亦不生者，非彼果，如牛非马果。

།ཕྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པ་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུའི་ནུས་པ་མ་ལུས་པ་སྔར་ཡོད་ན་ཡང་། ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་ བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།དབུགས་འབྱུང་བའམ། རྔུབ་པ་གཅིག་གིས་སེམས་གཅིག་ཉིད་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་པར་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དབུགས་འབྱུང་བ་གཅིག་གི་དུས་ནའང་། དོན་དུ་མ་འཛིན་ཕྱིར་བློ་དུ་མ་འབྱུང་བ་དང་ལྡོག་པར་ འགྱུར་རོ།།དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དང་དེ་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་བློ་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པ་མང་པོ་ནི་མེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ལྟར་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པའི་བྱེད་པ་ཅན་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན་ནི་བློ་གཅིག་གིས་དོན་དུ་མ་ཤེས་པ་ཁས་ལེན་པ་ ཡིན་ན་ཡང་།བློའི་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་འགྱུར་གྱི་རིམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་ལྟར་གཅིག་གི་རྒྱུ་མཚན་བློ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དེ་ལས་ཕྱིས་ཀྱི་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཅིག་ཅར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རིམ་ གྱིས་ཀྱང་བྱེད་པར་མི་འགྱུར།དེ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔ་མའི་རང་བཞིན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་གྱིས་དབུགས་འབྱུང་བ་གཅིག་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དུ་མའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་། གལ་ཏེ་འབྱུང་བ་མང་སྐད་ཅིག་རང་ རིགས་མུན་པའི་དུས་ཅན་དག་།གང་གི་ཚེ་དབུགས་འབྱུང་བ་གཅིག་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་ཅན་མང་པོ་སྐད་ཅིག་མ། སེམས་དེ་འདྲ་བ་བདག་ཉིད་ཀྱི། །རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ན། དེའི་ཚེ་གོ་རིམས་ལྡན་པའི་རྒྱུ་མེད་པ དབུགས་འབྱུང་བ་དང་།དེ་དག་རིམ་ལྡན་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །དབུགས་འབྱུང་བ་དེ་དག་གི་ལུས་གོ་རིམས་མེད་པ་ཅན་རྒྱུར་འདོད་དོ། །དེ་བས་ན་གོ་རིམས་མེད་པ་ཅན་ལས་དབུགས་འབྱུང་བ་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལས་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གོ་རིམས་ དང་ལྡན་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་འདི་རྟོག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཉེས་པ་དེ་འཆབ་པའི་ཕྱིར་དབུགས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་མི་འདོད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དབུགས་འབྱུང་བ་སྔ་མ་སྔ་མའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ ཡང་།རང་རིགས་སྔ་མའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན། དབུགས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ཡིན་པར་རྟོག་ན། མངལ་ལ་སོགས་པར་དབུགས་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ། དང་པོ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ།

后无差别能生大种自性之因全部功能前虽有，后所生识等果不生，此为能遍不见。
所说一出息或入息显现一心者，亦非有。如是于一出息时，由取多境故生多觉及灭。出入息由彼定者。
如是若尔时无多次第觉，然如是有次第作用一者。如是若许一觉知多境，然觉诸作用同时生，非次第。
如是无相违故，如何为一因相觉，如是后亦即彼故，成同时作用。若谓非尔，亦不成次第作用，由于彼无差别故。由前自性无差别故为定。
由所说过失，一出息非多识因，然若多大种刹那自类暗时者，何时一出息时非他。如是彼等次第所生多刹那，如是心自性，了知为因性时，尔时无次第因出息，彼等如何成有次第？
许彼等出息之身为无次第因。故由无次第生有次第出息不成，何故由彼等亦生有次第识？如是此非思维。
若为覆彼过失不许出息等为身因。则云何？为前前出息因。如是尔时亦，自类前为因，若思维出息等，则胎等中初出息不应生。

།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། དེ་རྒྱུ་དེ་འདྲ་ཡོད་མ་ཡིན། །དང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ རྒྱུར་གྱུར་པ་དབུགས་འབྱུང་བ་རིགས་མཐུན་པ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཁས་བླངས་ནས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་དེའི་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཡང་དབུགས་འབྱུང་བ་རིགས་མཐུན་པ། དུ་མ་ཉིད་དུ་དེས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་མང་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ ཞེ་ན།ཐ་དད་ཡུལ་ཅན་ཕྱིར་ཏེ། ཡུལ་ཐ་དད་པ་གཞན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབུགས་འབྱུང་བ་ནི་ཡན་ལག་དུ་མའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཁྱུ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་བས་ན་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅན་ཉིད་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དང་གང་ ཡུལ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅན་དེ་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་ཏིལ་མང་པོ་ལྟ་བུའོ།།དབུགས་འབྱུང་བ་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་བས་ན་དབུགས་འབྱུང་བ་ཡན་ལག་རེ་རེ་ནུས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ ཉིད་ཡིན་ན།དེ་དག་ལས། དེ་ཕྱིར་བློ་ནི་ཅིག་ཅར་སྐྱེ། །གསལ་བར་བྱེད་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དབུགས་འབྱུང་བ་དུ་མའང་གཅིག་དུས་ཅན། ཡིན་ལ་སེམས་གཅིག་རྒྱུ་ཡིན་ན། །ཅིག་ཅར་མང་པོར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་མ་ལུས་པ་ཤེས་པ་ གཅིག་ལ་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དབུགས་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་གཅིག་མ་ཚང་ནའང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ལ་ཞེ་ན་དལ་བར་ནི། འབྱུང་བ་ཅན་སོགས་ལའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་དབུགས་འབྱུང་བ་ཆད་པ་ཅན་དང་། དབུགས་མི་འབྱུང་བ་ ཅན་གཟུང་ངོ་།།དབུགས་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་དང་། ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་དང་དེ་དག་ནི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་དུ་མའི་འབྲས་བུ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དང་ཡུལ་ལས་དེར་སྣང་བ་དང་དབང་པོ་ལས་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པར་ཐོབ་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཅིག་ཁོ་ན་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་བྱེད་ན་ནི་གཞན་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཉིད་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་ པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཁོ་བོས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་ཐ་དད་པས་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ།

何故？如是，彼因如是无。初者无彼因同类其他出息之义。
虽许亦当说，虽有彼因同类出息，由彼于一刹那必定成多性。何故？由异境故，由具其他异境故。出息为多支自性，如群等是为意趣。故具种种境者即为异。
凡具种种境者非种种，如多芝麻。出息刹那亦具种种境，此为自性因。故出息各支为种种功能性，由彼等，故觉同时生。由种种显现故。
若多出息亦同时，为一心因，不成同时多生。尔时由于一觉有全部功能故。
缺一出息支亦，不生识。于何？于缓行等。等字摄取断息者及无息者。
出息支及身微尘彼等，当说于一果识有异近合，如虽多眼等之果为一，由识作意领受自性及由境现彼及由根得境各别。若非尔，唯一近合则他成无义。
虽有近合性，当显所益自性差别，如我所说。若非尔，由因异不成果异。

། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅུ་དྲུག་པ། ཅི་སྟེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་རྒྱུ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དབུགས་འབྱུང་བ་རིང་བ་ ཅན་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་དབུགས་འབྱུང་བ་ཇི་སྲིད་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་འགྱུར། །གང་གི་ཚེ་སྐྱེས་བུའི་དབུགས་ལྷག་པར་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་ཞིང་དབུགས་མི་འབྱུང་བ་ཅན་གྱིར་མི་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན། གང་ཞིག་གང་གི་ཐ་དད་ལས། །ཐ་དད་མིན་ཏེ་དེ་འབྲས་མིན། །གལ་ཏེ་དབུགས་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་སེམས་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འདི་དབུགས་འབྱུང་བ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་འགྱུར་ན། རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པ་དེ་བས་ན་དེ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ། ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་གིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས། གང་ཞིག་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་མེ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དག་གིས་ཁྱད་པར་ཉམས སུ་མྱོང་བ་ཅན་གྱི་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ནི་མེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་ པའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་མི་གསལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡུལ་གསལ་བ་ལས་ཕྱིས་ཀྱི་ཤེས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེས་ན་སྔར་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་སྔར་གྱི་ཤེས་པ་དང་ཡུལ་གསལ་ བར་འགྱུར་བ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་འདྲ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆ་དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གི་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་བོའི་ལུས་སམ་དབུགས་འབྱུང་བ་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར། འོན་ཀྱང་རིགས་མཐུན་པའི་སེམས་སྔ་མ་སྔ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་ཤེས་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར། སེམས་གཅིག་ནི་སེམས་གཅིག་གི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་མཚུངས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་སྔ་མ་སྔ་མ་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་གང ལས་ཤེ་ན།དོན་གཞན་ཆགས་བྲལ་སེམས་ཡོད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་བཟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེ་ལས་དོན་གཞན་བཟུང་བར་གྱུར་པ་ནི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆགས་པ་ནི་ཡུལ་དེ་ཉིད་ ལ་ཡང་དང་ཡང་སྐྱེ་བའོ།

《量理论释》第十六品
若问如何有因？虽如是，于长息等，凡有出息时彼等为因时，于觉亦有差别。何时人息增盛时，识转明显而非无息者。若非尔，凡由何差别，无差别非彼果。
若出息果为心性时，此应随顺明显不明显出息，由不随顺故非彼果。
论式为：由何明显不明显等差别，凡不成明显不明显等差别者，非彼果，如由火明显不明显等差别有差别领受之石女子非火果。意识亦非由出入息明显不明显差别成明显不明显等，此为能遍不见。
若如是，虽前识不明显，由明显境后觉明显，故无随前识，故不定者。
非尔，由无如前觉及境明显故，仅由此分作随顺。
若问汝等何故不同时生觉？非尔，我之身或出息非意近取因，由何成尔？然为同类前前心。故由识功能定故，一心为一心因，如是由同类识非同时故不同。
前前心为因此复从何？说"若有离著异境心"。青等境由不相顺故非所取所许，由彼所取异境为黄等境。著为于彼境数数生。

།དེ་དང་བྲལ་བ་ནི་ཡུལ་གཞན་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བའི་གནས་སྐབས་སོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་མིང་ཅན་སྔ་མ་དེ་འདྲ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡོད་ན་དེ་ལས་ཕྱིས་འབྱུང་ནས། དོན་གཞན་འཛིན་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གཞན་རྟོགས་པ་མེད་ ཕྱིར་རོ།།དེ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། སེམས་སྔ་མ་སྔ་མ་རྙོག་པ་དང་དང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ཡིན་ན། ཕྱིས་ཀྱི་ཡང་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། བློ་ནི་གཞན་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་རྗེས་སུ་མི་མཐུན་པ་ཡོད་ན་མི་ འབྱུང་བ་དང་།ཡང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་མི་མཐུན་པ་དང་མཐུན་པ་ཉིད་ཡོད་ན་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བའི་མྱུ་གུ་དག་ནི་ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཕྱིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་སྔ་མའི་ཤེས་པ་མི་ མཐུན་པ་དང་མཐུན་པ་དག་ལས་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།མངལ་ལ་སོགས་པར་གལ་ཏེ་ལུས་ལས་ལན་ཅིག་བློ་སྐྱེ་ཞིང་སྟེ། བློ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིས་ནི་སྟེ་དེ་ལས་འོག་ཏུ་རང་རིགས་ལས་ངེས་པར་འགྱུར་ནའོ། །གལ་ཏེ་བློ་ སྔ་མ་སྔ་མ་རེ་རེས་བློ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་དེ་ལྟར་ན་ལུས་ལས་ཅིག་ཅར་སེམས་མང་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལུས་ཀྱིས་ནུས་པ་ནི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལས་ཅིའི་ཕྱིར་ན་ལྡོག་པ་ཡིན་རང་བཞིན་གང་གིས་ལུས་ནི་བློ་སྔ་མ་གཅིག་གིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དེ་ དང་།དེ་ནི་ཕྱིས་ཀྱང་མ་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བློ་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཅིའི་ཕྱིར་བློ་སྐྱེད་པ་དེའི་བྱེད་པ་ལྡོག་པ་ཅན་ཡིན། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དང་མ་བྲལ་བར་གནས་པ་དེ་ནི་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མྱུ་གུའི་རྒྱུ་ ཚོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐ་མ་ནི་མྱུ་གུའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།ལུས་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཅན་ཕྱིས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དང་མ་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཕྱིས་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ ཕྱི་མ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་དེས་སྔར་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

离彼为于异境生觉因性离之位。有如是名为作意之前识时，由彼后生，由无执异境故。由无了知异境故。
此仅为譬喻，前前心若具浊净等，后亦随顺如是，如是觉为有他前行性。
论式为：若有何与何不随顺则不生，又有随顺则生者，彼为彼因果，如种等不顺顺性有时，芽生不生为种等果。后觉亦由前觉不顺顺生不生，此为自性因。
胎等中若由身一次生觉，非同时生觉。后谓由彼下定从自类。若前前觉各生后后觉，如是由身非同时多心者。
非尔，如是由身功能于生觉何故转？由何自性身由一前觉生之自性，后亦未离性，如是生异异觉故，何故生觉之作用为有转性？
论式为：凡住于何生何之自性未离者，即为彼生性，如芽因聚最后位为芽生性。一性身后亦未离生意识自性，此为自性因。
后亦非能生故，如后由彼自性前亦非能生，由无差别故。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ལུས་དེ་ཉིད་ནི་ཡིད་ ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་ཀྱང་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པའི་ཐ་མའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ལུས་ ནི་སེམས་ཀྱི་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ།དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ནི་ཤི་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ལྡོག་པ་ན། རྟེན་མེད་ཕྱིར་ན་ཕྱིས་ཀྱང་སེམས་འབའ་ཞིག། ལུས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་གནས་འགྱུར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེའི་རྒྱུ་འཇུག་ཐོབ་ཕྱིར་ལུས་ཐ་མའི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ལུས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། སེམས་རྒྱུད་གནས་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བློ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་ནུས་པ་བློ་སྔ་མ་སྔ་མའི་ངོ་བོའི་ལས་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་སྟེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་སེམས་འབའ་ཞིག་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས སུ་སྐྱེད་པའི་སྲོག་ཆགས་ལྟ་བུའོ།།གང་གི་ཚེ་ལུས་ཐ་མ་ལུས་ཕྱི་མ་དང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་བློ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཡང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་ གང་གང་ཡིན།གང་གི་འཇུག་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། སེམས་གནས་པའི་རྒྱུ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཉིད་དུ་བསྟན་ཅེ་ན། ཚེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ཚེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔའི་ངོ་བོ་ཅན་ཏེ་ལུས་ཀྱི་ཐ་མ་ནི་ལུས་གཞན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དེའི་ཡན་ལག་དང་ལུས་ ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་བཀག་པ་ལ་ནི་སེམས་གནས་པའི་རྒྱུ་ལས་དེའི་ལུས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་བཀག་པ་དང་། ཚེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ལུས་ཕྱི་མའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་བཀག་པ་ལ་དེ་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་མི་དམིགས་པ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་དེ་ དང་དེའི་ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་དང་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་མ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་མི་དམིགས་པ་ནི་ངེས་བྱེད་མིན་པར་རབ་ཏུ་བཤད།།མཚན་ཉིད་དཔྱད་པའི་སྐབས་སུ་མ་ངེས་པར་བརྗོད་པ་དེ་ལྟ་ན་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

论式为：凡与何非能生位之自性无差别者即非能生，如后非能生之彼身非意识能生。许为能生位之身亦与最后非生位自性无差别，此为自性因。
若身非心所依，具根身于死位转时，由无所依故后亦唯心，无待身而住者。若得彼因趣故，由生最后身结生身故。
心续住因者，为能结生后后觉之前前觉体业。若非支分即俱生因，尔时唯心住，如生无色界有情。
何时最后身为与后身结生故觉俱生因性时，由为俱生故俱住，如是无违。
复次他世身因为何？为得何趣故，说心住因为俱生缘性者？此世五处即此世五根体性之最后身为他身生因。
若复遮彼支分及身因性，由心住因得彼身趣故，遮俱生因体性，及遮此世五处为后身因性，说彼不见为不见因性，由彼支分体性及彼因性非所见相故，说唯不见非为定因。于考察相品说不定故非能了。

།དབང་སོགས་ཀྱང་ནི་ ལྷག་ལྡན་ཡིན།།དེའི་ཡན་ལག་དང་རྒྱུའི་ངོ་བོ་བཀག་པ་ཉིད་ནི་མིག་གི་དབང་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་དབང་པོ་ཐ་མ་དབང་པོ་ཕྱི་མའི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་གི་དབང་པོ་སྔ་མ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་མའི་སེམས་ནི་ལུས་ ཕྱི་མ་སྐྱེད་པ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ་སེམས་སྔ་མ་བཞིན་ནོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རིགས་ཅན་ལག་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ནི་མ་ ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་ཡོད་པ་འགལ་བ་མེད་དོ། །འདི་ལས་ཐ་མའི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་རྒྱུ་འབའ་ཞིག་ཉིད་དུ་ལུས་གཞན་སྐྱེད་པ་ཡོད་པས་བཤད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འདི་ལྟར་འདི་ཉིད་ཀྱི་དབང་པོ་སྔ་མའི་རང་རིགས་ལ། དབང་པོ་ཕྱི་མ་དག་ལ་ཡང་ནུས་པ་དག་ནི་ མཐོང་བ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཅན་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔ་མའི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔའི་སྐད་ཅིག་མ་ལྟ་བུའོ། །ཐ་མའི་སྐྱེད་མཆེད་ལྔ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འབའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཉིང་ མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་མ་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཏུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་སྐྱེ་མཆེད་ལྔའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་མེད་པས་ན་དབང་པོ་སྔ་མ་དག་ནི་དབང་པོ་ཕྱི་མ་དག་གི་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དཔེ་ ལ་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཞན་གཞན་གྱི་སྐྱེ་བ་དག་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཡིན། དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་དང་བ་དང་རྙོག་པ་ལ་སོགས་པའི་འགྱུར་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེར་འཇིག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་འཐད་པ་གནས་གཞན་དུ་ བཤད་པ་དག་གིས་ཀྱང་གཞན་དང་གཞན་གྱི་སྐྱེ་བ་སྟེ།དབང་པོ་གཞན་དང་གཞན་གྱི་སྐྱེ་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རང་བཞིན་རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་ལ་རྒྱུ་བསྟན་པ་ནི་མ་སྤྲོས་སོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཐ་དད་པའི་གནས་ སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་སུ་ཕན་ཚུན་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ་ས་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་དག་ལྟ་བུའོ།།གྱུར་པ་རེ་རེ་ལ་སྔ་ཕྱིར་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ཡང་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཐ་དད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་བས་ན་དཔེ་ལ་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།

根等亦为有余。遮彼支分及因体性者，由是眼根性故，最后眼根非结生后根，如前前眼根。如是由是心性故，最后心非生后身之俱生因，如前心。
言"等"者，摄取如是类具手性等。由于相违品唯不见无遍故，余能立为不定，此为语义。
如是暂无相违。此中非说最后五处唯为因生他身，如是于此根前自类，于后根亦见功能。
论式为：凡为五处者有后五处结生，如前五处刹那。最后五处为有，此为自性因。唯时有结生故，能立非不遍，由离一向无结生故。
若如是由五处自性无差别故，前根非后根因性，如是于喻所立不成者。非有，如是亦成异异生。由见根等净浊等变故。
由他处所说刹那刹那坏能立理亦成异异生，即成异异根生。由亦是异事故，于异类自性说因不繁。
论式亦为：凡具异位差别之自性者，即实互极异，如地水等大种。一一转之前后异位差别五处亦为自性异位差别，此为自性因。故于喻所立非不成。

།གལ་ཏེ་ལུས་ལས་དེ་སྐྱེ་ན། རིགས་མཐུན་པའི་དབང་པོ་དག་ལས་ཕྱིས་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ལུས་ལས་དབང་པོ་དེ་དག་སྐྱེ་བར་འདོད་དོ། །དབང་ པོ་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་དབང་པོ་ལས་ཐ་དད་པའི་ལུས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དབང་པོ་ཅན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཤི་བའི་ལུས་ལས་ཀྱང་དབང་པོ་སྐྱེ་བ་བཟློག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཐལ་པར་འགྱུར། ། དབང་པོ་དུ་མ་ཅིག་ཅར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། སྔ་མ་བཞིན་ཏེ་ལུས་སེམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། མང་གསལ་འགྱུར། རྟག་ཏུ་དེ་རྒྱུ་ཉེ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བཤད་པའི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་དེ་དབང་པོ་སྐྱེད་པ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །གཞན་དག་ལ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གལ ཏེ་སེམས་ལས་ཀྱང་ལུས་ཉིད་དུ་རྒྱུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ལྷག་མར་གྱུར་པ་སེམས་ལས་དབང་པོ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།སེམས་དེ་ལས་སྐྱེ་མཆེད་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ལུས་གཞན་དག་ཀྱང་སྐྱེ་བར་འགྱུར། ཇི་ལྟར་ཚེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁོ་བོ་ཅག་ གི་འཆིང་བས་ཅི་ཞིག་བྱ།གང་གི་ཕྱིར་ལུས་སེམས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་པ། དེའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་དགྲ་བཅོམ་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི། སེམས་ཐ་མ་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི། མཚམས་ མི་སྦྱོར་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ།རྒྱུ་དང་བྲལ་ཕྱིར་བྱ་བ་འདིས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་བསྟན་ཏོ། །དེས་དེ་དང་འདྲ་བའི་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྷག་མར་གྱུར་པ། སྒྲུབ་བྱེད་ལྷག་ལྡན་ཡིན་པར་འདོད། །སེམས་གཞན་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་གནོད་ པ་ཅན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ལུས་ཐ་དད་པ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་གཞན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་ལུས་ལ་གནས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ནི་སེམས་གཞན་དང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་སེམས་བཞིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ ཡང་དེ་འདྲ་བའི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་།ལུས་ཐ་དད་པ་ལ་གནས་པ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །ལུས་དག་ནི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཙམ་གྱིས་ཉིང་མཚམས་མི་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དག་རང་བཞིན་ཐ་དད་ཀྱང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་རྒྱུད་ཐ་དད་པའི་ལུས་ལ་གནས་པ་ཅན་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ཡང་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱེ་མཆེད་ལྔའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་དུ་བཏགས་པ་གཅིག་གི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པས་དུ་མ་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།

若由身生彼，则后根非由同类根生。若问何者？许由身生彼等根。根之所依异于根之身亦非有，然若成无根者，如是则于死身亦无遮生根性。如前应成。
应成同时多根，如前即身为生心者，成多明显。由常彼因近故。所说过失于生根亦有。于余亦应随理说过。
若由心亦不应为身因故，余成由心生根者时，由彼心亦应生具五处体性之他身。如何需我等此世五处为因之系缚？
由成立身非心所取故，由离身大种因故，凡夫及许为阿罗汉之士相属最后心一切非结生者，由"离因故"此说因不成。由彼与彼相似死心性故等余，许能立有余。于他心结生无能害性。
如由住异身性故，说住所许他世身之心非与他心结生，如他士心者，亦由无违如是结生及住异身故，许为有余。
诸身非唯由自性异而不结生，由种芽虽自性异亦结生故。故住异相续身者不结生亦非成，由一切生中五处差别为一假立有情所依性故不趣多故。

།གནས་སྐབས་སོ་སོ་ ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པའི་ལུས་ལ་གནས་པ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ལུས་ལ་གནས་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་རྟེན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡང་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དེ་དག་ནི་རྟེན་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་ འབྱུང་བ་དག་ནི་ཡུལ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡང་གནས་པ་ཡིན་ན་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་ལུས་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ནི་གཞན་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོ་འགྱུར་བ་ན་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་དང་འདྲ་བར་ལུས་ལ་ གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།ཡུལ་གྱི་འགྱུར་བས་ཀྱང་སྣང་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་འདི་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་ལུས་རྟེན་ཡིན་པ་ལ་གསལ་བ་ལ་སོགས་པས་བཤད་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བའི་རྒྱུན་གྲུབ་པ་དེ་ལྟར་ན་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ ཏན་རྣམས་གོམས་པ་ཡོད་པ་དང་།ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ཡོད་པ་ན་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ཡོད་ན། སྐྱེས་བུ་ཤིན་ཏུ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་གཙང་སྦྲ་ཅན་ཐོད་ པ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ན་ཡིད་འབྱུང་བ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ།།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་དང་གང་ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གོམས་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི་རིམ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ ལས་སྐྱེས་བུ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་གཙང་སྦྲས་སྤྱོད་པ་ཐོད་པ་ཅན་དེ་ཉིད་ཡིད་འབྱུང་བ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡང་གོམས་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གལ་ཏེ་གོམས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པས་མ་ངེས་པའི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ།གོམས་པས་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རང་བཞིན་ལས་འདས་ཏེ། རིགས་མི་མཐུན་ལས་འདས་པ་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ ཞེན་མཆོངས་བཞིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་གོམས་པར་བྱས་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་མཆོངས་པ་ན། ཡུལ་ཅུང་ཟད་ཅིག་གནོན་པར་བྱེད་ཀྱི། དཔག་ཚད་དམ་རྒྱང་གྲགས་ཕྱེད་དམ། རྒྱང་གྲགས་སམ་ལྷག་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཆུའི་དྲོ་བཞིན་དུ་སྟེ་ཆུའི་དྲོ་བ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གྱུར་ པ་ན་ཡང་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ནས་ཀྱང་འབར་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ།

由位位差别异住异身结生故非不定。由遮住身故不成。根识由彼所依生亦无过。如是彼等非依体性，由心及心所不住境故。
由彼生亦为住者，由亦从他士身成境生故，住彼之心结生于他故不定。若谓根变时变故如根非住身者非理，由境变亦现异故此非因。能立亦如明等已说身为所依故。
如是成立生死相续故，悲等意功德有习及极习时，成彼体性无违。
论式为：凡为意功德者，若有极习，士得成极彼体性，如净行者成持髑髅时无厌离。大悲如所说相亦为意功德，此为自性因。
凡由习意功德成差别者，渐由极习成彼士体性，如彼净行持髑髅者无厌离。诸士大悲亦由习成差别，此为自性因。
若谓"由习"等迎遣不定疑，虽由习有差别亦超自性，非成超异类自然趣相悲等体性。如何？如跳跃，如极善习者士跳跃时，压少许境，非由旬或半俱卢舍或俱卢舍或过。如水暖，如水暖极增时亦经长时不成燃性。

།དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་ལས་མ་འདས་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེས་བྱས་པ་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མ་ངེས་པའི་ལན་འདེབས་ པར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་གོམས་པ་གང་ཡིན་པ་འགའ་ཞིག་གིས་གང་འགའ་ཞིག་ལ་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་བྱས་པ་ན་ཡང་ཡང་བྱ་བའི་ཕྱིར། འབད་རྩོལ་ལ་ཡང་ལྟོས་ཡིན་ཏེ། །དཔེར་ན་མཆོངས་པ་ཉིད་སྔར་འབད་རྩོལ་ལས་ཐོབ་པ་ཡང་འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྐྱེས་བུ་ རང་གི་ངང་གིས་མི་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ།།དཔེར་ན་ཆུའི་དྲོ་བ་ཉིད་མེས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ཏེ་བརྟན་མིན་རྟེན་ཅན་འགྱུར་དཔེར་ན་ཆུའི་དྲོ་བ་ཉིད་ཐོབ་པར་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཟད་པ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཚེ་ཕྱི་མའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ནི་མི་ འཕེལ་ན།རྣམ་པར་གནས་པ་ཉིད་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་བཞིན་དག་ནི་དེ་འདྲ་མིན། །གང་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ཞིག་ཡང་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་པ་ཇི་ལྟར་དུ་བཤད་པའི་ ཕུལ་དུ་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་གནས་པ་འཕེལ་བ་ཅན།དེ་སྦྱོར་ནུས་ཅན་ཏེ། སྔར་བྱས་པའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་སྐྱེད་པ་ཉིད་ལ་ནུས་པ་ཟད་པ་ཅན་གྱི། སྒྲུབ་བྱེད་རྣམས་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་ཕྱི་མ་དག་ལ་ནི་སྟེ་ཁྱད་པར་ཕྱི་མ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།རྟག་ཏུ་རྟེན་རྣམས་མེད་ཕྱིར་རོ། །མི་བརྟན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྔར་འབྱུང་བ་དེའི་ཁྱད་པར་འཕེལ་བ་ཡིན་ནའང་ཅུང་ཞིག་ཙམ་འཕེལ་བ་ཡིན་ན་ཡང་རང་བཞིན་མིན་ཕྱིར་ཏེ་དེ་ཉིད་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཡང་འབད་རྩོལ་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ ན་མཆོངས་པ་དང་ཆུ་དྲོ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་འདྲ་བའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཤིན་ཏུ་འཕེལ་བ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ།།གང་གི་ཚེ། འགའ་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་ན་སྟེ། །ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ན་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཡང་འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་མི་འགྱུར། དེའི་ཚེ་ཡང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བསྒྲུབས་པ་དེ་ལས་ཕྱིས་ཀྱི་གང་ ཡིན་པ་དེ་ནི།རྩོལ་གཞན་ཁྱད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། །ཕྱི་མ་ལ་ནུས་པ་མི་བྱེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །རྟེན་བརྟན་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ན་ཁྱད་པར་ཕྱི་མ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་རྒྱུད་རྒྱུན་ཆད་པར་ཅན་རྣམས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ལ་ ཕན་པར་བཤད་པ་རྣམས་ནི་རྒྱུད་རྒྱུན་བཅད་པས་ཀྱང་རྟེན་མི་བརྟན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།

若谓如是由未超自性故不定者，以"若由彼作时"等显示具差别因门而作不定答。若某习于某作某差别者，由再三作故，亦依勤功用，如跳跃先由功用得者，离功用亦不自然成士，如水暖由火生者非离彼。
若差别即成不坚依者，如得水暖性尽。尔时后差别虽不增，住性增长，此为义。自性非如是，凡非自然趣，如贪等。
凡由再作故依功用如所说增上住增者，彼有修习力，由先作增上生性尽力之能立无力故。于何？于后差别，即于作后差别增上无力故。由常无依故，由不坚因故。
虽先生彼差别增长，虽唯少增亦非自性，由彼无自然趣故，彼亦应由功用成，如无极增跳跃及水暖性。
若时某作，即作增上时由趣故不依功用，尔时由彼所成增上，后者功用他差别成，于后无力。依成坚时作后差别。
若不尔，圣声闻断相续者，云何成彼体性？说利世间者虽断相续亦非不坚依。

།དུས་གཅིག་གི་ཚེ་འགའ་ཞིག་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྦྱོར་བ་ཐོབ་ནས་ཡང་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབད་རྩོལ་མེད་ པར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།དཔེར་ན། སེམས་ལ་བརྩེ་སོགས་གོམས་སྐྱེས་པ། །རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་འགྱུར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་དགའ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། མེ་ལ་སོགས་པ་ཤིང་དག་དང་། །དངུལ་ཆུ་དང་ནི་གསེར་སོགས་ བཞིན།།དཔེར་ན་མེས་ཤིང་ལ་བྱས་པའི་ཚོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡོན་ཏན་ཇི་ཙམ་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ཡང་དེའི་ངོ་བོའི་ཕྱིར་མེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་གགས་བྱེད་པ་མེད་ན། ཐམས་ཅད་ཐལ་བར་གྱུར་གྱི་བར་དུ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ལྷག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དཔེར་ན་ཁ་སྦྱར་ དུ་བཞུ་བ་ལ་སོགས་པས་གསེར་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བྱང་བའི་ཡོན་ཏན་དེ་ནི་ཁ་སྦྱར་གཉིས་པ་བཞུ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ།།དཔེར་ན་ཁ་སྦྱར་དུ་བཞུ་བ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ནི་གཞན་དང་གཞན་གྱི་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ན། རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་སྦྱང་བའི་ མཐར་ཕྱིན་པའོ།།དེ་བཞིན་དུ་དངུལ་ཆུའི་ཡང་སྦྱོར་བ་དང་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བར་དུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རིགས་ཅན་ཟངས་མ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །འདིས་ནི་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་གོམས་པ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་འབྱུང་བ་ཡོན་ཏན་ཡང་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟེན་བརྟན་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེའི་རྣམས་སྐྱེས་ཡོན་ཏན་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་ དེའི་ཚེ་ཡང་།དེ་ལས་འབད་རྩོལ་ཕྱི་མ་དང་། །ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཡིན། །འབད་རྩོལ་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་འབད་རྩོལ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་སྦྱོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། ཁྱད་པར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་མཐར་ཕྱིན་པའི་བར་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བརྟན་པའི་རྟེན་ཅན་གྱི་ཆོས་ཡིན་པ་ དང་།གང་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྐྱེས་པ་ཡང་འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ནི་གོམས་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་མཐར་ཐུག་པར་འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཚོས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ཡོད་པ་ ཅན་ཡང་བརྟན་པའི་རྟེན་ཅན་ཡིན་པ་དང་།ཁྱད་པར་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

某时获得悲等差别修习后，不以依修习而趣入，然所得差别无功用而趣入。如：
心生悲等习，
自然而趣入。
等字摄受喜及舍等。若问如何？如火等于薪，及水银金等。如火于薪所作熟性所生功德，彼彼由彼体性故不依于火，如是无障碍时，乃至一切成灰，后后增胜。
又如合炼等金清净相净功德，不依第二合炼。如后后合炼为异异作用，渐次修习，此为清净究竟。如是水银亦修习及行等为究竟。等字摄受如是类铜等余亦应了知。此显示譬喻。
由悲等从习生起功德亦非依修习，及有坚依故，彼等生功德即成自性，无依功用自然趣入时亦：
由彼后功用，
后后作差别。
由前前功用生后后修习者，非作后后差别乃至究竟。
论式为：凡是坚依法及如是生亦无依功用者，从习极究竟，如薪等熟性所生色等。诸士极习大悲亦有坚依，及差别生亦无依功用而有，此为自性因。如是由具差别故因不定。

།གང་ཕྱིར་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་བློ། །རིགས་ མཚུངས་ས་བོན་སྔ་མ་ལས་འཕེལ་བ་ཅན་ཏེ།བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་ལ་རིགས་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་ལས་འཕེལ་ཞིང་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རིགས་མཚུངས་པའི་ས་བོན་སྔ་མ་སྔ་མ་གོམས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་ ནས་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཡོད་ན་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།ཇི་ལྟར་དེ་འདྲ་བའི་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་དེ་དག་ནི། གོམས་ཡོད་ཡིན་ན་གནས་གང་ལས། །ཁྱད་པར་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཅན་ཏེ། ཤིན་ཏུ་འཕེལ་བ་ཉིད་ཅེས་ བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེས་ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་བསྟན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་དང་གང་རིགས་མཚུངས་པའི་ས་བོན་སྔ་མ་ལས་འཕེལ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་གེགས་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནམ་རྒྱུ་མ་ཚང་བའི་བར་ཆད་མེད་ན་ཤིན་ཏུ་འཕེལ་བའི་ཆོས་ཅན་ནམ་འཕེལ་བ་ཚད་ངེས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རིགས་མཚུངས་པའི་ས་བོན་ལས་འཕེལ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ བཤད་པ་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པས་ནི་མཆོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་འཕེལ་བ་མེད་པའི་རྒྱུན་འཆད་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔ་མ་སྔ་མ་ལ་བརྟེན་ནས་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་འགྱུར་བ། དེ་ལྟར་མཆོངས་ཉིད་ལས་མཆོངས་མིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ ཡིན་ཞེ་ན།ལུས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། འབད་རྩོལ་དག་ལས་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་ཀྱང་ནུས་པ་ངེས་པ་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་རྒྱུ་སྟོབས་དང་འབད་རྩོལ་གྱི། དེ་དག་གི་ནུས་པ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མཆོངས་པ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་གྱི་འཕེལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྟོབས་དང་འབད་ རྩོལ་དག་ལས་མཆོངས་པ་ཡིན་གྱི།རང་གི་རིགས་ལས་འཇུག་པ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གོམས་པའི་དུས་ཕྱིས་སྐྱེས་བུའི་ས་ཇི་ཙམ་ཆོད་པ་ཅན་གྱི་མཆོངས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་སྔར་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་སྐྱེས་བུའོ། །དང་པོར་ནི་གོམས་པ་ལས་སྔར་རོ། །ཕྱིས་བཞིན་ དུ་མཆོངས་མིན་ཏེ་བད་ཀན་ལ་སོགས་པ་ལུས་མི་མཐུན་ཕྱིར་ཏེ།ལྕི་བ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིས་ཀྱང་རྩོལ་བས་རིམ་གྱིས་མི་མཐུན་པ་བསལ་ན་ལུས་ལྕི་བ་མེད་པ་ན་ལུས་ཀྱི་རང་སྟོབས་ངེས་པ་ཡིན། ཇི་སྲིད་བགྲོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་ཕྱིན་པ་ཡིན་གྱི། ལྷག་པར་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། འདི་ལས་རིང་དུ་སོང་བ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གོམས་པ་ཡོད་ན་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

由悲等心识，从同类种子前增长。即悲等由同类因增长成差别者，如是安立词义。由依止前前同类种子习近取因，悲等心识因缘和合则得，此为自性因。
如是悲等心识，若有习时从何处，差别而住，即极增长义。此显示量果。
论式为：凡从同类前种子增长者，无障碍相或因不缺间隔时，为极增长法或非定量增长，如谷等。悲等亦从同类种子增长，此为自性因。依第二所立见遍行相违。
如是等说反显跳跃等增上无增长断相续。如依前前悲等生后后悲等，非如是从跳跃生跳跃。
若问云何？由身力及功用，彼等亦有定力，由彼因力及功用，由彼等力决定故，果跳跃为定性非增长。
若谓由力及功用跳跃，非从自类趣入，如是习时后士地量跳跃，何故不如是先亦成？彼为士夫。初则习前。
非如后跳跃，由痰等身不顺故，由重性因故。后亦由功用渐除不顺，无身重时身自力定，乃至所趣处究竟非过，如是此远行非有过失。
应成立意功德若有习即有彼体性。

།སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་གོམས་པ་ལ་སྦྱོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བརྩེ་རང་ས བོན་ལས་བྱུང་ཅན།།གལ་ཏེ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱིས་ཏེ་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བའི་ཆོས་ཅན་དག་གིས་སོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རང་ས་བོན་འབྱུང་ཅན་ནོ། །གང་ལ་རང་གི་ས་བོན་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་དག་ གིས་སྙིང་རྗེ་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་དང་ཡང་གོམས་པ་ན་སེམས་ལ་དེ་བདག་ཉིད་ཐོབ་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པ་གོམས་པ་སྔ་མ་དང་། སྔ་མ་རྩ་བ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཞེ་ན་བརྩེ་བ་དང་ཆགས་བྲལ་བློ་སོགས་གཞན་དག་གི་ སྟེ།ཁྱད་པར་ཅན་གཞན་གྱིའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གཞན་ཡང་བཟུང་ངོ་། །བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་གི་ཞེ་ན། སེམས་ཆོས་ཀྱིའོ། །དེ་ལ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ཆོས་སྔ་མ་སྔ་མ་གོམས་པས་བྱས་པ་འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན་ཕྱིས་ཀྱི་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པ་ སྐྱེ་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བསལ་བའི་རྩ་བ་ཡིན་ཏེ།ཁྱད་པར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་སྔར་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་འབད་རྩོལ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡོད་པ་དེའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་ཆོས་གོམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་ལས་ཁྱད་པར་ལྷག་ པར་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྔར་བྱས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གོམས་པ་ལྟ་བུའོ། །བརྩེ་བ་ལ་གཞན་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་འབད་རྩོལ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡོད་པ་དེའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་ཆོས་དེ་གོམས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ ཚིགས་སོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟ་བུ་བཤད་པའི། གོམས་ལས་བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་དེ་ཤིན་ཏུ་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་བར་བྱེད་པ་བཞེད་པ་སྟེ། རྒྱུའི་གནས་སྐབས་བརྙེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། ཆགས་བྲལ་ཆགས་དང་མི་གཙང་ བཞིན།།དཔེར་ན་གྲོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་ལ་སྐྱོ་བ་དང་སྐྱོ་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་ལྟ་བུའོ། །དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པར་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་དེ་ བཞིན་ནོ།།དཔེར་ན་མི་གཙང་བ་ལ་སྨོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མི་གཙང་བ་དེ་གོམས་པ་ཅན་ལ་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་དེ་དང་འདྲ་བར་བརྩེ་བས་ཡང་གོམས་པ་ལས་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།

非一切士夫皆修习悲等。若问云何？悲从自种生。若由违品，即由与悲等相违法。云何？从自种生。有由自种子所分别生，如是安立词义。彼等不害悲心时，数数修习则心得彼体性。
何故如是？如是悲等前前修习为根本因。何者？悲及离贪心等余，即余差别。等字摄受余意功德。云何悲等？心法。
于彼亦前前意法由习所作无依功用者，非唯后悲等生因，然为除根本，即为作后后差别因，此为义。
论式为：凡先得差别无功用趣入位意法习者，亦由彼增胜差别，如先作意法差别习。悲等亦如是得差别无功用趣入位意法习，此为自性因。
如是如所说，由习悲体性极欲救护有情苦，即得因位，此为义。如何？如离贪贪不净。如解脱者于乐苦厌非厌相离贪体性得。如极习贪等自然趣入贪等。如于不净厌相不净习者自然趣入，如是悲亦由习成自然趣入性。

།སྒྲུབ་བྱེད་ཐུགས་རྗེ་གོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ཆགས་བྲལ་ཆགས་དང་མི་གཙང་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བའི་བར་འདིས་ནི་འགྲོ་ལ་ཕན་པར་བཞེད་པ་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །བརྩེ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ་ཉིད་འཆད་པར་བྱེད་དེ་བརྩེ་ལྡན་ཏེ། རྒྱུའི་གནས་སྐབས་ན་ཡོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བརྩེ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའ་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་པ་བརྩེ་བ་ལ་གོམས་པར་གྱུར་པས་དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་ཞི་བར་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སྤང་ཕྱིར་དེ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཐབས་རྣམས་ལ་ནི་མངོན་སྦྱོར་མཛད།ཉིད་ཉིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ལམ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།གལ་ཏེ་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཐབས་ཉིད། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་སྐབས་སུ་མ་བབ་པ་སྟོན་ཅེ་ན། དེ་ནི་སྐབས་སུ་མ་བབ་པ་སྟོན་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཉིད་ཉིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཐབས་རྩོམ་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་གཞན་གྱི་དོན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཐབས་ཀྱི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱས་པ་ལས་དེའི་ཐབས་ལས་བྱུང་བའི་དོན་དེ་གདུལ་བྱ་དེ་དག་གིས་ ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པའི་སྐྱེས་བུ་གང་ལ་ཐབས་ལས་བྱུང་བ་དང་དེའི་རྒྱུ་དེ་དང་དེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ནི། ཐབས་བྱུང་དེ་རྒྱུ་ལྐོག་གྱུར་ཅན་ནོ། །སེམས་ཅན་བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་དེ་འཆད་པ་སྟེ། ཐབས་ལས་བྱུང་བ་དང་དེའི་རྒྱུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ བསྟན་པར་མཛད་པ་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ་ལམ་མི་ཤེས་པས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ལམ་སྟོན་པའི་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་ཉིད་དང་དེའི་རྒྱུ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་དུ་འཆད་པར་བཞེད་པས་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་གཞན་ལ་གང་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་སྟོན་པར་བཞེད་པ་དེ་ནི་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་།དེའི་ཐབས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པར་བཞེད་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་འབབ་སྟེགས་ཀྱི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ཆུ་བོ་རྒལ་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པར་ འདོད་པ་ལྟ་བུའོ།།ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་ཡང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་ལོག་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་དང་དེའི་ཐབས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པར་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།

从"能证悲习"起至"如离贪贪不净"，此说明利益众生之意乐。解释"具悲"等说法者，具悲即：因位中具有悲性的菩萨，由悲习故为他有情苦而苦，为息灭彼等苦而求，为断自苦故，于彼寂灭方便作修习，了知自苦寂灭随顺道，此为义。
若具悲者为有情说寂灭苦方便，何故说非时耶？此非说非时，因自寂灭苦方便所作即随顺利他。若尔，方便义之因精进修习，由彼方便所生义为所化者所得。
于趣入利他士夫，方便所生及彼因隐蔽者，即方便所生彼因隐蔽者。于所教示有情说此：难以无倒显示方便所生及彼因，因不知道故无显示无倒道机会，故具观察者欲如实向诸有情说彼及彼因而现证。
论式为：凡先起观察为他说所得方便无倒欲者，欲现证所得及彼方便，如为渡口欲无倒教示渡河士夫。具大悲性先起观察者亦欲为诸有情无倒显示得苦灭及彼方便，此为自性因。

།བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་དེའི་སྡུག་ བསྔལ་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན།ལུང་དང་རིགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རེ་ཞིག་ལུས་མང་པོ་དེ་ལ་དམིགས་ནས་དེས་བསྟན་པའམ། སྒྲུབ་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཡིན་གྱི་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ལུང་སྨོས་པ་ཡིན་ ནོ།།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་གང་ལས་འདི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན། རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་ཚོལ་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་སྡུག་བསྔལ་དེའི་རྒྱུ་དེ་རྟོག་པར་མཛད་དོ། །སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་འདིའི་རྒྱུ་ནི་གང་ཡིན། གང་ཉེ་བར་བཅོམ་པ་ ལས་འདི་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་ཙམ་ཡོངས་སུ་དཔྱད་པ་ལས་འདི་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་བར་མཁྱེན་ནས་རྒྱུ་བཀག་པས་དེའི་འབྲས་བུ་བཅོམ་པར་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་གྱི་རང་དབང་ཅན་བཅོམ་པ་གང་ཡིན་སྡུག་ བསྔལ་གྱི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཤེས་པར་བྱ་ལ།དེ་ནི་མི་རྟག་སོགས་ངོ་བོ་ཡང་དེ་ལས་དུས་ཕྱིས་ཅི་འདི་རྟག་པ་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་མ་ཡིན་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་རྟག་པ་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན། རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གཅད་པར་མི་ནུས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། ། བརྟག་པར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཅན་དེའི་འབྲས་བུ་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བསལ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟག་པར་མཛད་དོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་རྒྱུ་དེའི་མཚན་ཉིད་དང་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་བརྟགས་པ་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང འགལ་བ་བསྒྲུབ་པས་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གིས་བརྟག་པ་མཛད་ཅེ་ན། །སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས། །སྡུག་བསྔལ་དེའི་ཆོས་དེས་འགའ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་རྒྱུའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་ཅུང་ཟད་འདི་ནི་རེས་འགའ་འཇུག་ པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རེས་འགའ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར། རྒྱུ་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པར་མཛད་དོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་རེས་འགའ་བ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་རེས་འགའ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་འདི་ཡང་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་འདིའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་འདི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་རྟག་པ་ཉིད་ལ་ཡང་རེས་འགའ་ཉིད་འབྱུང་བ་ཉིད་ལ་ སོགས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། དེའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་མཛད་དོ།

若问具悲者为断苦所作何为？说"由教证及理证"等。首先缘多身而观察彼所说或所修，有时由智慧趣入，故说教证。若非如是，何故此观察为所需？由理证观察，即以寻求了知所断苦之因。
此生相苦之因为何？由断何者而能除此？如是由遍观察因相，知此非无因，了知由遮因能断其果。若非如是，无因自在断何为？应知苦因体性，彼无常等体性亦然，后时此为常耶？抑或非常？若是常者，常性无作者，如是由无因故成不能断苦。
若有作者，彼无缺因之果无间断法，如是不能断除，如是观察。等字摄受观察彼因相及增长因，为断彼故成立相违。
由何观察？由苦之差别。由彼苦法有生等，由彼等因性如何？此少分苦为有时趣入，如是非无因，应常有常无故。由有时故，因为有时，如是观察。
论式为：凡有时者有有时因，如芽等。此苦差别亦有时，此为自性因。常性亦非此因，此论式应说：常因不应理，由不应理有时生等故。如是由余门亦观察有因及彼体性。

།ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་དེའི་རང་བཞིན་ལ་བརྟག་པ་མཛད་ཅེ་ན། གང་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་གནས་པ། འབྲས་ལྡོག་གཟིགས་པ་ མེད་ཕྱིར་རོ།།སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པར་མཛད་པར་བཞེད་པས་སོ། །གང་ལྡོག་པ་མ་གཟིགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འབྲས་བུའིའོ། །གང་གིས་གང་བསལ་བར་འདོད་པ་དེའི་རྒྱུ་དང་དེའི་རང་བཞིན་ཤེས་པ་མེད་པས་དེ་མེད་པར་མ་བྱས་པར་དེ་བསལ་བར་མི་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན་འོད་ཀྱི་རྒྱུ་སྒྲོན་མ་མེད་ པར་མ་བྱས་པའི་འོད་ལྟ་བུའོ།།སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པར་འདོད་པས་དེའི་རྒྱུ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་རྒྱུ་བཟློག་པ་མེད་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བཟློག་པར་བྱ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱུ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ནད་ལྟ་བུའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཡང་རྒྱུ་ ལྡོག་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གཞན་ཡང་གང་གིས་གང་བཟློག་པ་འདོད་པ་དེས་དེའི་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་ཤེས་ནས་དེ་བཟློག་པ་ལ་འབད་རྩོལ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུས་ནད་བཟློག་པར་བྱ་བ་འདོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། གྲོལ་བར་འདོད་པ་འདི་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཟློག་པར་བྱེད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པར་འདོད་པས་དེའི་རྒྱུ་ལྡོག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྡུག་བསྔལ་བཟློག་པར་མི་ནུས་པ་དེའི ཕྱིར།སྡུག་བསྔལ་དེ་རྒྱུ་བཅོམ་ཕྱིར་དེ་ཡི་ནི། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དང་འགའ་བའང་གང་གོམས་པ་ལས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟག་པར་མཛད་པའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཞན་གང་གི་རྒྱུ་དེ་མེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་གིས་གང་སྤང་བར་འདོད་པ་དེས་དེའི་གནོད་པ་ཅན་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉེས་པ་རྣམས་འཁྲུགས་པ་སྤོང་བར་འདོད་པས་ཉེས་པའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པའི་སྨན་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །གྲོལ་བར་འདོད་པ་འདི་ཡང་ སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྤོང་བར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དང་འགལ་བའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གང་ལས་ཤེས་ཤིང་། གང་ནན་ཏན་དུ་བྱས་པ་ལས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལྡོག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱང་ངེས་པར་ འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དང་འགལ་བའི་ཆོས་ཀྱང་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་རྟོགས་ཕྱིར་རོ།

何故观察因及其体性？由如是安住苦因，未见果转故。欲转苦故。若问何者未见转？果也。若欲除某法，不知其因及体性则不能除，如未除灯之因不能除光。欲转苦者应如实了知其因。
论式为：凡无因转者不能转，如无因转之病。苦亦无因转，此为能遍相违所缘。
复次，凡欲转某法者，知其因及体性而精进于转，如士夫欲转病。此欲解脱者亦欲转苦，此为自性因。由欲转苦故应转其因。若非如是不能转苦，故为断彼苦因故，于违品即与苦因相违者，由习何者能转苦因，如是观察。若非如是，应观察由何者能令彼因无。
论式为：凡欲断某法者应观察其对治，如欲断诸过患紊乱者应观察对治分药。此欲解脱者亦欲断苦因，此为自性因。
若问与苦因相违法由何了知？由何精进而转苦因？说"其违品亦决定"。亦当了知与苦因相违法，由了知苦因体性故。

།གང་གིས་ཚེ་འདིའི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་དེ་འདྲ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ དང་འགལ་བའི་རྣམ་པར་གནས་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདེ་བླག་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་འདི་དང་། དེ་དང་འགལ་བའི་ཆོས་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་བྱས་ པའི།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆགས་པ་སྟེ་སྲེད་པ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་པར་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། བདག་དང་བདག་གིས་འཛིན་བྱས་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ འདུས་བྱས་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ།སྡུག་བསྔལ་དུ་འགྱུར་བའི་འདུས་བྱས་བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་ལ་བདག་གིའི་རྣམ་པར་མངོན་པར་ཞེན་པས་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་དེའི་རྒྱུ་གནོད་པ་ཅན་ཉིད་ནི། བདག་མེད་མཐོང་བ་འགལ་བ་ཡིན། །དམིགས་ པ་དང་རྣམ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་རང་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ཏེ། ཏིལ་རླུང་གི་རང་བཞིན་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་ཡང་སྐྱེ་བའི་སྡུག་ བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་རང་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་སྔར་བསྟན་ཟིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། ད་ཡང་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དང་། བདག་མེད་པ་ཉིད་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་ལས་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ནི་དེའི་གནོད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་གྱི་ཤེས་པ་ལ་རྟོགས་པར བྱེད་པ་པོའི་ཡང་བརྟགས་ནས་སྦྲུལ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ།།བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཡང་བདག་དང་བདག་གིར་མཐོང་བའི་ཆགས་པ་ལས་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ ཆགས་པའི་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བློ་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དེར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

当了知此生所缘及如是行相之苦因体性时，与彼相违行相安住性者即为彼违品，如是易于了知。
若问此生相苦因及与彼相违法为何？说"由我执我所执"等。贪即爱著为因，如前已说。云何？说"由我执我所执"，即以我及我所执著为先。是故缘有为，义为：于离我及我所之有为苦，由我所相执著而趣入。
彼苦因对治即"见无我为相违"，由所缘及行相颠倒故。
论式为：凡于某法体性颠倒者即彼违品，如风与油体性相违。见无我亦与生苦因体性相违，此为自性因。亦非不成，由前已说故，今亦当说。
复次，苦因缘有为性与无我性相违，由显示所缘及行相颠倒故。
论式为：凡于某法所缘及行相颠倒者即彼对治，如于绳起蛇觉者由观察能知亦非蛇之觉。见无我性亦与见我我所贪之所缘及行相相违，此为自性因。如前所说贪为苦因，于"苦因颠倒智"中已说。

།བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་དེ་ཡང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པར་མཛད་པ་འདིའི་དུས་རིང་པོར་ཡང་རྣམ་པ་མང་པོས་རྣམ་པ་དུ་མར་ཐབས་གོམས་པ། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ པར་གོམས་པར་མཛད་པ་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་དང་དེ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དེ་ལ་སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་དག་མ་ལུས་པ།རབ་ཏུ་གསལ་བ་ཉིད་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་མ་ལུས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་མེད་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྟོན་པ་ཉིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྫོགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་དག་གིས་དུས་རིང་པོར་གོམས་པར་མཛད་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཤེས་རབ་དུས་རིང་པོར་རྣམ་པ་མང་པོས་རྣམ་པ་དུ་མར་གོམས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེ་དང་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་གསལ་བར་འགྱུར་ཏེ་དཔེར་ན་བཟོ་དང་ལས་ཀྱི་གནས་ལ་མངོན་པར་སྦྱོར་བའི་སྐྱེས་བུ་ཤེས་རབ་ཅན་འགའ་ཞིག་གི་ལྟ་བུའོ།།གྲོལ་བར་བཞེད་པ་འདིས་ཀྱང་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་དུས་རིང་པོར་རྣམ་པ་མང་པོས་རྣམ་པ་དུ་མར་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་གོམས་པ་ལས་ཐུགས་ཀྱང་གསལ་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུའི་བག་ཆགས་ཉོན་མོངས་པས་བྱས་པའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ལས་སུ་མི་རུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྤངས་པ་ནིའོ། །འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐུབ་ཆེན་གཞན་དོན་ འཇུག་ཅན་གྱི།བསེ་རུ་སོགས་ལས་ཁྱད་འདི་ཡིན། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དག་གི་བག་ཆགས་མངའ་བ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ཡང་ལུས་པར་མ་མཛད་པ་དེ་ལྟར་ན་ ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་།རང་སངས་རྒྱས་དག་ལས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པར་མཛད་པ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་ རྣམ་པར་མ་ཕྱེ་བ་ཅན་ནི་གཞན་དག་ལ་དེ་དག་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར།།གདོན་མི་ཟ་བར་འདིས་ནི་དེ་དག་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། དུས་རིང་པོར་རྣམ་པ་མང་པོས་དུ་མར་གོམས་པ་ཁྱད་པར་དུ་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་བག་ཆགས་སྤོང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་དོན་འཇུག་ཅན་གྱི། ཁྱད་པར་འདི་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཐབས་གོམས་པ་འདི་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྟོན་པ་ཡིན་པར་འདོད། ཕྱག་འཚལ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་དོན་ཕྱིར་ན་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

彼见无我亦为趣入利他之时，长时以多种方式修习方便，种种修习。见无我性及其违品之过失功德无余，极为明显。乃至未尽了知之时，未具足圆满说法功德，是故大士长时修习非无果。
论式为：凡于某法以智慧长时多种方式修习者，于彼及彼违品功德过失明显，如某具慧士夫专注工巧处。此欲解脱者亦以多种方式长时修习见无我，此为自性因。
由如是修习故心明净因，断除烦恼习气所作身语意不堪能相。此即世尊大牟尼趣入利他与独觉等之差别。虽声闻独觉亦断烦恼，然彼等具习气，而诸佛世尊亦不余留，是故于离烦恼中，诸佛世尊较声闻独觉之差别即此，由唯趣入利他故。
未分别违品及对治品过失功德者，无力正说彼等于他故。定当此为分别彼等故，长时以多种方式修习殊胜。彼亦为断习气因故，说"趣入利他之差别即此"。此修习方便即许为说法，如敬礼偈。何故？由为彼义故，即由是彼因故。义为于因假立果。

།ཉེ་བར་བཏགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡང་བསྟན་པའི་དགོས་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྟོན་པར་རུང་བའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཐབས་ལས་ཁྱད་པ་ཅན་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པོ་འདི་ཡི་རྒྱུ་རུ་ བཤད།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་ཐབས་གོམས་པ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒྱུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གྲུབ་པ་དང་པོ་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་ནི་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་པ་དེའི་ འདི་ཉིད་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བདེ་གཤེགས་བྱ་བ་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་གོམས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བདག་དང་བདག་གི་ལ་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྔ་མ་རང་གི་ངང་གིས་འགོག་པ་ན་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ གོམས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཕྱི་མའི་རྒྱུ་མི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་སྤངས་པའོ།།ཡོན་ཏན་གསུམ་ནི་ཁྱབ་པར་གསུམ་མོ། །དེ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སུའི་སྒྲ་འདི་ལེགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ ཚེགས་ཆུང་བའི་དོན་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ན་ཡང་།འདིར་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡང་གང་ཞེ་ན། བསྔགས་པ་ཉིད་དང་། སླར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དང་། མ་ལུས་པ་ཉིད་དོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཉིད་དུ་ མངོན་པར་འདོད་པ་བསྔགས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཡང་གང་ཡིན།གང་གིས་ན་དེ་བསྔགས་པ་ཉིད་དང་སླར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དང་། མ་ལུས་པར་གཤེགས་པ་ཉིད་ཅེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་རེ་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་རྟེན་མིན་ཕྱིར་བསྔགས་པ་ཡིན་ འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་བདེ་བ་དང་དེའི་རྒྱུ་ལ་བསྔགས་པ་ཡིན་ལ།དེ་ལས་བཟློག་པ་སྡུག་བསྔལ་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བརྟེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསྔགས་པར་འགྲོ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྟེན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པ་མཐོང་ བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ།།བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤངས་པ་ཅན་ནི་སྲེད་པའི་དབང་གིས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མ་སྤངས་པ་ཅན་གྱིས་ནི་ཅུང་ཟད་སྤངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། བདག་ ཏུ་ཆགས་པས་བདག་ཏུ་ཡོངས་སུ་བཟུང་ནས་དེ་མི་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཅུང་ཟད་ཅིག་སྤོང་བར་བྱེད་ཀྱི།ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཉིད་དུ་ཡང་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།

由假立门而说法之目的，是为显示此成为教导众生之方便，较其他方便殊胜。
说"此二之因"，即说世尊大悲及修习方便为因，此说圆满因。何故？由有初成就故。善逝果性成就即自利圆满，由此即彼因故。由"因"等解释善逝义。
如是由修习差别，我执我所执贪相之苦因前者自然灭时，住于见无我性修习自性者，后苦因不生相之差别即断。三功德即三遍。彼即善逝性。
是故虽此"善"声以"善作"等言说趣入微细义等，然此为显三种义故而说。何为三种义？即赞叹性、不退转性及无余性。
若问善逝性中所许赞叹等声所诠义为何？由何说彼为赞叹性、不退转性及无余行性？
说：首先由非苦依故为赞叹。世间亦赞叹安乐及其因，与彼相违成苦者有漏，依彼者不成赞叹所趣。非苦依者由见无我因故。断我执我所执者不成爱力有漏相苦依。未断我见者虽少分断，由我贪执我后不欲性故，仅断少分证，非余者，由无执为我故。

།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་གིས་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་དང་། ཆགས་པ་མེད་པ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དུ་གྱུར་པ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་གི་སྲེད་པའི་དབང་གིས་རྟེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཡང་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་དང་། ཆགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ།།རིགས་པ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །རིགས་པས་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་ཐབས་བཤད་མ་ཐག་པས་གཤེགས་པའི་ཕྱིར་བསྔགས་པར་གཤེགས་པ་སྟེ། བདེ་བར་གཤེགས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྔགས་པར་གཤེགས་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །སླར་ མི་ལྡོག་པར་གཤེགས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཡིན་ན།སླར་ལོག་པ་ཡང་གང་ཡིན། གང་བཟློག་པ་ལས་སླར་མི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སྐྱེ་དང་སྐྱོན་ནི་ཀུན་འབྱུང་དག་།སླར་ཡང་ལྡོག་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན། །སྐྱེ་བ་ཡང་འབྱུང་བ་དང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པའི་སྐྱོན་རྣམས་ཡང་འབྱུང་བ་ནི་སླར་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་སྐྱེ་བ་དང་སྐྱོན་ཡང་འབྱུང་བ་མེད་པ་དེ་ནི་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བའམ་ཉེས་པ་ཟད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འཇུག་པ་ན་འཁོར་བ་དང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཉིད་སླར་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་ན། དེ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ ཞེ་ན།བདག་ལྟ་བའི་ས་བོན་སྤངས་པའི་ཕྱིར། སླར་མི་གཤེགས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །སྐྱེ་བ་དང་སྐྱོན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡོད་ན་བདག་གིར་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་གྱི་ཚོགས་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞིང་། བདག་ཏུ་ཆགས་པས་ཀྱང་གནས་ ཡོངས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་དོ།།བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་ཆགས་པ་དེ་དག་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་ལས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཡང་སྲིད་པ་ལེན་པ་ཡིན་སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་ཆགས་པ་མེད་པ་དེའི་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་མེད་ཅིང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་འབྱུང་བ་མེད་ དེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཡང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ལྟ་བ་དང་ཆགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་ས་བོན་སྤངས་པ། དེ་བདེན་ཐ་དད་བདག་ཉིད་ ཀྱིས།།བདེན་པ་ཉིད་དུ་བདག་ཏུ་ལྟ་བས་སྒྲོ་བཏགས་པ་བདེན་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་བཟློག་པར་འཛིན་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དང་ཚད་མའི་གྲོགས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཐ་དད་པ་ ཉིད་ཀྱིས་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་འགལ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ།།བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་འདིའི་རང་བཞིན་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།

论式为：凡无我执我所执及贪者，非由爱力为有漏苦法所依，如虚空。见无我任运成就士夫亦无我执我所执及贪，此为因不可得。
由正理故。由刚说正理所见方便而行故为赞叹行，即善逝。如是以二相说赞叹行。
若问由不退转而行故为善逝，何为退转？由何返转说为不退转？说："生及过患诸集，说为复返。"生复起及贪等过患复起即为返转。凡无生及过患复起者，即解脱轮回或尽过失。若彼趣入时复返轮回及凡夫性，彼等非有。何故？由断我见种子故，即不复行，无生及过患。
如是若有我执则贪我所等过患聚趣入，由我贪亦取处。彼等无我见贪者，从何取烦恼及后有？
论式为：凡无我见贪者无取生及无贪等过患生起，如虚空。见无我任运成就士夫亦无我所执见及贪，此为因不可得。
断我见种子，由彼谛异自性。由我见增益非谛相违执故。显示见无我性为我执我所执对治、无颠倒及量伴。由异性显示与我见相违性。由自性说此自性。

།གང་གི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེའི་འགལ་བ་དང་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་ འཇོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་བདེན་པ་དང་ཚད་མའི་གྲོགས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་དོར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྩོལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་འབད་རྩོལ་གྱིས་བཟློག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབད་རྩོལ་ མེད་པར་བཟློག་པར་མི་ནུས་ཏེ་དཔེར་ན་གཙང་སྦྲ་ཅན་ཐོད་པ་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།བདེན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་གྱི་རྩོམ་པ་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མེད་དོ། །དེ་ཡང་སྔར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །འདིས་ནི་ཡང་སླར་མི་ལྡོག་པ་བཤད་པ་ ཡིན་ནོ།།ད་ནི་མ་ལུས་པའི་དོན་ལུས་ངག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་པ་ལ་ལྷག་མ་དེ་ཡང་གང་ཡིན། གང་སྤངས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཇི་སྲིད་པར་གཤེགས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ལུས་ངག་སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན། །ལུས་ཡིན་ ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན་ཉོན་མོངས་མེད་དང་ནད་མེད་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ནད་མེད་ཅིང་གདུང་བ་མེད་པ་སྟེ། ཡང་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུང་བར་མི་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ལུས་ ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ནི་མ་བརྟགས་པར་ཡང་གོམས་པ་ལས་མཆོངས་ཤིང་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།ངག་གི་གནས་ངན་ལེན་ནི་ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པར་ཡང་དམངས་རིགས་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ནི་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་མ་བཞག་ པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དེ་གནས་ངན་ལེན་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི་ལུས་པ་ཡིན་ནོ།།དུས་རིང་པོར་རྣམ་པ་མང་པོས་རྣམ་པ་དུ་མར་ལམ་གོམས་པར་མ་བྱས་པས་ལམ་དེ་དང་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་རྣམས་ཁྱད་པར་དུ་རྟོགས་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡང་ན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ལམ་ཡང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་། བཤད་པ་ལ་མི་གསལ་བ་ནི་ལུས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་ལུས་པ་དེ་དང་དེ་གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ཅན་གྱིས་དུས་རིང་པོར་རྣམ་པ་མང་པོས། རྣམ་པ་དུ་མར་ལམ། གོམས་ ཕྱིར་མ་ལུས་སྤངས་པ་ཡིན།།དེ་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་མངའ་ཞིང་། གྲོལ་བ་ན་ཡང་ཕྱིས་ལུས་སྤངས་པ་མི་མངའ་སྟེ་ལུས་པ་ནི་སྐྱེ་བ་དུ་མས་ཚར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ ཡང་སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་རོ།

由无颠倒故，与其违品相违故，见无我性能摧破我执我所执。由具谛量伴故，不为舍彼而作功用。由自性显示应以功用遮遣。凡为某法自性者，非无功用能遮，如净行者成为持髑髅者等生。由是谛故不作功用加行，如是无损减。此亦已前观察。此说不退转。
今由"身语"等解释无余义。何为余？由断何所知而行故名善逝？说："身语意习气，为身"等。云何？由无烦恼及无病。由无烦恼故无病无恼，即不复为轮回苦所恼故。
其中非烦恼身习气，即不观察亦由串习而跳跃行走等。语习气即无我慢亦说低种姓等行。意习气即由不恒等持而无记心分位，此三种习气为余。
由未长时以多种方式修习道故，无别解彼道及违品功德过失。或如实证道亦分别，说不明了为余。
由趣入利他者长时以多种方式修习道故，断如所说诸余。由彼无故圣声闻等无有，解脱后亦无余断，由余应以多生断故，圣声闻等无有生相续故。

།རྒྱལ་དཔོགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཁ་ཅིག་སྨྲ་སོགས་ཕྱིར་ན། སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་འགའ་ཞིག་གི་སྐྱོན་ཟད་མིན་ན། གང་ལས་མ་ལུས་པ་སྤངས་པའམ་གཞན་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་ པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ཉེས་པ་ཟད་པ་འགོག་པ་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་པར་གྲུབ་པས་སྨྲ་བ་པོ་ལ་སོགས་པ་འདི་ལྡོག་ལ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ པ་དེ་ལྟར་ན་ལན་མང་དུ་དཔྱད་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདིར་མ་སྤྲོས་སོ།།སྨྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཉེས་པ་ཟད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དང་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་རིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སེམས་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་འདི་ལྟར། སྐྱོན་རྣམས་མི་ཟད་རྟོག་འགྱུར་ཏེ། །འདི་ལྟ་སྟེ། རྟག་ཉིད་ཕྱིར་ཏེ་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཟད་པར་འགྱུར། རྟག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི། །འོན་ཀྱང་དེ་དག་ཟད་པའི་ཐབས་སྲེད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་ཟད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཐབས་མེད ཕྱིར།ཉེས་པ་རྣམས་ཟད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཉེས་པ་དེ་རྣམས་ཟད་པའི་ཐབས་ཡོད་པ་ནི་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཐབས་དེ་རིགས་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་ལས་དེ་ནན་ཏན་དུ་བྱས་པ་ལས་ཟད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ན་ཐབས་ནི་མི་ ཤེས་ཕྱིར་མི་ཟད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་རྟག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཟད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །ཉེས་པ་ཡང་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གང་ཟད་པའི་ཐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་ནི་ཟད་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །ཉེས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ཟད་པའི་ཐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གང་ཞིག་གང་ཟད་པའི་ཐབས་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཟད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནད་ཟད་པའི་ཐབས་ མི་རིགས་པའི་སྨན་པ་ངན་པ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པའི་ཐབས་མི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །གཏན་ཚིགས་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ལྡན་ཉིད་ཕྱིར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ རྟག་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།གང་དང་གང་དུ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲོན་མ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱོན་ཡང་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

有如胜论师等说：由说等故，若以能说性等因不能尽某过失，云何成为断无余或成他性？能说性等能立不能遮遣尽过失。何故？由无相违而成立能说等返，由疑故，于迷乱返亦疑故不定。如是已多次观察故此不广说。
由说性故非尽过失等极不应理，然有情如是思："诸过不尽，由常性故，即由恒常住故。凡是常者，云何能尽？"
"非是常性，虽是无常，然彼等无尽方便，云何能尽？如是由无方便故，诸过失非尽。虽有尽彼过失方便，然亦无有令方便应理者，由何精进彼而能尽？如是复由不知方便故，应知为不尽。"
论式为：凡是常者非尽，如虚空。过失亦是常。此为相违可得。凡无尽方便者非尽，如彼虚空。诸过失亦无尽方便，此为遍不可得。凡某法尽方便不应理者，非能尽彼，如不应理医治病之恶医。此士夫亦是烦恼尽方便不应理，此为因不可得。
此三因皆不成。由有因故，诸烦恼无常故，常性不成。凡有因者非常，如灯。过失亦有因，此为遍相违可得。

།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་གློ་བུར་བ་མ་ཡིན་ན་ ཐམས་ཅད་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྟག་པ་ཉིད་སྤོང་བ་ལ་རེས་འགའ་འབྱུང་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ནི་འདོད་ ཆགས་དང་།ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་རྣམས་སོ། །བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་ནི་གཏི་མུག་གོ། །དེ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་བདག་དང་བདག་གིར་ཞེན་པ་ནི་ཆགས་པའོ། །དེ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་རྗེས་སུ་ཆགས་པའི་ཡུལ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་མནར་སེམས་པ་ནི་ཞེ་སྡང་ངོ་། །དེ་ ལྟར་ན་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་།ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་བདག་ཏུ་ང་རྒྱལ་བའི་མངོན་པར་ཆགས་པ་རྩ་བ་ཡིན་པ་ལྟར་ན། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཉེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དེ་མངོན་དུ་གྱུར་ པ་ན་གཞན་དག་ཀྱང་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅུ་བདུན་པ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན་མངོན་དུ་འགྱུར་ཞིང་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་ལྷག་མ་རྣམས་མངོན་དུ་འགྱུར་ན་ཡང་དེ་མངོན་དུ་མི་འགྱུར ན།མངོན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་དེ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ན་མྱུ་གུ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་སྟོང་པ་ཉིད་སྒོམ་པའི་གནས་སྐབས་སམ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ངར་འཛིན་པ་དང་ང་ཡིར་འཛིན་པ་མངོན་ དུ་འགྱུར་བ་ན་བདག་ལ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་མངོན་དུ་འགྱུར་ཞིང་།དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་པ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་མངོན་དུ་མི་འགྱུར་ན་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་བས་ན་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ནི་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་འདི་དང་འགལ་བ་ནི་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཡིན་ལ་དེ་གོམས་པས་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་ཟད་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཉེས་པ་ཟད་པའི་ཐབས་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གཉིས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་རྒྱུ་འགལ་བའི་རང་བཞིན་ གོམས་པ་ཡིན་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུད་རྒྱུན་ཆད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱུ་འགལ་བ་གོམས་པ་ཡོད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སྦྱོར་བ་ཉིད་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འགལ་བའི་རྐྱེན་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་གྱི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ།

不成立亦非理，若非暂时，则应一切时一切处以一切自性现前故。遮遣常性应说有时生起可得等为因。
其中烦恼为贪、嗔、痴。我执我所执是痴。以此为先的我及我所执著是贪。以此为先对所贪境作损害的恼害是嗔。如是以我见为先的烦恼及余随烦恼亦得生起。如一切中我慢执著为根本，我见是过患因，由彼现行时余亦现行故。
论式为：若某法现行时现行，余因虽现而彼不现则不现者，彼从彼生，如种子现前时芽现前。补特伽罗于修空性位或无记位，我执我所执现行时我贪等过患现行，虽有根等余法，彼不现则不现，此为自性因。是故我见是诸过患因。
与此因相违是见无我性，由修习彼故诸过患因尽。如是由有尽过患方便故，第二因亦不成。
论式为：凡有违因自性修习者有相续断，如谷等。贪等亦有违因修习，此为自性因。
论式即于非如是法增益如是体性而趣入者有违缘，如于绳起蛇觉。

།མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་བདག་དང་བདག་གིར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་འཇུག་པ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་རྣམས་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། ། གཏན་ཚིགས་སྔ་མ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ལ་འདི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་སྐབས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལ་ལར་འགའ་ཞིག་བསྟན་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འབྲུ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུན་ནུས་པའི་ངོ་བོ་གནས་སྐབས་ཀྱིས་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཕྱིར། སྔ་མ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདག་ཉིད་ལ་བདེ་བ་དང་། མེ་ལ་ཆུ་ལྟ་བུའོ། །འབྲུ་ལ་སོགས་པའི་ རྒྱུན་ཚིག་པ་ཅན་ལ་ཡང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཡོད་པ་ལ་ཕྱིས་ཤིན་ཏུ་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའོ།།རྒྱུའི་རང་བཞིན་ཤེས་པ་ཡིས། །ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པས། དེ་ཤེས་པ་ཡང་ངེས་པར་འགྱུར། ། ཉེས་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་དང་གང་རྒྱུའི་རང་བཞིན་རིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་བཟློག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རླུང་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས ལ་སོགས་པའི་ཡང་རྒྱུའི་རང་བཞིན་རིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཐབས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གསུམ་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཚིག་བཞི་པ་འཆད་པར་བྱེད་པ་ ལ་སྐྱོབ་པ་ཡང་གང་ཡིན།གང་དང་ལྡན་པས་ན་བདེ་གཤེགས་སྐྱོབ་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། བཤད་པ། སྐྱོབས་པ་ཉིད་གཟིགས་ལམ་གསུང་པ། །ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ལམ་འཆད་པར་མཛད་པ་སྟེ། ཀུན་སྟོན་པར་མཛད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་ སྟོན་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཞེས་གྲགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྱོབ་པར་མཛད་པ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ཟད་པའི་ཐབས་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་སྒོ་ནས་ཕན་པ་ལ་འཇུག་པ་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་དེ་ཡང་འབྲས་མེད་ཕྱིར་ཏེ། ལོག་པར་ གསུང་བ་ལ་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་བརྫུན་མི་གསུང་།ལམ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་སྟོན་པར་མི་མཛད་དེ། དེ་སྐད་དུ་སྟོན་པ་ལ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

于无常、苦、空、无我诸蕴上增益常、乐、我、我所而趣入的贪等，其因即颠倒知，由于非如是法而增益如是体性趣入，此为自性因。
前因非不成，此亦非不成，由如其处已说某些及当说故。由谷等相续功能体性以位断绝故，前所立亦非离。
论式为：若于某法不见所缘相者，则非极从彼有，如于苦性见乐，于火见水。于谷等相续住者亦有所缘相，后极不可得，此为自性不可得。
由知因自性，了知诸过患因相，彼知亦当定。诸过患因对治知亦当知。凡因自性应理相者，由知其相故成返体性，如风等。贪等亦是因自性应理相。如是由成立遍知方便故，第三因亦不成。
由"救护"等释第四句。何为救护？由具何故善逝名救护？说："见救说道。"如实通达而说道，即普为显示义。此即名随教神变。由彼救护诸有情，由正说尽苦方便而趣入利益故。
彼善逝由无果故，由邪说无义故不说妄语。不说颠倒道，由说彼无因故。

།དེ་ལྟར་ན་ལམ་ལོག་པར་སྟོན་པའི་རྒྱུ་སྐྱོན་ནམ་ལམ་གྱི་ཡུལ་མི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ནི་དེས་སྤངས་པ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་མངོན་པར་བཞེད་པ་ལ་སོགས་པས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྟོན་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་ན་དེ་ལས་སླུ་བ་ཡིན། ཤེས་སུ་ཟིན་ཀྱང་བརྩེ་བ་མེད་པས་སླུ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ ལ་མི་མངའ་སྟེ།ཐུགས་བརྩེ་ལྡན་ཕྱིར་གཞན་དོན་ཡང་། །རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱོར་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པའི་ཐབས་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་སྦྱོར་བ་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ན་གཞན་གྱི་དོན་ གྱི་ཐབས་ཀྱིས་ལམ་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པ་བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ལ་བཞུགས་པ་ཇི་ལྟར་ན་བརྫུན་གསུང་བར་འགྱུར།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་ཚེ་བརྫུན་གྱི་ཚིག་གི་རྒྱུ་མེད་པའམ་དགོས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་བརྫུན་སྨྲ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་བདེན་པ་སྨྲས་ བའི་དུས་ཀྱི་ལྟ་བུའོ།།འདིའི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་གསུང་བའི་རྒྱུ་མི་མངའ་བའམ། དགོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །གང་ཞིག་གང་གི་དོན་བྱ་བའི་ཕྱིར་གང་གི་བརྩེ་བས་དོན་གང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ དེའི་དོན་གྲུབ་པ་ལ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བརྩེ་བ་ཡོངས་སུ་མི་འདོར་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་སླུ་བར་མི་བྱེད་དེ།དཔེར་ན་བུའི་བཟའ་བའི་ཕྱིར་ཟས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་མ་ལྟ་བུའོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ལ་ བརྩེ་བས་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པའི་ཐབས་བསྒྲུབས་པར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བརྩེ་བ་ཡོངས་སུ་དོར་བར་མི་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།དེ་ཕྱིར་ཚད་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྐུ་ཉམས་སུ་བསྟར་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་སྟོན་ པར་མཛད་པ་དེའི་ཕྱིར་དེའི་དེ་ལ་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་དོན་གང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་ཚད་མར་གྱུར་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ནད་པ་ནད་མེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་ནད་མེད་ པའི་ཐབས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྨན་པ་ལྟ་བུའོ།།བརྗོད་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཟད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་ཇི་ལྟར་བསྟར་བ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཟད་པའི་ཐབས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ལམ་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།

如是，若谓邪说道之因是过失或不知道境，已说彼已断除。由此故，于自乐欲等无有异说义，云何从彼成诳？若谓虽知而无悲故成诳，彼亦善逝不具。
由具悲故，一切利他事业亦皆修习故。世尊于尽烦恼方便一切事业修习者，是为利益有情故，以利他方便现证道，住于悲性者，云何说妄语？
论式为：若某时无妄语因或无义者，彼时非妄语，如他说实时。于此善逝位亦无说非实因，或无义，此为因不可得。
若为某义事，由某悲成办某义者，于彼义成就时不舍彼境悲者，则于彼不诳，如为子食而作食之母。所说补特伽罗差别亦为利有情故，由悲有情而成就尽烦恼方便者，不舍境悲，此为遍相违可得。
是故为量。由如实修习而无倒显示求义者故，彼于彼是量，此为正理。
论式为：若于求某义者无倒显示某义者，尔时于彼应知成量，如于求无病病人显示无病方便之医师。所说补特伽罗差别亦于求尽苦者如其修习而显示无倒尽苦方便道，此为自性因。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་ལུགས་ལས་འབྱུང་བ་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པར་མཛད་པར་བཞེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་སྔ་མ་སྔ་མས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཐམས་ཅད་ལ་སྲིད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས། ཚད་མ་ཤིན་ཏུ་མི་སྲིད་པ་མེད་པ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ནས། ད་ནི་ལུགས་ ལས་བཟློག་པ་འབྲས་བུ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པས།ཡང་ན་སྐྱོབ། བདེན་པ་བཞི་ནི་སྟོན་མཛད་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་ འདས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གཞན་དག་གི་སྡུག་ བསྔལ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་བསྟན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་རྣམ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་བསྟན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེའི་བསྟན་པ་ལས་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་སྐྱོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པར་མཛད་པ་དེའི་ཕྱིར། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་ བ་ཅན་ཉིད་གྲོལ་བ་དེ་ལྟར་ན།གྲོལ་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱོབ་པ་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བདེན་པ་རེ་རེ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་བཞི་དག་གིས་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་བདག་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཀུན་འབྱུང་ནི་ཀུན་འབྱུང་ བ་ཉིད་དང་རྒྱུ་ཉིད་དང་།རྐྱེན་ཉིད་དང་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཉིད་དོ། །འགོག་པ་ནི་འགོག་པ་ཉིད་དང་ཞི་བ་ཉིད་དང་གྱ་ནོམ་པ་ཉིད་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་དོ། །ལམ་ནི་ལམ་ཉིད་དང་རིགས་པ་ཉིད་དང་། སྒྲུབ་པ་ཉིད་དང་། ངེས་པར་འབྱིན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་བཅུ་ དྲུག་ཡིན་ནོ།།སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་དག་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་དངོས་པོས་ཁྱད་པར་དང་། ལྷག་མ་ཀུན་འབྱུང་གིས་རྣམ་པར་བསྒྲུབས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་སོ་སོར་ མ་བརྗོད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་འགོག་པ་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་རྣམ་པར་གྲུབ་པ་ན། ལྷག་མ་དང་ལམ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་ཐབས་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ན། དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ངོ་བོ་རིག་པའི་རྣམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་སོ་སོར་ མ་བརྗོད་དོ།།དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་སྡུག་བསྔལ་ལོག་པའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པ། དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་སྟོན་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

如是，由前前因推度后后一切可能性，以利益众生欲等为先，已极成立量非不可能。今欲成立世尊是量，由逆次第了知后后果门中成就后后因，显示教法自性，故说："或救护，即显示四谛。"
世尊为诸有情显示能寂灭轮回苦因之四圣谛，如是于求寂灭苦彼等之彼为量。若谓他亦说苦等，然由颠倒相说故，从彼教不得解脱，是故彼等非救护。世尊无倒显示故，随行者得解脱，如是于求解脱者，彼救护即是量。
其中每一谛各以四相显示：苦谛为无常性、苦性、空性、无我性。集谛为集性、因性、缘性、生性。灭谛为灭性、寂性、妙性、出性。道谛为道性、理性、行性、出性，共十六相。
苦谛与集谛以所立能立体性极成故，由彼因事差别及余集所成，如是不别说。如是灭谛成就苦灭相时，余及道亦显为苦灭方便故，由了知彼差别体性理等相亦得成就，如是不别说。
其中世尊显示圣谛为苦对治方便，于求彼者为量。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་གང་ཡིན་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ དེའི་རང་བཞིན་དང་།སྡུག་བསྔལ་དེའི་རྒྱུ་དང་སྡུག་བསྔལ་དེའི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དེ་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཐབས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི། དེའི་དངོས་པོ་དེ་ལ་ཚད་མར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ་ནད་པ་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་ནད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྨན་པ་ལྟ་བུའོ།།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། རྒྱུ་དང་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་། ཐབས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པར་མཛད་ དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ནི་ཕྱིས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ཡང་གང་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་འཁོར་བ་ཅན་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཁོར་བར་འཁོར་བས་ན་འཁོར་བ་སྟེ། སྐྱེ་བ་ དང་འཆི་བའི་རྒྱུན་ནོ།།དེ་ཕུང་པོ་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་འཁོར་བ་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་སྟེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་དངོས་སམ། བརྒྱུད་པས་སྡུག་བསྔལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་སྔ་མ་འགའ་ཞིག་ལས་འདི་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཉིད་ དུ་འོངས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་བྱུང་བ་ཡང་ཡང་འཁོར་བ་གཞན་ལེན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་ལས་འཁོར་བ་ཡིན་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།གོམས་ལས་སྔོན་བྱས་པ་གོམས་པ་ལས་ཡིད་ཀྱི་ཆོས་འདི་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་གསལ་བར་ མཐོང་ཕྱིར་ཏེ།།སྐྱེ་བ་འདི་ལ་སྐྱེས་བུ་སྔར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཤས་ཆུང་བ་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གོམས་པ་ལས། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཤས་ཆེ་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་གི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་དེ་ནི་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལ་དང་པོར་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ནི་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། ཁེངས་པ་དང་། ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་དང་། ཁྲོ་ བ་ལ་སོགས་པ་དང་།ཤེས་རབ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། བྱམས་པ་དང་། མ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། བཟོའི་གནས་དང་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་གསལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེ་བ་འདི་ཉིད་ལ་ སྔར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་མི་གསལ་བ་ཅན་གོམས་པའི་དབང་གིས་ཕྱིས་གསལ་བ་ལྟ་བུའོ།

论式为：若于求寂灭某苦者，显示彼苦自性、彼苦因、彼苦寂灭及彼苦寂灭方便者，即于彼事成量，如于求病寂灭病人显示病苦因等之医师。佛世尊亦于求寂灭轮回苦补特伽罗，显示无倒轮回苦、因、寂灭及方便，此为自性因。
亦非不成，由因义后当说故。何为苦？说"苦轮回蕴"。由轮回故名轮回，即生死相续。彼蕴有轮回者即轮回蕴，谓色等。以三苦直接或间接皆是苦。
若谓非从某前有情如是相而来，亦非数数取余轮回，云何是轮回？非尔。由习前作习，此心法当极趣入。何故？由见贪等明显故。此生中补特伽罗先少贪者，随缘习故生大贪等。彼等贪等明显者即有先习。
是故最初亦由自性了知诸有情贪等明显即有先习。论式为：贪、嗔、痴、慢、傲、嫉、悭、恚等，及慧、悲、慈、离贪等，及工巧处、有情等明显欲者，即有先习，如此生中先如所说功德不明显者由习力后成明显。

།ཡོན་ཏན་དེ་དག་གོམས་པ་མ་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གི་ཡང་སྐྱེ་བ་འདི་ལ་དང་པོར་ཆོས་དེ་དག་གསལ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ སོ།།དེ་དང་འདྲ་བར་འཇིག་རྟེན་སྔ་མར་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་མ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བའི་དོགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་འགལ་བར་གྲུབ་པ་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ནི་གོམས་པ་སྔོན་དུ་ སོང་བ་ཅན་ཡིན་ནའང་།འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་མེད་པར་དང་པོ་གསལ་བ་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་མཐོང་བར་འདོད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མི་གསལ་བ་ཕྱིས་གོམས་པ་ལ་སོགས་ པ་འཕེལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་སྔོན་རང་བཞིན་མཚུངས་པས་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་གོམས་པས་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། བསྒྲུབས་པར་བྱས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ གྱི་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་བསྒྲུབ་བྱས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་འདི་ཡིན་ན། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ གནས་སྐབས་ཐ་དད་པར་བྱས་པ་དེ་ནི་བྱིས་པ་དང་གཞོན་ནུ་ལ་སོགས་པ་དང་།འདྲ་བར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་འདིས་ནི་སེམས་ཅན་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་ ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གསལ་བ་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་པ་གྲུབ་ན་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འདི་ཁྱབ་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གོམས་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་དེ་གློ་བུར་བར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་ རྒྱུ་གཞན་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྲང་ན།རེ་ཞིག་འདོད་རྒྱལ་ཉིད་མ་ཡིན། །རྒྱུ་མེད་པར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་མེད་ཅན་སྐྱེ་འགལ་ཕྱིར་རོ། །རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཡང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ ཅིག་ན་རེ་ཇི་སྐད་དུ་རླུང་དང་།མཁྲིས་པ་དང་། བད་ཀན་དག་གི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་སྟེ། བད་ཀན་དག་གི་རང་བཞིན་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཞིང་། མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་ནི་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ་རླུང་གི་རང་བཞིན་ནི་གཏི་མུག་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ པས།དེ་གསལ་བ་ལས་ཀྱང་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་རླུང་སོགས་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ།

某未见修习彼等功德之补特伽罗，此生初即有彼等法明显，此为果因。如是虽未见前世有先习，然由能立故亦不成相违疑，以成不相违即是不定故。贪等明显虽有先习，若许无前世先习而初明显有先习可见，彼亦相违。
贪等不明显后由习等增长者，亦由前同性所作，然由习成明显故，非无所立故非相违。如是亦应成立前世先习故，岂非喻无所立？不尔，以应成立无始故。
此世间、彼他世间之差别建立，如婴儿少年等，唯是假立，不应执著。由此相成立有情无始故无过。
若成立明显有先习，由有彼则有故，此因非无遍。又若不许由习贪等明显者，于说彼为偶然时，应观察他因耶？且非任运，无因不生贪等明显。何故？由无因生相违故，亦具常有等过故。
有说如风、胆、痰之法，谓痰性为贪等，胆性为嗔等，风性为痴等，由彼明显故亦明显。贪等非风等法。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཁྲུལ་ཕྱིར་ཏེ། བད་ཀན་ལ་སོགས་པ་སོ་སོ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་འཁྲུལ་པར་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་བད་ཀན་གྱི་ རང་བཞིན་ཅན་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཤས་ཆུང་བ་དང་མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་ཤས་ཆེ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་།རླུང་གི་རང་བཞིན་ཅན་ཡང་གཏི་མུག་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཕན་ཚུན་ འཆོལ་བར་འགྱུར་རོ།།གང་མེད་པར་ཡང་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དེ་རྒྱུར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་འཁྲུལ་པ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་ལ་དུ་བ་འཁྲུལ་པ་ལྟ་བུའོ། །བད་ཀན་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་སོ་སོ་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་ སོགས་པ་གསལ་བ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གལ་ཏེ་རང་བཞིན་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱོན་མེད་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། བད་ཀན་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཡང་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་ པའི་ཡོན་ཏན་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ།དེའི་བད་ཀན་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེའི་རང་བཞིན་ངེས་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡང་རྒྱུ་འདི་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་འདྲེས་པ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཅན་ནི་མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེ་ཚེ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་དེའི་ཤེས་རབ་མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ལས་གཞན་ཏེ་རང་བཞིན་དེ་གཅིག་ཏུ་ ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཅན་དྲི་ང་བ་དང་།རྡུལ་དང་སྐལ་བ་ངན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་དེའི་མི་མཐོང་སྐྱེས་བུ་མཁྲིས་པའི་ཡོན་ཏན་ཅན་དེའི་སྟེ་མི་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པ་དེ་ནི། ཡོན་ཏན་དེ་ཡོད་ན་ དེའི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ལྟ་བུའོ། །ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་འཕེལ་བ་ན་ཡང་དེ་ཙམ་དུ་འགྱུར་བའི་ ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་འདོད་པ་ཡིན་ན།མི་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་དེའི་ཤེས་རབ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་འགའ་ཞིག་རང་བཞིན་གཅིག་ལ་སོ་སོར་ངེས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མཁྲིས་པའི་ཡོན་ཏན་གང་ཡིན་ པ་དེ་དག་ནི་བད་ཀན་དང་རླུང་གི་ཡང་ཡིན་ཞིང་དེ་བཞིན་དུ་རླུང་ལ་སོགས་པའི་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་མཁྲིས་པའི་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིན་ནོ།

何故？由错乱故。见痰等各别中贪等明显错乱。如是痰性者亦非贪等少，胆性者亦非嗔等多，风性者亦非痴等明显，如是意功德互相混乱。
若无彼而有者，彼不应为因。论式为：若某于某错乱，彼非彼因，如水中烟错乱。痰等各别性中贪等明显亦错乱，此为遍相违可得。
若谓由性相混故无过者，虽如是，然具痰等性者虽有慧等功德，彼非唯痰，云何依彼性定功德？然胆性者亦为此因，如是由性相混故，具慧等功德者成胆性相者。
若如是，如彼士夫慧成胆性相，如是何故不见彼余一向定性之臭秽、尘垢、薄福等法？谓胆功德士夫不显现。
论式为：若某为某性功德，则彼功德有时成彼，如具胆性慧等功德。嗔等亦是胆性功德，此为自性因。
胆性增时亦应成尔许相，余法若不成，则由随顺胆性故非彼慧。若谓功德非定于一性，然胆功德者亦是痰风之功德，如是风等功德亦是胆功德，如是一切法是一切。

།གང་རང་བཞིན་གང་ཡང་རུང་བ་ཅིག་སྐྱེས་པ་དེའི་ཆོས་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིན་ པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཀུན་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། འདོད་ཆགས་མཚུངས་པར་ཐལ་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་གང་རང་བཞིན་འགའ་ཞིག་གི་ཆོས་དེ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གི་རང་བཞིན་གཅིག་ ལ་འདོད་ཆགས་ཅི་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།སྐྱེས་བུའི་རང་བཞིན་གཞན་ལ་གནས་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱང་དེ་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། ཐམས་ཅད་འདོད་ཆགས་མཚུངས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཞིང་། དེ་བཞིན་དུ་ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། ཁེངས་ པ་དང་།ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་དང་། ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་མཚུངས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཚུངས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱུ་མཚུངས་ པ་ཅན་གྱི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་རང་བཞིན་མཚུངས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མཚུངས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བཟློག་པ་ཡིན་ཏེ། མཚུངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྦྱོར་བ་གང་གིས་གང་མཚུངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་མི་མཚུངས་པ་དེ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་ཆ་མཉམ་དུ་ཟིན་ཀྱང་མེ་ལྕེའི་ཚོགས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པར་འགྱུར་བ་ཆུའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ ཡང་སྐྱོན་གྱི་རང་བཞིན་མཚུངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་གཟུགས་སོགས་བཞིན་སྐྱོན་མེད། །དེ་ལྟར་ན་འདི་འགྱུར་ན། འབྱུང་བ་རྣམས་མཚུངས་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཕེལ་བ་ དང་འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་།འབྱུང་བའི་འབྲས་བུར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཐལ་བ་དང་ཐལ་བ་བཟློག་པ་དག་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལའང་བརྩད་པ་མཚུངས་པ་ཡིན། །གལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དག་ཡིན་ན། དེའི་འབྲས་བུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་འདི་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བརྩད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན། དེ་ལྟ་བུའི་རིགས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཐལ་བ་དང་ཐལ་བ་བཟློག་པ་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་བསམ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་འབྱུང་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མ་མཐོང་བ་ཡང་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

若谓任一性生者即是彼法，如是应成一切性，则贪等非一切法。何故？应成一切士夫贪等相同故。若某时某为某性之法，如一士夫一性中如何生贪，如是住于余士夫性中之贪亦应如是，则一切成具相同贪，如是嗔、痴、慢、傲、嫉、悭、慧等功德亦应相同，由因相同故。
论式为：具相同因者当相同，如具相同因之芽等。士夫贪等亦具相同性因，此为自性因。亦非相同故成相违，虽相同而非相同故。
论式为：若某虽与某相同而不相同者，非唯彼因，如水虽等量而火聚增减非水为因。贪等虽具过失性相同而有增减，此为遍相违可得。
若谓如色等无过，虽诸大种相同而色等有增减，由见是大种果故，应成及应成相违不定者，于彼亦有同难。若大种无差别，则彼果色等亦不应有增减。如是此中亦有如是难故，由摄一切如是类故，应成及应成相违非不定。由思唯彼为因故。色等非唯大种为因，由许有不见因故。

།གལ་ཏེ་ཐལ་བ་ལ་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཁས་བླངས་པ་ལས་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན། གལ་ཏེ་དེ ལ་འབྱུང་བ་དག་ལས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་ཅན།ལས་རྣམས་བདག་པོ་མེད་འགྱུར་ན། །འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་། གནོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་སྣ་ཚོགས་པ་གཞན་དང་གཞན་དག་གིས། འབྱུང་བའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེ་དང་། སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་གཞན་དང་གཞན་དག་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གཞན་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་འབྱུང་བ་མཚུངས་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བརྩད་པ་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བའི་རང་བཞིན གྱི་ཁྱད་པར་ལས་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་རང་བཞིན་ཉིད་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་།སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཕྱིས་ཀྱང་ གྱུར་པ་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།གཟུགས་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ནི་འབྱུང་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་གྱིས་བརྟགས་པ་ཡང་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་གིས་ཁྱད་པར་ཡིན་པ་ན། ཐལ་བ་དང་ཐལ་བ་བཟློག་པ་མ་ངེས་པར་བརྗོད་ པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་རླུང་དང་། བད་ཀན་དང་། མཁྲིས་པའི་སྐྱོན་རྣམས་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་ཡང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་ཕྱིར་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། དེའི་ ཁྱད་པར་ཡོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁྱད་པར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རླུང་གི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་གྲང་བ་དང་འདར་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱང་ རླུང་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟློག་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་གང་གི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མེའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་གྲང་བ་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་ཉེས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།

若谓于应成中亦摄大种故违背所许者，虽如是，若于彼中从大种生色等亦有差别，诸业应无主。如是由诸有情利害所作种种业，大种微尘一一及刹那一一，是色等一一之因。若非如是，虽大种相同，何故色等不相同，此为同难。
非由大种性差别成色等差别，以无差别性者不应有变异差别故，若无因由自性所成则不应决定故，应成后亦无如前变异故。他观察色等种种因即是大种种种亦应理。如是由彼等差别故，不应说应成及应成相违不定。
又虽风、痰、胆过失有差别，由贪等无差别故，风等法非贪等。若法为某法，则彼有差别时必得差别。论式为：若某为某功德，则彼有差别时成差别，如风有差别时冷颤等。贪等法亦是风等过失功德，此为自性因。
亦非成差别故非彼法，此为相违。若某于某有差别时不成差别，彼非彼功德，如火有差别时冷性不成差别。贪等虽有风等差别亦不成差别，此为遍不可得。虽如是，若是过失因，亦非贪等过失一切位之因。

།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཉེས་པར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དག་ཡིན་ཏེ་ནད་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཞིན་ནོ་དེས་ན་རང་གི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱོན་དེའི་གྱུར་པ་གཞན་ན་ཡོད་ན་ ཡང་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཉེས་པ་དེའི་ཆོས་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་ན་ཡང་གཅིག་ནི་ཁྲོ་བ་ཅན་དང་། ཤེས་རབ་ཅན་དང་། རྡུལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་དང་དེའི་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་ཐ་ དད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་ཤེས་རབ་དང་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་མངོན་དུ་གསལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེ་དག་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ལྟོས་པར་བྱ་བ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མཁྲིས་པ་འཁྲུགས་པ་ཡོད་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གནོད་པའི་མཁྲིས་པའི་ ཡོན་ཏན་ཞེ་སྡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་འགྱུར་བ་ཡིས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་མཁྲིས་པའི་འགྱུར་བས་གདུངས་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཞེ་སྡང་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རླུང་དང་བད་ ཀན་གྱི་ཡང་འགྱུར་བས་འགྱུར་བ་ལས་ཞེ་སྡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ན།རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དུ་ཡང་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བད་ཀན་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་ན་ཡང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པས་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་ལས་སྐྱེ་བའང་མིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་མཚུངས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ཉེས་པ་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང རླུང་ལ་སོགས་པ།རྒྱུ་ནི་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་ན། །འབྲས་བུ་འགྲིབ་པར་མི་རུང་སྟེ། །རླུང་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་གཏི་མུག་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་བ་མི་རིགས་སོ། །ཅི་དང་འདྲ་བ་ཞེ་ན། ཚ་བ་ལ་སོགས་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མཁྲིས་པ་ལ་སོགས་པ་འཕེལ་བ་ ན།ཚ་བ་ལ་སོགས་པ་འཕེལ་བ་དེ་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ།

若问云何？是过失变异差别之因，如病差别，故由无自因变异故。虽有彼过失变异于他，亦无异彼过失之法。若尔，则一不成具嗔者、具慧者及具尘等。若谓有彼彼变异差别，由有一切功德因差别故，应同时显现慧及嗔等，以彼等唯是彼因故，无所待他故。
若谓胆乱时由苦害生胆功德嗔，则因不成者，非不成。何故？由一切变异所变故。如由胆变所恼士夫之嗔，如是由风痰变亦生嗔，亦非许为风等功德。
若谓一切是一切法，则痰等变时亦有嗔等故无相违者，非尔。亦非从一切生，此贪等亦非一切法。何故？由已说过失：应成一切贪相同故。
又风等因增时，果不应减。风等果痴等不应不成差别。如何等？如热等，如胆等增时热等增，意功德亦应增。

།འདི་ནི་སྐྱོན་རྣམས་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བའི་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ན། གལ་ཏེ་སྐྱོན་རྣམས་ཆ་སྙོམས་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་འགྱུར་བ་ཉིད་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆ་མི་སྙོམས་པ་ལ་ཡང་ཞེ་སྡང་གི་འགྱུར་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་ཡང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན། གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ སོགས།འགྱུར་བ་ན་ཡང་བདེ་སོགས་སྐྱེད། །ཁམས་ཆ་མཉམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ནང་གི་རེག་བྱའི་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དང་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་བདེ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་ལམ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་བདེ་བ་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་ཡིན་གྱི།ཉེས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བད་ཀན་ལ་སོགས་པ་འཕེལ་བ་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འཕེལ་བར་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། དེའི་རྒྱུ་ ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་།ཉེས་པ་ཆ་མི་མཉམ་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ལ་ཆ་མི་མཉམ་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཆ་མི་མཉམ་སྐྱེས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས། །གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་མི་སྐྱེད་ན། །འོ་ན་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་རྒྱུ་ ཅིས་འདོད་ཆགས་དེ་སྐྱེད་པ་སྨྲོས་ཤིག་།གཞན་གྱིས་ཆ་མཉམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉེས་པ་ཆ་མཉམ་པའི་རྒྱུ་ལས་ཁུ་བ་འཕེལ་ཞིང་ཁུ་བ་དེ་ལས་འདོད་ཆགས་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོ་རིམས་ཡིན་ནོ། །ཉེས་པ་མི་མཉམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས འཁྲུལ་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།ཉེས་མི་མཉམ་ལའང་ཆེས་ཤིན་ཏུ། །ཆགས་པ་ཅན་འགའ་ཞིག་མཐོང་ངོ་། །དེས་ན་ཁམས་ཆ་མཉམ་པ་ལས་འདོད་ཆགས་མ་ཡིན་ནོ། །ཉེས་པ་རྣམས་ཆ་མཉམ་པ་ལ་ཡང་གཞན་པ་མཐོང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཆགས་པ་ཆུང་བ་ཅན་གང་ཡིན་པ་ ཆགས་པ་ཅན་དུའོ།།ཤིན་ཏུ་ཡུལ་བརྟེན་པས་ཁུ་བ་ཟད་པའི་རྒྱུ་ལས་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ཤིན་ཏུ་ཆགས་པ་ཅན་གཞན་ལ་ཁྲག་འཛག་པ་ཡང་མཐོང་ངོ་། །གཞན་ཁུ་བ་ཤིན་ཏུ་མང་བ་ཅན་ཡང་ཆགས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཁམས་ཆ་ མཉམ་པ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཡོད་ཀྱང་གང་མི་འགྱུར་ཞིང་གང་མེད་ཀྱང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་ཡོད་ཀྱང་མི་འགྱུར་ཞིང་མེད་ན་ཡང་འགྱུར་བའི་སྒྲོན་མ་འདི་ནི་ཆུའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ པ་ལྟ་བུའོ།

此为"虽诸过失有差别"之文开始。若谓虽诸过失平等亦有贪等变异可能，于不平等亦有嗔变可能，虽有风等差别，贪等亦成差别，则因不成者，非不成。如是贪等变时亦生乐等，由界平等等内触差别义利益及余随行生乐或苦或贪等，随顺故，贪等从乐生，非从过失生，故成立。
若谓痰等增时贪等不增，虽是彼因，从过失不平等生苦，不平等所生苦不生贪者，若由不平等生苦不生贪，则说何因生彼贪？他说平等等，从过失平等因精液增，从彼精液贪增，此为次第。由不平等等显错乱。
于不平等亦见极具贪者，故非从界平等生贪。于过失平等亦见异，自性少贪者成具贪。由极依境精液尽因，复见他极具贪者出血。他虽极多精液亦非具贪，如是贪等因非界平等等，由有彼不随行故。
论式为：若有某亦不成某，无某亦成某，彼非彼因，如有水亦不成，无水亦成之灯非水为因。

།འགའ་ཞིག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱང་ཁམས་སྙོམས་པ་དང་། ཁུ་བ་འཕེལ་བ་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་ཞིང་མེད་ན་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གཞན་ཡང་བུད་མེད་གཅིག་ལ་ཁུ་ངེས་མེད། བུད་མེད་ལ་ལ་ལ་དེའི་ ཁུ་བ་སོ་སོར་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་བུད་མེད་གཅིག་ལ་སོ་སོར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བུད་མེད་གཅིག་ལ་ཆགས་པ་དྲག་མི་འགྱུར་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་ལ་ངེས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཁུ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ངེས་པ་མེད་ ན་ཡང་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།ཆུ་ངེས་པ་མེད་པར་སཱ་ལུའི་ས་བོན་ལ་ངེས་པའི་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ཀྱང་ཁུ་བ་ངེས་པ་མེད་ན་ཡང་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གལ་ཏེ་གཟུགས་སོགས་ཀྱང་ཡན་ལག།།ཁུ་བ་ངེས་པ་མེད་ན་ཡང་ངེས་པར་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་དང་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། མིན་ཏེ་ཀུན་ལ་ངེས་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་ཁུ་ བ་མཚུངས་པ་ཅན་དག་གི་ནང་ནས་གཅིག་ཅིག་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་བུད་མེད་ལ་འདོད་པ་སྤྱོད་པ་ན་གཞན་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་སྡང་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ངེས་པ་མེད་པར་ཡང་མི་ འགྱུར།།གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འདོད་ཆགས་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཅན་དག་གི་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་བུད་མེད་ཀྱི་ཡུལ་ངེས་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱང་སྤྱིར་འབྱུང་བར་མཐོང་ངོ་། །གང་གིས་བུད་མེད་འགའ་ཞིག་གི་གཟུགས་ལ་ སོགས་པ་ལ་ཀུན་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་གདུངས་པ་དེ་ནི་མ་བསམས་པར་ཕྲད་པ་གཟུགས་ངན་པ་ཅན་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པར་མི་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་ཁུ་བའི་གཟུགས་ཙམ་གྱིས་ ལྷན་ཅིག་བྱེད་པས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཡོན་ཏན་མི་འཛིན་ཅན་གྱིའང་འགྱུར།སྐྱེས་བུ་གཙང་མའི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བ་སོ་སོར་བཏགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བུད་མེད་གཟུགས་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ ལྟར་གཟུགས་དང་ཁུ་བ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་གཙང་མ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་ན།འདོད་ཆགས་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ མྱུ་གུ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ།

某人贪虽有界平等及增，亦不成，无亦成，此为遍相违可得。又于一女无定，于某女彼不决定。故于一女无别定故，于一女虽不成强贪，于某亦定成。是故贪因非。
论式为：若某于某无定亦定成者，非唯彼因，如水无定于稻种定生稻芽。贪亦于**无定而定，此为遍相违可得。
虽如是，若色等亦支分，虽无定亦定生贪，由色及受用等为俱因故。非尔，由于一切定故。具同诸士夫中，一于具色等功德女行欲时，他于彼生嗔。若由色等成定时，无定亦不成。
若非由色等因成贪，见具贪者有时于女境无定之贪亦普生。若于某女色等分别而为贪恼者，非不思遇具恶色者亦共行，亦非成，故一切因错乱。
若由色量俱作亦成贪时，不执功德者亦成。士夫虽具离净想、择力等，于具色女亦生贪。如是虽有色及，离净等想不生，故贪非唯彼因。
论式为：若某有某亦不成者，非唯彼因，如虽有地无芽。

།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཟུགས་དང་ཁུ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཅན་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་འཛིན་དེ་ཡང་། །ཡན་ལག་ ཡིན་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཡོན་ཏན་འཛིན་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་དག་།ཡོན་ཏན་འཛིན་པ་ཅན་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་ལ་ཁྱད་ པར་མེད་ཕྱིར་རོ།།གཟུགས་སམ་ཁུ་བའམ་གཞན་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཡོན་ཏན་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐམས་ཅད་ཡོན་ཏན་འཛིན་པ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་ པའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ཅན་ནམ།ཡོན་ཏན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་ཤེས་སྐལ་བ་མི་མཉམ་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཡོན་ཏན་འཛིན་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་ན། འོ་ན་དེའི་ཚེ་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་ ཡང་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་སེམས་ལ་ལྟོས་ནས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་མཐུན་སྔོན་དུ་སོང་བའི་འཇུག་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་འདོད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་ཉེས་པའི་རང་བཞིན་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།གནས་སྐབས་ཅན་གང་ཆགས་ཅན་འདོད། །བད་ཀན་གྱི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་འདྲ་སྟེ། ཁྲོ་བ་ལས་བཟློག་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཞེ་སྡང་ཅན་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་། དེའི་ ངོ་བོ་མཚུངས་པ་མེད་ཕྱིར་རོ།།འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འགལ་བ་དེའི་ཕྱིར་ཞེ་སྡང་དང་། འགལ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་བད་ཀན་གྱི་མིང་ཅན་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ལ་གནས་པའི་ཞེ་སྡང་མི་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་སྐྱེ་བ་དང་འགལ་བའི་རང་ བཞིན་ལ་གནས་པ་དེ་ནི་དེའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་མེ་གྲང་བའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་ཞེ་སྡང་དང་འགལ་བ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། ། དེ་ལ་གནས་པའི་ཞེ་སྡང་འགྱུར་བ་དེ་ནི། འདི་ལ་ངེས་པ་མཐོང་མི་འགྱུར་ཏེ། རྟོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་གི་ཚེ་དེའི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་། ཡང་ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ།

贪等虽有色及**等，具不净等想不成，此为遍相违可得。若执功德亦为支分者，若如是，执功德亦许为生贪俱因，则成立已成。尔时一切士夫，应成具执功德。何故？由因无差别故。
色或**或他所说贪因，即彼执功德因无差别，故一切应成具执功德，然不成，故如所说贪等非从大种生或非执功德。若许由不净等想不同分位故非一切具执功德者，则尔时同分亦由随系我及我所见心故成贪等，故由同类先行趣入故全无不许。
若从过失自性生贪等时，何位者许为具贪？如痰自性士夫，住于嗔对治贪自性不成具嗔。何故？由贪嗔彼性不同故，由相违故。由相违故，嗔及相违及贪自性名痰者，住彼不成嗔。
论式为：若某住于违某生自性，彼非彼能生，如火非寒能生。此士夫亦住于违嗔贪自性，此为遍相违可得。住彼成嗔者，于此不见定，不应思。若时住彼自性贪及嗔及嫉妒吝啬等。

།རང་བཞིན གཉིས་ཀ་འདུས་པ་ལས་གཉི་ག་འཇུག་པར་རྟོག་པ་ཡང་འཇུག་པ་མཚུངས་པར་ཐལ་བས་གསལ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་མཁྲིས་པའི་རང་བཞིན་ལས་བྱུང་བ་ཅན་གྱི་རྡུལ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་དེ་དག་དང་འདྲ་བར་འདི་ལ་ ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་མཚུངས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཚ་བ་དང་གྲང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་འགའ་ཞིག་ལ་ལྟོས་ནས། རྡུལ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་དག་གི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པར་ འགྱུར་བ་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་ཡང་ཡིད་ལས་བྱུང་བ་དག་གི་རྒྱུ་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་མེད་པར་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གགས་བྱེད་པ་གང་ཡིན། ཅི་སྟེ་འདི་ལ་ཡང་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཡང་ཡན་ལག་ཉིད་དུ་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཡང་བདག་དང་ བདག་གི་དང་།གཙང་བ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ས་བོན་ཡིན་ནོ། །ཉེས་པ་ཙམ་ལས་འཇུག་པ་ཅན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་གི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གང་ཡང་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་དེའི་ཡང་ཉེས་པ་འདིར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ རམ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མཚུངས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་ཉེས་པའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རིགས་མཐུན་བག་ཆགས་ཁྱད་པར་ལ། །རགས་ལས་པས་ནི་འཇུག་པ་ཅན། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ ལ་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་རིགས་མཐུན་པ་དང་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇུག་ཅིང་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་གཞན་དང་གཞན་བག་ཆགས་རབ་ཏུ་སད་པར་བྱེད་པ་དག་གིས་རབ་ཏུ་སད་པར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་རྐྱེན་ཐག་ཉེ་བ་དེའི་ཚེ་འགྱུར་བ་ གང་ཡིན་དེའི་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བའི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་དེ་དག་དུ་ཐལ་བ་མེད་དོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཡིན་པ་བསལ་མ་ཐག་པ། དེས་ནི་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་བཀག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་ནི་འབྱུང་བའི་རང་ བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དཔེར་ན་རླུང་དང་མེ་དང་། ཆུ་དག་གི་ཆོས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །རྟེན་ཡང་བཀག་པ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་མེད་རྟེན་ཡང་མིན་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཀྱི་རྟེན་བསལ་ཟིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ཆགས་ ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བའི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པ་བསལ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ།ཡང་མི་བརྗོད་དོ། །དེ་དག་ཀྱང་འདི་ལྟར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་འབྱུང་བ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཁས་བླངས་ནས་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

自性二者和合，二者皆趣入之思亦由趣入相等过失而明。若谓如从胆汁自性所生尘等法有时趣入及退出，此亦同彼者，非尔，由不相同故。依于热冷等他因，尘等有无随因而然，故彼等趣入退出应理。
此中亦无如所说意生等因而有他，故何为障碍？若于此亦分别为支分时，分别亦是我及我所、净乐等名相种子。贪等非唯从过失趣入，故非彼等法。若谓如是说者亦应有此过失，非尔，由不相同故。由贪等非过失因。
若尔云何？由同类习气差别，粗重而趣入。贪等于我及我所见同类及因差别，依彼趣入而生，彼等由种种他识习气令醒。何时因缘近时成者，彼如是说无如所说过失。
贪等为风等法已遮，由此应知遮大种法性，由风等过失是大种自性故。如风火水等法非贪等。由已遮所依故，由有无非依故等已遮心依，应知已遮贪等大种依性，不复说。彼等如是许离色等大种事已，说非依。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཟུགས་ དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་དག་ལས་འབྱུང་བའི་རྫས་གཞན་ནམ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན།གང་ལས་དེ་རྟེན་ཡིན། འབྱུང་བ་ཙམ་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མང་པོ་ཉིད་དུ་ ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ཁས་ལེན་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཙམ་དག་རྟེན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་མང་པོ་དག་ཤེས་པ་དག་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སེམས་དེ་ཉིད་དོན་གཞན་ནམ་དོན་གཞན་མ་ ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན།དོན་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ནི། ཇི་ལྟར་སེམས་གཟུགས་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཆོས་གཅིག་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དབང་པོ་གཅིག་གིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེའི་འབྲས་བུའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དེ་སྙེད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ནན་གྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མང་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཞར་ ལ་འོངས་པས་ཆོག་གོ།།གལ་ཏེ་འབྱུང་བ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་གཟུགས་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པའི་ཕྱིར་རྟེན་བཀག་ན་ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁོ་ བོ་ཅག་ནི།དཀར་པོ་ལ་སོགས་ས་སོགས་ལ། །བརྟེན་པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བ་རེག་བྱའི་བདག་ཉིད་དག་ལས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དུས་ཐ་དད་པ་དེ་ལྟར་ན་འབྱུང་བ་བཞིར་གྱུར་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་རྟེན་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལས་འགྱུར་པ་དེ་ལྟར་ནི་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ན་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྒྱུར་བྱས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་ཅེ་ན་དེ་རྒྱུར་བྱས་པའི་སྒྲ་དག་ཀྱང་། རྒྱུའི་དོན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྟེན་གྱི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བ་བཞི་པོ་ རང་རྟེན་དང་།།གཟུགས་སོགས་ཐ་དད་མེད་པར་ནི། །གནས་ཅན་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྟེན་པའི་འབྱུང་བ་རྣམས་རྟེན་ཡིན་པར་འདོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་རྟེན་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་པར་རྟོག་པ་ལ་གལ་ཏེ། འབྱུང་བ་དང་རྒྱུར་བྱས་བའི་གཟུགས་དེ་དག་གི་རང་ བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ངོ་བོར་ངེས་པའི་རང་བཞིན་འདི་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ངེས་པ་མེད་ན་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ངོ་བོ་མེད་པས་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཉིད་ཀྱི་སེམས་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།

若非如是，则色声香味触等无他物或非他物，故何为依？大种唯随五处趣入亦不应理，由真实成多故。若如是许，则唯识成依。如是多识为一体法之分别亦不应理。
如是心为异义或非异义耶？若非异义，如心成一色体性，即是声等，故由无异于一法故，色等应成一，然非有，由一根有色等过故。若是异义，则色等几许，果识亦尔许，故必成多真实，旁说已足。
若谓依大种住所生色是所许，故遮依如何非害所许？彼非害所许，如是我等：白等非依于地等。许从大种触体性生色等者，必定因果时异，故非依四大种而住色等，然从彼等生则无过。
若尔云何说大种为因？说彼为因声亦是因义，非依义。四大种自依及色等无异住者故。由因故许色等所依大种为依。如是亦思为依者，若大种及所生色彼等性是依所依体性决定自性时，彼等性无定则无依所依体，故所生色性心不应理。

།དེ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོག་ན་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ ལུས་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་བརྟན་པའི་ངོ་བོར་ལུས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྟེན་ཡོད་ན་དེ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འཇུག་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་དག་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ངོ་བོར་ངེས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་ འགྱུར་བ་ན།།དེའི་རྟེན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པས་འཇིག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་པ་མེད་ན་ནི་སྔར་ཡང་འདིའི་རྟེན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་ན་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ ཅིག་ཐ་དད་པར་གནས་པ་དེ་ནི།དེ་ལ་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ངོ་བོར་སོ་སོར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་དང་རྟ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་འབྱུང་བ་རྣམས་དང་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ ཏེ་མྱོས་སོགས་ནུས་པ་བཞིན།།ཐ་དད་པ་ཡིན། ཆང་ཚར་གྱུར་པ་ལ་རྫས་ལྡོག་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མྱོས་པའི་ནུས་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ནུས་པ་ཆང་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དངོས་ལས་ནུས་པ་དོན་གཞན་དག་མ་ཡིན། ཆང་ལ་མྱོས་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཆང་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དེའི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ནུས་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་གང་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པའི་རྟེན་དང་བརྟེན པའི་དངོས་པོ་ནི་གཞི་ཐ་དད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་དོན་དམ་པར་རྟེན་དང་རྟེན་པའི་དངོས་པོས་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་དང་མྱོས་པའི་ནུས་པ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །མྱོས་པའི་ནུས་པ་ཡང་ཆང་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཆང་གནས་པ་ཉིད་ནི་མྱོས་པའི་ནུས་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གནས་པ་ན་ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་ གནས་པ་ན་ལྡོག་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བ་ལང་གནས་པ་ན་རྟ་ལྡོག་པ་ལྟ་བུའོ། །ཆང་གནས་པ་ན་ཡང་མྱོས་པའི་ནུས་པ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

若如是思，则贪等非身依。如是若成所依时，有身体性坚固体之依，彼等亦如是无异趣入，由彼等是依所依体性决定自性故。若异此，由无彼依性自性故应成坏灭。若无坏灭，则应成先亦非此依，然非如是，由某于某时生故非所依。
论式为：若某与某共异住，彼于彼非依所依体性各别决定，如牛马。贪等亦与大种异，此为遍相违可得。虽如是，若如醉等力异，虽酒成熟无物退，然醉力退。如是由力依酒故不定者，非不定，如是实力非异义。酒有生醉果力性非他。若尔云何？即是酒，由显示彼果作用力性故如是说。
若某即是某，彼不成依于彼，由胜义依所依事是异基故。论式为：若某即是某，彼与彼共胜义依所依事非是，如自体与醉力彼。醉力亦即是酒，此为遍相违可得。虽如是，酒住即醉力退，由若住时退者非即彼故因不成。
论式为：若某住时某退，彼非即彼，如牛住时马退。酒住时亦醉力退，此为遍相违可得。

།དངོས་འཇིག་འགྱུར་གྱི་ཆང་ཞེས་བྱ་བ་མྱོས་པའི་འབྲས་བུའི་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་ ཚ་བའི་གནས་སྐབས་ན་མེད་པར་འགྱུར་གྱི་རྟེན་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན་ཚང་ན་སྟེ་མྱོས་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པར་རུང་བ་ན། བརྟེན་པ་དེ་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་ནུས་པ་ལྡོག་པ་ཡིན་ཞེས་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ཆང་ལས་ནུས་པ་དེ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཆང་དེ་ཉིད་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཆང་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་ནུས་པ་ལྡོག་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མྱོས་པའི་ ནུས་པ་དང་འབྲེལ་པར་རུང་བའི་ཆང་གནས་པ་ན་ནུས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་འབྲེལ་པར་རུང་བ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ངོ་བོར་གནས་ཤིང་། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་གནས་པ་ན་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ལ་ མྱོས་པའི་ནུས་པ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ།།ཕྱིས་ཀྱི་ཆང་ཡང་མྱོས་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པར་རུང་བ་མ་ཚང་བ་མེད་པར་གནས་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ལྡོག་པ་དེ་ནི་དེ་ ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།གང་ཞིག་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་མཚུངས་ཤེ་ན། ཇི་ལྟར་ཆང་ལས་མྱོས་པའི་ནུས་པ་ དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་དག་ལས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་འབྱུང་བ་ཡང་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་དེ་ལྟར་མིན་ཏེ།འབྱུང་སེམས་ཐ་དད་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བ་དག་ལས་སེམས་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྣང་བ་ཐ་ དད་ཅན་རྟོགས་ཕྱིར།།ལུས་དང་སེམས་དག་ནི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གི་ཚེ་ལུས་ཡུལ་དུ་མི་བྱེད་པ་ན་ཡུལ་གཞན་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་ཡང་དག་པར་རིག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། རང་གི་ཡུལ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པར་མི་སྣང་ངོ་།།ཡང་གང་གི་ཚེ་ལུས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ལུས་ཟླུམ་པ་དང་རིང་བའི་རྣམ་པར་སྣང་སྟེ། དེའི་ཚེ་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ།

物坏而酒，即醉果因体性热时成无，依亦非住。云何？当具足，即可有醉力时，所依彼不坏。由彼等是依所依事决定体性故。因不成。是故若许力退时，由力非异于酒故，即彼酒退。若复所依酒住而力退不应理。醉力相应可能酒住时，任何力亦不退。
论式为：若某与某相应可能无缺体性而住，如是住时彼所依不退，如前位彼醉力。后酒亦具醉力相应可能无缺住性，此为遍相违可得。因不成是所许，如是"若某有时某退则非即彼"等不成证力差别。从"若即是彼则与彼"等论式，因即成立。
虽如是，若谓相同者，如酒与醉力非异义，如是大种与贪等心所亦非异义耶？非如是，由大种心异故。大种与心唯异相。何故？由显现异故。身与心是异相识境。如是当不缘身而缘他境之自识正知时，不显现自境色相等差别相。又当缘身时，身显圆长相，尔时身识与意识异相即所经验。

།ལྷན་ཅིག་དམིགས་པ་ཡང་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ འགྱུར་ན་དེ་ནི་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ན།དེ་ཡང་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རང་གི་ལུས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ནི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་ སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བཟུང་བ་དེ་དག་ནི་དངོས་སུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མེའི་གཟུགས་དང་རླུང་གི་རེག་བྱ་ལྟ་བུའོ། །ལུས་དང་སེམས་དང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཀྱང་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན་འདིས་ཡུལ་སྣང་བར་བྱེད་ཅིང་གསལ་བར་བྱེད་པས་ན་སྣང་བ་སྟེ་དབང་པོའོ། །ཐ་དད་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་སྣང་བ་ཡང་ཡིན་པས་ན་སྣང་བ་ཐ་དད་པའོ། །དབང་པོ་ཐ་དད་པས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབང་པོ་ཐ་དད་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ལུས་ཀྱང་དབང་བོ་གཞན་གྱིས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་གཞན་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་གིས་དབང་པོ་ཐ་དད་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ནི་དངོས་སུ་བདག་ཉིད་ཐ་ དད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མེའི་གཟུགས་དང་རླུང་གི་རེག་བྱ་ལྟ་བུའོ། །ལུས་དང་སེམས་དང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཀྱང་དབང་པོ་ཐ་དད་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མཐོང་བ་དང་རེག་པ་དག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་རྫས་གཅིག་མེད་ པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་སྔ་མ་མ་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཡང་དབང་པོ་དྲུག་པ་མི་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཤེས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐ་དད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ དོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་ཞེན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།གཉིས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་བསམ་པར་བྱའོ། །ཡང་ན་སྣང་བ་ཐ་དད་ཅན་རྟོགས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་གང་ལ་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་དེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདག་ཉིད་དང་གཞན་དག་གི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཞིང་། ལུས་ནི་བདག་ཉིད་དང་སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་གཞན་གྱི་ཡང་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ།

共同所缘亦成境与有境时，彼于他身亦有，然非能缘心之依。是故自身与识由异相识所取故是异。论式为：若某与某为异相识所取，彼等实异，如火色与风触。身与心及贪等聚亦为异相识所取，此为自性因。
又异此，由此显境及明故为显，即根。异亦是彼，显亦是彼，故为异显。由异根了知故，即由异根所取故之义。身亦为他根所缘，识亦为他故是异。论式为：若某与某为异根所取，彼与彼实体性异，如火色与风触。身与心及贪等聚亦为异根所取，此为自性因。由见触所取无一物故，前因非不定。
虽不许第六根，然必当说识能成某。彼亦由了知有异相故，成为因义，执著何为？第二亦应思为不成。又"由异相了知故"者，由于某补特伽罗显异相彼了知故，即由自他现量故之义。此说将显：心是自现量，身是自及他补特伽罗差别之现量。

།གལ་ཏེ་ཡང་སེམས་ལུས་ལས་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་བ་ དེའི་ཚེ།གཞན་གྱིས་གཞན་གྱི་ལུས་བཟུང་བ་ན་ལུས་བཞིན་དུ་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱང་བཟུང་བར་འགྱུར་བའམ། སེམས་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱང་མ་བཟུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཉིད་ནི་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་གཞན་ཉིད་ཀྱི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་ན་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་ལུས་ཀྱང་མ་བཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་དང་། གང ཞིག་བདག་དང་གཞན་གྱི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རང་ཉིད་ཀྱིས་མཁལ་མའི་ཟུག་གཟེར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་། ཟློས་གར་མཁན་ལྟ་བུའོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཞིང་། བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱང་བདག་ དང་གཞན་གྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་སེམས་ལུས་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ལུས་འགྱུར་བའི་བར་དུ་ཡང་། ཇི་སྲིད་དུ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མཚུངས་པའི་གནས་སྐབས་གཅིག་ལ་ལུས་གནས་པ་གནས་སྐབས་ གཞན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་སྲིད་དུ།ཡིད་ངོ་བོ་མཚུངས་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ལ་བརྟེན་པའི་གཟུགས་སོགས་བཞིན་དུ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྐད་ཅིག་མར་ཡུལ་གཞན་པ་ཅན་ཉིད་དུ་འཇུག་པར་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་དེའི་ཚེ་རྟེན་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ཡང་དོན་གཞན་དང་གཞན་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི། དོན་གྱི་གཞན་དབང་ཅན་ཉིད་གང་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཐག་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་དབང་གིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ན་དེ་དག་གི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དོན་ཡིན་ཞིང་དེ་སོ་སོར་ངེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་ཡང་གང་ཚེ་ལུས་ལ་ལྟོས་མེད་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ། ལ་ལའི་ཤེས་འགའ་བག་ཆགས་ དག་།སད་པ་ཡི་ནི་རྒྱུར་འགྱུར་པ། །དེའི་ཚེ་རྒྱུ་དེས་ན་འགའ་ཞིག་ལས་འགའ་འགྱུར། ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་ལས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ།

若心不异于身时，他取他身时，如身亦应取与彼相关之心，或如心亦应不取身，由彼等是一故。心非不可取性，由自取彼故。虽是所取，由是他故非分别者，则与他相关之身亦应不取。是故是异。
论式为：若某是自现量，某是自他现量，彼等互异，如自觉肾痛及舞者。自心亦是自现量，自身亦是自他现量，此为自性因。
又若心依身时，乃至身变，如所见同因一位时身住而不取异位，尔时意成同性，如依彼之色等，意识成一相，由具同因故。如是刹那趣入异境。虽如是，尔时虽无异依，然成异义异分。是故识非一相者，彼亦非有，如是分别是义所依性。分别不待外境近，由取依而转。
云何彼等之俱作是义，彼各别决定等亦是，然何时不待身而生识，某识由习气觉醒为因时，尔时由彼因故某从某生。从某识无间生某识，如是无违。

།བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་འབའ་ཞིག ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི།སྔ་ན་མེད་པའི་སེམས་ཅན་མི་སྐྱེ་བ་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྣམ་ཤེས་མིན་པའང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི། །ཉེར་ལེན་མིན་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ཡིན། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་མི་མཐུན་པས་མི་སྐྱེ་ཞིང་མཐུན་པས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་མཐུན་པ་དང་ མི་མཐུན་པའི་རྫས་སུ་བྱེད་པའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།ཕྱིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་སྔར་གྱི་ཤེས་པ་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་དག་གིས་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པའི་མ་ཡིན་ཞིང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐོག་མ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྔ་ན་མེད པའི་སེམས་ཅན་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཅིག་ཅར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཡང་སེམས་ཅན་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་སེམས་མངོན་པར་གསལ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ པའི་འབྱུང་བའམ།རྩཝ་ལ་སོགས་པ་གླང་པོ་ཆེའི་བདག་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་ནུས་ལྡན་ཕྱིར་ཏེ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་ འབྱུང་བ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སེམས་མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་ཅན་གྱི་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ། ནུས་པའི་ངོ་བོར་གནས་པར་འདོད་པའི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་མངོན་པར་གསལ་བའི་ གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་གཞན་ཉིད་ཡིན།རྩཝ་མཆོག་གི་རྩེ་མོ་ལ་གླང་པོ་ཆེ་མངོན་པར་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནུས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་གཞན་ཉིད་ཡིན་གྲང་ན་གལ་ཏེ་གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་ཡོད་ན་དེ་ ཡོད་དོ་ཞེས་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་མཐོང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་དང་གླང་པོ་ཆེའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་སེམས་མངོན་པར་གསལ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་འདོད་འདོད་པའི་འབྱུང་བ་རྣམས་སམ་རྩཝ་མཆོག་གི་རྩེ་མོ་ལ་དེ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེ་དང་དེ་ཤིན་ཏུ་སྲིད་པ་ མ་ཡིན་ཏེ་བླུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།གྲངས་ཅན་ཕྱུགས་ལས་གཞན། ངོ་ཚ་བཅས་པ་སུ་བརྗོད་རྩོལ་ཏེ་འབད་པར་བྱེད་དོ།

不仅如前所说方式是无始有情，无前有情不生亦成立。由非识亦非识之取因故成立。论式为：若某由与某不顺不生，由顺生，彼是彼因，如种子等顺不顺物作用于芽等。后识亦由前识顺不顺而生不生，此为自性因。
唯识是识之取因，非非识，非识体身等非取因。由非识不成识取因体故，有情无始，如是无前有情不生。"亦"字表若是身等之因，由贪等同时过失故亦成立有情无始。
虽心非明显之大种或草等非成象体，然若一切事具识力有。由具识力故，由因故说非识不生识者是所许。彼非成立已成。如是于非明显心之大种，许为力体之心为何？是明显位心即彼耶？抑是异耶？
最胜草端明显象等体，是力位即彼耶？抑是异耶？若是异时，有彼有此不应理。若许见体位心与象体，于非明显心大种或最胜草端有即彼者，彼极不可能，由愚痴故。除数论外，具惭谁说勤作？

།འདི་ལྟར་རྩཝ་མཆོག་རྩེ་ལ་གླང་ཆེན་བརྒྱ། །སྔོན་ཆད་མ་མཐོང་བ་མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་དེའི་ཚེ་ན་རང་གི་ངོ་བོ་མ་དམིགས་པར་ཡོད་དོ་ ཞེའོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་ཚེ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་རང་གི་ངོ་བོར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མངོན་པར་གསལ་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་དང་། གླང་པོ་ཆེ་བརྒྱ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །གླང་པོ་ ཆེ་བརྒྱ་དང་སེམས་ཀྱང་རྩཝ་མཆོག་གི་རྩེ་མོ་དང་།སེམས་མངོན་པར་གསལ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྱུང་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ངོ་བོ་གང་ཞིག་སྣང་གྱུར་པ། །ངོ་བོ་དེ་ནི་སྔར་མི་སྣང་། འབྱུང་བའི་བདག་ ཉིད་ཀྱི།རྒྱུ་ནི་ལན་བརྒྱར་རྣམ་ཕྱེ་ཡང་། །གསོན་པའི་ལུས་བཞིན་དུ་སེམས་དམིགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྩ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཡོད་པ་ན་ དེ་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ།།སྦྱོར་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་མེད་པར་གང་ཞིག་གང་གི་ངོ་བོར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དངོས་སུ་དེར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལམ། མེའི་གཟུགས་དང་ཆུ་ལྟ་བུའོ། །ནུས་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ ཡང་སེམས་མངོན་པར་གསལ་བའི་ངོ་བོ་དང་གླང་པོ་བརྒྱའི་ངོ་བོར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅོ་བརྒྱད་པ། དེ་ཉིད་ཡིན་པ་སྣང་བའི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་དམིགས་པར་འགྱུར་བ དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ སེམས་ཅན་ཐོག་མ་མེད་པ་ནི་མི་འདོད་དོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྔ་ན་མེད་པར་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་སྔ་ན་མེད་པ་འབྱུང་བ་ལ་སེམས་ཅན་ཁས་ལེན་ན། རིགས་མཐུན་པ་ལ་རག་ལས་པས་འཇུག་པ་ཅན་དག་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ལུས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ནོ།

如是最胜草端百象，先前未见非明显位时，自体不可得而有。若彼时有，则自体应可得。论式为：若某时于某有，则尔时于彼成自体，如明显位心与百象。百象与心于最胜草端及非明显心所许大种差别中有，此为自性因。
何体若现，彼体先不现。大种体之因虽百分析，如活体，无动等成立心可得故。根本体性非明显位之体是异，有他有彼不应说。论式为：无差别若某不成某体，则实不成彼，如非乐体之苦或火色与水。力所许事亦不成明显心体与百象体，此为遍相违可得。
量理论释第十八品。如即彼显现位应可得，如是非不成。是故一切非识体故，证非识非识取因于所证，非成立已成而住。
又若不许有情无始，则云何？若许无前生起时于无前大种有情，由同类所依而转者非贪等，然是身法。

།དེ་ བས་ན་ཇི་ལྟར་ལུས་ནི་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་དང་ལྡན་པ་དང་།མི་ལྡན་པ་དང་། ཆེན་པོ་དང་། ཆུང་ངུ་དང་། སྔོ་བསངས་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་དང་། དེ་མ་ཡིན་པའི་ཁ་དོག་དང་མིག་ལ་སོགས་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པའམ། གཞན་ཡིན་པས་ཆོས་དེ་དག་སྐྱེ་བ་ ངེས་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཆགས་སོགས་ངེས་མེད་ཐལ་བར་འགྱུར། །འདོད་ཆགས་ཅན་དང་ཆེས་འདོད་ཆགས་ཅན་དང་། ཆེས་ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་ཅན་འབའ་ཞིག་གི་འདོད་ཆགས་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཡིད་ བདེ་བ་དང་།ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། ཟས་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པ་དང་། ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་མ་བྱུང་བ་ལས་སྔ་ན་མེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་། གང་སྔ་ན་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་། སྦྱོར་བ་དེ་ནི་ཆོས་དེ་དག་དང་ལྡན་པར་ངེས་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་དེ་ཉིད་ལ་དབང་པོ་དང་། ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་དང་། ཁ་དོག་དང་། དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ངེས་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྔ་ན་མེད་པའི་སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་མངལ་དུ་སྔ་ན མེད་པར་འབྱུང་བ་དང་།སྔ་ན་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །ཡང་ན་གང་དང་གང་ལུས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ངེས་པར་སྐྱེ་བ་དང་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ དབང་པོ་དང་།ཁ་དོག་དང་། དབྱིབས་དང་། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡིད་བདེ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། ཟས་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་དང་། ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལུས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་ བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་དེ་ལས་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་འདས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་མ་འདས་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ ཕྱིར་དེས་སྐྱེད་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པས།འགའ་ཞིག་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་འདོད་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་སྔ་མའོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་ རྒྱུའི་རང་བཞིན་ལས་མ་འདས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུར་རིགས་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་མྱུ་གུའི་རྒྱུའི་ཚོགས་ནི་མྱུ་གུ་རྒྱུ་ལས་མ་འདས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ལས་མ་འདས་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།

是故如身具有或不具有手等某些部分，大小、青等色与非彼色，眼等无缺或异，此等法生无定，如是贪等应成无定。不仅成有贪者、极贪者、甚贪者之贪性。如是当说乐、苦、喜、忧、食等欲、嗔、嫉、悭等及智慧等。
论式为：若从未有生无前，与无前诸法相应者，非定具彼等法，如即彼身具根、支、肢、色、形差别无定。此无前士夫亦于胎中无前生，与无前贪等相应，此为遍相违可得。
又若某某是身法，彼彼非定与生相关，如根、色、形、支、肢等。喜、忧、贪、嗔、食等欲、智慧等亦是身法，此为遍相违可得。
贪等因是大种体，从彼贪等因大种体，某士夫亦未超越，由未超大种体故，由因故具彼所生贪等，某无离贪等，如是若许一切士夫具贪等，此为前宗。
论式为：若某未超因体性，彼应理为彼果，如芽因聚未超芽因。此士夫亦未超贪等因体性大种体，此为自性因。

།སྐྱེས་བུ་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ལས་མ་འདས་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། འདིའི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཀྱི་ཆོས་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཁས་བླངས་ ནས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།གལ་ཏེ་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ལས་མ་འདས་པ་ཀུན་ཆགས་སོགས་ལྡན་པ། དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་འདོད་ཆགས་མཚུངས་པར་འགྱུར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་གཞན་རྣམས་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འབྱུང་ཕུལ་ འབྱུང་ཕྱིར་མིན།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཅན་གྱི་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་ པའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འགའ་ཞིག་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་གཞན་རྣམས་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སྲོག་ཆགས་གང་ ཡིན་པ་དེ་ལ་སྲོག་དང་ལྡན་པ་དང་།ཆེས་སྲོག་དང་ལྡན་པ་དང་། ཆེས་ཤིན་ཏུ་སྲོག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། འབྱུང་རྣམས་སྲོག་ཆགས་ཁྱད་པར་མེད་ནའང་། ཁྱད་པར་འདི་རྟེན་ཅན་གང་ཡིན། །འབྱུང་བ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འདི་ ཆགས་པ་ཅན་དང་།ཆེས་ཆགས་པ་ཅན་དང་། ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཆགས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ། ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མཚན། དེས་ནི་ཕུལ་བྱུང་འགྲིབ་པ་ཅན། འབྱུང་བ་དེ་ཉམས་འགྱུར་ཏེ། འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ཡོད་པ་ལས་ཏེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་འགའ་ཞིག་སྐྱེ་བཞིན་པ་ཉིད་ནི། སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་དང་བྲལ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན གང་ཞིག་གང་ལ་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཆོས་ཡོད་པ་ཅན་རང་གི་འབྲས་བུ་ཡང་ཉམས་པར་བྱེད་དེ།དཔེར་ན་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་དཀར་པོ་དང་། ནག་པོ་དང་། སྔོན་བསངས་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་རྣམས་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་ པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།

士夫虽未超大种体，然其某时无色、形、根等身法，故不定。如是亦当承许而说：若未超大种体皆具贪等，是故一切应贪等相等，由贪等皆是大种体故。
论式为：若某从某非殊胜因，则彼从彼成非殊胜，如非殊胜因之芽等。其他士夫之贪等亦非殊胜因，此为自性因。虽如是，若非由大种殊胜故，贪等虽成相等，然由大种殊胜故成贪等差别。如是有某他转士夫大种之增减具殊胜为贪等因，如是于其他士夫贪等亦非殊胜因之因不成立。
若如是，则有命者无有命者、极具命者、甚具命者之差别，如是虽大种有情无差别，此差别何所依？依大种殊胜而成有贪者、极贪者、甚贪者，彼差别因由彼殊胜减，大种当坏，当灭。从何坏？从彼有，即从具贪等性。如是某生时，当生无苦乐等、离贪、离嗔、离嫉悭等。
如是若某于某有增减，则有断法，亦坏自果，如大种中白、黑、青等色增减之因。

།དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་འབྱུང་བའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་བར་གྱི་འབྲས་བུ་ཅན་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཆོས་སྲིད་པ་ཅན་འབྱུང་བ་རྣམས་བདག་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་བ་ན་འདོད་ཆགས་ཉིད་ཉམས་པར་ འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་སྲིད་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབྱུང་བ་དེ་དག་ཉིད་ལ་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུའི་འདོད་ ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཐ་དད་ཀྱང་ཆགས་སོགས། །རྒྱུ་མཚུངས་བདག་ཉིད་མི་ཟད་ཕྱིར་མིན་ན། གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ བའི་རྒྱུ་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཡོད་ནའང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུའི་སྤྱི་ཟད་པར་འགྱུར་ན།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན། གང་གི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚུངས་པ་མི་ཟད་པ་དེའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ འགའ་ཞིག་ཀྱང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་སྐྱེས་བུ་ཀུན་ལ་འདོད་ཆགས་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་འདྲ་འབྱུང་ཕྱིར། རྒྱུ་མཚུངས་པ་དག་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུ་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལ་ལར་བ་ལང་ཤེས་པ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་བ་ལང་དང་། ཤིན་ཏུ་བ་ལང་དང་། ཆེས་ཤིན་ཏུ་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། བདག་ཉིད་མཚུངས་ལས་འབྱུང་། བ་ལང་གི་རིགས་གཅིག་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་ནོ། །དེ་ནི་གཞན་གྱི་གཞུང་གི་སྒོ་ ནས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ཡང་ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་རང་གི་སྒྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་ཡང་ངོ་། །ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་དག་ལ་སྲོག་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་བ་སྟེ། སྲོག་ཆགས་དང་ཤིན་ཏུ་སྲོག་ཆགས་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་སྲོག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་ཅན་དང་། ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་ཅན་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མཚུངས་པ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བདག་ཉིད་མཚུངས་པ་དང་། ཆེས་ཤིན་ཏུ་བ་དང་ ལྡན་པ་མ་གཏོགས་པར་དེའི་རྒྱུར་བརྟགས་པ་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བདག་ཉིད་མཚུངས་པ་ཡོད་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་དང་། ཆེས་ཤིན་ཏུ་བ་ཡོད་ན་ཆད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །གཅིག་ལ་གཉི་ག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

如是大种中有大种殊胜为贪等差别果，具增减、有断法，大种自体灭时贪性亦坏故，唯离贪亦当生。论式为：若某于某有殊胜与减，则于彼无有，如即彼大种中白性等因。士夫贪等因亦是殊胜与减，此为自性因。
虽如是，若虽异而贪等因相等体性不尽故非。若贪等极胜因有增减，贪等因总体尽，则唯离贪亦当生。然由贪等因相等不尽故，某离贪亦不可能。若如是，则一切士夫贪应相等。何故？由体性相等生故，从相等因生贪等故，即由因相等义。
如斑等某处无极牛知、胜牛、极胜牛。云何？从体性相等生，从一牛种生。此依他宗而说。此亦依近善自宗。于地等大种中无有情等极胜，即无有情、胜有情、极胜有情。如是不成有贪者、胜贪者、极胜贪者，由从相等因生故。如是于嗔等亦当说。
除体性相等与极胜外，无彼所计因，有体性相等则贪等相等，有极胜则成断。一者不具二者，由相违故。

།ཡོན་ཏན་ནམ་ཆོས་དྲོ་བའི་ ཆེས་ཤིན་ཏུ་པ་ཡང་འཕེལ་བ་དང་།འགྲིབ་པ་ཡོད་ན་ཡང་། གང་ཚེ་མེ་དྲོ་མ་ཡིན་མིན། །ཆོས་ཅན་ནམ་ཡོན་ཏན་ཅན་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་མ་མཐོང་ངོ་། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་འདི་ཡིན་ཞེ་ན། འབྱུང་བ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ ཡོད་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན།གང་ཞིག་གང་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མིན་ཏེ་དྲོ་བ་ཉིད་ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། དྲོ་བ་ཉིད་ལས་མེ་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་ཅན་ནམ། ཡོན་ཏན་ཐ་དད་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དྲོ་བ་ཡོན་ཏན་ནམ། ཆོས་ཏེ་མེ་ཞེས་བྱ་བའི་རྫས་ལ་འཕེལ་བ་དང་། འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན། མེའི་རྫས་ཐ་དད་པ་བཀག་པ་ཡང་རྫས འགོག་པའི་གཏན་ཚིགས་གཞན་དུ་བསན་པ་དག་ལས་རྟོགས་པར་བྱའོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་གང་ལ་ཡང་དྲོ་བ་ཉིད་འཕེལ་བ་དང་། འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་མེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དྲོ་བ་ཉིད་མེ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ས་ཕྱོགས་ལ་ སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་གང་ལ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་།འགྲིབ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཡོད་པ་མེད་པ་ཅན་ཡང་ཡིན་ནོ། དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་ཡོན་ཏན་ལས་གཞན་གང་ལ་ཡོན་ཏན་ཅན་གྱི་ཡོད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་གང་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ལར་ཆེས་ཤིན་ཏུ་བ་ལྡན་པ་ ཅན་ཐ་དད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡོན་ཏན་དེ་དག་ལས་ཐ་དད་ནའང་།ཆོས་ཅན་གང་ལ་ཐ་དད་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་རིགས་ཐ་དད་པ་ན། ཆོས་ཅན་ལ་ལ་ཆད་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་རྒྱུན་ཆད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དཀར་སོགས་བཞིན་ཏེ། སྣམ་བུ་ལ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱི་ ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ཆོས་ཅན་གྱི་རིགས་སམ། ཡོན་ཏན་ཅན་གྱི་རིགས་གང་ལ་ཆོས་སམ་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཆེས་ཤིན་ཏུ་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི། དེ་ཐ་དད་པ་ལ་ལར་ཆོས་རྒྱུན་ཆད་པ་ཅན་ཡང་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་དག་ལ་ དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སམ་ཡོན་ཏན་ཡང་ཆོས་ཅན་སྲོག་ཆགས་སམ། ཡོན་ཏན་ཅན་དག་གི་ཆེས་ཤིན་ཏུ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་དང་བཅས་ པའི་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་དེའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

功德或法之极胜虽有增减，然何时火非不热，未见某有法者或功德者。若如是，虽有大种殊胜为贪等因具增减，然无得非有贪性等，如是于"若某从某有殊胜与减"等论式不定。
非也，由热性等而答：离热性无火之有法或异功德，则热功德或法即火之实，虽具增减亦非无。遮遣异火实，亦当从他处所说遮实因而了知。
是故于任何热性具增减之火有法皆不存在。若尔云何？热性即是火，彼于地方等有法中具殊胜与减者亦是无有。
是故如是，异于功德之任何功德者所有功德，于某有法具极胜差异之功德，虽异于彼等，有法若具差异，类异时，某有法当断，即成断法。如何等？如白等，如毛毯中唯有性状之白性等。
论式为：若某有法类或功德者类，于彼法或功德具极胜者，则于彼差异中某处法亦成断，如瓶毯二者之白性等。贪等法或功德亦是有情有法或功德者之具极胜。此为自性因。由如是说具差别因故不定。

།དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཡང་ཆོས་ཅན་མེ་ལྕེའམ་ཡོན་ཏན་ཅན་དེ་ལ་དྲོ་བ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དྲོ་བ་ཉིད་ཕུལ་དུ་འབྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནམ། མེ་ལྕེ་ཡོད་ན་རྒྱུན་ཆད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ ཏེ་དེ་ལ་ཡང་དྲོ་བའི་ཁྱད་པར་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་དྲོ་བ་ཉིད་ནི་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་གཟུགས་སྐྱེ་ཞིང་དྲོ་བ་ཉིད་ཆད་པ་ན་དེའི་འབྲས་བུ་གཟུགས་རྣམ་པར་ཆད་པ་ཡིན་ནོ། །རེག་བྱ་དང་གཟུགས་ལ་མ་གཏོགས་པའི་རྫས་གཞན་ ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བ་ལང་དང་། ལུས་ནི་ཆོས་སམ་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་བ་ལང་དང་། ལུས་ནི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། གཞན་ནི་དེའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་གནས་པ་ན་ཆོས་རྣམས་ འཆད་ཅིང་ཆོས་གནས་པ་ན་ཆོས་ཅན་འཆད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ལུས་ལ་གཟུགས་དང་དྲི་དང་རོ་དང་། རེག་བྱ་ལ་སོགས་པ་མ་བྱུང་བ་ལས་སྔ་ན་མེད་པ་འབྱུང་བ་དང་། ངེས་པར་འབྲེལ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བར་ལུས་ཀྱི་ཆོས་སུ་གྱུར་པ་ཡིད་བདེ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་ཟས་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་དང་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། གང་ལ་བྱུང་བ་ལས་སྔ་ན་མེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཟུགས་སོགས་བཞིན་ངེས་མེད། ཡིད་བདེ་བ་ལ་སོགས པ་དག་གོ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་དག་འབྱུང་བ་ལས་ཐ་དད་མེད་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྱུང་བ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ངེས་པས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།ཡང་ན་འབྱུང་བ་དག་ལས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཁྱོད་ཀྱི་གཞུང་གི་འབྱུང་བ་ཉིད་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཡོད་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་ བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།འདིར་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནམ། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་ཞིག་གང་ལ་ཐ་དད་པར་གནས་པ་ཡོད་ན་མ་བྱུང་བ་ལས་ སྔ་ན་མེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་ལ་ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་མེད་ན་མ་བྱུང་བ་ལས་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་ངེས་པར་སྐྱེ་བ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལུས་དེ་ཉིད་ལ་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། ལག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།

虽如是，有法火焰或功德者之热性，岂非具热性殊胜？有火焰时非断，如是岂非不定？非也，于彼热差别亦是有法故。
其中热性是大种，从彼生大种所成色，热性断时其果色亦断。除触与色外亦无他实。如是白等、乐等之牛与身非法或功德，然牛与身是有法，余为彼法故，有法住时法断，法住时有法不断。
若身于色香味触等未生前无，具决定关联，如是身之法性乐、不乐、贪、嗔、食等欲、智慧等转变，如是于"若某从未生而生"等论式不定耶？
如色等无定，乐等。何故？由色等无差别彼等不异于大种故。色等总相决定者，于大种无异而住，由俱住决定而转义。
或大种与色等无异，如是依汝宗即大种是色等。是故由具大种体性故，有大种时当有色等。
此中贪等亦无与大种俱住决定相，或有彼则有相之无异，如是由"若某于某有异住则从未生而生"是具差别因故非不定。
论式亦为：若某于某无俱住决定则从未生而生者，彼不成从彼决定生关联，如即彼身之眼耳手等。

།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལུས་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་མེད་ན། སྔ་ན་མེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་དེ་མཚུངས་ཤེ་ན། དེ་ལ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་ལེན་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པར་སྒྲུབ་པས་ ལྷན་ཅིག་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་།ནུས་པའི་ངོ་བོ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་བླངས་ནས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་སྐྱོན་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆགས་སོགས་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་ཐལ་ཕྱིར། །གཟུགས་ལ་སོགས་ པ་དང་འདྲ་བར་འདོད་ཆགས་དང་།ཞེ་སྡང་དང་། ཕྲག་དོག་ལ་སོགས་པ་ཅིག་ཅར་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་རང་བཞིན་ཉམས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རང་ གི་ངོ་བོ་འཇུག་པ་ཅན་སྲིད་པ་གསལ་བས་འདོད་པ་མ་གྲུབ་པ་དང་།འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། དེའི་རང་བཞིན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་དང་། གསལ་བའི་ཁྱད་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདོད་ཆགས་ལ་ ལ་སོགས་པ་འཇུག་པ་ལ།ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་མ་ཐག་ཉེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དེའི་ཚེ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་ཐལ་བ་མེད་དོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར། ཡུལ་ནི་ངེས་བྱེད་མ་ ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་རྟོག་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཐག་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་པས་འཇུག་པ་ཅན་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་ངེས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྒྲོ་ བཏགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་རིགས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ན། དེ་ཡང་ཁྱེད་ཅག་མི་འདོད་དེ་གང་གི་ཚེ་སྐྱེ་བ་ལ་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རྒྱུ་མེད་པ་དེའི་ཚེ། སྐལ་བ་མཉམ་ རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར།རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཆགས་སོགས་ངེས་པ་མེད་པའམ། གང་འགའ་ཞིག་ལའང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་ མཐོང་བ་དེ་ཉིད་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ལ་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལྔ་པ་ལྟ་བུའོ།

贪等若无与身俱住决定，则从未生而生，此为差别相违因。虽如是，若谓彼相等，于彼亦无如是相乐等差异，则因不成立。此非正答，由先已证贪等差异故不俱转，虽有功能体性亦非即于彼有故。承许后亦当说此过失。何故？由贪等当同时生故。如色等，贪嗔嫉等当同时转，由是大种自性故，及彼自性无坏故。
虽有功能自性，贪等自体转起显现可能故所欲不成，若无大种自性差别，则彼自性贪等功能与显现差别不应理故。虽如是，于贪等转起，外境是俱作，彼最近者尔时当转，如是由境是决定故无同时生过失。
非也，如是境非决定。何故？由贪等是分别境故。贪等非依近外境而转，则由何决定生？若尔云何？由是分别增益境者故非境决定。
复次，我等说贪等生有同类因，汝等亦不许，若生无等流因时，由无等流因故，遮非识亦是等无间缘故，贪等即成无因，如是贪等无决定，或于某者所见贪等生亦不应理。
论式亦为：若无因则不生，如第五真实。

།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་ལ་ སོགས་པའི་འབྱུང་བ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འབྱུང་བ་དག་རྟག་ཏུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ནི་ཉེ་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པའི་བློ་རྣམས་དག་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཚེ་ན་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཐག་ཉེ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ལུས་དེ་ཉིད་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་ཡང་རྒྱུ་མ་ཚང་ བ་མེད་པ་ཐག་ཉེ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།ནུས་པ་ཡོད་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པས་འདོད་པ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་འཇུག་པ་མེད་པས་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་རང་ བཞིན་འཕོ་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་གྱུར་པའམ།དེའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཀྱང་སྤོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་གཅིག་ལ་གནས་པའི་སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་རྒྱུ་ཐག་ཉེ་བ་ཅན་རིགས་མཚུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཅིའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་མི་འགྱུར། སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་གྱུར་པ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་བྱུང་བ་ཙམ་ཅུང་ཟད་གང་ཡིན་པ་དེའི་གཞུང་བཙུགས་པའི་ཕྱིར་གྱུར་པ་སྐད་ཅིག་མ་རིམ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ཅན་མ་ཡིན་པའམ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར རྟག་ཏུ་གྱུར་པའམ།འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་དུ་མར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར། གོམས་ལས་འདོད་ཆགས་སོགས་བསལ་བ། །མཐོང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔར་བཤད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་བ་ཅན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་ པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྡུག་བསྔལ་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།སྡུག་བསྔལ་གསུམ་མམ། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དེ་དང་འདིའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི། འགའ་ཞིག་ཚེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།སྡུག་བསྔལ་དེ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འགའ་ཞིག་ཚེ་ན་དམིགས་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་གཞན་དང་གཞན་འཇུག་པ་ཡིན་གྱི་ རྟག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

贪等亦无因，此为差别不可得。若谓贪等以大种为因故因不成立，若如是则由大种恒无缺故贪等因恒近，由因近故，贪等诸识应于一切时得生。
论式为：若某于某时因无缺近者，则彼时当生，如即彼身之色等。贪等识亦是因无缺近者，此为自性因。虽有功能，说无贪等自体故非成所欲。由转变差别无转亦非不成，不离无变异自性之转变或彼差别。
住于转变差别一者之士夫贪等识因近者，何故一切同类不转？刹那刹那转变亦无因，如是仅由转变因缘少许所立故，转变刹那非次第变异，或无彼因缘者亦由无所待故，或恒转变，或全无，已多次答讫。
是故由"见从习除贪等"等先说诸因所摄之取蕴五苦已成。由三苦或生等相关故，示此取蕴五相苦及此无常等四相于"某时"等。彼苦无常。何故？由某时可得故。苦流非一有。若尔云何？是苦差别异异转起，非常。

།མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་དུ་མས་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་བརྗོད་ན་མི་མཛེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་མ་སྤྲོས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱང་ཉེས་བརྟེན་ཕྱིར། ཕུང་པོ་ རྣམས་ལ་ཉེས་པ་རྣམས་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཉེས་པ་ཡང་བདག་དང་བདག་གིར་མངོན་པར་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བས་ན་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་བདག་གི་ངོ་བོ་གདུང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་ པ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་།ཀུན་ནས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་དུ་འདོད་དོ། །རྒྱུའི་དབང་ཉིད་ཕྱིར། གཞན་གྱི་དབང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་རྒྱུས་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ནོ། །བདག་མིན་ཏེ་ གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་མི་རྟག་པ་དང་གཞན་གྱི་དབང་དག་ཏུ་འཇུག་པ་དེའི་ཕྱིར།དེ་དག་ནི་བདག་ཉིད་བདག་གི་ངོ་བོར་མི་འགྱུར་རོ། །བྱ་བ་དང་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྟེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ ན་བདག་མེད་པའོ།།སྡུག་བསྔལ་དེ་ཕུང་པོ་དང་ཐ་མི་དད་པའམ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་བདག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་འཇུག་པའང་མིན་ཏེ། དེས་ན་བདག་གི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ནི་རང་གི་རྐྱེན་ལ་རག་ ལས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར་ཡང་།ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ན་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ངང་ ཚུལ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ཏུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་ པ་མི་དམིགས་པའོ།།དེ་ཉིད་ནི། རྒྱུ་མིན་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡང་ན་རྟག་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཡང་སྐབས་གཞན་དུ་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུར་ མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ་བུམ་པ་ལ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ།

由论师自身已以多种方式说明无常性，若再说则不雅，故不广述。如是即是无常。诸蕴苦性亦由依过故，由诸过随诸蕴相关故，即由有漏性义。过即我执我所执等。是故生时由自体是苦因故，及由生等异熟苦及遍结合故许为苦。
由因力故，是他力苦。诸蕴刹那刹那由因是他力，如是彼是苦。非我，由此诸蕴转为无常及他力故，彼等非成我体自性。由是作用受用所依相及自在相故是我，如是无我。
彼苦非与蕴无异，亦非由不可说我加持而转，故非我所义。此说空性。我于依自缘诸蕴任何相亦非能作利益，如是云何是加持者？若尔何故不成空性？
论式为：若某于某自性非能作利益性者，彼非彼加持者，如于瓶石女子。所许我事亦非于诸蕴自性能作利益性。此为遍不可得。即此说为"非因非加持"。
因亦非不成，如是常性云何是因？定非也。此亦于他处已多说。论式为：若某非某因者，彼非于彼自性能作利益性，如于瓶石女子。

།བདག་ཏུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྟག་ པ་ཉིད་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་མ་གཅིག་ལས་ནི།འཕོ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལས། དུས་ཐ་དད་པར་སྐྱེ་མི་འགྱུར། །ཅིག་ཅར་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་འདིའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་དེ་ལས་གཞན་པ་ཐག་ནི་ཉེ་བ་ན་འང་། དེ་མེད་པ་ན་དེའི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། འབྲས་བུ་དག་ནི་མི་སྐྱེ་ཕྱིར། །རྒྱུ་གཞན་རྗེས་སུ་དཔོག་ འགྱུར་ན།།དཔེར་ན་གང་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་བ་དེའི་རྒྱུ་གཞན་དག་ཀྱང་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནི་རྟག་རྣམས་ལ་ཡོད་མིན། །རྟག་པ་རྣམས་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ལྡོག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེའི་ནུས་པ་ རྟོག་པར་བྱེད་དེ་ཐལ་ཆེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་གང་དག་ཡོད་ན་གང་ཉིད་འགྱུར། །དེ་ནི་དེ་ཙམ་གྱིས་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ནི་དེ་ཙམ་ལས་འགྱུར་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དང་། དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་གཞན་ལ་ ལྟོས་པ་མེད་པ་ཁས་བླང་བར་བྱ་སྟེ།དཔེར་ན་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཚོགས་པ་ཡོད་ན་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཁས་བླངས་པ་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དང་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མིག་དང་གཟུགས་ དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། །སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་ཡང་འབད་རྩོལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་སྔ་མའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་དང་།དབུགས་འབྱུང་བ་དང་། རྔུབ་པ་དང་། མིག་འབྱེད་པ་དང་འཛུམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འབད་རྩོལ་དང་། ལུས་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡོད་ན་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྣམ་པ་བཞི་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།འདིའི་ཀུན་འབྱུང་ནི། རེས་འགའ་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །རེ་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་དེ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ།

所许我事亦非诸蕴之因，此为遍不可得。由常性非因故，从一生多，无变异自性，于异时不生。唯当同时生，由因无缺故。或全无，由无差别故，此为决定。
若某有时生此，是彼因果，如是当成。彼因之他近因亦于无彼时其果不生，尔时由果不生故，推知余因。如由某无故其果不生之余因等。彼于常者非有，由常者无返故。若无所说返，则由何知彼功能？过失太过故。
是故若有某则某生，当视彼仅由彼为因。论式为：若某有时生某，即彼唯由彼生性，及不待彼异余因当许，如许所欲聚有时定生果差别唯由彼为因及不待他。
眼识亦由眼、色、光明及作意有时生，此为自性因。如是耳、鼻、舌、身识亦由耳等及声等及作意有时生，意识亦由具勤勉相识及前差别有时生，出息、入息、开眼、闭眼等亦由勤勉及随顺身有时生。
如是已说苦之四相。此集由"有时生性"等而说。首先彼苦非无因。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རེས་འགའ་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། །གང་རེས་འགའ་ འབྱུང་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་རྒྱུ་བཅས་པ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན། རྒྱུ་མེད་དེ་འདི་ལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་ནི་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་འམ་མེད་པར་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་ལ་མི་ལྟོས་ཕྱིར་ ཏེ།།དོན་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་རང་དབང་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་གང་ཐག་ཉེ་བ་ལས་རེས་འགའ་འགྱུར་བ་དང་ཐག་ཉེ་བ་མེད་པ་ལས་དུས་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བ་སྟེ། ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བར་འདོད་པའི་དུས་ནའང་མི་ འགྱུར་རོ།།འབྱུང་བའི་དུས་མ་ཡིན་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་སྔ་མ་འགོད་པར་བྱེད་དོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་པདྨའི་སྡོང་བུ་དང་། འདབ་མ་དང་། གེ་སར་དང་། ལྟེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །རྣོ་བ་ཉིད་སོགས་ཀྱི་སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་དང་། རྩུབ་པ་དང་། འཇམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་སྟེ། ཇི་ལྟར། རྣོ་བ་ཉིད་སོགས་རྒྱུ་མེད་པ། །དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་དེ་དག་རྒྱུ་མེད་འགྱུར། །ཞེས་ནི་ཁ་ཅིག་རབ་ཏུ་བརྗོད། རང་བཞིན་དུ་སྨྲ་བའོ། །དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་གང་ཡོད་ན་ནི་གང་སྐྱེ་བའམ། འགྱུར་བ་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་ཡང་། གང་ཞིག་འགྱུར་བ་ན་འགྱུར་པ་སྟེ། དངོས་པོ་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན གང་ཡིན་པ།དེ་ནི་དེ་རྒྱུར་རབ་བསྟན་པ། །རྒྱུར་སྨྲ་བ་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་དང་དེ་དག་དེ་རྣམས་ལ་ཡང་ཡོད། ས་བོན་གྱི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་གང་དག་ལ་རྣོ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ནི་ས་བོན་གྱི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན།དེའི་རྒྱུ་ཅན་དེ་དག་གསལ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིར་འབད་རྩོལ་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ། གལ་ཏེ་རེག་བྱ་ཡོད་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགྱུར་ཞིང་། མེད་ན་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་ བུའི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དེ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེག་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བ་དག་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་རྒྱུར་བྱས་ནས་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན། གཟུགས་རྒྱུ་ཉིད་ཕྱིར་རེག་བྱ་ནི། །བརྒྱུད་པས་མཐོང་བ་ལ་ནི་ རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ།

何故？由有时生性。凡有时生者即有因，故如所说此苦成立有因。若不尔，无因即此无因者，当恒有或无。何故？由不待他故。无因义自在生时，于何近则有时生，于无近则他时不生，全无所待。是故由无差别故，于欲生时亦不生。于非生时由无差别故当恒有。
如于刺等，以此等立前宗。等字摄莲茎、叶、须、蕊等。锐性等之等字摄形、色、粗、滑等。如是"锐性等无因，如是彼等苦无因"，有一些人如是说，即自性论者。
对彼等当如是说：因者全无少许他，然若有某则某生，或有变异则变异，亦于变异时变异，即随顺事物变异者，彼示为彼因，诸说因者如佛等。彼彼等于彼等亦有。于种子处等各别决定中有锐性等变异者，彼等随顺种子处等有无，如是彼因性明了可知，此何须勤勉？
若触有则眼识生，无则不生，如是亦非眼识因，如是因果事相有错乱耶？此非错乱。如是触即大种。以彼为因，由因所成色转起，如是由色是因故，触于见有间接因缘故无错乱。

།དེ་ཡང་ལྡོག་པ་ཙམ་ཡིད་ལ་བྱས་ནས་ལན་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ལྡོག་པ་ལ་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་ཐག་ཉེ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན་ནས་རེག་བྱའི་ ལྡོག་པ་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་འདི་ནི། དབང་ཕྱུག་སོགས་ལས་འབྱུང་མིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གཙོ་བོ་དང་སྐྱེས་བུ་ལ་ སོགས་པ་བཟུང་ངོ་།།རྒྱུ་ཡང་གང་གིས་ཤེ་ན། རྟག་པ་རྣམས་ནི་བཀག་པ་དང་། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྟག་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་སྐབས་གཞན་དུ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དང་གི་སྒྲས་ནི་འདི་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བཀག་པ་སྟེ་དབང་ཕྱུག་སོགས་མ་ཡིན་ཁྱད་པར་མེད་ ཕྱིར་རོ་ཞེས་རྟག་པ་ཉིད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ།།རེ་ཞིག་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ལས་སྡུག་བསྔལ་འདི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། ཡོད་ན་ཡང་རྟག་པ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་ལ་ནུས་མེད་ཕྱིར། དེ་དག་ལས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ ན་རྟག་པ་ཉིད་ནི་དུས་ཐམས་ཅད་ན་ནུས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཅིག་ཅར་ཐམས་ཅད་བྱེད་པའམ། མི་བྱེད་ན་ཕྱིས་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། གང་གི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་འདི་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཞིང་། རྒྱུ་རྟག་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་མི་རྟག་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་མི་རྟག་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་འགའ་ཞིག་གིས་དེ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མཐུན་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་ནོ། །སྤྱད་པར གྱུར་པ་དེ་ཡང་སྐྱེ་བའི་སྲེད་པ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་འདི་ཡིད་སྲིད་པ་འདོད་པ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།སྐྱེ་བའི་གནས་དང་གནས་སྐབས་དང་། ཉེ་བར་མཁོ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ ཕྱིར་བདེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དང་།བགྲོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་མངལ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་སྟེ། མངོན་པར་འདོད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའོ། །སྔར་ཡོད་པ་གཞན་གྱིས་བཀྲི་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་སེམས་དང་བཅས་པའི་མི་ རྣམས་དེ་ཐོབ་བསམ་པས་བྱས།ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་མངོན་པར་འདོད་པ་མངོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་སྨོས་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དུས་དེར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ།

此仅就返者作意而示答。若不尔，于所说相之返无关联。如是示近色已不能示触之返。如是苦非无因，然是有因。虽有因，此苦非从自在等生。等字摄主性、士夫等。
因复何者？说"常者已遮"，常者全无少许，由于他处已遮故。"及"字表此处及他处遮，由自在等非是，无差别故，遮有少许常性故。
首先此苦非从自在等生，纵有亦由常者于果无能故，非从彼等。如是由常性于一切时有能故，不待助缘当顿作一切，或不作则后亦由无差别故，任何时亦无能，已多说讫。
由此苦非无因，亦非常因，是故是无常因。于彼亦非由某无常因而具彼，然由顺门。所受用者亦非余，唯除生爱，是故此苦以欲有为因。
于生处、状态、所需及有情等之欲求。何故？由是乐因性及所趣性故，取胎等处之差别，即以欲求为先之取。先无他引导之有心诸人，由得彼思所作，是以处差别欲求为先。
说处是近显，亦当知取彼时生性之状态，及随顺彼故能作利益者，及诸有情。

།རྒྱས་པར་ནི་སྦྱོར་བའི་དོན་དང་སྦྱོར་བ་ནི། བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ། །སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་བཀྲི་མིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐབས་སུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་འཕགས པའི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན།གང་སྲེད་པ་འདི་ནི་ཡང་སྲིད་པར་འབྱུང་བ་ཅན་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དེ་དང་དེ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན། འདི་ལྟ་སྟེ་འདོད་པའི་སྲིད་པ་དང་། སྲིད་པའི་སྲེད་པ་དང་འཇིག་པའི་སྲེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། དེ་ནི་སྲིད་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །བཤད་མ་ཐག་པའི་སྐྱེ་བའི་གནས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་སྲིད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྲིད་པའི་སྲེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཅན་ཡིན་ནོ། །གང་ཕྱིར་ཡང་གཞན་གྱིས་བཀྲི་བ་མ་ཡིན་པ་སེམས་དང་བཅས་པ་སྔ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ གནས་པའི་སྲོག་ཆགས་བདེ་སྡུག་ཐོབ་པ་དང་།དོར་འདོད་བདེ་བ་ཐོབ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་དོར་བ་ཚོལ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་འགའ་ཞིག་སྟེ། གནས་དང་རྟེན་དང་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡོངས་སུ་ལེན་པའི་དོན་ཅན་ནོ། །དེ་ལས་ཀྱང་སྲིད་པ་ ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་མངལ་གྱི་གནས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་དག་ནི་འདོད་དང་འཇིག་ལ་སྲེད་ཡིན་འདོད། བདེ་བའི་སྲིད་པ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདོད་པའི་སྲེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་འབྲལ་ བར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཇུག་པའི་སྲེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་དག་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པ་སེམས་ལ་གནས་པ་གནས་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། དོར་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་དེ་དག་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཐོབ་པ་དང་། དོར་བ་སྔོན་དུ་ སོང་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་གྱི་གྲོང་གཞན་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། དོར་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་དང་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པ་སེམས་ལ་གནས་པ་གནས་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། དོར་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་མངལ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། དོར་ བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སོ།།བདེ་མིན་ནི་རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་། བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་དངོས་པོ་དམན་པ་ལའོ། །རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཅན། བདེར་འདུ་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་ལས་འདི་བདེ་བ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་མངོན་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུའིའོ།།ལ་ལར་འཇུག་པའི་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། བདག་ལ་ཆགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གང་ལ་ཞེ་ན་ཀུན་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ལ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབད་རྩོལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ ཅན་གྱི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་ལ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།

广说则如配合义及配合已于"具我执，非他所引导"等处说讫。
其中何为苦集圣谛？如说："此爱能生后有，具喜贪，于彼彼生喜性，即欲有爱、有爱及灭爱。"此由"有欲"等而示。
如前所说趣近生处之有，名为有爱。由非他引导有心先住识之有情，欲得苦乐，求得乐及舍苦性之趣入，即取处、依及近取之义。由此亦当知由有之因缘而取胎等处。
彼等许为欲爱及灭爱。乐有趣入之因缘，许为欲爱。欲离苦者，许为灭爱。
论式为：凡非他所自在住心者取得舍处等，彼等以得舍乐苦为先，如天授取得舍他村等。诸有情非他所自在住心取得舍处等，即取得舍胎等，此为果因。
非乐者于离常、乐、我、我所之劣事。于常等增益，想为乐，即由此谓此为乐之士夫欲求。
于某趣入之我执即是因，由我执为因故。于何境？于一切趣入所缘一切处，趣处等勤勉相之趣入、返于我执为因。

།དེ་ལྟར་ན་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་ལས་གཞན་དུ་གཞན་ལ་རག་ལུས་པ་མེད་པ་སྔ་ན་ཡོད་པའི་སྲོག་ཆགས་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཅན་ཁོ་བོའི་སྡུག་བསྔལ་ལམ། ངའི་འདི་ཞེས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ ཀྱང་བདེ་བ་དེ་ཐོབ་པར་བྱའོ་ཞེས་འཇུག་པའི་ངར་འཛིན་པ་དང་།ང་ཡིར་འཛིན་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཉིད་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །མངལ་ན་གནས་པའི་འཇུག་པ་ཡང་སྲོག་ཆགས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་དག་ཏུ་ཆགས་པ་སྔོན་དུ་ སོང་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་སྲོག་ཆགས་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པ་སེམས་ལ་གནས་པ་རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་། བདག་དང་། བདག་གི་དང་བྲལ་བ་ལ་དེར་སྒྲོ་འདོགས་ནས་འཇུག་པ་དང་། གནས་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་བློ་ནི་བདག་ཏུ་ཆགས་པས་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་འགྱུར་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་ལྟ་བུའོ། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱང་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པ། སེམས་ལ་གནས་པ་རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། བདག་ དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་ལ་དེར་སྒྲོ་འདོགས་པས་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མངལ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ལ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་པ། དེ་ཕྱིར་སྲིད་པ་སྲེད་རྟེན་ཡིན། །སྲིད་པ་ཉིད་སྐྱེ་བའི་ ཀུན་དུ་འཆིང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ།།ཆགས་བྲལ་སྐྱེ་བ་མ་མཐོང་ཕྱིར། །ཞེས་ནི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་གསུངས། །གང་གི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་སྐྱེས་བུའི་སྐྱེ་བ་མ་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ ཡིན་ནོ་ཞེས་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་ལ་སོགས་པས་འདིའི་འདི་རྒྱུ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་སློབ་དཔོན་གྱིས་འདི་ལྟར་སྲེད་པ་སྲིད་པའི་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ།།དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་ན་ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་གང་ཡིན་པས་སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སྐྱེ་པ་མཐོང་ བའི་ཕྱིར་དང་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ལུས་མེད་པ་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་མ་མཐོང་སྟེ།ལུས་མེད་འདོད་ཆགས་མ་མཐོང་ཕྱིར། །ལུས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ལུས་ལས་ཀྱང་ནི་འདོད་ཆགས་འབྱུང་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དང་དེ་ནི་འདོད་པ་ སྟེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་སམ་བརྒྱུད་པ་རྣམས་འགའ་ཞིག་གི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བར་ལུས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་མཚན་ཁས་བླངས་ཕྱིར་ཏེ། ཕན་འདོགས་འགའ་ཞིག་ འབྱུང་བ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是除具慈者外，无依他之先有有情，具颠倒慧，思"我之苦"或"我的此"，舍苦已欲得彼乐而趣入之我执及我所执所发之我执，于一切处趣入。胎中趣入亦如所说有情以执为先。
论式为：凡非他所自在住心有情，于离常、乐、我、我所者增益彼已趣入，及取欲处等者，彼一切颠倒慧皆由我执所作，如此世俗时变化性之趣入。诸有情亦非他所自在住心，于离常、乐、我、我所者增益彼已趣入等及趣入胎等处等，此为果因。
由如是故，是故有爱为依。有即为生遍缚因，此为结语。
诸阿阇黎说："由离贪者未见生故。"由离贪等士夫之生未见故，生是贪因，如世亲等阿阇黎说此为此因，阿阇黎如是说爱为有依。
如是说时，胜论者言：如见离贪生及贪为生因，如是于无身亦未见贪，由未见无身贪故，身为贪因，如是亦当得从身生贪。彼彼是所欲，即成已成。
何故？由直接或间接如境等，身亦于贪等作利益故，由许因缘故，由许于某生之俱生因故。

།ཉེར་ལེན་དག་ནི་བསལ་བ་ཡིན། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགའ་ཞིག་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །ནིའི་སྒྲས་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བསྟན་ཏོ།།དེ་དག་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དང་གགས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཉིད་བཀག་པ་དེ་ལྟར་ན་ལུས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་དང་། བཀག་པ་དག་ལ་ཡང་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་མེད་པར་སྐྱེ་བ་མ་མཐོང་ཕྱིར་འདིའི་འདོད་ཆགས་ རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་འདི་ལུས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པ་ན་སྟེ་ཁས་ལེན་ན་ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་བདག་ཉིད་འདིའི་རང་གཞུང་ལ་ནི་གནོད་པར་འགྱུར།།དེ་ལྟར་ན་ལུས་དང་འདོད་ཆགས་དག་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པས་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པའི་ཚོགས་ལས་ལུས་དང་ལུས་ལས་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུན་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པས་ན་དེ་དག་ནི་བདག་ཉིད་ལ་འགལ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྐྱེས་ལས་ཆགས་མཐོང་ཕྱིར། །སྐྱེ་དང་ལྷན་ཅིག་ འབྱུང་བ་ཡིན།།གང་གི་ཕྱིར་སྲོག་ཆགས་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དག་ལ་འདོད་ཆགས་མཐོང་གི་སྔར་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སྐྱེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འདོད་ཆགས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ལུས་དང་དུས་མཚུངས་པར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་ནི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་ གྲུབ་པ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རིགས་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ལུས་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཀྱང་རག་ལུས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞིང་། རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྔར་གྱི་སྐལ་བ་ མཉམ་པའི་རྒྱུ་ལས་འདི་སྐྱེས་པས་ན།སྐལ་མཉམ་སྐྱེས་ཕྱིར་སྔར་གྲུབ་ཡིན། །སྔར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཡོན་ཏན་དང་བཅས་པའི་རྫས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པ་མི་རུང་ངོ་། །སྲོག་ཆགས་དག་གནས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ལ་རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་ ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་བློ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བོར་ནས་ཅིའི་ཕྱིར་སྲེད་པ་ཉིད་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་ཅེ་ན།བཤད་པ། སྲིད་ལ་མི་ཤེས་རྒྱུ་ཡིན་ནའང་། །འདིར་མི་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་བརྗོད་སྲེད་པ་ཉིད་བཤད་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྒྱུ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ ན།སྲིད་པར་རྒྱུ་ནི་འཕེན་པར་བྱེད་ཕྱིར་དང་། །སྲིད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཏེ། སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

近取已遮。有说贪等为身近取因者已遮。"尼"字表示是为俱生缘。如是遮彼等为生因及作障碍等近合，故于许身为因及遮中亦无相违。
由未见无贪生故此贪为因之理，若许身为贪因时，则于胜论师自宗有害。如是由互许身与贪为因故，由贪等聚生身，复由身生贪等聚，如是有情相续无始，故彼等于自相违。
虽如是，然"由见从生有贪故，与生同时而生。"由见已生有情有贪非先故，贪与生同时而生。是故与身同时生性之贪非身因，由于已成果全无所作故。
若尔时，由此理身于贪等聚亦无所待，如是彼等非互为因，亦非无因。是故由先等流因生此故，"由等流生故先已成。"由先已成故，不应计有德之实生。
舍"有情于取处等趣入离常、乐、我、我所之颠倒慧"而说何故示爱为因？
答："于有虽无明为因，"此中未说无明为苦因而说爱，如是说为因。何故？"由能引有因故。"有因即取生之义。

།སྲིད་པ་ནི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྩོལ་བ་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། འབད་རྩོལ་ལས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་རྒྱུ་དང་། འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་རྒྱུན་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་དང་། སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་མངལ་གྱི་གནས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྒྱུད་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྲིད་པའི་སྲེད་པ་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་ཐག་ཕྱིར་རོ། །མི་ཤེས་པ ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འདོད་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན།འདོད་པ་ལས་འཇུག་པ་ཆོད་པ་མེད་པ་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་རྒྱུ་རུ་བཤད་དོ། །ཇི་ལྟར་མི་ཤེས་པ་རྒྱུར་མ་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་ལས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུར་མ་བཤད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་མེད་ཕྱིར་རོ། ། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སེམས་ལ་ལས་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མ་རིག་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་དང་། སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བརླན་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ། དེ་དག་འབྲས་བུ་འབྱིན་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། ལས་ཀྱང་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་འབྱུང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དེ་དང་དེ་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་འཆད་པར་སྲིད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་གགས སོགས་སྲིད་ཕྱིར་རོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་མ་ཚང་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ནི་རྒྱུ་གགས་བྱེད་པ་དང་། མ་ཚང་བ་སྲིད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི་རྟག་ཏུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། ། སྦྱོར་བ་ཡང་གང་དག་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་གགས་བྱེད་པ་དང་། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་སྲིད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྡུག་བསྔལ་འདི་ཡང་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་དག གགས་བྱེད་པ་དང་།མ་ཚང་བ་སྲིད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་རྟག་ཏུ་བའི་རྒྱུན་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཡང་གགས་བྱེད་པ་དང་མ་ཚང་བ་སྲིད་པ་ཅན་ གྱི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།འཁོར་བ་ཉིད་ཕྱིར་ཐར་པ་མེད། །གང་གི་ཕྱིར་སྲོག་ཆགས་འདིའི་འཁོར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ན་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་གི་ཡིན་པ་དེའི་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་འཁོར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ ཐར་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ།

有能发起为得境等因缘之勤勉，由勤勉生近取蕴因，及为因果之刹那相续他者，成为具生相。是故如是取胎等处，由能引相续故说有爱。
由无间故。虽有无明，无欲不趣入，如是由欲趣入无间断，说此即为因。如未说无明为因，业亦未说为苦因。何故？由有则有无故。
如解脱心虽有业种，然未为无明苦所差别及未为有贪所润泽时，彼等不生果，如是业亦未说为因。如是已说集。
如所说因及自性苦彼彼非常，由是可断因法性故。何故？由苦因有障碍等故。等字表示由有不具足故。由具因者有障碍及不具足故，应知具因之苦非恒常。
论式为：凡具因者，有障碍及因不具足，如谷等。此苦亦具因，此为自性因。凡有障碍及因不具足者，必不随恒常相续，如彼谷等。苦亦有障碍及因不具足，此为能别相违所见。
"由轮回故无解脱。"由此有情是轮回法性，法若属何者则彼不坏，如是由是轮回故非解脱，此为他宗。

།སྦྱོར་ན་ནི་གང་ཞིག་ཆོས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མེ་དྲོ་བའི་ཆོས་ཅན་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་འཁོར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །སྐྱོན་ དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་འཁོར་བ་ཅན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར། །སྡུག་བསྔལ་ཙམ་འབའ་ཞིག་པོ་འདི་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཅན་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དང་། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ལས་ རེས་འགའ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ཁོ་བོ་སྨྲའོ།།དེ་བས་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཁོར་བའི་ཆོས་ཅན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེ་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེས་ དེ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་དེ་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།རྒྱུ་རྣམས་ལ་གགས་བྱེད་པ་དང་མ་ཚང་བ་དང་སྲིད་པས་འབྲས་བུ་རྩོམ་པའི་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འཁོར་བ་འབའ་ཞིག་བདེ་བ་ཅན་ནམ་སྡུག་བསྔལ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་སྤང་བ་དང་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་ཁོ་བོ་འབད་རྩོལ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཅུང་ཞིག་མི་སྣང་ཞིང་དེ་ལྟར་རྩོལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་སྡུག་བསྔལ་གང་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བདེ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་འབད་རྩོལ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་མ མཐོང་བ་དེ་ནི་འཁོར་བའམ།ཐར་པ་འགའ་ཞིག་ལ་འབད་རྩོལ་མི་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་དུ་བཤད་པའི་རྣམ་པས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཁོ་བོ་འབད་རྩོལ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་གང་ དག་གྲོལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དེ་ལྟར་མི་མཐོང་བ་དེ་མདུན་དུ་བྱས་ནས་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྩམས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མཐོང་བ་ལ་མཐོང་བ་ཞེས་མི་བྱའི། འོན་ ཀྱང་ཇི་སྲིད་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་དེ་ནི་ཆོས་ཙམ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་མངོན་སུམ་དུ་མ་བྱས་པར་རོ།།བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཆགས་པས་བདག་ཏུ་ཆགས་པའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད། ཇི་སྲིད་བདག་ཅག་མ་བཅོམ་པ། །དེ་སྲིད་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཅན། །དེ་ནི་ཡོངས་སུ་གདུང་འགྱུར་ བ།།འདི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྲིད་དུ་ཡོངས་སུ་གདུང་བར་འགྱུར་བ། དེ་སྲིད་སྡུག་བསྔལ་སྒྲོ་བཏགས་ནས། །བདག་ཉིད་ལའོ།

论式为：若为某法性者，则不离彼，如火为暖法性。此士夫亦为轮回法性，此为遍相违所见。
无此过失。何故？由是所欲故，若全无轮回者，谁当从轮回解脱？我说此唯苦具因而趣入，由因不具足故有时不生。是故由成已成故无过。
无有轮回法性者，然彼等唯是因果。若谓"能生因者定当生彼"之因义不定，由因有障碍、不具足及可能故，无有决定开始果。
若轮回非唯乐或苦时，则"我为断苦得乐故勤勉"亦不显现，如是无有勤勉。
论式为：若于何苦为欲遮遣及为得乐而勤勉者，彼不于轮回或解脱勤勉，如石女儿。于此士夫亦如所说相，未见如所说"我勤勉"，此为因不可得。
若对未见解脱自性者作如是说时，则成已成。若对我等而说时非不成，由闻所生慧见不名为见，然唯于未现证"此唯是法"时。
由我执著故随顺我执之意，"乃至未破我等，尔时具我执者，彼当遍受苦。"乃至遍受苦时，增益苦于自身。

།རང་བཞིན་དུ་ནི་གནས་པ་མེད། །སྲོག་ཆགས་སུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཕུང་པོའི་རྒྱུན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྨོངས་ པ་ལས་བདག་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས།བདེ་བ་མེད་པ་དེ་བས་ན་དེ་ལྟར་ཐོས་པ་དང་ལྡན་པས་གྲོལ་བ་པོ་ནི་མེད་ན་ཡང་། ལོག་པ་སྒྲོ་འདོགས། དེ་ཉིད་བཅོམ་ཕྱིར་བརྩོན། བདག་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་གོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་གང་གི་རྣམ་པར་སྒྲོ་ འདོགས་པས་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཆགས་པས་བྱས་པའི་འཇུག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ།སྲོག་ཆགས་སུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་འདུས་བྱས་ཀྱི་རྒྱུན་དེ་ཉིད་དུག་དང་བཅས་པའི་ཟས་ལ་དུག་མེད་པར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་ལྡན་པ་ དེས་བྱས་པའི་འཇུག་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ།།འདུས་བྱས་ཀྱི་རྒྱུན་འདི་ཡང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོའི་རྒྱུན་འདི་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རེ་ཞིག་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་འཆིང་བ་ ཅན་དག་གི་འཇུག་པ་ནི་བདག་ལ་རྗེས་སུ་ཕན་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་ཡིན་ན་གང་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ཅན་དེ་དག་ནི་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ངའམ་ངའི་ཞེས་བྱ་བའི་བློ་མེད་པ་ཡིན་ལ།དེ་དག་ནི་བདག་ལ་ ཕན་འདོགས་པ་ཅུང་ཟད་ལ་ཡང་མི་ལྟ་བ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ན་དེ་དག་དེའི་དོན་དུ་འཇུག་པར་རིགས་པ་ཡིན།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ན། བདག་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ལ་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་ བདག་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ལ་མི་ལྟ་བ་ལྟ་བུའོ།།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་གནས་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བདག་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ལ་མི་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །གཏན་ཚིགས་དེ་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བདག་ལ་ཆགས་པ་ ཉིད་ཀྱི་གནས་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྩེ་བའམ་གཞན་ལ་ཡང་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་འཆིང་བ་མེད་པ་ཅན་དུ་ཅུང་ཟད་ཅིག་བཞུགས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་བདག་གི་བདེ་བའི་ཕྱིར་རམ་ སེམས་ཅན་ལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་དམིགས་པ་ཅན་གྱི་བརྩེ་བས་ཡིན་ཏེ། རྡོ་ལ་ཆགས་པའི་སྦལ་པ་བཏོན་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱི་གནས་པ་ནི། ཡང་ན་ལས་ རྣམས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།སྔོན་བྱས་པའི་ལས་ཀྱིས་འཕངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུན་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འཆིང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། རྒྱུན་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཉི་ག་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

无自性住。即所谓有情之蕴相续。由如是愚痴于我增益为苦性，无有乐故，如是虽无解脱者，然具闻者，增益颠倒，为破彼故精进，即我等。
论式为：若于何者以何相增益而有执著，彼即具彼增益执著所作趣入，如于有毒食增益无毒而具欲者所作趣入。此行蕴相续亦于此近取蕴相续增益我及我所而有执著，此为自性因。
暂时具我执缚者之趣入，为利益我故应理。然离贪者、舍我及我所见者，有时无我及我所之念，彼等不观少许利我，云何应理彼等为此趣入？
论式为：若如是体性者不观利我，则非成办如是体性，如某人不观利我。离贪者亦住于趣入故不观利我，此为因不可得。
此因不定，如是非由我执而住，然离贪者之住，或为悲悯或为利他故无缚而少许住，非为自乐或执著有情而利他，然由缘行苦之悲悯故，如拔执著石之蛙。
复次，离贪者之住，或由业等，谓由先业所引苦相续自然趣入。于彼不为缚亦不断相续，如是于二者行舍。

། གལ་ཏེ་ཡང་བར་མ་དོར་གགས་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ན་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱིས་འཕངས་པའི་ནུས པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་རྣམས་གནས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུན་འཕངས་ལ་ལྡོག་མེད་འདོད་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པར་སྨོན་པ་ནི་ལྡོག་པར་འདོད་པའོ། །ལྡོག་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་ལྡོག་པ་མེད་པའི་འདོད་པའོ། །ལྡོག་པ་མེད་པའི་འདོད་ པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འཕངས་པ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུན་འཇུག་པ་མི་མཐུན་པའི་མིང་ཅན་གྱིས་རྒྱུན་གཅད་པའི་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་རྩོམ་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། འཆིང་ལ་དགའ་ བར་མི་བྱ་ཞིང་།།གསོན་པ་ལ་ནི་དགའ་མི་བྱ། །དཔེར་ན་གླ་བའི་གླ་བཞིན་དུ། །ཁོ་བོ་དུས་ལ་སྡོད་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་གཞན་འཇུག་པར་བྱེད་པ་སྲིད་པ་གཞན་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ལས་ཀྱིས་ཀྱང་སྲིད་པ་གཞན་དུ་འཕེན་ པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནའང་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་སྲིད་པའི་སྲེད་པ་ལས་རྣམ་པར་རྒལ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི། སྲིད་པའི་སྲེད་ལས་རྣམ་རྒལ་བ། །འདོད་ ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལས་གཞན་སྲིད་པ་གཞན་དུ་འཕེན་ནུས་ཡོད་མིན་ཏེ།ཤུགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་ཟད་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པ་དང་སྲིད་ པ་ལ་སྲེད་པ་ཡིན་ཏེ།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དེ་གཉི་ག་ཟད་པའི་ཕྱིར་འཕེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བརྩེ་བས་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱི་གནས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བརྩེ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ན། དེ་ཡང་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ དག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན།གང་གིས་ན་བརྩེ་བས་གནས་པར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྤངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་དེ་ནི་སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་སྤངས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ བདག་ལ་ཆགས་པ་ལྟ་བུའོ།།སྙིང་རྗེ་ཡང་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

若于中间有障碍时亦非由不相顺，然则云何？由全未见应利益有情故无违。由先业所引力故，诸断烦恼者而住。
如是由引苦相续无返故。愿返即欲返。不欲返即无返欲。由无返欲因故，如所引而趣入。如是苦相续趣入，不为不顺名者断相续故发起勤勉，然行舍，如说：
"不应喜系缚，亦不喜存活，如雇工受雇，我住于时中。"
若如是他趣入，能于他有结生业亦能引他有，虽行舍如是亦当结生有耶？无此过失，如是具超越有爱性者，"超越有爱故，离贪者之业不能引他有"，无力。何故？由俱生已尽故。
俱生因即于无常等性颠倒知及有爱，由彼二俱生因已尽故不能引。由悲故离贪者住不应理，如是悲以见有情为先，彼于心解脱者亦无，故由何悲而住？若有时未断我见。
论式为：若以见有情为先者，则不能断见有情，如我执。悲亦以见有情为先，此为遍相违所见。

།དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ན་སྙིང་རྗེས་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན་བཟློག་པ་ནི་གང་དང་གང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་བློ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ཅན་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུའི་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་ ཡང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་སྙིང་རྗེའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མའོ།།སྦྱོར་བ་སྔ་མ་ལ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་དང་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ཅན་གྱི་ སྙིང་རྗེ་ནི་དོན་དམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཉིས་པ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ལ་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་ པ་དང་བདག་མེད་པ་ཤེས་པ་ཡོད་ན།ཞེ་སྡང་སྤངས་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུད་འགལ་བ་མེད་པའི་བརྩེ་བ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ། འདུ་བྱེད་སྔ་མ་འཇུག་པ་ཅན་དེ་དག་གིས་སྔར་ཡང་སྙིང་རྗེ་གོམས་པར་བྱས་ཤིང་། དེ་གོམས་པ་ལས་ཕྱིས་ཀྱང་བརྩེ་བ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དངོས་ཆོས་ ཏེ།རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། གོམས་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཙམ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྩེ་བ་སྐྱེ་བ་དེ། སེམས་ཅན་རྗེས་འབྲེལ་ཅན་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པའི་རང་བཞིན་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དེ་བདག་མེད་པ་ཅན་ཏེ། རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའོ། །ཆོས་ལ་སྟེ་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལའོ། །བདག་གཞན་སྒྲོ་བཏགས་ཕྱིར་ཏེ། རྟག་པ་དང་། བདེ་ བ་དང་བདག་དང་བདག་གིའི་རང་བཞིན་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།སྡུག་བསྔལ་རྒྱུན་གྱི་དུས་རེ་ཙམ། སྤྱོད་ཡུལ་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་ཙམ་ཉིད་ལས་བརྩེ་བ་སྐྱེ་བ་ཡིན། བརྩེ་བ་འབྱུང་བ་ཡང་ཡིན་གྱི། རང་བཞིན་ གཞན་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལས་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལས་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་སྙིང་རྗེ་མ་ཡིན་ནོ།།གཏི་མུག་ཉེས་པའི་རྩ་བ་ཡིན། ཐམས་ཅད་ཀྱི་དང་པོའི་རྟེན་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་དེའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།གཏི་མུག་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་འཛིན་པ་ཡིན། བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་མིན་ཏེ་སེམས་ཅན་དུ་འཛིན་པ་མེད་པར་རོ།

若非如是，由悲亦成，故非断我见者，如是相违即凡具我见为先之智者，不成断我见者，如具我见为先之我执者。所许士夫解脱亦具我见为先之悲心，此为遍相违所见，此为前宗。
于前论式成已成及因不成，缘有情之悲非胜义，然是缘法。故于第二不成。为显示此故，说"知苦"，若有知苦、无常、苦、空、无我，则于离嗔相续生无违悲，彼由前行蕴趣入者，先亦修习悲，由修习故后亦生悲。
彼亦是法性，为自性，由修习现前唯苦门而趣入故。彼生悲非随逐有情，非以见有情为先，如是非无知体。亦非贪等自性，如是彼具无我，离常乐我我所境。于法即蕴等自性。
由增益自他故，由增益常乐我我所自性因故，生执著相贪。由唯得苦相续暂时境故生悲，亦由悲生，非由增益他自性，如是由与贪相相违自性故，贪非悲。
愚痴为过失根本，为一切初依，由彼等是彼差别故。彼愚痴亦执有情，为我及我所见。非彼，由无执有情故。

།བདག་དང་བདག་གི་དང་འགལ་བ་ཅན་གྱི་ཁྲོ་རྒྱུ་ཞེ་སྡང་མིན་ནོ། །དེས་ན་བདག་དང་བདག་གི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཞེ་སྡང་ ཡིན་ཏེ།སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྟོབས་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་གྱི་བརྩེ་བ་ནི་དེ་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་བརྩེ་བ་ཉེས་མི་འདོད། ཞེ་སྡང་གི་ངོ་བོར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་སྲེད་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱི་བརྩེ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་རང་ བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐལ་བ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞིང་།བཟློག་པ་ལ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱིས་འཕངས་པས་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་གྲོལ་མེད་མ་ཡིན་སྔོན་དུ་བྱེད། ཟད་པ་ཡོད་ན་སྡུག་བསྔལ་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མ་ཚང་བས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། གཞན་མཚམས་སྦྱོར་མི་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར་གྲོལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡང་གང་འདུ་བྱེད ནུས་ཟད་མེད་ཅན།ཡིན་པ་དེ་དག་གི་སྔོན་གྱི་འདུ་བྱེད་ཟད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། གང་དག་གི་ལས་ནི་ནུས་པ་མ་ཟད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བུའོ། །དེ་གནས་ཉེས་མེད་ ཅན་སྐྱོན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཆགས་པ་མེད་པ་དག་སྙིང་རྗེས་གནས་པ་དེའི་ཚེ། སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡིད་ལ་བྱས་ནས་དེ་དག་ཡུན་རིང་པོར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་གནས། སྦྱོར་བ་ནི་སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་པ་དེ་ ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་གནས་པའམ།ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་གནས་སྐབས་ལྟ་བུའོ། །ཕྱིས་ཀྱང་སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གང་དག་གིས་སེམས་ཅན་མདུན་དུ་བྱས་ནས་སྔར་སྙིང་རྗེ་ཤིན་ཏུ་གོམས་པར་མ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དག་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་སྙིང་རྗེས་དམན་པ་ཡིན་པས་ན། སྙིང་རྗེ་དམན་པ་ཉིད་ཕྱིར་ཡང་། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱིས་འཕངས་པའི་ཕུང་པོའི་རྒྱུན་འཇུག་པ་ལས་གཞན་གྱིས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བས་གནས་པའི་འབད་རྩོལ་ཆེན་པོ་མེད། དེ་ལྟར་ན་དུས་རིང་པོར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གནས་པར་བྱེད་པའི་སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།

与我及我所相违之嗔因非嗔。故随逐我及我所相之嗔，由苦力所生之悲非如是。由此因故悲非过，亦不成嗔体。如是离爱者之悲非增益颠倒相，非烦恼自性，如是于成已成及不成，于相违亦不成。
若如是由先业所引故为他缘性，尔时不成涅槃时，非解脱轮回。彼非无解脱先作，若有尽则由他苦因不具故无结生，由不作他结生因故即是解脱。
复次，若诸行无力尽者，彼等先行未尽，如是一切时住。彼如是，若有业力未尽者，如诸菩萨。彼住无过，非成过失，如是非不欲。
若无贪者由悲住时，住于悲已作意有情利，何故不长时住？论式为：住于悲者非由作意有情利住或般涅槃，如彼前位。后亦住于悲，此为自性因。于第二所立观待遍相违所见。
若诸先未极修习悲以有情为先者，如声闻缘觉。彼等悲劣故，由悲劣故，除先业所引蕴相续趣入外，无由他结生住之大勤勉，如是非长时住。由无如是住悲故，因非不成。

།གང དག་སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་རྒྱུ་མེད་པར་མཆོག་ཏུ་མཉེས་གཤིན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་བརྩེ་བ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པའི་བརྩེ་བ་ཆེན་པོ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གནས་པའི་རྒྱུ་མངའ་བ་དེ་དག་གཞན་གྱི་ངོར་ནི་བཞུགས་པ་ཡིན།སེམས་ ཅན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་བཞུགས་པ་དེ་ལྟར་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་བདེ་བའི་འདུ་ཤེས་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཡང་སྲིད་པར་མཚམས་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་འཇིག་ཚོགས་ལྟ། ཡང་སྲིད་པར་ ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལམ་དང་བོ་སྟེ།མཐོང་བའི་ལམ་ཉིད་ཀྱིས་སྲིད་མེད་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་སྐྱེ་བའི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་སྲིད་པ་མེད་ པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་སྤངས་མེད་ཕྱིར་རམ། བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཀུན་བརྟགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་དེ་ནི་དེ་དག་གིས་ཤིན་ཏུ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་པས་ན་སྤངས་པས། དེ་ནི་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་འཆིང་ བའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ།།འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཡང་སྲིད་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་སྤངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་སྤངས་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་མ་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་སྲིད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་ འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ།བམ་པོ་བཅུ་དགུ་པ། ཅི་སྟེ་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཉིད་སྤངས་ནའང་། དེའི་ཚེ་ལྟ་བ་ཉིད་སྤངས་པར་ཁས་ལེན་པ་ན། སྲིད་པ་གང་ལས་ཡིན་ཏེ། ཐོབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་སྤངས་པ་ཡང་གང་ ཡིན་ཞེ་ན།རེ་ཞིག་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་གདོན་མི་ཟ་བ་ཁོ་བོ་བདེ་བར་གྱུར་ཅིག་།སྡུག་བསྔལ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་འདོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བར་གྱུར་པའམ་སྡུག་བསྔལ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་འདོད་པའི་སྲིད་པའི་གནས་སྐབས། འདི་ལ་ང་ཞེས་བློ་གང་དེ་ སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ།།དེ་ཡང་སྲིད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར། འགའ་ཞིག་ང་ཞེས་མཐོང་མེད་པ། །བདག་ལ་ཆགས་པར་བྱེད་པ་མིན། །དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བའི་བློ་ཉིད་བདག་ལ་ཆགས་པ་ཡིན་ནོ།

诸大有情无因最极悦意，以菩提心为先修习悲力，由自性趣入大悲相续不断住因者，为他而住。为有情利一切时住，如是于成已成。
若有我见者于苦有乐想，当复结生。故若离萨迦耶见，由离结生他有因故，预流等初道即见道应成无有解脱，然彼亦不成，故我执非生结生因者。
彼非无有。何故？由未断俱生故。我见有二相：遍计及俱生。遍计彼等非极行法故已断，彼非生系缚因。俱生萨迦耶见为有因者，彼等未断。由未断因故我执未转，如是有后有。
量释论第十九品：若断俱生萨迦耶见，尔时许断见时，有从何生？非得。未断俱生我见复为何？且预流者必定欲"愿我乐，勿苦"，乐或勿苦之有位，此中"我"之智即许为俱生见有情。彼亦为有因。由何故？
"若无见我者，不于我生执"，故于苦颠倒智即我执。

།བདག་ལ་ཆགས་ པ་མེད་པ་ཡང་བདག་ལ་ཆགས་པ་མ་གཏོགས་པར་འགའ་ཞིག་ཀྱང་།བདེ་བར་འདོད་པ་མངོན་རྒྱུག་མེད། དེ་བས་ན་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་བློ་ཅན་གྱིས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་བདག་ལ་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་ལྷན་ ཅིག་སྐྱེས་པ་མ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་སྡུག་བསྔལ་ལ་བདེ་བའི་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་ཅན་ཡང་སྲིད་པ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ལ་ བདེ་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་ཅན་ཡང་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་ནི། འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་མ་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་སོ་ སོའི་སྐྱེ་བོ་ལྟ་བུའོ།།རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གལ་ཏེ་བདག་བཅིངས་པ་དང་གྲོལ་བ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་འཆིང་བ་དང་ཐར་པ་གྲུབ་པ་ཡིན། སྦྱོར་བ་ནི་ འཆིང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བཅིངས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་ལྕགས་སྒྲོག་གིས་བཅིངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འཁོར་བ་ཡང་འཆིང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་དང་གང་ཐར་བ་ཡིན་པ་དེ་ནི་གྲོལ་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་ ལྕགས་སྒྲོག་ལས་ཐར་བ་ལྟ་བུའོ།།མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་ཐར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་བས་ན་བཅིངས་པ་དང་གྲོལ་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དག་སེམས་སོ། །དེ་ལ་གཏན་ཚིགས་དེ་གཉིས་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ ལྟར་བཅིངས་པ་དང་གྲོལ་བ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་མ་རིག་པ་ཡོད་ན་འདུ་བྱེད་ནས་འཁྲུལ་པའི་བར་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་འབའ་ཞིག་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་འདི་ནི་ འཁོར་བ་ཡིན་ནོ།།མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགག་པ་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་འབའ་ཞིག་པོ་འགག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་ནི་ཐར་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཆིང་བ་དང་ཐར་བ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་ འཆིང་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།

无我执者亦除我执外，无现行欲乐。故预流者具颠倒智所执者具我爱。故未断俱生见有情。
论式为：若于苦有乐想颠倒智而作结生者具我执，如异生。预流等亦具于苦有乐想颠倒智而作结生，此为果因。若具我执者未断俱生萨迦耶见，如异生。预流等亦具我执，此为自性因。
若全无所缚我及解脱我，云何成系缚解脱？论式为：系缚依所缚，如天授为铁锁所缚。轮回亦是系缚，此为自性因。若是解脱者依能解者，如天授解脱铁锁。涅槃亦是解脱，此为自性因。故有所缚及解脱者，他人如是思。
彼二因不成，如是唯所缚及解脱亦无，然有无明则行乃至迷乱转起。离我及我所唯苦蕴生起，如是说。故此为轮回。
由无明灭故行灭乃至唯苦蕴灭为解脱。复次，自体系缚解脱非有。如是说苦生因即系缚。

།རྟག་པའི་དེ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ལ་ཡང་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་ཡིན་སྦྱོར་བ་ནི་གང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཆིང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་བསམ་པར་མི་བྱའོ། །སྐབས་གཞན་དག་ཏུ་རྟག་པའི་རྣམ་པར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་འཆིང་བས་བཅིངས་པར་འགྱུར་ན་ ཡང་།སྡུག་བསྔལ་མི་སྐྱེ་རྒྱུ་ཉིད་ནི། །གང་ཡིན་པ་དེ་ཐར་པ་ཡིན་ནོ། །རྟག་པ་དེ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་མི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་འཆིང་བར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་ཡིན་ཏེ། མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ལོག་པའི་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱས་པར་དེ་དག་ནི་རང་གི་སྡེ་པ་བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་གཞན་ གྱིས་མང་དུ་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་མ་སྤྲོས་སོ།།གལ་ཏེ་རྟག་པ་ལས་འཆིང་བ་དང་ཐར་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་གང་ཟག་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཉི་ གའི་རྣམ་པར་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ། གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ལ་གཅིག་རྣམ་པར་གཅད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དག་ནི་དེ་ལས་གཞན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དང་། རྣམ་པར་ གཅད་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ཟག་དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་མའམ། སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། །རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སྐད་ཅིག་མ་ལས་ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྟག་པ་ནི་ རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འགལ་ལོ།།མི་རྟག་པ་སྟེ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད་བྱ་མིན་གང་ཡིན་དེ་ནི་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་འགའ་ཞིག་གི་སྟེ། འབྲས་བུའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་བས་ན་གང་ཟག་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་འདི་ལ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་ བའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འཆིང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཚེ་མ་བཅིངས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཐར་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་བཅིངས་ཐར་པ། །བརྗོད་བྱ་མིན་ལའང་མི་རུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ནི་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་རེ་ཞིག་དེའི་རང་བཞིན་དུས་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད་པའམ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ།

常者即是，由于唯苦生因亦无功能故从何有？论式为：若非苦因者非系缚，如石女子。我亦非苦生因，此为遍相违所见。此不应思为不成，于他处已说常法非作者故。
虽为所说系缚所缚，然苦不生因即是解脱。常者即是，由苦不生因系缚不成故从何有，非如是则为邪分别。广说彼等已为自部论师他人多说故不广述。
若谓常法虽无系缚解脱如是所许，然由许不可说为常无常之补特伽罗有系缚解脱故。此非尔，由无二相事物故。常与无常互相舍离而住为相故。于事物一遮遍及二者，若无余遍及遮遣则不生故。
彼补特伽罗或为刹那或非刹那耶？且若非刹那，尔时由后于刹那位故是常。故常不可说为常相违。非常即刹那亦不可说者即是无。彼于某者非果因已说。故补特伽罗非有，故此中无以苦生因为相之系缚。
尔时无缚即非以非苦因为相之解脱，如是云何于不可说亦不应有系缚解脱。若谓由不可说为常故无过者，如是虽不可说，然且应说彼自性一切时有或无。

།དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྟག་ པ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གང་གི་རང་བཞིན་འཇིག་མེད་པ་དེ་ལ་མཁས་རྣམས་རྟག་ཅེས་བརྗོད་དོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་གང་ཟག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི། ལྟ་འདི་ངོ་ཚ་མེད་སྤངས་པ། ། མཁས་པའི་ཚོགས་ལ་ངོ་ཚ་བར་བྱེད་པའོ། །རང་བཞིན་འཇིག་པ་མེད་པ་དེ་ཕྱིར་དྲང་པོའི་རྣམ་པས་གང་ཟག་དེ་ནི་རྟག་ཅེས་བརྗོད། བྱིས་པའི་རྩེད་མོའི་རྟོག་པ་དང་འདྲ་བར་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཚིག་ལ་དམིགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། འགོག་པའི་བདེན་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ད་ལམ་གྱི བདེན་པའི་སྐབས་སུ་བབ་པས་བཤད་ཟིན་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དེ།སྟོན་པའི་ཚིག་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་གོམས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་འདི་ནི་ཐབས་གོམས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ལམ་དེ་གོམས་པ་ལས་ བདག་མེད་པ་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ལམ་དེའི་སྒོམ་པ་རྫོགས་པ་ན།རྟེན་ནི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པར་འགྱུར། །ཉེས་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡོད་ན། ལམ་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་སེམས་གནས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་གོམས་ཀྱང་ལམ་བཞིན་དུ། །ཉེས་འབྱུང་ཇི་ལྟར་ཉེས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་སེམས་ལམ་གྱི་རྣམ་པར་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ལམ་གོམས་པ་ལ་གནས་པའི་ཡང་ཉེས་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་གྲོལ་བ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནུས་མེད་ཕྱིར། ལམ་གོམས་པ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ལ་ཉེས་པ་རྣམས་ཡང་འབྱུང་བའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་གྱི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཉེས་པ་དེའི བདག་ཉིད་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདིའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གློ་བུར་བའི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གནོད་པ་ཡོད་ན་རང་གི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའི་སེམས་ནི་ཡང་ཉེས་པའི་རྟེན་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་བོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།

故若是有者，尔时即是常。如是亦无所谓他常，如是凡自性无灭者，智者说为常。若尔时如是，则此无惭舍离之见，于无常无常体性补特伽罗增益，令智者众生惭。
由自性无灭故，以正相说彼补特伽罗为常。如同童子戏论分别，缘无记语有何用？已说灭谛。
今当说道谛分，已说道等。于说教语时，如是已说无我见修习为相即是方便修习。由修彼道，无我见为相之道修圆满时，所依当转依。若有具过失心极不生法性，则心住于彼道体性，此为义。
虽如是，若虽修如道，过失云何生？住于过失体性心生道相，如是住于道修习亦生过失故无解脱者。此过非有。何故？由无功能故。住于道修习心中诸过失不能再生。
如是心之自性即是见真实性，非颠倒相随逐过失体性。此近烦恼亦由客缘力。于彼有损害时，住自性心不作过失所依，由事力趣入自性故。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འཇུག་པ་དེ་ནི་རྐྱེན་དང་ཤིན་ཏུ་བྲལ་བར་ཡོད་ན་རང་གི་དེའི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡང་བདག་ཉིད་དེའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གསེར་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་ པར་དག་པ་འདྲེས་པའི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་རྣམ་པར་སྦྱངས་པས་དེ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡང་བདག་ཉིད་མ་དག་པར་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའམ།འདི་ལྟ་སྟེ་སེམས་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་ཐག་པ་ལ་ཐག་པའི་རྣམ་པར་མཐོང་བའི་ བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་སྦྲུལ་དུ་སྣང་བ།དེའི་རྐྱེན་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ན་ཡང་སྦྲུལ་དུ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སེམས་ཀྱང་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་ པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་ཀྱང་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པ་ན་དོན་དམ་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་འཛིན་པར་འདོད་པས། རྣམ་ཤེས་ཡུལ་འཛིན་པའི་ཆོས་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཡུལ་འཛིན་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གང་གིས། ཇི་ལྟར་དེ་ནི་ཡོད་པ་བཞིན། །ཡུལ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཛིན་འགྱུར་གྱི་མེད་པའི་རྣམ་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པར་རིགས་པས་ཐོབ་པ་ ན།དེ་ལྟར་ན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་ལམ་ཅིག་ཤོས་གློ་བུར་བའི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྲུལ་དུ་འདྲིས་པའི་ཕྱོགས་མི་གསལ་བར་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་གྱི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བས་ན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་ ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་ལོག་པར་འཛིན་པ་ཉིད་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡུལ་འཛིན་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་ཤེས་པས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་དོན་དེ་མ་ཡིན་ཞིང་ཇི་ལྟར་དོན་དེ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་དག་ ཡུལ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བས།གང་གང་གི་ཡུལ་ལམ་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་ ནོ།།དེ་བས་ན་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་ཡུལ་འཛིན་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་འདིའི་རང་བཞིན་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ།

论式为：若某法自性成为彼体性，由缘力转为异相者，当极离彼缘时，获得自体性亦不成为彼体性之所依。如自性清净金由杂质缘力成杂质，净除时极无彼，住自体性亦不成不净解脱。又如心自性见绳为绳相，由缘力现为蛇，极无彼缘时亦不执为蛇。心亦自性见真实体性，由缘力转为异相，此为遍相违所见。
非不成，如是问何为识法时，胜义中识欲取义故，说识取境为法。当一切识成为有境之法取境时，以无常等相，如彼有如是取境，非以无相。如是由理得知识如实缘境时，如是非了解者，由外或他客尘迷乱因，如于不明了蛇习处见绳为蛇识。故取有境相者是心自性。
若邪执即是自性者，尔时非取境法。如是如何识缘境非彼义，如何是彼义非缘境故，诸识成无境，何者为何境或有境性？如是一切事不成，由识缘颠倒相故。此是境有境事安立时。故由许境有境事，应说识法取境。如是此自性是取真实境相。

།དེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གློ་བུར་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་བྱས་ པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་རྣམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་དེའི་རང་བཞིན་འཛིན་པའི་ཤེས་པས་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྣམ་པ་མེད་པ་བདེ་བ་རིག་པའི་ཤེས་པས་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཡང་ རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་བདག་དང་བདག་གི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།གང་ཞིག་གང་ལ་རྣམ་པ་མེད་པར་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་གློ་བུར་བའི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཐག་པ་ལ་ སྦྲུལ་གྱི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ།།ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཡང་། རྣམ་པ་མེད་པ་འཛིན་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ནི་གློ་བུར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱས་པའི་རང་ བཞིན་དེ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཐག་པར་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་གློ་བུར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱས་པའི་རང་བཞིན་ལས་རྣམ་པར་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཅན་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཡང་དག་པའི་ ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།ཡང་ན་གང་ཞིག་གང་ལ་རྣམ་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་གློ་བུར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱས་པའི་འཁྲུལ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཐག་པ་ལ་སྤྲུལ་ གྱི་རྣམ་པ་ལྟ་བུའོ།།ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཡང་རྟག་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་སྔར་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ལ་མ་གྲུབ་པའི་དགོས་པ་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །དེའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའང་ཡིན། །ཡུལ་དེ་ནི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་རིགས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ལ་ སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཡོད་པའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།།འདིར་སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ པར་འགྱུར་ཏེ་དཔེར་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ།མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།

彼转为异相者，是由客尘缘所作。论式为：若某法无某相，则彼不为持彼自性之识所知，如乐无苦相不为知乐识所知。五取蕴亦无常、乐、我、我所相，此为遍不见。
若某识于某法持无相者，彼于彼由客尘迷乱因而迷乱，如于绳之蛇识。于五取蕴持常等相之识亦是持无相者，此为自性因。若某为某之自性，则由客尘缘所作自性转为异相，如持绳自性识由客尘缘所作自性转为异相。
彼境识亦是持真实境相自性，此为自性因。或者，若某于某无相，则彼于彼是由客尘缘所作迷乱识差别增益，如于绳之蛇相。五取蕴亦无常相，此为自性因。由先已遮常等自性故，一切因无不成用。
有体性，亦是彼能生。彼境是彼境识之能生所许。能生有体性者是应理能生，故有无常等相之境以彼相生自识，此是境自性。
此中论式为：若某为某之能生，则如自体有即如是能生，如种子等如自体有如是能生芽等。

།ཡུལ་ཡང་རང་བཞིན་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་དག་དེའི་རང་ བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རང་བཞིན་དེས་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སཱ་ལུ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཀྱི་ས་བོན་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་ནས་ཀྱི་ས་བོན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡུལ་ཡང་ རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།འདི་ཡང་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་འདི་ལྟར་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རང་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པ་དེ་ནི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡང་ཡང་དག་པའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རང་གི་རང་བཞིན་འདི་ལས་ནི། རྒྱུ་གཞན་གྱིས་ནི་གློ་བུར་བའི་འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་རང་གི་ ཡུལ་ལ་སེམས།དེ་གཞན་འགྱུར་ཏེ། རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྒྲོ་འདོགས་པས་འཇུག་པ་ནི་གཞན་དུ་གྱུར་པའོ། །གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ནི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྐྱེན་ལ་ལྟས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྐྱེས་བུའི་འཁྲུལ་ པ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ།།མི་བརྟན་པ་སྟེ་གློ་བུར་བའི་འཁྲུལ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཅན་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུལ་ ལ་འདི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི།རང་བཞིན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་གྱི་བློ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གང་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་གཏན་ ཚིགས་གྲུབ་པར་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་སེམས་འདིའི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དྲི་མ་རྣམས་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རྐྱེན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ལས་འོངས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར།གློ་བུར་བ་ཡིན་གྱི་དེའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་རང་དང་རིས་མཐུན་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་གྱི་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

境亦是生持自性识之能生，此为自性因。若诸非彼自性者，则彼自性不能生自果，如稻等非麦种者不能生麦种体性之自果。境亦非常等自性，此为遍相违所见。
此亦非不成，由先已成立无常性等故。如是则如是，如自性生自持识者是境自性，境识之真实境相分别即是自性。
从如所说自性中，由他因客尘迷乱因于自境，心转异，以常等相增益而转为异。从彼异转还灭时，须待自性转异还灭因缘，如是补特伽罗迷乱具损害量待缘。
由不坚固即客尘迷乱缘所作转异性故，由非事力趣入故，由有损害量故，于境此异相了解，非自性，此为义。如何等？如于绳之蛇慧。彼一切以"若某法自性成彼体性"等论式成立因相应。
故此心自性明净，是如实持自性。诸垢即我见、贪等。由从他缘因而来故，是客尘非彼自性。故彼等由自同类近取因力而转，非由彼自性故。

།བདག་མེད་པ་མཐོང་བའི་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པའི་རྒྱུ། དེའི་ཕྱིར་སྔར་ནུས་ མེད་པ་ཡང་།དྲི་མ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་སྔར་ཡང་གནོད་པ་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚད་མའི་གྲོགས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གང་ལས་ཕྱིས་ཏེ། བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་ གོམས་པ་གྲུབ་པ་ན་དེའི་རང་བཞིན་ལམ་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སེམས་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་སེམས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ལ་དྲི་མ་རྣམས་ནི་གློ་བུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱིར་ཉེས་པའི་ ཚོགས་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་ན་ཡང་།ཤིན་ཏུ་སྐྱེད་ནུས་མེད་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་སེམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་བསལ་ནས་གང་ལ་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ལའོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། གནོད་པ་ཅན་སྐྱེད་ནུས་སྙིང་ པོ་ཅན་ཏེ་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ལམ་འཁྲུལ་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་སྐྱེད་པ་དེའི་ནུས་པ་དེ་ཉིད་སྙིང་པོ་སྟེ་མཆོག་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།།ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། ས་རློན་ལ་ནི་མེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྟག་ཏུ་ཆུས་བངས་པའི་རང་ བཞིན་གྱི་ས་ལ།ཤིང་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཅན་མེ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་འབར་བར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་གནོད་པ་ཅན་སྐྱེད་ནུས་པའི། སྙིང་པོ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་རློན་པ་ལ་མེ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་ པའི་རྒྱུད་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་སྐྱེད་ནུས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཇི་ལྟར་ཉེས་པ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལ་གནས་པ་དེ་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ལམ་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་ལམ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། འགལ་བ་ནི་གཉི་ག་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ རོ།།འདིར་ཇི་ལྟར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་སེམས་འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སྦྲུལ་གྱི་བློ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་གོམས་པའི་དབང་གིས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ན། ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ ཟིན་ཏོ།།གཞན་ཡང་རང་བཞིན་འབད་རྩོལ་མེད་པར་ཟློག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

见无我现证之因。故先前无力者，诸垢于心先亦不能损害，由以增益相门非事力趣入故，由无量伴故。复从何后，即成就修习见无我时，于彼自性道体性心即成无力，此为结语。
由如是心是体性见真实体性者，诸垢是客尘非彼自性故，虽有生过失聚力，极不能生。由何于心真实见彼体性除已，于何不能生耶？于心相续事。云何？具能生损害精要，即具见无我相道能生损害迷乱之力即为精要最胜，如是词相应。
如何等？如于湿地之火。谓如常被水浸自性地，具力木火不极炽然，如是。论式为：若某于某具能生损害精要者，则于彼非极生，如于湿地之火。识相续亦具能生见真实损害烦恼精要，此为遍相违所见。
亦非不成，由如现量比量缘许损害因故。虽如是，如住成彼过失体性者生损害道，如是于成彼道体性补特伽罗，何故不生过失？由二俱有违故。
此中如何自性道自性心由迷乱因如蛇慧转异，有由修习力极明迷乱因时，诸过失无处已说。复次自性不能无勤而转。

།རང་བཞིན་ཡང་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ལ་འབད་རྩོལ་ཡང་ཉེས་པ་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་བྱེད་པར་གྱུར་ན། དེ་ཡང་འདི་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་མཐོང་ནི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་དང་།ཉེས་པ་རྣམས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་པ་ལ་འབད་རྩོལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་ནི་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས། །ཉེས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་དང་ལྡན་ཡང་། བློ་ནི་དེ་ཕྱོགས་འཛིན་ཕྱིར་རོ། །ཉེས་པའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་ ལམ་གྱི་ཕྱོགས་འཛིན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར།ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལམ་ལ་གནོད་མེད་དོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། འཚེ་བ་མེད་དང་ཡང་དག་དོན། རང་བཞིན་ལ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས། ལམ་ནི་འཚེ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་འཚེ་བ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་བདེ་བའི་ མཚན་ཉིད་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡང་དག་པའི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ནི་ཚད་མའི་གྲོགས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཉེས་པ་ཉེས་ དམིགས་དང་བཅས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་གྲོགས་ཅན་དེ་དག་གིས་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ལྷག་མ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་བཤད་ཟིན་ལམ་དེ་གོམས་པ་ ལས།རྟེན་ནི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པར་འགྱུར་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ངེས་པ་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དག་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། གཅིག་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ལས་གཞན་ཤིན་ཏུ་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི། འདོད་ ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་ཕན་ཚུན་དག་།མཚན་ཉིད་ཐ་དད་ན་ཡང་གནོད་པ་མེད། གང་གིས་ནི་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་འགལ་བ་ཡིན་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་འཛིན་རྒྱུ་གཅིག་ཉིད་དང་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དག་རྒྱུ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་གཅིག་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ ཡིན་ལ།རྒྱུ་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་དེ་ཡོད་ན་གཅིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། རྒྱུ་དེས་དེ་སྐྱེད་པ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐག་ཉེ་བས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ལས་ཀྱང་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ཀྱང་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་འགལ་ བ་ཡིན།ཅིག་ཅར་མི་འཇུག་པ་ཡང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སེམས་ཀྱིས་རིགས་མཐུན་པའི་སེམས་གཉིས་འཕེན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།

自性亦是胜观，若勤勉亦由见过失门而作，此中亦无彼，由胜观是功德故，诸过失是颠倒故，于生无勤勉。慧以某相虽具生过失勤勉，由慧持彼分故。由为过失对治分功德具足道分持因故，诸过失于道无损。
云何？无害与真实义，自性于颠倒。道是无害自性，由一切损害寂灭及乐相故。是真实义自性，由无常等相境故。彼说为具量伴。由如所说自性颠倒过失具过患非量伴彼等不能损害。
余如上说应知。已说我执等对治无我见，由修习彼道，所依当转变所说，此中无定，如是贪嗔虽互违，由极修习一不令他极衰。彼谓：
贪嗔互违虽，
相异亦无损。
由何彼等极违何故？由我执一因故，贪嗔具一因故。一因即我见，由一因故，彼等中如因有时一生，如是因生彼时必由近变。由彼亦如缘生余等，如是云何违？亦不俱转，由取心不能引二同类心故。

།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ངོ་བོའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་གང་ལ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་དེ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་ཞེ་སྡང་བར་ འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་རྒྱུ་གཅིག་པ་ཅན་ཡིན་པ་ནི་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་གནོད་པར་བྱ་བ་དང་། གནོད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་གི་ཁྱད་པར་གཅིག་ ལས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་མེ་དང་དུ་བ་ལྟ་བུའོ།།འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ཡང་རྒྱུ་གཅིག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གང་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ངོ་བོར་གྱུར་པ་དེ་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་གོམས་པའི་དབང་གིས་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་ཚོགས་ལ་ཆགས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །བྱམས་པ་དང་མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི གཉེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱུན་གཅོད་པར་མི་འདོད་ཅེ་ན་བཤད་པ།བྱམས་སོགས་རྨོངས་དང་འགལ་མེད་ཕྱིར། །གཏི་མུག་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ བྱམས་པ་ལ་སོགས་པས་ཉེས་པ་ཤིན་ཏུ་ཚར་གཅོད་མེད།འོན་ཀྱང་ཇི་སྲིད་རིགས་མི་མཐུན་པའི་སེམས་གོམས་པ་གནས་པའི་དུས་དེ་སྲིད་དུ་ཀུན་ནས་ལྡང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཉེས་ཀུན་དེ་ཡི་རྩ་བ་ཅན། །གཏི་མུག་དེ་ཡང་འཇིག་ཚོགས་ལྟ་བ་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་ ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར།ཉེས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་ནས་འདོན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་བརྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་གནོད་པར་འགྱུར་ བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མངར་ཞིང་སྣུམ་ལ་བསིལ་བའི་རྫས་རྣམས་བད་ཀན་གྱི་ནད་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་དེ་ནད་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པའང་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ལ་གནོད་ པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།རླུང་དང་མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་དག་གི་སྨན་ཏིལ་མར་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་གཉེན་པོར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་། དུས་ དེ་སྲིད་དུ་མངོན་སུམ་དུ་རྒྱུ་བ་ལ་གནོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཉེན་པོ་ཡིན་པ་དགོངས་པས་བཤད་པའམ།ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ།

由因果体性故无互违。于何有我执，即于彼有损害时生嗔，如是贪为嗔因，若某为某因，彼与彼不违。论式为：若某具一因者，非与彼俱所损及能损体性，如从一木差别生火烟。贪嗔亦具一因，此为遍相违所见。
若诸成因果体性者，由极修习力不互损，如我见与我执。有身见与嗔亦成因果体性，此为遍相违所见。慈与不净等为嗔等对治，何故不许极断过失耶？说：
慈等无明无违故，
愚痴诸过失之因与缘众生慈等无违。故慈等不极断过失，然唯于异类心修习住时不当生起。
诸过彼根本，
愚痴即有身见。
如是由无损过失因故，不极拔过失根本故，慈等非善观察。
论式为：若某于某因无损，则于彼非极损，如甘润凉物于痰病因无损非于病无损。缘众生慈等亦不损烦恼生因有身见，此为遍相违所见。
所说风胆痰药芝麻油等法同性嗔等慈等对治者，亦由尔时现行损害故说为对治意趣，或是缘法慈等，如是由无违故无过。

།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། ། འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ནི་དོན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་ཞིང་། མི་ཤེས་པ་མི་གསལ་པའི་ངོ་བོ་ནི་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ན་གཏི་མུག་དེ་ཡང་འཇིག་ཚོགས་ལྟ་བ་ཡིན་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བར་རིགས་ཞེས་རང་གི་སྡེ་པ་འགའ་ཞིག་སེམས་ཏེ། མ་རིག་པའི མཚན་ཉིད་འཇོག་པ་དཔྱོད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་དོན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་བླང་བར་བྱའོ།།དེ་ལ་གཏི་མུག་སྤྱི་ནི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་གཏི་མུག་གང་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཡང་དག་པའི་དོན་མཐོང་བ་ནི་རིག་པ་ཡིན་ལ། མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་པའམ། དེ་དང་འགལ་བའམ། དེ་མེད་པའི་ཆོས་ཡིན་གྲང་ན། རེ་ཞིག་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ ཏེ།གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པའི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་གྲང་ན། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ཀྱང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྣམ་ པ་གང་རིག་པས་གཟུང་བ་དེ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་ཅན་ནི་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་དེ་ནི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེ་ན། ཡང་དག་ པའི་དོན་མཐོང་བས་དབེན་པ་ནི་མེད་པ་ཙམ་ཡིན་ན།ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རིག་པ་མ་ཡིན་པས་དངོས་པོ་ལ་རེག་པ་ཡིན་ན་ཡང་། །སེམས་མེད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་རྟོག་པ་པོས་མ་རིག་པའི་རང་བཞིན་ནི་ འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་གྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་མ་འཆོལ་བར་བརྗོད་པར་བྱའོ།།གང་ཡོད་ན་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བའི་གགས་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དེ་ནི་འབྲས་བུ་དང་འགལ་བ་ ཡིན་ཏེ།དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཞན་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་དཔྱད་པར་བྱ་ན། རིག་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉིད་ཕྱིར། །ལོག་པར་དམིགས་པའི་མི་ཤེས་པ་ནི་མ་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །རིག་པས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་རྣམ་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མ་ རིག་པའོ།

如是于余亦应如理了知。有身见是颠倒义分别体性，无明不明体性是他性，云何应说"愚痴即有身见"为名言？有部某者思：考察无明相者亦应许是颠倒义了知体性。
其中愚痴总为一切邪智，彼差别即有身见，由是烦恼因故为主，如是说彼为愚痴。其中且真实义见是明，无明之了知是异于彼，或违彼，或无彼法耶？且非异，由色等亦应如是故。亦非无，由是事相住位故。若成违品，违品性即违自性。如是由明所取相违相执持者为无明。
虽如是，彼非相。若尔云何？若谓无真实了知相为无明，由真实义见空仅是无，云何成无明事体相？虽非明触事，由于无心等亦应成过故。如是分别者应说无明自性是此之别相无乱相。
若谓有时障见义真实性为无明亦非相，然彼是果违，彼相亦应别说。彼亦观察：由是明违品故，邪缘无知是无明。明所取相颠倒了知体性是无明。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་རྟོག་པ་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་དེ་ནི་དེས་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལས་འདུས་བྱས་རྣམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འདུ་ཤེས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ ལོག་ཏུ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།མ་རིག་པའང་རིག་པའི་རྟོག་པ་དང་འགལ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སེམས་བྱུང་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་པའི་ཕྱིར། མ་རིག་པ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་སེམས་ལས་བྱུང་ བ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་པ་སྟེ།དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྟེན་དང་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་དང་། དུས་དང་རྫས་མཚུངས་པ་དག་གིས་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པར་ ལྡན་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ།།རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བདེན་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་ཅན་ནམ། བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་དེ་ནི་བདེན་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འཛིན་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ལོག་པར་དམིགས་པ་ནི་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དམིགས་པར་འཛིན་པ་དེ་ནི་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །མི་ཤེས་པ་ཡང་དམིགས་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ ཚིགས་སོ།།སེམས་ལས་བྱུང་བ་གང་ཞིག་གང་དང་འགལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེས་བཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མི་གཙང་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །མི་ ཤེས་པ་ཡང་བདེན་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པའི་ཤེས་རབ་དང་འགལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གསུང་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་མདོ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མ་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟ་སྟེ་འཕགས་པ་ཟླ་བ་སྒྲོན་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་དེ་ལ་མི་ཤེས་པ་མེད་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཕྱིན་ ཅི་ལོག་ཏུ་མི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

论式为：若某与某分别违自性者，则成颠倒了知彼所取相体性，如于有为法乐想所取相，苦想是颠倒了知体性。无明亦是与明分别违自性，此为自性因。
由心所性故缘，无明是心所法。由心所因故缘，即缘及执持相，非无分别体性。如是由所依、所缘、行相、时、事等同故，许为相应。
虽是了知体性，为执持真实相或虚妄相耶？且非许执持真实相，由如是执持是慧相故。故邪缘是无知。
论式为：若执持所缘则是能缘体性，如识。无知亦是执持所缘，此为自性因。
若心所与某违相者，则颠倒执持彼所取相，如不净颠倒执持贪所取相。无知亦是与执持真实相慧违相，此即自性因。
由说故，世尊亦于诸经中说：颠倒执持慧所取相体性是无明。如《圣月灯三昧经》云："其中何为无无知？谓于诸法如实无增益。"故即颠倒无知是彼。

།དེ་སྐད་དུ་ས་བཅུ་པའི་མདོ་ལས་དེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བའི་ཚེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དུ་འདོགས་པ་འབྱུང་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི། བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་འབྱུང་ སྟེ།བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་བྲལ་ན་འབྱུང་བ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ་བྱིས་པའི་བློ་ཅན་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མི་ཤེས་པའི་རབ་རིབ་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཅན་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་ བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ལམ་ལོག་པར་ཞུགས་པ་ལོག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དེ་དག་ནི།བསོད་ནམས་དང་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་གཡོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་སོགས་ཏེ། འདུ་བྱེད་དེ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པའི་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉེ་བར་ལེན་ པ་དང་བཅས་པ་ནི་ཕྱི་མ་ལ་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤིའི་རང་བཞིན་ཡང་སྲིད་པ་མངོན་པར་གྲུབ་པ་འབྱུང་བ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་སོ།།འདི་ཉིད་ལ་ཡང་མ་རིག་པའི་ཡན་ལག་བསྟན་པས་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བདེན་པ་རྣམས་ལ་མི་ཤེས་པ་མ་རིག་པ་ཡིན་པ་ དེ་ལྟར་ན་ཡང་།ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །འདིར་ཡང་མ་རིག་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེའི་སྒོ་ནས་མ་རིག་པ་ཁོ་ན་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་ཡང་མི་བྱ་སྟེ། མ་རིག་པའི་རང་གི་ངོ་ བོ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་གཞན་བཤད་ན་འཆད་པ་པོ་མི་མཁས་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་།དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་ལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཡང་རིགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་མི་ཤེས་པ་ལས་མི་ ཤེས་པ་གཞན་བསྟན་པ་རིགས་ལྡན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བལྟ་བར་བྱའོ།།འགལ་བ་གང་ཡིན་འདིར་བཤད་བྱ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ན། ལུང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་འགལ་བ་འགའ་ཞིག་བཞིན་དུ་མཚོན་པར་བྱ་བ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ ཅན་གྱི་འགལ་བ་མེད་པས་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱའོ།

如《十地经》云："彼观世间生灭时作是念：凡世间所生诸施设，皆从我执生，若离我执则无生。彼作是念：愚者我执，为无明翳所障，于有无起欲，从非理作意生，入邪道，随邪者，彼等积集福、非福、不动诸行。由彼诸行所熏心种，有漏有取，于后世成就生老死自性，趣向后有。"
此中由说无明支即说我见。故于诸谛无知是无明，如是亦应观为如前所说体性颠倒智。
若谓此中说与无明相应见，由此门唯说无明。不应如是了知，由说无明自体时说他者则得说者不善，及如是说无决定故。如所说义了知亦顺理故。故应观察：离如所说无知外说余无知非有理。
此中当说何违？故立无知体性时，如教门差别有某违，应显示无如所说相违，当广说。

།འདི་ལྟ་སྟེ། གལ་ཏེ་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ཉིད་མ་རིག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ལྟ་བ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་དོན་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཉིད་བདག་ཉིད་དང་མཚུངས་པར་ ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་བདེན་པར་བལྟ་བ་ནི་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ལ་འདིར་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཉིད་པ་ནི་སྤྱིར་བཏང་བའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཕྱོགས་དང་། ཕྱོགས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་པ་ལ་ཤ་ལ་སོགས་པ་དང་ ལྡན་པའི་ནགས་དང་།ལུས་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་འདིར་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་མཚུངས་པར་ལྡན་པར་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཕྱོགས་ གཅིག་དང་ཕྱོགས་གཅིག་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་མ་རིག་པ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་པ་ཅན་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་ངོ་བོ་ནི་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་དགོས་པ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་པ་བསྟན་པ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་ནི། སྟོང་ཉིད་ལྟ་དང་དེ་འགལ་ཕྱིར། །བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་རང་བཞིན་ཏེ་བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅན་དང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལས་བྱུང་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་ཀུན་དང་ལྷན་ཅིག་དོན་གྱིས། འགལ་བར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་དེ་ནི་དོན་གྱིས་དེའི་རང་བཞིན དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་གྲང་བ་དང་འགལ་བའི་མེ་ནི་གྲང་བའི་ཁྱད་པར་བ་མོའི་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། གྲང་བའི་འབྲས་བུ་སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་དེའི་རང་བཞིན་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་ལྟ་བུའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་དང་ ཡང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།ཡང་ན་གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་གྱིས་འགལ་ཟླ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྔར་བཤད་པའི་གྲང་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ནི་དོན་ གྱིས་གྲང་བ་དང་འགལ་ཟླ་མེ་དང་འགལ་བ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པ་དག་ལ་གནས་པའི་འདོད་ ཆགས་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་ནི་སྔར་བསྟན་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།

如是，若有身见即是无明时，则说"与见相应是无明"之相应义不应理，因自体不与自体相应，且真实见非异义。此中相应性非总相，然显示分及有分事，如具巴拉夏等之林，及具手等之身。此中具即说为相应。身非他，即具手等者。若尔云何？是显示一分及一分有事。如是此中无明是一分有，其一分体即有身见。如是显示之义为显一分，故无违。如是于余亦应如理说。
由如是从我见生一切过失，由空见与彼违故，见无我性与我见相违故。其自性，即与我见自性差别及从我见所生贪等诸过俱，义成相违。
论式为：若某与某俱违，则义成与彼自性俱违，如与冷违之火与冷之差别微触等及冷果竖毛等差别其自性俱违。空见亦与我见俱违，此为自性因。
或若某是某自性，则义成与彼违品俱违，如前说冷自性法义成与冷违品火相违。贪等亦是有身见自性，此为自性因。亦非不成，由住我执我所执贪等转已如前已说及当说故。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་བདག་མེད་པར་ལྟ་བ་སྐྱོན་གྱི་གཉེན་བོའི་ཕྱོགས་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དེ་གོམས་པ་ལས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་ན་སྐྱོན་རྣམས་ཀྱང་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་གོམས་པ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལྡོག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་། འདི་དག་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་གཟུགས་ལ་ སོགས་པའི་གཟུགས་དང་ལྡན་པའི་རྫས་ཀྱི་ཆོས་འཇིག་པ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་དཔེར་ན་མེ་ལ་སོགས་པའི་དྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བཟུང་ངོ་། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་ཆོས་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་གནས་ན། ཟད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མེའི་དྲོ་བ་ལྟ་བུའམ་ འདི་ལྟ་སྟེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དེ་དང་ལྡན་པའི་ངོ་བོ་ཟད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལ་ཉེས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ། །ཟད་མིན་སྲོག་ཆགས་ཆོས་ཉིད་ཕྱིར། ། གཟུགས་སོགས་བཞིན་མིན། འོན་ཀྱང་ཟད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་དང་། སྲོག་ཆགས་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འདི་ཆོས་ཡིན། འདི་ཐམས་ཅད་ནི་རྐྱེན་ཉིད་འདི་བ་ཙམ་འབའ་ཞིག ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་རྐྱེན་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རག་ལས་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཡང་སྲོག་ཆགས་ཀྱིས་ཆོས་ཉིད་དུ་རང་བཞིན་ནམ་དེ་ལས་བྱུང་བ་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན་གྲང་ན། རེ་ཞིག་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་ བ་ཉིད་ཀྱིས་གློ་བུར་བར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་དོན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཐག་པ་ལ་སྤྲུལ་གྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་དང་མི་འབྱུང་བ་དེ་བས་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རེས་འགའ་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་འགའ་ཞིག་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི་ཐམས་ཅད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རེས་འགའ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོའི་གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ།།རང་བཞིན་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་རེས་འགའ་འབྱུང་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་རླུང་གི་དྲི་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྣམ་ པར་ཤེས་པའི་རྒྱུད་ལ་རེས་འགའ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

如是，由见无我是过患对治分，故从修习成其自性时，诸过患即成无转法性。虽如是，虽从修习对治分诸烦恼转，然彼等非不生法性，由是有情法性因故，如色等。如具色等色之事物法无尽。等字摄如火等暖等法。
论式为：若某是某法者，则彼住时非尽，如火之暖，或如色等具彼体性非尽。贪等亦是有情法，此为能遍相违所缘。
于彼诸过非极尽，由有情法性故，非如色等，然唯是尽。何故？此因不成，若无某有情，则此贪等是谁法？此一切唯是缘性尔。故由缘不具故，无依彼生，如是不成。
此中复说有情法性为自性或从彼生耶？且非自性，由自性明净故说是客尘故不成。若谓从彼生，是因义时，如绳上蛇知生不生，故成不定。由有时生故因不成，由某时某烦恼转，非一切时。若是自性亦非有时生，如具色事物之色等性。由自性不成故因不成。
论式为：若某于某有时生者，则非成彼自性，如风香。贪等亦于识相续有时生，此为能遍相违所缘。

།བདག་མེད་པ་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི། གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་དང་བྲེལ་ཡོད་ན། མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་ན། ལྡོག་པ་དག་ཀྱང་མཐོང་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ ཆགས་ལ་སོགས་པ་དུས་དེ་སྲིད་དུ་མངོན་དུ་རྒྱུ་བ་ཡང་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་ན། སྤངས་པ་དེ་ནི་དེ་ངེས་པར་མངོན་དུ་གྱུར་ པའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གྲང་བ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་ན་རྡོ་བ་ལ་སོགས་པའི་དྲོ་བའི་རེག་པ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ལས་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་ན་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་ བ་དམིགས་པའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཇི་ལྟར་ཟངས་མ་ལ་སོགས་པའི་སྲ་བའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ལས་ཞུ་བར་གྱུར་པ་ན་སྲ་བ་ཉིད་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡང་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ལོག་པ་ན་ཡང་ཉོན་མོངས་ པ་རྣམས་ཡང་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་གང་ཞིག་གང་གི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེ་གོམས་པ་ལས་དེ་དང་ཤིན་ཏུ་བྲལ་བ་ལ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྲ་བ་བཞིན་དུའང་སྐྱེ་མིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉེས་པ་རྣམ་པར་འགགས་ པ་ཡི།།དེའི་བདག་ཉིད་ལྡོག་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཟངས་མ་ལ་སོགས་པའི་སྲ་བ་ཉིད་དང་འགལ་བའི་མེ་གང་ཡིན་པ་དེ་རེས་འགའ་ཐག་ཉེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། སྲ་བ་མེད་པ་དང་བཅས་པ་ནི་དེ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ན། སྲ་བ་ལ་སོགས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། དེ་མེད་པ་ན་ ཡང་ལོག་པ་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་འདིར་ཡང་གལ་ཏེ་ལམ་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གང་ལས་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཉེས་པ་འགོག་པར་བྱེད་པ་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ལས་སེམས་དེ་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ བས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱུས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཞིང་།འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྐྱོན་རྣམས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་གང་གི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཉམས་པ་མེད་པ་དེ་ལ་དེའི་སྐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མེ་ལ་གྲང་བ་ལྟ་བུའོ། ། བདག་མེད་པ་གོམས་པར་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུད་ལ་ཡང་བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཉམས་པ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

若与见无我相对治分相连，若现前，由见转故。贪等于彼时亦不见现行故。如是非自性故因不成。
论式为：若于某有对治分现前，所断则非定现行法性，如有冷现前时石等无暖触。贪等亦于识相续有对治分现前时是所断，此为能遍相违所缘。
虽如是，如铜等坚性违品火现前时虽成融化无坚性，然仍可生，如是对治分现前退时，诸烦恼亦是可生法性。故若某是某对治分，从修习极离彼成不定耶？
诸烦恼亦非如坚性生。何故？由过患永灭，其自性无转故。铜等坚性所违火，由有时近故，具无坚性，彼现前时无坚性等现前，彼无时复转是应理。
此中若成道则如是，然非如是。若尔云何？从极修习遮止过患见无我，心成彼自性。故由成彼自性因非转，无坏故诸过亦不生。
论式为：若于某无某对治分坏，则于彼无彼机会，如于火无冷。于修习无我识相续亦无我见对治分坏，此为能遍相违所缘。

།མ་ངེས་ཕྱིར་རོ་ཐལ་བ་བཞིན། ཤིང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན དུ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་ཉེས་པ་རྒྱུན་བཅད་པ་ཡང་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་གང་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་གང་ཞིག་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །སྲོག་ ཆགས་གང་ཞིག་ང་ཞེས་བདག་མཐོང་བ།འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་དེ་ལ་བདག་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་འདི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་སྟེ། འཇིག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུའོ། །ཆགས་པ་ནི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཆགས་པའོ། །དེ་ལ་གནོད་ པར་བྱེད་པའང་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དེ་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་གནོད་པ་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་བདག་ལ་ཆགས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ལ་ཤེས་པ་གང་སྐྱེ་བའི་གནོད་པ་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ ལ་ཤེས་པ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མེ་ལ་དྲོ་བར་རྟོགས་པའི་དུས་ཀྱི་དྲོ་བའི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་ཆགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་བདག་ལ་སྐྱེ་བའི་གནོད་པ་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ ཡིན་ཏེ།བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་ཡུལ་དེ་སུན་ཕྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ཡུལ་གང་ལ་ཉེས་པར་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཆགས་པ་སྐྱེ་བ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ཅན་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ལ་ཉེས་པར་མཐོང་བའི་སྒོ་ ནས་སུན་འབྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཅན་ཡང་བདག་ལ་ཉེས་པར་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །ཡང་ན་གང་ཞིག་གང་ལ་ཉེས་པར་མཐོང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། དེར་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བ་ དེ་ནི་དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ཅན་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ལ་ཉེས་པར་མཐོང་བ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཅན་ཡང་ཉེས་པར་མཐོང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། དེར་ཆགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་ བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་བདག་ཉིད་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང་། བསྟན་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་བདག་ཏུ་ཆགས་པས་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་པ་དག་གི་བདེ་ལ་སྲེད་འགྱུར་ཞིང་། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཆགས་པ་བསྟན་པ་དེ་ནི་ དེའི་བདེ་བ་ལ་ཡོངས་སུ་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུའི་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ།

由不定故如灰。如木不极成灰，如是由对治分断除过患相续亦生，此亦不定。于"若某是某自性"等论式中，由"若某某"等显因成立。
有情见我为我，是迷乱。由趣近彼自性故，于彼事物见为我性此为常，即无坏。执著即执著我。于彼能害亦是见无我性。若不许彼时，由无能害故常执著我，如是则不解脱。
论式为：若于某无某知生能害，则于彼知不转，如于火暖解时暖知。于我见执著知亦无生我能害，此为能遍相违所缘。亦非不成，由我见境无破故。
论式为：若某于某境不由见过患门破除，则于彼生执著不转，如贪者不由见过患门破除妙境。我见者亦不由见过患门破除我，此为能遍不得。
或若某于某非见过患及生贪，则于彼不离贪，如贪者于妙境无见过患生贪。我见者亦非见过患及生执，此为能遍不得。此亦非不成，由不欲我性故，及已说故。
如是由我执，因故于彼等乐生爱。论式为：若某于某说执著，则于彼乐具遍爱，如凡夫位补特伽罗自性。

།སྐྱེས་བུ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བར་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡང་ཕྱིས་ཀྱང་ཆགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ ན་བདག་གི་བདེ་བ་ལ་སྲེད་པས་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོའི་སྐྱོན་རྣམས་ཡོད་པ་སེལ་བར་བྱེད།ཡོན་ཏན་འཛིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་བདག་གི་བདེ་བ་ལ་ཡོངས་སུ་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ ནི་བདག་གི་སྐྱོན་མཐོང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པའམ།དེའི་བདེ་བའི་ཆ་ཤིན་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡང་བདག་གི་བདེ་བ་ལ་ ཡོངས་སུ་སྲེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ། ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ཡོངས་སུ་སྲེད། །ངའི་ཞེས་དེ་ཡི་སྒྲུབ་བྱེད་ ལེན།།ངའི་ཉིད་དུ་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྟན་པོར་ཡོངས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་མཐོང་བ་ཅན་ཡོངས་སུ་སྲིད་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ངའི་ཞེས་བྱ་བའི་སེམས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་བརྟན་པོ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྔོན་གྱི་ གནས་སྐབས་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་ཡང་བདག་གི་དངོས་པོ་ལ་ཕྱིས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་དུ་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་ཡོངས་སུ་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སྐྱེས་བུ་བདག་ཏུ་མཐོང་བས་བདག་ལ་ ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྲེད་པས་ཡོན་ཏན་དུ་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་ཡོངས་སུ་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་བདག་གིར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་རྩོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ།དེས་ནི་ཇི་སྲིད་བདག་མངོན་ཆགས། །དེ་སྲིད་དུ་འཁོར་བར་ ཡོངས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།།བདག་ཡོད་ན་ནི་གཞན་དུ་ཤེས། །ཇི་སྲིད་དུ་བློ་བདག་ཅེས་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་སྲིད་དུ་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་། དེ་ཡོད་ན་དེ་ལྟར་མི་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ། དེ་ཐམས་ཅད་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དུ་འདུ་ཤེས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟ་ བུའི་བློས།བདག་གཞན་ཆ་ལས་འཛིན་དང་སྡང་། །བདག་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ལས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་མངོན་པར་ཆགས་པའོ། །གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལས་སྡང་བ་ཡིན་ཏེ་ཡོངས་སུ་དོར་བའོ།

欲显离贪补特伽罗后亦说执著，此为自性因。如是由爱著我乐故，趣近成办乐性，除有漏事物诸过患，执持功德，是其义。
论式为：若某具遍爱我乐，则非见我过患，或见彼乐分极成办为功德，如凡夫位补特伽罗自性。欲显离贪补特伽罗亦具遍爱我乐，此为能遍相违所缘。就第二所立，是自性因。
如是于成办乐，见功德遍爱，执取我所成办。坚固执取我所成办乐。
论式为：若某于某见功德具遍爱，则于彼成具坚固我所执心，如前位补特伽罗自性。欲显离贪补特伽罗后亦于我事见功德具遍爱，此为自性因。
补特伽罗由见我故，由爱我等爱，具见功德遍爱，具我所执，起执取等相轮回执取。由此乃至现执我，尔时轮回遍转。
有我则知他，乃至心执著我，尔时有我想，有彼则不执彼一切为他，是为他想。如是心由我他分执与嗔，由执我故遍执是贪著，由分别他故是嗔即遍舍。

།ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་སྡང་བ་དག་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ དག་ཡིན་ཏེ།འདི་དག་དང་ནི་ཀུན་འབྲེལ་ལས། །ཇི་སྲིད་དུ་ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཇི་སྲིད་དུ་འཁོར་བ་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བདག་མེད་པར་མཐོང་ བ་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་།དེའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གནོད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་བདག་གི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་འཁོར་བར་འཁོར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་བདག་ ལ་ཆགས་པར་འགྱུར་ན་ནི།དེ་ཡི་ལ་ངེས་ཆགས་བྲལ་མིན། །ལོངས་སྤྱོད་ལ་རག་ལུས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་གིར་བྱེད་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པའི་བདག་གི་དང་འབྲེལ་པ་ཙམ་གྱིས་བྱས་པའི་ཆགས་ པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་བདག་ལ་ཆགས་པ་དེ་ནི་ངེས་པར་བདག་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་ཕྱིས་ཀྱང་བདག་ལ་ཆགས་ པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཉེས་མེད་བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་། །བྲལ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་འཚེ་བ་མེད་པའི་བདག་འདོད་པ་ཡིན་པ་ དེ་ལྟར་ན་བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ཞིང་རྣམ་པར་འཚེ་བ་མེད་པར་འདོད་པ་དེ་ནི། དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའམ། །ཞེན་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཉིད་ བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ།།བདག་ཏུ་སྨྲ་བའང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་བདག་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ཞིང་རྣམ་པར་འཚེ་བ་མེད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཆགས་པ་སྐྱོན་ བཅས་ཤེས།།བདག་ནི་ཉེས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཆགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཁས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། སྦྲུལ་གྱིས་ཟིན་པའི་སོར་མོ་བཞིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་གཞན་དག་སེམས་ སོ།།འདི་ཉིད་ལ་མི་མཉེས་པས་གལ་ཏེ་ཆགས་པས་ཉེས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་འདྲི་བ་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཏུ་ཆགས་པ་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་སྤངས་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་སོ།

遍执与嗔即是贪与嗔。由与此等相连故，乃至生嫉妒、悭吝等一切过患，乃至为轮回者。由无我见故，彼等一切非有，如是见无我是我见及其自性诸过患之能害。
若谓如具我执，如是离我执亦不轮回者，此非然。如是若补特伽罗生我执，则于彼定非离执。由依受用成办性故，非离我所执。如是具我执者非仅由我所关系所作之执。
若执我者定具执著我所关系之根等，如前位补特伽罗自性。此补特伽罗后亦具我执，此为自性因。亦非不成，如是：无过我执及，离执因非有。彼补特伽罗欲唯离苦无害我，如是非离我执性。
论式为：若某于某欲离苦无害，则于彼非离贪或无执著，如前位补特伽罗具我执。我论者于离贪位亦欲我离苦无害，此为能遍相违所缘。
若谓执著具过知，我是无过性，于彼执著即具过。由具过故应由智者舍，如被蛇咬指，如是他人思。于此不悦故，若执著具过，问此有何过。由我执具过故，说彼应断。

།དེས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བདག་ཏུ་ཆགས་པ་འདི་ཡི་ཡུལ། །བདག་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་དུ། སུན་ཕྱུང་མེད་པར་ནི། དེ་སྤངས་པར་ནི་ནུས་མ་ཡིན། །དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཆགས་པ་སྐྱེ་བ་སྤངས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་ལྟ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཆགས་པ་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་གྱི་ཉེས་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་དེས་ནི་དེ་ལ་ཆགས་པ་སྤོང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ཅན་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ལ་ཆགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཉེས་པ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདིས་ ཀྱང་བདག་ཏུ་ཆགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཉེས་པ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ།།ཡོན་ཏན་སྐྱོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འདི་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་དོ། །འདོད་སྡང་སོགས་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན་ཡོན་ཏན་སྐྱོན་དང་རྗེས་འབྲེལ་པའི་འདོད་པ་ ཡུལ་ལ།ལ་ལ་ཡོན་ཏན་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཞིང་ཞེ་སྡང་ཡང་ཉེས་པ་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མཚན་མཐོང་བས་ཕྲག་དོག་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ འཇུག་པའི་འདོད་པ་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་དེའི་འདི་སྤངས་པ་ནི།སྤོང་བའི་ཐབས་ནི་འདིར་སྤོང་བར་མངོན་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་དེ་དག་ཡུལ་ལ་མཐོང་མེད་པ། ཡུལ་གང་ལ་ཡོན་ཏན་མཐོང་བས་འདོད་པ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་ཡོན་ ཏན་མཐོང་བ་མེད་པས་འདོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་།ཞེ་སྡང་ཡང་ཉེས་པ་གང་མཐོང་བས་སྐྱེ་བ་དེ་སྐྱོན་མཐོང་བ་མེད་པས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །གོ་རིམས་གང་ཡིན་ཕྱི་ལྟར་མེད། །དེ་ལ་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཕྱུང་ནས་གཞན་དུ་འདོར་བར་བྱེད་ པ་དེ་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་བདག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བའི་སྒོ་ནས་འོངས་པའི་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཆགས་པ་ནི་ཇི་སྲིད་བདག་ཏུ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་མ་གྲུབ་པ་དེ་སྲིད་དུ་གང་ལས་སྤངས་པ་ཡིན། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་གང་ལ་ སྐྱེས་བུའི་འདོད་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི།དེ་ལ་དེ་མཐོང་བ་ཡོད་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་མཐོང་བས་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ལ་སྐྱེས་བུ་འདོད་པ་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུའོ། །འདིའི་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཡང་བདག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བའི་སྒོ་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་ པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

若谓因此因不成者，此我执之境，我为何者彼境无破除，则不能断彼。不能断其境执生，由唯见有彼自性故。
论式为：若某于某生执之境不见过患，则彼不能断彼执，如贪者不见妙境执境过患。此补特伽罗亦不见我执境过患，此为因不得。
由"功德过患"等建立此论。问贪嗔等何等？答：功德过患随系欲境，由随系见功德生，嗔亦由随系见过患。由说"等"字，摄如实见因缘生嫉等。
如是转起欲嗔等彼，此断即是此中欲显断方便。即：于境不见彼等过患功德。于何境由见功德生欲，彼由无见功德成无欲，嗔亦由何见过患生，彼由无见过患。
次第为何如外无，于彼拔除不欲刺等而弃他处，意功德非如是。是故由见有我门来之我现执，乃至未破见我因缘，从何能断？
论式为：若由见门于某生补特伽罗欲，则于彼有彼见非无，如由见成办乐于妙境生补特伽罗欲。此我执亦由见有我门生，此为能遍相违所缘。

།གལ་ཏེ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་བ་ལས་ཆགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ཉེས་པར་མཐོང་བ་ལས་དེ་མེད་པར་འགྱུར་ན། འདི་ལྟར་ཆགས་སོགས་ཡོན་ཏན་ལས་ཆགས་པ་མིན། འོན་ཀྱང་དོན་གྱི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ ལས་ཆགས་པ་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་གྱི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ལས་ཆགས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།བདག་ལ་ཆགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་བདག་ཡོད་པ་མཐོང་བ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཏུ་ཆགས་པའི་རྒྱུ་ཚད་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་བདག་ཏུ་ ཆགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་འབྲས་བུ་རྒྱུ་གང་གིས་བཟློག་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་མ་ཚང་བར་བྱས་པས་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ཡིན་ན།དེ་ནི་བདག་ཏུ་ཆགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་བདག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ཡོད་པ་འདི་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བདག་ཏུ་ཆགས་པ་མ་སྤངས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་ གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡོད་ན་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཡང་བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་ པའོ།།དེ་ནི་འདིའི་ཡུལ་སུན་ཕྱུང་མེད་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆགས་པ་ནི་སྐྱོན་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཞིང་། ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྲུལ་གྱིས་ཟིན་པའི་སོར་མོ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ ཏུ་ཆགས་པ་ཡང་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བདག་ཏུ།ཆགས་ལ་སྐྱོན་བཅས་ཅན་མཐོང་གང་། གང་གིས་འདི་སྤངས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་རྟེན་ནི་ཡིན་པས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་གཞན་གྱིས་མ་གྲུབ་པའི་ལན་ འདེབས་པར་བྱེད་དེ།བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལས་བདེ་བ་ལས་ཡོངས་སུ་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་སྡུག་བསྔལ་དུ་འགྱུར་བའི་འཁོར་བ་ལེན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཆགས་པའི་ཉེས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྟེན་ཡིན་ན་དེ་ནི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྦྲུལ་གྱིས་ཟིན་པའི་སོར་མོ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དེ་སྡུག་བསྔལ་ གྱི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཉེས་པ་ལྡན་པ་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཡང་འདིར་ཆགས་བྲལ་མིན། བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལའོ།

若我执由见功德生执，则由见彼过患成无者，如是执等非由功德生执，然由见义功德生执，即由见境功德生执。
我执见功德因缘即唯见有我，彼无不具。于我执因无量彼，我执此果由何因能遮？如是由令因不具遮果，然此于有我执因缘见有我者非有，如是唯未断我执。
论式为：若某由某因，则彼具因时非无，如具种等和合因之芽。我执亦由我见为因，此为能遍相违所缘。此即建立"未破彼境"等论。
执具过患，具过患者应由智者舍，如被蛇咬指。我执亦具过患，是故应舍。于此所说，见我执具过患何者？若问由何断此，答：由是苦依。此答他不成，由我执生具遍爱乐，取成苦轮回。是故执过患即是苦因，如是成就具过。
论式为：若是苦依则具过应舍，如被蛇咬指。我执亦是苦依，思为自性因。虽彼由是苦依故，具过应舍，如是此中非离执，于我执。

།གང་ལས་སམ་ཇི་ལྟར་རང་ཉིད་མཐོང་ཕྱིར་དཔེར་བདག་བཞིན། ཇི་ལྟར་བདག་ལ་རང་གི་བློ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདག་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ན་ ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བདག་ལ་ཆགས་པ་ཡང་རང་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ལ་སྐྱེས་བུའི་རང་གི་བློ་གཅིག་ཏུ་ངེས་ པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་བདག་ཉིད་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་ཡང་བདག་ལ་ཆགས་པ་ལ་རང་གི་བློ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་ཅན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། ། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། །གལ་ཏེ་དེ་མིན་བདག་སྡུག་བསྔལ། །རྒྱུ་མིན་བདག་གིར་ཆགས་པའི་བློ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། བདག་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཡན་གར་བ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བདག་ལ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད ཡིན་གྱི་བདག་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སོར་མོ་དུག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་ལ་དུས་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ ཀྱང་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ཡང་དེ་དང་འདྲ། ཇི་ལྟར་བདག་ཡན་གར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་དད་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་བདག་ ལ་ཆགས་པ་ཡང་ཡན་གར་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བདག་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་གཉིས་ཀྱང་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བདག་ཡན་གར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་ མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བདག་མེད་པ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པས་ན་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་གཉི་ག་ཡང་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་རྒྱུ་ལྷག་པ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ།དེ་ཕྱིར་གཉི་ག་ཆགས་བྲལ་མིན། །ཇི་ལྟར་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ཉེས་པ་མཚུངས་པ་ཅན་གྱི་བདག་གི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བདག་དང་མཚུངས་པའི་ཉེས་པ་དག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ།

从何或如何由见自性故，如我般。如于我由自心为因，我虽是苦因亦非离贪，如是我执虽执为自性是苦依，亦不成离贪，如是显示不定。
论式为：若于某补特伽罗一向决定自心，则虽具过亦非离贪性，如自身。补特伽罗于我执亦有一向决定自心，此为能遍相违所缘。
虽如是，若非彼我非苦因。由具我执心及根等故，我是苦因，而非单独，如是我执等具过，我非是。
论式为：若某由具某故为苦因，则于彼具过非他，如指由具毒故具苦因时具过。我亦由具执等故为苦因，此为自性因。
彼亦同彼，如我单独非苦因，然由具我执等故，如是我执亦非单独，然由具我故，不许我具过，是故因不定。如是二者皆无过。
如我单独非苦因故非具过，如是无我之我执等亦非苦因故，我执等亦非具过。由如是二者相等故，无离我执因余胜因故，是故二者皆非离执。如我执及根等过患相等之我非离执，如是与我相等过患之我执等亦不成离执。

། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་པ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་ཉེས་པ་མཚུངས་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་མེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དེས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་ཉེས་པ་མཚུངས་པ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་གཅིག་ལ་མེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་དེ་ལས་གཞན་དག་ལའང་མི་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་བདག་དང་སྐྱོན་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་ཡིས། །སྦྲུལ་གྱི་ཡན་ལག་བཟུང་བཞིན་འགྱུར། །སྐྱེས་བུ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་སྒོམ་པར་བྱེད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པས་ཀྱང་བདག་ཏུ་ཆགས་ པ་སོགས་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་སྦྲུལ་གྱིས་ཡན་ལག་བཟུང་བ་བདག་གི་ཉིད་དུ་ཉེས་པར་བཟུང་བ་དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་སྒོམ་པ་དང་ལྡན་པས་སྤོང་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་སྡུག་ བསྔལ་བསྒོམ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་སྦྲུལ་གྱིས་ཡན་ལག་བཟུང་བ་སྒོམ་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་གྲོལ་བར་འདོད་པ་ཡང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་སོ།།བདག་གི་བློ་ནི་བཅོམ་པས་འདིར། །དོར་བ་ཡིན་གྱི་བཟློག་ལ་མིན། །ཇི་སྲིད་དུ་སྦྲུལ་གྱིས་བཟུང་བའི་ཡན་ལག་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྟེན་གྱི་བློ་ཉམས་པ་མེད་པ་དེ་སྲིད་དུ། དོར་བར་སྤྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་རང་བཞིན་ དུ།གནས་པར་མ་གྱུར་པ་ན་མན་ཆད་ཡན་ལག་འདི་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལ་བདག་གི་བློ་འདོར་བར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཡན་ལག་དེ་དོར་བར་འགྱུར་རོ། །འདིས་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཇི་སྲིད་དུ་བདག་གི་བློ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་དོར་བ་མ་ཡིན་ནོ། ། དབང་པོ་ལ་སོགས་ལོངས་སྤྱོད་པའི། །རྟེན་ཉིད་དུ་ནི་བཟུང་བ་ལ། །ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྟེན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ལའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །རང་ཉིད་བློ་ནི་གང་གིས་བཟློག་།དེ་ལ་ཆགས་བྲལ་དེ་གང་ལས ཡིན་ཏེ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན། དཔེར་ན་ལུས་ལ་སྐྲ་སོགས་བོག་པ་ན། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་མཚུངས་པ་དེ་འདྲ་བ་འབའ་ཞིག་ལ། སྐྱོན་བཅས་བློ་ནི་སྐྱེ་འགྱུར་རོ།

《量理论释》第二十品：
论式为：若某与某过患相等，则彼无性唯以彼为因之离贪不缘彼，如二过患相等补特伽罗中，于一无性唯以彼为因之离贪于余亦不生。贪等亦与我过患相等，此为能遍相违所缘。
虽如是，若由修苦，如蛇执肢。补特伽罗于我执等修习苦，由修苦亦成离我执等贪，如蛇执肢执为自性，彼亦由具修苦而舍，如是因不成。
论式为：若某于某具修苦，则于彼离执，如补特伽罗修蛇执肢。欲解脱补特伽罗亦于我执等具修苦，思为自性因。
由破我心此中，是舍非遮。乃至未坏蛇执肢受用依心，尔时不乐舍。当不住自性时，此肢非受用依，舍我心时舍彼肢。此显不定。是故乃至有我心，尔时非舍。
于执根等受用，依性所执，于执成办受用依性。由说"等"字摄身根等。自心由何能遮？于彼离贪从何有，即非有。如是彼为一切众生现量，如于身剃发等时，支分无别具功德过患相等如是者，生具过心。

།རང་གི་བློ་ནི་མ་རྟོགས་ ཏེ།།ངའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་རྟེན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བློ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ལ་ཆགས་བཅས་སྐྱེ་འགྱུར་ལྟར། སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ལས་ཐ་དད་པར་མ་གྱུར་པ་བདག་གི་ཉིད་དུ་ཀུན་ནས་བཟུང་བ་ཡོད་ན་ཆགས་པའི་བློ་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ གིས་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་རྟེན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་དེ་ལ་དེའི་རང་གི་བློ་ཉིད་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སྔར་གྱི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་ཉིད་ཀྱི་བློ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་འདོད་པས་ཀྱང་ཕྱིས་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་དབང་ པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་རྟེན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་གིས་རང་གི་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་དེ་ལ་ནི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔར་གྱི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདིས་ ཀྱང་ཕྱིས་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ལས་གཞན་པ་ཡོད་ན་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་ལས་ འབྱུང་བའི་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའོ།།བདག་ལ་གནས་པའི་སྐྲ་དང་སེན་མོ་དང་འཆིལ་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མེད་པ་ཡང་བདག་གི་བློ་ཡོད་ན་འགྱུར་ཞིང་། ལུས་ལས་འབོགས་པ་དག་ལ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་ གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པ་གོམས་པ་ལས་བདག་ཉིད་དུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྤོང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གང་ཞིག་གང་གིས་རང་གི་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར། དེ་ལ་རང་བློ་འཕྲོད་འདུ་བ། །ལ་སོགས་འབྲེལ་པས་སྐྱེད་ཡིན་ན། །ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་གི་བློ་བདག་ལ་འཕྲོད་པ་འདུ་བའི་འབྲེལ་པ་ལས་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་རྟེན་ཉིད་དང་། དབང་པོ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ པ་ཉིད་འབྲེལ་པ་ལས་སྐྱེ་བ་བཟུང་ངོ་།།འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ན་ཡང་། དེ་བཞིན་ཡིན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་མ་ཚང་བ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

未了知自心，由离"我受用依成办"之心故。如于他生具贪，如发等不异于身执为自性时生贪心。
论式为：若某执某为受用依成办性，则彼自心不遮，如前位补特伽罗之身根等自心。欲离贪补特伽罗亦执后位身根等为受用依成办性，此为因相违所缘。
若执为自性者则非离贪，如前位补特伽罗。此补特伽罗亦执后位身根等为自性，此为能遍相违所缘。
若某有时生，于余有时亦不生者，则从彼生，如从种生芽。于住我之发爪涕等无离贪亦由有我心生，于剃除身者虽有彼，于无差别亦不生，此为自性因。
虽如是，若谓由修习苦断执为自性等，如是于"若某执某为自性"论式因不成者，此非如是。如是：
于彼自心利害，等关系所生若是。于贪等自心由我利害关系所生。由说"等"字，摄身受用依性及根受用成办性关系所生。关系即使是欲离贪位，如是如前无不具。

།བདག་ལ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་དེ་ལྟར་མཐོང་ཡང་། འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལ་སོགས་ པའི་འབྲེལ་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་ཉིད་ཀྱི་བློ་བཅོམ་པ་མིན།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་གང་གིས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་དེ་ནི་ཡོད་ན་འཇིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བའི་མྱུ་གུ་ལ་དེའི་འབྲས་བུའི་ཐ་སྙད་ ཀྱི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ།།ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་གི་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲེལ་བས་སྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གང་ཡང་གྲངས་ཅན་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲེལ་བས་བདག་ཏུ་ ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་བློ་སྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པས་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་གྱི།ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུ་དག་ལ་གཅིག་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཅན་གྱི་བློ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་འཁོར་བ་ཡིན་ཞིང་། གང་གི་ཚེ་རང་བཞིན་ དང་སྐྱེས་བུ་གཞན་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པ་དེའི་ཚེ་རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་གྲོལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་ན།དེ་དང་དེ་ཡང་དེ་ལ་རང་གི་བློའི་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལ་སོགས་འབྲེལ་པས་སྐྱེད་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་དེར་སོགས་པ་སྨོས་པས་བསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་གི་བློ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་དག་ནི་བློ་གཅིག་གི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ ན།དེ་དག་ལ་རང་གི་བློར་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་འགྱུར་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །འཕྲོད་པ་འདུ་སོགས་མེད་ན་ཡང་། །འཕྲོད་པ་འདུ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན། ཐམས་ཅད་ལ་ནི་ཕན་འདོགས་ཡོད། །རང་གི་བློའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུ་དག་ལ་ གཅིག་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱས་པའི་རང་གི་བློ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་མེད་ན་ཡང་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་མེད་ན་ཡང་གང་ཡོད་ན་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཅིང་དེས་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་ས་ བོན་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་།སཱ་ལུའི་ས་བོན་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའོ། །རང་གི་བློ་ཡང་གཅིག་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་མེད་ན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དག་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོའི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ ཚིགས་སོ།

虽见我执等过患如是，由利害等关系所生之我执等自心不破。
论式为：若某由某生某知，则有时不灭，如从种等生芽时彼果名知。执等自性知亦由利害等关系所生，此为能遍相违所缘。
数论师若谓由利害等关系生我执等自心者，则于彼不离贪故不解脱；我等则谓乃至有自性与补特伽罗一性决定心时为轮回，当知自性与补特伽罗为异时，由知自性与补特伽罗差别故得解脱。彼等亦由"于彼自心利害等关系所生若是"等语已遮。
如是亦当说：由无知自性与补特伽罗差别故，非我执等自心，然由受用支分性故。如是外境差别非一心因，于彼等由益自心门亦成。
虽无利害等，非利害外境，一切有益。如是自性与补特伽罗非一性决定自心，由无彼亦有所益能益门故。
论式为：若某无某亦由某有而有，则于彼无待且彼所作，如无麦种亦由有稻种而有之稻芽。自心亦无一性知时，于外境有所益能益事知，此为自性因。

།བདག་ནི་གལ་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་རྟེན་ཡིན་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ། རང་བློ་མི་འགྱུར། རང་ཉིད་ཀྱི་བློ་ཉིད་སྦྲུལ་གྱིས་ཟིན་པའི་སོར་མོ་བཞིན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ ནོ་དེས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་མི་འདོད་པའི་ཚོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་རང་གི་བློར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྲུལ་གྱིས་བཟུང་བའི་སོར་མོ་དོར་བར་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །བདག་དང་ལུས་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཀྱང་མི་འདོད་པའི་ ཚོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གཅིག་ཏུ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་མིན། །ལུས་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དང་དེ་ནི་ངེས་པར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན། རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་བདེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱང་འདི་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་།རྣམ་པ་གང་གིས་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་བདེ་བ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཆ་དེ་ཙམ་གྱིས་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་རྟེན་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཆགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་ བ་ནི་གང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་བརྟེན་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྣམ་གྲངས་འགའ་ཞིག་གིས་བདག་གི་བདེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་ན་ཡང་སྲེད་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དང་བདེ་བ་ཉེ་བར་བྱེད་པའི་བློ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་ སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཚ་བ་ཅན་ཆུ་བསིལ་མོ་ལ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་འདི་ཡང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་བརྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཡང་གཅིག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཕལ་ཆེར། ལུས་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བ་ཉེ་བར་བྱེད་པའི་བློ་དང་། ཆགས་པ་དང་བཅས་པའི་བློ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དུག་བཅས་ཟས་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་ཡང་དུག་དང བཅས་པའི་ཟས་ལ་སོགས་པ་སྲོག་འཕྲོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི།བདེ་བའི་ཆ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་ལས་གཞན་པའི་སྲོག་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་ཁྱད་པར་ཅན་བདེ་བ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དང་། བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

我若是苦依故，于作为安立苦因的身根等，不生自心。如蛇执指，自心即成苦因应舍，是故因不成。
论式为：若某为某不悦受因，则不生自心，如蛇执指应舍。我与身根等聚亦为不悦受因，此为能遍相违所缘。
一向彼非苦，身根等彼彼非定为苦因，由分别亦有乐因性。是故虽是生苦性，然由何相为我执等乐因之分，仅以彼分为乐受用依作者，如是由具贪性故，苦因性不成。
论式为：若依我执，则虽是苦因，由某分别为自乐因故，虽知彼为苦因亦成具爱及作乐心者，如凡夫热病者于冷水。此欲离贪补特伽罗亦是依我执，此为自性因。
虽如是，若谓虽一向非苦因，然由多分身根等为苦因故，非作乐心及具贪心，如毒食，如是因不定者。彼彼非有。如是虽毒食等夺命，有乐分故，然有异于彼不害命极殊胜作乐性及成办乐。

།དེའི་ཕྱིར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་བདེ་ བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཤིན་ཏུ་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ལས་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བདེ་ཆགས་ལས་རྒྱུའི་ཕྱིར་དེ་འགལ་བ་ནི། བདེ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གནོད་པ་དུག་དང་བཅས་པའི་ཟས་ལ་ཆགས་བྲལ་འགྱུར་རྣམ་པ་གཞན་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་བདེ་བ་སྒྲུབ་ པར་བྱེད་པ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ནི།ཁྱད་པར་དེ་ལ་སྲེད་པ་ཡིས། ཕལ་ཆེར་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྲིད་པ་ཅན་ནི། བདེ་བ་ཅུང་ཟད་ཡོངས་སུ་སྤོང་། གང་གིས་ཟས་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་ཟས་འགལ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་མ་རྙེད་པར་མཐོང་ཞིང་། ཟས་ འགལ་བ་ཡོངས་སུ་ལོངས་མ་སྤྱད་ན་བཀྲེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ནད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་འཆི་བར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ།དེ་ལས་གཞན་པའི་འཚོ་བའི་རྟེན་མེད་པའི་ཕྱིར། བསམ་པ་མེད་པ་བདག་ཆགས་ལས། །ཇི་ལྟར་རྙེད་པ་བཞིན་ལ་འཇུག་།ཇི་ལྟར་རྙེད་པའི་ཟས་ དུག་དང་བཅས་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་།ཕལ་ཆེར་སྡུག་བསྔལ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པ་བསལ་ནས་ད་ལྟར་གྱི་བདེ་བ་ལ་ཆགས་ནས་ཡོངས་སུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། བུད་མེད་དག་ནི་མ་རྙེད་པ། །དུད་འགྲོ་ལ་འདོད་སྤྱོད་མཐོང་བཞིན། །སྐྱེས་བུ་འདོད་ལྡན་དག་བུད་མེད་དག་དང་ ལྷན་ཅིག་འདུས་པ་མ་རྙེད་པ།དུད་འགྲོའི་འགྲོ་བ་དག་ལ་ཡང་བདག་གི་བདེ་བ་ལ་སྲེད་པས་བདག་ཏུ་ཆགས་པས་འདོད་པ་སྤྱོད་པར་བྱེད་ཅིང་བར་མ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེས་ན་འཁོར་བའི་ནང་ན་གནས་པ་ཅན་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་སྲེད་པས་སྐྱེས་བུ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་དེ་གང་གིས་འབའ་ཞིག་ལ་ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན། སྦྱོར་བ་ནི་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ པ་མཐོང་བ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕལ་ཆེར་སྡུག་བསྔལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཡང་དེ་བདེ་བའི་སྲེད་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་ཚ་བས་གདུངས་པ་ཅན་དེ་ཉིད་ཆུ་བསིལ་མོ་འཐུང་བ་ལས་ནད་ཤིན་ཏུ་འཕེལ་བ་རྟོགས་བཞིན་དུ་ཡང་ཆུ་བསིལ་མོ་འཐུང་བའམ། བཀྲེས་པའི་ སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཤི་བར་རྟོགས་པ་དག་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་མེད་པ་ན་ཟས་དུག་དང་བཅས་པ་ཟ་བ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་འདི་ཡང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་མཐོང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།

是故从彼获得命等及殊胜乐受用，如是由殊胜乐贪为因故，彼相违即由殊胜乐害毒食离贪成其他相故。
异彼成办乐性者，由彼殊胜爱故，多分乐苦成办有者，舍少许乐。由见无异于违食等之无违食等，若不受用违食则见由饥等病自死时，由无异彼活命依故，无思我执从，随所得而入。虽随所得食具毒，多分除苦相应过已，贪现乐而受用。
如是：
未得女人者，见于畜行欲。
具欲士夫等未得与女人和合，于畜生趣亦由自乐爱我执行欲，非依中等。是故住轮回者于成办乐等无极成办乐性。
由爱具我执士夫舍苦因如是，彼由何独极离贪？论式为：若具我执及见殊胜成办乐者，则于多分成办苦亦由彼乐爱而入，如热病者虽知饮冷水极增病仍饮冷水，或知由饥苦死者，无他殊胜成办乐时食毒食。此欲离贪位亦具我执及见殊胜成办乐，此为自性因。

།ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཐམས་ཅད་མ་ཚང་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པའམ། མེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དོན་གྱིས་བདག་དེ་འཇིག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་ཉིད་འདོད་པ་གང་ ཡིན་དེའི།སྐྱེས་བུ་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ནི་འཇིག་པར་འདོད། །མྱོང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཆགས་པ་ཡིས་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད། །བདག་འདོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། མྱོང་ དང་ཐ་སྙད་ཡོན་ཏན་དག་།ཀུན་གྱི་རྟེན་ནི་ལྡོག་པ་ཅན། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ལྡོག་པ་ཅན་དང་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ལྡོག་པ་ཅན་དང་། ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ལྡོག་པ་ཅན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་མི་འདོད་ཅེ་ན། འདི་ལྟར་ཆགས པ་སྟེ།ཞེན་པ་དེ་འདྲ་བའི་རང་བཞིན་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ། །ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་མཚུངས་པར་འགྲོ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་འདོད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བར་བྱེད། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ དང་།ཐ་སྙད་དང་། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ལྡོག་པ་ཅན་ཤིན་ཏུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕ་བུ་ལ་ཆགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་འདི་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་། ཐ་ སྙད་དང་།ཡོན་ཏན་གྱི་རྟེན་ལྡོག་པ་ཅན་དུ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། དེས་ནི་དེའི་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་མེད་པ་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་། ཐ་སྙད་དང་། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ལྡོག་པ་ཅན་ཡིན་པར་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་གྱི་བདག་ཉིད་ལྡོག་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་གྲོལ་བར་འདོད་པ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་གྱི་བདག་ཉིད་ལྡོག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་བས་ན་གང་ཞིག་བདག་གང་ཡིན་པ་མེད་པར་མི་འདོད་པ་དེས་ནི་དེའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལྡོག་པ་ཅན་ཡིན་པར་འདོད་པར་མི་བྱའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཤིན་ཏུ་མེད་པར་མི་འདོད་པ་དེ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་ཐ་སྙད་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་རྟེན་ལྡོག་པ་ཅན་ཡང་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕ་དེ་ཉིད་བུ་ལ་ཆགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ཡང་བདག་ཤིན་ཏུ་མེད་པར་མི་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།

欲受用等一切依不具足，或由无差别故，义成欲彼我灭。何为自欲者，即具我执士夫。如何欲彼灭？由"经验等"等语显示无差别。由贪如何欲？非我欲性。云何？
经验名言功德等，一切依是转，
即一切经验依转、一切名言依转及智慧等一切功德依转。
何故不欲灭？如是贪即执著，无如是自性体性。由离一切受用等依故，趣向无等我性之欲求。
论式为：若某于某具贪，则于彼非极欲一切经验、名言、功德依转，如父于子贪。此士夫亦具我贪，此为能遍相违所缘。
若欲此即经验、名言、功德依转时，则彼欲彼无我性。如是由无自性于经验、名言、一切功德依转无少许差别。
论式为：若经验名言一切依我性转，则为无我，如石女子。欲解脱士夫亦是经验名言一切依我性转，此为自性因。
是故若不欲无某我，则不应欲彼一切经验等亦转。论式为：若某于某极不欲无，则亦不欲经验、名言、功德依转，如父于子贪。欲离贪士夫亦极不欲无我，此为能遍不得。

།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི ཕྱིར།རྣམ་པ་ཀུན་དུ་བདག་འཛིན་པས། །ཤིན་ཏུ་བདག་ལ་ཆགས་པ་བརྟེན་པར་བྱེད། །དེ་བས་ན་སྐྱེས་བུ་འདིའི་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཡང་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བདག་ཏུ་ཆགས་པའི་ས་བོན་དེ། བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་སྐབས་ཅན་དུ་རྣམ་པར་གནས་ པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་རྒྱུ་གང་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་ལྡན་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ནད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ནད་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་བདག་གི་ཆགས་པའི་རྒྱུ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར།འབད་རྩོལ་རྩོམ་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། བརྩོན་པ་ཡོད་ཀྱང་ཡོན་ཏན་ཆ་རྟེན་ཕྱིར། བདག་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་ཤིན་ཏུ་མ་སྤངས་པའི་དུས་དེ་སྲིད་དུ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་མི་རྒྱུ་ན་ཡང་། རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་འཇུག་པ་དང་ནི་ལྡན་པ་ན།མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་བདག་ཆགས་བྲལ་ལ་གགས་བྱེད་དང་། དེ་སྐྱོན་ལ་ནི། བདག་གི་སྐྱོན་ལ་སྒྲིབ་བྱེད་མིན། །བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དོར་བ་མེད་ན། བདག་གི་ཆགས་པ་དོར་བར་བྱ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཆགས་ པ་དོར་བ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་ཡང་།འབའ་ཞིག་གི་ཚེ་དེའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བ་དང་། དེའི་སྐྱོན་མཐོང་བ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུ་ཉེས་པ་ཅན་འབའ་ཞིག་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ ཆགས་པ་མི་འདོར་བ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་འདིས་ཀྱང་བདག་གི་ཆགས་པ་དོར་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་བདག་ལ་ཆགས་བྲལ་ཡང་། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་དེ་ལྟར་བདག་ལ་ཆགས་པ་ཡང་སྤོང་བ་ཉིད་ ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་བདག་ཏུ་ཆགས་པའི་སྒོ་ནས་གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདིར་ཉེས་མེད་གང་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་གང་ལ། འདི་ ལ་ཆགས་པ་བྲལ་འགྱུར་ན།དེ་ལ་འདི་འདོར་མ་ཡིན་དཔེར་བདག་བཞིན། སྐྱེས་བུ་བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་བདག་སྤོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདག་གི་ཡང་ཆགས་པ་དང་བྲལ་ན་ཡང་དེ་དོར་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་སྒོམ་དོན་ མེད།།དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་སྡུག་བསྔལ་དོར་བའི་རྒྱུ་མཚན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཀུན་ནས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ།

由是如此故，一切相执我，极依我贪。是故此士夫我执亦不转。何故？如是我执种子，即我执住于有机。
若某具某因则成具彼，如具病因成具病。此士夫亦具我贪因我执，此为自性因。
虽由离苦贪故有勤作，然虽有精进由依功德分故，由见我功德分未极断时，虽我执不现行，然随缘入时，于现前我离贪作障，及于彼过，不遮我过。若无舍我执，则不能舍我贪。
论式为：若某于某无舍贪，则虽具为离彼贪勤，然独时由见彼功德分故随贪随行，及遮见彼过，如凡夫于具过独子不舍贪。此士夫亦无舍我贪，此为自性因。
虽如是，若离我贪，如离我所亦即舍我贪。是故由我执门所说一切因不成者。此中已说无离贪因无过。
又虽离我贪，然于何，若于此离贪，则于彼非舍如我。士夫虽离我贪亦不舍我。如是虽离我所贪亦不成舍彼，如是故修苦无义。如是求修苦为舍苦因作离贪。

།གང་གི་ཚེ་དེས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཐོབ་པ་ཡོད་ན་ཡང་བདག་དོར་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དང་འདྲ་བར་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་ པས་བདག་གི་ཡང་དོར་བར་མི་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་བ་ནི། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་ས་བོན་ཡོད་ན་ཡང་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་མི་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །བདག་དོར་བ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡོད་ཀྱང་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།འདིས་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལས་སྡུག་བསྔལ་སྤོང་ངོ་ཞེས་འདི་འཁྲུལ་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འདོར་བར་ནུས་པ་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དོར་བ་ཡིན་གྱི། བདག་དོར་བར་ནུས་པ་ ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་བདག་དང་མ་བྲལ་ན་དེ་ཡང་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བདག་གི་ཡང་དོར་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའམ། སྡུག་བསྔལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རང་བཞིན་སྤོང་བར་ཁས་ལེན་ན་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པས་ན་ བདག་བདག་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པས་བདག་གི་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། འདིས་ཀྱང་གོམས་པས་སྡུག་བསྔལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བསྒོམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཐབས་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་གནས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལས་ལྷག་པའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གྲུབ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཡོད་ན་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མི་འབྱུང་བ་ནི་བསྒོམས་པས་བྱས་པའི་མངོན་སུམ་ལས་ ཀྱང་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པས་ཀྱང་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་བསྒོམ་པར་འགྱུར་བ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། ལྷག་པར་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ན། གང་ལས་ དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ལུང་ལས་བསྟན་པའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཡིན་པ་དེ།གང་བསྒོམས་པས་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ། དེ་སྔར་ཡང་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད། དེའི་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ཡང་ཆགས་བྲལ་ལྡན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བསྒོམས་པས་ ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་ཅན་འདོད་ཆགས་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།གྲོལ་བའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པ་ཙམ་སྟོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་མ་མཐོང་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བསྟན་པ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པས་རྣམ་པར་བསྒོམས་པ་འདོད་ ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུར་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

若彼时虽得离贪，然非舍我，则如是由修苦亦不成舍我所。论式为：若某有某亦不成，则非彼因，如有大麦种亦不生稻芽。舍我亦虽有离贪不成，此为能遍相违所缘。此显示由离贪舍苦为错误。
虽如是，虽有离贪，是舍可舍之苦，非可舍之我者。尔时若不离苦入因我，则彼亦定不转，如是则我所亦非舍，或若许舍苦入因自性，由是坏性故，则成我无我。
又由修苦成离我所贪，由此亦以串习成现前苦，以一切修等方便作用果即现前住性故。由无成就胜彼果差别故。虽有彼亦由无差别故，为显示离贪不生亦无由修所作现前，故说"由修苦亦彼等"等。
瑜伽师彼等即修习苦性为现前，非能胜进，则由何于彼成离贪。教说何苦，由修何所修，彼先亦现前，如是亦成非具离贪。如是由修亦成现前苦者不成离贪。
解脱故唯示修苦之论未见少许，如是由修苦修习非恒为离贪因，如是虽为能说，然论无果。

།ཁོ་བོ་ཅག་གི་ནི་སྔར་བདག་མེད་པ་ཉིད་མ་མཐོང་བ་ཕྱིས་བསྒོམས་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རིགས་ པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་མངོན་དུ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དེ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྡུག་བསྔལ་མངོན་སུམ་དུ་ མཐོང་བར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུ་དེ་ཡང་ཕྱིས་ཀྱང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གལ་ཏེ་ལ་ལར་ཉེས་པ་མཐོང་བ་ལས་སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེས་ན་གང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པའམ།མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་གཅིག་ལའང་བདག་གིས་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ལ། ཉེས་པ་ འགའ་ཞིག་གིས།སྐད་ཅིག་དེ་ལ་བློ་ལྡོག་སྟེ། །ཇི་སྲིད་ཉེས་པ་མཐོང་བའི་བར་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུའིའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་བཟུང་བ་ཅན་གྱི་ཡུལ་ལ་དེ་ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། ཡུལ་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ ཆགས་པ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ཅན་ཉིད་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། འདོད་ལྡན་བུད་མེད་གཞན་ལ་བཞིན། །དཔེར་ན་འདོད་པ་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་བུད་མེད་གཞན་ལ་སྐྱོན་ཅུང་ཟད་མཐོང་བས་ཆགས་པ་ དང་བྲལ་བ་གཞན་ལ་ཆགས་པ་དང་མ་བྲལ་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།ཡུལ་གཞན་ལ་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ལྷག་མ་ནི་བུད་མེད་དེ་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡོད་ན་ཡང་དུ་ས་གཅིག་གི་ཚེ་ སྔར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་བུད་མེད་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་བླང་དང་དོར་བའི་ཁྱད་ཡོད་ན། །སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན། །དཔེར་ན་མངོན་པར་འདོད་ ཆགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་བུད་མེད་ལྟ་བུའོ།།འགའ་ཞིག་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མངོན་པར་འདོད་ཆགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་བླང་བར་བྱ་བ་དང་དོར་བར་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡོད་ནའོ། །གཅིག་ལས་འབྱུང་ཅན་ཆགས་གང་ཉིད། །བླང་བར་བྱ་བར་འདོད་པའི་ དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཅན་ནོ།།འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཆགས་པ་དེ་ནི། ས་བོན་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ།

我等先未见无我性，后由修习现前而离贪是应理。论式为：若具我贪者，虽现见苦，亦不趋近离贪，如处凡夫位士夫。欲现见苦士夫后亦具我执，此为因相违所缘。
若谓于某见过失而见离贪士夫，故"若具我执则虽现见苦"等论式因不定或不成者。此非如是。如是若于一处亦许我为作乐者之某境，由某过失，于彼刹那心转，乃至见过失间具随贪士夫。如是于彼亦应见执过境非极离贪性，以未断一切有境贪故。由见功德亦有差别随贪性。云何？如具欲于他女。如某具欲由见他女少过而离贪，于他未离贪性。
生于他境欲贪余亦成于彼女生贪因。如是由差别见功德有助缘时，亦于一时先离贪境之彼女亦成具贪，如是非极离贪性。
如是若有取舍差别，某士夫应舍，如非应贪著女。某应取，如应贪著。如是有种种应取应舍。从一生贪何性，随顺所欲取义。随欲贪境生贪，彼为种子即因。

།རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་བསྐྱེད་ཚེ། ཆགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་དུས་གཅིག་གི་ཚེ་བདག་གི་འགའ་ཞིག་ལ་གང་འདོད་ཆགས་ དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་།བདག་ཏུ་ཆགས་པ་མ་སྤངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ས་བོན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་གི་ལ་ཡང་རྣམ་གྲངས་འགའ་ཞིག་གིས་ཆགས་པར་འགྱུར་ཏེ། བུད་མེད་གཞན་ལ་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ལ་ལ་ལ་ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བླང་བ་དང་དོར་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས། ལ་ལ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ལ་ལ་ཆགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་ཆགས་པ་དེའི་ནི་དུས་གཅིག་གི་ཚེ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཡུལ་ལ་ཡང་རྒྱུད་ལས་ཆགས་པ་སྐྱེད་པའི་ས་བོན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུད་མེད་གཅིག་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ཅན་བུད་མེད་གཞན་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ཀྱང་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བའི་ཆགས་པ་ལྷག་མ་ས་བོན་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་འདི་ཡང་བླང་བ་དང དོར་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བདག་གི་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བདག་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།བདག་མེད་པར་མཐོང་བ་ལ་ཡང་སྐྱོན་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ལས་བདག་དང་བདག་ གི་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་བདག་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱོན་ཡོད་པ་ མ་ཡིན་ཏེ་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་།བདག་སྐྱོན་མེད་པ་ལས་ཆགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱང་ནི། བདག་སྐྱོན་མེད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་སྐྱོན་མེད་ཡིན་ནོ། །འགྲོ་བ་དེ་ཙམ་ཉིད་ ཡིན་ན་འདི་ལྟ་སྟེ།བདག་དང་དེ་ལ་ཆགས་པ་དང་དབང་པོ་དང་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནའོ། །འདི་ལ་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དོར་བར་བྱ་བ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུ་དེ་དག་གང་ལ་ཆགས་བྲལ་ འགྱུར།གང་གིས་འཁོར་བའི་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར། སྦྱོར་བ་དག་ནི་གང་དང་གང་སྐྱོན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་འདུན་པ་དེ་ནི་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་ཐར་པ་ལ་འདུན་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ལ་འདུན་པ་ཡང་སྐྱོན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་འདུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གང་དང་གང་སྐྱོན་མེད་པ་དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཐར་པ་ལྟ་བུའོ།

由差别生时，成为诸贪种子。此时虽于某我所成离贪，然由未断我执故，由彼种子于我所亦由某差别成贪，如于他女。是故于彼非极离贪。
论式为：若由取舍差别，虽于某离贪而于某成贪者，彼贪于一时，于离贪境亦为从相续生贪种子，如于一女具随贪者于他女离贪亦由差别成彼境欲贪余贪种子。此欲离贪士夫亦由取舍差别，虽于我所离贪而成随我贪，此为自性因。
于见无我亦无此过，以由见无我性于一切我我所无差别离贪故。又于我执等非离贪性。如是由我无过故，于彼贪等亦无过，以于无过起贪，及从无过我起贪亦无过故。
能成亦即：成我无过受用之根等亦无过。若唯尔许趣，即我及于彼贪、根身等。此由无过故不应修离贪。由无他应舍故，彼等士夫于何成离贪？由何解脱轮回系缚？
论式为：若某无过境欲，彼无过，如于解脱欲。于我欲亦无过境欲，此为自性因。若某无过，于彼不应修离贪，如解脱。

།བདག་དང་དབང་པོ་དང་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་སྐྱོན་བཅས་ཡིན་ན་ཡང་། གལ་ཏེ་ཡང་བདག་སྐྱོན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་བ་ ནི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་སྦྲུལ་གྱིས་བཟུང་པའི་སོར་མོ་ལྟ་བུའོ།།བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ། དེ་སྟེ་སྐྱེས་ བུ་གྲོལ་བར་འདོད་པ་དེ་ལ་བདག་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ།སྐྱོན་དང་བཅས་པར་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་སྐྱོན་དེ་ལ་ཆགས་བྲལ་མིན། དེ་ལ་ནི་བདག་ལའོ། །གང་ལ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་ རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།།གང་གི་ཚེ་དེ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་གང་ལ་ཆགས་བྲལ་འགྱུར། ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡོད་ན་ཡང་། བདག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བདག་གི་ལ་ཡང་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་ པར་བསྟན་ཏོ།།སྦྱོར་བའང་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་ས་བོན་ཡོད་ན་ཡང་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་ བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བདག་གི་ལ་ཆགས་པ་འདི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ལས་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་མཐོང་སྟེ། སྐྱོན་དུ་ལྟ་བ་བདག་གི་ཆགས་པའི་རྒྱུ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་མཐོང་ལས་འབྱུང་། ཆགས་པ་དང་ནི་འགལ་བར་འགྱུར་ ཏེ།རྣམ་པ་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆགས་པ་དེ་དབང་སོགས་ཡོད་ན་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་མིན། ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ལས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་བདག་གི་བློ་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་བདག་གི་ཆགས་པའི་རྒྱུ་བདག་གི་བློ་ལ་སྡུག་ བསྔལ་མཐོང་བ་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བདག་གི་ཆགས་པ་ལ་སོགས་གནོད་པར་འགྱུར། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་དེ་ཉེ་བར་ཞི་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བད་ཀན་གྱི་ནད་ཀྱི་གཞི་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་མངར་ཞིང་བསིལ་ལ་སྣུམ་ པ་ལ་སོགས་པས་བད་ཀན་གྱི་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།

我及根身等亦无过，此为能遍相违所缘。虽如是，若有过者，虽我执等是无过我境，然由是苦依故此有过。是故因不成。
论式为：若有过者具离贪，如蛇咬指。我执等亦有过，此为自性因。若如是，尔时彼欲解脱士夫，我亦同为苦相有过。当彼于过非离贪时，于我亦然。于有我执等生性者有过，如是词相配。
当于彼无离贪时，彼等士夫于何成离贪？如何虽有苦因性，于我不具离贪，如是于我所亦不成，为显错误。
论式亦为：若某有某亦不成者，非彼因，如有大麦种亦无稻芽。于我离贪亦虽有苦因性不成，此为能遍相违所缘。
又若此我所贪从见功德生，尔时见过，以见过违我所贪因故，从见功德生贪与相违，非余方式。若贪由根等有，非如是。非从见功德生，然由受用所依性等门生我所觉，则如何于我所贪因我所觉见苦非能害。
我所贪等成能害。论式为：若某于某因非能害，则彼非从彼寂，如非能害痰病基之甜凉润等非能寂痰病。

།སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་ཡང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་ཆགས་པའི་རྒྱུ་བདག་གི་བློ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །བདག་གི་ལ་ཆགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཡོན་ ཏན་མཐོང་བ་ཡིན་ན།ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱིས་སོགས་ལ་ཡང་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །བྱིས་པ་དང་། ཕྱུགས་ལ་སོགས་པ་བདག་དང་འབྲེལ་བའི་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་ ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་དུ་བརྟག་པ་དང་།བྲལ་བ་ལ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཆགས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་དེ་མེད་པར་ཡང་འདི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱོན་ལྡན་ལ་ཡང་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ཀྱང་མིག་ལ་སོགས་ པ་བདག་གི་ལ་ཡང་བདག་གི་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ལ་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞིང་རབ་རིབ་དང་ལོང་བ་དང་ཞི་བ་དང་།གཟུགས་ངན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་མཐོང་ན་ཡང་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་འདི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་ ལྡན་པ་གཞན་དག་ལའང་།མེད་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་གཞན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་གཞན་དག་གི་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་དག་གིས་ཡང་བདག་གི་ཆགས་པ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ གི་ཉིད་ཡོད་ན་ཡང་།འདས་སོགས་ལ་ནི་མེད་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་གི་ཡང་འདས་ཤིང་ཞིག་པར་གྱུར་པ་ལའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་རང་གི་ལུས་ལས་བོག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་དེ་དང་འདྲ་བ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་མཚུངས་ པ་དག་ལ་བདག་གི་བློ་དོར་བ་ཡོད་ན།བདག་གི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། ཆགས་པ་ཡོན་ཏན་མཐོང་བས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ལ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་བདག་གི་ཤེས་པ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་བློ་ལས་བྱུང་བ་ནི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ པ་དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་དག་ཀྱང་གང་ཞིག་གང་མེད་ན་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེས་བྱས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་ས་བོན་མེད་ན་ཡང་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་བརྟག་པའི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བའི་བྱིས་པ་དག་གི་མིག་ལ་ སོགས་པ་དང་།ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་བདག་གི་བློ་དང་ལྡན་པའི་ཆགས་པ་ཡང་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་མེད་ན་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

修苦亦不能害于根等境贪因之我所觉，此为能遍不得。若我所贪因为见功德，则修苦能害彼见功德。如是不应不成。何故？以于愚等亦有故。愚及畜等于与我相连之眼等虽离功过观察，亦于彼眼等成贪性。以无彼见功德亦有此故，了知非彼所作。
以于有过亦有故。以此亦于眼等我所执为我所性虽有过，及见翳盲瞎丑等过亦成随贪性。是故亦非从见功德过生。
于有功德他亦无故。于显为他士夫之有功德眼等，虽于他有功德眼等由见功德亦不生我所贪。虽有我所性，以于过去等无故。当我所于过去已坏时。等字摄离自身等支分，于同等功德无差别者舍我所觉，以离我所贪故，贪非见功德所作。
是故由于见功德亦无，及有我所觉则有故，从我所觉生非见功德因，如是非不成。
论式亦为：若某无某亦有者，非彼所作，如无大麦种亦有稻芽。离功过观察能力愚者之眼等及身等具我所觉贪，虽无见功德亦有，此为能遍相违所缘。

།གང་ཞིག་གང་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་དེ་སྐྱོན་དུ་མཐོང་བར་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ དེ་ལ་ཡོན་ཏན་མཐོང་བས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ལ་སྐྱོན་དེར་མཐོང་བ་ཅན་ཞེ་སྡང་བར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །བདག་གི་ཆགས་པ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་བདག་གི་ལ་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་སྐྱོན་དེར་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་ས་བོན་མེད་ན་ཡང་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་གི་ཆགས་པ་ཡང་གཞན་དག་གི་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་མཐོང་བ་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་འགྱུར་ཞིང་གཞན་ཡོད་ན་ཡང་དེ་མེད་ན་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེས་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་ས་བོན་ཡོད་ན་མྱུ་གུ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །བདག་གི་ཆགས་པ་ཡང་བདག་གིའི་མཐོང་བ་ཡོད་ན་བདག་ གི་ཆགས་པ་ཡོད་ཅིང་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡོད་པ་དང་བདག་གི་བློ་དོར་བ་དང་།ལུས་འཕོས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་མེད་ན་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། བདག་གིར་ཆགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བདག་གི་བློ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བདག་གི་བློ་དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་ལས་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པས་བདག་གི་བློའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡོན་ཏན་མཐོང་བའི་རྒྱུན་བཅད་པ་ལས་བདག་གི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་ པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གང་དག་གིས་བདག་གིའི་ཆགས་པའི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ། དེ་ཉིད་ཕྱིར་ཡང་། བྱིས་སོགས་ལ་ཡང་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་དག་གི་ཕྱིར། བདག་བློའི་ཡང་། ཡོན་ཏན་མཐོང་ བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡོན་ཏན་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་གི་བློ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡོན་ཏན་མི་མཐོང་ཕྱིར་ཏེ། །ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ འདིར་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་ཇི་སྲིད་དུ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་དང་མ་བྲལ་བ་དེ་སྲིད་དུ་བདག་གི་བློ་ཡོད་པ། དེ་བས་ན་དེ་སྲིད་དུ་བདག་གིའི་ཆགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

若某于有过者亦见彼过者，非由见彼功德所作，如于有过者见彼过而生嗔。我所贪亦于有过眼等我所见彼过，此为能遍相违。
若某有某亦不生者，非彼所作，如无大麦种亦有稻芽。我所贪亦于他眼等虽有见功德亦不生，此为能遍相违所缘。
若某有某生，及有余时无彼则不生者，为彼所作，如有大麦种生芽。我所贪亦有我所见则有我所贪，及有功德等余而舍我所觉、迁身等时，无彼则不生，此为自性因。
虽如是，见我所功德非因。若尔何者？即我所觉。彼我所觉亦从见功德生。是故由修苦断我所觉因之见功德相续，非离我所贪，如是因不成者。
此非如是。以何因证见功德非我所贪因之彼等因，即"以于愚等亦有故"等因故，亦非我所觉之见功德因。以非见功德因故，彼亦不坏。我所觉何故？以不见功德故，以见非功德故。
此中亦当说"若某于某因非能害"等论式，亦非不成。又乃至未离我执，尔时有我所觉，是故尔时亦有我所贪。

།དེ་ཡང་སྐྱོན་མཐོང་བ་གཅིག་ཏུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ལ་གགས་བྱེད་པ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་ལས་སྐྱོན་མཐོང་བ་ཡིན་ཞིང་།གང་གིས་དེ་ལ་བདག་གི་ཆགས་པ་ཟད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན་ཡོན་ཏན་མེད་སྒྲོ་འདོགས་བདག་ཏུ་ཆགས་ལས་དེར་ནི་བདག་གི་ཆགས་པར་སྣང་བ་ཡིན། ཡོན་ཏན་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ལས་ཀྱང་སྐྱོན་མཐོང་བའི་སྐབས་ཤིན་ཏུ་ མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་བརྗོད་པའི་ཆོ་ག་སྟེ། གང་འགའ་ཞིག་དང་ལྡན་པ་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དེ་རྒྱུ་ལ་གནོད་མེད་བདག་གི་ཡིད་ཆགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའོ། །བདག་གིའི་ཆགས་ པ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ།།ཁོ་བོ་ཡོན་ཏན་དུ་མཐོང་བ་ལས་ཆགས་པར་མི་སྨྲའོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུ་དག་ལ་བློ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ཆགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུ་གཞན་དུ་ཤེས་པས་རང་ཉིད་ཀྱི་བློ་འདོར་ བའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དག་ལ་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པ་མེད་ན་ཡང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་རང་ཉིད་ཀྱི་བློས་ཆགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །བློ་གཅིག་གིས་བྱས་པ་ཡིན་པ་ཡང་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་དབང་པོ་ལ་ སོགས་པ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱི་བློ་གཅིག་པ་ཉིད་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར། སྐྱེ་བོ་འདི་ཡིས་དབང་སོགས་ལས། །བདག་ནི་ཐ་དད་གྱུར་པར་ཤེས། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། མཆོག་གཞན་དོན་དུ་གཉེར་ཕྱིར་དང་། །གང་གི་ཕྱིར་སྔར་ཐོབ་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་མེད་པ་ལས་མཆོག་ སྟེ།གཙོ་བོ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དང་གཞན་དོན་དུ་གཉེར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལས་བདག་གི་མིག་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་ཡིན་གྱི་ངའི་བདག་གཞན་དུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཡང་ངའི་བདག་འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དོན་ དུ་གཉེར་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཡང་བདག་གནས་པའི་སྐབས་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཡིན་གྱི།བདག་གཞན་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་འདི་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གཞན་དུ་གྱུར་ ཅིག་ཅེས་མཆོག་གཞན་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་བདག་ལས་ཐ་དད་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རིམ་པས་འདི་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གཞན་དུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་ལ་མཆོག་གཞན་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལྟ་བུའོ། ། སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་མཆོག་གཞན་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།

彼亦于唯见过性者作障碍，如是从何见过，由何于彼尽我所贪？如是从增益无功德我执生彼我所贪显现。从增益无功德亦全无见过机会。
是故为解脱所说仪轨，即某具修苦等相。云何？不害彼因，即不害我所贪因。如何于彼我所贪能害，此为结语。
我不说从见功德生贪。若尔何者？于自性与士夫一体执为贪。是故由知自性与士夫为异而舍自觉故离贪者。
此中已说虽无执外境为一，然由唯作利益故由自觉生贪。虽是一觉所作亦可，然如是于根等一自觉亦不应理。
如是：此人知我，异于根等。云何？以求胜余故。以于先得无功德眼等求胜即殊胜根等余故。此中思愿我眼等成殊胜余，非愿我我成余。又当愿我我如是时，亦是求我住处，非求我为余。是故具异于眼等觉。
论式为：若某于某求胜余即求胜异此者，具异我觉，如天授如所说次第求胜异此即于牛等求胜余。此士夫亦具求胜余眼等，此为自性因。

།སྐྱེ་འཇིག་བློ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །འདིས་ཀྱང་བདག་གནས་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བས་སྐྲ་དང་སེན་མོ་དང་ཡན་ལག་དང་མིག་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ དང་འཇིག་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བློ་དང་ལྡན་དུ་ཟིན་ཀྱང་གང་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པར་མཐོང་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་དད་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་རི་བོ་ལ་གནས་པ་ལ་ལྷའི་གནས་ སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་བདག་གི་གནས་སྐབས་ལ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་སྐྲ་དང་སེན་མོ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ཕྱིར་ རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུ་གཅིག་ཉིད་མཐོང་བས་ཀྱང་།བདག་གི་ལ་ཆགས་མིན། དེ་མེད་ན་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་མེད་ན་ཡང་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་ས་བོན་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུའི་བདག་གིའི་ ཆགས་པ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་།སྐྲ་དང་སེན་མོ་ལ་སོགས་པ་བློ་གཅིག་པ་ཉིད་མེད་ན་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །བདག་གི་རྒྱུ་གཞན་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། །སྐྱེས་བུ་ཆགས་འགྱུར་དེ་དག་དང་། །དམིགས་པའི་ནང་གི་ཡན་ལག་ལ་ དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བདག་གི་ལའོ།།ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་ཆགས་འགྱུར། །དེས་ན་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་བདག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བདག་གི་ལ་ཆགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ ནོ།།དེ་བདག་གི་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་གགས་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་སྒོམ་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་ད་ལྟར་གནས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་ནས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་ བསྒོམ་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན།སྡུག་བསྔལ་ད་ལྟར་འབྱུང་གང་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེས་བུ་ཉེས་པ་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་ཡིད་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་དེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་། སྡང་ཡིན་གྱི། ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། སྡུག་བསྔལ་དེ་ལས་ཡིད་ མི་བདེ་བས་སྐྱོ་བ་དེ་ཡང་ཞེ་སྡང་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་འཕགས་པ་གནས་བརྟན་པའི་སྡེས་ཡིད་མི་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེ་སྡང་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་འདྲ་བ་ནི་ཆགས་བྲལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེ་དང་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

以具生灭觉故。此亦由见我住性，具发髻指甲支分眼等生灭觉故，非一执者。
论式为：若某虽具某住处觉，然见某生灭者，具异彼觉，如住山士夫具天处生灭觉。此士夫虽具我住处觉，然具眼等及发指甲等生灭觉，此为自性因。
是故由见自性与士夫为一，亦非我所贪，以无彼亦有故。论式为：若某无某亦生者非彼所作，如无大麦种亦生稻芽。士夫我所贪亦无眼等及发指甲等一性亦生，此为能遍相违所缘。
彼我所余因复何？士夫于彼等成贪，及于内分所缘根等成办受用我所。由自性即由自性随贪。
是故我执非唯从见有我性生之性，彼为我所贪因。如是彼作离我所贪障碍，是故修苦无果。
岂非见诸有情现住苦而离贪？云何非由修苦离贪耶？
说"从现生苦何"者，士夫由见过门厌离，彼非离贪，然为嗔。云何？由彼苦不悦厌离亦为嗔，如上座部说一切不悦相应嗔。如是非离贪，以彼与彼相异故。

།བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡིད་མི་བདེ་བ་དེ་འདྲ་བ་མི་དགེ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་།དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །གནས་སྐབས་གང་ལ་ཡང་སྐྱེས་བུ་འདི་ལ་ལར་ཡིད་འབྱུང་བ་དེ་ཚེ་ཡང་། འདིའི་བདག་གི་ལ་ཡང་ཆགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐབས་གཞན་ཚོལ་ཕྱིར་རོ། །ད་ལྟར་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་སྐབས་མ་གཏོགས་པའི་བདེ་བའི་གནས་སྐབས་གཞན་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་ཆགས་པ་མ་སྤངས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཡིད་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པའི་ཞེ་སྡང་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ བའི་རྒྱུ་དང་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་ཉིད་ཕྱིར་ཏེ།གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེ་སྡང་ཡང་ཤིན་ཏུ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ཙམ་ཉིད་དུ་གནས། །ཇི་སྲིད་དུ་འདི་སྡུག་བསྔལ་འཇུག་པ་དེ་སྲིད་དུ། འདིའི་ཡིད་འབྱུང་བ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ གི་ཚེ་ཡང་།དེ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་དང་འགལ་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བས། སྡུག་བསྔལ་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལོག་ན་ནི། སྐྱེས་བུ་དེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བདག་གིའི་ཆགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི། རང་བཞིན་ཡང་ནི་བརྟེན་པར་འགྱུར། །དེ་ལྟར་ན་ཆགས་པ་དང་མ་ བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡིད་བྱུང་བ་ནི་ཞེ་སྡང་ཡིན་གྱི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། ཀུན་ལས་མཉམ་པར་གནས་པ་ལ། །ཆགས་བྲལ་ཞེས་ནི་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་ གི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་སྲིད་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པ་ལའོ།།ཇི་ལྟར་མཉམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བླང་དང་དོར་བ་བཅོམ་པའི་ཕྱིར། །དོན་འགའ་ཞིག་ལས་སྐྱོ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོར་བ་ཡིན་ལ། འདི་ནི་ང་དང་ངའིའོ། །ཞེས་བྱ་བའི་འཛིན་པ་དེ་ནི་བླང་བ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེ་དག་སྤང་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཙན་དན་དང་ནི་སྟེའུ་བཞིན། །ཙན་དན་དང་ནི་སྟེའུ་དག་དང་འདྲ་བར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དག་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།

世尊说，虽此不悦为不善，然以能生善法故应依止。任何时此士夫生厌离时，彼亦有我所贪。何故？以求余处故。除现苦住处外，以求余乐住处故非断贪。
彼生厌离相嗔，彼嗔为苦生因及作因，如是以苦为因故，以因故嗔亦非极随顺。若尔何者？彼唯住彼量。乃至此苦转时，此厌离转。
又当与彼转因相违缘近时，苦当转，彼苦转时，士夫由自我所贪所生相，亦当依自性。如是非离贪。
若从苦厌离为嗔非离贪者，云何名离贪？说"于一切平等住，说名离贪"者，于我所事即取蕴聚有用诸法平等而住。
云何平等住？以破取舍故。从某义生厌为舍，执"此我我所"为取，是故为断彼等因故。即此故，如栴檀与斧。义为如栴檀与斧。合说彼等为离贪。

།དེ་ལ་སྐྱེས བུ་གཅིག་སེམས་དང་བ་ཅན་གྱིས།ལག་པ་གཅིག་ཤིན་ཏུ་ཙན་དན་གྱིས་བྱུག་ལ་གཞན་རྣམ་པར་སྡང་བས། ལག་པ་ཅིག་ཤོས་ཤིན་ཏུ་བཅད་པ་དེ་ལ་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་འཇུག་པ་དག་གི་ནང་ནས་གཅིག་ཡིད་བྱུང་བའམ། ཅིག་ཤོས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ ཙན་དན་དང་སྟེའུ་ལ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་གཉི་ག་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། གྲོལ་བར་འདོད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན། ཙན་དན་དང་སྟེའུ་དག་ལ་མཚུངས་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་དེ་ཉིད་ བསྟན་པའི་ཕྱིར།ཙན་དན་དང་ནི་སྟེའུ་བཞིན། །ཞེས་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་དེ་དག་ཡི་རང་བར་གྱུར་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན་དེ་ནི་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་ པས་བདག་གིའི་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྤོང་བ་མ་ཡིན་ན།ཇི་ལྟར་ན་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྔར། ཡོན་ཏན་སྐྱོན་དང་རྗེས་འབྲེལ་བའི། །འདོད་སྡང་ལ་སོགས་སྤངས་པ་ནི། །དེ་དག་ཡུལ་ལ་མཐོང་མེད་པ། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ན། ཅི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པས་ འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་སྤོང་བའི་ཐབས་སུ་བརྗོད་ནས།ཡང་ན་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་འདི་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་འདི་འགལ་ལོ་ཞེས། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་བདག་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི། འདིར་ཡོན་ཏན་མཐོང་བར་འདོད་པ་མ་ ཡིན་ན།གང་གིས་ན་དེ་སྐྱོན་དུ་མཐོང་བ་ལས་ཆགས་པ་ཟད་པར་འདོད་པར་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་། བདག་དང་། བདག་གི་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ཞིང་དེ་མཐོང་བ་ཡང་ལྷན་ཅིག་གམ་སོ་སོར་ཡོན་ཏན་དུ་མཐོང་བ། དེའི་གཉེན་པོ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་ སོགས་པར་མཐོང་བས་སྤོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དགོངས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བསྟན་བཅོས་ལས་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་བསྒོམ་པ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའམ། དེ་དང་འབྲེལ་བ་ལས་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་གཞན་ལ་དགོངས་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འདུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་བཞེད་ནས། འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམ་པ་གསུངས་པ་ཡིན། ཁོ་བོའི་དེ་ཡང་ རྐྱེན་ལས་བྱུང་།དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ནི་རྒྱུའི་གཞན་དབང་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་བསྒོམ་པ་ན་ཡང་དངོས་སུ་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ།

譬如一士夫以净信心，一手极涂栴檀，以嗔恚极断另一手，于彼士夫如是行中，一不生厌，一不生著，如是于栴檀与斧。然于二者无贪无嗔相平等而住，如是欲解脱者，于栴檀与斧平等而行。为显此义，故说"如栴檀与斧"。
所说阿罗汉随喜者，亦非有为境贪。若尔何者？彼为相违。若非由修苦断我所贪等，云何自先说："断贪嗔等，系属功过，由于彼境无见"？岂非自说修苦为断贪等方便，而又说此修苦能寂静，此相违耶？
非如是。此中非许见功德即成办自乐为见功德，云何许从见过尽贪？若尔何者？常乐我我所等为功德，见彼亦或共或别见为功德，由见无常等对治而断，故无相违。
论中所说修苦等行者，亦非与彼相应或系属苦苦相苦，然依余苦而说。若尔何为修苦？许行苦已，说修行苦。我彼亦从缘生，诸刹那事依他因性。彼修时亦非为现解脱。

།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བདག་མེད་ལྟར་རྟེན་ཡིན། བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་སྐྱེ་བའི་ཐབས་ཡིན་ཏེ་སྐད་ཅིག་མར་ཟད་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མི་རྟག་ པ་རིགས་པས་ངེས་པར་བྱས་བས་མི་རྟག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུའི་གཞན་དབང་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེར་འཇིག་པ་ཅན་བྱེད་པ་མེད་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་འདི་ནི་བདག་གམ་བདག་གི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒོམས་པ་ན། གང་ཟག་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྟོང་པ་ ཉིད་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་ང་དང་ངའི་ཞེས་བྱ་བར་མཐོང་བ་མེད་པས་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཆགས་པའམ།འགའ་ཞིག་ལས་སྐྱོ་བ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན། འཁོར་བའི་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་དེ་ནི། སྟོང་ཉིད་ལྟ་བས་གྲོལ་ འགྱུར་གྱི།།མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པ་ལྷག་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་དོན་ཡིན། སྟོང་པ་ཉིད་མཐོང་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གང་ཁོ་ནས་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པ་དག་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་མཐོང་བའི་ཐབས་ཡིན་གྱིས། དངོས་སུ་གྲོལ་བའི་ རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཕྱིར།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པའི་རྒྱུ་ལས་སྡུག་བསྔལ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་བདག་མེད་གསུངས་དགེ་སློང་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་རྟག་པའམ་མི་རྟག་པ་ཡིན། བཙུན་པ་མི་རྟག་པ་ལགས་སོ། ། མི་རྟག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བདེ་བ་ཡིན་ནམ་སྡུག་བསྔལ་ཡིན། བཙུན་པ་སྡུག་བསྔལ་ལགས་སོ། །མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་། རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་འདི་ནི་ངའོ། །འདི་ནི་ངའིའོ། །འདི་ནི་བདག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་བལྟ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན ནོ།།བཙུན་པ་དེ་ནི་མ་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟག་པ་ཉིད་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གྲོལ་བའི་ཐབས་སུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མི་རྟག་པ་དང་ སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་ཤེས་པ་དངོས་སུ་གྲོལ་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་གྲོལ་བའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་བདག་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་ནས་གཞན་ལྷག་པ་དེ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་གསུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། བདག་མེད་ པ་ཉིད་ལ་བསྟན་པ་གནས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་མི་རྟག་པ་དང་།སྡུག་བསྔལ་བདག་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །གྲོལ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱིས་ལམ་གྱི་མན་ངག་ལ་བསྟན་པ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་ཉིད་གཞན་སྟོན་པར་མཛད་པར་མི་འགྱུར་ན། སྟོན་པར་ཡང་ མཛད་པ་དེའི་ཕྱིར།བསྒོམས་པ་ལྷག་མ་དེ་དོན་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་བྱའོ།

若尔何者？如无我为所依。无我见生之方便，以理定解无常刹那尽事，彼无常者为因他性，刹那刹那坏灭，无作者而转。
是故修"此非我我所"时，证补特伽罗空性。由见空性亦无我我所见，于任何不生贪，于任何不生厌，如是解脱轮回系缚。
是故见无我性者，由见空性得解脱。余修无常等一切为彼义，为见空性果。唯由修无常苦为见空性方便，非直接解脱因故。
世尊自说从无常因说苦，从苦因说无我："诸比丘，如是色为常无常耶？大德，是无常。无常者为乐为苦耶？大德，是苦。于无常苦变异法，应见此是我，此是我所，此是我耶？大德，不应。"如是。
如是以无常故成立为苦，无我性以常性及苦性为方便故，说为解脱方便。是故知无常苦非直接解脱因，然为解脱所依见空性因。
若不尔，云何说无我已不说余胜所得？如无我性住教，如是无常苦住我。以解脱果道教住故，不应说余无我性，然亦说故，应知"余修为彼义"。

།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་བསྒོམས་པ་དང་ལྡན་པ་བདག་དང་བདག་གི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ མ་ཡིན་ནོ།།ཆགས་བྲལ་མིན་དང་སྲེད་ལྡན་དང་། །བདག་གིའི་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྩོམ་པ་ཀུན་ལ་བརྟེན་པ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཐོབ་པ་དང་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ལ་བརྟན་པའོ། །ལས་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་དང་། མངོན་པར་ ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་གསོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན།དེ་ཉོན་མོངས་ལས་ལས་གྲོལ་བ་མ་ཡིན། དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཡང་སྲིད་པ་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་འདྲ་འཁོར་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་མ་སྤངས་པ་ཅན་ ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བདག་དང་བདག་གི་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ཡང་བདག་དང་། བདག་གིའི་ཆགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་ གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབས་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟེན་པ་དེ་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ལས་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་ པ་འདི་ཡང་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གང་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ལས་མ་གྲོལ་བ་དེ་ནི་འཁོར་བ་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་འདི་ཡང་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དག་ལས་མ་གྲོལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ བདག་གི་དོར་བ་མེད་པ་གང་གིས་ན་གྲོལ་བར་འདོད།དོར་བ་ཡང་བླ་སྟེ་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གྲོལ་བར་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བདག་ལ་གྲོལ་བར། བདག་གི་ཉིད་ནི་མི་འདོད་གང་། །དེ་གང་གི་ཚེ་དེས་དོར་བ་དེའི་དུས་ན་བདག་གི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚེ་རྒོལ་བ་ པོ།འདིའི་ཟབ་པོ་སྟེ། བདག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཟ་བར་བྱེད་པའི་ཟབ་པོ་ཉིད་ནི་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཟ་བ་པོར་ཡང་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་ བུའོ།

由如是修苦非离贪故，具修苦者非离我我所贪。非离贪及具渴爱，具我所贪者，依一切作为，为得乐舍苦而趣入。业爱非爱及贪等烦恼养育，如是彼非解脱烦恼业，彼等复取后有，如是彼类为轮回者。欲求离贪士夫具未断我见。
其比量：若具我我所贪者，当依一切作为，如凡夫。欲求离贪士夫亦具我我所贪，此为自性因。亦非不成，以已成故。
若具渴爱及依一切作为者，非解脱业烦恼，如凡夫。此欲求离贪士夫亦具渴爱及依一切作为，此为自性因。
若具渴爱及依一切作为，未解脱业烦恼者为轮回者，如凡夫。此欲求离贪士夫亦具渴爱及依一切作为，未解脱业烦恼，此为自性因。
如是若有我执则无舍我所，云何欲解脱？且容许舍已当说。欲解脱位我于解脱，不欲我所性者，当彼舍时为我所时，论者此深，无我，以食者深性依所受用故。
其比量：若无所受用者亦非成食者，如石女子。

།བདག་གྲོལ་བར་འདོད་པའི་ཡང་བདག་གིའི་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དུས་དེར་ཟབ་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར། འདོད་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དེའི་ཚེ་འདི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།དེ་ཚེ་དེའི་སྟེ་གྲོལ་བའི་བདག་ཀྱང་མེད། གང་གི་ཚེ་ལས་རྣམས་མི་བྱེད་ཅིང་ལས་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་འབྲས་བུ་ཉམས་སུ་མི་མྱོང་བ་དེའི་ཚེ་དེ་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བདག་གི་མཚན་ཉིད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱ་ལོངས་ སྤྱོད།བདག་གི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱིའོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་བདག་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བདག་མི་བྱེད་ཅིང་རང་གིས་བྱས་པའི་ལས་རྣམས་ལོངས་མི་སྤྱོད་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །གྲོལ་བ་ཡང་བདག་མི་བྱེད་ ཅིང་རང་གིས་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལོངས་མི་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།ཡང་ན་མི་བྱེད་ཅིང་ལས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དེ་ནི་བདག་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལྟ་བུའོ། །བདག་གྲོལ་བར་འདོད་པ་ཡང་མི་བྱེད་ཅིང་ ལས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ལོངས་མི་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཉིད་ལམ་ཡིན་གྱི་གཞན་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པ་ནི་མ་ ཡིན་པ།དེ་ཕྱིར་གྲོལ་འདོད། གལ་ཏེ་ཁྱོད་འཁོར་བ་སྙིང་པོ་མེད་པ་ལས་གྲོལ་བར་འདོད་པ་དེ་བས་ན་འབད་རྩོལ་ཆེན་པོས་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་གོམས་པས་འཇིག་ཚོགས་སུ་ནི་ལྟ་བ་དག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བཅོམ་པར་གྱིས། ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཐོག་མེད་པའི། རྒྱུན་ཅན་ རིགས་མཚུངས་ས་བོན་ཅན།གང་ལས་ཐོག་མ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་རྒྱུན་ཅན་ནོ། །འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་གང་ལ་རིགས་མཚུངས་པ་ས་བོན་ཡོད་པ་དེ་ནི་རིགས་མཚུངས་པའི་ས་བོན་ཅན་ཏེ། རྩ་བ་ཉིད་ནས་བཅོམ་པར་བྱའོ། །མ་རིག་པ་སྔ་མ་སྔ་མ་ ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་འབྱུང་བ་སྟེ།ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་གཅིག་པ། གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་དེ་འདྲ་བའི་རིགས་པས་གྲོལ་བ་ལ། དཔེར་ན། དེ་ཕྱིར་དེ་རྒྱུ་ ལ་གནོད་མེད།།ཆོ་ག་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་གནོད་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དབང་ཕྱུག་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཐར་པའི་ལམ་དབང་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་ལས་རིགས་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་གྲོལ་བར་རིག་པར་བྱའོ།

我欲解脱者亦无我所受用，此为能遍不可得。若谓尔时不许为食者故，成所欲者，此非所欲，尔时彼即解脱我亦无。若时不作业亦不受已作业果时，彼即无我，如是极超我相。
何以故？如是作受用，为我相。若彼等无则非我。其比量：若不作业不受自作业果者为无我，如石女子。解脱亦不作业不受自作业果，此为自性相违可得。
又若不作而受已作业果者非我，如兔角。我欲解脱者亦不作不受已作业果，此为自性相违可得。
由如是为得涅槃城故，唯见无我为道，非余修苦等，是故欲解脱。若汝欲从无实义轮回解脱，故应以大精进修习见无我，破尽萨迦耶见根本。云何？无始，相续具同类种子。
从无始因者为无始相续。萨迦耶见有同类种子者为具同类种子，应破根本。依前前无明生后后，谓从无始时转义。
量理论释第二十一品：若有说："我等非以如是理解脱，如'是故于彼因无害，于彼仪轨云何害'，然从自在所说解脱道，由此理应知解脱。"

།འདི་ལྟ་སྟེ། གང་ཞིག་དབང་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་ སྐྱེ་བ་འབྱུང་བ་རྒྱུན་ཆད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྔགས་ཀྱིས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་དབང་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་པ་དེའི་ཡང་འདི་ལྟར། ལུང་ཙམ་གྱིས་ནི་གྲོལ་ བར་ཡང་།།སྨྲ་ལ་ཡོངས་སུ་མགུ་བྱེད་མིན། །ཡོངས་སུ་མགུ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ལ་ཞེ་ན། ལུང་ནི་འདི་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་མ་མཐོང་བ་རྣམས་ལ་ནི། རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་གྲོལ་བར་འདོད་པ་རྣམས་ནི་ལུང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་དོན་རྣམས་ལ་ རིགས་པ་ཤེས་པ་ཚད་མར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་འབྲེལ་བ་མེད་པས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གང་ཡང་དབང་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བ་རྒྱུན་ཆད་པ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བཟློག་ ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མ་མཐོང་བས་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།ས་བོན་སོགས་གྲགས་ཆོ་ག་ནི། །ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དབང་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མཐོང་བ་འདི་ཡང་ནུས་མེད་ཡིན་གང་ལ་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུ་མི་སྐྱེ་བ་ལ་ས་བོན་ལ་ སོགས་པ་ལ་ནུས་པ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་སྐྱེས་བུའི་ཡང་སྲིད་པ་མེད་པ་ཡང་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཏིལ་མར་བསྐུས་སོགས་བསྲེགས་ལ་སོགས། །པ་ཡང་གྲོལ་བར་ཐལ་ཕྱིར་རོ། །ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་ཏིལ་མར་གྱིས་བསྐུས་པ་དང་། བསྲེགས་པ་དང་། ཕྱེ་མར་ བྱས་པ་དང་།བཙོས་པ་དང་བཏགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། འོ་ན་འདིར་ཡང་ཏིལ་མར་གྱིས་བསྐུས་པ་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་ཡང་མཐོང་བ་ལས་སྐྱེས་བུ་རྣམས་གྲོལ་བར་འདོད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་དབང་ལས་ འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།སྐྱེས་བུ་སྔར་སྡིག་པ་བྱེད་པ་ཅན་ལས་བླ་མས་སྡིག་པ་བླངས་ནས། སྦྱིན་སྲེག་གིས་དེ་རྣམ་པར་བཅོམ་པ་ན། སྐྱེས་བུ་དེ་ཕྱིས་སྲང་དང་བསྒར་བ་ན་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ལས་ཡང་བར་འགྱུར་བ་དེས་ན་འདིའི་སྡིག་པ་ཟད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སྡིག་པ་ཟད་པས་གྲོལ་བ་ ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།

譬如，若具灌顶者则生起断绝相续，如咒所成办种子等。此人亦具灌顶，此谓自性因。如是，
于唯以教说解脱者，
不应生欢喜。
于何者不生欢喜？于未见如是体性因之教者。具慧欲解脱者于如是教相应精进义，不以知理为量，以无关联故成疑惑性。此已广说。
所说若具灌顶则生起断绝相续之因，亦由无见返成害量故，遍不成故成不定。
种子等共许仪轨，于种子等见不生因灌顶等相，此亦无力。于何者？如于种子等见力于人不生，如是于人后有无亦无力。
何以故？涂油焚烧等，亦应成解脱故。种子等涂油、焚烧、磨粉、煮煎等亦不能生，如是此中亦从见涂油等力，应许诸人解脱，然不许。如是非从灌顶成。
若谓先作罪者，上师摄罪已，以护摩破彼时，后彼人轻安，较前位轻安，故知此罪尽，由罪尽得解脱者，此亦非决定。

།དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་འདིའི་ལྕི་བ་ཉིད་མེད་ཀྱི། ཆོ་ག་འདིས་སྡིག་པ་བཅོམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་གང་ལས་ཡིན་གཞན་ཡང་ལྕི་བ་ཉིད་ནི་ས་དང་ཆུའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་གྱི་སྡིག་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ ན་སྡིག་ལྕི་མིན།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལུས་ཅན་མིན་ཕྱིར་ཏེ་ལུས་དང་ལྡན་པ་ལ་ལ་ཡང་ལྕི་བ་མ་ཡིན་ན། གང་ལས་ལུས་མེད་ན་ཡང་ལྕི་བ་ཡིན་ཚལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ལྕི་བ་དེ་དག་ཀྱང་སྡིག་པས་བསྒོས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྕི་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །སྡིག་པ་ཡང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གཞན་ཡང་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོ་ག་ཡང་སྲིད་པར་བྱེད་པ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྣམ་པར་གགས་བྱེད་ པ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱེ་བ་གཞན་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལས་སྨན་གནས་འགྲོ་བ་སྐྱེ་བ་ནི། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་མངའ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ ཡང་།ལོག་ཤེས་དང་ནི་དེ་ལས་འབྱུང་། །སྲེད་དང་སེམས་པའི་དབང་དག་གིས། །སྡུག་བསྔལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་བློ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་དང་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་སྲིད་པའི་འདོད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་པ་དེ་དག་ནི་སྐྱེ་བའི་ རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེ་ཕྱིར་དེ་བཅད་སྐྱེ་མི་འགྱུར། དེ་གཅོད་པར་བྱེད་པས་ན་དེ་བཅད་པ་སྟེ། །སྐྱེས་བུའོ། །སྲིད་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་དེ་དག་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དམན་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ འགྱུར་ཞིང་མེད་ན་མི་འགྱུར་པ་དེ་ནི་དེ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ།།སྲེད་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་བློ་དང་མཚུངས་པར་ལྷན་ཅིག་སེམས་པ་དག་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་སྐྱེ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་ ལས་ནི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར།།སྐྱེ་ལ་དེ་དག་ནུས་ཉིད་ཡིན། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སེམས་པ་དག་གོ། །དེ་ཡང་སྔར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ།

如是，此人重性无，由此仪轨破罪者，何得决定？又重性是地水法性，非罪法故，罪非重。
何以故？以无身故。若具身者亦非重，何况无身？蔬菜等自性本重者，亦非染罪，彼等皆不应理。
其比量：若无身者非重，如虚空。罪亦无身，此为能遍相违可得。
又灌顶相仪轨亦无遮止结生相续，如是全无余生。
若尔云何？从此趣处生者，已说是趣入六处及俱生自在等处生。
彼亦由：
邪知及彼生，
爱与思力故。
于苦颠倒觉相应心与邪知，从彼所生有爱相应思，彼等为生因，此亦已说。
是故断彼不生。能断彼即断，谓士夫。有爱及颠倒觉彼等无者，不取劣处义。
若有彼则有，无则无者，为从彼量自性。爱及颠倒觉相应俱思有无随行生，如是为从彼量自性。
唯从彼生故，
彼等于生有力。
如所说诸思。此亦先已成立。

།གལ་ཏེ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་སྔོན་བྱས་པའི་ལས་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། །ཇི་ལྟར་ན་དེ་དེ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ ན།དེ་ལས་གཞན་པའི་འདས་པའི་ལས་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སེམས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ལས་སྔ་མ་སྔ་མ་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྲིད་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སེམས་པ་དེ་དག་རང་ཉིད་ལས་ཐ་ མའི་ནུས་པའོ།།སྔོན་གྱི་ཡང་དེ་དག་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བའི་ལས་ནི་དབང་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིན་ཕྱིར་ཚང་བ་སྐྱེ་རྒྱུ་ཡིན། །ཡང་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་རྒྱུ་ཚང་བ་གང་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་ པའི་རྒྱུ་ཚང་བའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་དབང་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡང་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་སྲེད་པའི་སེམས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཚང་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འགྲོ་དང་རྟོགས་པའི་སྟེ། གནས་ལས་གནས་གཞན་དུ་ཕྱིན་པ་དང་ཁོང་དུ་ཆུད་པའིའོ། །བྱེད་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའོ། །ཅི་རིགས་པར་རྟེན་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པ་དང་མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་མ་མཐོང་བ་ལས འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།མ་མཐོང་བ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོ་གས་འཇིག་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚོགས་པར་འགྲོ་བ་དང་རྟོགས་པའི་རྟེན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དབང་དང་ལྡན་པ་ནི་དམན་པའི་གནས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དགེ་ བ་དང་མི་དགེ་བ་རྣམ་པ་ཉི་ཤུའི་འཇུག་པས་སྐྱེད་པའི་འདུ་བྱེད་ཡིན་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི་ཁྱེད་ཅག་གིས་བསྟན་པའི་སེམས་པ་མིན་དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཡིར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེས་བུའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུའི་དབང་ལ་ཡང་འབྲས་བུ་དང་བྱེད་པའི་ཚོགས་པས་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མ་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །གང་འབྲས་བུ་དང་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་དང་བྲལ་ བ་ཅན་དེ་ནི་འགྲོ་བ་དང་རྟོགས་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་དབང་བསྐུར་བ་ཤི་བ་ཡང་འབྲས་བུ་དང་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

若谓生因先作业亦有，云何唯从彼量自性？除彼外无少分过去业，然由前前思相业所作，后后具殊胜故，乃至如所说诸思自身为后力。前者亦为彼因。如是业具灌顶亦有。
因具足故为生因，即是生。其比量：若有因具足者从彼生，如人眼识因具足之眼识。具灌顶士夫亦有邪知及彼生爱思相生因具足，此为自性因。
趣及解，谓从处至余处及通达。作用谓眼等。随应为依即因。成就趣解所欲处，彼等从不见法非法相生。
不见由灌顶等相仪轨坏因故，无因果聚趣解依。是故具灌顶者无趣劣处。彼由善不善二十种行所生行，为不见，非汝所说思，如是因不成。
其比量：若无彼因者不成彼，如无眼识因之人眼不成眼识。具灌顶士夫亦无果作聚所生不见因，此为因不可得。
若离果作聚者非作趣解，如虚空。死具灌顶士夫亦离果作聚，此为能遍相违可得。

།ཡུལ་གཞན་ལས་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་དུ་ འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བྱེད་པ་སྐྱེད་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ལེན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཕྱིར།།ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་སྟེ། འབྲས་བུ་དང་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་འདོད་པའི་ཡུལ་ཐོབ་པ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ཡོད་པ་དང་ མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན།ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་། སྲེད་པའི་སེམས་པ་དང་། མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་བློའིའོ། །དེ་བས་ན་འབྲས་བུ་དང་བྱེད་པ་ཀུན་ནས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བློའི་ནུས་པ། མཐོང་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་མིན། དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པས་བསྐྱེད་པས་འདུ་བྱེད་ ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་དབང་གི་བློ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོད། དེ་དག་ཅིས་མི་འགྲོ། །བྱེད་པ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་འགྲོ་བར་མི་བྱེད། འགྲོ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་རབ་ཏུ་སྦྱར་བའི་གཏན་ཚིགས་ མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་འགྱུར་ཞིང་མེད་ན་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་ཡོད་པ་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་དང་པོར་སྐྱེས་པ་འབྲས་བུ་དང་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་ལ་ཡང་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་། དེ་ལས་ བྱུང་བའི་སྲེད་པའི་སེམས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ཡོད་ན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གནས་སུ་འགྲོ་བ་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་ཞིང་།དེ་མེད་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཇི་སྐད་ དུ་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བློ་འབྲས་བུ་དང་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་སུ་འགྲོ་བ་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་འབྲས་བུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འབྲས་བུ་དང་ བྱེད་པ་དག་གི་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ཡང་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ས་བོན་ཡོད་ན་མྱུ་གུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ས་བོན་ཉིད་མྱུ་གུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་གཞན་ལ་ཡང་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བློ་ཡང་དབང་བསྐུར་གྱིས་ཡང་སྲེད་པ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་མ་ བཅོམ་པ་ཅན་བདག་གི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ།

由生起从他境至所欲境趣行相作用故，为取生自性故。随有无而转，谓果作聚得所欲境随有无而转义。
何者随有无而转？邪知、爱思及相应觉。是故为得果作一切故，觉力为见，非余。非善等行所生行。
彼灌顶觉有无随转行者有，彼等何不趣？诸作用何不趣生处？当知唯趣。是故他所立因不成。
其比量：若有彼则有，无则无者，从彼生，如有眼生眼识。初生士夫果作聚中亦有邪知及彼生爱思相应心时，得趣殊胜处等，无则如石女子不生，此为自性因。
虽如是，若如所说相觉为果作聚得趣所欲处等因者，然非唯从彼量自性所说果成，以得果作生亦待他故。
如有种则成芽，种子生芽之能生，亦待他故。如是觉亦由灌顶未破爱生力，待我德等差别而为果作自性。

།གང་གི་ཚེ་དབང་བསྐུར་གྱིས་བདག་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་བཅོམ་པ་དེའི་ཚེ། ནུས་པ་མེད་པ་དེ་བས་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དབང་གིས་རང་ བཞིན་བཅོམ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།བློ་དེ་ནི་བྱེད་པ་འཕེན་པར་བྱེད་པའམ། མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ནི། ནུས་མེད་དབང་ལ་སོགས་དེ་མ་ཐག་ཏུ། སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གྲོལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྔགས་ཀྱིས་འདུས་བྱས་པ་ འགའ་ཞིག་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་བཟུང་སྟེ།དེའི་དེ་མ་ཐག་ཏུའོ། །དེ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དག་གིའོ། །འཛིན་འཕེན་འཁྲུག་དང་འགོག་པ་དང་། །སེམས་པས་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་མིན། །རང་གི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ལས་བཟློག་པ་མེད་པའི་འཛིན་པའོ། ། འཕེན་པ་ནི་རང་གི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པའོ། །འཁྲུག་པ་ནི་བསྣུན་པ་ལ་སོགས་པས་བློའི་འགྱུར་བ་སྐྱེད་པའོ། །འགོག་པ་ནི་བློའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡོད་ན་ཡང་འཁྲུག་པ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་སེམས་ཀྱི་དབང་གིས་ཏེ་སེམས་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དབང་བསྐུར་བ་དག་གིས་དབང་བསྐུར་བའི་བློ་ལས་མི་འགྱུར་ན།དབང་བསྐུར་བ་རྣམས་དབང་བསྐུར་བས་རང་བཞིན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་མེད་པར་ཡང་བློ་ལས་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། དེ་དག་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པས་ སྐྱེ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་མེད་ན་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་དང་། དེ་ལས་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་ཀྱི་ས་བོན་མེད་པ་ན་ཡང་སཱ་ལུའི་ས་བོན་ཡོད་ན་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །དབང་བསྐུར་བདག་གི་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ འཛིན་པ་དང་འཕེན་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་བློའི་ཁྱད་པར་དང་།ཇི་ལྟར་འཇུག་པ་བཞིན་དུ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཉིད་ མ་ཡིན་ནོ།།ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་གཞན་ནི་བྱེད་པ་འཕེན་པའི་བློ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཅི་སྟེ་དེ་ཚེ་བློ་མེད་ཕྱིར། མི་འགྱུར་སྐྱེས་བུ་དབང་བསྐུར་བ་འཆི་བའི་དུས་དེའི་ཚེ་བྱེད་པ་རྣམས་འཕེན་ པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པའི་བློ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་རྣམས་འཕེན་པ་ལ་སོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་བློ་ཅིའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཡིན། འདི་ལྟར་དྲི་མ་རྣམས་ཀྱིས་བློ། །མཚམས་སྦྱོར་སྲིད་པ་ལ་བྱེད་པ་རྣམས་འཕེན་པར་བྱེད་པའོ།

若谓当灌顶破我等自性时，无力故不定者。若由灌顶破自性故，彼觉于投作用或得所欲处无力，如是则：
无力灌顶等即刻，
等字摄取为解脱故咒所作某欲，即彼刹那。彼等者，谓诸因。
执、投、乱及遮，
由思成非灌顶。
执谓于自境入无返。投谓令入自境。乱谓由击等生觉变。遮谓虽有觉随顺亦返乱。
彼等由心力，即由心相续，以于作用等自性无害故，非由灌顶成灌顶觉。若灌顶者由灌顶于自性无害亦从觉成，如是非待彼等生。
其比量：若无彼亦有者，于彼无待及从他因，如无麦种有稻种生稻芽。具灌顶我诸作用执投等，亦于无加行自性差别时，有觉差别及如入作用因则有，此为自性因。是故非不定。
所立为所待之余自性差别，于投作用觉无俱作故。虽如是，若尔时无觉故，不成。
具灌顶士夫死时，投诸作用之觉即无。是故由无觉，不成投作用等者。尔时何故无觉？如是垢染觉，结生有中投诸作用。

།ལོག་པའི་ ཤེས་པ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དེའི་གནས་སྐབས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་བློ་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བྱེད་པ་རྣམས་འཇུག་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་སྟེ་དྲི་མ་དེ་དག་བློ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་ ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་བློ་ལ་དེ་རྣམས་ནུས་མེད་ན་སྐྱེས་བུ་དབང་བསྐུར་བ་དེ་གསོན་པ་ཉིད་ཀྱིའང་ནུས་མེད་འགྱུར།དྲི་མ་དེ་དག་བློ་འཕེན་པར་བྱེད་པ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ན། འདི་ལྟར་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་སྲིད་པའི་དབང་གིས་ དབང་བསྐུར་བ་རྣམས་ཀྱང་འཇུག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་དབང་བསྐུར་བ་དེས་དེ་དག་འབྱུང་བ་འགའ་ཞིག་ལའམ། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དྲི་མ་དེ་རྣམས་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར། འོན་ཀྱང་འབྱུང་བ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་དེ་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་ རིགས་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་གི་ས་བོན་རྒྱུ་ཅན་སྐྱོན། །འདི་ལས་འཕེལ་བར་འགྱུར་བས་ན་རྒྱུན་ནོ། །གང་དག་ལ་རང་གི་ས་བོན་གྱི་རྒྱུན་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་དེ་འདྲ་བ་སྟེ། རིགས་མཐུན་པའི་ས་བོན་ལ་རག་ལུས་པས་འཇུག་པ་ཅན་གྱི་སྐྱོན་རྣམས་ནི་དབང་ བསྐུར་བ་ལ་ཡང་ལོག་པ་མེད།དབང་བསྐུར་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དབང་བསྐུར་བ་དྲི་མ་རྣམས་ལ་གནོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་གང་ལས་ཡིན། འདི་ལྟར་རིགས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ཅན་དེའི་ཚེ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། །བཤད་པ་འབའ་ཞིག་གི་ཚེ། གཉེན་པོ་དང་ནི་རང་གི་ཕྱོགས། །འཕེལ་ན་ཕུལ་བྱུང་འགྲིབ་ཕྱིར་རོ། །གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་འཕེལ་བ་ཡོད་ན་འགྲིབ་པར་འགྱུར་ཞིང་། རང་གི་ཕྱོགས་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་སྲེད་པ་ལ་སོགས་པའི་འཕེལ་བ་ན་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ ཉིད་དེ་དག་གི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཡིན་ཞིང་རང་གི་ཕྱོགས་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དབང་བསྐུར་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་ཞིང་དབང་བསྐུར་མ་ཡིན་པ་རང་གི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་ན་གང་གིས་ན་དབང་བསྐུར་བའི་ཉམས་པར་འགྱུར་ཞིང་དབང་མ་བསྐུར་བའི་འཇུག་པར་ འགྱུར།སྦྱོར་བ་ནི་གང་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཅན་དང་དེའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་འཕེལ་བ་དང་། བུད་ཤིང་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་མེའི་ཁྱད་པར་འཕེལ་བ་ན་མེ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་ན་དེ་ནི་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ ཅན་དང་དེའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།

邪知我执等烦恼位者，即是结生觉，如是有诸作用转。若谓彼等垢染于结生觉无力时，若觉于彼等无力，则具灌顶士夫活时亦成无力。
若垢染于投觉及结生无力，然实有力，以见邪知及有力故，具灌顶者亦转。如是灌顶于彼等生或自性皆无害，云何彼等垢染成无力？然无不具生，以无不具同类因故。
自种因过失，
从此增故流。
诸有自种流者即如是，依同类种子而转过失，于具灌顶者亦无返，虽经灌顶亦有。灌顶于诸垢染非能害者，何以故？以尔时亦有同类因故。
说唯时：
对治及自分，
增则胜减故。
对治分无我见增则减，自分邪知爱等增则增。是故无我见即彼等对治分，自分即因。
灌顶非对治分，非灌顶亦非自分而转，云何由灌顶成损，由非灌顶成转？
其比量：若有增减者，即有彼对治分及彼因，如水增及具先薪火差别增时，火胜及得减时，即有彼违品分及彼因。

།ལག་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་ཕྱིར་འབྱུང་བ་དག་ཀྱང་བདག་ཀྱང་བདག་མེད་པ་མཐོང་བ་དང་། ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་སྲེད་པའི་སེམས་པ་སྔར་གྱི་འཕེལ་བ་ན་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་འགྲིབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་ གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་བས་ན་དུས་སྔར་བྱུང་བ་ཅན་གྱི་དྲི་མ་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་པ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་བློའི་རྒྱུ་དྲི་མ་གཞན་འཇུག་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་དག་ལ་བྱེད་པ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་བློ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་སུ་བྱེད་པ་རྣམ་པར་འཕེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་ དུ་བྱེད་པ་འཕངས་པ་དག་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གནས་ཐོབ་པ་དེ་ཡང་སྐྱེད་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དབང་བསྐུར་བ་འཁོར་བ་ཉིད་ལས་མ་གྲོལ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་བདག་ཀྱང་འདི་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ལྷག་མར་བྱས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གིས་ན་འཇུག་པ་དང་ལྡན་པ་ དང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཙམ་ཉིད་ནི་བདག་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ།།བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་ཉིད་དམ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དམ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་གཞན་འགའ་ཞིག་གིས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དེ་ཡང་འདིར་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཅན་དུ་བརྗོད་ པར་འདོད་པར་འགྱུར།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་རྟག་པ་རྟག་ཏུ་ནུས་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཉིད་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་རིམ་བཞིན་སྐྱེ་བ་འགལ་བ་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་དེ་མང་དུ་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །འབྲས་བུ་དང་བྱེད་པའི་ཚོགས་རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ འདིའི་ཡང་འདིར་འདི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།བྱེད་དང་མི་བྱེད་དུས་དག་ཏུ། །འབྲས་བུ་མངོན་པར་འདོད་པ་དང་འདོད་པ་མ་ཡིན་པ་བྱེད་པ་དང་མི་བྱེད་པའི་དུས་དག་ལ་འདིའི་བདག་ཉིད་དག་ནི་འདྲ་བ་དང་། མི་བྱེད་པའི་དུས་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕྱིས་ཀྱང་འདི་བྱེད་པ་འགལ་བར་ འགྱུར་རོ་ཞེས།ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་དེ་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དེ་ཉིད་གང་གི་ཚེ། རྒྱུ་མིན་དེ་ནི་གང་གིས་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་སུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཅིག་ཉིད་ཀྱང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་བདག་རྟག་པའི་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་ ཡིན་ཞིང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་པའི་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་གནས་སྐབས་འདི་ཉིད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།

手等诸识亦由见无我及邪知爱思先增而胜减，此为自性因。是故由先时垢染投作用觉因余垢染转，于彼等投作用觉转。
是故于所欲处投诸作用，如是由投作用得殊胜处亦生，如是具灌顶者未脱轮回。
若我亦于此有加行，云何成余？以具转及具返唯量即我体性。加持者或顺和合因或余某加行能益我少许亦无，云何欲说彼亦此具加行？
何以故？如是常法恒有力，由无待俱作因故，彼果次第生相违。如是已多观察。果作聚次第生自性此亦非此作者。
作不作时中，
果所欲不欲作不作时，此等体性相同，以无异于不作时故，后亦此作相违。
如彼事为因，如是彼时：
"非因彼何成？"
如是已说。因果一性亦相违。
如是常我作用位即因，即彼受用位即果，此位无差别，以坏常性故。即彼因性即果，如是因果无异相违。

། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་བདག་ལས་བྱེད་པ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་གཞན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདོད་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དེ་ལྟར་ན་བདག་དེ་ལས་དེ་དག་སྟེ། བྱེད་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་དག་ལྡོག་པར་ཁས་ལེན་ན་བྱེད་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་དེ་དག་ལ་བདག་ཉེ་བར་མི་སྦྱོར་བ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་བྱེད པ་པོ་ཟ་བ་པོ་ཉམས་དང་།བྱེད་པ་པོ་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་ཀྱང་དོན་གྱིས་དེ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེས་བུའི་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ལས་རང་བཞིན་འཇུག་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་དང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ ཞིག་གང་གི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པ་ཉིད་གཙོ་བོའི་འཇུག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡུལ་ཉིད་ཡུལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཐགས་མཁན་ཉིད་སྣམ་བུ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །བྱེད་པ་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ བདག་ཀྱང་ལོངས་སྤྱོད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གང་ཞིག་གང་ལ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱ་བ་དང་། ལོངས་ སྤྱོད་པ་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།བདག་ཀྱང་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱ་བ་དང་ལོངས་སྤྱོད་དག་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །བདག་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ ནུས་པ་ཉིད་ནི་འགྲུབ་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ།རྟག་པ་ལྡོག་པ་ཉིད་མེད་ཕྱིར། །ནུས་པ་ཉིད་ཀྱང་རྟོགས་བར་དཀའ། །ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་སུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གང་ཡང་གལ་ཏེ་གཅིག་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཞན་གྱིས་དྲན་ པའམ།གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་གཞན་གྱིས་ངོ་ཤེས་པའམ། གཞན་གྱིས་བྱས་པ་གཞན་གྱིས་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གཞན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་གྱུར་པ་ལ་གཞན་གྱིས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་ན། གཞན་གྱིས་དྲན་དང་ལོངས་སྤྱོད་ སོགས་ཐལ་བའང་།གཞན་གྱིས་གནོད་པ་ཅན་དུ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གནོད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུ་དེ་འགའ་འང་དྲན་པར་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིས་ཀྱང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དོན་སྐྱེས་བུས་དྲན་པ་མེད་དོ། །གང་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ དོན་ཕྱིས་དྲན་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་འདོད་པ་དེ་བས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

虽如是，若谓我异于作用及其果，如是于所欲成立者。如是则彼我中彼等，若许作用及受用返，则我不加于作用受用，如是则坏作者食者。
不欲作者亦由义许为作者，以许士夫欲即自性转故。如是于未成及已成非能立。
其比量：若某为某因，即非彼，如士夫欲非胜性转，境非境受用显，织工非毛毯。作者位我亦为受用位因，此为自性相违所见。
若某于某不由自体加行，彼于胜义不成具关联，如由自体不随作用及受用者极无。我亦不由自体加于作用受用，此为能遍相违所见。
我由常性故，不成具返相力性，如说："常无返故，力性亦难知。"
若全无一，则他受他忆，或他见他识，或他作他受非有。等字摄他疑于他非定。如是：他忆及受用等过，说为他所害者即能害。
何以故？以彼士夫全无忆故。后亦无士夫忆所受义。若许某士夫无忆所受义，则于已成能立。

།འོ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དྲན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་ལས་དྲན་པ་འབྱུང་། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དྲན་པ་ཉིད་དྲན་པ་ཡིན་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གསལ་བས་ནུས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱིས་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་དྲན་པ་སྐྱེ་བ་དེ་བས་ན་གཅིག་འགའ་ཞིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་དྲན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་དངོས་པོའི་རྐྱེན་ཡིན་ན་ཡང་བྱེད་པ་པོ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།སྔ་ཕྱིར་གྱུར་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལ་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ལས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ལས་དོན་གནས་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་སྐྱོན་འདི་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དོན་གྱི་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་མེད་པར་དེ་ལྟ་ བུའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་འགྱུར།ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་བརྡར་བཏགས་པའི་དོན་རྣམས་ལ་དོན་འགའ་ཞིག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཕྱིར་གནོད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡོངས་ སུ་བརྟག་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་བློ་ཅན་ཀུན་རྫོབ་ལ་ཞེན་པ་དག་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཚད་མ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་སྲེད་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་དག་ལ་དབང་བསྐུར་བ་ ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་གནོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཞིང་གནོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་པ་མ་ཡིན་ལ་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་གནོད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་གོམས་པར་གྱུར་པ་ལས་ཡང་སྲིད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་རྣམ་པ་མང་དུ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཉིད་ཡིན་པར་ རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་དེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བདེན་པ་བཞི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དེ་ལ་རེ་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ནི་སྲེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཡང་མ་རིག་པ་ལས་བྱུང་བའམ། མ་རིག་པའི་ཁྱད་པར་ཡིན་གྲང་ན། རྣམ་པ་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་མ་རིག་པ་དང་འགལ་བའི་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་སྲེད་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །འགལ་བ་དེ་ཡང་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་ནོ། །མ་རིག་པ་དེས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྟག་པ་ཞེས་བྱ བའི་རྣམ་པར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ།འདིས་ནི་མི་རྟག་པ་ལས་བཟློག་པར་སྒྲོ་བཏགས་པས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །བཟློག་པས་རྟག་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་བརྟན་པ་སྨོས་པ་ནི་གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་ལས་དུས་ཕྱིས་གནས་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若问如何忆彼？曰："由受生忆。"即忆性为忆，由受明显以后后力极胜意识生门，后随缘生忆。
由如是从受生忆故，一者非能忆受。此中虽是事缘，不待作者，于先后诸行某相增益转，如是不由彼成事自性。
若于声所欲义住者有此过，云何无如是义体而有如是言说？我等于假立义中执著某义，如是随世间安立言说故无过。
愚凡夫背离观察事实性，具执著世俗慧者，依言说不能安立真实，以违量故。
由如是邪知爱苦因于灌顶等仪轨非能害，以非能害故非破，而见无我性能害，是故由彼习无后有。
此多种对治分已极成立，如是复如何彼为苦因对治分，为显示故说"于四谛"等。
其中先已说苦因为爱。彼或从无明生，或为无明差别，二种皆与无明相违之见无我性即与爱相违。彼相违亦由所缘相颠倒门。
彼无明于苦执常相。此说由返增益离无常。于返说常所说坚固者，若谓刹那后住自性生皆是常性之义。

། བདེ་དང་ཞེས་བྱ་བའི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་པའམ། སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་རྒྱུའི་གཞན་གྱི་དབང་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བཏགས་པའོ། །ང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་མེད་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་སྒོ་ནས་སོ། །ངའི་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་སྒོ ནས་སོ།།རེ་ཞིག་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་མི་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་སྲེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང་། རྐྱེན་ཉིད་ མ་ཡིན་པ་དང་།རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་སྒྲོ་བཏགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འགག་པ་དང་ལམ་གྱི་བདེན་པ་དག་ལ་ཡང་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་རྣམ་པ་བཞི་དག་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བཟུང་ངོ་། །དེ་དེ་ལྟར་ན། བདེན་པ་བཞི་ལ་བརྟན་པ་དང་། བདེ་དང་ང་དང་ངའི་ ཞེས་སོགས།།ཡང་དག་མིན་པ་རྣམ་བཅུ་དྲུག་།སྒྲོ་བཏགས་ནས་ནི། མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡོངས་སུ་སྲེད། འདིས་ནི་ལམ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་མ་རིག་པ་བསྟན་ཅིང་། དེ་ལས་བྱུང་བ་དང་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་སྲེད་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུར་ གྱུར་པ་བསྟན་ཏོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལམ་མ་རིག་པ་དང་འགལ་བར་གྱུར་པ་ན་སྲེད་པ་དང་ཡང་དོན་གྱིས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མ་རིག་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་གཉེན་པོའི་ ཕྱོགས་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ།བདེན་པ་བཞི་པོ། །དེ་ཉིད་ལ་ནི་དེ་འགལ་དོན། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་རྗེས་རྟོགས་ཅན། །དོན་ཡང་དག་པའི་རྣམ་པ་ནི་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྟེ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་དང་འགལ་བ་ནི་མ་རིག་པས་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྒྲོ་ བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་དང་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ།དེའི་རྣམ་པའི་རང་བཞིན་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པ་དེ་རྗེས་སུ་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་ལ་ཤེས་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པ་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ ཅན་གྱི་ཡང་དག་ལྟ་བ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།འདིས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་སུ་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ།

"乐"者，非有漏，或于刹那刹那因他缘上颠倒增益。"我"者，由无我颠倒门。"我所"者，由空性相颠倒门。
先如是于苦谛无知，于无常等相颠倒增益。等字摄爱相苦因集非集、非因、非缘、非生增益，如是于灭道谛亦取如自性四相颠倒增益。
"于四谛坚及，
乐我我所等，
十六非真实，
增益已。"
由无知故遍爱乐等。此说道颠倒无明，及说从彼生及彼自性爱为苦因。
是故道与无明相违时，由义亦与爱相违。"于彼"等说由无明增益相颠倒所缘性，显示道为对治分。
四谛：
"于彼即彼违，
彼相随觉者。"
真实义相即义真实性相，谓无常等。与彼等相违即与无明所显等相增益相违，义谓彼相自性与颠倒自性。
随觉了知彼相，具彼自性者，说彼见无我相正见。此由与苦因自性相违故配对治分。

།གང་གི་ཕྱིར་འདི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཡིན་གྱི་དབང་བསྐུར་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ ཉིད།ལེགས་བསྒོམས་ཡང་དག་ལྟ་བ་ཡིས། །གང་གི་ཚེ་ཡང་དག་པར་བསྒོམས་པས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་པ་དེའི་ཚེ། སྲེད་པའི་རྗེས་འབྲང་བཅས་འཇོམས་བྱེད། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་སེར་སྣ་དང་ཕྲག་དོག་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་དང་བཅས་པའོ། །རྒྱུ་ གསུམ་ཅན་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གང་ལ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང་།ལུས་དེ་རྒྱུ་གསུམ་ཡོད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་གསུམ་ཅན་ནོ། །བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བའི་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་ཡོད་ན། སྐྱེ་བ་དག་ནི་མི་འབྱུང་སྟེ། །ཞེས་ བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ།ཡང་སྔ་ན་མེད་པའི་སྐྱེ་བ་འབྱུང་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལས་དང་ལུས་དང་གནས་ན་ཡང་། རྒྱུ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་ལྷག་མ་ཡོད་ན་ཡང་གཅིག་མེད་ཕྱིར་ན། ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རྒྱུ་གཅིག་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་ཅན་དག་ གི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ཡོད་ན་ཡང་སྲིད་པ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་འདྲ་བར་ཞེ་ན། ས་བོན་མེད་པར་མྱུ་གུ་བཞིན། དཔེར་ན་ས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལྷག་མ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ས་བོན་གཅིག་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་མྱུ་གུ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་དང་འདྲའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ཅན་དེ་ནི་འབྱུང་ བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ཅན་གྱི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བའི་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་པ་ཅན་གྱི་ཡང་སྲིད་པར་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

由此为对治分，非灌顶等仪轨故，此即：
"善修正见时。"
当由正修成其自性时，
"破爱及随从。"
为苦因之悭吝嫉妒等过失俱。
三因生相苦，谓业、烦恼、身三因者，名为三因。若断我执我所执贪等烦恼，
"诸生则不生。"
义谓无前所未有生。
虽有业身住，余因虽欲显，由一无故，由无烦恼相因一，断烦恼者虽有不全因，不生后有。
云何？
"如无种子芽。"
如地等余因虽有，由缺一种子故芽不生，如是。
其比量：若具不全因者即不生，如具不全因芽等。断我执我所执贪等者后有具不全因，此为能遍相违所见。

།འོ་ན་གལ་ཏེ་གང་གི་ཚེ་ལས་ དང་ལུས་དག་ཀྱང་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ན་གཅིག་མེད་ན་ཡང་མི་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ།འདི་དག་ཟད་པ་ལས་ཀྱང་གྲོལ་བར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་རིགས་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ལས་དང་ལུས་དག་སྤངས་མིན་ཏེ། ནུས་པའམ་རིགས་པས་སྤོང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ ན་དེ་དག་སྤངས་པས་ཡང་སྲིད་པར་མི་འགྱུར།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ནི་མེད་ཕྱིར་དང་། །རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་འདི་སྤོང་བར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་ནི་དེ་གལ་ཏེ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ གོམས་པའི་འབད་རྩོལ་བྱེད་ན།རྟོག་པ་པོ་འདི་ལས་དང་ལུས་ཀྱི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་གོམས་པའི་ཚད་མས་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་ལས་ལ་སོགས་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལྟར་ན། གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ནི་མེད་ཕྱིར་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ རྟོགས་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁོ་ནས་དབྱུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན།གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་བཀག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ ལུང་ལས་གྲུབ་པའི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཡང་དེ་དད་པ་ཙམ་གྱིས་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་།ངེས་པ་མེད་པ་ལ་ཡང་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ལ། དེ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་ན་ནི་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་པ་ཅན་ཉིད་ ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ངེས་པ་མེད་པ་ཅན་ནི་དེ་ལ་འཇུག་པར་མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་ཡིན་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་མི་ཤེས་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི། དོན་དེ་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དུག་མ་ཡིན་པ་ ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་པར་ཟས་ཟ་བ་ལྟ་བུའོ།།སྐྱེས་བུ་རྟོགས་པར་འདོད་པ་འདི་ཡང་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་ཡིན་ཡང་ལས་ཟད་པར་བྱེད་པའི་ལམ་མི་ཤེས་པ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །ནུས་མེད་ཕྱིར་རོ། །ལས་དང་ལུས་དག་སྤང་བར་མི་ནུས་པའི་ རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་མི་བྱའོ།།ཇི་ལྟར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་སྲིད་དུ་ལས་དང་ལུས་དག་གིས་རྒྱུ་སྲེད་པ་ཡོད་པ་དེ་ཇི་སྲིད་དུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་སྲེད་པ་ནི། ཡོད་ན་ཡང་ལས་རྣམས་འབྱུང་ཞིང་ལས་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་ན། ལས་དང་ ལུས་དག་འབྱུང་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུའི་ཕྱིར་ལས་དང་ལུས་དག་སྤོང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若问：若时业与身亦为因，一无亦不生时，说由彼等尽而解脱者，说为应理耶？
答：非断业身，非由力或理能断，云何由断彼等不成后有？
何以故？"由无对治分，及有前行思。"此欲断者，若将了知对治分时，为断彼故勤修对治分习。此思者不能以量了知业身对治分习，云何为尽业等而趣入？如是，"由无对治分"者，唯当引申为不能了知故，说无对治分了知故者，为显示不能故，非一切遮对治分。
如是若时由教成对治分时，亦唯由信解故无定，于无定者具思不勤，若勤则非有前行思。是故于无定对治分趣入非不应理。
其比量：若某虽有前行思而不知彼自性者，不能了知彼义，如未知非毒而食。此欲了知士夫虽有前行思而不知尽业道者，此为能遍相违所见。
由无能故。由业身不能断因故，不应为断彼故精进。云何不能？
乃至有业身因爱，乃至无不全爱，有则业生，由业亦生。如是：
"由业身生故。"
由因故不能断业身。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་སྤོང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤང་བའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་གྱིས་འབད་རྩོལ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལུས་ཅན་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་ནམ་མཁའ་ སྤོང་བའི་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་མི་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།།ལོག་པའི་ཤེས་པ་དང་སྲེད་པ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེས་བུས་ཀྱང་ལས་དང་ལུས་སྤོང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གང་གི་ཚེ་སྲེད་པ་དང་ལས་གཉི་ག་ཟད་པར་ བྱས་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་ལས་སམ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།གཉི་ག་ཟད་པར་བྱེད་པའི་འབད་རྩོལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གཉིས་ཟད་དོན་དུ་སྲེད་པ་དང་ལས་ཟད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འབད་ན་ཡང་སྟེ། འབད་པ་བྱེད་ན་ཡང་ལས་ཟད་དུབ་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ།དོན་མེད་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་ལས་ཀྱི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པ་དང་། སྲེད་པ་ཡོད་ན་དེ་ནུས་པ་མེད་པ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །སྲིད་པ་སྤང་བར་བྱས་ན་ཡང་དེ་ཡང་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་སྲིད་པའི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལས་ཟད་པའི་དུབ་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཤེས་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། ལས་ཟད་པར་ནུས་ པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལས་དང་ལུས་དག་ལས་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འབའ་ཞིག་ཀྱང་ལུས་གདུང་བས་སྔོན་བྱས་པའི་ལས་ལོངས་སྤྱོད་པ་ལས་དེ་ཟད་པའི་ཕྱིར་དང་། མ་འོངས་པ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་གྲོལ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་ པས་ཀྱང་དེ་དག་གི་ལས་རྣམས་ཟད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་འདིར་ཁ་ཅིག་ནི། གདུང་བ་རྩོམ་པ་ལས་མི་འདོད་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ན། གང་ ལས་དེའི་འབྲས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་པས་ལས་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ།འདོད་པའི་དབང་གིས་འཇུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་ན་དེ་དང་དེའི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ལས་དེ་འདྲ་བ་དེ་ནི་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ན་འདིའི་འབྲས་བུ་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་ ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པས་བསྒྲུབས་པའི་རྒྱལ་སྲིད་ལ་སོགས་པ་ལའང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་དོར་བར་ནུས་པ་ཡིན་ཞིང་འདོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།

其比量：若某不能断者，有前行思者不应为断故精进，如具慧有身者不为断虚空故精进。具邪知爱之士夫亦不能断业身，此为能遍相违所见。
虽不如是，然当爱业二俱尽时，亦非业或生，如是为二俱尽故精进。
若如是时，为二尽故，虽为爱业尽因故精进，然彼尽业劳，无义。如是已说先不能了知业对治分，有爱则彼无能。
若断有，彼亦由尽结生俱作故无能，如是非后有结生。唯由彼量圆满士夫义故，尽业劳无果。如是先由不能知对治分故，及无能尽业故，非解脱业身。
若思唯由身苦受用先作业故尽彼，及由未来未作故解脱。为显示彼等由受用业果亦不应尽业故，说"由见种种果"等。
此中有谓：由起苦受不悦非业果，云何由受用彼果尽业？由欲力趣入故。彼非彼欲。如是如是业非具力，由此果待士夫作俱作故。
若不尔，于士夫作所成王位等亦不成业果，彼等欲亦能舍且是欲故。

།དེ་བས་ན་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ ཅུང་ཟད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་གནས་བསྟན་པས། བདེ་འགྲོ་འམ་ནི་ངན་འགྲོ་ཡང་། །སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ཡི་རྐྱེན་ཅན་གྱི། །སེམས་ནི་མི་འདོད་སྐྱེ་གང་དེ། །སྡིག་པའི་ལས་ཀྱི་ འབྲས་བུར་འདོད།།ཅེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདོད་པ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་དང་། ནད་དང་ནད་མེད་པ་དང་། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ལ་སོགས་པ་ མ་ཚང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་སྣང་བས་ན་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བའི་ཕྱིར།ལས་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ངོ་བོ་དུ་མ་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་འབྱིན་པའི་ནུས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་།འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱིན་པར་ནུས་པ་ཅན་གྱི་ལས་དེ་དག་ གིས་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ།དེ་ཕྱིར་གདུང་བའི་ཉོན་མོངས་གཅིག་།རང་བཞིན་ལས་ནི་ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་འབྲས་བུ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱིན་པའི་སྒོ་ནས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་གྱི། ལས་ཟད་ མིན་ཏེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཅན་འབྱིན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་དང་སཱ་ལུ་དང་ཀོ་ཏྲ་བའི་ས་བོན་ལྟ་བུའོ། །ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གང་ཞིག་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱིན་པར་ནུས་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་གཅིག་གི་བློ་ནས་འབྲས་བུ་འབྱིན་པས་ནུས་པ་ཟད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནས་དང་སཱ་ལུ་དང་ཀོ་ཏྲ་བའི་ས་བོན་དེ་དག་ནི་ཀོ་ཏྲ་བའི་མྱུ་གུ་སྐྱེད་པས་གཞན་ དག་འབྲས་བུ་འབྱིན་པའི་ནུས་པ་ཟད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།ལས་དང་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱིན་པའི་ནུས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།

是故凡诸欲不欲，一切皆是业果，如是无相违。如圣处说：
"善趣或恶趣，
五处缘所生，
不欲心生者，
许为恶业果。"
如是欲生者是福果。是故此因不定。
由见大受用、病无病、支分不全等如是等种种果故，推度业力差别具多体性出生果之能力。由彼等能出种种果之业受用种种果，"是故一苦恼"，由自性遍苦相之苦果，由出果门具种种染污果之"业非尽"，不应理。
其比量：若某具种种果者，不能出一体性果，如稻、粳、小麦种。业亦具种种果，此为能遍相违所见。
若某能出种种果者，非由一果性慧出果而有尽能，如稻、粳、小麦种由生小麦芽不尽余出果能。业亦能出种种果，此为能遍相违所见。

།གལ་ཏེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ལས་འབྲས་བུའི་འཕེལ་ བ་དང་འགྲིབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ།ལས་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་འབྱིན་པ་ལ་རུང་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། རྣམ་འགས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྒྱས་པ་མེད་ན། དེ་སྐྱེད་རྒྱུ་འདྲ་བ་ལས་འབྱུང་བ་ཅན་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་ནི། ཆུང་འགྱུར་རིགས་མི་མཐུན་ལྡན་མིན། །ལས་ གཞན་ཡོད་ན་ལས་གཞན་ལས་འབྱུང་བ་ཅན་རིགས་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གཞན་ལས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སཱ་ལུའི་ས་བོན་ལས་ཞིང་འདུས་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་མ་ཚང་བས་སཱ་ལུ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཆུང་བར་འགྱུར་གྱི། དེ་ཡང་ཀོ་ཏྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་ བུ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟར་སྔ་མ་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེའང་དཀའ་ཐུབ་ནུས་པ་ཡིས། ལས་ནུས་པ་འདྲེས་པ་ཅན་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ན་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཟད་པར་འགྱུར་བའམ། ལས་ཀྱི་ནུས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་ཉིད་དཀའ་ ཐུབ་ཀྱི་ནུས་པས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནུས་པས་ལས་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་འདྲེན་པ་ཟད་པ་ཡིས། རྒྱུར་གྱུར་པ་དག་གིས་ལྷག་མར་གྱུར་པ་འབྲས་བུ་ཆུང་བ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཕྱིས་ཀྱང་ལོངས་སྤྱོད་ཆུང་བའི་ཉོན་མོངས་གང་ལས་ཏེ། སྐྲ་འབལ་བ་ལ་སོགས་ པས་སྐྱེད་པས་ལས་དེ་མ་ལུས་པར་ཉམས་པར་འགྱུར་བས་ཟད་པ་དེ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནུས་པས་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར་ལས་ཉམས་པར་འདོད་པའི་ཕྱོགས་དེ་ལ། ཉོན་མོངས་པ་མ་ལུས་པ་ཉོན་མོངས་མིན་ལས་ཏེ། །ལུས་ཀྱི་གདུང་ བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པར་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་པའི་ལས་འབྲས་བུའི་ནུས་པ་ཟད་པར་ནུས་པའི་དཀའ་ཐུབ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྲབ་མོར་བྱས་པས་སྡུག་བསྔལ་ཆུང་བ་ཅན་གྱི་ལུས་ཀྱི་ གདུང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་གྱིས་འབྲས་བུ་གསལ་བ་ཅན་གྱི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་ཟད་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར།དེ་བས་ན་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཡང་མ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ལུས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། ནུས་པ་འདྲེས་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ལས་ཆགས་པས་ ཉམས་པ་ཡིན།བ་སྤུ་གཅིག་བཏོགས་པར་བྱས་པ་ལ་སོགས་པའི་གདུང་བས་ཟད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ཡང་གང་གི་ཚེ་བརྗོད་ཅེ་ན། གལ་ཏེ་ནུས་པ་དེ་འདྲེས་པར་བྱེད་པའམ། ཟད་པར་བྱེད་ པའི་དཀའ་ཐུབ་སྟེ།སྐྲ་འབལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་ལས་གཞན་འདོད་པར་འགྱུར་ནའོ།

由有无俱作差别而成果增减，业于出随顺果堪能故。由某分无广大俱作，彼生因相似所生相似果：
"小成不同类相应。"
有余业时，不从余业所生异类业果，如粳稻种由田作等不全故成小粳果，非小麦等果。如是安立前文。
若谓：由苦行力，具和合业力所作，或由一果性门尽，或彼种种业力由苦行力尽。如是由苦行力尽诸业引发力故，余因所成小果者，后亦何染污小受用，由拔发等生故彼业无余坏故，由彼尽解脱。
若许由苦行力尽业力故业坏之宗，"一切染污非从染污"，无身苦受用而坏。如是若有能尽地狱苦等极难忍业果力之苦行，云何由彼所作微细唯受用小苦身苦，于尽明果业力无能？是故彼苦亦不成，如是何用身染污？
于和合力分亦由贪业坏，由拔一毛等苦尽，余成无义，此为义。何时说此？若许彼力和合或尽之苦行，从拔发等生染污外余欲时。

།གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་ཉིད་ཅེ་ན། །ལུས་གདུང་བར་བྱེད་པ་དཀའ་ཐུབ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དཀའ་ཐུབ་དེ་ལས་འབྲས་ཡིན། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ། འདི་ལས་ ནི་ནུས་པ་འདྲེས་སོགས་མ་ཡིན་ནོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཟད་པ་མ་ཡིན་པར་བཟུང་ངོ་། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་དཀའ་ཐུབ་མ་ཡིན་པའམ། དེ་ལས་ནུས་པ་འདྲེས་པའམ་ཟད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གླང་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལྟ་བུའོ། །ཉོན་མོངས་ པ་ཡང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་སྲེད་པ་ནི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ལམ་གྱི་ཟད་པ་ན། །རྒྱུ་ཅན་ལས་ཀྱང་ཟད་པའི་ཕྱིར། །ཁྱེད་ཅག་ཀྱང་ལས་ཟད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ གང་གི་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་དེ་ནི་དེའི་གནོད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་བད་ཀན་ཅན་གྱི་ནད་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་རྩུབ་པ་དང་དྲོ་བ་དང་ཡང་བའི་རྫས་གནོད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ལམ་ཡང་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་སྲེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། ། གང་ཡང་སྐྱོན་རྣམས་འགོག་བྱེད་པ་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཐབས་ཡིན་པར་འདོད་དེ། སྐྱོན་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་སྲེད་པ་འཇོམས་པར་བྱེད་ཅིང་སྲེད་པ་མེད་ན་ཡང་མ་འོངས་པའི་སྐྱོན་རྣམས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེ་འདོད་ཉེས་པ་བཅོམ་པའི་ཕྱིར། ། རྒྱུའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཉེས་པ་འགོག་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐྱེ་ལས་ལ་ནུས་འགྱུར་གྱི། སྐྱེ་བར་འདོད་པའི་སྐྱོན་གྱིས་སྐྱེད་པའི་ལས་ལ་ནུས་པར་འགྱུར་གྱི། སྔར་བྱས་པ་དག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བྱས་པ་བཅོམ་པར་འགྱུར། །སྔོན་བྱས་པའི་ལས་རྣམས་ནི་ཟད པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་འདས་པའི་ལས་ལ་བརྟེན་ནས་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། མ་འོངས་པའི་ལས་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་པ་ན་ཡང་དེ་ལས་ལས་རྣམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གྲོལ་བ་ མ་ཡིན་ཞིང་།དེ་བཞིན་དུ་ལས་ཀྱི་གནས་པས་ཀྱང་སྲེད་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ལས་ལས་སྐྱོན་ནི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་སྐྱོན་ལྡན་ལས་བྱེད་པར་འགྱུར་ཞིང་སོགས་པར་འགྱུར་གྱི། བཟློག་ལས་མིན་ཏེ། སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ མ་ཡིན་པ་ལས་མ་ཡིན་ནོ།།རིགས་མཐུན་པའི་སྐྱོན་རྣམས་ཡོད་ན་སྐྱོན་རྣམས་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི་བཟློག་པ་ལས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྡིག་པའི་ལས་མི་བྱེད་དེ་དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ།

若谓即染污，身苦行为苦行时，彼苦行是业果，业果，此非力和合等。由说"等"摄非尽。
其比量：若某是业果者，非苦行，或非由彼力和合或尽，如牛业果。染污亦是业果，此为能遍相违所见。
如是若成，爱为业因，彼亦由道尽，由有因业亦尽故，汝等亦许业尽。
其比量：若某于某因有损，则成彼损害者，如粘病因由粗、热、轻物成损害因。道亦非损业因爱等，此为自性因。
又许遮诸过之方便为见无我相，能破诸过因爱，无爱则未来诸过不生。何故？"由破生欲过故。"由因故彼等为遮过方便。"彼生于业能，"由生欲过所生业成能，非于先作。"云何破已作？"先作诸业不尽。
此中若依过去业说则不成，依未来业则成立已成。若谓如有染污亦由彼生诸业故非解脱，如是由业住亦离爱者成染污。业不生过。何故？如是具过士夫作业及等，非反之，非由无过。
有同类过则诸过趣入，非反之，为义。其比量：若无过者不作恶业，如石女子。

།སྐྱེས་བུ་ཉེས་པ་ཟད་པ་ཡང་ སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ལས་འདོད་པ་ལས་བདེ་བ་དང་བདེ་བ་ལས་འདོད་ཆགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མི་འདོད་པ་ལས་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་ཞིང་དེ་ལས་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ པ་དེ་ལྟར་ན།ལས་ལས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལོག་པའི་རྣམ་རྟོག་མེད་པར་ནི། །བདེ་བ་ལས་ཀྱང་འདོད་པ་སྟེ་ཆགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ང་དང་ངའི་ཞེས་བྱ་བ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་ རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཡང་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ཅན་དག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གང་ལས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལས་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དེ་ལ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དུས་ན་ ཡང་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་དེ།དཔེར་ན་མཁས་པ་པོ་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་དང་བདག་གི་ལྟ་བ་སྤངས་པ་ཅན་ལ་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་ན་ཡང་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །བདེན་པ་སྟོན་པར་ མཛད་པས་ན།།སྐྱོབ་པ་ཞེས་བཤད་པ་འདིས་སྐྱོབ་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཙམ་ཉིད་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་བཞེད་པའི་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བླང་བར་བྱ་བ་དང་དོར་བར་བྱ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཐབས་དང་བཅས་ པ་གྲོལ་བར་འདོད་པ་དག་ལ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་དང་དེ་ལས་ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་བདེན་པ་བཞིན་སྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་འབྲས་བུར་འགྱུར་བའི་སྐྱོ་བ་ལས་དེ་ཉིད་བསྟན་དང་། མ་ལུས་ཁྱད་པར་མཁྱེན་པ་བསྒྲུབ། །གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྔར་ནི་ གཤེགས་པའི་དོན་ཅན་གྱི་བསྔགས་པར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གྱིས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཉིད་དུ་བཤད་ནས་ད་ནི་ཡང་།གཤེགས་པ་རྟོགས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །བསྔགས་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་དང་ལྡན་པས་ན་མ་ལུས་པ་ ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་དེ་ལྟར་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ།།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་བརྟན་པ་དང་། མ་ལུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་མཁྱེན་པ་ནི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་བརྟན་པ་དང་། མ་ལུས་པའི་ཁྱད་པར་མཁྱེན་པའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཁྱེན་ པ་ནི་ཚད་མས་མི་སླུ་བ་དང་།བརྟེན་པ་མཁྱེན་པ་ནི་ལམ་ངེས་པའམ་བཀའ་སྔ་ཕྱིའི་འགལ་བ་མེད་པ་སྟེ། གནོད་པ་མེད་པས་འགྱུར་བ་མེད་པ་བརྟེན་བ་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ།

尽过士夫亦无过，此为能遍相违所见。虽如是，由欲业生乐，由乐生贪，如是由不欲受苦，由彼生嗔等，如是由业亦生染污。
若谓：无邪分别，由乐亦非欲即贪。何时有我及我所非理作意时，生贪等，非余。彼邪分别于断我见者亦无，如是从何生染污？
其比量：若某无邪分别者，虽受乐苦时亦无生染污，如具择智者。于断我我所见者虽受乐等亦非邪分别，此为因不见。
由说真实故，说为救护，由作救护故。彼如实已成。唯彼为利有情所作他利，即于欲解脱者说具方便取舍真实。
由彼彼如实成真实相果成厌离故说真实，及成遍知差别，成已成。先由趣义赞善逝等义说善逝性，今复：
"由趣觉义故，
即是善逝性，
具赞通达及
具遍通达。"
如是应观善逝性。
真实、坚固、遍差别智即真实、坚固、遍差别智。真实智为量不欺，坚固智为道定或教前后无违，由无害无变坚固推度。

།སྟོན་པའི་བསྟན་པའི་ཡན་ལག་དགུ་དང་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་བསྟན་པ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བསྟན་པ་ལ་ཡང་གསུང་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།མ་ལུས་པར་མཁྱེན་པའོ། །ལུས་པ་ནི་འདིར་བདེན་པ་བཞི་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྟན་པའི་ཐབས་ལ་མི་མཁས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དེ་མངའ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐབས་སྣ་ཚོགས་པས་བདེན་པ་བཞི་སྟོན་པ་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པ་དག་གི་མཁས་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེའི་རྗེས་སུ་སློབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་བརྟན་པ་དང་། མ་ལུས་པའི་ཁྱད་པར་མཁྱེན་པའི་རྒྱུ། དེའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་པ་དང་སློབ། མི་སློབ ལས།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མས་ཡོངས་སུ་གཟིགས་པའི་དོན་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས། ཕྱི་རོལ་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དག་ལས་ལྷག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་རྣམས་ནི་ཚད་མས་མི་སླུ་པའི་བླང་བ་དང་དོར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། བརྟན་པ་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིས་སློབ་པ་ལས་ལྷག་པ་ཡིན་ཏེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སློབ་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དག་ལས་ལྷག་པ་ནི་མ་ལུས་པའི་ཁྱད་པར་མཁྱེན་པས་སོ། །བརྟན་པ་དང་མ་ལུས་པའི་ཁྱད་པར མཁྱེན་པ།དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དོན་མཁྱེན་པ་ལ་བརྩོན་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་གཞན་དོན་མཁྱེན་པ་བརྩོན་ཏེ། གཞན་གྱི་དོན་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་པས་ལམ་གོམས་པར་མཛད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་འདི་ལ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ་གང་གིས་དེ་ལྟར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ན་ཡང་ མཛད་པ་མེད་པར་བཞུགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཡང་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་གྱི་དོན་མཁྱེན་པ་ལ་བརྩོན་པ། དེ་སྟོན་པ། རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་བརྩེ་ཡིན། གཞན་གྱི་དོན་མཁྱེན་པ་ལས་ བརྩེ་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་འགྲོ་བ་ཕན་པར་མཛད་པ་བཞེད་པ་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དོན་དབང་གཞན་གྱི་དོན་མཁྱེན་པར་བརྩོན་པ་གང་ལས་ཤེས་པ་ཡིན། གྲུབ་ཕྱིར་ཆགས་བྲལ་མེད་ཕྱིར་རོ། ། འདི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་བརྟན་པ་དང་མ་ལུས་པའི་ཁྱད་པར་མཁྱེན་པའི་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་མངའ་ན་ཡང་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ཕྱིས་ཀྱང་བཏང་སྙོམས་ལ་བརྟན་པར་མཛད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཉིད་སྟོན་པ་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པར་མཛད་པ ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

于师教九分及三乘所依教、苦等相教亦是一音故，遍知。余者于此虽如实知四谛，于说方便不善巧。世尊非具彼，以种种方便说四谛故。圣者少许善巧亦随学彼。
真实、坚固、遍差别智因，是故由量遍见义通达差别，胜于外道及有学、无学。如是彼等非量不欺取舍等境智。由坚固智差别胜于有学，以未断俱生身见故。胜于无学阿罗汉及独觉由遍差别智。
由坚固及遍差别智，是故成就世尊勤于知他义，为知他义勤修道为义。此于彼成就，若如是通达亦非无作而住，如独觉等。彼亦当说。
知他义勤，彼说，由于因假立果故。由彼悲成，由知他义成就悲。具悲趣入他义，余则不然。此说欲作利生。
由何知勤知他义？由成就故，由无离贪故。如是虽具真实、坚固、遍差别智通达，后亦不住于四圣谛舍。若尔云何？如是通达即是随成说故。是故成他所依。

།གང་འདི་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞུགས་པར་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཟབ་པའི་དོན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་པར་སྟོན་པ་ལ་གཞོལ་བ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་རྟོགས་ན་ཡང་བྱད་པ་རྫོགས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་དེ་ཙམ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཟས་ཐོབ་ན་ཡང་བྱེད་པ་རྫོགས་པ་མེད་པར་ཟས་ཀྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ལྟ་བུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་བརྟན་པ་དང་། མ་ལུས་པའི་ ཁྱད་པར་མཁྱེན་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་མངའ་ན་ཡང་།དེ་ཙམ་གྱིས་མཛད་པ་རྫོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལས་བརྩེ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་འགྲོལ་ཕན་མཛད་ལ་སོགས་ པའི་ཚིག་རྐང་པ་དེ་འཆད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།བརྩེ་བས་ལེགས་པ་སྟོན་པར་མཛད། བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་སྤོང་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དོན་ལོག་པར་སྟོན་པར་མི་མཛད། དེ་མཁྱེན་བཞིན་དུ་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དག་ལ་ལེགས་པ་ཉིད་སྟོན་ པར་མཛད་ཀྱི།ལེགས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡང་། མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་དོན་སྟོན་པར་མི་ནུས་པ་དེ་ལྟར་ན། ཡེ་ཤེས་ལས། བདེན་པ་སྟོན་མཛད་ཀྱི་བརྩེ་བ་མེད་པ་ནི་ཤེས་ན་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་ཡང་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། བརྩེ་བ་ཡང་ ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་ཐབས་ཡིན་ནོ།།ཤེས་པ་དེ་ཡང་སྒྲུབ་བྱེད་བཅས། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་འབྲས་བུ་ཅན་སྟོན་པའི་ཚིག་ནི་ཚད་མ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་གསུང་བར་ནི་མངོན་སྦྱོར་ལྡན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྐྱོབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟེན་ཏོ། ། གལ་ཏེ་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལེགས་པ་དང་བདེན་པ་སྟོན་པར་མཛད་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་། གྲོལ་བར་འདོད་པ་དག་གིས་དེ་ལ་གུས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། བརྩོན་པ་དང ལྡན་པ་ཉིད་ལ་གུས་པར་བྱའོ།།གང་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ལེགས་པ་དང་བདེན་པ་སྟོན་པར་མཛད་པ་དང་། དེ་འཆད་པ་ལ་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་ན། དེ་ཕྱིར་ཚད་མ་ཡིན། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་ཕྱིར་གང་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་ལེགས་པ་དང་། བདེན་པ་སྟོན་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་སྟོན་པ་ལ་བརྩོན་པ་དང་ ལྡན་པ་དེ་ནི་དོན་དུ་གཉེར་བའི་མཁས་པ་དེས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བྱ་བའམ།དེའི་ཚིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་མཁན་པོ་སློབ་མ་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་གི་དོན་སློབ་མ་མཁས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།

所说住于舍等相续，亦是如所通达甚深义之教，趣入教化即是成熟有情之因。
其比量：若某通达某而无圆满作用者，非欲彼果，如得食而无圆满作用趣入求食。世尊虽具真实、坚固、遍差别智通达，亦非唯此圆满作用，此为能遍相违所见。
由"非彼悲"等，如何成立量性，解释"作利生"等句。由悲示善，具悲为断他苦所求，不示颠倒义。虽知彼，于具缘所求者示善，非不善。
具悲亦由不知故不能示真实义，如是由智示真实，无悲虽知亦示余，如是悲亦是量性方便。彼智亦具能立，是故此应理为量性，如是非仅见果示语成立量性。
由"具现加行"说依为救护。若定解具悲及智示善及真实必具通达精进，尔时欲解脱者亦不应敬彼，应敬具精进。
由如是示善及真实，具勤于说彼，是故为量。其比量：若某为某所求示善及真实，具勤于说彼者，应由所求智者许为量性或成立彼语，如说具如说功德阿阇黎语义由智弟子成立。

།བཅོམ་ལྡན་འདས་གྲོལ་ བར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ལེགས་པ་དང་།བདེན་པའི་དོན་སྟོན་པར་མཛད་ཅིང་འཆད་པ་ལ་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་ཚད་མར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ནི་བསྟོད་པའི་ཚིག་ཡིན་ནོ། །བསྟོད་པའི་ཚིག་གཅིག་མ་གཏོགས་པ་ ལྷག་མ་ནི་ཚད་མར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡོན་ཏན་མངའ་ན་ཡང་ཚད་མར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་བསྟོད་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོན་པ་དེ་ལྟའི་དངོས་བསྟོད་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྟོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དེའི་བསྟན་པ་ཉིད་ལས་ནི། ཚད་མའི་དེ་ཉིད་གྲུབ་དོན་ཡིན། །མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཉིད་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཁོ་བོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བརྟགས་ནས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་མངོན་པ་ལས་ཀྱང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་དེས་བསྟན་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གྲུབ་པའི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་བསྟན་པ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པའང་བཟློག་མེད་ཕྱིར། གང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ཕན་པ་འདོད་པས་བཟློག་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤོང་བ་མ་མཛད་པ་དེ་བས་ན་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པར་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་གཞན་ དག་ཀྱང་སྤངས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ།དེ་དག་ཀྱང་གཟུང་བར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ཡི་སྦྱོར་བ་མཐོང་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདིའི་སྦྱོར་བ་མཐོང་བའམ། ཡང་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདིའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ ཀྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན། །སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ། གང་དེ་ཐམས་ཅད་འགོག་ཆོས་ཅན་སྐད་ཅིག་མ་ཅན་ཡིན་ནོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་དུ་མར་རབ་ཏུ་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་སྐད་དུ་གསུངས་པས་ན། ཇི་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་གསུངས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྟགས་ནི་རྗེས་དཔག་རྟེན་ཡིན་ནོ། །གང་འདིར་རྟགས་ཡིན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། མེད་ན་མི་འབྱུང་མཚན་ཉིད་ཅན། །གང་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ ཡོད་ན་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།།དེ་དེ་ལྟར་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།

世尊于欲解脱者示善及真实义，具勤于说，此为自性因。如是"成量"仅是赞词。除一赞词外，余为成立量性。
何故虽具余功德，唯以"成量"赞叹？故说"如是师实赞"。由赞为量性，即由彼教，"成量真实义"。现量等量之真实相由世尊教而成，非是我自思维安立之义。是故阿毗达磨亦说。
且由见彼所示现量，应理成立。此中未说比量如何成立？"比量亦由无遮故"。非理者应由欲利遮，世尊于任处亦不遮比量非量，故由无遮应取为具理。
岂非余比量相亦无遮，彼等亦应取？不尔，"由见此结合故"。见此比量结合，或见世尊此比量，即世尊已示比量为义。
云何？如是："凡具少许生性，具生者，彼一切皆是灭法刹那性"等。由等字显示多种比量相故。如是所说，云何说比量相？"因是比量依"。此中何为因？云何？"无则不生相"。若有无则不生相，如是词相配。如是无则不生为因相。

།གང་ཅུང་ཟད་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་འགོག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། ཁྱབ་པ་ནི་བསྟན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མེད་ན་མི་འབྱུང་ བ།།དེ་ཡང་གསལ་བར་བཤད། གཏན་ཚིགས་ཏེ། སྐྱེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ལ་སོགས་པ་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འགོག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དང་། མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་ཅིང་བསྟན་པ་དེ་ལྟར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ ཚད་མའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་དང་པོར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ་ལས། ཚད་མ་གྲུབ་པ་སྟེ་ལེའུ་གཉིས་པའོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་གཉིས་པ། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་བཤད་པའི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་ དཔག་པ་སྔར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་།སློབ་དཔོན་གྱིས་གསུངས་པ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དང་པོ་ཕྱག་འཚལ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཕྱེད་འོག་མ་རྟོགས་སླ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱེད་གོང་མ་ཉིད་ཀྱི་བཤད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མཛད་ནས། ད་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བཤད་པ་མཛད་ པའི་ཕྱིར།གཞལ་བྱ་གཉིས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྩམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་དང་དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་དག་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གྲངས་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་དང་། མཚན་ཉིད་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་དང་། སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ ལོག་པར་རྟོགས་པ་དང་།འབྲས་བུ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོར་གྲངས་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཞལ་བྱ་གཉིས་ཕྱིར་ཚད་མ་གཉིས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདིས་འཇལ་བར་བྱེད་པས་ན་ཚད་མའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བྱ་བ་དེས་ཚད་མ་གཅིག་དང་གསུམ་ལ་སོགས་པ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ།།གཅིག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཆད་པར་འགྱུར་བས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལ། གྲངས་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་ལ་ནི་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ལ། གང་གི་ཚེ་དེ་ཉིད་མཚོན་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་གཞན་པའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་མཚན་ ཉིད་གཅིག་བརྗོད་པ་གང་གིས་དེ་དག་མཚོན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནུས་པར་འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་མཚན་ཉིད་གཅིག་གིས་མཚོན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་བསྟན་ན་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བ་བསྟན་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར། གྲངས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

"凡是有生法者，皆是灭法"等，由说遍故。世尊说无则不生，亦明显说明。因者，于生性等自所立灭法性等，说为无则不生故。如是说明比量相，世尊最初说为量之真实。
此为《量评释疏》第二品"量成就品"。
《量评释疏》第二十二卷。阿阇黎说量相论之因，先安立比量，阿阇黎所说论初顶礼偈下半易解故，圆满解说上半已，今为说明量相故，始说"由二所量"等。
于量及其相论有四种邪解：即于数邪解、于相邪解、于境邪解、于果邪解。其中为除初数邪解故，说"由二所量故二量"。由此度量故为量。彼唯二种，由此遮一、三等量。
非一者，将说比量成立为量故。若谓于说量相，说数等无义。不然，此具正相义故。现量、比量虽同具不欺相，当彼为所相时，若无异相，唯说一相如何能表彼等？如是由不能以一相表故。由分别门说能示相分别故说数。

།སྤྱོད་ཡུལ་བསྟན་པ་ཡང་གང་ གི་ཚེ་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་འཛིན་པ་ཚད་མར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་སླུ་བ་ཡིན་ན་དེ་དང་འདྲ་བར་རང་གི་ཡུལ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་པོའི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་ཚད་མ་ལས་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་བསྟན་པ་དེའི་ཚེ་རེ་ ཞིག་འབྲས་བུ་གདོན་མི་ཟ་བར་དོན་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་གྱི།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབྲས་བུ་མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གང་གི་ཚེ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་དེར་འགྱུར་རོ། །མི་ ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡང་ཚད་མར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་ན།གྲངས་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདིར་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མར་བསྟན་པས་ཚད་མ་གཅིག་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མང་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་མང་པོ་དེ་ ཉིད་དེ་ཡང་ཡུལ་མང་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རམ།ཡུལ་གཅིག་ལ་ཡང་ཚད་མ་མང་པོ་ཉིད་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་ཡུལ་མང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞལ་བྱ་གཉིས་ཕྱིར་ཡུལ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་སྤྱི་ཁྱད་ པར་གྱི་ངོ་བོ་གསུམ་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཨཏྤ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བས་ན་ཡུལ་རྣམ་པ་གཉིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་མ་གཏོགས་པའི་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་བྱེད་ནུས་དང་མི་ནུས་ཕྱིར། ། རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་གང་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པར་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཡང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་ཡུལ་གཉིས་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་དོན་གྱི་བྱ་བ་ཅུང ཟད་བྱེད་པར་ནུས་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་ནུས་པ་དེའི་ཚེ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ནུས་པ་དང་ནུས་པ་མེད་པ་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གཅིག་ལ་རུང་བ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་ངོ་བོ་གཉིས་པ་ཅན་གྱི་ ཡུལ་གཞན་དུ་འགྱུར།དེ་བས་ན་ཡུལ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

说境亦是，当非境执为量时，若彼有欺，如是于自境亦如是知者非量性，如是说境。
当未说量果非异于量时，且果必为解义体性，若非尔时，果不应理故。是故了解体性为果。是故当了解体性异于量时，成为无知体性。无知体性亦不应为量故，如是说量果。
如是说数等非无义。此中由将说理比量成立为量故非一量。若成多，彼多性亦由境多故，或于一境亦多量转故。且非由境多故。何故？由二所量故境二种：自相及共相。
若谓有第三共别体性，如青莲花等，故境非二种。此不然，除二相外无他故。何故？由能作用及不能故。某于某以某方式能作义用者，此为自相。全离作用功能者为共相。
是故若许异于二境者，若能作少许义用时亦是自相。若全无功能时是共相。如所说能与不能互相违住之相不应于一，由何成为具二体性之异境？是故无他境。

།འོ་ན་སྐྱེས་བུ་མཐོང་བ་འཁྲུལ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སྐྲ་ཤད་དང་སྦྲང་མ་དང་། ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པས་བརྫུན་པ་སྣང་བ་དེ་དག་དོན་གྱི་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ནང་ དུ་འདུ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་།དོན་བྱེད་པ་དང་བྲལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྤྱིའི་ནང་དུ་འདུ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བར་སོ་སོར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། ལ་ལར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མི་འདུ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཡུལ་གཞན་མ་ཡིན་པས་ན། ཡུལ་ རྣམ་པ་གཉིས་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་དོན་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དུ་མོས་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་དག་དེ་ལ་དོན་དུ་མོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་རབ་རིབ་ ཅན་ལ་སོགས་པས་དམིགས་པའི་སྦྲང་མ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།ཅི་དེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནམ་གཞན་ཡིན་ཞེས་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། འདི་ལྟར་དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་དེ་དག་གི་ཤེས་པ་གང་ལ་སྦྲང་མ་ལ་ སོགས་པ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་དེའི་ཡུལ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་དག་ལ་མོས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ལམ་ཤེས་པ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དང་འདྲ་བར་ཡོངས་སུ་བཅད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་སྤྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཐ་སྙད་ འདོགས་པ་པོའི་དེའི་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཅན་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་དེ་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་སྐྱེས་བུ་རྣམས་གང་ལ་ཤེས་པ་གང་གིས་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མོས་པ་མེད་པ་དེ་ནི། ཤེས་པ་དེའི་ཡུལ་ གྱི་ཐ་སྙད་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུའོ། །རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པས་དམིགས་པའི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་རྣམས་དོན་ཉིད་དུ་མོས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །ཆ་ འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཡང་རང་རིགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་རིག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ན་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཐ་དད་པར་བརྟགས་ནས་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པ་ དེའི་ཚེ་རང་རིག་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཅན་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །འདྲ་དང་མི་འདྲ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །ཡུལ་གསུམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若问：有病眼者见发丝、蚊虫、第二月等虚妄显现，彼等全无作用故，不摄入自相中，虽离作用亦不摄入共相中，因明显各别显现故，于某处无随行故。如是不摄入自相共相境中故，彼非他境，故境二种不应理耶？
不应理者不然，如是发丝等非义。何故？由无义信解故。世间言说者于彼无义信解故。意趣是：若眼病者等所缘蚊虫等为境时，应观察彼是自相抑或他相？如是非义。因世间言说者于彼显现蚊虫等之识，不信解此为彼境故。
如是虽如知识取相决定，亦不可得。虽胜义共相非境，然由言说者执为彼事而转，故安立为境，当解说。
比量亦是：诸人于某识之某境性无信解者，非彼识之境言说，如彼识之取相。于眼病者等所缘发丝等，言说者亦不信解为义，此为能遍相违所见。
若问：取分亦是自证境故，岂非喻不成耶？不然，彼生为自证识时即为能知故。若由他识分别而取相为境时，自证亦如是应成境。是故无差别者非所取能取事。由似不似性故，无第三境。

།འདྲ་བ་གཞན་དང་ཐུན་མོང་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ ཡིན་ལ་མི་འདྲ་བ་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཡུལ་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་རྟོགས་པ་ན་འདྲ་བའམ་མི་འདྲ་བར་འགྱུར་གྲང་ན། ཐུན་མོང་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་སྤྱི་ཡིན་ལ། ཐུན་མོང་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་གཉིས་ལས་འདས་ པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྒྲའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་མིན་ཕྱིར། །ཡུལ་གཉིས་ལས་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ལ། སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་གལ་ཏེ་སྒྲའི་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། ཅི་སྟེ་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ ཚེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་བསྟན་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། འདིར་ཡང་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་སྒྲས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་སོ་སོར་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་བས་ན་སྒྲའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ལས་ཡུལ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་ལས་རྒྱུ་མཚན་གཞན། དེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། བརྡ་འཛིན་པ་དེ་དག་ཡོད་པ་ན་ཡུལ་གང་ལ་བློ་ཡོད་པའི་ཡུལ་དེ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ཐ་སྙད་འདོགས པའོ་ཞེས་པའི་ངོར་ཡུལ་དང་འདྲ་བས་ཡུལ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཡུལ་མ་རྟོགས་པར་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཏེ། མིག་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་དེ་དག་ཡོད་ན་ཡང་། གང་མེད་ན་བློ་མེད་པ་དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་གལ་ཏེ་ཡིད་ ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཙམ་ཡིན་ན།ཇི་ལྟར་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་ཡུལ་གསུམ་པར་མངོན་པར་འདོད་པ་ལ་བློ་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ་དེ་སྤྱི་ཡིན་ཞིང་ཅི་སྟེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་མེད་ན་བློ་མི་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་ པ་གཉིས་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཉིད་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ། དོན་དམ་པར་དོན་བྱེད་ནུས་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དོན་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ་དེའི་བྱེད་པ་ནི་བསྐྱེད་པའོ། །དོན་བྱེད་པ་དེའི་ནུས་གང་སྟེ། རང་ཉེ་ བས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དེ་འདིར་ཏེ་བསྟན་བཅོས་འདིར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡིན།དངོས་པོ་ཡོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཏེ། རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་འབྲས་བུ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ནུས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་འདོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་མི་འདྲ་བ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ཞིང་འདྲ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

与他相似共同者为共相体性，不相似互异不共者为自相。若了解异于彼境之境，应成相似或不相似？若是共同则为共相，若非共同则为自相，如是不超出彼二者。
由是声境与非境故，不异于二境。凡是声境者为共相，非声境者为自相。若是声境时，彼为共相；若非声境时，为自相。
自相亦非声境，因已说故，此中亦如所见，由声生识中无各别显现故等当说故。是故无异于声境与非境二者之他境。
由境之他因，有彼作意及随顺彼，及执持名言，有此等时，于某境有觉知者，彼境为共相。对世间言说者而言，由似境故说为境，胜义则不然。
不了解境之他因，虽有眼、光明、作意等因，若无彼则无觉知者，彼为自相。若彼仅是作意等事，如何于遍计所执第三境起觉知时彼为共相，若虽有作意等，无彼则不生觉知时为自相，如是唯二种境。
能作用等相即自相等，胜义能作用等应配。义为果，彼作用为生。彼能作用，即由自近而生者，此中即此论中胜义有，许为实有。他者，以某方式全无某果功能者，许为世俗有。如是不相似者胜义有，相似者世俗有。

།སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ཞིང་སྒྲའི་ཡུལ་ཡིན་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཡོད་ན་ཡང་གང་ཞིག་མེད་ན་བློ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ ཡོད་པ་ཡིན་ཞིང་།གཞན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་གཟུང་བར་བྱ་བ་དེ་དག་རང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བཤད། དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ནུས་མེད་ཅེས། དོན་དམ་པར་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ལ་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ ཏེ།དཔེར་ན་རྟ་ལ་རྭ་ཅན་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ལ་ཡང་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །ས་བོན་སོགས་ནི་མྱུ་གུ་སོགས་ལ། ནུས་མཐོང་སྟེ། འབྲས་བུ་མཐོང་ངོ་། །འདི་ནི་འདི་སྐད་དུ་གང་ཞིག་ཐག་ཉེ་བ་ཉིད་ ཡོད་ན་གང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ།དོན་བྱེད་ནུས་པ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ནི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་ ཀུན་རྫོབ་འདོད་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མཚོན་པར་བྱ་བ་ཁྱབ་པ་མེད་ པས་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སྤྱི་ལ་ཡང་དེ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཤིན་ཏུ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་འཆོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་འགྱུར། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཁྱབ་པ་མེད་པ་བཤད་པ་དེས་ན། དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཅི་འདྲ་བ་ དེ་འདྲ་བར་མཐོང་བ་དེ་བསྙོན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞིང་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་མིང་འདོགས་པ་ལ་བརྩད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་ཡང་ཅི་ཡིན། གང་གིས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐྱེ་ བར་འདོད་ཀྱི།རྣམ་པ་གཞན་དུ་མ་ཡིན། གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མེད་པ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བརྗོད་ན་མི་ནུས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་ཞེས་བརྗོད་ན་ནུས་པར་འགྱུར་རོ།

非声境者胜义有，声境者世俗有。虽有他因，若无彼则无觉知者胜义有，他者世俗有，应如是了知。所取胜义有与世俗有，说为自相共相。胜义有为自相，世俗有为共相。
虽如是，若谓"一切无功能"，胜义中全无能作用，如是于许为胜义有之事无相。比量为：若某于某无，彼非彼相，如马无角性。于许为自相者亦无能作用，此为能遍不得。
种子等于芽等见功能，即见果。此说：若有近因则有某果者，彼于彼有功能，因能作用唯具此相故。彼于种子等对芽等有，如是因不成。
虽如是，若许彼为世俗，种子等有则芽等生者，是世俗生非胜义。是故若就胜义生立事相为能作用，尔时所相无遍故非相。若是世俗时，共相亦有彼，如是由太遍故相混乱耶？
如何如是？我等已说能作用相无遍，故如所见能作用不可诽谤者为相，于彼随欲立名毫无诤。又汝所许世俗有为何？由何许世俗生非余？若谓一切体性皆无为世俗，如是说世俗则无能，说生则有能。

།དེ་ཇི་ལྟར་ན་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་པ་དག་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ། གནས་པའི་མཚན་ ཉིད་ཅན་གཅིག་ལ་ལྡན་པར་འགྱུར།ཡང་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྒྲ་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ཡིན་ན། དེས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གཞན་དག་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ན་འདོད་པ་ཡིན་ ནོ།།འོན་ཀྱང་སྐྱེ་བས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་མི་མཛེས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བ་ལ་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཀུན་ལ་དེ་ཡོད་ཅེས་ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་ཁས་ལེན་པ་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་དོན་བྱེད་ནུས་པར་འདོད་པར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་ སྤྱི་ལ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལ། སྤྱི་ཡི་མཚན་ཉིད་རྗེས་འགྲོ་ལྡོག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མིན་ཏེ། སྤྱི་ཡི་མཚན་ཉིད་རྗེས་འགྲོ་ལྡོག་།བློ་ལ་མི་སྣང་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་ཐ་ན་ རང་གི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་དོན་བྱེད་པ་འདི་ཡིན་ནོ།།རེ་ཞིག་སྤྱི་ནི་བློ་ལ་ཡང་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འབད་རྩོལ་དང་། བརྡ་ཙམ་ལ་རག་ལས་པ་བུམ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་རྟོགས་པའི་བློ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི། བུམ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་ པའི་སྤྱིའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་བློ་ལ་ནུས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་ཤེས་པ་དེའི་འབྲས་བུར་འགྱུར། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མེད་པར་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ན། རག་ལས་པ་ མེད་པ་གཞན་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན།དེའི་འདི་བུམ་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་འདིའི་སྣང་བ་དེ་དག་ལས་ཡིན། དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེའི་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ ལ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མ་མཐོང་བ་ཅན་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། མིག་དང་གཟུགས་སོགས་བློ་ བཞིན་ནོ།།མིག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།

如何能力与无能力二者互相排除，而具有于一相中？或者，若许世俗声生等，彼亦无生等胜义相而无生时，如他者亦不许无生等，如是为所许。然说生为生则不妥，因生无他相故。如是彼全不应理。
虽如是，若谓"一切有彼"，如何如是承许时，世俗亦许能作用，则共相亦应有彼。是故相当混乱耶？对此以"共相之相随行遮遣"等而答。
无此过失，因共相之相随行遮遣不显现于心故。首先，乃至于自境生识者，是诸事物之作用。首先，共相于心亦无功能。如是由勤勉及仅依名言，生起瓶性等觉知，非随顺瓶性等共相之随行遮遣，如是共相之相于心全无功能，云何成彼识之果？
若无随顺有无而为彼果，则何故其他无所依者非彼果？若由与此瓶相显现相联故为彼果，则彼由此等显现。如是，如何由见随行遮遣而不成彼识，如是于显现亦无见随行遮遣者无功能。
是故共相之相之随行遮遣，不存在于瓶等分别心。如何相似耶？如眼与色等心，如眼等及如色等。

།སོགས་པ་སྔ་མས་ནི་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། གཉིས་པས་ནི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་མིག་དང་རྣ་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ཡོད་ན་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པས་སྟོང་པའི་ས་ཕྱོགས་ལ་ དེར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྡོག་ཅིང་།ཡང་ཉེན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ མིག་དང་བུམ་པའི་གཟུགས་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ཡོད་ན་ངེས་པར་བུམ་པའི་གཟུགས་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ལས་བཟློག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།བུམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་བུམ་པས་སྟོང་པའི་ས་ཕྱོགས་དག་ ལ་མཐུན་པའི་འབད་རྩོལ་དང་བརྡ་འཛིན་པ་ཙམ་ཡོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གང་ཞིག་འབྲས་བུ་གང་ལ་རང་ཉིད་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་ནུས་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་ནུས་ པ་ཉིད་དུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མྱུ་གུ་ལ་གཏན་ནས་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་རང་ཉིད་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་ནུས་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། གཏན་ཚིགས་སྔ་མ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་བུམ་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་སྣམ་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་འབད་རྩོལ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་ཡང་བུམ་པའི་སྤྱིའི་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལྡོག་པ་དེ འདྲ་བ་ལས་ནུས་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་བུམ་པས་སྟོང་པའི་ས་ཕྱོགས་ལ་དེ་མཐོང་བ་ལ་གཞོལ་བ་ཡང་མཐོང་བ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གལ་ཏེ་ཅི་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལས་ཡང་དེའི་ཤེས་པ་མི་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་རོ། །ཡང་བུམ་པའི་ རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྣང་བ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་དེའི་ཡུལ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞིང་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་གཞན་གྱི་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ན་ ཡུལ་ཞིག་པ་ལ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་སྤྱི་འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། སྤྱི་འབའ་ཞིག་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྟེན་ཆོད་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་འབྲས་བུ་ཙམ་ཡིན་ན་ཡང་ནུས་པ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་པས་སོ།

前"等"字摄耳等，后者摄声等。如眼、耳、作意虽有，于无青等之处，彼显现识遮遣，又如近随行，瓶等分别则不然。
比量为：若某有某必然生起，彼不待异于彼之他因，如眼、瓶色、光明、作意等有时必见瓶色，不待异于彼等之他因。瓶分别于无瓶处，仅有相应勤勉及执持名言时必然生起，此为能遍相违得。
若某于某果由自遮遣随行而无见功能者，彼不应由具分别者执为有功能，如于芽全无者。共相于共相识亦由自遮遣随行而无见功能，此即能遍相违得。
前因不成。共相离瓶性而于毛毯性等，虽有勤勉等而无瓶共相觉，故岂非遮遣随行？如是因不成耶？非由如是遮遣成就功能。如于无瓶处趣向见彼亦非成就见，如是若欲了知亦不成彼识，则应如是。
又于随顺瓶之分别无显现者，因为是异识体性故。非由彼无境故，亦非由他识体性是他故，为疑惑与决定。若由无境故不成，则于境坏时亦不应成。若谓由共相无坏故成，不然，因无唯取共相故。正因此故，非取断依等。是故已善说共相之识虽仅是果而无功能。

།རྫས་དང་ འདེགས་དང་སྤྱི་དང་ནི།།གྲངས་སོགས་ལ་ནི། སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ལྡན་པ་དང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ལས་འབྱུང་བ་དག་བཟུང་ངོ་། །བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཤད་ཅིང་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མི་རུང་བའི་ ཕྱིར་དེ་དེ་དག་གི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྡ་རྩོལ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། ནང་གི་ཡན་ལག་རྗེས་སུ་འཇུག་ཕྱིར་རོ། །བརྡ་ལ་སོགས་པ་བརྡ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཟུང་ངོ་། །ནང་གི་ཡན་ལག་ནི་ནང་ངོ་། །རྗེས་སུ་ འཇུག་པ་ནི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའོ།།བརྡ་རྩོལ་དང་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བརྡ་འཛིན་པའི་ནང་གི་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་དག་འགྱུར་གྱི། ཕྱི་རོལ་གྱི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་ལས་ནི་མ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཕྱི་རོལ་གྱི་ལག་པ་འདེགས་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ཉིད་ལས་ནི་འདེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་བློ་དག་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་ན་བརྡ་ལ་རྩོལ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། ནང་གི་ཡན་ལག་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། སྐྱོན་དེ་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་ནི་ཡུལ་གཞན་དག་དང་གཞན་དུ་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི། འདེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ནུས་པ་མ་མཐོང་བ་ཅན་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ དག་ལ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་བར་བྱའོ།།དེ་བས་ན་འདིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་དེ་འདྲ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མཐོང་བ་ནི་བཟློག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་མེད་པ་ཅན་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ པ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ན་ཡུལ་གང་ལ་བློ་འབྱུང་བ་དེ་ནི་སྤྱི་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དོན་བྱེད་ནུས་པ་མེད་པར་དེ་ལས་གཞན་པ་དམིགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ན་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པས་དམིགས་པས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཤེས་པ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ ལ་སོགས་པ་སྤྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།སྐྲ་ཤད་སོགས་ནི་སྤྱི་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དུ་ཞེན་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །རབ་རིབ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡུལ་ཉིད་དུ་མོས་པས་ཐ་སྙད་ཀྱི་ལམ་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྤྱི་ དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དཔྱད་པ་མི་བྱའོ།།གང་ལ་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་རྣམས་ཡུལ་དུ་ཞེན་པ་འདི་ལ་དཔྱད་པ་འདི་བྱའོ།

实、举、共相及数等，"等"字摄持相属、差别等及世俗所生。说明并显示何为觉知。如瓶等不应随顺有无，故彼非彼等之果。
何以故？因随行名言勤勉等及内支。名言等即名言作意，"等"字摄随顺作意。内支即内，随行即随顺。
由随顺名言勤勉及与彼相应之执持名言之内因有无，故生瓶等分别觉，非由外瓶等实物，此为其义。
岂非由见外手举等而生举等觉？云何说由名言勤勉等及内支相关故耶？无此过失。彼乃取异境及异生法相之色等，非由未见举等随行遮遣功能而生识。如是于差别等亦当随理配适。
是故此中见色等及如是境相者非遮遣。说举等境之分别识无境。若无待义因而于某境生觉者为共相，尔时发丝等无能作用，由异于彼之所缘等因，眼翳者等由所缘而生发丝等觉，如是发丝缠结等应成共相耶？
发丝等非共相。何以故？因无执为义故。眼翳者于自识所现发丝缠结等不以境性信解而入言说道，如是不作共相差别境之观察。于此执为境者之言说者作此观察。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ཡུལ་གང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འཇིག་རྟེན་མངོན་པར་ཞེན་ནས་ཤེས་བྱ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་དུ་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ ལང་དང་རྟ་ལྟ་བུའོ།།རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་མཐོང་བའི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་ཡང་དོན་འགའ་ཞིག་སྤྱི་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འཇིག་རྟེན་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཐ་སྙད་དུ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་དུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་མ་ཡིན་ན།དེ་ལྟར་ན་ནི་མེད་པའི་སྤྱིར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཡུལ་ཉིད་དུ་ཞེན་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པ་ལ་ཉེས་པ་དག་ཏུ་ཐལ་མི་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་བྱར་འཛིན་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་ཡང་མེད་པ་ལ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཞེན་པས་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཤེས་བྱ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་ཁོ་ན་ཤེས་བྱ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་མེད་པ་ཡང་རྣམ་པ་འབའ་ཞིག་གིས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་གི་ཡང་དེ་ལྟའི་དངོས། གལ་ཏེ་ཡང་མེད་པ་དང་འདྲ་བར་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པས་མཐོང་བའི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་ཤེས་བྱ་ཉིད་དུ་འཛིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ལྟར་འཛིན་པ་ལ་བཀག་པ་མེད་ཕྱིར། སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་གང་ལ་དེ་དག་སོ་སོར་སྣང བའི་ཤེས་པ་དེས་ཤེས་བྱ་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྤྱི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པས་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། སྐྲ་ལ་སོགས་པ་གསལ་སྣང་ཉིད། །ཤེས་པའི་ངོ་བོ་དོན་ཉིད་ཕྱིར། །ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ ཀྱིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར།ཤེས་པའི་ངོ་བོ་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་དེ་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་དེ་ལས་ཀྱང་དུས་ཕྱིས་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བར་སྐྲ་ལ་སོགས་པར་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔར་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཉིད་ཡིན་ ནོ་ཞེས།སྐྲ་སོགས་ཤེས་བྱའི་བློ་དག་ཀྱང་། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པ་ཅན་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འཁྲུལ་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ། དོན་མེད་ཅན་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་མེད་ པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྤྱི་ནི་ཤེས་ངོ་ཡི། །དོན་ཉིད་ཡིན་ན་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་འདོད་ཕྱིར་སྐྱོན་ཡོད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ།

比量为：若于某境世间不执为自性而不施设为所知，彼非彼性，如牛马。眼翳者所见发丝等，世间亦不以某义共相等所知性执著而施设，此为能遍不得。
若由不以境性执著而世间不施设故非共相，则无之共相亦应不成，因无执为境故。对此，因无共相自性故。于无不成过失。何以故？因执为所知故。
虽于无亦无以义性执著而施设，然施设为所知性，非唯事物为所知，因彼无亦仅以相而为境故。彼等亦如是事。
若如无，眼翳者等所见发丝等许为他识之所知性执取时，由无遮止如是执取故，许为共相自性。然于何识彼等各别显现之识不执为所知性，故非共相。
若眼翳者等所见非事物，云何为显现耶？说：发等明显显现性，因识性即义故。由识自性为自相因故，识性发等彼明显显现。由后时如发等而假立为发等故。
谓此即前识所现声等，发等所知觉亦成分别声生相观察。彼即共相境性。眼翳者等所见发等显现，无义故为无境。
若共相是识性之义，则成过失耶？说："由如是许故无过"。由是识自性故，共相亦许为自相，故无相违。

།དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྤྱི་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱི། ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དེ་སྤྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་གྱི། ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་གང་གིས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་དེ་སྤྱིའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། ཀུན་ལའང་ངོ་བོ་མཚུངས་ཕྱིར་ཏེ། །གསལ་བ་དོན་གྱི བྱ་བ་བྱེད་པར་མཚུངས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་སྣང་བ་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ།རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་ཕྱིར་ཏེ། མཚུངས་པ་ཉིད་དོ། །དོན་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས་བློ་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ལྡོག་པའི་དངོས་བོ་མཐོང་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་ ཕྱིར་རོ།།དེར་སྣང་བ་དེའི་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དེ་དངོས་མིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དེ་ལ་འདིར་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སྒྲའི་ཡུལ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ལ་ཡང་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་ དད་པ་མ་ཡིན་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྔར་བསྩལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཚེ་འོ་ན་ནི་སྤྱིའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོགས་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་དེ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྗོད་བྱ་ཉིད་ཕྱིར་ཏེ། སྤྱི་ནི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཡང་། དབང་ སོགས་འབྲས་བཅས་ཉིད་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་དོན་གྱིས་བྱ་བ་མེད་པའི་གཟུགས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་འཛིན་པ་དེའི་ཕྱིར། དབང་པོ་མེད་པ་ཅན་གྱིས་ཀྱང་སྒྲ་ལས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་ལ་དགོས་པ་ཅུང་ ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་རྣམས་ཀྱང་དོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་དང་མཚུངས་པར་སྣང་ལ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲས་ བྱས་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ཤེས་པ་ཡུལ་མཚུངས་པར་སྣང་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་ཡུལ་གཅིག་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ དང་མཚུངས་པར་སྣང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་སྣམ་བུའི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ།

云何为共相耶？说：以义性为共相。由境性门而安立彼共相，非由识性。何因由义性门亦安立彼为共相耶？说：由于一切性相同故。于诸现相作用相同者中，彼显现相同，即随行自性之义。由依止遮遣故，即相同性。由依止遮遣他义门故，觉如是显现，因从见遮遣事生故。
彼显现即彼共相。如是安立自相共相。共相安立为非事。此中意趣为：说声境为共相时，已说无异不异之事。尔时为遮"则成共相色等性"等疑，故说彼非事。即非色等自性之义。
何以故？因是所诠故。共相是声之所诠，色等非声所诠，故色等非如是。色等非声所诠者，因根等有果故。
若无义作用之色为色等声生觉所取，则无根者亦应从声见色等，如是则根全无所用。然非如是，诸根亦有义。是故根境识所现与相同显现，声生觉则无，故无同境性。
非显现于声生觉者，不应为声所诠。比量为：若不成为显现相同境之觉者，彼不成与彼同境，如与瓶觉境不显现相同之毛毯觉。

།སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཡང་དབང་པོའི་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། མིང་དང་མཚན་མ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མིང་ཅན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མིང་ལ་སོགས་པ་བརྗོད བྱ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།མིང་སོགས་བརྗོད་ཡིན་ན། ཁས་ལེན་ན། མིང་ལ་སོགས་པ་དེ་འཆད་པ་པོའམ། ཉན་པ་པོའམ། གང་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་འབྲེལ་བར་འགྱུར་བའམ་གསུམ་པོ་དེ་དག་འགའ་ཞིག་དང་ཡང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། མིང་ལ་སོགས་པ་ འཆད་པ་པོ།།ཉན་པོ་བརྗོད་བྱ་རྗེས་འབྲེལ་ཅན། མིང་སོགས་འབྲེལ་བ་མེད་པ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་མིང་དང་མཚན་མ་དག་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ན། དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་ པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་འཆད་པ་པོ་དང་།ཉན་པ་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་མིང་དང་མཚན་མ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ལས་ཉན་པ་པོ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མིང་ལ་སོགས་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ཕྱི་རོལ་ན་གནས་པའི་ དོན་མ་བརྗོད་དོ།།མ་བརྗོད་པ་ལ་ཡང་སྒྲ་དེ་ལས་འཇུག་པའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་བརྗོད་པ་ལ་བ་ལང་གི་སྒྲ་ལས་རྟ་ལ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་སྒྲ་གང་གིས་མ་བརྗོད་པ་དེ་ནི་སྒྲ་དེ་ལས་དེ་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པའི་སྒྲ་ལས་སྣམ་བུ་ལྟ་ བུའོ།།ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པའི་དོན་ཀྱང་འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་མིང་དང་མཚན་མ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཕྱི་ རོལ་གྱི་དོན་གང་ཡིན་པ་དང་།མིང་དང་མཚན་མ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཞེན་པའི་སྒོ་ནས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་པོ་དང་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

声生觉亦不成与根境识相应，此为能遍不得。虽然如此，许色等非所诠。若尔何者？名与相异于识而不相应之行名为所诠。
若如是名等为所诠时，名等所诠者，是说者、闻者、所诠义相关，或与三者皆不相关？如是则成"名等说者、闻者、所诠随关联，名等无关联"如是分别而已。
若名相与说者闻者相关为所诠，则闻者不应从说名相之声趣入作用外境。何以故？因未说故。说名等性之声未说外住义。于未说亦不应从彼声趣入，如说牛之牛声于马非是。
比量为：若某声未说某，则不从彼声趣入彼，如从瓶声于毛毯。持水等作用义亦非与说者闻者相关之名相说性声之所诠，此为能遍相违得。
虽然如此，于外境及名相等执为一性门，说者与所说施设言说。

།དེ་ལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཞེན་པའི་སྒྲའི་དོན་ནི་འདིར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དང་མིང་དང་མཚན་མ་དག་རང་ བཞིན་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའམ།ཡང་ན་དོན་ལ་མིང་དང་མཚན་མ་དག་གམ་མིང་དང་མཚན་མ་དག་ལ་དོན་ཉེ་བར་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའམ། གཉི་ག་ལ་ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། རང་བཞིན་གཅིག་ ཏུ་འགྱུར་བ་དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཉིད་ལ་སྟོན་པར་མི་ནུས་པ་དེ་ལྟར་ན།མིང་དང་མཚན་མར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་སྒྲ་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། དབང་པོ་རྣམས་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་བའམ། མིང་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་སྐབས་ཉམས་པར་འགྱུར་ རོ།།ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལ་ཡང་དེ་ལ་དོན་ཉིད་གཙོ་བོར་བསྟན་པས་མིང་དང་མཚན་མ་ཡང་དེར་གཞན་ལྷག་པ་ཕལ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དོན་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་དེའི་ཚེ། མིང་དང་ མཚན་མ་ལ་གཙོ་བོར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞིང་དོན་ལ་ཕན་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་དེའི་ཚེ་དོན་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་རྒྱལ་པོའི་ནུས་པ་ཅན་ལ་གང་གི་ཚེ་འདི་རྒྱལ་པོ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱལ་པོ་ཉེ་བར་བཏགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེའི་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱལ་པོར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་དབང་པོ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཅན་དང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དོན་ལ་མཚུངས འདྲ་ལས།།འཁྲུལ་འཇུག་འགྱུར་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་འདྲ་བ་ལས། མིང་དང་མཚན་མ་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱང་ཡོད་པ་བསྟན་པ་དེ་ལ་ཚུལ་འདྲ་བ་ལ་སྐྱེས་བུ་འཁྲུལ་བའི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཚུལ་འདྲ་བ་ལས་འཁྲུལ་པ་དོན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ བ་དེའི་ཚེ།དུས་ཀུན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚུལ་འདྲ་བའི་རྒྱུ་མཚན་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དོན་ལ་འགའ་ཞིག་འཁྲུལ་པས་འཇུག་པ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མཚེ་མ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་འདི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྲ་ལས་འཇུག་ པ་ན་དོན་ཉིད་མཐོང་གི་འབའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་མཚན་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཚུལ་འདྲ་བས་བྱས་པའི་འཁྲུལ་པ་ལས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་ཡུལ་ལ་འཁྲུལ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།

此中执为一性之声义为：外境与名相或成一性，或于义假立名相，或于名相假立义，或二者互相假立，如是分别而已。
若成一性，则于外境不能显示，故不成名相。尔时由从声了知外境故，诸根或成无果，或坏名等所诠处。
于第二分，由主要显示彼义故，名相亦了知为彼中余分，故即根无果之时。当义假立于名等时，则主要了知名相而不了知于义利益。如是尔时不趣入义，如于具王力之人，当说"此似王"而假立为王时，非由彼说门假立为王，然即彼性。于互相假立亦有如理根无果及不趣入过。
虽然如此，若由似义错入，则说由似外境，名相不相应之行亦有，于彼由相似门人错随义趣入。若由相似错入义时，则非一切时。若由相似因趣入时，则非一切时由错趣入义，如双生子。如是此人一切时从声趣入时唯见义，非唯时与说者闻者相关之相性，故不由相似所作错乱趣入。又于境亦不错乱。

།ཇི་ལྟར་ཡུལ་ངེས་པ་ཅན་གྱི་དོན་ འགའ་ཞིག་དོན་འདྲ་བ་ཡོད་ན་ཡང་འདིར་ཁྱོད་ཀྱིས་བྱས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐྱེས་བུས་བསྟན་པ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡུལ་ལ།སོ་སོར་ངེས་པའི་དོན་ལ་ཚུལ་འདྲ་བ་ལས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་འདིར་ཡང་འཆད་པ་པོ་དང་། ཉན་པ་པོ་ལ་ངེས་པའི་མིང་ལ་སོགས་པའི་བློ་ བརྗོད་པ་ནི་རྣམ་པར་ངེས་པའི་ཡུལ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གང་གི་ཡང་མིང་ལ་སོགས་པ་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་གྱི། ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པ་དེའི་ཡང་དོན་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དོན་ལ་མི་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། ཤེས་པ་བརྗོད་བྱར་མཚུངས་མིན་ཏེ། །དོན་ལ་མི་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པ་དེ་འདྲའི་བློ་དག་ནི། །སྐྱེ་ཕྱིར་ཚུལ་འདྲ་བ་ལས་འཁྲུལ་པས་དོན་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྲ དེས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཁྲུལ་པ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅི་འདྲ་བ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེས་བསྒོས་པའི་བག་ཆགས་སྒྲས་སད་པར་བྱས་པ་ལས་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དངོས་སུ་རང་གི་ཆ་ལ་དམིགས་པ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་།ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ་། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློའི་གཟུང་བའི་ཆ་ཉིད་ལ་དོན་བྱེད་པར་རུང་བ་ཡིན་པར་ཞེན་པས་དོན་ལ་འཇུག་པར་ འགྱུར་གྱི་ཚུལ་འདྲ་བ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ནང་གི་འཁྲུལ་པ་ལས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་འདྲ་བ་ལས་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེ་ ལྟར་མཐོང་བར་འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་ཀླན་ཀ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་གཞན་ལ་དེ་ལྟར་མིན་ཏེ། མིང་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡུལ་དང་འདྲ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་སྐྱེད་པ་དེ་ལྟའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ལ་ འཇུག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་ནི་ཁས་ལེན་མེད་ཕྱིར་རོ།

如某确定境之义虽有相似义，由人指示"此是汝所作"，不由相似趣入异于彼之别别确定义境。如是此中，说者闻者所定名等觉之说，不应趣入关联异定境之瓶等。
若谓任何不相应名等非所诠，唯是识，彼亦非说义，则不趣入义等相同。识非同所诠，不趣入义等。何以故？如是相之诸觉，由生故，不许由相似错乱趣入义。
若尔云何？由彼声所起分别，自性错乱故。错乱亦由经验所作，由与义相随关联之经验所熏习，由声令习气觉醒，生如是相之分别觉，虽实缘自分，然由自性错乱故，如执事而显。
由执分别觉所取分能作义故趣入义，非由相似。如见错乱者由内错乱见发丝等，非由作用发等相似而见，然彼为错乱自性，云何如是见？如是非难。
他非如是，所许名等所诠之境相似经验所生如是相之分别觉，由自性错乱故不应趣入义。何以故？由觉无承许故。

།དེས་ཡུལ་དང་འདྲ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཁས་མི་ལེན་ན། གང་གིས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་དོན་ལས་དོན་བྱེད་ བར་ངེས་པ་ལས་འཇུག་པར་འགྱུར།ཅི་སྟེ་སྐྱོན་དེར་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྣང་བའི་བློ་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ། ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་ཁས་ལེན་ན་ཡང་མིང་དང་མཚན་མ་སོ་སོར་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ནའོ། ། རྣམ་ཤེས་ལས་ཐ་དད་པ་ནི། མིང་ལ་སོགས་པ་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ཚད་ཅན་མིན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་མིང་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྡོག་པ་གྲུབ་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལས་དོན་གཞན་སྣང་བ་མེད་ན།དེ་ལས་གཞན་པའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཡང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བས་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་མིང་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་ པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་མེད་ན་གང་གིས་ན་དེས་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཤེས་ཀུན་དོན་ལྡན་ཕྱིར། །ཅུང་ཞིག་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་དོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་ལས་འབྱུང་བ་འདི་ཡང་ཤེས་ པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དེ་ནི་དོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དེ་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ན། །དོན་གང་གིས་དོན་དང་ལྡན་པ་དེས་རྒྱུ་མཚན་ལ་སོགས་པ་ཚད་མ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན། དེ་དང་དེ་ནི་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྷག་མ་དང་ ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་པས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་འདིའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྨི་སོགས་ལ་རྣམ་གཞན་མཐོང་ཕྱིར། །རིགས་མིན། སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ བཟུང་ངོ་།།རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྨི་ལམ་ན་ཡང་དོན་གྱི་མཚན་མའི་འདུ་བྱེད་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ལས་རྨི་ལམ་ ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་སྣང་ཕྱིར་རོ། །རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་སྣང་བ་ཡིན་གྱི། ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若不承许由经验境相似所生具经验相之分别觉，则云何由现于分别之性义确定作用而趣入？若欲避此过而承许显现外境之觉时，若承许显现外境之觉，则承许别别了知名相体性之识体。
异于识者，不相应名等行非量。无异于识之名等存在之量，此为义。何以故？由无成立返遮故。如由成为具义相识体外无显现他义，虽有异彼根等因，果识不生待他因，由此成立外境，如是由名等成故无成立返遮，云何说彼有？
虽然如此，若谓诸识具义故，凡诸识皆具义，由是识故。此声生亦是识，故彼具义，然彼非色等，则由何义具义，彼因等非量。由彼彼无遍及故，及无返遮故，具余故不定。
由他相亦入相违品故不定。何以故？由梦等见异相故不应理。等字摄取翳眼等。梦等识亦生为空义，故不定。
若谓梦中亦从义相行生识，故非不定。彼非从不相应行梦中亦生识。何以故？由显现青等故。梦识显现色形，非具色形相不相应行。

།སྦྱོར་བ་ནི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་ པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི།ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་རང་ཉིད་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱང་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་ངོ་བོར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། ། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་སུ་སྣང་བ་ཅན་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། རྨ་ལམ་གྱི་ནང་གི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་དེ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་དོན་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྨི་ལམ་གྱི རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡུལ་སྔོ་སོགས་མིན།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྨི་ལམ་ན་དམིགས་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐོགས་མེད་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཞིང་། གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཁང་པ་བར་མཚམས་མེད་པ་ཉིད་ལས་བདག་ཕྱིར་ བྱུང་བ་རྨི་མོད་ཀྱི།ཐོགས་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱར་བ་ནི་གང་ཐོགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྨི་ལམ་དུ་དམིགས་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ལས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་འདྲ་བའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། གང་གིས་ཡུལ་ཆོད་པ་དག་ཏུ་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་འདི་བདག་ཉིད་ཕྱིར་འབྱུང་བར་རྨིས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེ་ན་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་དངོས་སུ་དེ་བྱུང་ བ་དེའི་ཚེ།།ནང་ན་གནས་པའི་ལུས་ལ་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཚེ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤི་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུད་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གཉིད་ལོག་པ་ཉིད་ལ་བསྣུན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། ཅི་སྟེ་མ་བྱུང་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ལ་འཁྲུལ་པ་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དངོས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན་གྱི། དོན་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡུལ་རུང་ཅན་གྱིས་མི་ཤེས་པ། ཡུལ་རུང་བ་མཚུངས་པ་ཅན་ལ སོགས་པའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བཟུང་བ་མངོན་སུམ་རང་གིས་ཤེས་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ནི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།

比量为：非成色形体性者，不显现于以色形体性门执自性之识，如乐等。不相应行亦不成色形体性，此为能遍不得。
虽然如此，若谓如眼等显现色形非不相应行，如是梦中青等体性亦成，故具义非不定。梦识无境青等。何以故？由梦中所缘青等无碍故。青等有碍，睡眠位中虽梦自从无间隔房屋出，然非如是有碍趣入。
比量为：若无碍则非青等，如识。梦中所缘境亦无碍，此为能遍相违得。
虽然如此，若谓由彼业生如是体性，由此于隔绝境中睡眠者梦自出。彼不应理。如是若实尔时出，则内住身之出入息等尔时应无，由是死故，及无二识相续故。于彼睡眠打击非成非法。
若未出尔时如是见为错乱空义，则彼全不应理。又色等实为识非义。何以故？由境能者不知。由同境能等人未取现前自知因故，此为识相。

།གལ་ཏེ་དེ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་ན། ཡུལ་རུང་བར་མཚུངས་པ་ན་གནས་པ་གང་གིས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འཛིན། རྣལ་འབྱོར་པ་གཟུགས་ གང་བསྐྱེད་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བ་དེས་ཀྱང་མཚན་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་རུང་བ་ཅན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་སྟོན་པ། དེས་ནི་མིང་སོགས་བརྗོད་པ་ཡིན། དཔེར་ན་དེའི་ཡང་ཡུལ་རུང་བ་ཅན་དག་གིས་མི་ཤེས་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི།ཐ་དད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཇི་ལྟར་སྤྱིའི་བློ་ལ་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དེ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་།གང་འདི་མིག་ལ་སོགས་པའི་བློ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་འདོད་པ་སྟེ། །ཁས་ལེན་ན་ཚད་མ་གང་ གིས་དེ་ཉིད་དོན་དང་ལྡན་པར་འདོད།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དོན་གྱི་ནུས་མཐོང་ཡིན། དེ་ལས་གཞན་པའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ཡོད་ན་ཡང་། འབྲས་བུ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ད་ནི་དེ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ལྡོག་པ་ལས་དོན་གྱི་ནུས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པའི་བློ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས་དོན་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དོན་མེད་ཅན་གཞན། སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མཐོང་བར་འགྱུར།དེ་ལྟར་དེ་ལྡོག་པ་ལས་སྤྱིའི་ནུས་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ཏེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་སྣམ་བུ་འཛིན་པ་ན་བུམ་པའི་སྤྱི་མི་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། སྣམ་བུ་ལ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་དེ་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། སྣམ་བུའི་བློ་དེ་ལ་ཡང་བུམ་པ་མི་སྣང་བ་ནི་རང་གི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བློ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་ཕན་ཚུན་འདྲེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི། ཡུལ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།དེ་བས་ན་དེ་ལ་ཡུལ་མེད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པའི་བློ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་སྣམ་བུ་དེ་ཡང་བློས་བུམ་པའི་ངོ་བོར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པའམ། སྣམ་བུར་མི་རྟོག་པས་ཡུལ་དེ་ལ་བུམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་ཡང་བུམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ དུ་འགྱུར་ན་དེ་ལ་དེའི་ཚེ་བུམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྣམ་བུ་བུམ་པའི་ངོ་བོར་བསྒྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དོན་གྱིས་སྟོང་པའི་ས་ཕྱོགས་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བུམ་པར་སྣང་བའི་བློ་ཉིད་འགྱུར་རོ།

若彼成非识体性，则何故处于同境能者不取？瑜伽师生起何色自见，彼亦不错于相，由境能者取故。
说青等义，彼说名等。如彼亦由境能者不知自知故为识相，非异有，如总觉无义，如是已说。
又且，若此眼等觉许于色等境，由何量许彼具义？
虽然如此，若谓见义力。虽有异彼根等诸因，果眼等识不生。今彼不生示待他因，如是由返遮见义力故，眼等觉具义。
若如是由果返遮成义时，见他无义具总境分别识。如是不能由返遮了知总力，由有作意等内因故。又执毛毯时不显瓶总，由毛毯无故。
若思彼即果返遮境，于彼毛毯觉亦不显瓶，由自习气取差别故，诸异觉无互杂体性故，非由境异故已说。故非由彼无境故无瓶觉。
当彼毛毯由觉转为瓶体，或由不觉毛毯于彼境观察为瓶时，由彼亦成瓶分别，然尔时彼中无瓶。如是转毛毯为瓶体，亦成关联空处显瓶之觉。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསལ་བ་ཡུལ་གཞན་ན་གནས་པའམ། གསལ་བ་དེ་ལ་གནས་པ་སྤྱི་ ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།དེ་ནི་བློའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཡུལ་དང་། འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་དམ། སྣམ་བུ་དེར་གྱུར་པའམ་ཡུལ་དེ་ཉིད་ལ་བུམ་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གཞན་ན་གནས་པའི་གསལ་བའི་སྤྱི་འཛིན་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ཡུལ་གང་ ལ་གནས་པའི་ཡུལ་དེའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་གྱི།དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཡུལ་གཞན་ན་གནས་པའི་དོན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདོད་རྒྱལ་གྱི་སྒྲའི་ཡུལ་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་སམ། གསལ་བ་ཉུང་ཟད་པ་ཅན་གྱི་སྤྱིའམ་ གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་།ཡུལ་དང་། སྐྱེས་བུ་དང་། ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པ་ཞིག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའམ་དེ་མེད་ན་ཡང་འབད་རྩོལ་ཙམ་གྱི་རང་གི་འདོད་པས་སྦྱོར་བའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དོན་ཡོད་པ་གང་ཡིན། གལ་ ཏེ་དོན་མེད་ན་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན།རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ལ་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཐག་ཉེ་བ་ན་ཡོད་ན་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ལ་དེ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་འཆད་པ་པོ་དང་། ཉན་པ་པོ་དང་། འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་མིང་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་ བ་ཡིན་ནོ།།སྒྲ་ལས་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའི་དོན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་མེད་ཅན་ལ་འཇུག་པ་མེད། །ཇི་ལྟར་འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་མིང་ལ་སོགས་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་ལ་འཇུག་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་ པ་པོའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་མིང་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་རྟེན་པ་མེད་པ་རང་དབང་དུ་འགྱུར་བ་བརྗོད་པ་ན།དོན་བྱེད་པར་རུང་བའི་དོན་ལ་འཇུག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དོན་དང་འབྲེལ་ལྡན་ཡིན། །གལ་ཏེ་མིང་ལ་སོགས་པའི་ བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་དང་ལྡན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།འདས་དང་མ་འོངས་བརྗོད་བྱ་མིན། །འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའམ། འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་མང་པོས་བཀུར་བ་ བྱུང་བར་གྱུར་པ་དང་།རྒྱལ་པོ་དུང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དང་དེ་དག་ཟད་ཕྱིར་རོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་མིང་དང་མཚན་མ་དག་ཀྱང་ཞིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་འོངས་པ་ ཡང་མ་སྐྱེས་པས་ན་དེ་རྟེན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

是故当别境住于他处，或总住于彼别境时，彼非觉境，由关联彼境，或成彼毛毯，或于彼境分别为瓶故。若成执取住他处别境之总时，则分别彼所住境之位，非如是分别。故不执取住他处义。
于随欲声境诸别境，或少分总，或村邑国人宫等坏境之觉，或虽无彼唯由勤勉自欲合体性之觉有分别觉时，何有义？若无义则应无，故分别觉有他近因时由非返遮故，不待异彼因。
如是说者闻者关联名等所诠。不应从声趣入能作用义。无关联者无趣入。如说者闻者关联名等所诠。无趣入义，如是说者闻者所诠义无关联之某名等，说无依自在时，无趣入能作用义已说。
若具义关联。若许名等所诠义具关联时，过未非所诠。过等声或说过等义之他非所诠，如大王众敬已生及王转轮王当生。何以故？由义彼等尽故。所诠义作用事及依彼名相亦坏故。未来亦未生故非彼依。

།ཅི་སྟེ་ཡང་བརྗོད་བྱ་ཞིག་པའམ་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་ཡང་མིང་ལ་སོགས་པ་རང་རྒྱུད་འབའ་ཞིག་ཏུ་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ནི་བརྟེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་འབྱུང་བ་ཅན་ གྱི་སྐྱོན་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། སྒྲ་ཡིས་སྤྱི་ནི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་ཐལ་བ་མི་འདོད་ན། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ན། དབང་པོའི་ཚོགས་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པའི་ཐལ་བ་འདི་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་སྒྲ་ལས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྤྱི་ཡིན་ནོ། དེ་བས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་དབང་བོ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་ཚོགས་འབྲས་བུ་མེད་པར་ཐལ་བ་མེད་པར་དེ་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྤྱི་ནི་ཡན་གར་བ་བརྗོད་མེད་ཕྱིར་རོ། །སྒྲས་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་སྤྱི་བརྗོད་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན། ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱི་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་གྱི་གཞི་ཡང་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། དབང་པོའི་ཚོགས་དོན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་ན་ཡང་གསལ བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་སྤྱི་ཡན་གར་བ་ཡང་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བར་ཁས་ལེན་ནའོ།།དེ་མཚུངས་མིན་དང་གསལ་བ་མིན། །གསལ་བ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། སྤྱི་ཡན་གར་བ་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡིན་ན། གསལ་བའི་སྤྱི་དེར་མི་འགྱུར་རོ། །གསལ་བས་གསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་འདི་ལ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན། དེ་མཚུངས་མིན་དང་གསལ་བ་མིན། །དེ་བས་ན་སྤྱི་ནི་དེ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞིང་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དངོས་སུ་དེ་ནི་འདིའི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་ནི། གང་ཞིག་གང་ལ་སྐྱེ་བའི་གཞན་གྱི་དབང་ལ་རག་ ལས་པའམ།དེའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའི་གཞན་གྱི་དབང་སྟེ། གང་གི་བདག་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྲང་ན། རེ་ཞིག་སྤྱི་ནི་གསལ་བ་ལ་སྐྱེ་བའི་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པའི་གཞན་གྱི་དབང་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་ལ་ ལྟོས་པ་མེད་པར་སྒྲས་བརྗོད་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་གསལ་བ་ནི་དེ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བས་གསལ་བར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་སྐྱེ་བ་དང་ རྟོགས་པའི་གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི།དེའི་ཞེས་བྱ་བའམ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བར་དངོས་སུ་ཐ་སྙད་གདགས་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གངས་ཅན་དང་འབིགས་བྱེད་ལྟ་བུའོ།

若谓虽所诠坏或未生，然名等唯自相续住。尔时彼非依故，当堕无关联分过失。
虽然如此，由声说总故，若不许过失。若色等是声所诠，则根聚应无果如所说之过失即不存在。如是色等义不由声决定。若尔云何？是总。故于色等觉根具义，非无根聚无果过失。何以故？由总非独说故。声不说无待别境之总，如是由具差别门了知总故。亦了知差别基故，根聚非无义。若许声亦说无待别境独总时。
彼非同等非显。显即能显，若声说独总，则非彼显总。此亦无显所显性。故非同等非显。故总非彼同性亦非显彼等。如是直接"此是彼"之关联，谓何者于何生他依或由彼门了知他依，应成何体性？且总非生于别境他依，由常故。亦非了知他依，由许声说无待别境故。如是别境非彼同等。亦非显所显，由无待别境是声所诠故。
比量为：若某于某非生及了知他依，则不应直接安立"彼之"或"于彼"言说，如数论与胜论。

།སྤྱི་གཟུང་བར་བྱ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་འབའ་ཞིག་དང་རྟག་པ་དེ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་རྟོགས་པ་ གཞན་གྱི་དབང་གིས་གསལ་བ་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།གང་ཞིག་གང་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་དབང་ཅན་བློས་གཟུང་བ་དེ་ནི་དེས་གསལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་དབང་ཅན་སྒྲས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལྟ་ བུའོ།།སྤྱི་ཡང་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་དབང་ཅན་བློས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་གསལ་བ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་དབང་ཅན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། གསལ་བས་བྱ་བ་ཕན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེས་ ན་རྟག་ཏུ་དམིགས་འགྱུར་ཏེ།གསལ་བ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ན་ཡང་སྤྱི་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྟག་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་རྟག་ཏུ་སྣང་བར་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་གསལ་བ་མ་བྱུང་བ་དང་འཇིག་པའི་དུས་ན་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གིས་ བྱས་པའི་ཕན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དམིགས་པ་ཅན་དེ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ན་ཡང་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ལ་སྣང་བས་བྱས་པའི་ཕན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་རེག་བྱ་ལྟ་བུའོ། །སྤྱི་ཡང་གསལ་བས་བྱས་པའི་ཕན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ མེད་པར་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གང་ཞིག་གང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་དབུགས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སྤྱི་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྤྱི་ལ་ཡང་གནས་ སྐབས་སྔ་ཕྱི་དག་ཏུ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཡང་། གསལ་བས་མངོན་སུམ་ཕྱིར་གསལ་ཡིན། །དོན་གྱི་ངོ་བོ་གསལ་བ་ལས་སྤྱིའི་མངོན་པར་གསལ་བ་གང་ཡིན་པའོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་ཕྱིར་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་སྒོ་ནས་སྤྱི་གསལ་བ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

总之所取自体及常性亦非生及了知他依之别境他依，此为能遍不得。若某于何无待自在觉所取，彼非彼所显，如无待光明自在声所说。总亦无待别境自在觉所取，此为能遍不得。如是无待别境自在所诠，非待别境所作利益。
由彼因故常时得见，于别境有无时亦得见总，由常故。总亦常时显现，如是于别境未生及坏时亦生。
比量为：若某无待何所作利益有得见，则于有无时亦得见，如无待能见光明所作利益之触。总亦无待别境所作利益有能得见，此为自性因。
若某成何得见相有，则尔时得见，如气位之彼总。总亦于前后位有得见相，此为自性因。
虽然如此，若又由别境现前故显。由义体别境之总明显。何以故？由现前故，谓由外义差别门总显现是现前义。

།དེ་བས་ན་གསལ་བ་མ་བྱུང་བ་དང་འཇིག་པའི་དུས་ན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་གསལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད ཀྱིར་གྱུར་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་དག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཡང་གལ་ཏེ་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་དམིགས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་གྱི་སྐྱོན་གྱི་ལན་སྨྲས་པར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། སྐྱོན་ལྷག་མ་དག་ནི་དེའི་གནས་སྐབས་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ་འདི་ལ་ཡང་ཅི་ སྤྱི་དེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་རུང་བ་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་རུང་བ་མ་ཡིན། གལ་ཏེ་རུང་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་སྔ་ཕྱི་དག་ལ་ཡང་དེ་རུང་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། བདག་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ ན།།ནུས་པ་གང་དེ་ནུས་ཉིད་ཡིན། །ནུས་པ་དེ་ཡང་ནུས་པ་མ་ཡིན་པར་མི་རུང་ངོ་། །བདག་ཉིད་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ལ་ལར་ནུས་མེད་ན། གསལ་བ་མ་བྱུང་བ་དང་ཞིག་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དུས་ནའོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ནི། དེ་ནི་ཀུན་ཚེ་ནུས་མེད་ཡིན། །སྤྱིའོ། །དེའི་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་འཛུགས་པ་ཡིན་ནོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་གསུམ་པ། བདག་ཉིད་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། སྤྱི་དེའི་ནུས་པའམ་ནུས་མེད་པ། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་གང་གནས་ཉིད་ནུས་པ་དང་ནུས་པ་མེད་པ། དེ་ཟད་བྱ་ཕྱིར་ནུས་པ་གང་། དེ་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཅི་ཞིག་ཡིན། རྟག་པ་ཉིད་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་སྤྱི་ནི་གསོ་མིན་ན། དངོས་པོའི་རྒྱུན་མི་རྟག་པ་ལ་རྐྱེན་གཞན་དང་གཞན་ཉེ་བ་ལས། གནས་སྐབས་ཁ་ཅིག་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་སྤྱི་རྟག པ་ལ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།གཞན་ཡང་སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་སྤྱི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་ན། སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལའང་། རྗེས་འབྲེལ་ཏེ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའི་ཆ་ནི་ཁ་དོག་ དག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་ཡན་ལག་དུ་གནས་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆ་སྟེ།ཆོས་སྣང་བའོ། །སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལ་སྣང་བར། རྣམ་པར་ངེས་པ་སྟེ་མཚོན་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ། །དེ་ལ་གང་གིས་སྤྲུལ། དོན་གང་གིས་གཞག་པ་ཡིན། །སྤྱིས་ནི་མ་ ཡིན་ཏེ།དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ནི་སྤྱི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱི་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྤྱི་སྣང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

故于别境未生及坏时无能显别境故，无非显得见相故因不成。若如是，虽由常故一切时不得见仅此过失已答，余过仍在其位。
此中总体是否自性能生现量觉？抑或不能？若能，由自性无变故于前后位亦应能，如是不成。如是：
于自生觉时，何能即是能。彼能亦必是能，由于自生觉故。若于某时无能，即别境未生及坏位时。若尔，彼一切时无能，即总。由"彼"等安立彼论。
量理论释第二十三卷：由于自生觉故，彼总能或无能，自性住何即能无能。为尽彼故何能？为显彼故何能？由常故。
由因总非养故。于无常事流中由异异缘近，某位是作者非作者为理，此于常总非理。
复次，若许总识是了知无待别境之总，于彼总识亦随行。青等相分即色及形支分住之青等分，即法显现。于彼总识显现，当决定。若总识，彼由何立？由何义安立？非由总，思非彼相故。青等相非总。彼由青等相门总执识于总显现不应理。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་དེ་ནི་འཛིན་པ་ ན་རྣམ་པ་དེར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྒྲ་འཛིན་པ་ན་དྲི་ལྟ་བུའོ། །སྤྱི་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་ཤེས་དོན་ཅན། །ཕྱིར་ན་དབང་པོ་དོན་མེད་མིན། །དོན་ ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ།མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་སྒྲ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ནི་དབང་པོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་དེ་དག་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།མིང་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པ་ལ་ཡང་ལན་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ངོ་བོ་གཅིག་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་དོན་སོ་སོར་ངེས་པ་ངོ་བོ་གཅིག་པ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན།ངོ་བོ་གཅིག་ཅན་སྒྲ་སོགས་ལས། སོགས་པ་སྨོས་པས་ན་གཟུགས་དང་དྲི་དང་རོ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །ཐ་དད་སྣང་ཅན། གསལ་བར་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དང་། དེ་ལས་གཞན་པའི་བློ་གང་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །ཕན་ཚུན་མི་འདྲ་བ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ རྣམ་པ་ནི་དོན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པ་གཅིག་གསལ་བ་སྐྱེད་ཅིང་། གཞན་ལ་མི་གསལ་བ་ཡིན། དེ་བས་ན་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་འདོད་པ་གང་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དོན་དེར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་ན་དོན་གཅིག་མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་རམ།སོ་སོར་སྣང་བའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་དོན་གཅིག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི། མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའམ། ཐ་དད་པར་སྣང་བར་འགྱུར་ བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མིག་ཉམས་པ་མེད་པ་ཅན་གྱིས་ཟླ་བ་གཅིག་ཏུ་མཐོང་བའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་གིས་ཡུལ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་སྨྲ་བར་འདོད་པའི་མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་ཡང་དོན་ གཅིག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།རིགས་འདིར་གསལ་བ་ལས་གཞན་ནམ་གཞན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རིགས་ལྡན་རིགས་ནི་མིན། །རིགས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་རིགས་མ་ཡིན་ནོ།

比量为：若离某相者，则执时不现彼相，如执声时香。总亦离青等相，此为能遍相违得。
虽然如此，若现量觉具义，故根非无义。义觉有二：现量与非现量。其中声能生非现量觉，根具现量觉果，如是由具现量觉果故，彼等非无果。于名等言说亦同此答。
由"一体"等作答：声等义各别决定一体明与不明如是。由一体声等，等言摄色香味等。异现，具明现自性及异彼觉非。互不同明与不明相非有于义。由何于觉生一明相，于余不明。故许一体之体性，由自体于自执识现彼义。如是一义非有现量非现量差别或别现差别。
比量为：若彼一义境识，则非具现量非现量差别或异现，如无眼病者见一月眼识。有分别无分别觉所许一境之现量非现量觉亦是一义境，此为能遍相违得。
此类是否异于别境或非异？若非异尔时，具类非类。具类性非类。

།ཅིའི་ཕྱིར་ ཞེ་ན།རྒྱུ་གང་གིས། གསལ་བའི་ངོ་བོར་གཞན་རྟེན་མེད། །སྤྱི་ནི་གསལ་བ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཞིང་། གསལ་བ་ཡང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་རྟེན་མེད་པ་སྟེ། འདི་ལ་རྟེན་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །གསལ་ བ་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ།གསལ་བ་གཞན་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བས་ན་སྤྱི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཐ་དད་པར་གྲུབ་ན། །གསལ་བ་ལས་རིགས་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་གསལ་བ་འདིའི་སྤྱི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དངོས་སུ་ཐ་སྙད་ དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་འདིའི་འདི་ཞེས་བྱ་བ་འབྲེལ་བ་གཞན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན་ལྟོས་པར་བརྗོད་པའོ། །ལྟོས་པ་ཡང་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིགས་གསལ་བའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་ མེད་པ་ཅན་ནོ།།ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན་འབྲལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་འབྲས་བུར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབིགས་བྱེད་དང་གངས་ཅན་ལྟ་བུའོ། །རིགས་ཀྱང་གསལ་བའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་ པར་བྱེད་པ་དམིགས་པའོ།།གང་ཞིག་གང་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེའི་ཞེས་དོན་དམ་པའི་འབྲེལ་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དཔེ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །རིགས་ཀྱང་རིགས་དང་ལྡན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གཞན་ ཡང་རེ་ཞིག་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ།ས་བོན་ལ་སོགས་པ་དེའི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རང་གི་རྒྱུ་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཅུང་ཞིག་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ལ་གྲུབ་པའི་འོག་ཏུ་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་དེ་བས་ན། དེ་ནི་རག་ལས་པ་མེད་པ་ཡང་རང་རྒྱུད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་ཡིས་ནི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་པར་བྱེད། ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་ལྗང་བུ་ལ་སོགས་པ་འདི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། དོན་དམ་པར་འབྲེལ་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་མེད་པའམ། གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་བའམ། དེ་དངོས་སུ་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབིགས་བྱེད་དང་གངས་ཅན་ལ་ལྟོས་པའམ། དེ་གཞན་གྱི་དབང་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། ། འབྲས་བུའི་དངོས་བོ་ཡང་ཕྱིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་མེད་པའམ། གྲུབ་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།

何以故？由何因，别境体无他依？总是随行别境体性，别境亦是不共体性，彼无他依，谓此无他依，如是安立语词。非依他别境，谓非入他别境义。故非总。
虽然如此，若成异，则类异于别境。尔时非直接施设"此是此之总"。如是全无"此之此"等关系。若尔云何？谓待。待亦是果。由常故类非别境果。由非果故无待。无待者无关系。
比量为：若某非成何果，则彼非具待，如胜论数论。类亦非别境果，此为能遍得。若某于何无待，则非真实关系"彼之"，如彼喻。类亦于具类无待，此为能遍相违得。
复次，且如芽等，凡彼种等果，由自因成故，由已成故无所待。故于彼成后种等亦全无所作，故彼无依亦成自相。分别作种等关系，得"此是种等芽等果"关系，然无少许真实关系。
比量为：若某于何全无所作或已成，则于彼无待或非直接他依，如于胜论数论无待或非他依。果体亦后全无所作或已成，此为能遍不得。

།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་དོན་དམ་པའི་འབྲེལ པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན།ཇི་ལྟར་ཡང་སྟེ་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་སྤྱི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དོན་དམ་པའི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པར་འགྱུར། དེ་བས་ན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ནའོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། གསལ་བ་ལས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྤྱི་དེ་འབྲེལ་ མེད་གསལ་བ་དང་ངོ་།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གིས་རང་བཞིན་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་རག་ལུས་པའམ། དེ་དང་འབྲེལ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཞན་འགའ་ཞིག་གང་དང་ཡང་འབྲེལ་བ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྤྱི་ཡང་གསལ་བས་རང་ བཞིན་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།དེ་ཕྱིར་རང་བཞིན་མེད་པར་གྲུབ། གང་གིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་མེད་པ་དག་ཏུ་རིགས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མི་ནུས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་རང་བཞིན་ མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མེད་པ་དག་ཏུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །སྤྱི་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མེད་པ་དག་ཏུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལས་རིགས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མི་ནུས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ལ། རིགས་དེ་ཡང དེ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ།མེད་པ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དངོས་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། རིགས་སུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་སྤྱིར་འགྱུར་རོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ནི་གང་དང་གང་ རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་སྨྲ་བ་དེ་ལྟར་ན་གང་གིས་མེད་པར་རིགས་སུ་ཐལ་བར་འགྱུར།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རིགས་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་རིགས་རང་བཞིན་མེད་པ་དེའི་ཚེ་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་ཀྱང་ སྤྱིར་མི་འགྱུར་ཏེ།རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་འདིར་གལ་ཏེ་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་གཅིག་ཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེའི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྣམ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་ པའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ།མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

对第二所立而言是能遍相违得。如是若于果亦无真实关系，则总非果者，如何有真实果？故若异即义异。从何？从别境。何故？总无关于别境。
比量为：若某于何全无所作殊胜自性，则不应于彼依待或关系，如与任何他者无关者。总亦为别境全无所作殊胜自性，此为能遍不得。
故成无自性。由不能安立类之自体异于色等或不异，故彼即无自性。比量为：若不成色等异不异所立自性，则无自性，如石女子。总不成色等异不异所立自性，此为能遍不得。
若谓事物不能安立同一异性之体即无自性，类亦如是说者，尔时兔角等无亦由不可说事物同一异性故无自性，则应成类，彼亦应成总。我等不说凡无自性者皆是总，如是何以应成无为类？
若尔云何？类非有为事物自性。若尔，若类无自性，尔时由彼无自性故亦不成总，如兔角等。于此若说总非成一实有随行性者，即成立已成。若说亦非成无异相识境者，则不定。

།འདི་ལྟར་རྟ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་བའི་ཡུལ་ཡིན་ཞིང་། ཚིག་གི་དོན་དྲུག་ཚིག་གི་དོན་ཉིད་ཡིན་པ་དང་། སྔ་ན་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་ བུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དུ་མ་འདྲ་བའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངང་ཚུལ་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྤྱི་མིན། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟོས་མེད་ ཕྱིར་རོ།།བུམ་པ་དང་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཕན་ཚུན་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་དང་དེའི་སྤྱི་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་བུམ་པ་ཆོས་ཅན་དང་བུམ་པ་ཉིད་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལ་ཡང་ ཇི་ལྟར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་ཞེ་ན།བདེན་ཏེ་འོན་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དང་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཆོས་དུ་མ་ལ་ཞེན་པ་ཅན་རང་བཞིན་གྱིས་འཁྲུལ་པར་བྱུང་བ་རང་གི་སྣང་བ་ལ་གནས་པ་ཆོས་ཐ་དད་པ་དེ་དང་དེ་ དངོས་པོའི་ཆོས་བཞིན་དུ་འཇོག་པར་བྱེད་དོ།།དེའི་སྣང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཆོས་སམ་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འདི་བྱེད་པ་དེ་བས་ན་དེ་དག་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་དང་རི་བོང་གི་རྭ་དག་ལ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་ལྟོས་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བུམ་པ་ཆོས་ཅན་མ་ ཡིན་ཞིང་མེད་པ་ཡང་དེའི་སྤྱི་མ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རིགས་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྟན་པ་དེའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་མེད་པ་སྟེ། རིགས་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ངོ་བོ་སྟེ། རང་བཞིན་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས། དངོས་པོ་གང་དང་གང་ལས་ལྡོག་པ་དེ་དང་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་ བརྟེན་ནས་རང་བཞིན་ཐ་དད་དུ་ཟིན་ཀྱང་།ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་དུ། ངོ་བོ་མེད་ལ་རིགས་བརྟགས་པ། །སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རབ་ཏུ་བསྟན། ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཁྱད་པར་དེ་ལ་འཇུག་དོན་ཅན། །དེ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་ཡང་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཁྱད་པར་དེ་ལའོ། །དེ་དང་དེ་རྣམ་པར་གཅད་པར་ཤེས་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྡར་བྱས་པ་ཅན་དག་གིས་སོ།།རིགས་དེ་དེའི་ངོ་བོར་སྣང་བའམ། ངོ་བོ་གང་ཅུང་ཟད་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པའམ། དོན་ལ་དེ་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་རིགས་ཀྱི། ངོ་བོར་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་གཅིག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ གང་དེ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ།

如是，非马性是牛等一相识之境，而六句义即是句义，无前等即是无性，如是等是多相似识之境。其中无一实有随行性。又若兔角等虽是无，瓶等非总，由于瓶等于彼无待故。
瓶与兔角等互无法与有法事。于瓶及其总有待者，瓶为有法、瓶性为法，此为正理。若问此中如何成法与有法事？诚然，但依见外境及离彼，分别觉执著多法，自性错乱而生，住自显现，如实事法安立彼彼异法。
由彼显现力作此法或有法言说，故于彼等有待。瓶与兔角无如是待，如是瓶非有法，无亦非彼总。由如是显示类无自性故无体性，即类无自性。然依诸体性，随离何事，依彼异故虽得异自性，为言说义：
无体性假立为类，
诸声音广为显示。
云何？具入别相义，
彼亦即彼是别相。
故于别相。由具施设者。类彼体性显现，或如某体性显现所说，或于义执为彼性应理；由类体性显现门于外境执为一性，彼即错乱。

།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་མཐོང་གོམས་སྤྲུལ་པ་ཉིད། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མཐོང་བ་གོམས་པ་དེས་གཞན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འདི་ནི་ལོག་ པའི་དོན་ཅན་ཡིན་ནོ།།གཞན་སེལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྤྱི་དེ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྤྱིའི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དོན་རྣམས་ཀྱི་ནི་གཅིག་ལ་སོགས་པས་གཞན་ལ་ལྡོག་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་གང་ཡིན་པ་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། གཞན་སེལ་བའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དེ་འདིས་ནི་གང་ངེས་ཅན། མི་འདོད་པ་སྤོང་བའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་དེ་ལས་གཞན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ན་སྒྲ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་དག་གིས་ཐ་དད་པ་དེ་དང་དེ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྗོད་པར་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན ནོ།།གཞན་སེལ་བ་དེའི་ངོ་བོ་ཅིར་མི་རུང་། རང་བཞིན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་སྤྱིའི་བློ་ལ། དོན་འཁྲུལ་པ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པའི་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་རང་གི་སྣང་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་ཐ་དད་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་ན་ངོ་བོ་གཅིག་པ་དོན་ གྱི་རྣམ་པ་ཅན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འཁྲུལ་པའི་ངོ་བོའོ།།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ངོ་བོ་མེད་ཅན་ལ་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྣང་བར་གྱུར་པའི་རྣམ་པས་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེའི་དོན་དུ་འཁྲུལ་པ་སྟེ། དེའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དེ། སྤྱི་ཡིན་པར་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་པར་གྱུར་ན། འདི་ལྟར་ འཁྲུལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་གང་ལས་ཡིན་ཞེ་ན། སྤྱི་ཉིད་དུ་ཡང་མཐོང་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་མེད་པར་དོན་ཐ་དད་པ་དག་ཏུ་ཡང་སོ་སོར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དེ་ལ་དོན་དུ་འཁྲུལ་པ་ ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་སྤྱིའི་བློ་ནི་ངོ་བོ་ཅན་མིན་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་བསླད་ཕྱིར་དང་། དེའི་ངོ་བོ་དེ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་བརྟགས་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དངོས་དེ་ཉིད་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་ གི་སྣང་བའི་དོན་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དོན་དུ་ཞེན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ཉིད་དེ་བདེན་པའི་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་སྤྱི་ཡིན་ནམ། བློའི་སྣང་བ་སྤྱིར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཉིས་ཀ་ཡང་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

云何？无始时来见习幻化性。无始时来执取互异性见习，彼异者即是错乱，此言说具颠倒义。为显示遮他相总亦无总体性故，诸义一等于他转，彼总即是离他相，安立遮他体性。
彼声由此何决定？由遮不欲门而入，故于彼遮余时，诸施设言说者为令知彼彼异故，广作能诠。彼遮他体性何不可？全无少许自性。又于总觉，依互异义生起错乱，随自显现而执无异时，一体义相随行错乱体。
云何？于无体性，虽由如所显现相无自性，然错乱为彼义，彼义相者，若我等许为总，如是由错乱体性即是虚妄故，彼亦非理。错乱性从何？由见为总性故。由无异义异亦各别显现故。故说于彼义相错乱为义。
复次，总觉无体性，无自性故。何故？由染故，非彼体性，非如是体性所计依故。由无彼实义故。如由彼体性即是错乱故，虽无自显义然执为义，如是彼即非真实义自体性故亦无自性。
如是，离他体性是总，或许觉显现为总，彼二者皆胜义中全无少许体性。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱི་དེ། ངོ་བོ་མེད་པས་བརྗོད་བྱ་མིན། །དངོས་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུའོ། །གང་ལ་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ཀྱི་ཐ་སྙད་གང་ལས་ཡིན། ངོ་བོ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ནི། དེ་ཉིད་དང་ གཞན་ཉིད་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཚིག་འབའ་ཞིག་ལས་ཀྱང་། དངོས་འདོད་ན་ནི། བུམ་པའི་སྤྱི་རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པར་འགྱུར་བ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན་ཡང་། སྣམ་བུ་ལས་བུམ་པ་ ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ།།སྣམ་བུ་ལས་བུམ་པ་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྤྱི་དངོས་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མ་གྲུབ་པའི་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་ཡང་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚོགས་པ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། རང་གི་ཚོགས་པ་ དག་ལས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལས་ཀྱང་མི་འགྱུར་ན་དེ་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་རྣམ་འགས་བརྗོད་བྱ་ཉིད་མ་ཡིན་ དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བ་འགའ་ཞིག་ལས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་མེད་དེ།དེ་ཉིད་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་མ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་འདི་ནི་ཁྱབ་པར་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ལས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་ བ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་གཏན་ཚིགས་ཁྱད་པར་མེད་པས་ཀྱང་མ་གྲུབ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྣམ་བུ་ལས་ཀྱང་བུམ་པ་ཉིད་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་བྱ་མིན། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉེར་ལེན་ཐ་དད་པས་ཐ་དད། །ཉེ་བར་བརྟགས་ ཕྱིར་ཏེ།དེ་ལ་བུམ་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པར་འགྱུར་བ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོར་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་སྣམ་བུའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་དངོས་པོར་ཡོད་པ་དག་ལས་དངོས་སུ་ཐ་དད་པ་དེར་གཏོགས་པའི་ཐ་དད་པ་དེ་དང་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྒོ་ནས་བཏགས་པའི་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ དག་ལ་ཡང་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐ་དད་པར་བརྗོད་དོ།

是故彼总，由无体性非所诠，于事物非一异。凡全无少许体性者，何有依事物一异言说？若具体性，则不离一异。
虽如是，若仅由言说亦许为事，则瓶总虽非可说其取蕴色等为一异，然与毛毯异。如毛毯与瓶可说为异，如是总于事物应可说一异，故"非所诠故"因不成。是故由是所诠故总是事物，此以"诸事物"等答不成。
虽瓶聚可说异于毛毯事，然非可说异于自聚。彼非所诠亦许为非事物故。若不尔，彼亦不成而有，由无自性故。诸事物非由某相非所诠，无有事物自性于某相非所诠，由不离一异分别故。
是故此因具遍，如凡于某相非所诠者即非事物，如是非不成。或由因无差别亦非不成，如是毛毯亦非可说异于瓶性。何故？由取蕴异故异，由假立故。
其中瓶之所取色等实有者，异于毛毯所取实有，由属彼异及由彼彼取蕴门假立瓶与毛毯亦假立，如是说异。

།བུམ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེ་དངོས་སུ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དེ་འགའ་ཞིག་ལས་གཞན་ཉིད་དམ་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར། གཞན་ཡང་། འདས་པ་དང་ནི་མ་འོངས་པའི། །དོན་ ལའང་སྤྱི་ཡི་རྒྱུ་ཅན་གྱི།།སྤྱིའི་རྟེན་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་པ་དག་སྟེ། སྒྲ་དག་འཇུག་འགྱུར་ན་འགོད་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པར་གྱུར་པ་དང་། བུམ་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པའི་སྒོ་ནས་སྒྲ་རྣམས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ དེའི་ཚེ།འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་བུམ་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡོད་པ་སྟེ། སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །མེད་ཆོས་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། མི་འགྱུར་པ་ཉིད་དོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་དངོས་པོ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལྟ་བུའོ། །སྤྱི་ཡང་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་ པའོ།།ཡང་ན་གང་ཞིག་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཆོས་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མེད་པ་བཞི་པོ་རྣམས་ཀྱི་མེད་པ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྤྱི་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པར་འཇུག་པ་ཅན་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་ཉེར་བཏགས་ལས་དེ་འདོད། །ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པ་དང་འདྲ་བར་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་བུམ་པ་ལ་སྤྱིའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་སྒྲ་མི་འཇུག་པ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡང་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་ པའི་རྟེན་གྱི་སྒོ་ནས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ།།གལ་ཏེ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་འགའ་ཞིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན། ཉེ་བར་བཏགས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་ན། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་སྒྲ་འཇུག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ན་ད་ལྟར་བའི་བུམ་པའི་ཉེ་བ་གང་སྟེ། སྒྲ་འཇུག་པ་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཆོས་སོ། །མེད་པ་དང་ནི་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བུམ་པ་མེད་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པའི་དངོས་པོའོ། །སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དང་། ཉེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་ཡིན། གང གིས་ན་སྣམ་བུ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་བུམ་པའི་སྒྲས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་།བུམ་པའི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ།

瓶性等若非实有，则何由说彼于某为异或非异？复次，于过去未来义，由总因之总依性而平等，诸声转起，如说"已成瓶"、"将成瓶"。
若总为实有，由依性门诸声转起时，彼过去未来瓶由无事物性故，有"总为实有"此因。无法如何成？即不成。无事物之过去等法不应理，此为量果。
比量为：凡是事物者不成无事物法，如生眼识自性之色。总亦是事物，此为遍计相违所见。或凡是无事物法者非成事物，如四无之无性。总于过去未来转起亦是无事物法，此即遍计相违所见。
虽如是，若许由假立，如现在瓶，于过去等瓶虽不转起总因声，然于彼转起假立。思惟假立转起亦非由总实有依门转起。若假立有某因，则由假立门转起，由彼即无故，无由假立声转起。
如是，现在瓶之近即声转起因法。无及过去等相瓶无与现在瓶事俱。毛毯等无与近为何？由何于毛毯假立不以瓶声转起，由瓶假立性于无全无少许？

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཇི་ལྟར་ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པ་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟར་ འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་བུམ་པ་དག་གྱུར་པ་དང་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་འདི་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།།དེ་ལྟར་ན་ནི་གང་གི་ཚེ་དེ་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། བུམ་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེའི་ཚེ་བཟློག་པ་ཉིད་མེད་དོ། །ཞིག་པར་ གྱུར་པ་མེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པ་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ལ་ཅི་ཞིག་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་ཉེ་བར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པ་ཡང་ངོ་། །བྱུང་བ་ལ་དེ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྒྲ་བཟློག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མ་བྱུང་བ་ཡང་ དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་གང་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་དེ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕྱུག་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་བྲལ་ བའི་བྲན་པོ་ལ་རྒྱལ་པོ་ཉེ་བར་མི་འདོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་ལ་ཡང་ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པ་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དམིགས་པའོ། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ དངོས་ཡིན་ལ།གཞན་ནི་ཕལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ཉིད་ཀྱི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དངོས་དང་སྒྲོ་འདོགས་ལ། །དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་དོན་དག་ལ་ཇི་ལྟར། སེང་གེ་མཆེ་བ་དང་མཇུག་མ་དང་ལྡན་པ་ཆོས་ཅན་ མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སེང་གེའི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དང་།བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལ་སེང་གེ་ལ་ཡོད་པའི་དཔའ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ལས་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་སྒོ་ནས་སེང་གེའི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་ འཇུག་པ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ།།བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལ་སེང་གེ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་བློ་ནི་འཁྲུལ་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །གྲགས་པའི་དོན་བཞིན་དུ་དུས་དེའི་ཚེ་ཆོས་མཐུན་པར་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བརྗོད་པ་འདི་ ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་པ་དེ་དོར་བར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

虽如是，如现在瓶能持水等，过去未来瓶已成将成，如是此为假立因者。若尔，当其持水等作用时即是瓶性，如是彼时无遮遣。坏灭无有时，现在瓶假立因为何？如是非假立。未来亦然。
于已生由彼作用功能门声无遮遣性。未生亦非有。是故由无假立因故非假立性。比量为：凡于何处无何假立因，于彼处非假立，如于离富等德之仆不假立为王。于过去未来亦无现在瓶假立因，此为遍计所见。
复次，汝等所说差异殊胜者为实，余为寻常，此实假二相非世间义。如于实与增益，于实假二义，如具牙尾狮子法相相顺性，不待彼而无错乱狮子觉，于婆罗门童子由具狮子勇等德法相顺性，待彼法相顺性由假立门转起狮子声觉为假立。
说婆罗门童子为狮子时，觉转为错乱。如共许义，彼时无不待法相顺作用。此实假言说亦不应舍世间所有。

།དེ་བས་ན་བུམ་པའི་ཤེས་པ་བུམ་པ་ཞིག་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་དག་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་ན་དེ་ལ་སྒྲ་འཇུག་པ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན། བུམ་པའི་སྤྱི་ལ་ཡང་སྤྱིའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་མ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གྲགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལ་དངོས་ཀྱི་སྒྲ་འཇུག་པ་ཡིན་གྱི་སྤྱིའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནི་མ་ཡིན་པས་ན་གཞན་དག་ལ་ཡང་དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་འཇིག་རྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ན།གནས་མེད་པ་ལ་ཞེན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། དེ་བས་ན་དོན་གང་ལ་གྲགས་ པས་དོན་མིན་ལའང་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བ་ལ་ཡང་།འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲ་འགོད་པ། དཔེར་ན་སེང་གེའི་སྒྲ་སེང་གེ་ལ་དངོས་ཀྱི་སྒྲ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་མཚུངས་ཕྱིར་ཏེ། གྲགས་པའི་དོན་གྱི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་འདྲ་བའི་ཕྱིར། འཁྲུལ་རྟོགས་ཅན་གཞན་ཕལ་པ་ཡིན། །ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་སྟེ། དཔེར་ ན་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟར་ན་འདས་པའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བར་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ཉེ་བར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་པའི་བློ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་གཉི་ག་ལ་ཡང་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་མེད་པ་སྒྲ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ང་ལ་ཀླན་ཀ་ བཙལ་དུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་དེ་དངོས་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁྲོ་བོ་དང་ཁུ་ཡུ་དག་གི་ཤེས་པ་མ་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་བ་ལང་གི་ཆོས་དངོས་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་བུམ་པ་ཡང་ཤེས་པ་མ་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གྲགས་པས་ཤེས་པ་མ་འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་ཡིན་ཞིང་དེའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ནི་ཕལ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་དངོས་དང་ཕལ་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་བསལ་ནས། ཁྱོད་ ཀྱིས་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡོད་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དངོས་ཡིན་ཞིང་།གཞན་ནི་ཕལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ནུས་མེད་ ལའང་།།དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི། །མཉན་པ་སྐྱེ་བོས་བྱས་པ་ཡིན། །དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་གིས་འགའ་ཞིག་ལས་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་རང་གི་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུའི་རྒྱུ་ནུས་པ་མེད་པ་ནི་མེད་པ་དང་འདྲ་བའམ་རི་བོང་གི་རྭའམ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ ཞེས་བྱ་བ་མེད་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡོད་པ་ལ་ཡང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ནི་ཕལ་པ་ཡིན་ནོ། །རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ལ་ནི་བཟློག་པས་དངོས་ཡིན་ནོ།

是故瓶觉于已坏未生瓶无错乱，如是何由声转起为假立？于瓶总亦非总因相觉，如是由共许于彼实声转起，非由总因，故于余亦实假二相由世间所立，何须执著无处？
是故于义由共许，虽非义亦离差别，诸众生立声，如狮子声于狮子为实声。由彼相似故，由共许义德分相似故，错解者余为寻常，觉为错乱，如婆罗门童子。
如是于过去瓶等亦如现在瓶等，无错乱非假立觉转起，如是二者亦无实差别声转起故，于我无可诘难。比量为：凡无错乱觉境者即彼法为实，如牛王牛犊无错乱觉境牛法为实。过去未来瓶亦是无错乱觉境，此为自性因。
由共许无错乱觉者为实，其德法相顺觉错乱境为寻常。舍此世间实寻常相，汝立有假立义境为实，余为寻常，此实假二相亦为错乱，为显示此故说"如事物"等。
如于无功能事物，说为无事物，由众生所作。如有人以某相于自子等欲说果因无功能为无，如兔角、石女子。如是于有亦无言说为寻常，于兔角等无则反之为实。

།ཇི་ལྟར་བཏགས་བཞིན་དུ་ནུས་པ་མེད་པའམ། ནུས་པ་ལ་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་མཉན་པ་སྐྱེ་བོས་བྱས་པ་ ཡིན།གྲངས་ཅན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་ཡང་ངོ་། །དེ་འདྲ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འཇིག་རྟེན་མི་འདོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་མེད་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་བཞིན་དུ་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པ་དང་། སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་བྱ་བ་དུ་མ་ནུས་པ་གཞན་ལ་ མཉན་པ་འཇུག་པར་བྱེད་དེ།དཔེར་ན་འདི་ནི་གཙོ་དང་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། བྱ་བ་ལྡོག་པ་ཅན་ཇི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་པ་བཞིན་དུ་འདི་ནི་གྲངས་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་མཉན་པ་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་གྲངས་ཅན་པའི་འདོད་པ་མེད་ན་ཡང་། སྒྲ་འཇུག་པ་ནི་དངོས་ཡིན་ལ་གཞན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུའི་ནི་ཕལ་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པས་མེད་པ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་དང་དངོས་པོ་ལ་འཇུག་པ་དངོས་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཁྱེད་ཅག་གིས་དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ།།ཁོ་བོ་ཅག་ནི་སྤྱི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མེད་པར་བརྡ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྒྲ་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན་ཞེན་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱི་དངོས་པོ་མེད་པར་བསྟན་ནས། ཞིག་ལས་སྒྲ་ལས་བློ་ཅི་ འདྲ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་གཞན་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཞིག་པ་ལ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ལ་བློ་ཅི་འདྲ། སྣང་བ་དེ་འདྲ་བློ་ཉིད་མ་ཞིག་པ་ལ་ཡང་སྣང་། ཇི་ལྟར་བུམ་པར་གྱུར་པ་དང་། བུམ་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན། བུམ་པའི་ ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་འདྲ་བར་སྣང་བ་དེ་ལྟར་བུམ་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ལས་ཀྱང་།སྐྱེས་བུའི་དབང་པོའི་བྱ་བ་མི་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལ་ཡང་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་སྣང་ངོ་། །འོན་ཀྱང་དུས་དང་འབྲེལ་བའི་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཡོད་དོ། །རྣ་བ་ལ་སོགས་ རྣམ་པར་ཤེས།།དོན་ཡོད་ཅན་ལ་དེ་དག་མེད། །མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དོན་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དག་ལ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་མེད་པའི་དོན་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྣང་བའི་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ ཇི་ལྟར་དོན་ཉེ་བ་ཅན་གསལ་བར་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་གྱིས་བསྟན་ཏོ།།དེ་བས་ན་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བུམ་པ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲའི་ཤེས་པ་དངོས་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་ པར་བྱའོ།

如假立无功能，或于功能胜性等听闻由众生所作。数论所遍计胜性等虽无亦然。世间不许如是有。如是虽无亦如所计胜性等转起，某士夫多功能于余听闻转起，如说"此是胜性与作者"等，及如所计无作用者，如说"此是数论士夫"等听闻。
于彼虽无数论所许，声转起为实，余所显现欲求士夫为寻常。汝许于无假立及事物转起为实，然非如是，是故汝等实假二相为错乱。
我等无总实有，如名言声转起，如是即无执著。如是由是所诠故及非所诠故已说总无实有，"于坏声觉何似"等，此说余理。于已坏瓶等，瓶等声觉何似？显现如是觉于未坏亦显。
如说"已成瓶"、"将成瓶"，生起瓶觉何似显现，如是由"瓶有"现在瓶境声亦然，于非士夫根作用觉亦如是显现。然有时系别异差别。
耳等识，有义境无彼。眼等识于色等有义境生起者，无如所说无义境识显现差别，如是由近义明显显现自性之异品已说。
是故由无事物境识显现无差别故，应知瓶有境声觉非事物境。

།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་དང་གང་མེད་པའི་དོན་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལས་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྣང་བ་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མེད་པའི་དོན་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྣང་བ་ཅན་འདས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཉིས་པ་ལྟ་བུའོ། ། ད་ལྟར་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཡང་མེད་པའི་དོན་ཅན་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་ཤེས་པ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གང་གིས་ཡང་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་མི་ལེན་པ་དེའི ཡང་དོན་བྱེད་པར་རུང་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྔ་ཕྱི་དག་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་སམ་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། སྤྱི་ཙམ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། །སེམས་གཉིས་དག་ནི་མཚུངས་པ་ཡིན། །ད་ལྟར་གྱི་ བུམ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་།མེད་པའི་དོན་ཅན་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ནི་སྤྱི་ཁོ་ནས་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྤྱི་ཙམ་ འཛིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཡང་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བུམ་པ་ཞིག་པ་དེ་ལ་ཡང་སྤྱི་ཡན་གར་བ་གནས་པ་ཉིད་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་དང་བར་མའི་གནས་སྐབས་དག་ཏུ་ བུམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་ཡན་གར་བ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར།སྒྲས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་མཚུངས་པར་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྤྱི་དེ་འབའ་ཞིག་བ་ཉིད་དག་ཀྱང་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་བ་ མེད་པ་ན།དེ་མཚུངས་མིན་དང་གསལ་བ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། འཛིན་པ་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ཡིན། གང་གིས་ན་སྤྱི་ཡན་གར་བ་སྒྲ་ལས་འཛིན་པ་ཡིན་ན་གསལ་བའི་སྤྱི་དེ་གསལ་བས་གསལ་བར་བྱ་བར་འགྱུར། སྐྱེ་བ་དང་རྟོགས་པའི་གཞན་གྱི་དབང་གིས་ གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱི་ཡན་གར་བ་འཛིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་འདི་ལན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གང་གི་ཕྱིར་དེ་སྤྱི་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་ཅན་དངོས་རྣམས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།རེ་ཞིག་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འདོད་ན་ཡང་། རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཐ་དད་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་སྟེ། འདི་དེའི་རྟེན་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

比量为：凡与无义境识无差别显现者，彼非事物境，如与无义境识无差别显现之过去境第二识。现在境声所生识亦与无义境过去未来识无差别显现，此为遍计相违所见。
虽有不许过去未来极无者，然能作用位自性所见于前后无有，如是因喻非不成立。虽如是，由唯总执故，二识相等。现在瓶境声所生识与无义境过去等境识，此二识由唯总相等显现无差别，此为义。
其义为此：即唯总执。如是现在瓶境声所生识亦唯总为境，如是于已坏瓶亦由独立总住，声所生识执故，于前后中位由许瓶性独立总为声所生识因相故，一切声所发识皆相等显现者。
彼彼非理，如是唯彼总于明显无所待时，"彼不等及非明显"等，遮遣执取。若执独立总声，则明显总由明显显，由生及解他依非他性故，如前已说故非独立总执。是故此非答。
复次由彼是总故，彼非事物，为显示此故说"互为差别事物等"。且必定许无差别亦，由某相许差别，由此为彼所依性故。

།གང་ཡང་འགྲོ་བ་གཅིག་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་རྡུལ་དང་། མུན་པ་དང་། སྙིང་སྟོབས་ཐ་དད་པ་དང་། དེ་དག་ལ་ སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་གཞན་ལ་ཡང་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་གནས་སྐབས་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐ་དད་པ་དགག་པར་མི་ནུས་པ་ཅན་ཡིན་པས་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ། །དངོས་ པོ་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་དངོས་བོའི་ཁྱད་པར་སྤྱིའི་རང་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ།མི་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་གཉིས་ནི་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ པ་དེའི་ཚེ།སྤྱིའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་འགལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་གཅིག་གི་རང་བཞིན་དག་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་སོ་སོར་ངེས་པའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུའོ། །ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པ་དག་ ཀྱང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།ངོ་བོ་ཉིད་གཉིས་ཡོད་ན་ཡང་། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་། །ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དངོས་གཅིག་ཏུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ ཁྱད་པར་ཅན་གཞན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དངོས་པོ་གཉིས་སུ་འགྱུར་གྱི་དངོས་པོ་གཅིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་ཁྱད་པར་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་གང་དག་དང་མཚུངས་པའི་ངོ་བོར་འདོད་ན། དེ་ལས་དེ་སྟེ་སྤྱི་ངོ་བོ་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན་སྤྱི་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ངོ་མཚུངས་ན། གང་གི་སྤྱི་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེའི་སྐྱོན་དེ་ཡིན་གྱི་གང་གིས་གསལ་བ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་གཞན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་སྤྱི་དང་ལྡན་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་མཚུངས་པ་སྟེ། སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ མེད་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྤྱི་དེ་དང་ལྡན་པ་ཕན་ཚུན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། དེ་དག་གིས་སྤྱི་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དམ་པའི་འབྲེལ་བ་མེད་པ་སྟེ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་འདོད་ན་ནི་འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་ གྱིས་ཀྱང་གཞན་དག་དང་མཚུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

即使许为一体者，亦许尘、暗性、勇性差别，及彼等有心无心互为差别。如是于余亦由某相由位等门差别，如是不能遮遣差别故，诸事物为差别。
诸事物互为差别者，事物差别如何成为总之自性？不成。差别与非差别互相舍离而住相之二自性不于一有。若是差别体性时，非总体性。
比量为：凡相违自性者非一自性，如乐苦各别决定自性。差别与非差别自性非一亦相违，此为遍计相违所见。
二体性若有，若事物有差别与非差别二自性时，彼如何成一事？由非差别异于差别故，成二事非一事。是故诸差别事物，若许与何等相等体性，由彼彼即总体性成异。如是总无差别不应理。
虽如是，若如是相等，彼总无差别过唯于彼，由明显异差别者，由彼等非差别为异。然二总相应者相等，为总无差别体性者。若如是时，彼总相应互为所作能作性非有故，彼等无彼总胜义关系不应理。若许此，由余关系者亦不与余相等，已如是说。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་མི་རུང་ངོ་། །ལྡོག་པ་ལ་ནི་སུན་འབྱིན་མེད། །གང་གིས་ཡང་སྤྱི་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་ཡིན་པ་དེའི་དེ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་གཞན་ཉིད་ དང་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་།ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མཚུངས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་གཅིག་གི་མཛུབ་མོའི་སྡིགས་མཛུབ་མཐེ་བོང་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་ལྟར་ལྷག་མ་རྣམས་ལ་ཡང་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མཐེ་བོང་གཅིག་ལས་ཐ་ དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མཐེ་བོང་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དུ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྟེན་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་འགྱུར་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྤྱི་ཉིད་ ཡིན་ན།དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ན་མཚུངས་པ་ཉིད། སྤྱི་འདི་དངོས་མེད་མཚན་ཉིད་ཡིན། །དངོས་པོ་ལ་མཚུངས་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །གཞན་ཡང་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ འབྲས་བུ་མ་ཡིན།གལ་ཏེ་དེ་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་གཞན་དང་གཞན་ཉིད་ཀྱིས་དུ་མར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་འཇིག་པར་མི་འདོད་དོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཀྱང་སྤྱི་མི་རྟག་པར་འགྱུར་ན་དེ་མི་རྟག་པར་མི་འདོད་དོ།།དེ་ལྟར་སྤྱི་དངོས་པོར་སྨྲ་བས་དེ་འབྲས་བུར་ཁས་བླང་བར་མི་བྱའོ། །གཞན་ཡང་། འཇིག་པ་དངོས་པོ་ཙམ་དང་ནི། །རྗེས་འབྲེལ་ཕྱིར་ན། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འཇིག་པ་ནི་དངོས་པོ་ཙམ་དང་འབྲེལ་ པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེས་ན་གལ་ཏེ་སྤྱི་དངོས་པོ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་གདོན་མི་ཟ་བར་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་སྤྱི་ནི། རྟག་ཉིད་མིན། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དུ་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ དེ་ལྟར་སྤྱི་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ན། རིགས་རྣམས་འབྲེལ་བ་མེད་པ་ཡང་། །འབྲས་མིན་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་རྣམས་ནི་དེ་དང་ལྡན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འདིའི་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་ཡང་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་། ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་འབྲས་བུར་བརྗོད། །ཅེས་བྱ་བའི་སྐབས་ སུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།།རིགས་རྣམས། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་འབྲས་མིན་ཕྱིར། །རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ལ་གཞན་ནི་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是总成事物异与非异不应理。于遮遣则无过失。由总唯遮余相故非事物，如是无异性与非异性过，于一切有相等遮遣。
如是如一指食指异于拇指，于余亦如是异于彼。凡异于一拇指者，即于非拇指无差别，为无差别言说所依，彼亦非遮遣体性。是故非即彼与异性转变自性所依。
由如是为总性故，非事物体性故相等性。此总无事相，由事物无相等性故，此为结论。
复次，总若成事物，为是果性抑非果？若彼是果时，由具生故，由异异自性成多。是故总相一性坏，然不许彼坏。由果性力亦总成无常，然不许彼无常。如是总事论者不应许彼为果。
复次，坏与唯事物，由随系故，即是刹那。已说坏与事物相系。是故若总是事物时，必定成坏。若非如是，由成无事物故。若是事物性，总非常，若无常性由是多性故如是非总性。
若非果，诸类无系亦，由非果故。总与彼相应不应有此此关系，如于"待为果说"处已说。诸类，无体性非果故，无自性，由具生者是自性，余为无故。

།འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། སྤྱི་ནི་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།འདིས་ཀྱང་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དངོས་པོའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་གང་དེ། དཔེར་ན་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ། བརྡ་དག་ལ། བརྡའི་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རུང་བ་ཉིད་ཐག་ཉེ་ བ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ།།སྤྱི་ནི་བློ་ལ་དེ་དག་སྟེ། བརྡ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད། སྣང་མི་འགྱུར། འོན་ཀྱང་བརྡ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་སྤྱིའི་བློར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་བརྡ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཤེས་པའི་ ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྒྲའི་དོན་གཙོ་བོའམ། དཔེར་ན་སྒྲའི་དོན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེར་མི་གནས་པར་འཇིག་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའམ་སྒྲའི་དོན་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་དག་ ཀྱང་བརྡའི་དྲན་པ་ལྟོས་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གལ་ཏེ་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་ཁྲ་བོ་ཉིད་མཐོང་བ་ལ་བ་ལང་གི་ཐ་སྙད་མ་བཟུང་བའི་རྟ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ན། ཁོ་བོས་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འདིར་སྔར་མཐོང་ངོ་ཞེས་ མི་འགྱུར་ལ།ཁུ་ཡུ་མཐོང་བས་ན། ཁྱད་པར་གང་ལ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྡ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་སྤྱིའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སྤྱི་མཐོང་བས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ ན།དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་མཚུངས་པ་ཅན། །དངོས་ཉིད་མཐོང་བ་བློ་འགའ་ཞིག་།བརྡ་མེད་ན་ཡང་ཐ་དད་མིན། །རྗེས་སུ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་ཏེ། །དོན་ཉེ་བ་དང་འབྲེལ་ཅན་ཡིན། །གང་དག་མཐོང་བ་ཡོད་ན་ཇི་ལྟར་ཁྲོ་བོ་དང་། ཁུ་ཡུ་དག་ལ་འདི་བ་ལང་ཡིན་ཞིང་ འདིར་ཡང་བ་ལང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བློ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེའི་དོན་དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ཐ་དད་པ་བློ་གཅིག་པ་ཅན་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་བློ་གཅིག་པ་དེ་དག་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་དག་ཉིད་དེས་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་བས་ན་བློ་དེ་ནི་གསལ་ བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཉིད་ཡིན་གྱི།རིགས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་དེ་དག་གིས་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་ཉིད་དེ་འདྲ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟར། རིགས་མེད་པར་ཤེས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་རིགས་མེད་ པར་མིག་སོགས་ཉེ་འདོད་པའོ།

非果者非所生，总亦非有。由此亦声所生识境非事物，如是由事物力所生识，如眼等识，于名言，不待名言忆念。若问何者？由事物堪能性仅近生起自性。
总于智彼等，不待名言，不现。然待名言忆念即成总智，如是彼非事物境。比量为：凡待名言忆念识境者非事物，如声义胜性，或如声义一切事物刹那不住坏自性，或如声义和合等。
牛性等声义亦非待名言忆念识境，此为遍计相违所见。若见明显差别花牛性，于未取牛言说见马等时，我何义彼与此前见不成，由见驼牛，于任何差别无疑即是此，不待名言随转总智生起。是故由见总所作，故因不成者。
彼非如是，如是果相等，事性见某智，虽无名言无差别，随转何者，义近系属。若有见，如何于花牛与驼牛，此是牛此亦是牛智随转，彼义等由自性异义一智果性有。是故由彼等一智果故，即彼等为彼所取已说。是故彼智即明显因性，非类因性。
彼等事物由自性差别即如是自性已说。即如何，由"无类知"等解说。如何无类眼等近欲。

།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཤེས་པའི་འབྲས་ཅན་ཏེ། གང་ལ་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །ཇི་ལྟར་སྤྱི་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དབང་པོ་དང་སྣང་བ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་དག་གིས་ཀྱང་། གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་འདྲ་བ་མེད་ན་ཡང་།ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པའི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར། དེ་འདྲ་བའི་རང་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ལ། གང་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་གཅིག་རྟོགས་པའི་ མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ནི་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ཉེ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་ནི་གཅིག་གི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་བློའི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡིས། །རིགས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བྱེད། །ཇི་ལྟར་བ་ལང་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་རིགས་དེ་ཉིད་ཁྲ་བོ་དང་ ཁུ་ཡུ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བྱེད་ཅིང་།རྟ་དང་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པར་མཚུངས་པ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། དེ་ལ་གསལ་བ་རྣམས་འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པར་ནུས་པས་རིགས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བྱེད་ཅིང་གང་ལ་ནུས་པ་དེ་མེད་པ་དེ་ལ་ཐ་དད་པ་ཡོད་ན་ཡང་རིགས་ རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བརྗོད་པར་བྱའོ།།འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཡང་གཅིག་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་ནུས་པ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་གཞན་དང་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ཞིང་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་ཐ་དད་པ་ཡོད་ན་ཡང་འབྲས་བུ་གཅིག་ཉིད་མཚན་ཉིད་ཅན་ཉེ་བས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས་རིགས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཉེ་བ་དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །འདིས་ཀྱང་སྤྱི་དངོས་པོ་མ་ ཡིན་ནོ།།རྣམ་པ་འགས་ཀྱང་རྣམ་ཤེས་ལ། །དངོས་པོ་སྣང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་དེའི་ངོ་བོ་སྟེ་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་སྣང་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་རང་ཉིད་འཛིན་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཤེས་པ་གསལ་བས་དབེན་པར་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སྤྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་། སྣང་བ་ཡིན་ པ་དེའི་ཚེ།དེ་མེད་པར་རང་ཉིད་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་བདག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་གཅིག་པ་ཅན་དབང་པོ་གཅིག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་ཡང་། རང་རང་གི་ངོ་བོར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རླུང་དང་ཉི་མའི་རེག་བྱ་དག་ལྟ་བུའོ། །དེ་བས་ ན་གལ་ཏེ་སྤྱིར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཡང་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞིང་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།

若问如何？为识果性，即有识果者，如是安立词义。虽无总，由根、光明、作意不同相，亦生一色识，如是花牛等虽互无相似，由自性一果作用力各别决定故，生如是自境智，由彼自性生一相了知相智。
彼即一果性近，此即一随转智所依。由何分别，类随行。如牛系属类即于花牛驼牛等随行，于马牛等差别相等何故非尔？于彼明显等由一果作用力故类随行，于何无彼力，虽有差别类不随转应说。
一果作用力亦非一随行，彼随行即力余随行因相力余余随行随逐故无穷。是故虽有差别，由一果性相近分别故类随行。彼近即随行智因性，如是无违。由此亦总非事物。
由任何相于识，无事物现故。彼总体性即自性，许自取识离明显不现故。若总事物有及现时，无彼于自取识自体性应现。一境一根所取亦，应了知各自体性，如风日触等。是故若成总时亦应见应现。

།བཟུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ངེས་པ་མ་ཡིན་ན། ཤེས་པ་དང་བརྗོད་པ་འཇུག་པ་དེས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་འཛིན་ པར་འདོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་གང་དབེན་པར་མི་སྣང་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་དེས་སྤྱི་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྤྱི་གཞན་མི་སྣང་བ་ལྟ་བུའོ། །སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཡང་སྤྱི་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོའི་གཟུགས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མི་སྣང་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་དེ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ ལྟར་དབང་པོ་དེ་དག་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་འབྲས་བུ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ། ཡུལ་ཡོད་པ་དག་ལ་ཡང་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་ཡང་མཐོང་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་གཞན་སྟོན་པ་ ཡིན་ནོ།།དེས་བརྗོད་པའི་གཟུགས་ཅི་ཡང་རུང་བ་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོ་རྣམས་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐོང་བའི་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བ་པོར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ། དེ་ཡི་ལུས་ནི་སྣང་འགྱུར་ཏེ། ། དབང་པོའི་གཟུགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ལྡན་ཕྱིར་ཏེ། དབང་པོའི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་རང་ཉིད་འཛིན་པར་འདོད་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་ལ་གང་མི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ཡིན པ་དེ་བས་ན་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་དབང་པོའི་ངོ་བོ་རང་ཉིད་མཐོང་བ་པོ་ཡོད་ན། རང་གི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱིས་ཤེས་པ་ལ་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མིན་ཏེ། ཡན་གར་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བས་དབེན་པར་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ།།གསལ་བ་འཛིན་ཚེ་ནའང་དེ་སྒྲ་དང་། །ངོ་བོ་ལས་གཞན་སྣང་བ་མེད། །གསལ་བ་འཛིན་པ་ན་གསལ་བ་དེའི་མིང་གང་ཡིན་པ་དང་དེའི་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འབའ་ཞིག་སྣང་གི་དེ་ལས་ཐ་དད་པར་གཞན་སྤྱི་སྣང་བ་མེད་དོ། །གང་གི་ ཚེ་རང་ཉིད་འཛིན་པར་འདོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྤྱིའི་ངོ་བོ་མི་སྣང་བ་དེའི་ཚེ།དེ་ནི་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ངོ་བོ་གང་ལ་སྣང་བ་དེ་ནི་དེའི་ཤེས་པ་ཡིན་ན། རང་ཉིད་འཛིན་པར་འདོད་པའི་ཤེས་པ་སྤྱི་མི་སྣང་བ་དེ་ལྟར་ན་དེའི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

即使所取亦非决定，由识与言说转起非所作，如是分别成无义。比量为：凡以任何相欲取识所离不现者，非异于彼有，如于彼总取识不现余总。总体性亦于总取欲识不异于明显体性现，此为遍计不见。
若谓虽于眼等根色识不现，然非异于色等有，如是因不定者。彼非如是，如是彼等根非现量自性故，此岸见非了知自体。若问何者？现量识某果时，于境有等亦见转起与还灭，彼显示余因。
由彼所说任何色立根言说。若根等成见超根义士夫见者时，于自体取识，彼身应现，由根色故无疑。何故？由具色故，由具根自性故。是故于自取欲现量识不现，此为因义，故非决定。
如根体有自见者，于自识现，如是于现量识非类体性，由无单独见故。由离明显不见类体性因故。于取明显时亦彼声与，体性外无余现。于取明显时，唯现彼名与彼色等，不现异彼余总。
当于自取欲识不现总体性时，彼非成彼识。凡何体性于何现者是彼识，自取欲识不现总，如是非彼识。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ གི་ངོ་བོ་ཤེས་པ་གང་ལ་མི་སྣང་བ་དེ་ནི་ཤེས་པའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྒྲའི་ཤེས་པ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྒྲའི་ཤེས་པའི་གཟུང་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །རང་ཉིད་འཛིན་པར་འདོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་སྤྱིའི་ངོ་བོ་མི་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་ པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།རང་གི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དོན་བྱེད་པའི་ཐ་མར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་ཉིད་འཛིན་པར་འདོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་མི་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྱི་དེ་ནི། རང་གི་ཡུལ་ལ་ཤེས་ཙམ་གྱི། །དོན་བྱེད་པར་ཡང་མི་རུང་སྟེ། ། ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་རུང་ཕྱིར་ཏེ་ངོ་བོ་མེད། །དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ཡང་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་དངོས་བོ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན། འདི་ལྟ་སྟེ་དོན་མེད་པའི་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་། བྲལ་བ་འདི་ནི་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སྤྱི་ལ་ཡང་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །དེ་དེ་ལྟར་སྤྱི་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །ཇི་ལྟར་བཤད་ལས་བཟློག་གང་ཡིན། །དེ་ཡང་རང་གི་མཚན ཉིད་འདོད།།ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ལས་བཟློག་པ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་དོན་སྣང་བ་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ། མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ། བརྡ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ མེད་པའི་རྟོགས་པ་ཅན།རང་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་དབེན་པ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དང་། དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པར་འདོད་དོ། །གང་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་བསྟན་པའི་སྤྱི་དེ་ཡང་རྣམ་པ་ གསུམ་ཡིན་ཏེ།དབྱེ་བ་གསུམ་ཡིན་ནོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་བཞི་པ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དངོས་དང་དངོས་མེད་གཉིས་རྟེན་ཕྱིར། །དངོས་པོའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་དང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་དང་། གཉི་གའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་ནོ། །དེ་ ལ་དངོས་པོའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་ནི་སྒྲའི་དོན་གང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་པ་སྟེ།དཔེར་ན་སྐྱེ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །མེད་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་ནི་སྣང་བའི་དོན་མི་དམིགས་པ་དང་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཉི་གའི་ཉེ་ བར་ལེན་པ་ཅན་ནི་མི་དམིགས་པ་ཙམ་དང་།ཤེས་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ།

比量为：凡何体性于何识不现者，非彼识所取，如于声识不现青等体性非声识所取。于自取欲识亦不现总体性，此为遍计不见。于自境生识者，此为作用究竟。是故，由于自取欲识不现故，彼总于自境唯识之作用亦不应理，非功能。由不应理故无体性，无事物，由不能作唯识果故。
不应理故何为无事物？如是彼为无事物相，即离一切义功能，此为无相。彼于总亦有，如是无事物。如是总为无事物已成。
如所说相违何者，彼亦许自相。如所说相违亦非可说一异，无差别现义非识境，非相等非共同，不待名言忆念了知，于自取识离他体性现，及能作用者，许为自相。
所说无事物体性遮遣相总亦三种，分三。云何？由依事物无事物二，事物所依及无事物所依与二者所依。其中事物所依为声义依色等立言说，如生性等。无所依为现义不见及无生性等。二者所依为唯不见及所知性等。

།གལ་ཏེ་ཡོད་ཤེས་དངོས་པོའི་རྟེན་ཅན་ཡིན། གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་སྤྱི་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་འདོད་ན། འོ་ན་ནི་ཤེས་པ་དེ་དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡོད་དང་རྗེས་འབྲེལ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་ཤེས་པ་གང་ཞིག་དངོས་པོ་ཡོད་ན་འགྱུར་ཞིང་མེད་ན་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་ གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱི་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཡང་དངོས་པོ་ཡོད་ན་འགྱུར་ཞིང་མེད་ན་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལན་བཤད་ཟིན་ཕྱིར་ཏེ། བརྗོད་བྱ་ཉིད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་སྤྱི་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ཀྱང་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཉིད་མ་བསྟན་ཏོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དམ་བཅས་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདས་སྩོགས་གཞན་དུ་མཐོང་ ཕྱིར་རོ།།བུམ་པར་གྱུར་པ་དང་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པར་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དངོས་ཆོས་ཉིད་ཉམས་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པར་སྤྱི་ འཛིན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།།དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པ་དམ་བཅས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་ཟིན་པའི་སྐྱོན་འདི་མེད། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་འཛིན་པ་སྔོན་འགྲོ་ཅན། །སྤྱི་དེའི་ཤེས་པའམ་སྤྱིའི་ཤེས་པ་དེ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དགོངས་པའི་ ཕྱིར་རོ།།སྤྱི་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོའི་ཆོས་སུ་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བས་བསྒོས་པའི་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་ པ་སྐྱེ་བ་ན།རང་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་ཞེན་པས། འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང་། དེར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ དོན་ཏོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་མ་གཏོགས་པར་གཞལ་བྱའི་ཁྱད་པར་གཞན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་གཞལ་བྱ། །གཞལ་བྱ་ཡིན་པར་འོས་པས་ན་གཞལ་བྱའོ།

若有知为事物所依，若许事物所依总取识，则彼识于事物得事物境，此为义。何故？由有随系故，谓事物有则有，无则无。比量为：凡识于事物有则生、无则不生者，为事物境，如眼识。一切法总取识亦事物有则生、无则不生，此为自性因。
无彼过失。何故？已说答故，由所诠等因已说总取识为无事物境故。彼亦未显不相违定性。若问何者？则为比量违害宗。由见过去等异故。瓶已成及当成等无中见声生识无事物，如是因不成。
虽如是，若事法性坏。若于无事物成总取识时，事物法性所立则坏。如前所说此过无。何故？事物取为先行。彼总知或总识应成，此为密意故。总非如色等自体事物性为识境故，非许为事物法。
若问何者？依见色等熏习习气，生分别时，于自所取相执为色等相而转，如是由见色等力生故，及执彼故，假立为事物法，此为义。是故除自相一外，所量差别余少分亦无能作用。是故，自相一为所量。由应为所量故为所量。

།རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པུ་ཁོ་ ན་ལ་སྐྱེས་བུ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དུ་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་དཔྱོད་པའི་རྟེན་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་ལས་དོན་བྱེད་གྲུབ་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུའི་དོན་བྱེད་པ་ དོན་དུ་གཉེར་བ་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་དངོས་པོ་དཔྱོད་པའི་སྒོ་ནས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པར་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ཡོད་པ་དང་། དེ་མེད་པ་ཉིད་དུ་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེ་ཉིད་ལ། ཡོད་མེད་ཉིད་དུ་དཔྱོད་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་གཞལ་བྱ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།སྤྱི་ལ་ཡང་དཔྱོད་པ་འཇུག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་ན་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་གཞལ་བྱ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་སྤྱི་ལ་དཔྱོད་པ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་ཅན་ཡིན་ ནོ།།དེ་ལྟ་ན་འགའ་ཞིག་དེ་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་ཅི་སྟེ་འབའ་ཞིག་ལ་རུང་བའམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དངོས་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དཔྱད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་དཔྱོད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་རུང་ངོ་། །མེད་པའི་ཡུལ་གྱི་དཔྱོད་པ་ ཡང་དངོས་པོ་རྟེན་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དཔྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འོ་ན་གཞལ་བྱ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ན། སློབ་དཔོན་གྱིས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལས་གཞལ་བྱ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡུལ་རྣམ་པ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། རང་གི་མཚན་ ཉིད་ལ་གཞལ་བྱ་གཉིས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར།སློབ་དཔོན་གཞལ་བྱ་གཉིས་ཉིད་བཞེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད། དེ་ཡི་རང་གཞན་ངོ་བོ་དག་།རྟོགས་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་གཉིས་སུ་བཞེད། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་ གྱི་ཤེས་པས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པས་གཟུང་བའི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་དེའི་ངོ་བོར་ཞེན་པས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་བཤད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཞན་གྱི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན།འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཆ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ཞེན་པས་སྐྱེས་བུ་འདིའི་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་དོན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།

唯于自相，具分别有情为求作用而观察有无。何故？由无观察自相余依故，说：由自相成就作用故。因为有情为求作用，通过观察能作用事物而取境，非余。能作用唯是自相，如是观察彼有无，是故于彼，由观察有无故，因此唯自相一为所量，非余，此为义。
于总亦转观察，云何说唯一为所量耶？诚然，然于总观察亦依自相。如是有说彼为事物性。是故或唯于一应理或不应理，随事物而观察。若非如是，则于无性决定观察少许亦不应理。无境观察亦依事物性，由于事物性观察有无故。
若尔，若所量唯一，则阿阇黎说"除自相与总相外无余所量"说二种境，由于自相有第二所量故，阿阇黎非许二所量。若问何者？自相，由了知彼自他体故，因此许二所量。由现量识了知自相自体故为自相一，于彼由比量识经所取相门执为彼体而了知故说总。
云何了知由他体门了知自相？如是分别比量于外现分非自相执为自相，此有情于能作用义转起。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་སྤྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེའི་ ཚེ།དོན་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཙམ་རྟོགས་པའི་བསམ་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཡུལ་གྱི་དོན་རྟོགས་པས་ལྡོག་པར་འདོད་པའི་དུས་ཕྱིས་མེ་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བའི་དེ་ཉིད་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་གང་ཞིག་གི་ ཚེ་ཡང་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་དག་གིས་བུམ་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་ནས་བུམ་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པར་ངེས་པ་ལ་གནས་པ་སྣམ་བུས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་བྱེད་པར་རྟོགས་པའི་ དོན་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཀྱང་འཇུག་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེའི་ངོ་བོར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་རང་གི་ཆ་ལས་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཞེན་པས་དེ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་མངོན་ཞེན་མེད་ པ་ཡི།།རྒྱུ་ཡིས་གཉིས་པ། གཞན་གྱི་ངོ་བོར་རྟོགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་དག་ཏུ་བཞེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེར་ཞེན་པས་དོན་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་རྟོགས། གལ་ཏེ་གཞན་མི་གསལ་བའི་ཚུལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཟུང་བའི་རྣམ་ པའི་སྒོ་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ཞེན་པས་དོན་དེའི་གསལ་བའི་ངོ་བོར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཞེན་པས་འཁྲུལ་པར་འདོད་དོ། །འོ་ན་དེ་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་འཁྲུལ་པའང་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན། འང་གི་སྒྲས་ནི་སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་གཞན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་དག་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོགས་པ་ན་དེ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་རྟོགས་པས་གཟུགས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ བུའོ།།རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །གང་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་སེར་གྱི་ནད་ཅན་གྱིས་ སེར་པོ་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་པ་དང་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ པ་ཡིན་ནོ།།བཟློག་པའི་སྦྱོར་བ་དག་ནི་གང་། ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མངོན་སུམ་ལྟ་བུའོ།

若非如是，若总比量时，则转于成就作用彼，由唯了知彼意乐故。由了知彼境义欲退时，后不转于火，彼不转起，由于彼任何时亦无功能故。自性住者断定瓶已，住于断定瓶，不转于毛毯所成作用。为了知所成作用义，从自相比量亦转起，是故了知为执彼体性。
如是云何分别比量由自分执为事物性，彼非如是。如何无显执，由因二，许于了知他体为错乱，由执彼转于作用故。若由他了知，若由他不明相分别比量经所取相门执为自相，了知彼义明体性。彼亦由执非如实为错乱。
若尔彼非量性，如是蜃气等错乱亦非量性。又声表总识了知自相不成他，此为义。比量为：若某从某为他体性，则了知时不了知彼，如了知声非了知色。自相亦异于分别识所取相他体性，思为遍计相违所见。
若错乱则非量，如黄眼病见黄。比量亦为错乱性，思为遍计相违所见。由自相意乐为量性，是故非错乱及了知自体性。相违比量为：若量性则不错乱，如现量。

།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །གང་ཞིག་གང་གི་རྟོགས་པ་ ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་མིག་གིས་གཟུགས་རྟོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །བསམ་པ་ལ་ནི་སླུ་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་ འདེབས་པར་བྱེད་དོ།།འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཡང་ཚད་མ་ཡིན། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསམ་པ་ལ་ནི་སླུ་མེད་ཕྱིར། །རྟོགས་པ་པོ་གང་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའི་དོན་ལ་ཞེན་པ་ཅན་དེ་ལྟར་འདོད་པའི་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་འདྲ་བ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྒྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་མ་ ངེས་པ་ཡིན་ཏེ།ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུར་ཞེན་པ་ཅན་གྱིས་དོན་དེ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་འདི་ནི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མ་ཡིན་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྒྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཐལ་བ་དང་པོ་ཉིད་ལ་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ནི། རྟོགས་ པ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་མཐོང་།དཔེར་ན་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུར་ཞེན་པ་ལྟ་བུའོ། །དོན་དམ་པར་མི་འཛིན་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། འདོད་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བཟློག་པའི་སྦྱོར་བ་དང་པོ་ལ་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་བློས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཕྱོགས་འདིའི་ཡང་ལན་བཏབ་ཟིན་ཏོ། །འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དངོས་བོ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ནོར་བུ་སྒྲོན་མའི་འོད་དག་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཐལ་བ་དང་ བཟློག་པ་དག་ལ་དེ་ཉིད་མ་ངེས་པ་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།ནོར་བུའི་འོད་དང་སྒྲོན་མའི་འོད་ནི་ནོར་བུ་དང་སྒྲོན་མའི་འོད་དེ། དེ་དག་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དག་ལའོ། །སྐྱེས་བུ་གང་གི་ནོར་བུའི་བློ་ཡིས་མངོན་རྒྱུགས་པ། ལོག་པའི་ཤེས་པར་ཁྱད་མེད་ནའང་། །ཇི་ལྟར་དོན་བྱེད་ལ་ཁྱད་ ཡོད།།དེ་ལྟར་ཇི་བཞིན་དོན་མིན་ནའང་། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ངོ་། །གང་ཞེ་ན། རྗེས་དཔག་དང་ནི་དེར་སྣང་དག་།ཚད་མ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་།རྒྱུ་གང་གིས་ཤེ་ན། དོན་བྱེད་པ་དང་རྗེས་འབྲེལ་པས། །འདི་ལས་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཁོ་ ན་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།།སྐྱེས་བུ་གཅིག་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུ་དང་། ཅིག་ཤོས་མར་མེའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་བློ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ནི་ནོར་བུར་འཁྲུལ་པར་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། ནོར་བུ་རང་གི་ངོ་བོ་བཟུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

比量亦为量，思为遍计相违所见。若某了知某，则成彼体性，如眼了知色。比量亦了知自相，思为自性因。由于意乐无欺故等而答。虽错乱亦为量。何故？由于意乐无欺故。了知者若执能作用义，如是于所欲义无欺即为量性。
若证彼如是非有时则不定，由执宝光为宝者得彼义故。若复证此为非如实执时，则成立已成。于初相违不定性，如是彼见了知异相，如执宝光为宝。若证胜义不执，则成立所欲。于初相违比量，由宝光宝觉不定性。于第二亦不成，如是此宗答已毕。如是分别识非执事物，已由所诠性因示。
于宝灯光等，由此等于相违及相违比量示彼不定性。宝光与灯光即宝与灯光，于彼等所成境。何人由宝觉而趋，虽邪智无别，云何于作用有别？如是虽非如实，虽为错乱。何者？比量与彼现，安立为量性。由何因？由系属作用。由此于如所欲义唯无欺者为量。一人于宝光执宝，余于灯光有宝觉二人，彼等于宝错乱相同，由无执宝自体故。

།དེ་ལྟར་ན་གཅིག་ནི་ནོར་བུའི་བློས་ འཇུག་པ་ན་ནོར་བུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་ནོར་བུ་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལས་དེ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དོན་བྱེད་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་དེ་དག་ལས་གཅིག་ནི་མི་སླུ་བ་ཡིན་ལ་ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། དེར་སྣང་བ་དག་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་གཅིག་ནི་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་བརྒྱུད་ནས་སྐྱེས་པས་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ གཅིག་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཞན་གྱི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཅི་འདྲ་བ་དང་། གཞལ་བྱ་གཉིས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་ནས། ད་ནི་ཇི་ལྟར་གཞལ་བྱ་གཉིས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ ཚད་མ་ཉིད་ཁོ་ན་བསྟན་པར་བཞེད་ནས།གང་ལ་དོན་གྱི་ནུས་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་དོན་གྱི་ནུས་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་དོན་གྱི་ནུས་པ་སྟེ་སྟོབས་ལས་སོ། །དོན་དེ་ཡུལ་རུང་བ་ལ་ཉེ་བ་དང་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་ དོན་ཏོ།།རྗེས་འགྲོ་ལྡོག་པ་ཅན་གྱི་བློ། །མཐོང་བའི་རྣམ་པ་དེ་ངེས་པར་སྣང་བ་ཅན་ནོ། །དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་དེ་འདྲ་བ། དེ་ལ་འཛིན་པ་རང་དབང་ཅན། །གཞལ་བྱ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེས་ན་དམིགས་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་བློའི་སྣང་བས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་དངོས་དབང་པོ་འདས། །དོན་གང་ཡང་ཡུལ་དུ་རུང་བ་ཉེ་བ་དང་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ ཉིད་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློ་དངོས་སུ་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཡིན་ནོ།།མངོན་སུམ་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཡང་། རྟོགས་པ་པོའི་ད་ལྟར་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་ལྟོས་པས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ལྟ་བ་པོ་དང་ སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ན།མངོན་སུམ་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ།

如是，一者由宝觉趋入得宝，由从系属宝之知趋入于彼故。余者非尔，由无系属故。如是由系属作用，彼等一为无欺，余非尔，此为差别。如是比量与彼现虽同为错乱知，然一者遇能作用义，由从彼间接生故与彼系属。余非尔，如是一为量，余非量。
如是唯自相由自体及他体门了知故，彼等相如何，安立二所量已。今欲显由二所量故唯量性，说"由义能力"等。"由义能力"者，由彼义之能力即力。义谓于境可及不可及等义。
随行返转觉，见相决定现。由有则有门生起义。如是义，于彼执无自在，谓非依所量有自体执义。是故说所缘。如是由觉显随行返转者为现量境。余实离根，义若不直作随行返转性觉，具可及不可及境相，彼为隐义。
现量与隐义相亦依了知者现在位。若非尔，见者与显位差别转异时，现量与隐义异相为所表。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་འདི་ལྟར་དོན་འགའ་ཞིག་གིས་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་སྣང་བའི་རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་ པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང་སོ་སོར་ངེས་པའི་ངོ་བོར་གཟུང་བ་མ་ཡིན་པར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ།ཅིའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་སོ། །དེ་བས་ན་མདོར་བསྡུ་ན་གང་གིས་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཞིང་། གཞན་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་ པའི་གཟུང་བ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཡིན་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེས་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པས་ན་དེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དབང་པོའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་དབང་པོ་ལས་དེའི་རང་བཞིན་ལས་ངོ་བོ་ལྷག་པ་འཛིན་པ་མེད་པ་ན།གང་གིས་ན་དེའི་སྒོ་ནས་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར། དབང་པོའི་སྒོ་ནས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རང་གི་ངོ་ བོ་རྟོགས་པ་ལས་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་དབང་པོས་ཀྱང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱོན་འདི་གཞན་ཡིན་ནོ། །དོན་དེ་ལ་ཕན་ཚུན་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ རྣམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ།གང་རྣམ་པ་གསལ་བ་འཛིན་པ་ལས་དབང་པོ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་གྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་ཡང་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རྣམ་ པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་བྱས་པའི་འཁྲུལ་པ་དེ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་གི་བརྒྱུད་པ་ཡང་ཉེ་བ་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ན། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པའི་གཟུང་བའི་ཆ་ཉིད་ལ་རང་གི་མཚན་ ཉིད་དུ་ཞེན་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱས་ནས།སྐྱེས་བུ་འཇུག་པ་ནི་དོན་དང་ཕྲད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་དོན་མཐོང་བ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་བརྒྱུད་ནས་འོངས་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན། མ་མཐོང་བདག་ཉིད་ ངོ་བོ་དེ།།རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་མཐོང་བ་དེ་ནི་དངོས་སུ་རྟོགས་པ་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས། རྟོགས་པ་འདི་རྟེན་དོན་གཞན་ཡིན། །དོན་གཞན་གྲུབ་པས་དེ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། །དེའི་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

如是，凡由某义为现量者，皆许为显现自性位，而不执为各别决定体性之隐义，具何相而施设。是故略说，若执自体则为现量，余为隐义。若许分别识所取为隐义，由彼执其自体故，彼非隐义，如是现量与隐义相不应差别。由无从根了知故。
于非隐义亦无从根了知其自性超体执，由何故不从彼门了知故成非现量。不许从根门乐等为现量。若尔云何？由了知自体故。分别识了知自体，如是根亦尔，如是无差别故根成无义，此为余过。
于彼义无互相不同明与不明相，由执明相根成有果，如是说。所观察者，其体任何相亦非由现量门所取，然一切分别乃由义领受所作错乱。彼无过失，虽为错乱，任何分别若近系，如是于分别识所取分执为自相体性决定已，士夫趋入则遇义。
彼分别即为量，非余由见义先行生故虽间接来亦非。是故：未见体性彼，自相自体未见彼，唯由彼有直了知，此了知依余义，由余义成故彼成，谓成依他义。

།རྟགས་ཅན་རྟོགས་པ་ ནི་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་བཟུང་ན་ཡང་རྟགས་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་དེ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་རྟོགས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་གདགས་ཏེ་དེས་ཀྱང་ལྐོག་གི་དོན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྟེན་གྱི་དོན་དུ་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་རྟེན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེའི་རྟེན་ས་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་འགྱུར་ནའོ། །འདིས་ནི་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་བསྟན་ཏོ། །ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་དོན་གཞན་ཟུར་གྱིས་བསྟན་པ་སྟེ། གང་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་རྟོགས་པའི་རྟེན་གྱི་དོན་ སྣང་བ་དེ་ཆོས་ཅན་ནོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ལ་རྟེན་ཆོས་ཅན་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེ་རྟེན་ཅན་ནོ། །གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་སྟེ། མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་ནའོ། །འདིས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་ཚུལ་གསུམ་ དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན།དེ་ཚེ་གོ་བྱེད་ཡིན། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབའ་ཞིག་ལས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པས་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པའི་དོན་ལས་བསྐལ་ པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དོན་དེ་འདྲ་བ་ལས་དེ་རྟོགས་པ་དེ་ནི་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཚུལ་གྱིས་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་མེད་ན་ཡང་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་། དེ་ཚེ་གོ་བྱེད་རྗེས་འགྲོ་བ། །སྤྱི་ཡིས་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས། །རྟགས་ནི་རྟགས་ཅན་ཉིད་ཡོད་ན་ཡོད་ པའི་ཕྱིར་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དོན་ཙམ་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་ཙམ་ཡིན་ལ་དེ་ནི་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བྱེད་པས་ན་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའོ། །གོ་བར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཡང་ཡིན་པས་ན་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། ། གང་གི་ཚེ་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ། །བསྐལ་པའི་དོན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པའི་རྟགས་ལས་ངེས་པ་ཡིན་གྱི་སོ་སོར་ངེས་པའི་ངོ་བོར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཙམ་དང་རྟགས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

有相了知虽未执其自体，如执相故无欺，施设为了知，由彼亦了知隐义故。所许为所依义者，若彼所依所立法非火遮除者，其所依为地等有法。若与有法彼相系属则尔。此说有法相系属。
复以异相旁示余义，谓于何处现隐义了知所依义，彼为有法。于何所立有所依有法，彼为依彼者。若与所立法相系属，即成无则不生。此说随行返转。如是若具三相，尔时能诠。若非尔，由唯一于一切了知一切故，于一切成一切能诠。
是故应说由有法相系属随行返转具足义了知离义。从如是义了知彼非由各别决定理，由无彼亦有彼故。然：尔时能诠随行，由总体性了知。因于所因有故为能诠。若唯义有则成者为唯义，彼由能诠随行故为能诠随行。能诠随行亦彼亦总体性故如是说。
当能诠随行为总体性时，了知为能诠随行总体性时，由具随行返转相因决定离义，非各别决定体性，由成唯义与因系属故。

།གང་གི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་དོན་ལས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ། སྤྱི་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་མ་ཡིན་པ། དེའི་ཕྱིར་ལྐོག་གྱུར་དོན་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་དུ་ནི། དཔེར་ན་མེ་རྩཝ་ལས་འབྱུང་བ་དང་། ལོ་མ་ལས་འབྱུང་བ་དང་གསལ་བ་དང་། ཆེན་པོ་དང་། ཆུང་ངུ་ཞེས་བྱ་བ་རང་གི་རྣམ་པ་སོ་སོར་ངེས་པར་རྟོགས་མི་འགྱུར། ངེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འོན་ཀྱང་མེ་ཡོད་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་དག་ལས། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པའི་རྟགས དག་ལས་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས། རྟོགས་སྐྱེ་བ་གང་། དེ་ནི་རྗེས་དཔག་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཅན་ལས་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་བསྟན་ཏོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་བསྟན་ཏོ། །ཚུལ་ གསུམ་པའི་རྟགས་ལས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ།སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་དེ་དག་གི་སྒྲུབ་བྱེད་གཅིག་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་གཞན་པ་ལས་ རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྟགས་ཡོད་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གཞན་ཐམས་ཅད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཕྱིར། མངོན་སུམ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལས། །གཞལ་བྱ་གཞན་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་ཞིག་གཞན་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །གང་གིས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཚད་མའི་ཁྱད་པར་གཞན་ཅུང་ཟད་ཡོད་པར་འགྱུར། དེ་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་གཉིས་ཉིད་ཀྱིས། །ཚད་མ་དག་ནི་གཉིས་ཉིད་བཞེད། །མངོན སུམ་གྱི་རང་གི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་ལ།ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གཞན་གྱི་ཡན་ལག་ཙམ་གྱི་རྟོགས་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་ནི་གཉིས་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གཞལ་བྱ་གཉིས་ནི་མཐོང་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་ཅིག་ཤོས་ཏེ། གཞལ་ བྱ་གཉིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གསུམ་གཅིག་གྲངས་ནི་བསལ་བའམ། །གཞལ་བྱ་གཉིས་བསྟན་པས་ཚད་མ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་བསལ་བ་དང་། ཚད་མ་གཅིག་བསལ་ཅིང་སློབ་དཔོན་གྱིས་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཚད་མ་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་ གཞན་གསུམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

由从系属义于隐义生起总体性了知非余相故，是故一切隐义差别，如从草木生火、从叶生火、明及大小等各别自相不得决定了知。不得决定，然唯有火而已。
从系属法中，由具随行返转相因，于具彼有法，所立法生起了知者，彼为比量。"从有法生"者，此说有法相系属。"由系属"者，此说随行返转。由三相因于隐义了知为总体性者亦即比量，由彼因故，彼等隐义唯一能立即是比量。此说除比量外无有了知。
由如是故，了知自体者为现量，如所说因有时一切隐余义为所比量，由无余相了知可得故。是故：由现量隐义，无余所量，谓能立余。由何故比量外无少许量差别可得？是故由二所量，许二量性。现量自义体了知为现量量，隐义如所说唯余支了知为比量，如是量唯二。由见二所量故。自相与余，为显二所量故。
三一数遮除或，由显二所量故遮除三等量及遮除一量，阿阇黎亦说有非现量量。由无第三余所量故，无有三等量。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མེད་ན་གཞལ་བྱ་ཉིད། །མིན་ཕྱིར་གཅིག་ཡིན་མངོན་སུམ་ལས་གཞན་པའི་དོན་འབའ་ཞིག་ལྐོག་ཏུ་འགྱུར་བའི་དོན་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་ལ། གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་དངོས་པོ་གཞལ་བྱ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་མེད་པ་དེ་ནི་གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ ལྟ་བུའོ།།སྤྱི་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །ཁོ་བོའང་འདོད། དེ་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གཞལ་བྱ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་གཞལ་བྱ་གཞན་སྤྱི་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ དེ་ལྟར་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།མེད་པ་གཞལ་བྱ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དེས་ཀྱང་ཚད་མ་གཞན་འབའ་ཞིག་གིས་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་མེད་པར་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པ་ནི་གཞལ་བྱ་ཉིད་ལས་མ་ འདས་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མེད་པ་དེའི་ཚེ། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ནི་དེ་རང་གི་རྣམ་པར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པ་མེད་ན་ཡང་། གཞན་ཡང་དེ་ ལ་རྟོགས་པ་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལ་མེད་པའི་ངེས་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དེ་ངེས་པ་ཡོད་ན། མེད་པའི་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཚད་མ་གཉིས་ཡིན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མ་གཞན་ཤུགས་ཀྱིས་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་མེད་པ་གཞལ་བྱ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན་དཔེར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་རྣམ་པ་འབའ་ཞིག་གིས་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མས་ཡོངས་སུ་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མངོན་སུམ་གྱི་དོན་ལྟ་བུའོ། །མེད་པ་ཡང་རྣམ་པ་འབའ་ཞིག་གིས་ངེས་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་ གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། མངོན་སུམ་ཉིད་ལས་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དང་སྐྱེས་བུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པ་དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་གཉིས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མེད་ལ་དབང་སྐྱེས་བློ་མ་ཡིན། མངོན་སུམ་ལས་མེད་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་བློ་དེ་ནི། དོན་གྱི་སྟོབས་ལས་སྐྱེ་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་ལས་མེད་པ་གྲུབ་པར་འདོད་པས་དེ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་གྱི་ནུས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།

虽然如是，若无则非所量，故为一。除现量外唯隐义如他世等亦不存在。若问何故？由是无故非所量，由非所量故现量事为一所量。其比量为：若无则非所量，如兔角等。总亦是无，此思为能遍相违所见。我亦许之，此即我等所许。
安立二所量。除自相外无余所量总，如是则成立已成。于证成无为非所量，因不定。如是由彼亦唯由余量决定他世为无，彼亦决定不离所量性故，自体不定。若非尔，无缘他世等无之量时，他世等无非自相不定。即于彼无决定亦，余不能于彼生了知时，于彼亦有无决定。
是故彼有决定时，凡无决定即是二量，比量谓余量随成。是故无为所量如是则例无所立。其比量为：凡唯由相决定者为量所观察，如现量义。无亦许唯由相决定，此为自性因。
虽然如是，若谓由现量成就他世及补特伽罗无差别等，如是则无第二量。彼非由根生智，非由现量成无。何故？由彼根生智，由义力生故。许由现量成无者应说彼为缘无境，此亦不应理。何故？由依义力生故。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ དོན་ཡོད་པ་ཉིད་དང་ཡུལ་རུང་བ་ཉེ་བ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་བློ་དོན་གྱི་ནུས་པ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ན། དོན་ནུས་པ་ལ་ལྟོས་མེད་ན། །ཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་དེས་ཀྱང་དངོས་པོའི་ནུས་པ་ཉིད་ལ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཆོད་པ་ལ་ སོགས་ཡོད་ན་ཡང་།།དབང་སྐྱེས་བློ་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ན་རང་ཉིད་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ། གཞན་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་གྱིས་མེད་པ་གྲུབ་པར་འདོད་ཅེ་ན། དེ་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་ནི་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་དེས་དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ངེས་པ་འབའ་ཞིག་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་ལྡོག་པ་ལས། །མེད་པའང་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོ་ནི་མངོན་སུམ་འཇུག་པར་གྱུར་པ་མེད་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་སྨྲའོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན་མངོན་སུམ་དེ་ཉིད་ལྡོག་པ་ནི་གནས་སྐབས་གཞན་ཡིན་ཞིང་དེ་ལྡོག་པ་ལས་མེད་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ ལྟར་ན་ནི་འགལ་བའམ་མངོན་སུམ་ཉིད་ལྡོག་པ་ལས་མེད་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྡོག་པ་ལས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ལས་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་དེ་དང་དེ་མེད་པ་དེ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།གཅིག་ཉིད་དུ་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་པོ་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བས་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ལས་མེད་པ་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ཉིད་ཡིན་པ།དེ་ལྡོག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ལས་ཡོད་པ་ཉིད་ལྡོག་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་སྨྲས་པར་འགྱུར་རོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ནི་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་དག་ནི་གང་ཞིག་གི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ དེ་ནི་དེ་གྲུབ་པ་ནི་ཐག་ཉེ་བ་ན་ཡོད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་མེ་ལ་སོགས་པའམ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །མེད་པ་ཡང་མངོན་སུམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ཞིག་གང་ ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི།དེའི་རྟོགས་པར་བྱེད་པའམ་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ།

若非如此，则不依义有性及境近性。若问智依义力否？尔时，若不依义力，由遮障等亦不碍事力故，虽有遮障等，根生智得生。云何自体所缘相者，欲许由缘他相现量成无耶？于彼亦现量非缘无境。若问何者？由彼遮事性然说为他。由彼从返方面唯决定彼自性遮故，说为遮除余。
虽然如是，若由现量返，无亦成决定。我不说由现量趣入成无。若问何者？谓现量彼返为异位，由彼返决定为无。如是则相违或由现量返决定为无者，违自语。由彼返成决定者非由现量，由现量彼与彼无不应一性故。若一性亦如事由作义用故非无。若问何者？即是事。
是故说无之能立为现量者，由安立彼为有性而成彼无之能立，由"从彼返"语说非由有性返成能立。能立性与非能立性彼等相违。其比量为：若为彼能立则彼成就近有，如具果火等或如色等能立灯等。无亦现量为能立，此为自性因。若于何处无彼，则非彼了因或显因，如无色灯。

།མངོན་སུམ་ཡང་མེད་པར་རྟོགས་པ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་བས་ན་མངོན་སུམ་ལས་མེད་པ་གྲུབ་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་མི་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པར་འདོད་པ་དེ་ལ་མེད་པ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེར་རུང་བར་སྣང་བའི་དོན་དག་ལས། དེ་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་གཞན་དང་འདྲེ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ པ་ཉིད་དེ་ལས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་གྲུབ་པ་ཉིད་ན། མེད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་མཚུངས་པར་རུང་བའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་གཞན་དང་འདྲེ་བ་མེད་པ་ཅན་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ ནི་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་གྱིས་མངོན་སུམ་ལྡོག་པ་ལས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ཁས་ལེན་ན། ལྡོག་པ་དེ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་གང་ལས་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་པོའི་མངོན་སུམ་ལོག་པ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་འདིའི་ འཁྲུལ་པ་མེད་པ་འགའ་ཞིག་གིས།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཅན་དེ་མེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་རྗེས་འགྲོ་དང་། ལྡོག་པ་ཅན་གྱི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་ མར་འགྱུར་ཏེ།འཁྲུལ་པ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀྱང་གི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་གཞན་དུ་སྦྱར་བ་ཡིན་ཏེ། འདིས་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞེ་ན། ཚད་མ་གཉིས་སོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། གཞན་སེམས་ཉིད་ནི་རྟོགས་པ་ལས། །ཡང་ན་ཀྱང་གི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་ཅན་དག་གི་མངོན་སུམ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བློ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པ་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར ཞེ་ན།སྨྲ་སྩོགས་ལ་ནི་འཇུག་ཕྱིར་དང་། །རྒྱུའི་ཕྱིར། དེ་ཡི་ངོ་བོ་ངེས་པར་འགྲུབ། །སེམས་ཀྱི་ངེས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་འདི་གསོང་པོར་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྨྲ་བ་ལ་འཇུག་པ་དེའི་ཕྱིར། ངེས་པར་གཞན་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་སོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་ སེམས་དང་ལྡན་པ་ཐ་སྙད་དུ་འཇུག་པར་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ངེས་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་ལ་དེ་ཉིད་བདག་ཉིད་སེམས་དང་ལྡན་པ་ལ། ཐ་སྙད་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།

现量亦不存在于了知无，此为能遍不见。是故非由现量成无。
又我等欲许不见由现量成就者，由无为境故非由现量量成，然由一智中可合显现诸义中，由彼事一性非与他合性得成就。彼亦由余事成就时成无故。如是他世等非尔，由无了知与相等位事余无合故。彼等于一智不可合故。
若他许由现量返成无之决定，彼返从何无错乱，由了者现量返异相显现故。若由此某无错乱成能立时，应许彼具随行返与无俱。若为具随行返时，即彼为具随行返因。如是则比量成量，由显无错乱故。
又声为异次第合，由此亦成就。何者？二量。从何？由了知他心故。或又声为决定取，义为唯成就。
现见者等之现量非与他系属智。是故异相了知亦为比量。了知心者亦非无。何故？由趣入语等故，由因故，决定成彼体性。心决定。由此补特伽罗趣入正语等语故，决定了知具他心。
其比量为：若于何处趣入名言所趣具心，彼为决定具心，如于此方贤者彼自身于具心趣入名言。

།ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཚུ་རོལ་མཛེས་པའི་བུ་སྲོག་དང་བཅས་པ་ ཡང་ཐ་སྙད་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་སོ། །གཞན་ཡང་ཤིང་ཤ་པ་དང་དུ་བའི་ཁྱད་པར་དང་། ཆུ་བརྟན་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། །ཤིང་དང་མེ་དང་རྟེན་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟོགས་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་སླུ་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་སླུ་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ལ་ལ་དག་ཏུ་ནི། །འཁྲུལ་ཕྱིར་ཡིད་བརྟན་མེད་ཡིན་ཞེས། །གལ་ཏེ་ཡང་ཤིང་ཤ་པ་དང་དུ་བའི་ཁྱད་པར་དང་། ཆུ་བརྟན་པ་ ལ་སོགས་པ་ཤིང་དང་མེ་དང་རྟེན་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་མི་སླུ་བ་དེ་ལྟར་དེའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གཞན་ལ་འཁྲུལ་པ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ན།ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཡིད་བརྟན་དུ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྟགས་ལ་འཁྲུལ་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རྟགས་ལོག་མཐོང་ཕྱིར་དེ་དེ་འདྲ། ཁྱོད་ ལ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།།ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་དག་གིས་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་པ་དེ་ཡང་རྟགས་ཀྱི་མི་སླུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སླུ་བར་བྱེད་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།སླུ་བར་བྱེད་པ་དག་ལ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྟགས་སླུ་བ་མེད་པ་ཅན་དེ་འདྲ་བ་དེ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟགས་ཉིད་མ་ཡིན་ལ། ཅུང་ཟད་ཙམ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ལས་རྟགས་ཉིད་དུ་ཞེན་ཅིང་དེ་ལ་འཇུག་པ་ལ་སླུ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཅག་ལ་རྟགས་ ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་དེ་འདྲ་བར་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་རྟགས་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱང་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་གྱི། འོན་ཀྱང་རྟོགས་པ་པོ་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་མི་ནུས་པས་སྐྱོན་དེ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་གང་ལས་དུ་བ་དང་ཤིང་ ཤ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་ལས་ལ་ལར་མེ་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ནིའོ།།འགའི་ཚེ་སྐྱེས་བུ་འདི་ལ་རྟོགས་པ་འགྲུབ། མེ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་ངེས་པ་སྐྱེས་པ་ཡིན་གྱི། འདོད་རྒྱལ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུའང་འགྱུར། བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ།།དེས་ནི་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་འབྲེལ་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ།

如所说此方贤者子具命亦趣入名言，此为果因。彼为能了知他心之语等因。
又有差别如尸甲巴树、烟及水稳等，即能了知树、火、所依等即是量性。何故？由不欺故，由如其自性不欺因故。
虽然如是，若谓于某处由错乱故非可信者。若于尸甲巴树、烟差别及水稳等对树、火、所依等虽不欺，如是见于具彼相他处错乱，如是则一切皆不可信。
因有错乱然由见因返故如是于汝显现。凡尸甲巴等于树等不欺自性者，一切由与彼体性及从彼生系属故。彼系属亦为因不欺相，凡有彼者非能欺，于能欺者无彼体性。如是无欺因彼由无近表故非因性，由仅少许法同性执为因性而趣入见欺故，于汝等显现一切因皆错乱。
仅由彼量正因亦不成错乱，然由了者不能随因过失所作。如是从某事由烟及尸甲巴等因于某处对火及树等事，有时于此补特伽罗成就了知。从彼火等生彼烟等决定，非任意。亦成彼自性，所立树等之尸甲巴等亦成自性。彼说果因及自性因之系属相。

།འབྲེལ་པ་ནི་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་ཅིང་། དེ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གཞན་དང་དེ་ནི་ རང་གི་རྒྱུ་སྟེ།མེ་ལ་སོགས་པ་རང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་དོན་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་དག་སྟེ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ན་དེ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གང་ ལས་ཤེ་ན།ཤིང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ལ་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པར་ཐ་སྙད་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ངོ་བོ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་མ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དོན་དག་གོ། །མཐོང་བ་ནི་མི་སླུ་བར་ རོ།།ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་ནི་དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དང་། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །དེ་ཉིད་གཞན་གྱི་དེ་ལྟ་བུའི་རིགས་ཅན་གྱི་རྟགས་དག་གི་ཡང་མཚན་ཉིད་ཡིན། གལ་ཏེ་སྲིད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་མི་སླུ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་མི་སླུ་བར་དེ་ལྟར་ ན་ཡིད་བརྟན་དུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ལ་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟགས་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་དེ་འཁྲུལ་པ་ལས་གནོད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། རྟགས་མ་ཡིན་པ་སྐྱོན་ཅན་ཡིན་པས་ཀྱང་རྟགས་སྐྱོན་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་མི་དམིགས་པ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།།རང་བཞིན་སྣང་བ་ཡིན་ན་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་རྒྱུ་མཚན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའམ། རྒྱུ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་པའོ།།རང་བཞིན་རྒྱུ་མཚན་སྣང་བ་སྟེ། །སྣང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་དེ་ཡོད་ལ། མཐོང་བ་ཡི་ནི་རྒྱུ་གཞན་དག་།སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ནའོ། །དེས་ནི་ལྡོག་པ་ཙམ་རྟགས་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །མི་སྣང་ན་ཡང་། མི་དམིགས་ནའང་སྟེ། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཡོད་ནའང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡོད་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །གང་གི་ཞེ་ན། དེ་ལྡན་གྱི་སྟེ། ཇི སྐད་དུ་བཤད་པའི་མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པའོ།།རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བུམ་པ་བདག་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དང་། ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་ རིགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

系属是彼有则有，彼无则无。烟等异义与彼自因即火等，无自因相则义不存在。烟等亦不存在，由成无因故。无自性即树等则尸甲巴等不存在，由彼无则彼性无故。此从何？由于树体性差别安立尸甲巴等名言故。舍自性不成异体，如是则无错乱。彼等为果及自性所成义。
见为不欺。何体性者，为从彼生相及彼体性相。彼即是余如是类因之相。若成可能时，彼即不欺自性，如是由彼不欺故非不可信。
若无因相者非成因，如是由错乱全无损害，由非因有过亦不成因有过。由见等显示不见无错乱。若自性显现则成所缘相。彼依自性不见而说。
自因相能遍或因显现者，依能遍及因不见而说。自性因相显现，具显现自性彼有，见之余因显现等有时。彼说唯返非因，若问何者？为见他。
若不显现亦，若不见亦，即如所说自性不见等有时，义为有亦。有亦云何？即非性。何者？具彼，即如所说具不见。具自性不见、具能遍不见及具因不见，即瓶体性等、尸甲巴等及烟等随理所作。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་འབྲེལ་པ་ནི་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་གཅིག་ཏུ་མ་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མར་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྲེལ་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ བླང་བར་བྱའོ།།དེ་ལེན་ཡང་མི་སླུ་བ་ཡང་ངེས་པར་ཁས་ལེན་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་འདྲ་བ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་མི་ལེན་ན་ཡང་གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་དང་ལྷན་ཅིག་བསྟན་པར་ནུས་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་མ་སྤངས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཏན་ ཚིགས་འབའ་ཞིག་གི་འབྲེལ་པ་སྟོན་ཅིང་བསྟན་ཀྱང་ཟིན་ཏོ།།དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པའི་སྐབས་མེད་དོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་སྤྱིའི་བློ་ནི་ཚད་མིན་ནའང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་རྟགས་ལས་སྐྱེས་པའི་བློ་ ནིའོ།།དེ་མེད་ཐོབ་འགྱུར། དེའི་བློས་རྣམ་པར་གཞག་པར་གྱུར་པ་ཡོད་པ་ཅན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་དེ་མེད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གིས་མཐོང་བ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེའི་དེ་ལ་མཐོང་བ་འཇུག་པ་དེ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ས་ཕྱོགས་དང་ཀུན་དགའ་ ར་བ་ལ་སོགས་པ་སྔར་མཐོང་བ་དེ་ལས་མཐོང་བ་ལོག་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ཡང་དེའི་ཚེ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།མཐོང་བར་འགྱུར་བ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་མཐོང་བ་ཉིད་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་དངོས་པོ་དག་ ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་བྱེད་པ་པོར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། ཕ་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་བཞིན་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འདོད་ དོ།།དེ་ལྟར་འདིར་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་མེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། མངོན་སུམ་ལས་གཞན་པའི་ཚད་མ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མེད་ པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དབང་པོ་རྣམས། དུས་གཞན་དུ་ནི་རྟོགས་འགྱུར་ན། དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་ནི་མི་སྨྲའོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་དག་གིས་མཐོང་བར་གྱུར་པ་དང་མཐོང་པར་འགྱུར་བ་ རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས།འཛིན་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

如是系属为因相，彼亦为一向无错乱。是故不许比量为量者，应许如所说相之系属全无。
若许彼亦必定许不欺，由于如是无错乱故。若不许亦，若能与某共同显示时，亦为未离非比量性。此中唯说因之系属且已说讫。是故无无比量处。
若如是亦欲许比量非量性时，总智虽非量，然从因生智为隐义境者。彼无得成。由彼智安立所有隐义，彼无得成。如是若唯见为量者，于彼见趣入即有。
又如地处及园林等先见，从彼见返如是则彼时成无。应见所知何者亦无，由无显现故。是故唯见趣入及返于事趣入及返如是成能作者。是故隐义即为无性。
如何等？如他世事。如他世等无见，如是许彼非有性。如是此中亦由汝许，应成一切隐义皆无，由无量性无差别故，及由无离现量余量性故。若有性亦，他世等亦非决定无，由无差别故。
虽然如是，若诸根于异时当了知，不说唯有诸根所缘。若问何者？由某相当执持已见及当见者，如是彼非有性即是彼。

།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་མཐོང་བ་ལོག་པ་ན་ཕ་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་ཡང་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ལས་ཡིན། རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ཀྱང་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་བཟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་འདི་ལ་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ཀྱང་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་བཟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་གཟུང་པར་བྱ་བ་ལ་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས པ་པོའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་དང་།གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་ན་དོན་ལ་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེ་ཡང་དུས་གཞན་དུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་འདྲ་བར་གནས་སྐབས་ གཞན་ཐོབ་པ་དག་གིས་ཀྱང་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར།འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་དུས་གཞན་དུ་མི་འཛིན་པའི་ངེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་མིན་ཏེ། །དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དུས་གཞན་དུ་ རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོ་ཡི་ནི་ནུས་སྩོགས་ལ། དབང་པོའི་བློ་ནི་མེད་ཕྱིར་རོ། །མིག་ལ་སོགས་པའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་དུས་གཞན་ དུ་དབང་པོས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།སྩོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཟས་ལ་སོགས་པ་ནི་བྲུ་བ་བཟློག་པ་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་འདི་མེད་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ན་ནུས་པ་ཡང་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དུས་གཞན་དུ་གཟུང་བ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་དབང་པོའི་ནུས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་མེད་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ནི། བློ་སྐྱེ་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མེད་འགྱུར། །མིག་ལ་སོགས་པའི་བློའི་སྐྱེ་བ་ནི་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ ལ་རག་ལུས་པ་མེད་པར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་གློ་བུར་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་བློ་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་གཞན་ཡོད་ཀྱང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་བས་མིག་ལ་ སོགས་པའི་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་བསྙོན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་དེ་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་ལྐོག་ ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་དེ་ལ་སྤྱི་འཛིན་མིན་ནོ།

若如是时，见返时于他世事亦由方便不当见者从何？由方便亦诸根未执持此，于此无决定。若谓由方便亦不执持超根者，非也，由于所执无超根性故。
依了者眼等诸根及位差别，说义为超根性。彼于色等余差别亦有。彼亦为当执持性。如是由得余位亦由具现行等故，他世等亦如是，故无决定谁于异时不执持。
如是亦非彼，说诸根于异时不了知者非有不应理。何故？由于根之功能等，无根识故。眼等之眼识等生功能某时亦于异时非根所了知。说等者摄食等之除饥等功能。如是若此无得，功能亦有，是故说诸根于异时不执持者非有不应理。
若复根之功能等彼亦非有性如是，若许彼无了知性时，若为无了知则：识生因相无应成。眼等识生无待因聚生故成偶然。是故识由无待他故，应成常有或常无，然非如是。
是故由余因虽有，果识不生故，见眼等功能之安立不能诽谤。根等功能超根彼由自体门无了知故，非别了知而由总门当了知。尔时于彼隐义非总执持。

།རྣམ་རྟོག་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དབང་པོའི་ནུས་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མར་འགྱུར་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་སུམ་འཇུག་ པར་འགྱུར་གྱི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་ཉིད་ཀྱིས། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། འོག་ནས་སྐབས་སུ་བབ་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །སྤྱིའི་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེའི་ ཕྱིར་རྗེས་དཔག་ཡིན་གྱི།དེ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞལ་བྱ་ངེས་ན་ཁ་དོག་གི། །མི་རྟག་པ་ནི་རྟོགས་མི་འགྱུར། །རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དག་ལས་གཞལ་བྱ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པ་ཁས་ལེན་ན་ནི། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་ ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་འཇིག་པ་མཐོང་བ་དག་གིས་ཁ་དག་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།སྩོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྤྱི་ ཡིན་ཏེ།སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་འདི་དག་ཀྱང་འདྲེས་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་དེ་ཉིད་དམ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞལ་བྱ་གཞན་དེ་གཞལ་བྱར་ཡང་མི་འགྱུར་ན། གཞལ་བྱ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། །དེ་བློ་སྒྲ་འདི་མི་རྟོག་གོ། །ཞེས་བྱ་བའི་སྤྱི་དང་ཁྱད་ པར་གྱི་ངོ་བོ་འཛིན་པའི་བློ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་ལས་ཚད་མ་གཞན་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་དེ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། སྤྱི་ཡང་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟགས་མེད་པར་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡོད་ཕྱིར་ ཏེ་ཁྱད་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཤེས་པ་ཁྱད་པར་དག་ནི་མཐོང་བ་གང་དེ་ཡང་ཚད་མ་གཞན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱི་དུས་གཅིག་གི་ཚེ་མེ་ལ་སོགས་པ་བཅད་པ་ཉིད་ཀྱང་གང་གི་ཚེ་དུས་གཞན་དུ་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མེ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་གཅོད་ པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ།ཁྱད་པར་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ལ་མེར་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤྱི་ཉིད་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མ་ལས་གཞན་ཡིན་ནོ། །འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འདོད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་དེ་ལ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟགས་ ཀྱི་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་ཕྱིར།ཁྱད་པར་རྟགས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།

无分别之根功能等能成之分别识，不应成为现量。何故？如是现量趣入自相而非隐义。云何？由无分别性，由非分别因性，下文当说其时机。总智即是分别性。由分别性因故为比量，彼非现量，此为其义。
若许所量决定，则不了知色等无常。由于自相及总相外无余所量故若许决定，则由见青等色等刹那最后坏灭者，不了知如是色无常等。说等者摄声等。如是声等为自相，无常等为总相，由执此总别混合故。彼总性或非自相。是故总别所量他，亦不成所量。
由是所量故，此识语非分别。即总别体执持之识异于现量比量二量。何故？且彼非现量性，由执总故。亦非比量，由无因相亦如是了知有故，由执别故。
见别智者亦为异量。如是现量一时中断火等性亦，当于异时由烟等彼断定此即是彼火时，于见别比量中执火者，异于见总比量。此中所许比量相，彼于见别中无。何故？由因系属不成故，由别因系属不应理故。

།རྣམ་པ་དེ་དག་གིས་ཚད་མ་མང་པོ་ཉིད་དང་དེ་སྲིད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཞལ་བྱ་མང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རམ། ཡུལ་གཅིག་ཉིད་ལ་ཤེས་པ་དུ་མ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ད་ལྟར་ན་གཉི་ག་ཡང་སྟོན་པར་བྱེད་ དེ།ཁ་དོག་གི་མི་རྟག་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཡོད་པས་གཞལ་བྱ་མང་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་མང་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ཅེ་ན། ཚད་མ་ཡང་ངོ་། །ཡུལ་གཅིག་ལ་ཡང་ཚད་མ་དུ་མ་ཉིད་ནི་འཇུག་ཕྱིར་ཚད་མ་མང་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་དཔེར་ན་ ཁྱད་པར་མཐོང་བའི་ཚད་མས་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ནི་འོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་འདིས། གཅིག་གསུམ་གྲངས་སེལ་ཀྱང་མི་འགྱུར། །ཀྱང་གི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་གཞན་དུ་སྦྱར་བ་ཡིན་ཏེ། གསུམ་དང་གཅིག་གི་གྲངས་ནི་སེལ་བའམ། གཞལ་བྱ་གཉིས་ནི་མཐོང་ བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ།།རེ་ཞིག་གཅིག་གི་གྲངས་བསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡུལ་ལ་ངེས་པ་མེད་ཕྱིར། གང་གི་ཚེ་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཡུལ་གཅིག་ལ་ཡང་ཚད་མ་ གཞན་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་མངོན་སུམ་གྱི་འཇུག་པ་ཡང་སྤྱི་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར།མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གསུམ་ལ་སོགས་པའི་གྲངས་བསལ་བ་ཡང་ མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞལ་བྱ་གཞན་ནི་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །གཞལ་བྱ་གཉིས་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་གཉིས་འདོད་ན། གང་གི་ཚེ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་གཞལ་བྱ་གཞན་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་གཞན་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་གཉིས་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནོ། །ཁ་དོག་གི་མི་ རྟག་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡུལ་གཞལ་བྱ་གཞན་འགོད་པའི་སྐབས་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དོན་བྱེད་ནུས་དང་མི་ནུས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞལ་བྱ་གཞན་མེད་པར་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སྒོ་ནས་གང་གིས་ན་ཚད་མ་མང་པོ་ ཉིད་ཀྱི་སྐབས་ཡོད་པ་ཡིན།དེ་ལྟར་ན་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། སྐྱོན་འདིར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་གཞན་དུ་འགྱུར་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཁ་དོག་སྤྱི་ལ་སྦྱོར་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཁ་དོག་གི་སྤྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་སྦྱོར་བ་ཡིན་གྱི།ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་དེ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

由彼等相成多量及彼可能性，由所量多故，或由于一境多识趣入故。今此二者皆说，由了知色无常故及由有别义境故所量多故，由因故成多性。何者？量亦然。于一境亦由多量趣入故成多量性。云何？如由见别量执别。
彼由"若尔"等此论，一三数遮亦不成。亦声于余次第配，说所谓遮三一数，或由见二所量者，说彼非有。且非遮一数。何故？由于境无决定故。当唯总境比量非尔，然于一境亦余量趣入时，由现量趣入亦随系于总故，为了知非现量境故非比量了知，如是成一量性。
亦非遮三等数。何故？由有余所量故。若由二所量许二量，当有总别相所量他时，应有余量，如是非唯二量。了知色无常性总别相境余所量安立处非有，由已说"由能作用能不能故"等无余所量故。由彼门如何有多量处？
如是亦当说：不成此过失，如于声无常等，总别了知成异量。何故？由配色总故。彼分别识配色总无常性，非别，由彼不执彼故。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྤྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་སྦྱོར་བ་དེའི་ཚེ་སྤྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་དེའི་ཚེ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གིས་འཐོབ་ པར་འགྱུར་གྱི།རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་མི་འཇུག་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་དེའི་ཆོས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དངོས་མེད་ངོ་བོ་མིན། འོན་ཀྱང་ དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱི་སྟེ་དངོས་པོའོ། །དེ་ལྟར་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གྲུབ་པ་དག་གིས་བསྒྲུབས་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་གཞན་ལ་གཞན་གྲུབ་མིན། །སྤྱི་ལ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་གྱི་རང་ གི་མཚན་ཉིད་ལ་མ་ཡིན་ན།དེ་ཇི་ལྟར་ན་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་། འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྤྱི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ལ་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་མིན་ཏེ་དེ་ཉིད་གྲུབ་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ སྣང་བའི་སྤྱི་དེ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུའི།དངོས་པོར་ཞེན་པའི་སྒོ་ནས་འཛིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། དངོས་པོ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འཇོག་པ་དེ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་འཇུག་པ་ན་ཡང་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་རང་ཉིད་བསླད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་པོ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་འབྲེལ་པ་སྐྱེ་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་དགོས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འགལ་བ་མེད་དོ། །བརྒྱུད་ པས་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་འོངས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བར་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་འཁྲུལ་པ་དག་དེའི་རྣམ་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ན་ཡང་།རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ལ་རྒྱུ་བརྒྱུད་པ་གཞན་ཉེ་བ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་ཞེན་པའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ དངོས་པོ་ལ་དེར་ཞེན་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན།མི་སླུ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་དང་ཡང་དག་ཇི་བཞིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་མེ་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པ། སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའམ། དཔེར་ན་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནི་རྒྱུ་དང་རྣམ་པར་ངེས་པའི་རང་བཞིན་མེ་ལ་སོགས་པའོ།

虽然如是，若配总无常性时，当总无实时，由彼等无常等得，非由自相，由不趣入彼故。配者，若某于某不趣入，彼非彼事法，如无生等。无常性等非无实体，然是实性自性。何故？由即彼即实故。如是由无常等成相成故。
虽然如是，若他于他不成，于总成无常等非于自相，则如何由无常等相系总成时，于超分别境实成无常分别耶？非此过失，由即彼成故。虽然如是执由分别显现总即如是执著实性门，然于实自相刹那等相有性安立彼中显现。于彼等分别趣入时亦分别不欺性。
是故虽自迷乱，然由生具如是相实系属故，于成如是相实中彼为量，由量唯有尔许义故，如是无违。一切由间接从义门来分别，如见无自相显现迷乱执彼相，然分别若有余近因系属，则如所执相具实中由执彼门趣入，如是为不欺，余非尔，为显示故。
说"实及如实"等，如火具生烟等功能，或如声具无常等相。彼为因相决定自性火等。

།དེ་འདྲ་བ་ཡི་རྟགས་སེམས་ཀྱི། །རྒྱུ་ཡིན་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་ལ་དེའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་དུ་བ ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའམ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ནི་དེ་དེ་འདྲ་བའི་རྟགས་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དུ་བ་ལ་སོགས་པ་དེའི་འབྲས་བུའམ་དེའི་རང་བཞིན་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ དང་།ཁྱད་པར་གཞན་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་དངོས་པོ་མེད་པར་མི་འབྱུང་བ་དེའི་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡང་དེ་འདྲ་བའི་སེམས་ཀྱི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་དོན་དམ་ པར་དངོས་པོ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལས་བྱུང་བ་ནི་རྟགས་ཤེས་པ་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་བྱུང་བའོ། །གང་ཞེ་ན། རྟགས་ཅན་བློའོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ལའོ། །འབྲས་བུའི་རྟགས་སྐྱེས་པ་མེ་ལ་སོགས་པ་ལའམ། བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ གྱུར་པ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འགྱུར་གྱི།རྣམ་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་ལྔ་པ། དེ་ལྟར་ན་གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུ་བརྒྱུད་པ་འདིས་བསྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་དེ་ལ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་ བུར་ཞེན་པ།དེ་ཕྱིར་དངོས། གཞལ་བྱར་འདོད་པ་དོན་གྱི་བྱ་བ་ཉིད་ཡོད་ན། རྟགས་ཅན་བློ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་བརྒྱུད་པས་སྐྱེ་པ་འདྲ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་པོའི་རྣམ་ པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཞེན་པ་ནི་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྒྱུའི་བརྒྱུད་པས་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་འཁྲུལ་པའི་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ལ་མེད་པའི་རྣམ་པ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ཉིད་ལོག་པའི་ཤེས་ པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྒྱུའི་བརྒྱུད་པའི་ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྟགས་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་ལ་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་རྣམ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་ དོ།།དེའི་རྣམ་པ་གྲུབ་པས་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ལ། མཚན་མ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པས་བཞིན་གྱི་མཚན་མ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

如是相因为心之因。具相者即是因与自性相，于彼中为其果烟等事，或成其自性标识者，即是如是因。其境心者即是彼智。烟等彼果或彼自性仅总等有性等，及别他增益，即了知具生性及所作性等。
彼无实不生彼果及自性相境者亦为如是心因，由彼因胜义为彼事故。从彼生者，从彼因智所生者即从彼生。何者？具因智。于何？于如是。果因生于火等，或所作性等自性于无常等，非于异相。
量理论释第二十五品：如是由此因系所生者，于如何相成义中如是相执著，是故实。若有所量许义作用，由具因智如是成故不欺性。是故虽一切分别同从自相间生，然非一切同如实执著事相，然唯有一些。
是故如所说因系生时，无有如迷乱缘增益无实相故，即是颠倒智。虽如所说从因系差别生，然依了知如实住义标识因智，决定有实相，显示无倒事相。由彼相成故事相成，如是了知，如从聚差别所生面像智境中，由相等成故面相等成。

།དེ་ནི་དོན་ལ་ ཡོད་པའི་རྣམ་པར་ཞེན་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་འཇུག་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་སྐྱེས་བུ་མི་འཇུག་པ་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་ལས་ཕྲད་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུར་འགྱུར་བའི་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་དང་འབྲེལ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ལ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་གལ་ཏེ་ཡང་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་སྲིད་པ་བཞིན་དུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་དོན་ངེས་པར་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེས་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་རང་གི་མཚན ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།མཐོང་བ་བཞིན་དུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་སུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་གསལ་བར་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་ལ་ཕན་ཚུན་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་ གིས་མི་གསལ་བར་འཛིན་གྱི་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་མ་ཡིན་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བརྒྱུད་པ་འདི་ཙམ་ལ་ལྟོས་ནས་སྐྱེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།མཐོང་བ་བཞིན་དུ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི་བརྒྱུད་པ་ལས་སྡོད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་བརྒྱུད་པར་སྡོད་ པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་དངོས་པོས་འཇིག་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདས་པ་དེ་ལ་ཡང་དོན་དམ་པར་དེའི་ངོ་བོར་གཟུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་འཁྲུལ་པ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་པའི་བག་ཆགས་སད་པ་ཡིན་གྱི། རྟགས་ཀྱིས་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་རྟགས་དང་ རྟགས་ཅན་བློ།།བསྟན་མ་ཐག་རྒྱུ་དེ་ལྟར་ན་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་བློ་དག་གོ། །དངོས་པོ་ལ་སྟེ་གཞལ་བྱ་ལའོ། །འབྲེལ་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་དེར་སྣང་བ་ཡིས་ནི་སྟོང་པའང་། རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་དེ་དག་ཏུ་རང་གི་མཚན་ ཉིད་སྣང་བ་ནི་དེ་སྣང་བ་སྟེ།དེས་སྟོང་པ་ཡིན་ཡང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་འདྲ་བ་ཡིན་ན་ཡང་རྟགས་ཅན་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ངེས་པའི་ཕྱིར་སླུ་བྱེད་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་དོན་ལ་སླུ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྟགས་ལས་སྐྱེས་པའི་བློ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེ་ནི་མངོན་ སུམ་དང་འདྲ་བར་འཁྲུལ་པར་གཞག་པ་མི་རུང་ངོ་ཞེ་ན།དེ་དངོས་སླུ་བྱེད་ཉིད་མིན་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དོན་དང་ཕྲད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། འཁྲུལ་པ་རྣམ་གཞག་བྱས་པ་ཡིན། །རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་བློ་དེ་དག་གོ། །ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།དེ་ཡི་ངོ་བོས་སྟོང་བ་ཡང་། །དེ་ཡི་ངོ་བོར་ཞེན་ཕྱིར་རོ།

彼为执著有实相之智，趣入彼者由遇如是义故。当人不趣入时亦从某无遇时，于如是因聚系分别中，由无执异相故彼即是量性。如是虽然，如相可能如是决定所量义是分别比量，然彼由二因不执自相自体，由如见不显现故，及由非直接生故。
若非如是，则如见应明显显现事体，于事无互异相性时，由何执不明而非他？亦非唯观待此因系所生，由如见执彼自体故，从彼生法不应住系故。若事具住系，由事坏可能故。于彼过去亦由胜义无可执彼体故。彼迷乱亦是经验习气醒起，非由因作。
是故如是因及具因智，如前说因如是因及具因智者即是因及具因智。于事即于所量。由系故，由因故虽空彼显，因及具因彼等自相显现即彼显，虽空彼故是义。虽如是，由决定具因无常性故非能欺。于如所欲义非能欺性。
若谓从因生智为量故，彼不应如现量安立迷乱，说"彼实非能欺性然"等。如是虽是比量义遇性，迷乱安立已作。因及具因智彼等。何故？由空彼体，亦执彼体故。

།རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཟུང་བ་མེད་ན་ཡང་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཞེན་པའི་ཕྱིར། དེའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་ཞེན་པ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་ བྱེད་དོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཡང་དོན་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཡིན་ན་ཡང་ལོག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་དང་དེ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་རྟགས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྟོགས་བྱ་ཡིན་ཏེ་གོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁྱབ་བྱེད་ ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།རྒྱུ་མཚན་ནི་རྒྱུ་ཉིད་དོ། །གང་གི་ཞེ་ན། ཁྱབ་བྱ་སེམས་ཀྱི་སྟེ། རྟགས་ཤེས་པའོ། །གང་རྟགས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་ནི་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྟགས་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱང་གཉིས་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དག་འདྲེན་མར་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ངོ་བོར་བརྟེན་པར་བཞེད་པས་རྟགས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མ་གསུངས་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དེ་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཁྱབ་པར་ བྱ་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན།རང་བཞིན་ནམ་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་པ་ལ། ནམ་གྱི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་ནམ་རྒྱུ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ནི་དཔེར་ན་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའམ། རྒྱུ་ནི་མེ་ལ་སོགས་ པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ཡང་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་སེམས་སོ། །དེའི་བློ་ཡིན། ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གོ་བར་བྱེད་པ་ནི། འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་གཉིས་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་བྱུང་བ་དང་། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།མི་དམིགས་པས་མེད་པ་དང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དགག་པ་དག་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད། གང་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་དུ་གང་ལ་ཡང་དངོས་སུ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཐོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འདི་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་དེ་མེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་ བ་ལྟ་བུའོ།།འདིར་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་པས་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་དགག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

虽无执因及具因自体，由执为因及具因义故，于彼非事如是执为迷乱因安立，为显示故。如是虽是迷乱，由于义不欺故虽是量，然由邪执故是迷乱。由如是事及彼系故因为能了，是故事为所了即所了知。
能遍即所立法是义。因即是因性。何者？所遍心即因智。若因之因唯是因性，非能遍自性，由于彼因及具因一性故无因果故。因智因性亦有于二，如是因及能遍交替依止因性体故，未说因是果而是彼智。
所遍心因彼复何者？说"自性或因性"中，或声如次配，即自性或因性是义。能遍法如无常等，或因如火等。彼亦是能遍心。是彼智，是能遍因如是事能立能了者，唯是果及自性二因，由从彼生及彼体系故。
不见由无及无言说遮二能立。何者？由一切处于任何直接不见故未闻，如此处无冷触由有火故。此中亦由说"一切处"令知即成就不见性遮。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་མི་དམིགས་པ་ལས་ཀྱང་དགག་པ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། ཚད་མས་གྲུབ་པར་སྨྲ་རྣམས་ཀྱི། ། དོན་ནི་བཟློག་པ་ཉིད་ལས་ཡིན། །དངོས་པོ་གང་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན། །ཞེས་འདྲི་བ་ལ། འདི་སྐད་དུ་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ལས་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱིས་ཚད་མ་ལྡོག་པ་ལས་དོན་མེད་པ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མར་ཉེ་བས་དོན་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཚད་མ་ལྡོག་པ་ཁས་ལེན་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་མེད་པ་ ཉིད་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་པས་ཚད་མ་ལྡོག་པ་ཉིད་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་མི་དམིགས་པ་ལས་དགག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་དགག་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འདི་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་དེ་མེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའམ། དཔེར་ན་འདི་ལ་སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་དག་མེད་དེ། གདུང་བར་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཉེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་དག་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་མི་དམིགས་པས་དགག་པ་དག ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅེས་བརྗོད།ཇི་ལྟར་ན་དམིགས་པ་འདི་ཁོ་ན་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། བཤད་པ། གང་ཡང་སྦྱོར་བ་བྱེད་པ་ན་དེ་དང་འགལ་བའི་ཆོས་བསྟན་པ་འདི་མཐོང་སྟེ། རང་བཞིན་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་རྒྱུར་ནི་སྤུ་ལོང་ཞེས་པའི་རང་ བཞིན་དེའི་རྒྱུ་གྲང་བའི་རེག་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡང་གང་འགལ་བ་དམིགས་པ་སྟེ།དཔེར་ན་གདུང་བར་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཉེ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། དེ་བཀག་པ་ལ། རང་བཞིན་དགག་པར་བྱ་བ་ལའོ། །དེ་ཉིད་ལ་སྟེ། དགག་པར་བྱ་བའི་དོན་ ལ་རྣམ་པ་འདིས།།དེ་ནི་ཚད་མིན་ཉིད་དུ་བསྟན། །དེའི་ཡུལ་ཅན་ཚད་མ་ལྡོག་པ་བསྟན་པས་དོན་གྱིས་མི་དམིགས་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་གང་ལས་ཤེ་ན་གཞན་དུ་ན་དོན་དེས་མི་དམིགས་པ་མ་བཀག་པ་ཅན་གཞན་མེད་ཉིད་དེ་ཐབས་གང་གིས་ རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་གཅིག་ཡོད་པ་བརྗོད་པས་ཅིག་ཤོས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡོད་ན་གཞན་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཤིན་ཏུ་ཐལ་ཆེས་པའི་ཕྱིར་རོ།

何故由不见亦成遮？如是，量成就说者之义，即从返者。从何事成就？对此问，应答：从如自性有性安立量，成就义有性。如是由量有性成就义有性诸说者之义，由量返故成就义无性。若非如是，则由近量安立义有性不应成就义。
是故若无许量返则无生，即是许无性，故量返即不见。是故由不见成就遮。非必定由不见成就遮，如此处无冷触由有火故，或如此无竖毛等差别，由近热差别故等如是等配合见故，岂非亦由见耶？云何说一切处由不见遮二能立？
云何此见即成不见耶？说：若作配合时见此示与彼相违法，即自性相违见是义。彼因即竖毛自性彼因冷触，彼亦见相违，如近热差别等。于何？于彼遮，于自性所遮。即于彼，于所遮义由此相，彼示为非量性。由示彼境量返，义即配合不见性是义。
彼从何？否则彼义不见无遮余无性，以何方便当了知？以任何相亦不然。由说一法有故余无故。若有余不应无余，由太过故。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་ཆོས་གཅིག་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་དེ་ནི་གཞན་ པ་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གཟུགས་དང་གོང་བུ་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་ནི། གྲང་བའི་རེག་པ་དེ་ཉིད་མེད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འདིར་ཡང་གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་དེ་མེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཆོས་གཅིག་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།འདིར་ཡང་ཁྱབ་པས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་ན་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་དགག་པའི་ཕྱིར་མེ་ལ་སོགས་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་དང་ ལྷན་ཅིག་གོང་བུ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་ཡང་བསམ་པར་མི་བྱའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འགའ་ལས་ཡིན། མེ་དང་གྲང་བའི་རེག་པ་འགལ་བ་དེས་ན་དེ་བསྒྲུབས་པ་ལས་དེ་མེད་པར་ རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི།འགལ་བ་མེད་པ་གཞན་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གྲང་བའི་རེག་པ་དང་མེ་འགལ་བ་དེ་ཡང་ཚད་མ་ཅིས་གྲུབ། མ་ གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་སྐྱོན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གང་ན་མེ་ཡོད་པ་དེ་ན་གྲང་བའི་རེག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་འགལ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཚད་མ་གང་ལས་འདོད་པ་སྟེ། ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདི་ལ་དྲི་བར་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། གལ་ཏེ་སྣང་བ་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ལ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་རྒྱུ་མ་གཏུགས་པ་ཅན་གྱི་གྲང་བའི་རེག་པ་ཡོད་པ་ན། མི་དམིགས་ན་དེ་ལས་དེ་ཉེ་བ་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་དེ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མེད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་མིན་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར མེད་དོ།།དེ་ཉིད་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཀྱང་དྲང་པོའི་རིམ་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཅག་ལ་ཚིག་རྩུབ་པོར་སྣང་བ་འདིར་སྒྲ་ལ་སྡང་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་མ་གཏོགས་པར་དགག་པའི་རྒྱུ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཕྱིར་རང་སྒྲས་ཀྱང་བརྗོད་པ་ དཔེར་ན་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།ཀྱང་གི་སྒྲ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བ་ལས་ཇི་ལྟར་རང་གི་སྒྲས་ཀྱང་བརྗོད་ཅིང་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མི་དམིགས་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

配合中若说一法有者，非了知余彼无，如说有色及团，非了知彼冷触无。此中亦"无冷触由有火故"此说一法有者，即能遍相违见。此中亦不应疑不定性，由无差别故。若因有差别则应尔。
又为遮故，火等成就与团等成就无差别性，如是亦不应思为不成。虽如是，若从某，由火与冷触相违故，从彼成就故了知彼无，非从余无相违。是故有因不成等过失。
非不成等，如是冷触与火相违亦以何量成？由不成性无差别故，是彼位过失性。虽如是，若谓由不俱住故。何处有火彼处无冷触，由与彼不俱住故是相违性。
虽如是，不俱住相违能立彼即从何量许，即是智是义。虽如是，此有何可问？若谓由无见显现故。若有具见相冷触无触对，不见则从彼近性为因由见彼故成就无。
无相不见是义无差别。彼即我等亦直说，何故于汝等显粗语，此唯是厌声。由离不见无余遮因故，亦由自声说如说不见。由次配亦字，如何亦由自声说及由成就门亦即说不见。

།དེ་ནི་མེད་པ་དང་དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཅི་རིགས་པར་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ནོ། །རྒོལ་བ་གང་གི་ཡང་དགག་པ་ལ་མི་ དམིགས་པ་དེ་ཚད་མིན།དེ་ཡིས། རྣམ་ཀུན་དགག་པ་བརྗོད་བྱ་མིན། །འགའ་ཞིག་གི་ཚེའང་དེས་དགག་པ་བརྗོད་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་བཞིན་འགལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བའི་སྒོ་ ནས་དོན་གྱིས་མི་དམིགས་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་དེས་ན་དེ་དང་འགལ་མོད་ཀྱི།འབྲས་བུ་བརྗོད་པ་རང་བཞིན་འགལ་བའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་འདི་ནི་གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་དེ་དུ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ འདིས་ཀྱང་དགག་པ་ལ་དངོས་སུ་རང་ཉིད་དམིགས་པ་ལྡོག་པའི་རྟགས་སུ་བརྗོད་ཀྱི།གཞན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་པ། ཀུན་ལ་སྦྱོར་བ་འབའ་ཞིག་དག་།ཐ་དད་དོན་ལ་ཐ་དད་མེད། །འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པའི་ སྦྱོར་བ་རྣམས་ལའོ།།ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ལ་དངོས་སུ་མི་དམིགས་པ་སྟོན་པ་དེ་ལྟར་མེད་དོ་ཞེས་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་རྣམ་པ་ཙམ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་པ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་དོན་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་བརྒྱུད་པས་མི་དམིགས་པ་དོན་དམ་པར་འཆད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ དོན་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་དོ།།དེ་ལྟར་ན་དངོས་སུ་དགག་པ་ལ་དམིགས་པ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའམ། དེ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་དགག་པ་ལ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་འགལ་བའི་ཆོས་བརྗོད་པས་འགལ་བའི་དོན་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་རང་བཞིན་དགག་ པ་ལ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དང་འགལ་བའི་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་བརྗོད་པ་ན་ཡང་འགལ་བའི་དོན་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འདིར་འགལ་བའི་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་བརྗོད་པ་སྨོས་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་བརྗོད་པ་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དགག་ལ་ཚད་མ་སྨྲ་གང་ཡིན། །ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་འགལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ཀྱང་དོན་འགལ་བ་བརྗོད་པ་མེད་པ་བྱས་པའི་དོན་ཏེ། དོན་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ནི་རང་བཞིན་འགལ་བའི་འབྲས་ བུ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་རྟོགས་པར་བྱའོ།།དེ་ཡང་བསྒྲིབས་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །བསྒྲིབས་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསྒྲིབས་པའི་དོན་ལ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་བསྒྲིབས་པ་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་མི་དམིགས་པར་བསྟན་ཏོ། །བསྒྲིབས་མེད་པར་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་བསྒྲིབས་པ་བཀག་པས་དེ་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

彼是无及彼言说随理能立。任何论者对遮亦不见非量，由彼，一切遮非所说。任何时亦不应由彼说遮，由无余彼因故是义。
由自性相违等配合门，义即配合不见性已说，是故虽与彼相违，说果即自性相违果见，如"此无冷触由有烟故"等示，如此亦于遮直接自见返为因说，非余少许是所说。
不见，一切配合唯，异义无异。于果不见等不见配合。如于自性不见直接示不见，如是无即安立相唯异。由投不见义成就门亦由间接说胜义不见，如是于义无异。
如是于直接遮配合见，或彼投义于遮少许亦无差别。如是如由说自性相违法由相违义成就门于自性遮令了知，如是说与彼相违义果时亦由近相违义故。
此中说相违义果是近显，由因及能遍相违见说亦是能了知性故。于所立遮说量何者？又如所说二相违亦由说义相违作无义，即说义相违无性是义。由彼于自性相违果见等配合应了知。
彼亦配合"无障"。于无障中，由于障义无见故，近假立障示不见。于无障中由遮障故彼不作。

།དེ་བས་ན་ཅི་འདྲ་བའི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་ངེས་པའི་དོན་དེ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་དེ་འདྲ་བ་མི་དམིགས་པ་མ་བསྟན་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ཀྱང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལྟར་ བཅོས་པ་བསྟན་ཏོ།།ཐབས་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་དང་བཅས་པ་དང་། རང་ཉིད་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་ཐབས་གང་གིས་དེའི་རྒྱུ་དང་། དེའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་སྟེ། སྣང་བའི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་ཐབས་གང་གིས་ མེད་དོ་ཞེས་ངེས་པ་དེ་ཡང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་མི་དམིགས་པ་བསྟན་པར་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་མ་འགལ་བ་བརྗོད་པ་མེད་པ་དང་རང་བཞིན་དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པ་མེད་པར་ཚད་མ་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ། རིགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་ ཅན་མིན་ཏེ།འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། སྨྲ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ཤེས་དང་། །འཇིག་རྟེན་གཞན་སྩོགས་འགོག་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ་ལ་ཞེས་ཐམས་ཅད་ མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སྨྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྩོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་སྐྱེས་བུ་ཉིད་དང་། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་བཟུང་ངོ་། །སྐྱེས་བུ་འདི་ལ་ཡང་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དགྲ་བཅོམ་པ་འདོད་པའི་སྐྱེས་ བུ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།སྩོགས་པ་སྨོས་པས་ནི། སྔ་ན་མེད་པ་དང་ལྷ་ཉིད་དང་། མཐོ་རིས་ལ་སོགས་པ་དགག་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །རྟགས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་རྣམས་དབང་པོ་ལས་ འདས་པ།ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་པ་རྣམས་འགའ་ཞིག་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་གྲུབ་པ་མེད་ཕྱིར་དེའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་གནས་སྐབས་གཞན་བསྟན་ཟིན་ཅིང་ཇི་ལྟར་བསྐལ་པ་རྣམས་འགའ་ཞིག་དང་། ལྷན་ཅིག་འགལ་བར་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ།།རྟོགས་པའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པ་འགལ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྒྱུ་མ་གཏུགས་པ་ཅན་འབྱུང་བ་གཞན་ཡོད་ན་མེད་པ་དང་། ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ། གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ། །འགལ་བ་རྣམ་པ་དེ་གཉི་ག་ཡང་སྨྲ་བ་ཉིད་དང་། ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ། གལ་ཏེ་སྨྲ་རིགས་ཡོད་འགྱུར་ལ། །གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ངོ་བོ་གང་། །ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྨྲས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ ནོ།།འགལ་བ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

是故如何见性所定义，彼见相成就如是不见未示是义。此亦如自性不见配合示造作。
"具方便"者，即具自性及自见相成就，虽非亦以何方便彼因及彼能遍及彼果，以何显现自性不见方便定无，彼亦说见相成就不见示。
如是说无无相违及彼自性亦无成就量者，非随理行者，由迷乱性故非能了知是义。如何？如说等一切智及世间他等遮。
说欲说某士者即非一切智，由说性故。说等即摄士性及根等信故。此士亦由士性故无他世间，如欲罗汉士等。说等即摄先无及天性及善趣等遮如是等。
何因即是能疑。何故？诸义超根，由境时性远离，诸无与某俱相违成就故彼因故。彼已示余位，及如何诸远离与某俱相违难了知亦当示。
了知方便相违亦二种：无触对生余有则无，及互相舍住相性。二种相违亦于说性及一切智性无有。
是故于一法性，若说理应有，所害能害性何，少许亦无有。是故说及一切智性即无相违性。无相违成就亦非能了知已先示。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་འདྲ་མི་དམིགས་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་ཡང་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་སྐྱེས་བུ་གང་གི་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་མི་ དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་འདྲ་བ་མི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་སྐྱེས་བུའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འགོག་པ་ལ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་བརྗོད་ན། སྨྲས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་བླུན་པོ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉེ་བར་འགོད་ པས་ཅི་ཞིག་བྱ།འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སོགས་པ་དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། མི་དམིགས་པ་འདི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཁས་ལེན་པའི་འདོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་མི་དམིགས་པ་ནི་འདི་འདྲ་བ་ཡང་། འབྲས་བུ་ངེས་ མེད་ཅན།ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་བྱེད་པར་སྔར་ཉིད། རབ་བརྗོད་དེ་ཇི་ལྟར་མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་དགག་པ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་སྣང་བའི་དངོས་པོ་ལ་དེ་ལས་གཞན་དམིགས་པའི་རྐྱེན་ཡོད་ན། མ་རྨོངས་པར་དྲན་པའི་འདུ་བྱེད་པ་པོའི་ མངོན་སུམ་འདས་པ་དང་དེ་ལྟར་གྱི་ལོགས་ན་མེད་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི།ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒོལ་བ་གང་གི་ཡང་མཐོང་བ་དོན་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེ་མི་དམིགས་པ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ནི་མཛེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ ཡང་དེ་ཉིད་དོན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་འདྲ་བ་གཞན་འབྱུང་བ་དག་ཀྱང་མ་སྤངས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཡུལ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ་གཅིག་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ་གང་གི་ནུས་པ་ལས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཅན་གྱི་བློ་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་གྲུབ་པ་ ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་བདག་གི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་དངོས་སུ་བློའི་སྣང་བའི་རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པ་དེ་ཡང་གལ་ཏེ་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་འཇུག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་རྟགས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བའམ། དམིགས་ པ་དང་མི་དམིགས་པ་དག་གིས་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པའི་འབྲས་བུའི་རྟགས་དང་ལྡན་པའམ།འབྲས་བུ་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་འབྲེལ་པ་ཅན་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་དག་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྐྱེད་པས། ཤེས་པ་དེ་སྐྱེད་པ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཅན་རྒྱུ་གཞན་གང་མེད་ན་མི་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་ངོ་བོ་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་འདྲ་བའི་དངོས་པོ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།

虽如是，若由不见如是，若亦无相违如是，某士一切义境识如是性不见故，彼亦无有是定。若如是尔时，如是不见即于遮胜士，说为能立，何须近立说性等极愚示。
然于一切智等遮所立，此不见为能立尚可，如是亦不成许欲。何故？如是不见即如此亦，无定果，先已说能疑，如何不显现不见于遮无力，由迷乱故。
如是于显现事若有余见缘，无迷忆念作者现量过去及如是方无有言说转，非余者。任何论者见一切义有性无迷彼不见无差别是说为妙。
如是亦彼即一切义智，如是亦未舍如是余生。境性三种当生：一是现量，由何力生随行返识，彼从彼成就。
又于自有无不直随识显现，彼亦若于返有害量转能立，彼自性相性系属因相应，或由见不见极成就果因相应，或由果返门因果系属成就，如由余因有不生果识，于生彼识近作者余因无则不生亦有，如是分别性根名闻，如是事彼一切是隐蔽。

།དེ་ལྟར་ན་གང་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའམ། འབྲས་བུར གྱུར་པའི་རྟགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་།མངོན་སུམ་མེད་དེ། དཔེར་ན་བདག་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་དབུགས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུ་གཞན་བློ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་ པ་ལ་མེད་པས།རིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ལྡོག་པ་མེད་པས། འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པའམ། ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་མི་ནུས་པ་ལྟ་བུའོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པ།དེ་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་གྱུར་ལ། །དོན་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ལ། །ཡོད་མེད་ཉིད་ནི་རྣམ་ངེས་མེད། །དེ་བས་ན་འགལ་བ་མེད་པའི་དོན་དེ་འདྲ་བས་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། གསལ་བས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ འགོག་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ན།ཆོས་ནི་ཐ་དད་པ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དམ། དགག་པར་བྱ་བ་ལས། ཐ་དད་མེད་ཀྱང་རབ་སྦྱོར་བྱེད། །གལ་ཏེ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཆོས་དག་ཀྱང་གཅིག་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ཡོད་པ་ཡིན། གང་གིས་ན་འགལ་བ་ཐ་དད་མེད་པའི་སྦྱོར་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་དེ་ལྟར་ནི་ ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་གཞན་འགལ་བ་དག་ཀྱང་གཅིག་ལ་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་ན། དེའི་དོར་བྱས་ནས་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཐ་དད་པ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཁ་མེད་སྒྲུབ་པ་ལ། དཔེར་ན་འདི་ན་ཁ་བའི་རེག་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལས་དོན་གཞན་ གྲང་བ་དང་འགལ་བ་མེ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ལྟ་བུའོ།།ཐ་དད་པ་མེད་པ་ནི་དཔེར་ན། སྐྱེ་ལ་ཡོད་ཉིད་འགལ་བ་བཞིན། །ཡོད་པ་ཉིད་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་གང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་སྐྱེ་བའི་སྒོ་ནས་དབང་པོའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་ བོར་འབྱུང་བས་སྐྱེ་བ་ཞེས་ཐ་སྙད་ལྡོག་པར་བྱེད་དོ།།ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དེ་སྔར་མེད་པ་ཉིད་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ད་ལྟར་གྱི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་སྔར་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ན། །སྐྱེ་བའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེས་ན་རྣམ་པ་གང་ཡོད་པ་དེ་མི་འབྱུང་ཞིང་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། གནས་སྐབས་དེ་དང་དེ་འབྲེལ་པས་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ནི། རྟག་པ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་ཆེས་པར་འགྱུར་རོ།

如是若无自性或果相，及无现量，如我等，彼一切是极隐蔽。彼欲为果之出入息等，由余因识等于瓶等无，由无具理返，由果性未成故，于彼无趣入或返。是故此岸见不能定彼有性。
一切智等亦超根故，是故于极隐蔽，如是相义，有无性无定。是故无相违义如是不能立返，唯由明显能立。
若某于遮配合时，法异配合耶？于所遮，虽无异亦极配合。若互相违法亦如何于一有？由何成无异相违配合耶？
虽如是然，如了知余相违亦于一有，如是舍彼已如是说。如何极配合异耶？如于成立无雪，如此无雪触成立，从彼义余冷相违火极配合。
无异者如，生有性相违然。欲谓有性当生者，彼等即某胜唯由生门成根境等性生故，返生言说。
彼胜先无性是生，若非如是如今位先亦有，生义何故，是故何相有彼不生，生何者如是非有。由位彼彼系属，彼即如是是生之分别亦不成，由具生灭者，成异常故。若非如是一切成常。

།སྐྱེས་བུ་སྐྱེ་བའམ་ཤི་བ་ལ་གངས་ཅན་གཡོ་བ་མེད པ་འབྱུང་བའམ།འཇིག་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གནས་སྐབས་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་དག་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡང་སྒྲུབ་པ་ཉིད་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །འགལ་བའི་ཆོས་གནས་སྐབས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ཅེས་འདོད་པ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་མེད་པ་ ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་བས་ན།ཡོད་པ་ཉིད་འདི་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འགལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྔར་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དེ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་དེ་སྔར་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དངོས་རྣམས་ བསྒྲུབ་པ་ལ།།དངོས་པོ་ཉིད་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་འདོད། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི། དངོས་གང་ཡང་དག་ཇི་བཞིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཉིད་དངོས་པོའི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་རང་ལྡོག་ལ་བདག་ཉིད་ལྡོག་པ་དག་ལ། དངོས་པོ་ཉིད་ནི་ལྡོག་བྱེད་ ཡིན།།དེས་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའམ། དངོས་པོ་ལྡོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལྡོག་པ་ཉིད་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་གང་རྟོགས་པ་དག་གི་སྦྱར་བ་ཡི། །འདོད་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཆོས་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་ བསལ་བ་ཡིན།སྤངས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་འགོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་གང་ལ་ལར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དེ་ལ་རྟོགས་པས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བའི་ཆོས་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཐུན་གང་རུང་ཉིད། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི། ཁོ་བོས་ཁས་བླངས་པ་ལ་སོགས་ པ་དང་ལུང་གིས་བསྒྲུབ་པ་བཟུང་ངོ་།།དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་ནི་སྨྲ་བ་པོའི་འདོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་གྱི། ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཡང་། དངོས་པོའི་ཉེ་བ་དང་བསྐལ་པ་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ ལ་ཉེ་བ་དང་བསྐལ་པ་དག་ནི།འདོད་པས་ཉེ་བ་དང་བསྐལ་པ་དག་ཡིན་ནོ།

于士生死，数论无动生灭非了知，位及具彼无异亦成生不生相违。由相违法位故，亦不成许为彼。是故无胜彼有性有，是故此有性名生相违。若彼先有性，彼即非生。若彼是生，则彼先非有性是一定性。
如于诸事成立，事性许为能立。如所说"何事真如"等，如何事性是事成立，如是诸事于自返自性返中，事性是能返。
彼即由事性成立事，或由事返性令了知事返性。彼由何了知等配合，欲增益法非事是义。彼是遮，应知是舍，如非能立能遮。
何故无事耶？说由于某有故，如欲如是余转何者非事自性，然于彼由了知余转，非事自性。如是法亦何者？即任一宗同品性。说等即摄我许等及教成立。
如是彼等唯随说者欲系属，于宗同品任一等分别亦，不成事近远。若然何者？于彼近远，是欲近远。

།གལ་ཏེ་ཡང་དངོས་པོ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། དེའི་འདོད་པས་གཞན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ན་འགྱུར་བ་ཡང་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། དེ་དག་ནི་འབའ་ཞིག་གི་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། གནོད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ ནོ།།གང་ཡང་དངོས་པོ་ལྡོག་པ་ཉིད་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ། དེ་ཡང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས། ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་ལྡོག་པའམ་ཁྱབ་བྱའི་གོ་བྱེད་འདོད། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་ བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་འདྲེན་པར་བསྟན་པ་རྟོགས་པར་བྱའོ།།གང་གི་ཆོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རང་གི་ལྡོག་པ་ནི། །རྣམ་འགས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ནའོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་དེ་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་འཇུག་པ་ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པས་ ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ཅན་བདག་ཉིད་མེད་པར་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ན།དེ་དག་ཉིད་མེད་པས་དེའི་ཚེ་ཁྱབ་བྱ་ལྡོག་པ་གོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚད་མའི་སྒོ་ནས་དེའི་རྒྱུ་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ཅན་བདག་ཉིད་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ནི་འབྲས་ བུའི་ཡང་ཡིན་ནོ།།ཚད་མ་ཉིད་མེད་ཅེས་པ་གཅིག་དང་འདྲེས་པ་ཅན་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་སྟེ། ཚད་མ་ཉིད་ལྡོག་པ་གང་དེ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། མེད་པའི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་མངོན་སུམ་ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་མིང་ཅན་རྟགས་སུ་བརྗོད་ པ་ཡིན་ནོ།།རྟགས་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་དོན་ཏེ། ཡུལ་རྟོགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་མ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྨོངས་པ་ཡིན་ལ། དེའི་དོན་དུ་རྟགས་དེ་འདྲ་བ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གནག་རྫི་ མོ་བར་གྲགས་ཕྱིར་རོ།།དོན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་གནག་རྫི་མོའི་བར་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ནི་སྔར་ཞིབ་ཏུ་དཔྱད་ཟིན་པ་དེ་ལྟ་ན། འདིར་ཡང་མ་སྤྲོས་སོ། །མི་དམིགས་པ་ནི་དེ་ཙམ་ཞིག་།ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་མི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་ནི་མེད་པ་སྟེ་དགག་པ་དང་དེའི་ཐ་སྙད་ལ་ཅི་རིགས་པར་ངེས་པའི་འབྲས་ཅན་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་པ་ངེས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་གང་གི་ཚེ་ཡིན་ན། རྒྱུའམ་རང་བཞིན་དག་།མི་སྣང་བ་ལ་སྣང་ཉིད་འདོད། །དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ ཁས་བླངས་ནས་སོ།།མི་སྣང་བ་ནི་དམིགས་པར་མ་གྱུར་ནའོ། །འདིས་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་དང་། རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་དང་དོན་གྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་མི་དམིགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ན་མཇུག་བསྡུ་བའོ།

若亦从事转，由彼欲了知为异不成而是转故，彼等唯是能立，是有害性。又说事返性是诸事能返性，彼亦遍行法，许为能返之返或所遍令知。亦能令知无遍行。由此亦应知引因及遍行不见。
何时耶？若由自返，由某分遍断时。若由某分于彼返有害量转，由系属所遍彼量，成就遍行事性自性无定时，由彼等无故尔时令知所遍返。如是如自性由量门，彼因成就事性自性无成就因亦是果。
量性无者，一和合量非性，即量性返何者彼即无，于无言说所立，如所说现量返何者自性不见名相说。彼相是极迷义，虽了知境而未了知彼境者言说何者是迷，为彼义说如是相。若非如是成非所说性。何故？由牧女言说闻故。如是相义由牧女言说极闻故。彼即先已详察如是，此亦不广。
不见唯尔许，如所示不见何者彼是不见是义。彼是无即遮及彼言说如理定果性，非余。定不见彼亦何时？因或自性，于不显许为显性。由许为见相性。不显是未见时。此说因不见及自性不见及义遍行亦不见是结集。

།དེ་དེ་ལྟར་ཞར་ལ་འོངས་པ་རྫོགས་པར་བྱས་ ནས།རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྣལ་མ་དང་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །སྐབས་ཀྱང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཁ་དོག་སྤྱི་ལ་སྦྱོར་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཞར་ལ་འོངས་པ་ཡང་གང་ཞེ་ན། དངོས་མེད་ངོ་བོ་མིན་དེ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གོ་རིམས་ འདི་སྟེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཁ་དོག་གི་སྤྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་སྤྱི་ལ་དེ་ལྟར་ཞེན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་སྔར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ བཞེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན།རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཏེ་ཚད་མས་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་པའི་མི་རྟག་སྩོགས་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་ཚེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་གཞན་ལ། གང་ལ་སྐད་ཅིག་ཐ་མ་མཐོང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པར་མ་ གྱུར་པ་ན་འདི་ཞིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ།མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། དེའི་ཚེ་གཟུང་བ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གཟུང་བ་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་བཞེད་དོ། །གང་གིས་དེ་ལས་ཀྱང་དངོས་ པོ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་གྲུབ་པ་ཡིན།དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ངེས་པ་ལས་ཀྱང་དུས་ཕྱིས་བྱུང་བ་ལ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གཟུང་བ་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་འདི་ལྟར་དངོས་པོ་དེ་ཡང་། དབང་པོ་ལས་ཏེ། མངོན་སུམ་ ལས་ངེས་པར་སྔར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་གང་ལས་ཤེ་ན། དངོས་ལས་མི་རྟག་གཞན་དུ་མེད། །དངོས་པོ་གཡོ་བ་ལས་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་གཞན་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་འདྲ་བ་གཞན་དང་མཚམས་སྦྱོར་ཅན་མ་ཡིན་པ་མངོན་སུམ་ གྱིས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ན་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་དེའི་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་འཛིན་པ་དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་གང་ཞིག་གང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་དེ་གྲུབ་པ་ན་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལྟ་བུའོ།།གལ་ཏེ་དེའི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གང་གིས་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན། ཅི་སྟེ་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་ལས་དོན་གཞན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དངོས་པོ་དེ་འཇིག་པར་ མི་འགྱུར་ཏེ།གཞན་ཡོད་ན་གཞན་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།

如是完成旁述后，由"比量"等与正文相配。何处亦何者？由"于色总配故"等。旁述亦何者？"无事非性彼"等。
此次第即分别识于色总配无常性。虽于分别显现总如是执著，然成事性等如是等先已说。何时许？由比量即量于色等有无常等取，非余时。
何故？如是于余，由见最后刹那性未见时定此是坏，由现量性了知无常自性故，尔时所取定性如是，由所取能取性故，尔时不许为量性。由彼亦成事无常等相具，如是由比量定后时生亦应知。
所取能取事亦如何？说如是彼事亦，从根即现量先已成。彼亦从何？事无常无异。事动无常名某亦有于异。是故最后刹那无似余相连，由现量遍断时，有情彼刹那住法性自性取即是无常，如是由现量成。
如是何者成何自性，彼由彼成时成，如声等法性彼自体。若彼无常等法成彼自性时，由何不成？若亦无常性等异于事时，彼事不成坏，有异时异坏非是。

།དེ་བས་ན་དངོས་པོའི་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའི་རྟོགས་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཉིད་གཡོ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་གཞན་དུ་མེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། བདག་ཉིད་གཡོ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ན་ནི། མི་རྟག་པ་ཉིད་གཞན་ཡིན་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གཡོ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ཡང་འདི་འཇིག་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་སྔར་བསྟན་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཞན མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན་ཡང་། དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མི་རྟག་པར་འགྱུར་གྱི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་བའི་སྒྲའི་ དོན་དེ་བློ་ལ་བཞག་ནས།དེ་ཡང་ཕྱི་རོལ་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཅིག་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེ་དང་དེའི་ངོ་བོ་དང་དབེན་པས་དེ་ཉིད་དམ། གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པར་ འགྱུར་ན།གང་གི་ཡང་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ། རྣམ་པར་འཇོག་ན་ཡང་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ལ་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡང་ཕན་ཚུན་བརྗོད་པར་བྱ་ བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཅན་ལས་ཆོས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ནི་ཆོས་ཅན་ལས་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཆོས་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཅན་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་ཆོས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་དག་ཀྱང་། རྣམ་པར་གཅོད་པ་གཞན་ འཕེན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ།།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དུ་མ་ཅན་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཅན་རྨི་དངོས་པོ་དེ་བརྗོད་མིན། མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་དེ་ལས་བྱེ་རང་བཞིན་གཞན་ཉིད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཡོ་བ་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ ཅེས་བརྗོད་དོ།།རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཅན་དེ་མཐོང་བ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །སྟོབས་ལས་སྐྱེས་ཆོས་བརྗོད་བྱ་ཡིན། །དེ་དང་དེ་ལས་ལྡོག་པའི་དོན་ཀྱི་ངོ་བོ་མཐོང་བའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པའི་བློས་རང་གི་སྣང་བའི་འཁྲུལ་པ་ཀུན་ནས་སྟོན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་གཅིག་ ལ་རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི།དེར་སྣང་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དེས་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

是故事坏自性了知亦不应理，自性无动自性者不能无异于他自性。若是自性无动自性者，无常性异则无果。若由自性是动自性，此即坏性故，如是等先已示故非异。
虽非可说为彼异，由无事性故彼自性非胜义，如是世俗成无常，非胜义。又说非可说为彼异之声义置于心已，彼亦由无于外故，从自相非可说为彼异性。若有某体性者，由离彼及彼体可安立说为彼异，若全无某体性，如何安立？若安立亦成自性然非如是已示。
法与有法分别心显现性亦非互可说。如是法非异于有法，由法声显示非异于有法义故。何者是有法彼亦非法，如说有法般法说声亦，应成遮余投故先已说。
是故多事异自性梦事非说，无常性等由无异于彼别自性故。说动彼自性者为无常性。见彼一性者是见无常性。力生法是所说，由见彼彼返义体之力所生智，由显自显迷乱故，如一法种种自性般，安立分别心诸法，由随彼显故说种种体言说，于自相则无有。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ ཞེས་གསུངས་སོ།།དེའི་ཕྱིར། སྤྱིའི་རྟེན་ནི་གྲུབ་པ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྟེན་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཆ་མེད་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་བཟུང་བར་གྱུར་པ་ན། སྤྱི་དེ་ཉིད་ནི་གྲུབ་པ་ཡིན་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ ནོ།།དེ་མ་གྲུབ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་མ་བཟུང་ན། དེ་ལྟར་ཆོས་དེ་དང་ལྡན་པ་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་དེའི་རབ་ཏུ་གྲུབ་ཕྱིར་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཚིག་གི་ལྷག་མའོ།།དེའི་བདག་ཉིད་དུ་རང་བཞིན་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཅན་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་མཐོང་བས་བཟུང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟར་ན་དེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན། གང་གིས་ན་དེ་དེ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མ་ལུས་པ་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བཞིན་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་འབའ་ཞིག་བཟུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་། འཁྲུལ་པས་དེའི་ངོ་བོ་ཆོད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི ཕྱིར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་མ་ངེས་པ་ལས་ཀྱང་དེ་དག་མཐོང་བས་མ་བཟུང་བ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དེ་ནི་དེ་དག་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་དེ་ལ་མཐོང་བ་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པ་དེ་དག་ལ་དྲན་པའི་ངེས་པ་སྐྱེད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ལ་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ གྱི།རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་ནི་འཇུག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་མཐོང་བ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་དག་ལ་ངེས་པ་ སྐྱེད་པར་མི་བྱེད།གང་གིས་ན་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་ཆ་མེད་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྐྱེ་བ་ན་ཡང་། རྣམ་པ་གང་དག་ལ་འཁྲུལ་པས་མཆོད་པ་ཡོད་ཅིང་ཆོད་པ་ མེད་ན་ཡང་རྣམ་པ་གང་ཁོ་ན་གོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་ངེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་ཤིན་ཏུ་དང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བས་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ནི་མཐོང་བ་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་གང་དང་གང་ལ་ངེས་པ་དེ་ཉིད་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ ཡིན་གྱི།གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་དོ།

是故说"从分别生"。因此，总依成时无常性等法之依声等无分有法为现量所取时，彼总即成，成为彼自性之无常等自性。
若彼不成，不取具无常性等法之声等有法，如是为知具彼法声等有法之自性故比量转，是语余。由见其自性遍断一切自性之色等有法所取，如是则彼不成。由何为知彼故是比量耶？
彼如是，非一分取一切自性，然如一切相取。于彼虽取唯具无常等相差别自性，由迷乱故其体断性故非定，由不定亦如彼等见未取，如是彼于彼等非量。
如是若于彼生见彼等相生忆念定时，由于彼从忆念转故彼是量，非余相，由量是转果性故。若于异于一切事体无差别生见，何故不如是于所经验相生定？由何彼等自性不成耶？
由彼经验故非定。若尔何耶？虽于一切差别无分生经验，于何等相有迷乱断及无断，唯于何相有习等定因，唯于彼由极近及最极近成定。由彼于生见亦，于何何定彼即言说可取已安立，非余如是无过。

།གང་གིས་ཡང་མངོན་སུམ་རང་ཉིད་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་འདི་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ངེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་དོན་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་ནི་དོན་དེའི་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་ པར་གཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཀྱང་།སྣ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་དེ་ལས་གཞན་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ལུས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་བཟུང་བ་ན། དེའི་ངེས་པར་ཡོངས་སུ་མ་བཅད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། མངོན་སུམ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པ་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་རྒྱས་པར་གོང་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་ལ་ལར་ཡོངས སུ་མི་ཤེས་ཏེ།རྒྱུད་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དུས་ན། མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་འཁྲུལ་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པར་མ་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན་སྒོང་གི་ཐ་དད་བཞིན། ཇི་ལྟར་སྒོང་གཉིས་ཐ་དད་པར་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ལྟ་བ་པོ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཞེན་པས་སྒོང་དེ་གཉིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པ་དེ་དང་འདྲ་བར་རོ། །རྒྱུ་གང་ལས་འཁྲུལ་པ་ཡང་ཡིན་ཞེ་ན། འདྲ་བ་གཞན་ནི་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ སྐད་ཅིག་མར་འཇིག་པ་ཅན་ཐ་དད་པར་དམིགས་པ་དག་ལ་ཡང་ཆ་ཐ་དད་པར་མ་མཐོང་བ་ནི་འདྲ་བ་གཞན་འབྱུང་བས་འཁྲུལ་པ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཞེན་པའི་ཕྱིར།མི་རྟག་པ་བཟུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་གང་ལས་ཤེ་ན། དེ་ལྟར་རྟགས་མེད་པ་སྟེ་རྟགས་ དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སོ།།བྱིས་པའི་བར་ལ་ནི་བྱིས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ལ་ཡང་ངོ་། །སྐྱེ་བོས་མཐོང་བ་སྟེ། མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་ཡོངས་སུ་གཅོད་བྱེད་ངེས་པར་བྱེད་དོ། །གང་ཞེ་ན། མར་མེ་ལ་སོགས་འཇིག་པ་ཅན། །མར་མེ་ལ་སོགས་པ་འདི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །ཅི་འདྲ་བར་གྱུར་ པ་ཞིག་ཅེ་ན།འདྲ་བ་མེད་པར་གཞན་འབྱུང་བ་གང་ལ་འདྲ་བ་མེད་ཅིང་མཚུངས་པ་མེད་པར་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་འབྱུང་བ་ཡོད་པ་སྟེ། འདྲ་བའི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་དང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་སྔར་འདྲ་བ་གཞན་འབྱུང་བས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱའོ།

由现量自体唯是定性故有此过。如是诸定了知自义者，即是彼义之定。故由一差别门，取具一切自性能益于他之多性事时，由其定遍断自性不应理故，不转余量，如是应许现量非定性体。
是故如自体有因增益遮故比量转，如是广上已示。因此于某处全不知，相续不断时，何者无常性等自性事，由迷故，由因故未见刹那差别。即是未定。如何耶？如卵差别。如见二卵差别，然由极速等迷因，见者执无差别，定彼是二卵，如是。
由何因迷耶？由有异相故。于见异刹那坏事亦，由生异相故执"此即是彼"，故虽取无常亦不定。彼从何？如是由无相即离相故。于凡夫间乃至凡夫究竟亦。
由见众生即由见门遍断定。何者？灯等坏者。谓此灯等是无常。如何者？无相异生，谓于何无相无等而有异刹那生，即无与异刹那相连性义。故应知先由生异相不定。

།ཇི་ལྟར་གང་གཟུང་བ་ན་ཡང་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ནུས་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུའི་ནུས་པ་དངོས་པོ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཕན་བཏགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རམ།ནུས་པ་རྣམས་ལ་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་ཁས་ལེན། ནུས་པ་ལ་ནུས་པ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཡང་། དེ་ཐ་དད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཇི་སྲིད་ཇི་སྲིད་དུ་ཐ་དད་པ་དག་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ལ་ཕན་འདོགས་པར་ བྱེད་དོ་ཞེས་འདོད་པ་དེ་སྲིད་དེ་སྲིད་དུ་དེའི་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཐུག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་དེ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།ནུས་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དག་གིས་ནུས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་ན། དེ་དང་འདྲ་བར་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་ནི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ནུས་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་ཀྱང་། འབྲས་བུའི་ཡུལ་ལ་རྒྱུའི་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན། འབྲས་བུ་ལ་རྨོངས་རྒྱུ་མཐོང་ བ་ན་ནུས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་གཟུང་ན་ཡང་ངེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་རྣམ་པར་རྨོངས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ་མ་མཐོང་བ་ཡང་གང་ཞེ་ན། དེ་མ་ཐག་མེད་དེ་འབྲས་བུ་དེ་མ་ཐག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ནུས་པ་ཆོད་པ་ཅན་གྱི་ རྒྱུ་དེ་འདྲ་བ་དེ་ཡིན་ན་གང་གི་དེ་མ་ཐག་པའི་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་ཞིང་མི་སྐྱེ་ན་སྣང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་མ་ཐག་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཆོས་མཐུན་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་བྱེད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་གྱི་གསལ་མེད་ཕྱིར་རོ། །འཁྲུལ་ པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྨོངས་པ་དེ་ཉིད་བཟློག་པའི་ཆེད་དུ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་བརྗོད་པ་ཡིན། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་སྒྲོ་བཏགས་པས་ངེས་པ་ལ་གགས་ བྱེད་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ།རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་སྒྲོ་བཏགས་པས་མཆོད་པ་གང་ཡིན་པ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་ཡངས་པ་ཅན་དེ་དག་གིས་མཐོང་ཉིད་ལས་ཏེ་གཟིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་ནུས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་བྱེད་ཅིང་ངེས་པར་མཛད་ པར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལས་ནི་ལོག་པའི། རིགས་མཐུན་པ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་དེ་དང་དེ་ལས་ལོག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若问如何取时亦非定性？说"能力是事自性"等。因能力非异于事，若是异义则无所益故，其"此是彼"之关系不成故。或许能力具能力者能益，虽能力益于能力，如是若异，乃至由异性益于异能力，如是许时，无"此是彼"关系故，能力无穷则不成因。
若由成自性诸能力益于能力，如是于果亦应无异能力，如是了异成无义故，彼即是自性。是故虽能力成事自性，于果境之因能力，若成境，于果迷因见时，虽取成能力自性亦无定，于彼成迷。
何故？由无见故。何者未见？无等无，即无等无果义。若如是具断能力因，何者不生等无果则不显，由未见等无故，及由非其果者同法性故，于定者无辨别故无明。由迷故于彼无定。
是故为遣彼迷说比量。若不尔，若如所见于一切事真实增益无碍定时，比量何为？大智增益断者，由大智广者彼等见故，定作一切相事能力。
是故异于一切，谓具同类非同类彼彼返自性义。

།རྣམ་པར་གནས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་དོན་དེ་ལ་ནི། ལྡོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་བློ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་དེ་དང་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེ་ལ་ཡང་།ཐ་དད་རྟེན་ཅན་བཞིན་འཇུག་སྟེ། ཡུལ་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུའོ། །གང་དང་གང་ལས་དངོས་པོ་ལོག་པ་དེ་དང་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་དངོས་པོ་གཞན་ལས་ལོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ཡང་དངོས་པོའི་ རང་བཞིན་དེ་དང་དེ་ལ་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བློ་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི།དངོས་པོ་ཡང་དེ་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་བློ་འཇུག་པ་ཡོད་ན། ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་སྒྲ་འཇུག་འགྱུར། །དེ་དང་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་དང་དེ་ལ་དེའི་ཐ་དད་པ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བརྡར་ བྱས་པ་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེའི་ངོར་བྱས་ནས།བརྡ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དང་དེ་ལས། ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཡིས་ནི། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བློ་སྐྱེད་འགྱུར། །རང་བཞིན་གྱིས་རང་གི་རྣམ་པ་དག་ལས་ངེས་པའི་བློ་ སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ།།ངོ་བོ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རང་དང་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་སྟེ། དེའི་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་ཞེ་ན། འཁྲུལ་རྒྱུ་མེད་ན། རྒྱུ་ངེས་པ་གོམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ནའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། འདྲ་བ་གཞན་དང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་འཛིན་པ་ན། མངོན་སུམ་གྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་ཉིད་ཀྱི་འདོད་པ་བསྟན་ནས། རང་གི་སྡེ་པ་ཁ་ཅིག་ཞིག་ནས་མེད་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པའི་རྟགས་དག་ལས ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་དངོས་བོ་ཉིད་དམ། མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཞིག་ནས་མེད་པས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་མཐོང་བའི་དུས་འདི་ལའང་འཇིག་པ་གྲུབ། དེ་ཡང་མི་རྟག་ པ་ཉིད་ཀྱི་མིང་ཅན་ཡིན་ནོ།།གང་ལས་ཤེ་ན། མི་དམིགས་པའི་རྟགས་དག་ལས་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྱུར་པ་ཕྱིས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། དངོས་པོ་སྔར་བྱུང་མེད་འགྱུར་བ། །མི་རྟག་ཅེས་ནི་བསྟན་པ་ཡིན། །སྔར་ སྣང་བར་གྱུར་པ་ལས་ཕྱིས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར།ཤེས་པ་མེད་པ་ན་དངོས་པོ་འདི་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ།

于住立自性义，依彼彼返因智遮及彼所依分别，虽胜义无异，然如异依而转，如异境。依于何何事返，于彼彼观待，从余事返者，依彼虽无异自性，然如于彼彼事自性异转解，事非如是。
如是有解转时，如何说声转？为知彼彼异于彼彼，随何何安立名言，依彼彼相，如名言声唯异转。由彼彼返事，自性生解。由自性生自相定解。
何等自性？谓随顺自，如其自体住立而生。何时？无迷因时，有定因习等时。如是事即是无常性。
取无异相连性者，由现量成无常性已，示自宗已，为示自部某者许坏灭为无常性如何成故，说"从无得相"等而示。
又无常性非是事性，亦非现量所成，然由坏灭成无常性可尔。如是于见最后刹那时亦成坏，彼亦名无常性。从何？由无得相，由后不得具最后刹那所见相故成无常。
如是，事先有后无，说为无常。由先显现后不得故，于无知时安立此事为无常。

།དངོས་པོ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན། མེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དངོས་པོ་འདིའི་མི་རྟག་པ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་དད་པའི་ཐ་ སྙད་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་རིགས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་གི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་ཡིན་ནའོ།།ཅི་ཞིག་འདོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་བརྗོད་ཅེ་ན། མཐའ་གཉིས་ཆོད་ཡོད་དང་། འབྲེལ་པ་བརྗོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན། །མཐའ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་གཉིས་ཀྱང་ཡིན་པས་ན་ མཐའ་གཉིས་སོ།།མཐའ་རྣམ་པ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ད་ལྟར་གྱིས་ཆོད་པ་ནི་མཐའ་གཉིས་པོ་དེ་ལ་ཆོད་པའོ། །མཐའ་གཉིས་པོ་ཆོད་པ་ནི་མཐའ་གཉིས་ཆོད་པའོ། །མཐའ་གཉིས་ཆོད་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནའོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཡོད་ པ་དེ་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི།ཡོད་པ་ཙམ་ཉིད་ནི་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྔ་ནས་མེད་པ་དང་། ཞིག་ནས་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མཐའ་ གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་དབུས་ན་གནས་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པའམ།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་དེས་མཐའ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་ན་གནས་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེས་དེའི་ མཐའ་ཞེས་འདོད་པ་གང་།དེའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་གང་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་འདྲི་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྔ་ཕྱི་མེད་ཡིན་ཡང་། །འདི་ལ། འདྲི་བར་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །སྔ་ན་མེད་པ་དང་། ཕྱི་ནས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ གཉིས་པོ་འདི་ལ་མཐའ་ཞེས་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་སྔ་ན་མེད་པ་དང་། ཕྱི་ནས་མེད་ཉིད་དངོས་པོ་མི་རྟག་ཅིས་མ་ཡིན། ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདོད་དོ།

若无常性是无事相，则于无观待，此事之无常是此，如是异名言不得，如是思维理等何者无常性声时。
何等性相说耶？断二边有及关系说性。边亦是彼二亦是故二边，谓二种边义。现在断者，谓断于彼二边。二边断者谓断二边。断二边亦是彼亦是有性如是。如是有亦是无常性，非唯有性是无常相，虚空等亦具彼故，应成无常性故。
若尔何耶？先无及坏灭无相二边差别，住中有性者是无常性，或如是有性非相合集。如是说者，谓彼二边中住有性者，许为彼边，非其理故思已，于何问此。
虽如是，若先后无，于此有何可问？若说先无及后无二为边，若尔先无及后无性事无常何不是？何故不许？

།དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། བརྒྱུད་པ་འདིས་ཅི་ཞིག་བྱ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་དྲུག་པ། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དྲུག་སོགས་མི་རུང་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་མེད་པ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་སྒོ་ནས་དངོས་པོའི་ཐ་དད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་འདིའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་དྲུག་པ་མི་རུང་ངོ་། །སོགས པ་སྨོས་པས་བདུན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་།ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོའི་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །མཐའ་དེ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་གལ་ཏེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་མི་རུང་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དམ་དེ་དང་འབྲེལ་ པའམ་གཞན་ལ་ལར་སྔ་ན་མེད་པ་དང་ཞིག་ནས་མེད་པ་དེ་དག་སྦྱོར་བ་ན་ཡང་།དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་མི་རུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་གཞན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་རྟག་པ་ཡིན་ན་ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡང་ རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ནི་ཡོད་ཉིད་དང་འབྲེལ་རྟག་ཉིད་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་སྔ་ན་མེད་པའམ། ཞིག་གནས་མེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ན་དེ་དག་གི་ཐ་མ་དག་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་བ་དག་གི་ཁྱད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔ་ན་མེད་པ་དང་ཞིག་ནས་མེད་པ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་སྔ་ན་མེད་པ་དང་། ཞིག་ནས་མེད་པ་དག་ཏུ་ཁྱད་པར་དོན་དམ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །ཡོད་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ ཡང་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རྒྱུ་འབྲས་མཐའ་ཡིན་ན། སྔ་ན་མེད་པ་དང་ཞིག་ནས་མེད་པའི་ཐ་མ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་གང་གིས་སྐྱོན་འདི་ཡོད། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་པོའི་ རྒྱུ་ནི་མཐའ་གཅིག་ཡིན་ལ།དེའི་འབྲས་བུ་ནི་མཐའ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཐ་མ་དག་ཏུ་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་འདིས་ཕྱོགས་གཞན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་ དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཐ་མ་ལ་ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འབྲེལ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པས་དངོས་པོ་ལ་སྔ་ན་མེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་དངོས་པོ་སྔ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若彼即成无常性，此过程何为？《量理论释》第二十六品。虽如是，若由六等不应故，若无是无常时，由彼门事异不应故，此无常性是此，如是异说性之六格不应。说"等"者，取七格等分别及法与有法事名言等。
彼边如何成？若由无故于事六格等不应时，彼有性或彼关系或于某他先无及坏灭无彼等配时亦，六格等不应，以无异于余事故。
又有性若常，有关系亦应常，彼等由有性及关系常故。因此彼等先无或坏住无非有，以失自性故。故于彼等边际，有性及关系差别不应理，如于先无及坏灭无有性等。
比量为：若不成无常者，于先无及坏灭无中差别不应理，如虚空。有性及关系亦不成无常，此为能遍不得。
虽如是，若因果为边，何过于非先无及坏灭无边际差别？若尔何耶？事因是一边，其果是第二边。故于成因果边际无差别，此迎他方疑。
若如是时，应无差别，以于因果所成边际不成差别故。何故？由无关系故。依汝许，于事与先无共，事先无之名言关系非有。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་འབྲེལ་པ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི།དེའི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དམ་པའི་ཐ་སྙད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དང་དུས་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་དང་སྔ་ན་མེད་པར་ཡང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་རིགས་པ་པ་དེ་དངོས་པོ་སྔ་ ན་མེད་པ་འདོད་མ་ཡིན།གང་གི་ཚེ་འདི་ལྟར་དངོས་པོའི་སྔ་ན་མེད་པ་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ནི་སྔ་ན་མེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགའ་ཞིག་ཐག་ཉེ་བ་ ན་སྔར་མེད་པ་ལས་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲས་བུ་ཡིན་ན།གང་ཡང་སྔ་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་མི་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་དེ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཞིང་། གང་གི་ཚེ་དེ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་ལ། གང་མི་བྱེད་པ་འདི་ལ་འབྲས་བུ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དེ་དག་ཀྱང་འདི་དངོས་པོ་ལ་གྲུབ་པ་མིན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཞེས་བྱ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཐ་སྙད་གང་ལ་སྔ་ན་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ། བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་དེའོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་གང་ལ་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ཅན་ནོ། །སྔ་ན་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཐ་སྙད་ནི་ཐོབ་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད པའི་རིགས་པས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།སྦྱོར་བ་དག་ཀྱང་གང་ཞིག་སྔ་ན་མེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་ལ་ཡང་སྔ་ན་མེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །གང་མི་སྐྱེ་ བ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དེ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་སྔ་ན་མེད་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གང་ལ་འབྲས་བུ་མེད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཏན་ནས་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོར་མངོན་ པར་འདོད་པས་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།ཡོད་ཉིད་རང་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པ། །བྱེད་པའི་ཕྱིར་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ལོ། །ཁྱེད་ཀྱིས་ཅི་འདྲ་པའི་འབྲས་བུའི་སྐྱེ་བ་བསྟན་པ་དེ་འདྲ་བ་ནི། དངོས་པོ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཞེས་མི་བྱའོ།

比量为：若某与某无关系者，彼之胜义名言不应理，如虚空与时。事与先无亦无关系，此为能遍不得。如是理者不许事先无。
当如是不许事先无时，非因果。如是因果依先无而成，非余方式。果者，谓某近前从先无生者是果，若某非先无者则不生。
当不生时非果，当非果时，全无所作，若无所作此无果。由非果故非因。如是彼因果于此事亦不成。
何等耶？谓具差别彼，即因果名言中有先无差别者是具差别彼。于因果所成中有具差别彼者，是具差别彼者。依先无，因果名言得者之因果不成，如所说理义。
比量亦：若某无先无者则不生，如虚空。于事亦无先无，此为能别相违得。若不生者非果，如彼虚空。离先无之事亦不生，此为能遍不得。若无果者非因，如全无。所许事亦无果，此为能遍不得。
有性与自因关系，由作故是因。汝所示如是果生，非谓事生故因。

། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཡོད་པ་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲས་བུའི་དོན་འབྲེལ་ཅིང་ལྡན་པ་སྟེ། འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་རང་གི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དེ་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བར་འདོད་དོ། །འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི། ཡོད་ཉིད་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དང་རྒྱུ་དག འབྲེལ་པ་དེ་ཡང་།དངོས་པོ་གཉིས་དེ་དག་ཀྱང་རྟག་ཡིན། འོ་ན་འདིར་འབྲས་ཅི། ཡོད་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པར་དང་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་བ་ལ་སྐྱེ་བར་ཁས་ལེན་པ་ན། རེ་ཞིག་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ བས་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན།གང་གིས་གང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་རྒྱུ་ཡིན། གང་མེད་པ་དེ་བྱས་པ་ཡིན། བདག་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་རྒྱུས་བྱས་པ་མིན་ན། དངོས་པོ་སྔ་མེད་ལྡན་མིན་ཏེ། །དངོས་པོ་ལ་སྔ་ན་མེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འབྲེལ་ པ་ཁས་མི་ལེན་ཕྱིར་རོ།།སྔ་ན་མེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྔ་ན་མེད་པ་དང་། བྲལ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རིལ་འདི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། ཐོབ་པ་དེ་ལྟར་ན་འགའ་ ཞིག་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་དག་ནི་གང་སྔ་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་ཡང་སྔ་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་དང་གང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་སྟེ་ཐལ་བ་བསྒྲུབ་པའོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་ལྟར་དངོས་པོའི་སྔ་ན་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲེལ་བ་ཁས་མི་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་ཡིན་ ནོ།།དེའི་ཕྱིར་སྒྲ་གང་དག་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་དོན་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་དངོས་པོ་སྔ་ན་མེད་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཐ་དད་མེད་དོན་མངོན་འདོད་ཅན། །སྒྲ་ལའང་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ལ། །ལྡོག་པ་ནི་རྟེན་ཡིན་ཏེ་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་ ཡིན་ནོ།།བློ་དེ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཉིད་དོ། །དོན་མེད། ཞེན་པ་ནི་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་རྟེན་དང་བྲལ་བའོ། །བརྗོད་བྱ་ཐ་དད་ཚུལ་ཅན་ནི་གང་ལ་བརྗོད་བྱའི་དོན་ཐ་དད་པའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དོན་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ཡང་བརྡའི་ངོར་བྱས་ནས་དོན་ ལ་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་ཞེན་པར་བྱེད་པས་ན།ལྡོག་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若问何者？与有性共果义关系具足，即相合集义。或自因果彼关系者许为生。若尔，有性即有性与因，彼关系，彼二事亦常。此中果何？
于许有性关系及因关系生时，首先有性由常性故非能作。故关系亦非。是故全无所作如是，何者何所生故是因？何无者是所作。自体非有者非因所作。
事无先无具，于事无先无。何故？由不许关系故，由不许与先无共关系故。是故由事离先无故非能作。由非果故此一切是常，如是得则全无成无常性。
比量为：若非先无者非所作，如虚空。事亦非先无，此为能遍不得。及若非果者非无常，如虚空。所许事亦非果，此为能别相违得，即成过。
当如是不许事先无等关系时是过。故于何声无异义所许，如事先无有等，如是：
无异义所许者，于声亦成境彼等，返为依即返因。彼慧即分别慧。无义，执离实事依。说义异相者，谓于何有说义异性，如是语词配释。虽无异义，依名言相而于义如异执故，为返名言因相义。

།དངོས་པོར་གྱུར་པའི་འབྲེལ་པ་རྟེན་མ་ཡིན་པ་ཡང་འབྲེལ་པ་བརྟག་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདིར་མ་བསྟན་ཏོ། །འོ་ན་གང་འདི་མི་རྟག་པ་ལ་ སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་བཤད་ནས།དེ་ནི་དུ་མར་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་གདབ་པར་བཞེད་ནས་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱད་པར་ངོ་ཤེས་ནི་སྔར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་རྟགས་ལས་ངོ་ཤེས་ པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐད་ཅིག་རེ་རེར་ཐ་དད་ཕྱིར་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འགག་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཉིད་ནི་གཞན་ཡིན་ཏེ། ཕྱིས་གཞན་ལ་དེ་མ་ཡིན་པ་ ལ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཛིན་པ་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་བཟུང་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ཞེས་ བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཐོང་བ་མཚུངས་པ་དེ་འཛིན་ཕྱིར། །སྔ་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ཕྱིས་ཕྱི་མ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ནི་སྤྱི་མཐོང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདིར་མེའི་སྤྱི་ཙམ་འཛིན་པ་འབའ་ཞིག་ནི་ མ་ཡིན་ཏེ་འོན་ཀྱང་།སོ་སོར་ངེས་པའི་ཡུལ་དུ་གནས་པའི་མེའི་ཁྱད་པར་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པ་འདི་ཙམ་གྱིས་ནི་མི་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཨ་ཀ་རུའི་དུ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མི་ཤེས་པ་ན་ཡང་མེའི་སྤྱི་ཉིད་ རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི།སོ་སོར་ངེས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་དཔེ་ཡིན་པ། དེ་ལྟར་སྤྱི་འཛིན་མ་ཡིན་ན་གང་ལ་དཔེ་དང་དཔེས་བསྟན་པ་ཐ་དད་པ་དེ་ལ་དེ་དག་ནི་སྤྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་ འགྱུར་ལ་འདིས་ནི་དཔེས་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དཔེ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།

事成关系非依者，如关系考察中已广说，此处未说。若问此无常等相色等执为何？说此答已，欲答"彼为多"故说"刹那刹那"等。
特征认知即由先前遍见相而认知者，谓"此即彼"。彼非量，然是错乱知。何故？由刹那刹那异故，所见即灭，彼即他，后于非彼他上执"此即彼"是错乱知。
虽如是，若谓非执如所见之特征，然是总相。若尔非特征境。彼比量不应说为见特征。何故？由执见相同故，由后执前后见故，彼比量是见总相义。
虽如是，此非唯执火总相，然由总相门了知住于别定境之火特征故。仅此依特征不成损减。如是由檀香烟等，于不知彼生因时亦了知火总相，非别定特征，如是彼全不应理。
虽如是，若彼即喻，如是非执总相，于何喻与喻所显异者，彼等成总比量，此中喻所显即是喻，以如"此即彼"显示故。

།དེའི་ཕྱིར་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དཔེ་ནི་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི། མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན།དཔེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེ་ཉིད་ཡིན་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡི་ཕྱིར། །གྲུབ་པ་འདི་ལ་སྟེ། སྔར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བ་ལ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མས་ཀྱང་ནི་ཅི་ཞིག་བྱ་དགོས་པ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་རྟོགས་པ་ཤེས་ པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རྗོད་བྱེད་སྐྱོན་མེད་ན། །གལ་ཏེ་ཡང་དེས་སྔར་དེ་བཟུང་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཆོད་པས་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱིས་ཀྱང་རྟགས་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དོན་དེ་བཟུང་བ་ བརྗེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།དེ་ཉིད་ཕྱིར་ན་བརྗེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ནི་རྟོགས་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དཔེ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་གྲུབ་པ་དཔེར་འགྱུར་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཚད་མར་འགྱུར་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་ པར་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ངོ་ཤེས་པ་དྲན་པ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་པས།དཔེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང་མ་གྲུབ་པ་ཡང་དཔེ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ལ་ཚད་མར་ནུས་པ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མཐོང་བ་དེ་དངོས་ནི། །ཚད་མས་གྲུབ་ན་དེ་ལྟར་གྱི་དོན་མཐོང་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དེའི་དངོས་པོ་སྟེ། སྔར་མཐོང་བའི་དོན་གྱི་དངོས་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་བོས་སྔར་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་ད་ ལྟར་མཐོང་བ་དེ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ད་ལྟར་མཐོང་བའི་དོན་ལ་སྔར་མཐོང་བའི་དོན་གྱི་དངོས་པོའི་ཆོས་རྟོགས་པ་མེད་པར་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཉི་ག་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་དུས་སྔ་ཕྱིར་མཐོང་ བའི་དོན་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།དངོས་པོ་གཞན་ལ། དེ་ཉིད་སྒྲོ་འདོགས་ཕྱིན་ལོག་ཡིན། །དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་ལ་གཞན་དུ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས། དོན་དེའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་གྱི། ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པར་ གྱུར་པ་དག་ལ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཅི་སྟེ་དུས་སྔ་ཕྱིར་མཐོང་བའི་དོན་དེ་དག་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་གྲུབ་ཕྱིར་ན་ཚད་ཉིད་ཡིན། །ཁྱད་པར་མཐོང་བའོ།

故若谓非由总相门比量，若尔时喻成立非不成立，如是由是喻故此即成立。由是喻故因故，于此成立，于先遍见亦无须少许能知量，以能立是令知未知相故。
虽如是，若能诠无过失，若彼先已执彼，如是亦由间断说，由说故后亦由相了知。若忘执彼义时，由彼故，由忘故不成立非了知支分，如是非喻，不应理不成立为喻义。
了知境量不应理，以许见特征即认知忆念自性了知境故，由许由彼喻即了知彼故，及不成立亦非喻性故。故于见特征无量能。
虽如是，若见彼事由量成，如是义见是此之知境故彼事，即先见义事我先所见即今所见是此，于今见义无先见义事法了知而由见特征量了知。
彼非尔，以二相有过故。首先若前后时所见义异时，于异事，彼增益颠倒，于异事增益彼义事为彼即此是颠倒非成量，以于异者执一性故。若前后时所见义无异时，由彼成故是量性见特征。

།ཁྱད་པར་མེད་པའི་དོན་དེ་ནི་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་སྔར་མཐོང་བ་དེ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཐོང་བའི་ཡུལ་ ཅན་གྱི་མཐོང་བ་དང་དྲན་པའི་འདུ་བྱེད་ཉམས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ།སྔར་གྱི་མཐོང་བ་བརྗེད་ན་ནི་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སྔར་མཐོང་བའི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་དེའི་ཆོས་མ་རྟོགས་པ་ཕྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ།བཤད་པ་ནི་བདེན་ཏེ། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་ན་དོན་གྱི་ཆོས་ཅུང་ཟད་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ན། སྔར་མེད་ཅིང་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན། གལ་ཏེ་འགྱུར་ན་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་གྱི་རྟེན་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཡང་སྐྱོན་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་བས་ན་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བ་པོས་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་འབའ་ཞིག་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དོན་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར། མངོན་སུམ་ ཅིག་ཤོས་ལ་གཅིག་ཕྱིར།།གཅིག་གྲུབ་གཉི་ག་ལ་ཡང་ཡིན། །སྔར་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་འདོད་པ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཅིག་ལ་གྲུབ་པ་ན་གཞན་ལ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། ། འོན་ཀྱང་ཞེན་པའང་སྟེ། ངེས་པ་མཁས་པ་རིགས་པར་ཤེས་པ་དག་གིས་ཤེས། ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། གཞན་དང་མཚམས་ནི་སྦྱོར་བ་ཡི། །དུས་སྔར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མཐོང་བ་དང་ངོ་། །དེ་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་འདུ་བྱེད་ལ རྨོངས་པ་ཅན་གྱི་སྔོན་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་འཛིན་པར་ཞེན་པའོ།།དེའི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་འདི་ལ་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་ཡང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་རྟགས་ལ་ལྟོས་ཕྱིར། །དྲན་མིན་གལ་ཏེ་དྲན་པར་ འགྱུར་ན།དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ལ། ལྟོས་པ་ཡང་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དྲན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་དྲན་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་སྐྱེ་བ་ མ་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་ལ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་དེ་འབད་རྩོལ་ལ་སོགས་པ་མཐུན་པ་ཡོད་ན་འགྱུར་ཞིང་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྟགས་འགའ་ཞིག་ལ་ལྟོས་ནས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།

无差别义即是一，彼亦由先见成立故。由见境之见与忆念行未坏故，彼境后知非量，若忘先见则不成"此即彼"。
岂非已说先见义事之法未了知后了知耶？说诚然，然亦不应理，以义法少许何者非离彼自性外，先无后生。若尔，彼等自性依异故成异。彼过已说。
是故见者由"此即彼"唯分别而成一，义自性差别全无。故由现量他一故，一成于二亦尔。先所见即现量所许无差别后生。于彼一成时于他成故，彼后知非量性。
然执著亦即，决定由诸善知理者所知。云何？与他际会合，先时生性相见也。其中际会合谓于见行迷者执持先见相。于彼见特征此许为见性有也是知性，差别亦当说。
虽如是，若由彼相待故非忆，若成忆，不待烟等近相，然待"此即彼"故非忆。若问何者？若谓是量性。非尔，由错乱故。首先忆非无因生，以于一切时一切中过故。故有时由勤勉等顺缘而生，有时待外相而生。

།དེས་ན་གལ་ཏེ་དེ་རྟགས་ལ་ལྟོས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ལས་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་གསུམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་རྟགས་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་འགའ་ཞིག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དང་འདྲིས་པ་ ཀུན་རྫོབ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་ངོ་ཤེས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ན།ཡུལ་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་དེའི་མ་འཁྲུལ་བའི་རྟགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་དེ་ལྟར་ན་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །གནས་སྐབས་སྔ་ཕྱི་དག་ལ་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེ་ཁྱབ་པར་མཐོང་བ་ ཡིན་པར་འགྱུར།ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་སྔར་གྱི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱིས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་ན། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་འདི་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དོན་གཅིག་དུ་མར་མཐོང་བ་སྲིད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དུ་མར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ལ་སོགས་པ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བཞིའི་ནང་ནས། གྲངས་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་ནས། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་བསལ་བར་བཞེད་པས། མངོན་སུམ་རྟོག་དང་བྲལ་བ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་དབང་བོ་ལ་བརྟེན་པས་ན། མངོན་སུམ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་བསྟན་ཏོ། །རྟོག་དང་བྲལ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་ལས་བྲལ་བའམ། འདི་ལ་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཅན་ནམ རྟོགས་པས་བྲལ་བ་ནི་བྲལ་ཞིང་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།།སློབ་དཔོན་གྱིས་འདིར་རྟོག་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་ལ་མངོན་སུམ་ལས་འཐད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་བཤད་དེ། འདི་ལྟར། མངོན་སུམ་རྟོག་དང་བྲལ་བ་ཅན། །མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འགྱུར། འདི་ལ་ རིགས་པ་གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་ཀུན་གྱི་རྣམ་རྟོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེས་བུ་ཀུན་གྱི་རྣམ་རྟོག་ནི། །སོ་སོར་རང་གིས་རིག་བྱ་ཡིན། །རང་རིག་པའམ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་སོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན་མིང་རྟེན་ཅན་གང་ལ་མིང་ལ་རྟེན་ཡོད་པའམ། མིང་གི་རྟེན་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ནི་མཐོང་བ་ལས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡོད་པ་ཡང་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང འདྲེས་པའི་མཐོང་བ་ཅན་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།རྟོག་དང་བྲལ་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

故若说"由彼相待故"，此中若谓由三相因生时，因不成立，以无三相故。若谓由见某相时，由见境等及熟习世俗等亦生认知，然彼境等非彼不错乱相，如是是错乱。
于前后位亦不能显无异，由何见彼遍？若无差别，先现量者后亦即彼，如是由无异故不成隐蔽，此分别亦有。故非唯见特征，如是不可能见一义为多。故"为多"亦是错乱。
从数等四种错解中，欲除数错解后除自性错解故，说"现量离分别"等。由依根故，此"现量"显相之处。"离分别"是相，离分别或此有离分别或由了知离即离舍，如是语词配释。
阿阇黎于此未说现量离分别稍许道理，如是："现量离分别，由现量性成，于此何须他理？"云何？说"一切分别"等：一切补特伽罗分别，各自证知，由自证或他知。云何？有名依或是名依，如是语词配释。分别可与言说相合义。由彼说见中有所取能取亦无分别性。
此显示：由具分别相合见即是现量故，成就离分别。

།དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་བཅད་ནས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་མི་དམིགས་པ་ལས་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་གྲུབ་པས་ན། རྗེས་སུ་དཔག་ པས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ།ཇི་ལྟར་ན་འདི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ། མི་དམིགས་པ་ནི། རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་མམ། མེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་མ་ཡིན་པར་འཇུག་པས་གཞན་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། མཐོང་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ ཀྱིས་མེད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྨོངས་པ་ལ་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ནི་གཞན་དུ་རྒྱས་པར་དཔྱད་ཟིན་པས་འདིར་ཡང་མ་སྤྲོས་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་མེད་དོ། །ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཐམས་ཅད་ལ་ ནི་དཔྱོད་བསྡུས་ནས།ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཟློག་ནས་སོ། །ནང་གི་བདག་ཉིད་གཡོ་མེད་པས། །ཡིད་དང་མིང་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་མ་ལུས་པ་ནུབ་པར་གྱུར་པས་སོ། །གནས་ནའང་མིག་གིས། མིག་གི་དབང་པོའི་བློ་གང་ཡིན་པས་གཟུགས་དག་ནི་སྐྱེས་ བུས་མཐོང་བའི་བློ་དེ་དབང་སྐྱེས་ཡིན་མངོན་སུམ་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།།དབང་པོའི་བློ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ལས་དུས་ཕྱིས་སྐྱེས་བུ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཅིག་རྣམ་རྟོག་པ་ ཁོ་བོའི་རྣམ་རྟོག་དེ་འདྲ་འགྱུར་ཅེས་རིགས་དེ་གལ་ཏེ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དེ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་སྔར་ཡང་ངེས་པར་འགྱུར་ན།སྔར་བཤད་གནས་སྐབས་ཀྱི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྡུས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་རྟོག་པ་མེད་དོ། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་དེ་དེ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ།།འདིས་ཀྱང་མངོན་སུམ་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་གཅིག་ལ་མཐོང་བ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དོན་གང་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ན། དེའི་མིང་དེ་དང་འདྲེས་པའི་ཤེས་པས་གཟུང་བར་ འགྱུར་ན།རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གཅིག་ལ་ཅིག་ཅར་སྒྲ་སྦྱོར་བ་ལས་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ན། ཁྱད་པར་གཅིག་ལ་བྱེ་བྲག་ལ། མཐོང་བ་ནི་བརྡའི་དུས་ན་ཡང་ཡུལ་ལ་སོགས་པ། གཞན་འབའ་ཞིག་ལ་མཐོང་ མི་འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་དབང་པོས་གཟུང་བའི་དོན་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཅན་མ་ཡིན་པས་དེ་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是彼由遮除分别自性而生。如是由不见成就离分别，岂非由比量成？云何此由现量性成？诚然，不见仅是遮除或非所证无，然由非行相而见他。由见自性成就无时，于迷者亦起言说。彼已于他处广察故此不繁，如是无过。
由"一切"等显所缘相。摄一切观察，从一切境遮分别。由内自性不动，由意、名与分别体性尽没故。虽住眼，由眼根智见诸色之彼补特伽罗智是根生现量离分别。
非谓根智有分别然非决定。如是从无分别位后，若人稍有分别："我分别如是"，若彼根知是尔，先亦应决定，然如先说位，摄分别位之根无分别。根识非决定，故知彼于彼亦无。
由此亦为显现量唯离分别故，说"见一特征"等。于义施设声时，由与彼名相合知所取，非于自相施设声。如是由一时于一施设声为遍了知义故此施设，于一特征差别，见于施设时亦不见唯于境等他。如是根所取义于言说时非近合故，于彼不施设声，以此是言说义性故。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་དོན་དེ་ལ་ནི་ཐ་སྙད་འདོགས་ པ་པོ་དག་གིས་སྒྲ་སྦྱོར་བ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་དོན་གཞན་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁྲ་མོའི་ཁྱད་པར་གཅིག་ཀྱང་ཡུལ་དང་དུས་གཞན་གྱི་བ་ལང་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གང་གི་ཚེ་ཕན་ཚུན་ ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་སྒྲ་མི་སྦྱོར་བ་དེའི་ཚེ།ཇི་ལྟར་ན་མཐོང་བས་དེ་དང་འདྲེས་པར་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དོན་འཛིན་པར་འགྱུར། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་སྒྲ་མི་འགོད་པ་དེ་ནི། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དོན་དེ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བ་ལང་གི་རྫས་རྟའི་སྒྲ་མ་སྦྱར་བ་ཅན་ཁྱད་པར་ཅན་ གྱི་རྟ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།བ་ལང་གི་ཁྱད་པར་ལ་ཡང་སྒྲ་མི་འགོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །སྤྱི་ལ་སྒྲ་འགོད་པར་ཁས་ལེན་པས་ཀྱང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་དེ་ལས་སྤྱི་གཞན་ཐ་དད་པ། ཐ་དད་པའམ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ པའམ་རྟག་པ་གཅིག་པུ་དབང་པོ་གཅིག་གི་གཟུང་བར་བྱ་བ་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཡོད་མིན།གང་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་བར་བྱེད། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་ཐ་དད་མེད་ཕྱིར་སྤྱི་འདི་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལྟར་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་ལ་སྣང་ བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདིས་ནི་སྤྱི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་བསྟན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་སྤྱི་མེད་པ་དང་ཁྱད་པར་ལ་སྒྲ་མི་འགོད་པ་དང་། འདིས་འདི་མིང་དང་མ་འདྲེས་པ་ཉིད་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཡུལ་ཅན་ཉིད། མིང་དང་འདྲེས་པའི་ངང་ཚུལ་ ཅན་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་བྱའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་ཕན་ཚུན་འདྲེ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་སྒྲ་རྣམས་ནི་འཇུག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་སྔ་མ་ཉིད་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲ་ རྣམས་ཁྱད་པར་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན།ཁྱད་པར་རྗེས་འགྲོ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཅིག་ལ་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བརྡ་ནི་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་གང་ཞིག་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངང་ ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བའི་སྦྱོར་བའི་དོན་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།སྒྲ་རྣམས་ཡུལ་ཡང་གང་དེ་ཉིད་དོན་ལ་སྒྲ་དེ་རྣམས་ཉིད་ནི་སྦྱོར་བར་བྱེད། དོན་འདིའི་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་འདི་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ།

施设者不对言说时不具随行性质之义施设声，如于言说时不存在于他义。一花斑特征亦不随行于他处他时牛之言说，此为能遍不见。
当不施设声于互返性之特征时，云何由见取与彼相合性质之特殊义？施设即于何者不安立声者，彼不取特殊义，如未施设马声之牛体不取特殊马。于牛特征亦不安立声，此为因不见。
虽许于总施设声亦非成立已成，如是异于彼特征之异总或非异或常一为一根所取，由随行明显诸特征故总体非有，于何施设声？何故？由无异觉故，此总及具彼此等如是种种显现觉中无显故。此显无总言说了知故自性不见。
由如是无总及不施设声于特征，及此见此不与名相合故，应知一切特征境性不具名相合性质皆根生。何故？如是由"于互不相合诸特征，诸声非有转"故建立前者。
何故诸声不转于特征？说"由特征无随行故"。于一见特征于言说时无近立为因故，于彼不转施设。此释"言说时不具随行性质之义"之施设义。诸声境亦即于彼义施设彼等声，此义之施设即是此，如是非他。

།དབང་པོའི་དོན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ པ་ནི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ལ་སྒྲ་འགོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་མི་འགོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་དེས་དོན་ཁྱད་པར་ཅན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ནི། གང་ཞིག་གང་ལ་སྒྲ་མི་འགོད་པ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པར་འགོད་པར་བྱེད་དེ།དོན་དེའི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་བ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ན་འབྲེལ་པ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དངོས་པོའི་དོན་སྣང་བ་ནི་གང་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་དེ་ དག་ཉིད་ནི་འབྲེལ་པ་ཡིན།བརྗོད་པར་བྱ་བ་འདིའི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ལ་སྣང་བའི་སྒྲའི་དོན་མཐོང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའམ་དེ་དག་ལ་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་ ཤེས་པ་ཉིད་ལ་འབྲེལ་པ་མི་བྱེད་ཅེ་ན་དེ་ནི་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་ནི་འབྲེལ་བ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་བའི་ཤེས་པ་ནི་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དེས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་སྒྲའི་དོན་དག་ལ་འབྲེལ་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ལ་འབྲེལ་བར་ཤེས་པས་འཛིན་པ་མེད་པར་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པ་ལ་འདིའི་འདི་ཞེས་བྱ་བ་སྦྱོར་བ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ངག་འདིའི་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་བ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་མེད་པ་དེ་དག་ནི་ཤེས་པ་དེས་འབྲེལ་བ་བྱེད་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བ་ལང་གི་སྒྲ་དང་དོན་དག་གི་འབྲེལ་བ་ཤེས་པ་ལ་རྟའི་སྒྲ་དང་དོན་དག་མི་སྣང་བ་ཤེས་པ་དེས་འབྲེལ་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །རང་གི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་སྒྲ་དང་དོན་གྱི་རང་བཞིན་དག་དེའི་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་བ་བྱེད་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་དོན་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཉིད་ལ་འབྲེལ་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། འབྲེལ་པའི་དུས་ན། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དོན་འབྲེལ་པ་བྱེད་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དེ་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བརྗོད་པ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་འདིར་བརྡ་བྱེད་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

根境不具随行性非诸声境，如是于彼不施设声且由不施设故，彼亦不以彼取特殊义。此显"于何者不施设声，彼"等施设。
由"彼此"等立因不成，了知"此是彼义之能诠"之关系时，彼能诠所诠相事义显现于关系作意分别识者即是关系，如"此是此所诠之能诠"。
说者闻者分别识中显现声义，不显现或不施设于见识。何故根知自身不作关系？由彼非观察故。无观察则无了知关系故。根知是别别决定境性故，于彼所取声义非关系，以于彼等无关系知取故。于非所缘不应施设"此是此"故。
施设即于关系作意知中无显现者，彼知不作关系，如于牛声义关系知中不显现马声义，彼知不作关系。自根知中显现声义自性不显现于作"此是此"关系意识，此为因不见。
由如是唯于显现义是关系时，关系时非根行境，色等相义不显现于作关系意识。故于彼不施设声，如是由无言说关系之根知自身了知义。由作关系知中显现根行境故，此即是施设，如是因不成。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དོན་གསལ་བར་ནི་སྣང་བ་ཅན་འབྲེལ་པ་བྱེད་པའི་དུས་དེ་ཚེ་སྣང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ། རང་གི་མཚན་ཉིད་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་གསལ་བའི་ངོ་ བོར་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བརྡ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ན་ཡང་། ཕྱིས་འགའ་ཞིག་ལས་ཉེ་བར་མཚོན་པས་འབྲེལ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དོན་ཉེ་བ་ལ་ཡང་སྒྲ་སྦྱོར་བ་དམིགས་ནས། དེ་ལ་སྔར་ བརྡ་མ་བྱས་པ་ཅན་རང་ཉིད་ཀྱིས་དཔྱད་ནས་འབྲེལ་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་།དབང་པོ་བྱ་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ཡང་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དབང་པོའི་དོན་ལ་བརྡ་བྱེད་ན་ཕྱིས་ཀྱང་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ལས་ཤེས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བ་ཐ་དད་ན་ཡང་ཡུལ་གཅིག་ པ་ཅན་ཉིད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཤེས་སྣང་ཐ་དད་པའི་ཡང་། དངོས་རྣམས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན། །སྣ་ཚོགས་པ་དང་གཅིག་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བ་དང་མཉན་པ་ལས་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ན་རང་ གི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྲ་འགོད་པར་ནི་མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།གང་གི་ཚེ་རྟོགས་པ་པོས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཡུལ་ཉེ་བ་བསྟན་ནས་དེ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་གཉི་ག་ ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དེའི་ཚེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྲ་འགོད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མིག་གི་དོན་སྣང་བ་ལ་ཡང་། མིག་དང་རྣ་བའི་དབང་པོ་དག་རང་གི་ཡུལ་འཛིན་པ་ལ་བརྡ་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་གཞན་ཤེས་པར་བྱེད་ པས་སྒྲ་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་དོན་གང་ཡིན་པའི་དོན་དེ་ཉིད་སྒྲའི་སྦྱོར་བྱེད་ཀྱི།སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེས་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་དུ་ཡིན་གྱི། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ ཞེ་ན།དབང་པོ་བྱ་བ་མེད་པ་ཅན་བསྟན་པར་བྱ་བ་མིག་འཛུམས་པ་ཅན་ནོ། །གཞན་ངག་ཙམ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་པོའི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་སྣང་མེད་ཕྱིར། མཐོང་བ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་མེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོའི་དོན་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་བར་འགྱུར་ན། སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ལ་ཡང་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དབང་པོའི་ཡུལ་ལ་སྒྲས་བརྡར་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། སྒྲ་དང་འདྲེས་པ་དེ་དག་དབང་པོའི་ཤེས་པས་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་ཡང་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

何故？由根行境义明显者于作关系时无显现故。如于分别识中自相不明显显现所见，非以明显体显现，如是非施设。
如是虽超越所诠能诠见闻，然后由某近喻作关系，即见于近义施设声，于彼先未施设者自观察而作关系故，及无作用根亦取关系故，若于根境施设，后亦应如见而从声了知故。
虽显现异亦不应是一境性，如是虽知显异，诸事无差别，以无他因安立种种及一性故。
若谓超越见闻等时虽不施设声于自相，然当了知者示近境于所了知而施设能诠声时，说者闻者识境所诠能诠二体皆是自相，如是尔时有施设声于自相者。
彼非尔，如是于眼境显现，虽眼耳根于自境取为施设，然由他了知"此声之所诠是此"所说分别识中显现义，即彼义是声施设，由彼显示是言说义，非根行境，即色等义。
何故？无作用根示教闭眼者。由仅他语了知者仅言无显故，如见于从声生知无显现因故。若于根境施设声，于从声生者亦应如见而显现。
若谓虽于根境非声所施设，然彼等与声相合为根知所取者，此分别亦非善。

།དེ་ལྟར་ན་འབྲེལ་བ མ་བྱས་པ་ཅན་དུ་ཡང་བྱས་པ་མིན།གང་ལ་སྒྲས་བརྡར་མ་བྱས་པ་ཅན་དེ་ནི་དོན་དེ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་བ་ཅན་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི། དོན་དེ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་གི་སྒྲ་རྟ་ དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་བ་མ་བྱས་པ་ཅན་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།དབང་པོའི་དོན་ཡང་སྒྲ་ཐམས་ཅད་འབྲེལ་བ་ཅན་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་བརྡར་མ་བྱས་པ་ཅན་ཡང་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། བདག་ཉིད་ཤེས་པར་ཐལ་ཕྱིར་རོ། ། བརྡ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པས་ཀྱང་མིང་གིས་ཉེ་བར་གཞག་པའི་དོན་འཛིན་པར་འགྱུར་ན། འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དོན་བརྡར་མ་བྱས་པ་སྒྲས་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དབང་པོའི་སྒོར་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང བདེ་བརྗོད་པ་དང་འདྲེ་བ་སྦྲུལ་སྦྲུལ་ཞེས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དང་།མཐོང་བར་བྱེད་པ་རྒྱུན་འབྱུང་བས་འཇུག་པ་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་མཐོང་བ་རྣམ་པར་ཆད་པར་འགྱུར་བ་དང་། རྣམ་པར་ རྟོག་པ་རྣམ་པར་ཆད་པར་འགྱུར་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པས་ན། །མཐོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མཐོང་བ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་དེ་གཉིས་ལྷན་ཅིག་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཐོང་བ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ལ་རྣམ་པར་མ་ཆད་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།དེའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ཅིག་ཅར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། རྟོག་བཅས་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཡིད། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ དག་ནི་ཅིག་ཅར་དུ་ནི་འཇུག་ཕྱིར་རམ།རྒྱུའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་པོ་རྨོངས་པ་དག་སྣང་བ་ཐ་དད་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་དེ་ཟིན་ཀྱང་དེ་མ་མཐོང་བར་དེ་དག་ལ་ནི་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་འཇུག་པར་ཁས་ ལེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།འཇུག་པ་མྱུར་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་མཐོང་བ་དག་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་འཇུག་པ་མྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་དག་རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པར་འཁྲུལ་པས་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་དམ་པར་ཁོ་བོ་ཅག་ལན་འདི་ འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་འདི་ལ་མགུ་བ་མི་རྟེན་པས་ཕྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་འཇུག་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།

如是亦非成无关系。"于何声未施设者，彼不能了知彼义"是语余。施设即何者未与何作关系者，不能了知彼义，如牛声未与马作关系。根境亦非一切声所作关系，此为能遍不见。
若谓未施设亦能了知时，应成自知故。由不待施设亦应以名安立取义，然不取故，未施设义不由声了知。
虽如是，然随根门性质之意识，与言说相合施设"蛇蛇"等，及由见作相续生起转，虽是分别，然许如无分别知为现量。若非尔，应成见断及分别断，以是分别故非见，以是见故非分别，及二者不俱转故。此见与分别亦无无断。
故若谓见即是分别者，无彼过，如是有分别及无分别识当俱转，"有分别无分别意"，彼等意识由俱转故或因故，愚迷了知者虽由异显现取异有分别无分别自性，然未见彼，于彼等一执，此依许识俱转而说。
由转速故，虽分别见次第生起性，然由转速故，迷乱执为一无断。胜义中我等不许此答。故我于此不生喜，后当说识俱转。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རྣམ་རྟོག་ཆོད་པ་ཡིན། །མཐོང་བ་རྒྱུན་འཆད་འགྱུར་ཞེ་ན། །གལ་ཏེ་སྔར་བརྗོད་པ་དང་འདྲེ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ མཐོང་བ་དང་།ཕྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཡང་མཐོང་བ་དང་། ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་གོ་རིམས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ན་གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་གང་གི་ཚེ་འདི་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན།རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཆོད་པའི་རྒྱུ་ཡིས་མཐོང་བ་རྒྱུན་ཆད་པ་སྟེ། བར་དང་བཅས་པར་འགྱུར་གྱི། རྒྱུན་གྱིས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ན། འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་དོན་འཛིན་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ གཞན་གྱི་སྟེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་གཞན་གྱི་ཡང་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་ཐག་ཉེ་བའི་ཡུལ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འཇུག་པ་ན།རིགས་ནི་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མངོན་སུམ་དུ་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་བ་ན། དོན་འདི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་ པའི་རྣམ་པ་གཞན་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡོད་ན།དེ་ལྟར་གྱི་ཡུལ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་མིན་ཆོད་པ་མ་ཡིན་པའམ་ཆོད་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་རྣམ་པར་འཆད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར། གཞན་གྱིས་ཀྱང་ འདི་ལ་ལན་བཏབ་པར་བྱས་པ་ཡིན་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་འདི་ནི་མ་བཀོད་པ་ཉིད་མཛེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མགལ་མེ་མཐོང་བ་བཞིན། །དངོས་ཕྱོགས་སྟོབས་དང་ལྡན་འདོད་ན། །གལ་ཏེ་ཡང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉེ་བའི་དུས་ན་མཐོང་བ་མེད་ པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མཐོང་བ་རྣམ་པར་ཆད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།མཐོང་བ་གཞན་སྐྱེ་བ་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་འཇུག་པས་དེ་སྟོང་པའི་དུས་ན་ཡང་། མཚམས་སྦྱོར་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཐོང་བ་ཉིད་སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་བར་དུ་ཞུགས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་གནོད་པ་བྱས་པ་ མཐོང་བ་མེད་པ་སྟོབས་མེད་པ་དེའི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་བར་ཆད་བྱེད་པའམ།མཐོང་བ་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོའི་ཆས་ཡུལ་སྔ་མ་སྔ་མ་སྤང་ཞིང་། ཡུལ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མར་འཇུག་ པ་ཅན་གྱིས་འཁོར་ལོར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཡུལ་མ་ལུས་པ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ཉིད་ལ་ཡུལ་རྣམ་པར་ངེས་པར་སྣང་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཀྱང་འཁོར་ལོར་སྣང་བའི་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་འཁོར་ལོ་མཐོང་ངོ་སྙམ་ པའི་བློ་འབྱུང་བ་དེ་དང་འདྲ་བར་འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་ཡིན་ནོ།

虽如是，若谓：
"若分别有断，
见则成断续。"
若无如前说与言说相合之见，及后分别识与见，复有分别等如是次第，则当分别时非见，当见时非分别，如是由分别断因，见成断续，有间隔而非相续生起。故唯分别知是取义现量。
若尔，则他说分别为现量者，于牛等近境转为现量时，异类分别趣向现量时，有与非所诠体相随之他相成现量，如是执取境性之分别识许为现量者，云何非断，或纵断亦云何非见断？他亦对此作答，如是此过不立为善。
"如见火轮相，
许具实分力。"
虽于异类分别近时无见，然不成见断，由他见生极速转故，于空时亦成相续故。见力具足间入二者所作障碍，无见无力之相续间断，或于见无障碍力，如见火轮。
如火轮分舍前前境，趣后后境者，虽不遍一切无余境，然由于彼定境显现性而成见。然由相续故生"见火轮"想，如是此中亦尔，此是他说。

།དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་མ་མཐོང་བས་ཀྱང་གནོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དོན་མཐོང་བ་ངེས་པར་མ་བྱས་པ་ཕྱིས་དམིགས་པར་གྱུར་པ་ན་ཁོ་བོས་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་ཞེན་པར་བྱེད་པ་ ལྟ་བུའོ།།དེ་བས་ན་དངོས་པོའི་ས་ཕྱོགས་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མགལ་མེ་མཐོང་བ་ཡང་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་སེལ་བར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཡང་ཅི་དབང་པོ་ཉམས་པར་བྱས་པ་ལས་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་རྣམ་ པར་བསླད་པ་འཁོར་ལོར་སྣང་བའི་མཐོང་བ་འདི་འཇུག་པར་འགྱུར་རམ།འོན་ཏེ་མཐོང་བ་འཇུག་པར་འགྱུར་བར་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡང་མཐོང་བ་ལས་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དྲན་པ་ལས་ནི་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་ཡུལ་དུ་ བྱས་པ་ལས་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི།འདིའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མཐོང་བའི་ཡུལ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་དྲན་པའི་ཡུལ་དང་མཐོང་བའི་ཡུལ་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འཁོར་ལོར་སྣང་བ་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་ནི་རྣམ་ པ་ཐ་དད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་སྣང་བ་གསལ་བ་གཅིག་པོ་འདི་མཐོང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཛིན་པའི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ལན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱང་མཚམས་སྦྱོར་བར་ བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་འདས་པའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་གཞན་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན། རིགས་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ལན་གདབ་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ རྣམ་པར་ཆད་པར་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།འཇུག་པ་མྱུར་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་དུ་བརྒལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ནི་ཁོ་བོའི་ཕྱོགས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། མཐོང་བ་དག་ལ་རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་ཡོད་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཆོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མཐོང་བ་དང་ཞེན་པ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་ པའི་ཕྱིར།གཞུང་བཙུགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡི་གེ་ཅིག་ཅར་ཐོས་པ་ཡིན། །གལ་ཏེ་མྱུར་བར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པར་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་ལ་མཐོང་བ་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བ་དེའི་ཚེ། མཚོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་དག་གི་ འཇུག་པ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།གོ་རིམས་མེད་པར་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གོ་རིམས་ཐ་དད་པ་ལས་མཉན་པ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མཚོ་དང་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།

此非理，如是有时不见亦成障碍，如未定见义，后得观察时执"我未见"。故说"实分具力"非决定。
见火轮亦非能遣当时疑惑性，以于此亦疑"是由根损坏而起无义错乱火轮显现见转耶？抑是见转相续耶？"故。
又相续非从见，然从忆念。此亦从所缘而相续，然其境非明显，如见境。故由忆念境与见境相续故，火轮显现不成明了，以彼等异相故。
唯此火轮显现明了是见。故说"由相续故，理应无断执"亦非答。见亦非能相续，以不取过去境相故。如是且许说：彼于他亦同，由异类分别断故，他亦应答云何不得见断？
以速转等所答诤，彼彼于我宗虽有分别见次第生起，为成立无断见与执著故而立论。
"字同时得闻"，若由速转故无断而于火轮等见相续时，如"海"等字极速转时，应无次第而取。如是则不应由次第异而闻异，如"海热"等。

།དེ་བཞིན་དུ་མྱུར་དུ་མཐོང་བ་འཇུག་པ་དང་། ཆུའི་ཐིགས་པ་འཐིག་པ་ལ་སོགས་པའི་སྔོན་ པོ་དག་ལ་ཡང་འཇིག་པ་མྱུར་བའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཞེན་པར་འགྱུར་ཏེ།མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འདིར་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱོགས་ལའོ། །དབང་རྣམས་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་ནས་ཡིད་ལ་ཐུག་པའི་དྲུག་པོ་རྣམས་སོ། །ཡོད་ན་ ཡང་སྟེ་ཡོད་པར་གྱུར་ནའོ།།དབང་པོ་རྣམས་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དོན་ཀུན་དང་ནི་ཅིག་ཅར་ནི། །འདུས་ཅན་ཏེ་ཅིག་ཅར་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་རང་གི་ཡུལ་ཅན་རྣམས་སོ། །དེ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ ན་གང་གི་ཚེ་གླིང་བུ་ལ་སོགས་པ་སིལ་སྙན་གྱི་ངོ་བོ་མཐོང་བ་ན་དེ་ཉིད་ལས་སྒྲ་ཐོས་པ་དང་།ུཏྤ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་བསྣམས་པ་ན་ག་པུར་ལ་སོགས་པའི་རོ་མྱང་བ་དང་། སྟན་ལ་སོགས་པ་ལ་རེག་ན་རེག་བྱ་མྱོང་ཞིང་ཅུང་ཞིག་སེམས་པར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡོད་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོད་ན་ཡོང་ངོ་། །གང་གི་ཚེ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རེ་རེ་རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་འཇུག་པ་མེད་ ན།ཇི་ལྟར་ཡི་གེ་དག་ཅིག་ཅར་ཐོས་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། ཆོད་མེད་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ལྔ་ཐ་དད་པས་ཆོད་པ་ཡིན་ཡང་། ཆོད་མེད་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་བློ། །གང་དེ་ཤེས་པ་རིགས་མི་མཐུན་པས་ཆོད་པ་ཡོད་ན། རོ་དང་མཚོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་ཡི་གེ་མིང་གི་མཐར་ཐུག་པའི་ཡི་གེ་འཛིན་པ་དེ་ལ་དམིགས་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་ཡི་གེ་སྔ་མ་རྣམས་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འདྲེས་ཕྱིར་ཡང་ཡི་གེ་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོད་པར་སྣང་བ་སྟེ། ཡི་གེ་རེ་རེ་སྣ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་འཛིན་པའི་ངོ་བོ་ཅན་རྣམ་པར་ཆོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ངོ་མཚར་སྐད་ཅིག་མ་འཛིན་པ་ལ་སྡོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན། མ་ཆོད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་འདིར་ཡང་ཡི་གེའི་ཡན་ལག་གི་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཅན་མཐོང་བ་རྣམ་པར་མཆོད་པར་འགྱུར ན།འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་བློ་ནི་ཅིག་ཅར་འགྱུར། །རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སྐྱོན་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པས་མཐོང་བ་ལ་ཆོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是由速见转及水滴滴落等青色，由灭速故成一执著，如见火轮。
又此中，于识不俱生宗，诸根即眼等乃至意六根。纵有者，谓若有。云何诸根？"一切境俱时，具者"，即俱时成所行境之自境者。此非说意根，以彼非现在境者故。
如是当见笛等乐器体性时即从彼闻声，嗅青莲等香时尝樟脑等味，触座等时觉触及少思维，一切皆无相而观察。如是虽有根作业，然为五识所断。
当次第生起性中一一识如无断显现时，无他识转，云何不成字同时闻耶？说"如无断"等，如是虽为五异识所断，"如无断显智"，若彼为异类识所断，于"热海"等字名终字取中，缘取识刹那与前字知俱合故，亦非成一合体之字取性。
若尔云何？显断，即成各别字种种体取性断。彼亦无住于取刹那稀有，故成立无断。故此中亦若见字分一相者成断，然实不尔。"故智当俱时"，如缘而识当俱生。如是无此过，以分别于见无断故。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྣང་བ་ལ་ཡང་ཁྱད་མེད་ན། བར་ བཅས་བར་མེད་ཇི་ལྟར་རུང་།།མཐོང་བ་བར་དང་བཅས་པ་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔས་ཆོད་པའོ། །བར་མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རིགས་མི་མཐུན་པས་མ་ཆོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་ནང་ནས་རེ་རེ་ཡོད་ན་རྒྱུན་རྣམ་པར་མ་ ཆད་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན།གནས་སྐབས་འདིས་མཐོང་བ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་སྐྲའི་རྩེ་མོ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱོད་པ་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོད་པ་ཡོད་ན་ཡང་། ས་ཕྱོགས་རྣམ་པར་ཆོད་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་མཆོད་པ་གང་ཡིན་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་མཐོང་བ་གང་ཞིག་བར་དང་བཅས་པ་དང་བར་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མཐོང་བའི་སྐྲའི་རྩེ་མོ བསྐྱོད་པས་རྣམ་པར་ཆོད་པ་དང་མ་ཆོད་པ་ལྟ་བུའོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་རེ་རེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔས་ཆོད་པ་དང་མ་ཆོད་པ་ལ་ཡང་བར་དང་བཅས་པ་དང་བར་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་འགའ་ཞིག་ལའང་། རིམ་དུ་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་ རོ།།གང་གི་ཚེ་མྱུར་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ལྔ་པོ་དག་གིས་ཆོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། མཐོང་བ་ཅིག་ཅར་མཚམས་སྦྱོར་བ་དེའི་ཚེ། དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་འགགས་པ་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་འཇུག་པ་མྱུར་བར་འདྲ་བ་ཡིན་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་ གིས་ཀྱང་ཆོད་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཆེས་ཤིན་ཏུ་རིམ་གྱིས་དོན་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་འདྲེས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇུག་པར་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་དབང་པོའི་དོན་ཐམས་ཅད་ ཅིག་ཅར་ཐག་ཉེ་བ་ཡོད་ན་ཡུལ་གཞན་གྱིས་ཆོད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དོན་དམ་པར་ངེས་པར་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འཇུག་པ་དེའི་ཡུལ་གཅིག་ལ་སོ་སོར་ངེས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེ་ན་རྟོག་པ་དེ་ཡང་རིགས་ པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་ཡུལ་ལ་ལར་སྐྱེས་བུ་ཀུན་ཏུ་ཆགས་སེམས་ཅན། དོན་ཉེ་བ་ལ་ཡང་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་འཛིན་མེད་གང་ཡུལ་གཞན་དུ་འཕོ་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པའི། ཆགས་པས་གཞན་བསྐྱེད་ནུས་བྲལ་ཕྱིར། །ཡུལ་གཞན་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི།རྣམ་པར་ཤེས་པ་རིམ་བཞིན་དུ་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若不尔，于显现亦无差别时，云何有间无间理？见有间者，为次第生起性之五识所断。无间者，为异类识所不断，于六识中若有一一，由相续无断而转，故此位中见岂不成异显现，实成也。
如发梢等动时虽有乐等断，然有分断与无断二者，真实亦成异显现性。如是于见亦尔。合云：若见有间无间者是异显现，如见发梢动所断不断。一一识为五识所断不断亦是有间无间，此为自性因。
"于意分别亦有，不应次第取"，当由速转故虽为五者所断，见同时相续时，一切根识灭已，唯意识亦同速转时，由无任何断故，不应极次第取境，而应了知混合，谓当错乱为同时取。
当许识同时转时，一切根境同时近时，由离他境断故。胜义中不应定取，谓若识不同时转者，于一境别定识生无违难。彼分别亦非理。
如是于某境贪心有情，于近境亦无所行境取，无转他境相之因性，"由贪离生他能故"，由离生他识能力之因故，非由识次第生起性故。

།དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཤོས་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་ གཞན་ལ་རྣམ་པར་[(]གཡོངས་[,]གཡེངས་[)]པ་ན་སྔར་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་ཡུལ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡུལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཙམ་ནི་ རྐྱེན་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ།།གཉི་ག་ཡི་ཡང་དེ་བརྩད་ཡིན། །ཇི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་བརྩད་པ་དེ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རིམ་བཞིན་དུ་འཇུག་པར་སྨྲས་པ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཡུལ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་འགའ་ ཞིག་ལ་ཡང་མི་འཛིན་ཞེས་བརྩད་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དེས་ཀྱང་ལེན་སྔ་མ་འདི་ཉིད་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མ་ཡིན་པའི་དེའི་ཡང་སྐྱོན་འདི་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་མགལ་མེ་མཐོང་བ་རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པར་སྣང་བ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ མཐོང་མཚམས་སྦྱོར་བས་མ་ཡིན།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། མིག་གི་དབང་པོ་དེ་ནི་འཁོར་ལོ་འཁྲུལ་བྱས་ཀྱི། འཁྲུལ་པ་གང་གིས་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པར་བྱེད་པའོ། །མིག་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། མྱུར་འཇུག་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞེ་ན། མགལ་མེ་ལ་སོགས་སོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གང་ཡིན་པ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ སྟེ།ཡུལ་རུང་བ་ན་གནས་པ་དེར་འཕེན་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་དང་དེར་དེ་འདྲ་བ་དེ་ལ་མཐོང་བ་འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་མྱུར་དུ་ཡུལ་གཞན་དུ་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་མགལ་མེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གང་ཡིན་པས་གནོད་པ་མིག་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་འདྲ་བའི་ མིག་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་འཁོར་ལོར་འཁྲུལ་པ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།ཞར་ལ་འོངས་པས་ཆོག་གོ། །དེ་ལྟར་ན། མངོན་སུམ་རྟོག་དང་བྲལ་བ་ཅན། །མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཡང་སྒྲ་འགོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དང་འབྲེལ་པ་ མེད་པ་ཅན་གྱི་དོན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ།།སྲིད་པའི་བདག་ལ་སོགས་པ་ལ་ལར་དབང་སྐྱེས་ལ་སོགས་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཡིད་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པས་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ གཟུང་ངོ་།།སྐྱེས་བུ་བརྡ་ལ་བྱང་བའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་རྟོག་མེད་ཡིན་པར་སྨྲའོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། བྱིས་པའི་བློ་བཞིན་ཏེ། དེ་སྐྱེས་པའི་བྱིས་པ་ཆུང་ངུའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ།

如是分别与余识互为因果事，故意于他境散乱时，无前识相之作意能力故，及取某所行境。故说"如缘"。非仅境现前为缘，然亦作意，如是无违。
"二者皆有此诤"，如于我等有诤，如是于说识次第转者，何故于某所行境亦不取？此诤所说。故彼亦应依此前答。若不尔彼亦有此过，如是则全不应理。
又见火轮无断显现者，非由见相续。若尔云何？眼根彼为轮所惑，由惑故成一执著。云何眼？"由速转故"。何者？"火轮等"。随行者随入，即于境界中投射。于彼彼如是者，谓见惑义。
故由速于他境生法性火轮随行所害眼者，如是配词。如是眼为无义轮所惑。旁论已足。
如是，"现量离分别性，由现量性成立"，此为安立。由于自相亦无安立声故，及取无关联义故，离分别。由有时根生等因故。等言摄非意生故，及以领纳相转故。
说通达名言士夫根识无分别。云何相似？如婴儿智，即如初生婴儿根识。

།དཔེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པའི་རྣམ་རྟོག་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བྱིས་པའི་དབང་ པོའི་ཤེས་པ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་རྒྱུ་ནི་སྨྲ་བ་ཡིན།།གང་ཞེ་ན་བརྡ་ཉམས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བྱིས་པ་རྣམས་ལ་བརྡ་འཛིན་པའི་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་གང་གིས་དོན་གང་གི་འབྲེལ་བ་གང་དང་ལྷན་ཅིག་མི་འཛིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་སྦྱར་ནས་འཛིན་པ་དེ་ནི་མ་ ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་སྐྱེས་བུས་ཉེ་བའི་བ་ལང་ཅན་དང་། ལྷན་ཅིག་དེའི་སྐྱེས་བུའི་འབྲེལ་པ་མི་འཛིན་པ་ལྟ་བུའོ། །བྱིས་པས་ཀྱང་སྒྲ་དང་དོན་གྱི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དཔེ་གྲུབ་པ་ན་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་ ལ་བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་འཇུག་པ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་།འགལ་བ་རབ་ཏུ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལྡོག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བྱིས་པས་ཀྱང་སྒྲ་དང་དོན་གྱི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱབ་པ་ཡང་ མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་རྒོལ་བ་དེ་དག་གི་ནི། བྱིས་པའི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟོག་མེད་ཕྱིར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་བརྡ་འཛིན་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ལ་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་དེ་ལྟར་ན་འགྱུར་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་མཐོང་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བྱིས་པ་ཟས་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་དྲན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པ་མེད་ཅིང་། དེ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ མེད་པ་ཉིད་ཡིན།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བྱིས་པ་དེའི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་བརྡ་བྱང་བ་ལས་སྔར་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། བརྡའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་བརྡ་དེ་ནི་བརྡ་འཛིན་པའི་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་མི་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་ བྱེད་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ཤི་བའི་མཐར་ཐུག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།ཅི་སྟེ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དེའི་ཚེ་འོ་ན་བརྡ་རྟོག་པའི་ཐབས་མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུར་མི་འགྲུབ་བོ། །དེ་ ལྟར་ན་བྱིས་པ་གཞོན་ནུའི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དཔེར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

为证明不空于所立喻故说"婴儿分别"。婴儿根识无分别极为著名之因是说：何者？即名言损坏，以婴儿无持名言能力故。
合云：若士夫不与某义某关联俱取者，则非与彼俱合而取，如士夫不取近牛者与彼士夫关联。婴儿亦不取声义关联。此喻成立时表示因不可得。
然于成立与遮遣，未见返成相违量转故，及未极显相违故，余比量具足者不能返。又"婴儿亦不取声义关联"之因遍亦不成。
如是彼诤论者，婴儿成现量性，唯成知性，全无观察。何故？由无分别故，亦由不能持名言故。若如是有何过？如是非理，以具现量见故。如是婴儿欲食等转。
彼等亦非无忆念识，彼必为分别，如是云何成无分别性？又若彼婴儿智于通达名言前无分别观察，尔时由离为名言因之分别智故，彼名言于后持名言时亦不成。
由无观察智之因故，乃至死亡应得不具分别智性。若尔时实无观察，则无名言分别方便不成无分别因。如是婴儿童子相续中根识亦成分别故，喻不成立。

། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་བདུན་པ། གལ་ཏེ་བརྡ་ལ་མ་བྱང་བའི། །ཡིད་བྱིས་པ་བརྡ་ལ་མ་བྱང་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དཔྱོད་པར་བྱེད པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྡའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད།རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་པའི་ཡིད་དེས་ནི་བརྡ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ན། བརྡ་ཡི་རྒྱུ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་ཡིད་བརྡ་ལ་མ་བྱང་བའི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་ན།དེ་བཞིན་དབང་སྐྱེས་ལ་ཡང་འགྱུར། །གལ་ཏེ་ཡང་དེ་ལ་སྒྲ་དང་འདྲེ་བ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བ་འབྱུང་བ་ལ། འཐད་པ་བརྗོད་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་བཟློག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་འདྲ་འདི་ཡང་ལྷག་ལྡན་ཡིན། །དབང་སྐྱེས་ལ་སོགས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་ནི་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་ལ་འབྲེལ་པ་དང་འགལ་བ་མ་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་བྱིས་པའི་ དབང་པོའི་ཤེས་པ་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྟགས་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པ་དཔེ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དེའི་ཚེ་བྱིས་པའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་གང་ཡིན་ཉིད།རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བར་གྲུབ་པར་རུང་ཞེས་བརྗོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད། དེ་ཉིད་འདིར་ཡང་སྐྱེས་བུ་བརྡ་ལ་བྱང་ བའི་དབང་པོ་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ཡང་བརྗོད་བྱ་སྟེ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན།དབང་སྐྱེས་ལ་སོགས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་འགོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོའི་བློ་དག་མཚུངས་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་བརྡ་ལ་བྱང་བ་དང་བྱིས་པའི་དབང་པོ་ཤེས་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ན།གང་གིས་ན་བྱིས་པའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ལས་གཞན་པའི་དཔེ་ཉིད་ཡིན། འདིས་ནི་མྱོང་སོགས་བཤད་པ་ཡིན། །དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལས་ ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པས་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་།ཡིད་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བས་ན། འདི་ཇི་ལྟ་བར་འདིར་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།

量理论释第二十七品：
若谓虽未通达名言之意，由是观察性故有为名言因之意识。由彼观察意为名言所许故，"由离名言因故"之因不成者。
尔时云何许彼意未通达名言而为观察性？如是根生亦尔。若虽彼无声合，如意识为观察，根识定性可与言说相合而生，由无说理故无返。如是喻不成立。
"此等亦是余具"，由"根生等故"等因于成立与遮遣未证关联与相违故。若复以婴儿根识能表无分别之他因已极成立为喻所示，尔时于婴儿根识何为能立？
谓可成立离分别之能立，即此于通达名言士夫根识证无分别性亦应说示，则何须安立"根生等故"等？何故？由根智相等故。
通达名言士夫与婴儿根识二者全无各别差异，则云何婴儿根识所立异于喻？"此说领纳等"，由根所生故等因之过失，皆由领纳相转故，及非意生故等因类应成，故此如何非因已说。

།ཞར་ལ་འོང་བ་བསྟན་ནས་ད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར།སློབ་དཔོན་ཉིད་ཀྱིས་རིག་པ་གཞན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ཞིག་གང་གིས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་དེའི་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཤེས་པས་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཅན་ དང་རང་གི་ངོ་བོར་བཟུང་ནས་སོ།།ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞི་ཐ་དད་པར་ཉེ་བར་མཚོན་པ་དེ་དག་ནི། འབྲེལ་པ་དང་འཇིག་རྟེན་གཞུང་ལུགས་ནི། སྒྲའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རིག་པའོ། །ཕྱིས་དེས་ཁྱད་པར་ཅན་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རང་གི་ངོ་བོ་བཟུང་བ་ཅན་གྱི་ལྷ་སྦྱིན་དེ་ལས་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་དབྱུག་པ་ འཛིན་པས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་ན།དབྱུག་པ་ཅན་ཞེས་བཟུང་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ནས་དེ་དག་གཅིག་བྱས་ནས། ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་བསྲེས་ནས་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་དོན་དེ་ལྟར་རྟོགས་ཀྱི་གཞན་མིན་ཏེ། ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ གཞི་དང་འབྲེལ་པ་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་གཞུང་ལུགས་རྣམས་རྟོགས་པ་མེད་ན་བསྲེས་ནས་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དཔེར་ན་དབྱུག་པ་ཅན་བཞིན། ལྷ་སྦྱིན་དང་དབྱུག་པ་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བས་དེ་དག་གི་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པ་དེའི་ཚེ་ དབྱུག་པ་ཅན་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི་བཟློག་པ་ལས་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་འདི་ནི་རིགས་ཡིན་ལ། འདི་ནི་རིགས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་འབྱེད་པས་རིགས་དང་རིགས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་དང་། ལས་དང་ལས་དང་ལྡན་པ་དང་། རྭ་དང་རྭ་དང་ལྡན་པའི་ངོ་ བོ་དབང་པོའི་བློ་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་སྣང་བ་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ངོ་བོར་བསྲེས་ནས་དབྱུག་པ་ཅན་བཞིན་དུ་དེ་དང་ལྡན་པ་དེ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་མེད་ན། རིགས་སོགས་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་དཔྱོད་པ་མེད་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དབྱིག་པ་འཛིན་པར་འགྱུར། དེ་བས་ན་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཁས་ བླངས་པའི་རིགས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།རིགས་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་ལ་སོགས་དང་ལྡན་པ་སྦྱོར་དག་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པར་བློ་ལ་སྣང་བ་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་གི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་བ་ཅན་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་མེད་ པས་ན་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།བསྲེ་བ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་རིགས་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ། རྟོགས་པའང་མེད། སྒྲའི་རྟོག་པ་འབའ་ཞིག་ལུས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རིགས་པས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

示旁论已，今为证无分别性，阿阇黎自示他理故说"差别等"。某者由某了知差别者，其了知相为如是：即由智取差别与差别基显现差异及自性已。
差别与差别基差异所表示者，即关联与世间规则，即声言说智。后由彼取差别，如取自性之提婆脱离性之杖，了知成差别时，取为持杖者。
如是取世间差别等已，合为一，混合差别等，如是了知具差别义，非他。若无了知差别、差别基、关联及世间规则，则非混合取。
若尔时，如持杖，提婆与杖如其自性显现，表示彼等关联等时，了知为持杖者，非由相反。如是分别"此是种性，此是具种性"，根识不显现种性与具种性、功德与具功德、业与具业、角与具角之性。
由于显现表示性混合而取具彼，如持杖，故若无差异显现，由无种性等差别观察，云何取杖？故非承许为显现性之种性等。如是种性等与具种性等无合。
如是若某从某于智显现差异，彼为某之差别。由无了知具关联差异故无了知，故关联不成。由无混合故，于此具种性等亦无了知，唯余声分别，彼亦由如所说理非有。

།བྱེད་པ་འདི་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པའི་དོན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གང་ལས་ཡིན།དེ་ལྟར་ན་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་སྤྱི་མེད་ན། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་ལ་ཤེས་པ་འདི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དེར་མི་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་ དེའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།རྗེས་འགྲོ་ཅན་གྱི་རྣམ་ཤེས་གང་། །སྤྱི་རབ་ཏུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྗོད་པའོ། །དེ་ཡང་སྒྲ་དང་གསལ་བར་སྣང་། །སེམས་དེ་ལ་བ་ལང་གི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་མིང་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་ཡིན་གྱི། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཡང་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་མིང་གི་ རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ན།གང་ལས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྱི་ནི་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། ཁ་དོག་དབྱིབས་ཡིག་རྣམ་པ་ཡིས། །སྟོང་པ་བ་ལང་ཉིད་དུ་བརྗོད། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་དང་ དབྱིབས་དང་མིང་གི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བའི་སྤྱི་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་གྱི་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་ཐ་དད་པའི་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མེད་ཅིང་། ཉེ་བར་མ་མཚོན་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པས། ཇི་ལྟར་ན་བདག་དང་གཞན་སླུ་བར་བྱེད། དེ་ལྟར་ནི་ འགྱུར་མོད་ཀྱི།དེ་ཉིད་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡང་། ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་སྒྲར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྤྱི་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཡང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་སྤྱིར་འདོད་པ་འདི་ནི། མིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་མཐོང་མེད། །དབང་པོའི་ ཡུལ་གྱི་དོན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་མི་གསལ་བ་འདི་སྣང་བ་གསལ་བ་ཅན་གྱི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་གང་གིས་ན་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བར་བརྟགས་པ་དེས་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དོན་ཁྱད་པར་ཅན རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ།གང་གིས་མངོན་སུམ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་གིས་གང་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། དེས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པའི་དོན་དེ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་ཉུང་ཟད་དང་འདྲེས་པ་ཅན་གྱི་འོ་ མ་དེ་དག་གི་ཐ་དད་པ་མཐོང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་མིག་གི་ཡུལ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པར་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་། ཡི་གེའི་རྣམ་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་རིགས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ།

仅此作用亦不能成根识作用，如是由取与言说混合义故，从何自性？如是即为无了知。
若无随行共相，于无随行牛等别相，此识不成随行者，然彼亦有，故有共相者。"随行识何"，为成立共相故说。"彼亦声与显现"，彼心显现牛之色相、形状及某名，于自性亦不显现共相体性色相、形状、名之差异所取性。
从何此随行识成立为外，共相非色等显现。如是："由色相形状文字相，空说为牛性"。说离青等色相、形状、名相之共相。
彼亦无表示异于如所显三种色等相之共相相，且承许无表示亦为有性，云何欺诳自他？虽如是，"彼即相等性"，若谓凡色相、形状、声显现即成共相性者。
虽非所观察，然此许为色等显现之共相："于眼境无见"。于根境义分别识所显色等显现不明，此于具明显现之根识岂非有显现？由彼等同性显现推度，根识应了知差别义，即所谓"现量有分别"之义。
合云：若某由某无了知差异者，彼不取彼差别所成义，如具少水之乳，非见彼等差异自性者。眼识亦不了知异于眼境明性之色相、形状、文字相性之种性，此为因不可得。

།གཏན་ཚིགས་མ་ གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དབང་པོའི་བློ་ལ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་ངོ་བོ་གསལ་བ་གཅིག་ཉིད་སྣང་གིས། གཞན་སྣང་བ་མི་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་གཉིས་ནི་མེད་ཕྱིར་ཡང་། །བློ་ཡི་ཐ་དད་རྙེད་པར་དཀའ། །ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་གསལ་བའི་ངོ་ བོ་དག་གིས་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།གཞན་ཡང་། དབང་པོས་འཕྲོད་འདུ་འཛིན་མེད་ཕྱིར། །འཕྲོད་པ་འདུ་བ་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་རིགས་དང་དེ་དག་ལྡན་པ་དག་གི་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། འབྲེལ་པ་ མཐོང་བ་མེད་པར་གནས།།གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་གིས་གང་དག་གི་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ནི་དེས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པའི་དོན་དེ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུས་ལྷ་སྦྱིན་དང་དབྱུག་པའི་ འབྲེལ་པ་མ་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ།།དབང་པོའི་ཤེས་པས་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་ན་སྣལ་མ་འདི་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་འབྱུང་བར་ འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་གང་དང་གང་བློ་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ནི་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་ལ་སོགས་པའི་བློ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བས་ན་འདིས་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བར་རིག་པར་བྱའོ་འདིའི་བློའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་སྣལ་མའམ་སྣམ་བུ་འབའ་ཞིག་གམ། གཉི་ག་ཡང་མ་ཡིན་ པའོ།།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་པ་ནི་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདིར། སྣལ་མ་འདི་ལ་སྣམ་བུ་སོགས། །སྒྲ་འདི་རྣམས་ཀྱང་རང་གིས་བྱས། །དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་འོས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། །འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་རང་གིས་ སྦྱར་བ་རྣམས་ནི་དོན་འཆད་པ་ལ་གཞན་བརྒལ་ཅིང་བརྟག་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་འདིས་ནི་འདི་ལས་བློ་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་ལས་མ་ཡིན་ཞིང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པའི་སྐྱོན་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པ་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ།།བ་ལང་ལ་རྭ་ཞེས་འཇིག་རྟེན། འཇིག་རྟེན་ན་བ་ལང་ལ་རྭ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

因亦非不成，如是根智唯显现色相形状体性明一，非显现他不明，由无二显现故，难得智之差异。意谓根识无异于彼色等相之明性等种种显现。
又："由根无执相合故"，由相合超越根故，无执种性与彼等具者之相合故，"住于无见关联"。如是成立，无了知种性差别所成义。
合云：若某不了知某等关联，彼不取彼差别所成义，如士夫未见提婆与杖关联。根识亦不了知种性关联，此为因不可得性。
虽如是，若有相合，云何生"此经线为毯"等智？如是凡所有智皆有因由，如眼等智。故应知此成有因由。此智因由非唯经线或毯，亦非二者。故谓因由即相合者。
于此："此经线为毯等，此等声亦自作"。非事力所应，亦非世间，与无事关联之自配声，于说义不应他难诘。
如所示此即明此智如是非从事，由世间共许故，示有法不成过。"世间"等即趣入彼有法不成。"牛有角"世间，世间无如是"牛有角"言说。

།གང་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གིས་རྭ་ལ་བ་ལང་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་མིན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། རྭ་ལ་བ་ལང་ངམ་བ་ལང་ལ་རྭ་ཞེས་ འགྱུར་བ་ནི་བླ་སྟེ།དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་གྱུར་པའི་འབྲེལ་པ་ནི་མ་བཟློག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་དེ་ལྟར་བརྟགས་པ་དེ་ཡང་ཡིད་ལ་རེ་བ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལས་འཇིག་རྟེན་འདི་ལ་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དབང་པོ་ལས་ འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བ་ལང་ཞེས་ལྷག་ཡན་ལག་རྣམས། །རྣམ་ཆད་དམིགས་སུ་མེད་ཕྱིར་རོ། །རྭ་རྣམ་པར་དོར་ནས་བ་ལང་གི་མིང་ཅན་ནོག་དང་སྒོག་ཤལ་དང་མཇུག་མ་དང་རྨིག་པ་སྟེ་ཡན་ལག་ལྷག་མ་གང་ཡིན་པ་འོག་ནས་གནས་པ་དེ་དག་དང་འབྲེལ་བའི་སྟེང་གི་རྭ་ ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡིན་གྱི།འཕྲོད་པ་འདུ་བས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་ཡན་ལག་ལྷག་མ་རྣམས་དང་། འབྲས་བུ་རྭ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་དང་ཡུལ་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གསལ་བ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རྭ་ཆགས་པ་གསལ་བ་གཞན་གྱི་རྭའི་གནས་དང་ འབྲེལ་པ་ལ་རྣམ་པར་ཆད་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་བློ་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི།དེ་དག་ནི་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡན་ལག་ཅན་དེས་བརྩམས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྫས་གཞན་གྱི་ཡན་ལག་དག་གིས་རྫས་གཞན་རྩོམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །བརྫུན་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་ཡང་ ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་སྣལ་མ་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་གྲགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྣལ་མ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་བརྗོད་པའོ་སྨྲས་སོ། །སྣམ་བུ་འདི་ཞེས་ད་ལྟར་གྱི་དུས་བརྗོད་པས་འཇིག་རྟེན་ན་ཕྱིས་འབྱུང་འབྲས་བུ་བརྗོད་ཡིན་གྱི། ཅི་ འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན།སྣལ་མ་འདུས་བྱས་ལས་འབྱུང་བ་སྟེ། དང་པོར་སྣལ་མ་རང་གི་ངང་གིས་འགག་པ་ན། འདིའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅན་གྱི་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དོན་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མདོར་བསྡུས་བྱས་པ་སྨོས་པ་མཛད་དོ། །འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་དུས་ གཅིག་མིན།སྣལ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་དང་དེར་འདུ་བ་དང་ལྡན་པ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་འབྲས་བུའི་རྫས་ནི་སྣལ་མ་འདི་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དག་ལ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ། །སྣལ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུའི་ཆོས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་ བའི་འབྲས་བུ་སྣལ་མ་ཞེས་འཇུག་པར་འགྱུར།དཔེར་ན་སྣལ་མ་དེ་དག་གང་ལ་ཞེས་དྲིས་པ་ན། ལན་དུ་ད་ལྟར་གྱི་སྣམ་བུ་བསྟན་ནས། སྣམ་བུ་གང་ཡིན་པ་འདི་དང་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ལྟ་བུའོ།

你们说"角为牛"非世间用语。虽如是，说"角为牛"或"牛有角"则可，然此中作为"此为"之因由关联未遮。于此如是推度亦唯是心愿而已。如是非由相合于此世间作"牛"言说，由彼超越根故。
若问何者？"牛等余支分，无所见断故"。舍角已，名为牛之峰、喉、尾、蹄等余支分下住者，与彼等关联上说"角"，非由相合所作。如是见余支分，果角由自因与境不断生故。如是不见与他别相关联之角生与他别相角处关联断故，于此转智，彼等非从相合。
于彼有支者非所造，由无他实支分造他实故。彼错乱，虚妄，由于他亦无差别故。
又世间无"经线为毯"共许，然"由彼等经线"说隐义。说"此毯"现在时，世间说后生果，若问何等？从经线所作生，初经线自然灭时，生此所取之毯果。为令了知彼义故作略说。
某时亦非一时。名为经线之因与彼合具名为毯之果实，非说"此经线为毯"。"于因增益"，由增益名为经线之因法故，某士于某时趣入名为毯之果为经线。如问"彼等经线何在"时，答示现在毯，说"此与此是毯"。

།སྣལ་མ་གཅིག་ནི་བྱུང་ནས་ཀྱང་། །དེ་བཞིན་དུ་དྲིས་པར་གྱུར་པ་ན་དེས་སྣམ་བུ་ལས་སྣལ་མ་ གཅིག་ཕྱུང་ནས་སྣལ་མ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྣམ་བུའི་སྒྲ་རྟེན་ཏེ།རྒྱུ་སྟོན་པ་ན་སྣལ་མ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །སྣལ་མ་འདི་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་ནི་སྟོན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་དག་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུ་སྣལ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི། དུས་གཅིག་ལ་ཡང་སྣལ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྣམ་བུ་ལ་ཁར་གཞོང་དང་རྒྱ་ཤུག་གི་འབྲས་བུ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་སྟོན་པ་ན། སྣལ་མ་དེ་དག་ལ་གཞན་སྣམ་བུ་འདི་ཞེས་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཐ་སྙད་འདོགས་ པར་མི་བྱེད་དོ།།འདིར་བ་ལང་རྭ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡང་རྭ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་དང་། རྭ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་ལས་ཡུལ་མ་ཆད་པ་ཉིད་ལ་རྭ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་དག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་གང་དག་ཕན་ཚུན་ཕན་གདགས་ཕན་འདོགས་བྱེད་ཉིད་དམ། གཅིག་ལ་གཅིག་ཕན་ གདགས་པར་བྱ་བ་དང་།ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་འདིའི་བློའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་གྱི། འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཆད་པ་མཐོང་མེད་ཉིད། །ནོག་དང་།[་(]ལྒོག[,]ལྐོག[)]་ཤལ་ལ་སོགས་པ་འོག་ན་གནས་པ་དང་། འབྲེལ་པ་སྟེང་གི་རྭ་རྣམ་པར་ཆད་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་གང་མ་ཆད་པ་ཉིད་ མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།རྣམ་པར་ཆད་པ་མཐོང་བ་དེ་ནི་འདིའི་བློ་རྟེན་ཡིན་གྱི་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཡིན་ པས་ན་ལ་ལར་དངོས་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། ཉེ་བར་བཏགས་པ་ནི་དངོས་ཀྱི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དོན་གཞན་གྱི་རྟེན་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་དེ། འཁྲུལ་མེད་ཤེས་ཅན་དངོས་པོ་ཡི། །བརྡ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་ གང་ཡིན་དངོས།།འཁྲུལ་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་སྔོན་གྱི་བརྡའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་ཡིན་ལ་གཞན་ནི་ཕལ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་གི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་འཇུག་པའི་ཡུལ་ནོག་དང་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་གོང་བུ་འཇིག་རྟེན་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ དངོས་ཡིན་ཞིང་།འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་འཇུག་པའི་ཡུལ་ཅུང་ཟད་ཁུར་བུ་བ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལྟ་བུའོ།

"出一经线后"，如是问时，从毯中抽出一经线说"此是经线"，依毯声，示因时趣入名为经线者，应如是配。不会说"此经线为毯"。于如是彼等相转变者立毯言说。
趣入果名为经线言说，然一时中经线名为因与果毯如碗与枣果般分别示时，于彼等经线无人立言说"此为他毯"。
此中"牛角"此智亦由异于角之支分与角互相关联无断处即名为角，及彼等能生者互相利益作用性，或一于一所作利益与能作利益，即此智之因由，非相合。
"无见断"，峰与喉襟等下住与关联上角无见断，即见无断之义。见彼断是此智依，非相合，由许彼超越根故，已广说。
虽如是，若"此为"言说是他义因性，则某时非实时，亦不成假立，由假立是实依故。他义依之言说境事非事，然彼事："无错智者事，名言境何为实"。无错趣入智境前名言境何者是实，他是次要，如无错趣入牛智境具峰喉等聚于世间极成是实，错智趣入境少许驼是假立。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་ལ་སོགས་པ་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་ལ། རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་མངོན་སུམ་གྱིས་འཛིན་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཤེས་པ་གང་དང་གང་ཁྱད་པར་གྱི་ རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དེ་དང་དེ་ནི་ཁྱད་པར་ལས་ཐ་དད་པའི་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་ལ་དབྱུག་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པའི་དབྱུག་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། །དེ་ལ་ འདིར།དངོས་པོ་ལས་ནི་ཐ་དད་ཅན། །རིགས་སོགས་ལ་ནི་དངོས་པོ་ལས་ཐ་དད་པའི་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ལ། དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་དཔག་མེད། འདི་ལྟར། དབྱུག་པ་ལ་སོགས་ཐམས་ཅད་ལའང་། །ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ལྷ་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་ལ་དབྱུག་པ་ཅན་དུ་ ཐ་སྙད་འདོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་གཞན་གྱུར་པའི་དབྱུག་པ་ཡན་གར་བ་ལས་མ་ཡིན་ཏེ།དེའི་བདག་པོ་མེད་པར་ཡང་དེར་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་རྫོབ་པ་ལས་དབྱུག་པ་ཅན་དག་ཕན་ཚུན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ དངོས་པོ་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཏེ།དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ནི་དཔེ་མ་གྲུབ་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པར་བསྟན་ཏོ། །དངོས་པོ་ཁང་བཟངས་ཕྲེང་ལ་སོགས། །སྒྲ་རྣམས་ཀྱང་གཞན་ལ་ལྟོས་མིན། ། དངོས་པོ་དངོས་གཞི་ཞེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་སྒྲའམ་ཤེས་པ་ནི་ཚིག་གི་དོན་ཐམས་ཅད་བརྗོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་གྱི་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་སྒྲ་གང་ཡིན་པ་འདི་དང་སོགས་པ་སྨོས་པ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས པའི་ཐ་སྙད་སྔར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལ་སྒྲ་འདི་ཐམས་ཅད་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་མ་ངེས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཐ་སྙད་དམ། ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བའི་སྒྲ་འཇུག་པ་ལ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཐ་དད་པའི་ ཁྱད་པར་གྱི་རྟེན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདིར་རེ་ཞིག་ཁང་བཟངས་ཉིད་ནི་རྫས་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་ལ་སོགས་པའི་རིགས་མི་མཐུན་པ་ནི་རྫས་མི་རྩོམ་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是于种性等及具彼者，无分别现量执取，如是即为无。虽如是，凡随行差别之智，皆由异于差别之他义因趣入，如提婆杖者智由异杖差别因趣入。如是则成共相等异差别。
于此："异于事者"，于异事之共相等境，无能成彼有性之比量。如是："于杖等一切"，凡许为差别等性，于提婆等立杖者言说者，非从他义独立杖，由无彼主亦应立彼言说故。
若问何者？由世俗杖者互相所作利益与能作利益事假立位差别非成他义，由彼分别智增益故。此说由不成喻故无比量。
"事宫殿鬘等，诸声亦不待他"，事体性随行声或智是说一切语义自性。宫殿鬘是差别。此差别智与随行声等说，如城等言说已前观察。
于彼一切声不待他者，此示不定。如是事事随行言说或宫殿鬘声趣入，无一切事随行自性异差别依。
此中首先宫殿非实，由木等异类不造实故。

།ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཁང་པའང་ལྡན་ཡིན་ན། ། འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། དེ་ཕྲེང་སྟེ་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཚིག་གི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ནི་གང་གིར་འགྱུར། ཚིག་གི་དོན་འགའ་ཞིག་གི་ནང་དུ་ཡང་འདུ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རིགས་དེ་ནི་རྫས་མ་ཡིན་ཏེ། ཁང་བཟངས་ནི་རྫས ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡོན་ཏན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རིགས་ཡིན་ཏེ། ཁང་བཟངས་ཞེས་བྱ་བའི་ལྡན་པའི་རིགས་ཕྲེང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཁང་གཅིག་ཀྱང་སྟེ། ཁང་བཟངས་ལ་ཕྲེང་ཞེས་བརྗོད་ཕྲེང་བའི་སྒྲ་ནི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུ་ མཚན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། ཤིང་བཞིན་དུ། དཔེར་ན་ཤིང་གི་སྒྲ་རིགས་བརྗོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་པ་ལ་ཤ་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་བརྗོད་ཅིང་གཅིག་ཀྱང་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཁང་བཟངས་གཅིག་ལ་ཡང་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་འགྱུར་ན། བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།དེ་བས་ན་ཕྲེང་བའི་སྒྲ་ནི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ངང་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་བ་ལང་གི་སྒྲ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁང་བཟངས་གཅིག་ལ་ཡང་ལྡན་པའི་རིགས་ཡོད་ན་ཡང་ཕྲེང་བའི་ སྒྲར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།ཕྲེང་མང་པོ་ཉིད་དེ་སྒྲ་ནི། །ཇི་ལྟར་གང་གི་ཚེ། རིགས་ཉིད་ཕྲེང་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་མང་པོ་དག་ལ་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། ། རིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྲེང་བ་དག་ལ་སྤྱི་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ནི་རིགས་མིན་ཕྱིར་སྤྱི་ལ་ཡང་སྤྱི་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གང་གང་གིས་བྱས་ཚད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྲེང་སོགས་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི ཁང་བཟངས་སམ།རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཕྲེང་བ་ལ་ཆེན་པོ་ཉིད་སོགས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཉེ་བར་བཏགས་ལས་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆེན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འདོད་ན་ཡང་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽无少许他义所谓具者，然承许而说。若宫亦是具者，如是转变，彼鬘即具自性之宫殿鬘语义相，当属何者？不入任何语义中，如是全无所谓鬘。如是彼类非实，由宫殿非实故。
亦非德性，由诸德性无德性故。虽如是，若是类，宫殿所谓具类是鬘者，尔时一宫亦，于宫殿说鬘，由鬘声是类因故。
若问如何？如树，譬如树声说类自性之波罗奢等多亦说一。如是于一宫殿亦应以宫殿鬘声说，然不说。是故鬘声非类因。
合云：若某有某亦不成者，非彼量因，如鹅等有马亦无牛声。一宫亦有具类然不成鬘声，此是能遍相违所见。
"鬘多性彼声"，如何当类性即是鬘性时，于诸宫殿鬘说宫殿鬘宫殿鬘不成差别随行智。类自性诸鬘无他共相，由类非类故，共相亦无共相故。
又宫殿大鬘所有言说，彼等一切所作量非有。具鬘等相宫殿或具类相鬘无大性等德量。若许于假立宫殿鬘等说大性等言说，由无异差别故。

།དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དཔེར་ན་མེ་ཏོག་རྒྱས་པ་ཅན་གྱི་ནགས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་གྲངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ནགས་ལ་མེ་ཏོག་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་རྫས་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྫས་གཅིག་ལ་གྲངས་དང་མེ་ཏོག་གི་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན། ཁྱེད་ཀྱིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པར་ཉེ་བར་བཏགས་པའི ས་བོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེ་ཏོག་རྒྱས་པ་ཅན་གྱི་ནགས་ཞེས་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་ཐ་སྙད་སྦྱོར་བ་འདོད་མོད་ཀྱི།འདི་ལ་དེ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་ལས་འབྲེལ་པ་དེ་དང་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཁང་བཟངས་ལའམ། དེའི་རིགས་རང་བཞིན་ ཅན་གྱི་ཕྲེང་བ་ལ་ཆེན་པོ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་འགྱུར།དེའི་ཕྱིར་ཕྲེང་བ་ལ་ཆེན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་དངོས་སམ། ཉེ་བར་བཏགས་པ་གཞན་ལ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ནི། འདི་དངོས་ཉིད་ཀྱི་ཉེར་བཏགས་མིན། །ཅིའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་བཏགས་པ་མ་ ཡིན་ཞེ་ན།དངོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་ཤེས་པས། །གཟུང་བྱ་ཉིད་ཕྱིར་རི་བོ་ལ་སོགས་པའི་ཆེན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཅན་ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཤེས་ པ་གང་ཡིན་པ་དེས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།སྦྱོར་བ་ཡང་གང་དང་གང་དངོས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཅན་དག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་ཀྱི་དོན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་གི་གསལ་བ་གཅིག་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་དག་ གིས་ཁྱད་པར་མེད་པར་གཟུང་བར་བྱ་བ།བ་ལང་གི་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་གཉིས་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁང་བཟངས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཆེན་པོ་ཡང་རི་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་གནས་པའི་ཆེན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་དངོས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒྲ་དང་། ཤེས་པ་དག་གིས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཤེས་པས་གཟུང་བར་ བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།གཞན་ཡང་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་དངོས་པོ་ཡིན་ལ། གཞན་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་དོན་དག་ལ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་རྒྱུ་ གཞན་མེད་པ་ཉིད་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དོ།།དེ་ནི་དངོས་སུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཉིད་ མ་ཡིན་མོད་ཀྱི།ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ།

此亦非理，如是譬如"具开花之林"，于数相林无花故，彼等存于实物。如是于一实物有数与花相合，如是虽许由汝遍计假立种子有故，假立说"具开花之林"言说，然此中彼亦非有，于一一树枝等亦无，从何于具彼关联自性宫殿或具彼类自性鬘立大性等言说。
是故于鬘说大性等言说，不应于他实或假立。我等："此非实亦非假立"。
若问何故非假立？"由无实差别智，应为所取故"，凡山等大性等事，彼境无错智趣入，与彼无差别宫殿鬘无错趣入智所取故。
合云：凡为实境声智无差别所取者是实义，如一牛显现境声智无差别所取，是第二牛显现差别。宫殿大鬘亦为住于山等大性等实境声智无差别智所取，此是自性因。
又说异差别事是实，他是假立者亦非有。如是于假立义趣入声等，此无他因，离他义因差别。此于欲显实义亦同。
如是于杖等声亦说分别识境杖等非唯胜义有，说为差别已前说。

།གཞན་ཡང་དྲུག་རྣམས་ལ་ནི་རྫས་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་རྣམས་ལ་ཚིག་གི་དོན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཡང་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ན་ཚིག་གི་དོན་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་ གྱི་ངོ་བོ་རྒྱུ་གཞན་གང་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་དོ།།ཁྱེད་ཅག་གི་དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་འཇིག་རྟེན་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཁྱོད་ཉིད་ ཀྱིས་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་ཡིན་ལ།གཞན་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གང་གིས་འགྲུབ། །གང་ལས་ཡིན་ཞེ་ན། གྲགས་པ་ལས་ཏེ། དང་པོར་བརྡའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དེའི་ངོ་བོར་ཞེན་ ནས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དོན་གྱི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་འདྲ་བ་དེ་ནི་དངོས་སུ་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་གྲགས་པས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་དེ་སྐད་བརྗོད་དངོས་ཀྱི་དོན་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་དེ་ཕལ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ ན།དངོས་ལའང་དངོས་མེད་འདོགས་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་དངོས་པོ་ལ་ཡང་སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་དེ་ལ་དངོས་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་ཉིད་ལ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ནི་དངོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་གི་གཞུང་གིས་ཀྱང་དངོས་ པོ་ལ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་དངོས་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི།མེད་པ་ལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དངོས་དང་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གྲགས་པ་ཉིད་དངོས་པོ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་དོན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ཡང་། གྲགས་པ་བརྡ་ཡི་རྗེས་འགྲོ་ཅན། །བརྡའི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གྲགས་པའོ། །བརྡ་དེ་ཡང་བརྗོད་འདོད་རྗེས་འགྲོ་ཅན། །དེའི་འདོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ན། །བརྡ་བྱེད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། ཐ་སྙད་དོན་དུ་བྱས་པ ཡིན།ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། སྡེབ་སྦྱོར་མིང་དང་སྒྲའི་ཆ་བཞིན་སྡེབ་སྦྱོར་གྱི་མིང་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གོ་རིམས་བསྟན་པ་ཅན་གྱི་ཡི་གེ་རྣམས་ལ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མེད་པར་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བ་འཆང་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མིང་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྒྲའི་ཆའི་མིང་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲའི་ཡན་ལག་ལ་རང་བཞིན་དང་རྐྱེན་གྱི་ཐ་དད་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།

又于六者，于实等语义有"语义"之声智亦趣入。彼趣入时，于异语义差别体何待他因，如是全无所待。此即立不定性论。
汝等实与假立相非世间极成，然汝自谓：他事因者是实，他是假立，此乃自假立。如是："云何何相成？"
若问从何？从共许，即随顺最初名言后执彼体之义。凡如是义自性，是实世间共许。由与彼相同故，由共许成就法随顺性故。
于彼如是所说，如实义所示是次要。何故？"由于实亦立无实故"。如是有时于实亦于某处如无趣入言说，然彼于彼非实，由于无性立无言说是实故。
由汝等论于实趣入故成实义，非于无性，如是实与假立相是错乱。虽如是，若谓共许即是实，然彼共许非无异差别他义者，彼亦非有。如是彼亦：
"共许随顺名言，如名言共许。名言亦随顺欲说，具随其欲自性。若非义因，立名何为？为言说义。"
如何？如诗律名声分，如诗律名，譬如于具差别次第显示诸字，无他义立"持花鬘"等名。如声分名，譬如于声支分立自性缘差别。

།དེ་ལ་ཡང་དེ་ལ་ཕན་པ་དང་དེ་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་རྐྱེན་དང་། བྱས་པའི་རྐྱེན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་སྤྱི་མེད་ན་ཇི་ལྟར རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་རྐྱེན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་འདོད་པ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཐ་དད་ན་ཡང་དངོས་ཆོས་ཀྱིས། དོན་འགའ་ཞིག་དེ་འདྲ་བ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་གྱི་དོན་གཞན་རྒྱུ་མཚན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་དངོས་པོ་གང་དག་ལ་ཤེས་པ་དེ་ དོན་ཐ་དད་ན་ཡང་དེ་ལ་དེ་ལྟར་གཅིག་ཉིད་དུ་དེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་རྒྱས་པར་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་དེ་དག་དེ་ལྟར་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ན་ཡང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ མེད་པ་དེ་དག་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་དེ་ལྟར་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མཐོང་བའི་ངོ་བོའི་ཤེས་པ་རྣམས་དོན་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཐ་དད་མེད་རྟོགས་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུའོ། །གཅིག་རྟོགས་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཏེ། དོན་དེ་དག་གིས་རང་གི་ཡུལ་ལ་ཤེས་ པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ཁོང་ནས་དབྱུང་ངོ་།།དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་སྔར་གཅིག་ པུ་རྟོགས་པའི་བློའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསལ་བ་རྣམས་དང་དེའི་འབྲས་བུ་རྣམས་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ཏེ། རྣམ་པ་འདིས་དེ་འབྲས་བུ་ཅན་མིན་བྲལ། དངོས་རྣམས་རྗེས་འགྲོ་ཡོད་མིན་གྱི། །དངོས་གཅིག་ལ་ མིན་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཙམ་མ་གཏོགས་པར་དངོས་པོ་གཅིག་སྟེ།སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་དེའི་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཅན་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཡོད་པ་དང་། དེའི་ འབྲས་བུ་མེད་པ་ཅན་ཐ་དད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་སྦྱོར་བ་དེའི་ཕྱིར།དངོས་ལ་མཉན་པ་དེ་མཐའ་ཅན། །རྣམ་པར་གཅོད་པའི་མཐའ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བ་ཅན་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ལས་ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྡོག་པ་དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ མཉན་པ་འགོད་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ།དབྱུག་པ་ཅན་བཞིན་ནོ།

于彼亦有益于彼、作于彼、具缘、作缘等，虽无如是差别。若无共相，云何有随行缘之许可亦不成？如是彼虽异，由实法：某义如是为识因，是随行智因，非他义因。
于何等事于诸识，虽义异亦如是一性由彼了知，如前已广说。虽如是，如诸异事如是为彼境识，虽亦是异根识，云何作彼等无异果识？
非如是，如是见体诸识如义虽异，然由了无异故为一解因。一解智因，谓彼等义于自境生识，应从义中引出。
如是相义境根识等，由事法性成如是体一解智因。彼亦说为无异识。彼亦如前由是一解觉因故，诸显现及彼果见等亦无异，如是事具一果已说。
如是："由此相彼非具果离，诸事无随行，非于一事"，除诸事中遮非彼果外，无一事即共相事随行之义。
由于诸事有遮非彼果及显示非彼果异故，立声故："于实闻彼边，"为遮边。具非彼果离者唯表征，如是从何所离即为显示彼离故安立闻，应知如持杖。

།གལ་ཏེ་དངོས་ལ་ལྡོག་པའི་མཐའ་ཅན་སྒྲ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲའི་དངོས་པོ་ལ་རེག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ ལན་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།།དེའི་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་སྒྲ་ཡོད་མེད་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པ། སྒྲ་དོན་ཆོས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འདི་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཕྱི་རོལ་ནུས་ པ་རྣམས་གཅོད་ལ།།རེག་པ་མེད་ན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ལྡོག་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལ་རེག་པ་མེད་ན་ཡང་ངོ་། །དེ་སྒྲ་ནི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་བརྗོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་མཉན་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་དག་འབྲེལ་པ་ཡིན་ ཏེ་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ།།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དེ་མཐའ་ཅན་ལ་སྟེ། དངོས་པོ་ལྡོག་པའི་མཐའ་ཅན་ལའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལ་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་པས་དངོས་པོའི་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་དེ་དག་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་དངོས་པོ་ལྡོག་པ།གཞན་སེལ་མཐའ་ཅན་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་མཉན་པ་གཞན་སེལ་བྱེད་པར་བརྗོད། དོན་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པ་ཅན་དག་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒོ་ནས་འོངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རང་གི་ཆ་ལ་དམིགས་པ་ཅན་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་རྟོགས་ པར་འགྱུར་ན་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པ་ཅན་འཛིན་པ་ཅན་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ་།།བློས་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་དོན་དག་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཞེན་པས་དེ་ལས་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་དེ་དག་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ ཕྱིར་དངོས་པོའི་ལྡོག་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལ་མཉན་པ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི།དངོས་པོ་ལ་རེག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་དག་ལས་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ལ་ལྡོག་པ་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བཞིན་དུ་དོན་གཞན་ལྡོག་ པ་ཅན་མཚོན་པར་བྱེད་དོ།།གང་དེ་ཡང་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་མིན། དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་དེ་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་འཁྲུལ་བག་ཆགས་རང་བཞིན་ཅན། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་ པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་གྱི་དེ་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若于实为离边声时，实性即是声义，由彼成离体性故。声不触实已多次说。彼离体性声依有无二者，"声义法有三相，分别影像"所说，与此相违耶？
无此过失，如是："遮外诸功能"。虽无触，虽于异彼外事离成自体亦无触。彼声是遮事说自性闻，与分别影像相关，即正相应。
云何？于彼边，即于事离边。由于自相及分别境一混乱，依事离彼等得了知。故分别影像事离，"由他遮边故，由因闻说为他遮。"
于互离义由经验而来故，虽从缘自分声生了知，然由自性混乱如执外义互离而显。由觉显及分别义无异执著，由趣入彼等异离事故，说闻为显示事离，非触实之义。
如是从声所生分别智中如离显义影像，如外义表征他义离。彼亦非义自性，非作义自性事。胜义中彼亦非他离，然彼混乱习气自性，由自相境经验习气为因，非声所诠。

།དེ་ལྟར་ན་ཡང་དོན་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་དོན་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་འོངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་གྱི་ཆའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཅན། དེ་ནི་མཉན་པར་བརྗོད་པ་ན། །རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ན་དོན་གྱི་བ་བ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ ཆ་གང་རྟོགས་པར་འགྱུར།ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ལས་གཞན་པ་ལས་ལྡོག་པ་མི་འདོད་པ་སྤོང་བའི་སྒོ་ནས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ན། ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་པ་པོས་སྒྲ་ཉིད་ལས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དངོས་པོའི་ལྡོག་པ་དེ་སྒྲ་ལས་མ་རྟོགས་པར་ འགྱུར་ན་ཡང་བརྡ་བྱེད་པ་དེ་ནི་དོན་མེད་པར་འགྱུར།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་དེ་དོན་ཅེ་ན། དངོས་པོའི་དེ་ལས་གཞན་པ་ལས་རྣམ་པར་གཅོད་པས་དངོས་པོ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྒྲ་དོན་ཆ་ནི་བརྗོད་ཅེས་འདྲི་བའོ། །དེ་ལས་གཞན་སེལ། དངོས་པོ་ ཕན་ཚུན་ལྡོག་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།དེས་ནི་དངོས་པོ་དག་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ལས་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པར་བྱ་བ་ལ། དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་ དེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་མཐོང་བ་གོམས་པ་ལས་འོངས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསལ་བ་སྣང་བ་ཡིན་གྱི་དོན་ལ་མེད།དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་བས་ན་དེ་ཇི་ལྟར་སྒྲའི་དོན་ཡིན། དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དེ་བརྗོད་དེ་སྒྲ་ཇི་ལྟར་དོན་རྟེན་ཡིན་པ་ལྟར་ན་ ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དེས་དོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བར་རིགས།དེ་ལྟར་ན་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་འགྲོ་ཅན་སྒྲའི་རྗེས་འགྲོ་ཅན་དོན་གྱིས་འགའ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ་བས་འབྲས་བུ་ཡིན། སྒྲའི་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ནའོ། །དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དེ་ཡང་རྗེས་འགྲོ་མེད་ པ་ཅན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མི་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་ལས་ཐ་དད་མེད་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་གང་ལ་དོན་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་བློ་དེ་ལས་ཤེས་པ་བཞིན་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། མཐོང་བ་གོམས་པས་སྤྲུལ་པ་སྟེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མཐོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའོ། །དོན་གྱི་རྣམ་པར་འཛིན་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པས་སྤྱིའི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

如是，由义相执持从见义门而来故，随顺义分。彼说为闻时，若安立则于作义自性分何所了知？全无。
当由遮异离非欲遮门立言说时，若立言说者不从声了知，则虽事离不从声了知，然彼立名成无义。何故？如是彼为何义？由遮事异离显示事之果。
此处问："声义分说何？"应答："他遮，说互离事。"由彼于诸事无故。于彼所立能立非事，由离门趣入，彼定当说故。
彼相亦从见分别境习来分别明显，于义无有，于作义自性无有，故彼云何是声义？说彼义影像，如声如何依义，应由外义成有义。
如是如"牛"等随行声随行义，由某所说为果，于许有声义时。彼义影像亦无随行不成随行。何故？由无异觉故。于何分别觉显义相之觉，由如智无异故。故彼义影像非随行。
云何？由见习所变，即由见自相习气所生。彼义相执持由无随行故，由无共相体性故，非声所诠之义。

།དེའི་ངོ་བོ་སྒྲོ་འདོགས་རྟོགས། །གཞན་ལས ལྡོག་པ་ཐོབ་ཕྱིར་ཡང་།།གལ་ཏེ་ཡང་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དེ་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པ་བཞིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོ་ལས་ལྡོག་པ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དེ་ལས་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ཞེན་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་ ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཚེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་དེ་ལ་གཅིག་དུ་འཁྲུལ་པ་སྒྲོ་བཏགས་པས་རྟོགས་པས་དངོས་པོ་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་ཐོབ་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཞེན་པ་སྒྲོ་འདོགས་དེ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ངང་ ཚུལ་ཅན་ཞེས་ཉེ་བར་འདོགས་པའི་ཕྱིར།དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་ལ་ནི་འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་མི་འདོད་པའི་དོན་སྤངས་ནས། དངོས་པོ་འདོད་པ་ཉིད་ལ་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ན། དོན་གྱི་ཆ་ལ་འདི་རྗེས་འགྲོ། །དངོས་པོ་དག་ལས་དེ་ལས་གཞན་ པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བྱེད་དོ།།དེ་བས་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཆ་འདི་ཙམ་གྱིས་དེ་ལྟར་སྒྲའི་དོན་དུ་རྟོགས་པ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དོན་དམ་པར་དཔྱད་ན། །དེ་དག་ལོག་པར་སྣང་བ་ཉིད་དེ་དག་བརྫུན་པའི་དོན་དུ་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པའི་སྒྲ་ ཡིས་དེས་སྤྲུལ་པ་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་པའོ།།དེ་དག་གི་དོན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྒྲས་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་སྙད་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཡང་རག་ལས་པ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གང་གི་ ཕྱིར་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་མི་འདོད་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་སྒྲ་འཇུག་པར་བྱེད་པ།དེ་ཕྱིར་བརྡ་ཡི་དུས་ན་ཡང་། །གཞན་སེལ་དངོས་པོ་ལྡོག་པའོ། །བསྟན་པའི་དོན་དང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དང་ངོ་། །འབྲེལ་པ་ནི་ཡང་དག་ པར་ལྡན་པ་སྟེ།དེར་ཞེན་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ལས་འབྲེལ་པར་འགྱུར། །སྒྲ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རང་གི་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན། གང་ལ་དོན་དུ་ཞེན་པ་དེ་ ལས་གཞན་རྣམ་པར་བཅད་པའི་དངོས་པོའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ།།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲ་གཞན་སེལ་བའི་དོན་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཀྱི། སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་དུ་མ་མཐོང་ལྟོས་མེད་ཕྱིར། །བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་རྣམ་པར་བཅད་པར་གྱུར་པ་ལ། ཤིང་ལ་ སོགས་པ་མ་ཡིན་པ་གཞན་ལ་སྒྲ་མ་མཐོང་བས།སྒྲ་ལས་དངོས་པོ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

"彼体增益了知，由得他离故。"虽义影像如作义，由如异事离显现，从增益为自相而了知故，由执著自相于分别显现自性影像得了知。
尔时由自相与彼一混乱增益了知，由得异事离事因故，无异执著增益即名为显现声义智自性。如是说全无相违。
如是于言说时舍非欲义，当诸补特伽罗趣入所欲事时，此随顺义分，遮诸事异已随行。故由此言说随行分如是了知为声义应理。
胜义观察，彼等即邪显，为显虚义自性。由智声彼所变从声生。如是彼等全无少许义，故声不能令知少许。言说是错乱，彼等与义关系亦从依待已说。
由立言说者于言说时遮非欲而趣入声，"故于立名时亦，他遮事离。"与所说义及如说自性分别义影像相。关系即正相应，由彼执著力由分别门即了知。从声成关系，得与声俱关系。
云何分别影像？自了知果，谓于执为义彼遮他事果，此为结语。又何故声合他遮义，非共相事耶？"由他未见无待故。"于所说义成遮，由于非树等他未见声，从声了知事故。

།ལ་ལར་དེ་མཐོང་བ་ལྟོས་ཕྱིར། །ད་ལྟར་གྱི་ཤིང་ལ་སོགས་པ་གཅིག་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་དངོས་པོ་གང་ཞིག་དེ་ལས་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། གང་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཡང་ དེ་ལས་ལྡོག་པ་ལ་སྒྲ་མཐོང་སྟེ།དེ་ལས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་གཞན་སེལ་ཏེ། གཞན་ལས་ལོག་པ་མཉན་པ་སྒྲ་ལ་འབྲེལ་འགྱུར་བ། དེའི་ཚེ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། དེ་ནི་དངོས་པོ་ལ་མི་ རུང་ངོ་།།དོན་རྣམ་པར་བཅད་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་ཕྱོགས་གཅིག་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་འབྲེལ་པ་བྱས་པ་ལས་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་ནི་དངོས་པོ་སྟེ། སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ལ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པར་འགྱུར་ བས་གཞན་དུ་མ་མཐོང་བ་དོན་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གང་ལ་སྒྲ་མ་མཐོང་བ་དེ་ལས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་ལ་སྒྲ་མ་མཐོང་བའི་གཞུང་བཙུགས་པར་འགྱུར་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་དོན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་གཞན་ལྡོག་པའི་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ད་ནི་སྤྱིའི་དགོས་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ། དོན་རྣམས་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རིགས་སོགས་དེ་ལྡན་དག་། རིགས་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་དག་དབང་པོའི་ཡུལ་གྱི་དོན་ལ་ཡོད་མིན་ཏེ། སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་དག་སྟེ་རིགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་དོན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་ཁོ་ན་ལས་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ མཚན་དུ་གྱུར་པ་དེས་དོན་ལའམ་རིགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལའམ།དེ་དང་འབྲེལ་པ་དེ་དག་ལ་མཉན་པར་འགྱུར། གང་གིས་ན་དེ་དག་མེད་པ་དེ་བས་ན་དོན་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་། རིགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དང་འབྲེལ་པ། དེ་ལའང་སྒྲ་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་མི་སྦྱོར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ལ། སྒྲ་རྣམས་ཉིད་ནི་སྦྱོར་ཕྱིར་རོ། །ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་གཞན་དུ་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཁོ་ན་ལ་སྒྲ་རྣམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཡང་གོང་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་མི་བརྗོད་དོ། །རྒྱུ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིགས་ལ་སོགས་པ སྒྲས་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་དེས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་དོན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ།

"由于见彼待故。"由待见现在树等一故。如是说，由于未见彼事故，于某一分亦见彼离声，为显遮彼义故。
当他遮即他离闻与声成关系时，全无少许相违。若非如是，彼于事不应理。由遮义待未见故，及待见一分故。从作声关系了知，如是彼等是事，于共相事不应理。如是由证彼门将说，故他未见成无义。
若许于何未见声即令解遮彼，如是将立他未见声论，由遮违品门了知义故。若谓亦是令解他离，今共相用成离，由仅了知诸义他离即圆满用故已多说。
由如是故，"类等彼具等"。类、德、业差别欲显为差别者，于根境义无有，由无种种显觉故。彼具等即类等具亦于义无有，则唯由何关系因于义或于类等彼等，或于彼关系彼等成闻？由彼等无故，于义亦非，类等彼关系，于彼亦不合声言说时。
何故？"于他离，诸声即合故。"即声应异次第合，谓唯于他离诸声合故之义。彼亦如上已成，如是亦不说。由彼因故，类等非声所说，由彼成差别义亦非根识所执，已说。

།དེ་བས་ན་འདིར་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན་རྟོག་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རིགས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། འབྲེལ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྒྲའི་ རྣམ་པར་རྟོག་པའོ།།དེ་ལར་ཞིག་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྔ་མ་དག་ནི་སྔར་བཤད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབའ་ཞིག་ཁོ་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདིས་ནི་དོན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་འཛིན་པ་དེ་བརྡ་དྲན་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཏེ། བརྡའི་དྲན་པ་ནི་བརྡ་དྲན་པ་སྟེ། འཛིན་པ་གང་ ལ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།།མཐོང་བ་བསྲེ་བྱེད་བདག་ཉིད་ཅན། །དེའི་འཛིན་པས་སྒྲ་མཐོང་བ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །ཇི་ལྟར་སྒྲ་འདི་ནི་དོན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་སྔར་ཐོབ་པ་དེ་རྗེས་སུ་དྲན་ནས། ད་ལྟར་གྱི་དོན་དང་རྗེས་སུ་ སྦྱོར་བ་དེ་བས་ན་དེ་འཛིན་པར་འགྱུར་གྱི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ། མིག་ཤེས་ལ་སྟེ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ། དེ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མིག་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། སྔ་ཕྱིར་རྟོགས་པས་ སྟོང་པ་ཡི།།སྔར་དེ་འདས་པ་དང་ཕྱི་མ་སྟེ་ད་ལྟར་བ་དེ་དག་གི་རྟོགས་པ་ནི་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དྲན་པ་དེ་ལས་དེར་ཞེན་པས་ད་ལྟར་གྱི་དོན་དེ་དེའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འཛིན་པའོ། །དོན་སྔ་ཕྱིར་རྟོགས་པས་སྒྲ་སྦྱོར་བར་བྱ། དེ་འདྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེས་ད་ལྟར་གྱི་དོན་ཙམ་ འཛིན་པའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དེས་སྟོང་པ་དེ་བས་ན་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་བརྗོད་པ་དང་།མ་འདྲེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་བྱེད་པ་གང་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདས་པ་དྲན་པ་ལྟ་བུའོ། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ སྔ་ཕྱིར་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་དོན་བསྲེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གཞན་ཡང་། གཞན་ལ་འཇུག་སེམས་ཅན་གྱི་ཡང་། །མིག་གིས་གཟུགས་དག་མཐོང་བར་འགྱུར། །མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ དོན་ལས་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གཞན་ལ་སེམས་འཇུག་པ་ཅན་གྱི་ཡང་སྟེ།འདས་པ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་མིང་དང་བསྲེས་ནས་རྟོག་པ་ན་ཡང་། ད་ལྟར་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མིག་གི་དབང་པོའི་ཤེས་པས་མཐོང་ཞིང་འཛིན་པར་བྱེད་ཀྱི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེས་དོན་དེ་མཐོང་བ་ མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ཏེ།དེས་འདས་པའི་དོན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་བོར་ནས་ད་ལྟར་གྱི་དོན་མིང་དང་སྦྱར་ནས་འཇུག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

故此处略说分别有三种：类等分别、关系分别及声分别。其中前二分别由前说因故无有。唯独声分别有，此执持义随关系是由忆名因，忆名即名忆，谓执持何者即有彼因，如是词语安立。
"见合自性。"由彼执持令声见合自性。如先得此声是诠义，忆彼已，与现义随合，故成执持，非余相。如是执持，于眼识即根识，彼云何非有之义。
眼所依识复云何？"由前后了知空。"前即过去，后即现在，彼等了知即由先经验诠说忆念，由彼执著执现义为彼所说。由前后了知义合声。如是者，由彼仅执现义根识空，故离彼，即与说不杂。
又何所作用于何无能者非作用，如根识忆过去。根识亦不能作由前后了知门合义自性合作用，此为能遍相违所量。
又，"于他趣心者亦，眼见诸色。"于现前义趣入过去等他义心者亦，即于思维与过去等自名合时，由眼根识见执现色等，非由彼分别见彼义，不能了知。由彼舍过去义能诠，应与现义合名趣入故。

།ད་ལྟར་གྱི་དོན་མིང་དང་བསྲེ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་གཅིག་ཅར་མི་འཇུག་པའི་ ཕྱིར་རོ།།མཐོང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡོད་ན་ཡང་དེ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བརྡ་མི་འཛིན་སྣང་བར་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་མིང་མི་འཛིན་པ་དེའི་ཚེ། ད་ལྟར་གྱི་ཡུལ་འཛིན་པའི་དུས་ན་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མངོན་སུམ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་སྐད་དུ་རྟོགས་པར་ འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་དེ་སྐྱེས། དེའི་མིང་འཛིན་པར་འབྱུང་བར་ཡང་རྟོག་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་དེའི་མིང་འཛིན་པ་དེ་དེ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་མིང་དེ་འཛིན་པར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དབང་པོའི་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། ། གཞན་ཡང་གང་ལ་སྒྲ་ནི་དེས་འགོད་པ་མིང་གིས་ཡུལ་དེ་ལ་རྣམ་རྟོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྲ་འགོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དབང པོའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་སྒྲ་འགོད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།དེས་ན་སྒྲའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། དབང་སྐྱེས་ཀྱི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞིན་དུ་འཇུག་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས། དེ་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་ཡང་འདོད་པས་འཇུག་པའི་ ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མཐོང་བ་མིན་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་མཐོང་བར་ཡང་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ལ་སྦྱོར་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་སྒྲའི་དོན་ཅི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དང་དོན་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དེ་ལ་ཡང་བརྡ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་འདས་ན་ཡན་གར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ལ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མར་མེ་མེད་ན་ཡང་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྒྲ་འགོག་པ་ཡང་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དངོས་བོ་འདས་པ དང་ཞིག་པ་ལ་སོགས་པས་དབང་པོའི་ཡུལ་ལས་འདས་ན་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།དེ་བས་ན་སྒྲ་དང་འདྲེས་པའི་དོན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐྱེས་བུ་འདི་གཟུགས་ ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་གྱུར་པ་ན།གཟུགས་གཟུགས་ཞེས་ནི་མཐོང་བར་འགྱུར། །དེའི་ཚེ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི། བློ་མཐོང་བ་ཅི་ཞིག་ཡིན། མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ།

当现义与名合时无有他分别，因分别不能同时趣入。虽有见自性，由不得彼故。彼不执名，不执显现义名时，于执现境时即明了，由此当知现量即无分别。
故彼生，执彼名生亦是分别。若彼执名于彼无有，则执彼名生分别亦无有，如是成立根识无分别。
又于何声由彼安立，由名于彼境生分别。根境言说时非近合自性安立声，然唯于分别境已说。
若于根境安立声时，由彼故成声义境因故，根生识如分别趣入。虽谓即是，然彼非有。由德亦欲趣入故，不待外境近，从根生识非见外境则亦见外境。故于彼境亦不合。
彼等根生识非声义境，由声与义过去等彼等于彼亦立名故。合者，若离何独存，彼于自性非决定，如无灯亦有耳识。声遮亦由境事过去坏等超根境亦成，此为能遍相违所量。故非执持与声合义。
又若有分别即是现量时，此补特伽罗趣向色时，"色色即见。"尔时彼境色等执持自性，何智见？非见。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་གཟུགས་ ཉིད་འཇུག་པའི་ཕྱིར།གཟུགས་ཉིད་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་འགྱུར། །དེའི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་དེ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཟུགས་བཞིན་དུ་གཟུགས་མཐོང་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཉམས་མྱོང་ཡོད་ན་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་ བརྗོད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་གྲུབ་པས་ངའི་གཟུགས་མཐོང་བ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་ངའི་གཟུགས་མཐོང་བ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁྱོད་འདོད་པ་མངོན་སུམ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཡང་སྣང་ངོ་། །དེ་བས་ན་དེའི་ཉམས་ སུ་མྱོང་བ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཁས་བླང་བར་བྱའོ།།དེ་བས་ན་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དོན་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་གཟུགས་འཛིན་པའི་དུས་ན་ གཟུགས་མཐོང་བ་ལ་མི་དམིགས་པ་དེས་ན།དེ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཟུགས་ཀྱི་བློ་དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་གཞུང་གིས་ཇི་ལྟར་རྟོག་མེད་འགྱུར། གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ན་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་རྟོག་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་ཡིན་ན་ནི། །གཟུགས་ཀྱི་བློ་གང་གིས་གཟུགས་གཟུགས་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་དོན་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །བློ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ན། བློའི་བདག་ཉིད་དེ་ཉིད་ཀྱང་གཟུགས་མཐོང་བ་གཟུགས་མཐོང་བ་ཞེས་འཛིན་པར་བྱེད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེས ཁས་ལེན་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ཉིད་མི་འཐད་དོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་དང་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ། རྟོག་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་མཐོང་བའི་བློ་འཇུག་པ་དམིགས་པ་མེད་ན། གང་གིས་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར། དེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་བློའི་ཡུལ་དང་རང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ དག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་གཉིས་ཅིག་ཅར་འཇུག་པར་མི་རུང་བས་ན་བསྟན་པ་ཡིན།ལན་བརྗོད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གང་ཞེ་ན། དུས་མཚུངས་རྣམ་པར་ཤེས་གཞན་གྱིས་ཉམས་མྱོང་། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་དང་དུས་མཚུངས་པར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྟེ།འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།

如是由分别智趣入色性故，"色性应成现量。"非彼智。若谓于智亦如是趣入，如色见色亦无分别。有彼经验亦不能说无。
如是见未成经验，故"我见色即彼，我见色是此"，汝许现量有分别亦不趣入，然彼分别亦显。故有彼经验如是应不欲而许。
故彼经验是无分别，由如说过失故，若彼非现量则应义非现量故。分别于执色时不得见色故，彼经验色智由汝宗云何成无分别？若现量非无分别则成无分别，故唯无分别是现量。
"若由彼自经验，"色智由何执与分别随系义。若由智自经验，则应许智自性亦执见色为见色，则分别即见经验不应理。
如是于境及彼经验，不得二分别同时见智趣入，由何如是？彼由色智境及自经验二分别自性不应同时趣入故说，应知是答。
何者？"同时由他识经验。"与根识同时生自性分别他识经验色智即执持，由不见同时二分别故。

།དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡང་ངས་གཟུགས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཡང་མཐོང་བ་དེ་འགག་པ་ཡིན་ ཏེ་མཐོང་བ་དེ་འདས་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དྲན་པ་དེ་ཡང་སྔར་གཟུང་བ་མེད་ཅིང་།ཉམས་མྱོང་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བ་འདས་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་པར་འདོད་ པ་དེའི་ཚེ།ཇི་ལྟར་རྒྱུད་གཞན་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བདག་ཉིད་ལ་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཐོང་བ་འགག་པ་ན་ཡང་། གཞན་བློ་ཡོངས་གཅོད་ཐ་དད་མེད། །ངོ་བོ་ཅན་གྱི་བློ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ ཅན།རང་བློའི་བློར་འགྱུར་ཏེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དང་། འདས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའི་བློ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པ་དག་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའི་མཐོང་བ་ལ་བློ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་རང་གི་རྒྱུད་ལ་གནས་པ་ལ་ ཡང་འགྱུར་ན།དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ངའི་གཟུགས་མཐོང་བ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བདག་ཉིད་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཅན་གྱི་བློ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་བརྒྱད་པ། གཞན་ཡང་མངོན་སུམ་ རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པར་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་།མངོན་སུམ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡང་རང་རིག་པ་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པའི་རྒོལ་བ་གཉིས་པོ་དག་གི་ཡང་། འདས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་དེ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་ ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། མཐོང་བ་འདས་པ་དང་ནི་དཔེ་མེད་དང་། དཔེ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གྲུབ་པ་མེད་ན། གང་དཔེ་ཉིད་དུ་རྗོད་པར་བྱེད། རྟགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ཡང་ མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ།ཆོས་ཅན་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྟགས་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར། དོན་རིག་པ་དོན་མཐོང་བ་ དེ་ཚད་མ་གང་གིས་གྲུབ།རྣམ་པ་གང་གིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཤེས་པ་དེ་ལ་ནི། །མངོན་སུམ་མ་ཡིན་རྟགས་ཅན་མིན། དེ་ལྟར་ན་མཐོང་བ་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་ལོང་བ་དང་ལྐུགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཡི་རང་ངོ་བོ།

后时自性亦成"我见色"，尔时彼见灭，彼见过去分别趣入即忆念，亦无先执持及无经验云何成？实非有。若许见过去亦由后时自性分别遍断时，如何于他相续系识成隐蔽，如是于自亦色等见灭时，"他智遍断无异，"自性智遍断无异自性，成自智智，由隐蔽性及过去无性，于自他相续住智无经验无差别故。
如于他相续住见是智，于自相续住亦应尔，然非如是。如是"我见色是此"异相由自证经验智趣入。
量释论第二十八品。又说现量有分别，及说现量无分别亦非自证二论者，过去色等见非现量成。何故？由彼现量是现境故。比量亦非，如是："见过去无喻及，离喻。"少许现量识未成，何说为喻？一切因依亦不成，由法非成故。无因即如是由随行、返及法系不成故非比量。由此亦无现量比量故，义知见义由何量成？皆非。故于彼智："非现量非具因。"如是由见无分别故，世间应成盲哑。若彼自性。

།སྣང་བ་ཅན་བློ་དེ་མ་ཐག་།གཟུགས་ སོགས་བཞིན་དུ་འཛིན་འགྱུར་ན།།གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་མདོ་སྡེ་པ་དག་དབང་པོ་དང་དོན་དག་སྔར་འབྱུང་བ་དག་གིས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ཞིང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐག་ཉེ་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་དེས་ཀྱང་དེ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར། འདིར་ ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་སྔར་སྐྱེས་པས་ཀྱང་རང་གི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཕྱི་མ་གཞན་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཅན་ཏེ། བློ་སྔ་མའི་ངོ་བོ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཅན་དེའི་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་མ་ཐག་པའི་ སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་གཞན་དེས་ཀྱང་བློ་སྔ་མ་དེ་དག་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་འཛིན་པ་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན།སྔར་བློ་དེ་ནི་འཛིན་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་དོན་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ན་མྱུར་དུ་མཐོང་བ་མང་པོ་ འགགས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་མཐོང་བ་ཐ་མ་ཉིད་ལ།ངས་གཟུགས་འདི་མཐོང་ངོ་ཞེས་འཛིན་པ་ནི་རིམ་གྱིས་མཐོང་བ་སྔ་མ་དེ་དག་ཀྱང་འདི་ལྟར་ཡུན་རིང་པོར་མཐོང་ངོ་ཞེས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བས་མཐོང་བ་ཆོད་པ་དེ་དག་ནི་བློ་དེ་དག་གིས་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེར་ མི་འགྱུར་ན།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་ཡོད་པ་དེ་བས་ན་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་ལྟར། ཇི་ལྟར་རང་ཡུལ་ཅན་རྣམས་ཤེས། །ཉམས་མྱོང་དེ་ནི་རྟོག་མེད་ཡིན། །དེའི་ཚེ་དེ་ལྟར་ཡུལ་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ཡང་། ཤེས་པ་རྟོག་པ་ མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།ཇི་ལྟར་ད་ལྟར་ཤེས་པ་གཅིག་རྟོག་པ་མེད་པར་གྲུབ་པ་དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྡ་ནུས་མེད་པ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་ རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བརྡས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་གཞན་ཡང་ཡིན་ནོ། །བརྡ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྟོག་པ་ མེད་པས་ཀྱང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་དེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཕྱིས་འཆད་པར་འགྱུར་ཞིང་། སྔར་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

"显现智刹那，如色等当执。"若如经部师说根境先生者生智，而色等近随自性，从彼生智亦执彼，如是此中亦由先生色等智随自相自性分别后智他生。
显现彼性，即随前智性后时自性刹那力所生分别他智，亦如是执彼等前智是色等智时有何过？
前说"先智不当执。"当义现前时多见速灭时，唯于最后见，执"我见此色"，渐次前见亦如是长时见，由断见彼等非彼等智执故，彼等经验不成。然有经验故，彼经验住为无分别。
当如是："如自境者诸智，经验彼无分别。"尔时如是执境亦，成智无分别。如现一智成无分别，如是应观一切他现量亦成无分别。何故？由无名力故。彼识自性经验非由名作故，非分别识境。如是事自性他亦尔。由无立名力故，必由彼境经验无分别亦成。如彼如是，后当说，前亦已说。

།གཞན་ཡང་། སྤྱི་བརྗོད་ངང་ཚུལ་ཅན་སྒྲ་དང་། །ཁྱད་པར་བརྗོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་ཉེ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་ཐ་སྙད་དུ་བྱར་ མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་།སྒྲ་འགོད་པ་ཡང་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་དོན་ཅིག་ཅར་རྟོགས་ན། སྒྲ་གཅིག་གི་ཡུལ་ཅན་རྟོག་པ་ཡིན་ནའོ། །སྒྲའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟོག་པའི་ཡིན་ཏེ། སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་མངོན་སུམ་རྟོག་པ་ དང་བཅས་པ་དེའི་ཚེ།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྟོག་པ་མེད་པ་མེད་ན་ནི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། མི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་དུ་སྤྱི་ཡན་གར་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི། འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རྟོག་མེད་འགའ་ཞིག་ཀྱང་། །ཡོད་ན་མངོན་སུམ་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ན་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མི་རྟོག་པར་འགྱུར། འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་རྟོག་པ་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་གཅིག་པོ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་ནུས་པ་ངེས་པ་ཅན་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཅི་འདྲ་བ་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་འདོད་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།དེ་དང་མཚུངས་རྒྱུ་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། འགའ་ཞིག་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། འགའ་ཞིག་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བདག་ཉིད། ཐ་དད་རྒྱུ་ཐ་དད་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རྒྱུའི་རང་བཞིན་ངེས་ པ་ལས་འབྲས་བུ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ།ཅི་འདྲ་བ་ལས་སྐྱེ་བ། ཅི་འདྲ་བ་ཅིག་མཐོང་བ་དེ་འདྲ་བ་ལས་སྐྱེ་བ་གཞན་ཡང་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །མི་འདྲ་བ་ལས་འབྱུང་བ་མི་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། དེ་འདྲ་བ་དང་དེ་འདྲ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་ངེས་པར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།།འདིའི་ཕྱིར་ཡང་མངོན་སུམ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། བརྡ་དྲན་ཕྱིར་ན་སྦྱོར་བ་ནི། །ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་ལྟོས་མེད་ཅན། །དོན་འདིའི་སྒྲ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདིར་སྒྲ་དང་དོན་སྦྱོར་ བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཉེ་བ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།

又，"总说自性声及，非别说自性。"由别于言说时非近故不应言说，及安立声亦是言说义性故。若与义同时了知，是一声境分别。声境即分别境，谓总境义。
若现量有分别时，识即无无分别，如是无无分别则如何了知差别？实不成。一切处当了知独立总相，任何时亦不了知差别，此为义。
虽如是，"若有某无分别，"则现量非有分别性。由何无分别故不分别差别？然现量全无无分别，故当了知差别。
若如是，则如何一无分别智从自因定力眼等因如何生彼许，由与彼相似性故，一切他亦当生，如是"彼同因一切如是成无分别"，非有某无分别及某有分别。
"果自性，由因异故异。"如是由因性决定故果定，从如何生，见如何者从如何生他亦当如是。从不同生不同，此于相似不相似性为理。
若非如是，由无因性则境等定不应理，已广说。由此因亦现量是无分别，如是："由忆名故系属，于外境无待。"此中声义系属者，当无待外境近性。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྡ་དྲན་ཕྱིར་ཏེ། དྲན་པ་ཡང་དོན་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གང་ཁོ་ན་སྒྲ་བརྡར་བྱས་པ་དེ་ཁོ་ན་ལ་དེ་དྲན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟར་བརྡར་བྱས་པའི་སྒྲ་དེ་དང་དེ་ཉིད་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། ། དངོས་པོ་ལ་ཡང་བརྡ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར། དེ་ལ་བརྡ་དབང་པོའི་ཤེས་པས་དྲན་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། བདག་ཉིད་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། དྲན་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པའི་སྒྲ་དང་དོན་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་བརྡ་དྲན་པ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་དང་དོན་དེ་སྦྱོར བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཉེ་བའི་བ་ལང་དང་བུའི་འབྲེལ་བ་མི་དྲན་པ་ལྟ་བུའོ། །དབང་བོའི་ཤེས་པས་ཀྱང་སྒྲ་དང་དོན་དག་གིས་བརྡ་དྲན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་བས་ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྦྱོར་ བར་བྱེད་པ།དེ་བཞིན་བརྡ་ལ་ལྟོས་མེད་པར། དངོས་ནུས་ཉིད་ལས་དོན་གྱི་ནུས་པ་ཉིད་ལས་མིག་བློ་ཡིན། སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། བརྡ་དང་དེ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དབང་པོའི་ཤེས་པ་གཟུགས་འཛིན་པར་བྱེད་པར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ རོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི། གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་དབང་བློ་ཡི། །གཟུགས་བརྡ་དྲན་ལ་ལྟོས་ཅན་ཡིན། །གལ་ཏེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བྱ་བ་ཡིན་ན། གཟུགས་བརྡ་དང་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ལྟོས་མེད་ནུས་པ་མ་ཡིན་ན་བརྡ་དང་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ། གཟུགས་ ནུས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེའི་ཚེ་ནུས་པར་འགྱུར་གཟུགས་འདིའོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། དྲན་པ་ཉིད་ལའོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། རྟགས་བཞིན་དུ་དཔེར་ན་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་འབྲེལ་བ་དྲན་པ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཅན་ཡིན་གྱི། ལ་ལའི་ཚེ་དངོས་སུ་རྟགས་ ཀྱིས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བར་རོ།།དེ་ནི་དེ་མངོན་ཕྱོགས་སྐྱེ་ཕྱིར། །དྲན་པ་ནི་དོན་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱི་རོལ་ལས་དྲན་པ་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་དབང་པོའི་བློའི་ཡུལ་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དྲན་ལས་དབང་བློ་འགྱུར་བའམ། ། འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་མིན་ཏེ་མི་འགྱུར་རོ། །དྲན་པ་ལས་དབང་པོའི་ཤེས་པ་འགྱུར་བས་གདོན་མི་ཟ་བར་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་གང་གི་ཚེ་དོན་ལས་དངོས་སུ་དབང་པོའི་བློ་མི་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ། དྲན་པ་དེ་ལས་དུས་གཞན་ལ་དབང་པོའི བློར་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལ་ལར་རྣམ་གཡེང་སྲིད་ཕྱིར་རོ།




为什么呢？为了记忆符号。记忆并不依赖于接近的对象，而是仅仅对已经被规定为语言符号的那个对象产生记忆，并将其与相应的语言符号相结合。正如对事物本身并不作符号规定一样，对它的符号也不能通过感官认识来记忆，自身不能运作，且不能将未成为对象的声音和意义相结合而成为记忆。
关于结合，若对某物没有符号记忆，就不能将它与其意义相结合，就像不记得近处的牛与儿子的关系一样。感官认识也不能记忆声音和意义的符号，这是因为缺乏原因。因此，就像分别心识不依赖外部对象的接近而进行结合一样，眼识也是从事物本身的功能、意义的功能中产生，而不依赖于符号。这是句子的剩余部分。
虽然如此，感官认识若不依赖符号及其记忆，就不会产生取境的认识。如果是这样的话，"如果感官认识依赖于形色符号的记忆"，如果是眼识的作用，就要依赖于形色符号和记忆，而不是不依赖的能力。当依赖符号和记忆时，形色才能产生感官认识。
这时，形色成为有能力的。对什么有能力呢？对记忆本身。像什么一样呢？如同标志，例如孔雀羽毛等标志是与记忆相联系的，而不是在任何时候都直接由标志产生认识。
这是因为它朝向显现而生起。记忆是从对境显现而生起的外境记忆本身，而在任何时候都不会成为感官认识的对象。记忆也不会在任何时候产生感官认识，记忆不一定产生感官认识，但有时会产生。
此外，当不能直接从对象产生感官认识时，从那个记忆在其他时间会产生感官认识。为什么呢？因为在某些情况下可能会出现分心。

།དོན་ལས་དྲན་པ་སྐྱེད་པ་ན། །དེ་མ་ཐག་པའི་ཡུལ་གཞན་ལ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ལ་སོགས་པས་ཆོད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བའམ། དོན་མཐོང་བ་དྲན་པས་མཚམས་སྦྱོར་བས་ཕྱིས་ ཀྱང་འགྱུར་ཏེ།།དྲན་པ་ལས་ཕྱིས་ཀྱང་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་སྐྱེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རིམ་གྱིས་གཉིས་རྒྱུ་ཡིན། །སྔར་གཟུགས་ཀྱི་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་དྲན་པ་བསྒྲུབས་ནས་ཕྱིས་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་དྲན་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བས་ཕྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དོན་དབང་པོའི་བློའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་སྔར་ཉིད་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའམ་ཕྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐ་ དད་མེད་ཕྱིར་རོ།།དེ་སྐད་དུ་དོན་དེ་ནི་སྔར་ཡང་ཕྱིས་བཞིན་དུ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དབང་པོའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའམ། མ་ཡིན་གྲང་ན། གལ་ཏེ་སྔར་ཡང་དེ་དེའི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཚེ་ཕྱིས་བཞིན་སྔར་ཡང་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ནི་སྔར་ ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཕྱིས་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་གཞན་བློ་རྒྱུ་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ན། སྐྱོན་འདིར་འགྱུར་ན། གང་གི་ཚེ་དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེར་གཞན་དང་ གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་དྲན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་། ཕྱི་མའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཕྱོགས་དེ་ལའང་དོན་དེ་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ན་དོན་དེ་ལའང་དྲན་པ་དོན་མེད་ཅན། དགོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བརྡ་དྲན་ཇི་ལྟར་བརྡར་ བཏགས་པ་གྲུབ་པའི་དོན་དུ་འདོད་པ་དང་དོན་གང་ལ་ཡང་སྒྲ་བརྡར་བཏགས་པ་གང་དེ་ལ་སྒྲ་དེ་སྦྱོར་བའི་དོན་ཡིན་པར་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྡ་དྲན་པ་དེའི་དོན་ཅན་དུ་འདོད་ན་འདི་ལྟར་དྲན་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་དབང་པོའི་ཤེས་པས་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལས་དུས་གཞན་དུ་ འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གཞན་དྲན་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་དེ་བས་འདིར་དྲན་པ་དོན་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།

当从对象产生记忆时，由于可能会被其他紧接的对境的分心等所间断，有时可能不会生起；或者通过见到对象后由记忆连接而后来也会生起，因为从记忆后来产生感官认识没有差别。
虽然如此，若说"如果两者依次为因"，先建立作为形色感官认识之因的记忆，后来成为感官认识的因。这种情况也是不存在的。如果是这样，当记忆的作用使得后来的形色等对境成为感官认识的因时，先前已经显现的并非感官认识的因，后来也不是。为什么呢？因为没有差别。
这是说，那个对境在先前和后来一样，要么是不依赖而能产生感官认识的自性，要么不是。如果先前就具有那个自性，那么先前也应该像后来一样产生。如果不是那个自性，那么先前不能产生，后来也因为没有差别而在任何时候都不会产生。
虽然如此，若说"如果其他刹那的认识因是刹那性的"，会有这个过失，但当事物每一刹那都在变化时，第一刹那产生记忆，后一刹那产生感官认识。对于这种观点，如果那个对境是感官认识的因，那么对于那个对境而言，记忆就成为无意义的。为什么呢？
因为如此：如果认为符号记忆是为了成就如何安立符号的目的，以及认为对任何对境安立语言符号时，将那个声音与之结合的意义就是符号记忆的对象，那么记忆对境的对象不被感官认识所取。那么是什么呢？由于它是在其他时间出现的自性，为记忆所缘取的其他对象，因此这里记忆成为无意义的。

།གཞན་ཡང་། ཁྱད་པར་བརྡར་བཏགས་མེད་འཛིན་ན། །རྟག་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་གང་ཁོ་ན་ལ་བརྡར་བཏགས་པ་དེ་ཉིད་སྒྲ་དང་བཅས་པའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཞིང་། ཁྱད་པར་ལ་བརྡ་མེད་ པའི་ཕྱིར་དེ་བརྡར་བཏགས་པ་མེད་པས་ཁྱད་པར་དེ་ཐ་དད་པར་གཟུང་བར་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ།བརྡར་མ་བཏགས་པ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པས་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན། ཁྱད་པར་བརྡར་བཏགས་མེད་འཛིན་ན། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་སྐད་ཅིག་མའི་ཕྱོགས་ལ་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་གང་ ཡིན་པ་དེ་དྲན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་འདོད་པ་དེ་ལ།ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོ་མ་བཟུང་བ་ལ་བརྡ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བརྡར་བཏགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དྲན་པས་བརྡར་མ་བཏགས་པ་ཉིད་དུ་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདོད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ སྐད་ཅིག་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་འདོད་ན།དེ་ལ་ཁྱད་པར་ལ་སྒྲ་བརྡ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། བརྡར་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཡང་བརྡར་མ་བཏགས་པའི་དོན་དེ་འཛིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཁྱད་པར་བརྡར་བཏགས་མེད་འཛིན་ན། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དྲན་པ་འདོད་གང་ ཅན།།ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལ་གང་གི་ཡུལ་ཅན་ཡིན། གསུམ་པ་ལ་གང་གི་དགོས་པ་ཅན་ཡིན། གཉི་ག་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱད་པར་ལ་སྒྲ་འགོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྤྱི་ལ་ཡིན་པ་ངེས་ན། སྤྱི་ཙམ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་ཡང་ ལེགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་སྤྱི་ཡན་གར་བ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་ཡང་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན། སྤྱི་ཙམ་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ནི། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་དང་འདྲེས་པའི་སྤྱི་འཛིན་པར་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་ ལྟར་ན་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཕྱིར་མིང་དང་གཟུགས་དག་ལ། མིག་ཁོ་ན་དང་གཟུགས་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་བརྡ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་མིག་བློ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མཇུག་བསྡུས་པའོ། །མངོན་ སུམ་རྟོག་དང་བྲལ་བ་ཅན།།ཞེས་བྱ་བ་སྐབས་སུ་བྱས་ནས། གང་ལ་རྟོག་པ་དེ་དག་མེད། །ཅེས་བྱ་བའི་པར་དོན་གྱིས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ལ་རག་ལས་པས་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་སུམ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི། ཡུལ་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ནི་གལ་ཏེ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་དངོས་སུ་ཤེས་སྐྱེད་ལ། །དབང་པོ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ནུས་ཡིན། །ཇི་ལྟར་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་གཟུགས་ཀྱང་ཡིན་ནོ།

此外，"如果取无符号安立的差别"，在常住论方面，只有被安立符号的才是带声音的所取，由于差别无符号，因此无符号安立，那个差别将被区别地取，无符号安立将被无分别的感官识所取。或者，"如果取无符号安立的差别"的含义是：在刹那论方面，对于认为第一刹那产生记忆的观点，未取差别本性就没有符号。因为无符号安立，将被记忆取为无符号安立性，这种观点也不合理。
或者，如果认为后来出现的刹那产生感官识，对它的差别未作声音符号，由于未作符号，因此取无符号安立的对境，这就是"如果取无符号安立的差别"的含义。
"对此记忆有何所缘"，在第二方面是什么的对境，在第三方面有什么作用，两者都不是，这是其含义。不是在差别上安立声音，而是在共相上，如果认为"只了解共相而非差别"这种想法也不正确。如此则不取独立的共相。那么是什么呢？也取差别。如果不是这样，若只取共相，则识不应依赖差别。因此应当认为取与差别混合的共相。如此，取非声音对境的差别就不与言说混合。
因此，对名称和形色，仅依靠眼根和形色，不依赖符号记忆而生起眼识，这是结论。在"现量离分别"的语境下，通过"于彼无诸分别"的意义来解释。
那么，为什么说依赖两者而生的是现量，而不说依赖对境呢？这就是由"若"等来解释的。"若对直接生识，如根境亦有能"，如同根是识生起的因，形色也是如此。

།འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་གཉིས་རག་ལས། །སྐྱེ་བ་མིག་དང་གཟུགས་དག་ལ་རག་ལས་ནས་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་གཟུགས་དེས་མི་བརྗོད།ཅི་ཐ་སྙད་མི་གདགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྒལ་བའོ། །གོ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འཇིག་རྟེན་པ་དགོས་པ་མེད་པར་དོན་ལ་ཐ་སྙད་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྲ་འདི་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་སྐབས་ སུ་བབ་པ་འདི་ལ་གོ་བར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མཐོང་ནས། ཐ་སྙད་ངེས་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད། གོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་བབ་པ་དབང་པོའི་ཐ་སྙད་དོ། །དེ་ཡི་ཆོས་ཀྱང་དེས་སྦྱོར་བྱེད། །གོ་བར་བྱེད་པ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པས་སྒྲ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ འོས་པ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདིས་ནི་སྦྱོར་བའི་དོན་འཐད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར། དེ་ཡི་ཆོས་ཀྱང་ངེས་སྦྱོར་བྱེད། །གོ་བར་བྱེད་པས་ཁྱབ་པའི་རྒྱུ། །དེ་བས་ཐ་སྙད་འདི་ལ་ནི། །གོ་བར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་རྟགས་ནི་ངེས་པར་སྦྱར། རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་རྟགས་ངེས་པར་ སྦྱར་བ་དེ་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་ཞེ་ན། གོ་བར་བྱེད་པ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ནི་ལོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་སྦྱོར་བའི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་བསྟན་ཏོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་གོ་བར་བྱེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བཤད་པ་ཡིན་གྱི། སྐབས་སུ་བབ་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི་དམིགས་པ་བསགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་ནི་བསགས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་གང་ཡིན་པ་དེ་གལ་ཏེ་དེ་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཤད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་རུང་། སློབ་དཔོན་ དབྱིག་གཉེན་གྱིས་ཀྱང་མིག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡུལ་ཅན་དེ་དག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཚོགས་ལྔར་འདོད་ཀྱི་རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན།སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ པར་འགྱུར་རོ།།ཕྱོགས་སྔ་མ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ལན་བཤད་པར་བཞེད་ནས། བསགས་པ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསགས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་བསགས་པའི་སྒྲ་ནི་ཚོགས་པ་བརྗོད་དོ། །ཚོགས་པ་དེ་སྤྱི་ལ་གལ་ཏེ་སྤྱི་ལ་དབང་པོའི་བློ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་རྣམ་ པར་རྟོག་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན། སྤྱི་བློ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡང་། །རྣམ་པར་རྟོག་དང་འབྲས་བུ་འབྲེལ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།

那么，"为何依赖二者"？依赖眼根和形色而生的识，不被那个形色所说，难道不安立名言吗？这是质疑。以"能了知"等来回答：世间人不会无目的地对对境安立名言。那么是什么呢？当这个声音在所诠境时，没有了知的功能，如此，见到了知性后，必定安立名言。对于那个了知，在显示感官识的语境中是感官名言。
"其法亦由彼安立"，由了知遍及而确定安立声音于所应安立处，这是"遍及"的含义。这是说明安立的合理性。因为如此："其法亦定安立，了知遍及因，故于此名言，了知自性相定安立"，自性相的确定安立将会转变。何时呢？因为了知遍及的自性已转变。这一切都显示了安立的所遍和能遍的本质。
如此则是了知名言的解释，而不是由其他非语境所需的对境认知。那么，如何理解"五识的所缘是积聚"，因此"五识聚是缘积聚"这一宗义？如果这是说明一向分别，如何可能？
阿阇黎世亲也说，那些五识聚是以眼所取性等处的自相为对境，而不是以实相为对境，那么如何说它们是以自相为对境，而只是以共相为对境呢？
为了解答这两个前说，说"诸积聚"等。关于"缘积聚"，积聚一词表示聚合。若感官识趣入聚合的共相时，就会成为分别。如此，"共相识必定，与分别果相关"，因为分别趣入于彼。

།འདི་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། དོན་གཞན་དང་ནི་མངོན་འབྲེལ་ཕྱིར། རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པའི་རྐྱེན་ཉེ་ བའི་ཕྱིར།རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་སྔར་ནུས་པ་མེད་པ་དག་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ། རྡུལ་ཕྲན་གཞན་གང་སྐྱེ་འགྱུར་བ། དེ་དག་གཞན་དང་གཞན་ཐག་ཉེ་བའི་གནས་སྐབས་ཐོབ་པར་གྱུར་པའི་སོ་སོར་ནུས་པ་རྣམས་བསགས་པའི་སྒྲས་བཤད་དོ། །དེ་བས་ན་བསགས་པ་ དམིགས་པ་ཞེས་བཤད་དོ།།དེ་དག་ལས་རྡུལ་ཕྲན་གྱི་ནུས་པ་སྐྱེས་པར་འགྱུར་བ་ན། དེ་དག་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཏེ། རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །བསགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱིར་གྱུར་པ་ཐ་དད་པའམ། ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་བསགས་པ་དམིགས་པ་ཞེས་ བཤད་པ་ལ་ཕྱོགས་སྔ་མའི་སྐབས་ཡོད་པར་འགྱུར་གང་བརྗོད་པ།སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་དེ་དག་གི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་གྱི་རྫས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་རྡུལ་ཕྲན་རྣམས་ཀྱི་གང་དོན་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པའི་ཁྱད་ པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་དེ་ཡང་གལ་ཏེ་ཡང་དེ་དག་ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟེན་པ་ཅན་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུད་སྔ་མ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ན་ཡང་།དེ་ཡུལ་ཆོད་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་གནས་ན། རྡུལ་ཕྲན་གཞན་དག་མེད་པར་ནི། མེད་པར་ འགྱུར་ཏེ།དེ་འདྲ་བ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དེ་གཅིག་ངེས་མེད་ཕྱིར། ཤེས་པ་དེ་ནི་རྡུལ་ཕྲན་གྱི་རྫས་ཀྱི་རྣམ་པར་འཇོག་པར་ངེས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་གི་ལྷན་ཅིག་པའི་ནུས་པ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་མཚུངས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་དུ་བཤད།སྤྱིར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དེའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་གྱི། ཤེས་པ་དེ་རེ་རེ་ལ་སོ་སོར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ནི་ཐུན་མོང་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྤྱི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་ མ་ཡིན་ནོ།།རྫས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཀྱང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྫས་གཅིག་གི་ངེས་པ་བསལ་བར་ལྟ་བའི་ཕྱིར། ནུས་པས་འཕགས་པའི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ།

这里没有过失，因为：
"由与他法现相连"，由于生识功能的自性生起条件接近，从先前无功能的极微作为近取因中，产生能生识的功能。任何将生起的其他极微，获得与其他相近位置的各自功能，以积聚之名来说明。因此说"缘积聚"。
当从它们生起极微的功能时，它们是感官识生起的因缘，即是因。若积聚作为共相，无论是差别或无差别都不存在时，怎么会有前说的机会来说"缘积聚"呢？
关于"它们是处自相的对境，而非实相自相"这一说法，极微与其他法相连而生起识的特性，即使是依靠它们相互接近等，如其自性从前相续转变而生起，即使如此，当处于无间隔等状态时，若无其他极微则不存在，因为如此不具有能生的自性。
因此，"由彼一定无"，由于识不是确定安立极微实体相的自性，以及它们的俱有功能产生一识果的缘故，说识有相同的行境。总之，它们都是其行境，而识对每一个都不确定，这是说它们一切的共同果。
也不是由于取处的共相。"非由实自相"这也是为了遣除单一极微实体的确定，因此不是以功能殊胜的共相为对境，如此则无相违。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཅི་སྟེ་སྐྱེ་མཆེད་གཅིག་ཉིད་ལ་ཡང་ ཅིག་ཅར་དུ་མར་མི་སྣང་ན།འབྲས་བུ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་བྱེད་པས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ངོ་བོ་གཅིག་བཟུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་། རྫས་དུ་མ་ཅིག་ཅར་མི་འཛིན་ལ། འོན་ཀྱང་རིགས་བཞིན་དུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། མང་པོ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས། གལ་ཏེ་ཅིག་ཅར་རྫས་མང་པོ་འཛིན་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ། ཏིལ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་སྣང་བར་འགྱུར། ཏིལ་དང་ཡུངས་ཀར་དང་མ་ཤ་ཀ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་རྣམ་པར་ཆད་པ་ན་གནས་པ་རྣམས་རྫས་གཞན་རྩོམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། མང་པོ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་འཛིན པར་འགྱུར།གལ་ཏེ་རིམ་བཞིན་དུ་རྫས་རེ་རེ་འཛིན་པ་ཡིན་ན། ཏིལ་དང་ཡུངས་ཀར་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་རིགས་མི་མཐུན་པ་དག་ཀྱང་རྫས་མི་རྩོམ་པའི་ཕྱིར། ཐ་དད་པར་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟར་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་འགྱུར། དེ་བས་ན་གང་ཞིག་ཇི་སྲིད་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་བར་གྱུར་པ་ན།མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཞིག་བྱ། མཐོང་བ་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ཡང་མཐོང་བ་མྱུར་ཞིང་མྱུར་བར་འཇུག་པ་ལ། འཁྲུལ་པས་གོ་རིམས་མེད་པར་ཞེན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་རྟོག་པའི་སྐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ ན་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ཞེན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འདི་ལ་ཡང་མགྱོགས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།།སྔར་བསལ་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་ཏིལ་ལ་སོགས་པ་རིམ་བཞིན་འབྱུང་ཅན་དེ་དག་ལ། མྱུར་བ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །རིམ་བཞིན་འཛིན་པ་ཅིས་མ་ཡིན། །གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཉིད་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིག་ཅར་ གཟུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ན་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་འདིར་ཅིག་ཅར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དུས་མཚུངས་ཅན་བློ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །བློ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་དུས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་མེད་ཅིང་གཞན་མྱུར་དུ་འཇུག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དུས་མཚུངས་པ་ཅན་གྱི་མྱུར་དུ་འཇུག་པའི་བློ་ཐམས་ ཅད་དེ་ལས་འགའ་ཞིག་བློ་ནི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རིམ་མིན་སྣང་བ་དང་ཡུལ་ལ་ལར།གཞན་ཡང་རིམ་པ་ལྡན་པ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གང་གི་ཚེ་མྱུར་བ་ཅིག་ཅར་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་མྱུར་བ་དེ་བློ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་དོན་ཀུན་འཛིན་པ་ལ། །མྱུར་བའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ རིམ་མིན་ཐལ་བར་འགྱུར་བའམ།དཔེར་ན་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་ལ་ལར་ཅིག་ཅར་མཐོང་བ་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་མགྱོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ།

虽然如此，如果在同一处也不同时显现为多，虽然由产生一个感官识果而取一个处的本性，但不同时取多个实体，然而如同类别那样，由于是多者的共同果，不承认是以共相为对境。如果没有同时取多个实体时，为何芝麻等差别会显现为同时取？芝麻、芥子、豆等处于间隔位置者，由于不构成其他实体，为何会同时取那些多者？
如果是次第取一一实体，芝麻、芥子等不同类具有者也不构成实体，对于那些显现差别的自性，如何会同时取？因此，当一切成为行境时都成为同时，如此是现量性，对此有何理由可说？
即使见有次第，由于见迅速而迅速趣入，错乱执著无次第是颠倒，不存在分别的机会。如此，对于次第执著的颠倒，已说明其迅速性，已经遣除。
此外，对于那些次第生起的芝麻等，"由速度相同故，为何非次第取？"取为一体，即使说是同时取也不成立。因此这里不是同时了知的因。
"一切同时识之智"，某些识不长时住留而其他迅速趣入。因此，同时的迅速趣入诸识中，某些识由获得对境差别故，显现无次第，于某些境中。
此外，如何有次第性？当迅速是同时显现的因时，那迅速对一切识无差别。因此，"于取一切义，由速故，此成无次第"，或如在某些所欲境中执著同时见，因为迅速无差别的缘故。

།གལ་ཏེ་རྫས་དུ་མ་ཅིག་ཅར་མི་འཛིན་པ་དེའི་ནི། ཕྱེ་མ་ལེབ་ཁྲ་ལ་སོགས་གཟུགས། །རྨ་བྱ་དང་སྟན་ཁྲ་བོ་ལ་ སོགས་པའོ།།གཅིག་མ་ཡིན་པ་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་སྟེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་དག་ཅིག་ཅར་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ་སྣང་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྣ་ཚོགས་དེ་གཅིག་ན། དེ་ལ་རྨ་བྱའི་མདོངས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དུ་མ་ཅིག་ཅར་མི་འཛིན་ ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་གཅིག་ཡིན་ཏེ་དེ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལས་འདི་ཆེས་ངོ་མཚར་ཆེ། །སྣ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་ལ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། གང་ཡང་ཁྱོད་སྣ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ། རྨ་བྱའི་མདོངས་ཀྱི་ངོ་བོ་དེ་ ལས་ཀྱང་འདི་ཆེས་ངོ་མཚར་ཆེའོ་ཞེས་དཔྱས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར། སྣ་ཚོགས་དེ་གཅིག་རང་བཞིན་མིན། །དཔེར་ན་ནོར་བུའི་གཟུགས་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ནོར་བུའི་རིགས་ཐ་དད་པ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་སྤུངས་པ་དག་ནི་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་པ་བློ་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བས་གཟུང་བར་བྱ་བ་གཅིག་མ་ མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་རྨ་བྱ་ལ་གནས་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་གཅིག་གི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཅིག་གི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རིགས་ཐ་དད་པའི་ནོར་བུའི་གཟུགས་ལྟ་བུའོ། །རྨ་བྱའི་མདོངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡང་སྣ་ ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།རས་ཁྲ་ལ་སོགས་ལ་སྔོ་སོགས། །རྣམ་པ་ཐ་དད་མཚུངས་པ་ཡིན། །ཚོན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའི་སྣལ་མ་རིགས་སྣ་ཚོགས་པ་ལས་བསྒྲུབས་པའི་རས་དང་སྟན་ལ་སོགས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་སྔོན་པོ་ལ་ སོགས་པའི་ཁ་དོག་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས།འདི་ནི་སྔོན་པོ་ཡིན་ལ་འདི་ནི་སེར་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཟུགས་གཞན་ལ་མི་དམིགས་པའི་བློས་འཛིན་ཅིང་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་འཛིན་གྱི། དེ་དག་ལ་གཅིག་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་རྨ་བྱའི་མདོངས་ལ་ཡང་ཡིན་པས་ན་རྨ་བྱའི་ མདོངས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་གི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་བློས་སོ་སོར་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་གཟུང་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་དེ་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཚོན་རིགས་མི་མཐུན་པས་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བའི་སྣལ་མ་ལས་བསྒྲུབ་པའི་རས་ ཁྲ་བོའི་ངོ་བོ་ལྟ་བུའོ།།རྨ་བྱ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱང་སྔོན་པོ་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་བློས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་བཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཡན་ལག་གཟུགས། །དེ་ལྟར་འབའ་ཞིག་སྣང་འགྱུར་ན། །འདི་ནི་སྔོན་པོའོ།

如果不同时取多个实体，那么：
"斑蝶等诸色，"指孔雀和彩毯等。非一即是杂多，蓝等本性如何能同时显现？实不能显现。虽然如此，"若彼杂多是一"，则于孔雀尾羽等不会同时取多个蓝等。
那么是什么呢？若说是支分本性的杂多一体，是见到那个，"此更为稀奇"。杂多不是说诸多本性吗？你说杂多是一体，这比孔雀尾羽的本性更为稀奇，这是讽刺。
因为："彼杂多非一自性，如宝石之色。"如同不同类的宝石堆集，以杂多识取杂多色相非一体，如是住于孔雀的蓝等本性杂多非一自性。
论式为：凡是杂多者非一自性，如不同类宝石之色。孔雀尾羽之本性亦是杂多自性。这是能遍相违的现量。
"彩布等中青等相，差别相同"。如何于被各种染料染色、由各种线制成的布和毯等，分别蓝等颜色，以不见于其他色的识取着"此是蓝色，此是黄色"而取为差别，于彼等取为一体不合理。孔雀尾羽亦如是，故孔雀尾羽等之本性非一自性。
论式为：凡是由识分别蓝等差别而取的杂多本性非一性，如被不同染料染色的线所成的彩布之本性。孔雀等色亦由识分别蓝等差别而取。这是能遍相违的现量。
"于彼若支分色，如是唯现时，此是蓝色。"

།འདི་ནི་སེར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་ན།རྨ་བྱའི་མདོངས་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་ནི་ཡིན་གྱི། ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་འདིས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པར་སྨྲའོ། །འདི་ལྟར་སྔོ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་གྱུར་པའི། ། སྔོ་སོགས་བསལ་ནས་ནི། བོར་ནས་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཞན། །རྨ་བྱ་མཐོང་ངོ་ངོ་མཚར་ཆེ། །སྣ་ཚོགས་པ་ངོ་མཚར་དུ་འགྱུར་བ་དེ་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་མེད་པ་ལ་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་བསྟན་ཏོ། །བཅོས་མ་དང་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཀྱི་ངོ་བོ འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་གྱི་བློ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་དང་།དུས་མཚུངས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་མཚོན་ཅིང་ངེས་པ་དག་ལས་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཅི་འདྲ་བའི་བློ་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་དང་། རིམ་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་དེ་འདྲ་བ་ཚོན་ རམས་ལ་སོགས་པ་རིགས་མི་མཐུན་པས་བྱས་པ་བཅོས་མའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཀྱི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན། དོན་རྣམས་དུས་མཚུངས་ཅན་ཉིད་དུ། །མཚོན་པ་བྱེད་པའི་བློ་དག་གིས། །བཅོས་པའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལ་བློས། །གཅིག་ནི་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྫས་རྩོམ་པ་མེད་ པས་ཡན་ལག་ཅན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རིམ་ལྡན་དོན་སྣ་ཚོགས།ཡུལ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན། བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལ། གཞན་ནི་རིམ་མིན་དོན་གཅིག་ཅིའི་ཕྱིར་འདོད། གཉི་ག་ལ་ཡང་བློ་ནི་རིམ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། དོན་སྣ་ཚོགས་པ་ ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་བློའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་བཅོས་མའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལྟ་བུའོ། །བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལས་ཀྱང་བློའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཞན་ཡང་། བློ་རྣམས་སྣ་ཚོགས་ ངོ་བོའི་ཕྱིར།།བློའི་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དངོས་རྣམས་སྣ་ཚོགས་ངོ་བོ་ཉིད། སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །བློའི་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དེ་ཡང་། ཕྱེ་མ་ལེབ་ཁྲ་བོ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་མ་ཡིན། ཅི་དེ་ཡན་ལག་མིན། བློའི་ སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་གཞན།གང་གིས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་རྣམ་པར་བཞག་འདི་གྲུབ། སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཅི་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

我来翻译这段文本：
"此是黄色"等如是分别时，取孔雀尾羽者是支分的本性，而非有支分者的本性，如此他说此因不成。
以"如是蓝等"等来回答：
"如所见已成，
除去蓝等已，
舍支分者性他，
见孔雀稀奇。"
意思是未见到杂多成为稀奇。这表明由于无有支分者的本性而不可得自性。
对于取人造与非人造蝴蝶本性的自性识生起，由与对境相及同时性所表征与决定，从非人造蝴蝶的识分别为具蓝色相及无次第，如是表征由不同染料等所造的人造蝴蝶之本性为具杂多性。
如此，"诸义同时性，能表知识中，人造蝴蝶识"，由于一不构成异类实体故无有支分者，由于无有支分者性而不取，故具次第杂多义境。若是如此，于非人造蝴蝶，"他无次第一义何故许？"二者皆成为具无次第及杂多义之识。
论式为：凡是识本性为杂多者即是杂多，如人造蝴蝶。非人造蝴蝶也是识本性杂多。这是自性因。
又："诸识杂多性故，诸法杂多性"，由于识显现杂多性故，成立诸事物为杂多性。彼识显现杂多性于斑蝶中有，如是，为何此中非蓝等杂多？
岂非彼支分？当是识显现杂多性之因时，"差别因他，何立诸法差别？"意思是无有任何杂多性之因。

།གལ་ཏེ་སྣ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཅིག་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྣ་ ཚོགས་པའི་རྣམ་པར་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རི་མོ་སོགས་བློ་སྣ་ཚོགས་མིན། སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་སྟན་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །བློ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་མི་ མཐུན་རྣམས་རྩོམ་མེད་ཕྱིར།།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་གང་ལ་རིགས་མི་མཐུན་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཅན་ནོ། །རིགས་མི་མཐུན་པ་ཅན་དེ་དག་ནི་འབྲས་བུའི་རྫས་རྩོམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡན་ལག་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡན་ལག་གི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱང་ སྣ་ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་མི་རྩོམ་པའི་ཕྱིར།སྣ་ཚོགས་པ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་བློ་སྣ་ཚོགས་པར་འགྱུར། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་སོ་སོ་རེ་རེ་སྣ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རི་མོ་ ལ་སོགས་པ་ལ་སྣ་ཚོགས་པའི་བློ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།རི་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ལྡན་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཞིང་། དེས་བྱས་པ་ནི་དེའི་བློ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།འདི་ལྟར་ལྡན་པ་སྣ་ཚོགས་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་མེད་ཕྱིར་རོ། །ལྡན་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་བདག་ཉིད་ལ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཡོན་ཏན་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་རྣམས་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཡང་སྒྲའི་ཡུལ་ལྡན་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟ་ན་ཡང་།ཕྱེ་མ་ལེབ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་པ་བཞིན་དུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བཏགས་ཙམ་རྟེན་མ་ཡིན། ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ལྡན་པ་ཉེ་བར་བཏགས་ པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་དེ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་འདྲ་བས་སྣ་ཚོགས་པ་ཞེས་བརྗོད་ན། འདི་ལྟར་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཁྲ་བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་སོ་སོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གཉི་ག་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ ཐ་དད་པ་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཁྲ་བོའི་གཟུགས་ལ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རི་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་སྣ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若说"杂多"是有支分者的一个本性，是斑蝶等中取杂多相的自性识之因，而非蓝等本性的杂多，那么：
"绘画等识非杂多"，等字所摄取彩毯等。不成为杂多识。为何？"因无异类所构成"。凡是有蓝等异类差别者即是具异类者。彼等具异类者由于不构成果实体故，无有支分者。由于彼不存在故，其支分功德也不构成杂多的有支分者一体性故。
若无杂多有支分者一体性，如何成为杂多识？蓝等诸义各自也无杂多性，如是，绘画等中必定无杂多识。绘画等中无有支分者一体性。
那么是什么？若说有蓝等和合的杂多，由彼所作是其识，此理解不成。因为"和合非杂多"。为何？"因无色故"。和合以功德为自性，无有所谓色的其他功德，因为诸功德无有功德性故。
即使声境和合的本性非杂多，然而由于与斑蝶等中存在的有支分者杂多性相似故，如同杂多而假立为杂多。对此回答："假立非所依"，连接"和合"。和合非假立的对境。
如是，由于彼与杂多相似而说为杂多，然而蝴蝶中无有支分者的斑驳本性。于各各支分中也全无假立杂多性的任何因。若说二者皆是本性差别的假立因，不然，因为斑蝶的色中无杂多性，且绘画等中也无杂多性故。

།གཞན་ཡང་རི་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྡན་དོན་གཅིག་ལ་འཕྲོད་པ་འདུ་བའི་ཕྱིར། ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡིན་ པར་འགྱུར་ན།དེ་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ལ། འདུ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ཡན་ལག་དེ་རྣམས་སོ་སོ་ལ་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པའི་ལྡན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་སྟེ་དེ་རྣམས་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། རེ་རེ་སྣ་ཚོགས་ཡིན་ཕྱིར་ རོ།།དོན་གཅིག་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་དོན་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་རི་མོ་ལ་སོགས་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་རིམ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་སྐྱེ་ཞིང་དེ་ནི་སྣ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྲེ་བར་བྱེད་པའི་བློ་སྣ་ཚོགས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། རི་མོའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རིམ་བཞིན་དུ་ནི་བཟུང་བ་ལའམ། སྣ་ཚོགས་བློ་ཡིས་བསྲེ་མིན་ཞིང་། །བློ་སྣ་ཚོགས་པས་བསྲེ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དབང་པོའི་བློ་འདོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་བློ་དེ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་གང་གིས་དོན་དུ་མ་འཛིན པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་སྲེ་བར་བྱེད་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།དོན་དུ་མ་བློ་གཅིག་གིས་འཛིན་པ་ཐོབ་སྟེ། དུ་མ་བློ་གཅིག་གིས་འཛིན་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་ཅི་སྟེ་སྐྱེ་མཆེད་གཅིག་ཉིད་ལ་ཡང་། ཅིག་ཅར་དུ་མ་མི་སྣང་ན། །ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་ཡིད་ ཀྱི་བློ་དོན་དུ་མ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་འཛིན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དབང་པོའི་བློ་ཡང་རང་གི་ཡུལ་དུ་མ་འཛིན་པ་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡོད། དེ་ལྟར་ན་གང་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་རི་མོ་ལ་སོགས་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་གཅིག་མེད་པར་ཡང་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བ་ ཅན་གྱི་བློ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དོན་དུ་མ་ཅན་གཅིག་ཡུལ་དུ་མ་ཅན་གྱི་བློ་གཅིག་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་འགྲུབ་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་དོན་དུ་མས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྤྱིའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ངོ་། །གང་གི་ཚེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ཕྱིར་ཡང་དོན་སྣ་ ཚོགས་པ་ཅིག་ཅར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་བློ་རྟོག་པ་མེད་པ་འགྲུབ་པོ།།ཇི་ལྟར་བྱས་ནས་ཤེ་ན། རེ་ཞིག་འདིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ལ་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ།

又，若说绘画等中由于和合相应于一个所依义故而是假立，这也不合理。如是，若于蓝等诸支分有和合相应，则彼等各支分中无杂多性的和合，然而有蓝等自性，因为各各是杂多故。由于与一义无关联故，仅假立之义不合理。
虽然如此，若说绘画等的蓝等支分次第生起见，而彼是一个杂多性，由此生起混合的杂多识。对此：
"于绘画蓝等次第取，或非杂多识所混"，杂多识不能混合。如是，由于彼明显显现故，应许为根识。即使彼根识不生，然而若许由此生起取多义自性的混合，则得多义为一识所取，因为多由一识所取故。因说"何故于一处，同时多不现"，此说则成损坏。
如是，如同意识能取多义自性，根识取自多境有何相违？如是则彼皆不应理。因为如是于绘画等的蓝等中虽无一个杂多性本体，然生一个显现杂多的识，故成立多义一体入于多境一识。
因此，由于是多义所生故，也称为共相境识。当如是时，故又由于同时取杂多义故，成立无分别识。
云何？首先这里说分别识中无有明显显现。

།དེ་ལ་གུས་པ་མེད་པས་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་འདི་ལྟར་ཡང་། དོན་གཅིག་ལ་ནི་རྟོགས་པ་ན། །དེ་ལས་གཞན་པའང་ མཐོང་བར་འགྱུར།།གང་གི་ཚེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཅིག་ཅར་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་ལ། སྔོན་པོ་སྔོན་པོ་ཞེས་རང་གི་མིང་དང་འབྲེལ་བའི་སྔོན་པོ་གཅིག་ཁོ་ན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་། དེའི་ལོགས་ན་གནས་པའི་དོན་སྣང་བ་ཁོ་ན་དེ་དུས་དེར་རང་གི་མིང་དང་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིག་ཅར་མིང་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་དེ་དག་ལ་སྒྲ་དང་། མ་འདྲེས་པ་ཉིད་འཛིན་པའི་ཕྱིར། །མངོན་སུམ་རྟོག་པ་མེད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྣ་ཚོགས་སྣང་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གང་ཞིག་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་ནི་གཅིག་གི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ ལམ་ངེས་པར་སྨྲའོ།།སྣ་ཚོགས་སྣང་ཅན་དོན་རྣམས་ལ། །རྣམ་པ་ཐ་དད་ཅིང་སྣ་ཚོགས་པའི་སྣང་བ་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་གཅིག་ཉིད་མི་རིགས་ན་དེའི་ཚེ། རེ་ཞིག་བློ་དེ་གཅིག་ ཉིད་ལ།།ཇི་ལྟར་དུ་མ་སྣང་བར་འགྱུར། །སྣ་ཚོགས་པ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཡང་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གཅིག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ན་འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་དེ་དོན་དམ་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྐྱོན་འདི་ཡིན་གྱི། ང་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་མི་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གང་གསུངས་པ། །དེ་ནི་དངོས་སྟོབས་འོངས་པ་ཡིན། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སོ། །ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། གང་དེ་དངོས་པོའི་སྟོབས་ལས་འོངས་པའོ། །དེ་གང་ཞེ་ན། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་དོན་བསམས་པ། །གཅིག་དང་དུ་མའི་རྣམ་པ་གང་དག་ གིས་རིགས་པས་དཔྱད་པ་ན།དེ་ནི་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་དེ་དང་། རྣམ་པར་བྲལ་ཞིང་སྟོང་པར་འགྱུར་ཏེ། རང་བཞིན་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་རྣམ་པར་མི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཆོས་རྣམས་བདག་མེད་པར་བསྟན་པར་བཞེད་ནས། གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་གཅིག་ལ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འགོད་པར་མཛད་ དོ།།གལ་ཏེ་བློ་གཅིག་ལ་སྣ་ཚོགས་དེ་དོན་དམ་པར་ཅིར་འགྱུར། དོན་དམ་པར་བློ་སྣ་ཚོགས་པ་དེས་དངོས་བོ་ཡང་སྣ་ཚོགས་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདེན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲི་བ་པོའི་བསམ་པའོ། །བསྟན་བཅོས་མཛད་པས། དེ་ཡི་བློ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཅིག་དང་སྣ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།

对此不敬者又当说，如是：
"于一义若了知时，
亦当见到彼余者。"
当同时见到蓝等义时，以"蓝、蓝"与自名相连而唯取一蓝时，其旁所住之义虽显现，然彼时不与自名相连，因为不同时生起名与分别故。如是由于彼等取无杂声故，成立现量无分别。
以"具杂多显现"等说明某一杂多非一自性等论式决定。"具杂多显现诸义中"，于斑蝶等生起差别杂多显现的支分本性，由于是杂多相故若不应理为一体时，则："且彼一识中，如何显现多？"取杂多自性的识也由于显现杂多故，若不成一体，则所许因不定。
对此答：此过失是对胜义中许彼相者，于我则无，因为不如是许故。为显示此义：
"诸智者所说，
彼从事势来。"
是佛世尊说。何为何？彼从事物势力而来。其为何？
"如是如是思维义，
一与多相若观察，
即离彼相成空性，
不住于任何自性。"
此为语义。
为显示诸法无我，从他门立"一中杂多"等。若问：一识中杂多胜义中成何？胜义中由杂多识成立事物亦为杂多。如是成为真实，此为问者意趣。论师说："彼识亦不成"，因为一与杂多相违故。

།གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བ་དོན་དམ་པར་དེའི་རྣམ་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནན་གྱིས་འདོད་པར་བྱ་སྟེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་དང་དུ མ་ཉིད་དག་གི་གནས་པའི་རྟེན་དོན་དམ་པར་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མ་གཏོགས་པར་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་བློ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་གཅིག་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། སྣ་ཚོགས་པ་མ་ལུས་པ་ཡང་རྫས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་ ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་རྣམ་པ་དུ་མ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་གལ་ཏེ་འདི་བདག་དོན་འདོད་ན། དེའི་ངོ་བོ་ཅན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དག་ཀྱང་། དེའི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་གསལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དོན་དམ་པར་གནས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལ་བདག་གི་འགོག་པར་བྱེད་ པས།ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་དོན་གྱི་རྣམ་པ་སོ་སོར་སྣང་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ཕྱིར་དོན་དང་སྟེ། གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དག་དང་། ཤེས་པ་ལ་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡང་། རགས་སྣང་མ་ཡིན། གང་འདིར་རགས་པའི་རྣམ་པར་སྣང་ བ་དེ་ཕྱིའམ་ནང་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་རགས་པར་སྣང་བ་དེ་གཅིག་གམ་དུ་མར་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་གཅིག་ལ་རགས་པར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རགས་པ་གཅིག་ཉིད་ནི་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན། ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་པོ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསལ་ཟིན་ཏོ།།དེ་དག་ཉིད་རགས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མང་པོ་ལ་ཡང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གཟུགས་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེ་ལ་གང་ཤེས་པ་རགས་པར་སྣང་བའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་པ་ལ་ཡང་དེའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདྲ་བར་འགྱུར།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ནི་མེད་མོད་ཀྱི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཅན་དོན་དམ་པར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ནང་གི་ཡོངས་གཅོད་ནང་གི་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་འཛིན་པའི་ རྣམ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།ཆ་འདི་གང་ལས་གཞན། ཕྱི་རོལ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དཔྱད་ནའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པ་དང་མེད་ཀྱང་རུང་། བློ་ངོ་བོ་གཉིས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་གྱི། བློ་གཅིག་ལ་དོན་དམ་པར་རྣམ་པ་དེ་གཉི་ག་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་ ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ།

若是一体，则胜义中非杂多本性者亦显现为杂多相，胜义中彼等相亦不存在，应当坚持此义，因为一性将成过失故。胜义中除差别与无差别外，一与多性的所依处皆不存在。
若于胜义中许识为杂多且是一体时，则一切杂多将成一实体。如是则有同时生起等过失。是故若是一体则非具多相。然若此欲求自义，则非彼本性者亦由彼本性门而明显，若彼即是胜义中住的真实性，则我遮破有何所为？应当如是了知。
因为如是义相各别显现非真实性故，于所取义及能取识中，非粗显。此中粗相显现于外或内皆不存在。如是粗显为一或多耶？首先非一粗显，因为已遮破粗一性故。于何处有？已如前遮破有支分者任一一体性。
彼等如是粗相亦不存在于多，极微色中不存在识所显现的粗相。和合中亦无彼一体性，则何以成相似识？
虽然如是，若说外境虽无，然识自身显现为二相于胜义中存在。彼亦不应理。如是内遮止内自性一体遮止，能取相之体验是决定。此分位外何有他？如外而住，是诸愚者所观察。
不论外境有无，识皆是二体性，然于一识胜义中二相皆不应理，因为一性将成过失故。

།ཅི་སྟེ་ཡང་དེ་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་སྣང་བར་གྱུར་པ། བློའི་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། བློའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་འདིའི་ཤེས་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་བས་ན། བློའི་དོན་དང་འདྲ་བ་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ནང་དུ་ འདུས་པ་ནས་གཞན་འདྲ་བ་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།བློ་ཉིད་བློར་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་གི་ཆས་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དོན་དམ་པར་དེ་ཐ་དད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་། ཐ་དད་མེད་ཅན་ཤེས་པ་ཡི། །དེའི་ཡང་གང་འདི་ཐ་དད་སྣང་བ་དེ་བསླད་ པ་ཡིན།རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །ཤེས་པ་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་དེ་ལ་གཅིག་ཀྱང་འཛིན་པའམ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་མེད་པ་ན་ནན་གྱིས་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། གཉི་ག་དག་ཀྱང་ཉམས་པར་འགྱུར། གཟུང་བ་ཉིད་དང་འཛིན་པ་ཉིད་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་དེ་དག་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ལ་གཉི་ག་མི་འཐད་པ། དེ་ཕྱིར་གཉི་གས་སྟོང་པ་ཉིད། ཤེས་པ། དེ་ཡིས་དེ་ཉིད་དེ་ཉིད་ཡིན། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའོ། །དེ་ནི་བསླད་པ་ཉིད་ཡིན་ནའང་། གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དག་སྟེ་གཟུགས་དང ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པའི་རྟེན་གྱི་སྒོ་ནས།རྣམ་པར་གཞག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་རྣམས། ཐ་དད་ཀྱང་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་བསླད་པ་སྟེ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། དངོས་རྣམས་ཐ་དད་གནས་པ་འདི། །དེ་ཐ་དད་རྟེན་ངང་ཚུལ་ཅན། །གཟུང་ བ་དང་འཛིན་པ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ཅན་ནོ།།བློའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ནི། དངོས་པོ་རྣམས་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པར་རྣམ་པར་གནས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་རྣམས་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མེད་པ་གང་ལས་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་ པ་ཡང་ངོ་།།དེ་ལྟར་ན་སྔར་དམིགས་པར་མ་གྱུར་པ་ཕྱིས་དོན་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་དམིགས་པ་སྐྱེས་པ་ན། དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བ་ནི། ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་དམིགས་པའི་སྣང་བ་དང་བྲལ་བ་ན། འགག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་གང་གི་ཚེ་གང་གིས་ དམིགས་པ་དང་གང་དམིགས་པ་དེ་གཉི་ག་མེད་པའི་ཕྱིར།འབའ་ཞིག་ཀྱང་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བ་ལ་དམིགས་པའི་རྟེན་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

若彼显现为所取相而非识显现时，则非识境相，如是仅从经验存在而言，不能说"此是此识"，故应许识与义相似。彼亦从内摄后无有异相似，如是识自显现为识。
由于非住于一识之分位故，胜义中彼非差别。又：
"无差别之识，
彼复现差别，
即是颠倒性，
如同眼翳识。"
于彼一体识中若坚持无一所取能取相，则二者皆成过失，因为所取性与能取性互相观待而安立故。
由于如是于识中二者不应理，故空于二者。识即是彼之真实性，远离所取能取。虽彼是颠倒，然当识中无所取能取相时，彼等色受等境与有境相依门所安立诸相，虽差别且杂多，然是颠倒即迷乱。
何故？如是：
"诸事住差别，
彼依差别性。"
是所取能取差别之因。识显现差别与无差别，是诸事差别与无差别住之因。若彼皆非，则诸事差别与无差别从何而有？如是生等亦然。
如是先前未得境，后生起取义相自性之所缘时，彼境之了解生起，复离如是相所缘显现时，则立灭名言。由于能缘所缘二者皆无故，唯一亦非所缘，因为无所取能取相故。尔时非依生所缘故，是为决定。

།དངོས་པོའི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་འབའ་ཞིག་ བསླད་པ་ཡིན་པར་མ་ཟད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།རང་བཞིན་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཟུང་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཅུང་ཟད་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ དང་མཚན་མར་འཛིན་པས་ན་འདུ་ཤེས་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་པས་ན་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའོ།།གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཅུང་ཟད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཚན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེའི་ཕྱིར། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་ པའི་རྣམ་པར་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།གཟུང་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ལས། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཞན། །ཉིད་དུ་གཞན་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པའི་འབྲེལ་པ་མ་གཏོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་ པའི་རྣམ་པ་དེ་དག་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མཚན་ཉིད་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ཞིང་། མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་མེད་པར་རབ་ཏུ་བཤད། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།རང་བཞིན་མེད་པར་རབ་ཏུ་བཤད། །མཚན་ཉིད་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཁས་ལེན་ན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཅན་ཏེ་འདི་ལྟར། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་བྱེ་བྲག་གི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཔེར་ན། སྤུངས་ པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན་སྤུངས་པའི་དོན་ནི་ཕུང་པོ་དང་།མཆེད་པར་བྱེད་པས་ན་མཆེད་པའི་དོན་ཏེ་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དོན་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་ཀྱི་དོན་ནི་ཁམས་ཀྱི་དོན་ལྟ་བུའོ། །མཚན་ཉིད་དེ་ཐམས་ཅད་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཏེ་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཅན་ནོ། །བྱེད་པ་དེ་ཡང་སྒྲོ་བཏགས་ པ་ཡིན་ཏེ།ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། བྱེད་པ་དེ་ཡང་དེ་ཉིད་མིན། །རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེས་ཀྱང་དངོས་པོ་དེ་དག་མཚན་ཉིད་བྲལ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ།

不仅事物的差别与无差别唯是颠倒，且为显示由于无自相故亦无自性，故说："从所取能取相"。略说有境性即是相，如由了别故名识，由执相故名想，由领受故名受等如是等。色等略成为境，如其自性安立为相，故生起随顺境与有境、所取能取相之自性。
"从所取能取相，
诸事物之相，
异于彼非有。"
除所取能取相关联外无有相，由于所取能取相非真实性故，胜义相亦全无所有。是故由于相以自性空故，以自性空，又由是相故，广说无自性。诸佛世尊由是相故，广说无自性，因为是如是相之自性故。
复次，若许外境，一切法亦无相，如是：蕴等别相，如积聚义是蕴义，由生长故是处义即生处义，由能生故是源义即界义。彼一切相皆具作用差别，即作用差异。彼作用亦是增益，因为一切法无作用故，胜义中不存在。如是：
"彼作用非真，
是无自性。"
由此因故，彼等事物离相即无相。

།དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཀྱིས།གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མཛད་པ། དེ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་མཛད་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟའི་རང་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདག་ཉིད་ ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་སོ་སོར་ངེས་པའི་སྒོ་ནས།གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དོན་དམ་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བར་བྱེད་པའི། རྣམ་རིག་དེ་བཞིན་མིན་རྣམ་པར། །སྐྱེ་འགྱུར་རོ། །གང་དག་ཅེ་ན། མ་རིག་པས་བཅོམ་བདག་ཉིད་ཅན། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མི་ཤེས་པ་མ་སྤངས་པ་ཅན་ གྱིའོ།།འདིས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་རྣམ་པ་ཡང་ཅི་དང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རབ་རིབ་ཅན་སོགས་བཞིན། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། ཅིའི་ ཕྱིར་ཡུལ་ངེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན།ཇི་ལྟའི་རང་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལྟོས་པར་བྱེད་པས་ན་ལྟོས་པ་སྟེ་ལྟོས་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །རྐྱེན་གྱི་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ན་ཡང་རྣམ་པར་རིག་པ་རང་དབང་ གིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རིག་པ་ལ་ལའི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་འགའ་ཞིག་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྐྱེན་གྱི་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཉེ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་འཁྲུལ་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ས་ བོན་མེད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་དེའི་ས་བོན་འདི་ཉིད་ཅེས་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དང་མཚུངས་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། མེད་པར་ཁྱད་པར་ མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་ན་དམིགས་པའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་རྨི་ལམ་ན་དམིགས་པ་དེ་ལྟར་སད་པ་ན་ཡང་།སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེས་བུ་མཐོང་བ་པོ་བཞིན་ནོ། །མེད་པ་འདི་དག་ལ་བྱེ་བྲག་ཅི་ཡོད་དེ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་གཏན་ནས་ མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ།མངོན་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་ནམ་འདི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་འཁྲུལ་པ་ས་བོན་མེད་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ཅན་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ།

诸事物虽无自性，然世尊安立色等各别相，为显示依所见而作无相违故，说："随各自缘观待"等。依如其自性所见各别决定门，于色等如胜义而见的认知，"非如是相而生"。何者？为无明所损自性者，即凡夫未断非烦恼性无知者。此说颠倒显现之因。
颠倒相复是何等？"如眼翳等"，如同眼翳等生起颠倒分别相。若识不观待外境，为何由境决定等门而转？说："随各自缘观待"，由观待故名观待，即由彼观待。意为随如其缘自性观待。虽无观待外境，然识由自力而转。
若问何者？是某识相续转变生起之因。如是显示随缘自性临近而生起某相。彼颠倒迷乱虽非一切方面无种子，然不能说此即其种子，因为与心心所相应自性故。
若问：不能说之自性如何存在？若彼不存在时，由无差别故，如梦中所见诸人之梦境，如是醒时亦应有生死等一切名言转起，如见人者。此等无中有何差别？石女儿等全无自性亦应生死，如所欲见人，然此亦非，因为无差别故。如是无种子迷乱亦不应有颠倒显现转起。

།དེ་ནི་དེ་ཉིད་རིགས་ཅན་མིན། གང་དག་གིས་ཤེ་ན། མཆོག་མཐོང་ མིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས།སངས་རྒྱས་ལས་གཞན་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པས་བསླད་པའི་གནས་སྐབས་ཅན་དག་གིས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཁོ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཁྱེན་གྱིས་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པ་ཉིད་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཇི་ལྟར་ མཐོང་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་མཛད་པ།དེ་ལྟར་ན་ཞེན་པ་མངའ་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མཆོག་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ན། གཟུང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་སྨོས་པ་ལ། མཆོག་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་ནི་བཟུང་དང་འཛིན་པའི་བསླད་པ་དག་མེད་པར་ མེད་ཕྱིར་རོ།།རྟག་ཏུ་བཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པས་བསླད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཐོང་བ་དང་བསླད་པ་དེ་འདྲ་བ་ནི་མཆོག་དང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལ་གཉིས་ཀྱིས་དབེན་པ་མཆོག་མཐོང་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། གཉིས་ཀྱི་བག་ཆགས་ རྩ་ནས་བཏོན་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཚེ་དེ་དག་གིས་གཉིས་ཀྱིས་དབེན་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་གཉིས་ཀྱིས་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ཏེ་དེའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་དོན་བཏང་སྙོམས་ཅན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་མཚན་ཉིད་དང་ བྲལ་བ་བཏང་སྙོམས་སུ་མཛད་པ་ཅན།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་གླང་ཆེན་གཟིགས་སྟངས་མཛད་ནས། གླང་ཆེན་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཟིགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མི་གཟིགས་པ་ལྟར་སྟོན་པ། འཇིག་རྟེན་ཐུགས་ནི་འབའ་ཞིག་གིས། ཕྱི་རོལ་སྤྱོད་ལ་ འཇུག་པ་མཛད།ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་སྣང་བར་འགྱུར་བའི་དོན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་སྣང་བ་དེའི་ངོར་མཛད་ནས། ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་རྟོགས་པར་གྱིས་ཤིག་།ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ལས་བཟློག་པ་ལ་འཛིན་པར་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་ འཇུག་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་རིལ་པོར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་བཟློག་པའི་ཐབས་སུ་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་དེ་གནས་པ་ཡིན་ནོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་ཉི་ཤུ་དགུ་པ། ཇི་ལྟར་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་གཅིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གནས་པ་ཡིན་ནོ།

"彼非真实性类"。由谁？由一切非见胜者。除佛陀外，为所取能取所染污状态者，唯佛了知真实性，余者不能。虽佛世尊分别颠倒相，然随所见而安立，如是显示有执著因。
若非见胜者不能真实，故说"所取"等。彼等非见胜者无离所取能取染污故。由常为所取能取相所染污故，如是见与染污非为殊胜。彼等若无离二胜见，如何能知真实性？因为未从根本断除二取习气故。
当彼等见离二时即见真实性，因为此具离二相故。是故，于真实义舍离者，即于真实义离相而作舍离者，诸佛世尊如象王观察，虽见义之真实性如象，然示现如自身不见。
"唯以世间心，
趣入外行境。"
随世间显现义作执著显现之面，而说："如其显现而了知，勿执著违背显现。"如是趣入内外诸事相之安立。如是安立亦为遮遣求彼义者执为实有等之方便而说，此为所住。
《量评释疏》第二十九品：如是显现杂多自性之识，云何是一，此为所住。

།དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་པ་དང་བློ་སྣ་ཚོགས་པ་དག་ཀྱང་སྐྱོན་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། རྣམ་པ་གང་གིས་བློ་གཅིག་ཡིན་པར་བརྗོད་ཀྱི། གཟུགས་སྣ་ཚོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་ མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།ཤེས་པ་སྔོ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ལ། སྔོ་སྣ་ཚོགས་སྣང་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ། ཤེས་ཁྱད་པར་ཡིན་ཤེས་པའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ གྱི།གཞན་རྟེན་མིན་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་བཞིན་དུ་དོན་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྣ་ཚོགས་པར་མཐོང་བ་དེར་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་འདྲ་བར་གྱུར་པ་དེ་དེ་ལས་གཞན་པའི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཡན་གར་བ་མཐོང་ནུས་མ་ཡིན་ཏེ། དེར་སྣང་ བ་ན་དེ་ལས་གཞན་པ་ཤེས་པ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ངེས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དང་།གཅིག་མི་སྣང་བས་ཀྱང་གཞན་ཡང་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་འཇལ་བར་བྱེད་པས། དེ་ལ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལས་གཞན་པ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ སྔོན་པོའོ།།འདི་སེར་པོའོ་ཞེས་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར། འབྱེད་བྱེད་པ་ན་ཤེས་པ་དེ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར། དོན་ཉིད་ལ་དེའི་ཤེས་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་བས་ན་རྣམ་པ་གཅིག་སྣང་བར་གྱུར་པ་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་པའམ་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་བྱེད་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་སྣ་ཚོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ ཆོད་པ་ན་ཡང་།གཞན་ལ་འཇུག་པ་ཉིད་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དོན་ཡང་ཅིག་ཅར་རམ་སོ་སོ་ནས་འཛིན་པར་འགྱུར་ན་ཤེས་པ་ནི་དེ་ལྟར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་སྣང་གང་ཡིན། །དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཉམས་མྱོང་འགྱུར། །རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་། དེ་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་པ་གགས་བྱེད་པ་ཡོད་ན་ ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་གཅིག་ངོ་བོར་འགྱུར། གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །སེམས་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་མཐོང་བའོ། །རྣམ་པ་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་སྟེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བར་ནུས་པ་ཅན་དེ་ནི་གཅིག་གི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གཏན་ ཚིགས་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཞུགས་པ་མེད་པས་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ།

如是，虽然杂多色与杂多识过失相同，为显示以何相说识为一而色非杂多，因此因不成不定故，说"识青等"。于杂多识中，显现杂多青等，是识差别，即成为领受自性之义。彼即是一，非依他，因为是识自性故，如同一识，不依其他义。
见为杂多，具如是显现自性者，不能见彼之外黄等显现差别独立，因为显现时，彼之外一识自性一切亦必定显现故，由一不显现故余亦不显现故。如是，当度量者，于彼青等相之外黄等中分别"此是青，此是黄"时，如是如是分别时不寻求彼识，因为彼非其自性故。
若问何者？趣入义。即其识趣入义之义。是故，当显现一相时，亦非一切或少许，如是于识不能作青等显现差别。如是外境亦非杂多。如是，虽断定青等一者，由见趣入余故，义亦应同时或各别执取，然识非如是执取。如是：
"识如何显现，
即如是领受。"
任何相亦非有碍于彼之外相。如是成一自性，即成一。心见为杂多，相为杂多，即显现领受自性杂多。
是故，能分别杂多者非一自性，此因具差别故，由无入不同品故非不定，此为密意。

།བློ་སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་། རྨ་བྱ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དེར་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་ པ་སོ་སོ་ཐ་དད་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཕྱི་རོལ་སྣ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་གྱི། བློའི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ན། ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་རས་དང་རྨ་བྱ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེ་ཆོད་པ་ནི་གཞན་མ་ཆོད་པ་ཐ་དད་ པར་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་།ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་ཡིན་གྱི། ཡན་ལག་ཅན་གྱི་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་རས་དང་རྨ་བྱ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་རས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རས་ སོགས་གཟུགས་ནི་གཅིག་ཡིན་ན།ཁས་ལེན་ན་དེ་ལྟར་ཐ་དད་མེད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །རེ་ཞིག་ཡན་ལག་ཆོད་པ་ཅན་གྱི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོར་འཛིན་པའི་བློ་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། སྣ་ཚོགས་ པའི་ངོ་བོ་སྣང་བ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ན།འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། དེ་ནི་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་དེ་དང་དེ་ཐ་དད་པར་བཟུང་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡན་ལག་རྣམས་བཟུང་བར་གྱུར་པ་ན། ཇི་ལྟར་ བློ་ལ་ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་སྣང་བ་དེ་ལྟར།ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡང་ཐ་དད་པར་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཐ་དད་ཅན་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་རྣམས་རྣམ་ཕྱེ་བས་ན། བློས་ཐ་དད་པར་བྱས་པ་སྟེ། བོར་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐ་དད་ མེད་ཅན་ནི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཞན་མི་མཐོང་།ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པ་ལའོ། །འདིས་ནི་དེ་མེད་པ་ལ་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་བསྟན་ཏོ།

虽非如执持杂多识相般分别，然执持孔雀等杂多，因为于彼执持青等各别差异故。是故外境是杂多自性，而识非是，因为其显现虽是杂多，由互相执持差异故。
于彼外在布匹与孔雀等中，断定青等一者而执持其他未断定差异者，亦是诸支分之色，非有支者，何以成杂多？是故布匹与孔雀等有支者是一自性。
若如是，当布匹等是一自性时，"布匹等色若是一，若许尔，则成无差异。"如是成者，即如识有杂多相而成。首先，执持断定支分之有支自性的识亦将无差异，意为将成为显现杂多自性无不圆满者。
然非如是，是故彼非一性。岂非已说执取彼彼支分自性差异耶？若如是，当执取诸支分时，如于识显现支分自性，有支自性亦应由自性门而执取差异。如是具差异者，由分别色等支分自性故，由识作差异，意为舍弃。无差异者，不见有支自性之异，即异于支分自性。此说于无彼时不得自性。

།གཞན་གྱིས་ཇི་ལྟར་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་མཐོང་བའི་ལམ་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བསགས་པ་ན་ཡང་དེ་དག་ཉིད་ ཡིན་པས་ན།གལ་ཏེ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་མེད་པར་འགྱུར་ན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལ་ཡང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་ན་ཡང་། གལ་ཏེ་སོ་སོ་རེ་རེ་ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་ལས་གཞན་དང་གཞན་ལས། སྐྱེ་ཕུལ་བྱུང་བར་ གྱུར་པ་ན།མང་པོ་བློའི་རྒྱུ་ནི་འགྱུར་བ་ལ། དེའི་ཚེ་འགལ་བ་དག་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད། གང་གིས་ན་ཡན་ལག་ཅན་རྟོགས་པར་བྱེད། ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དབང་པོ་ལ་སོགས་བཞིན། དཔེར་ན་བདག་དང་དབང་པོ་དང་ཡིད་ལ་སོགས་པ་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ པ།ཕྱིས་ཕན་ཚུན་ཚོགས་ནས་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པས་བཟློག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་དབང་པོ་ལས་བདས་པ་ཕྱིས་ཀྱང་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་གཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ཅི་ཡང་མེད། དེ་ལྟར་ ན་རྒྱུར་གྱུར་པའི་དོན་དེ་ལ་གང་གི་རྣམ་ཅན་བློ།དོན་གང་གི་ངོ་བོའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་བློ་དེའི་གཟུགས་དེ་ནི་གཟུང་བར་བརྗོད། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་འཇོག་པར་ནུས་པ་རྒྱུ་ཉིད་ནི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །དུ་མ་ཅིག་ཅར་གཟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཅིག་ཅར་དུ་མ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་ རང་གི་ཡན་ལག་བཅས།།ཅིག་ཅར་ཡན་ལག་ཅན་བཟུང་ཡིན། །འདི་ཡང་དུ་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་མ་ཡིན་ན། གཟུང་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་མཐོང་མེད་པར་ནི། བ་ལང་ཤེས་པ་མཐོང་བ་མེད། །ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་རྣམས་གཟུང་བ་མེད་པར་ བ་ལང་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དུ་མ་གཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་གཙོ་བོ་དག་།ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་འདོད་ན་ཡང་། །ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་མེད་པར་གྱུར་པ་རྫས་དུ་མ་འཛིན་པ་མི་འདོད་ལ་ཡོན་ཏན་དང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་དུ་མ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

如他人所说，如何超越感官的极微各别差异不成为见道，如是积聚时亦即是彼等，故若无有支自性，则全无所见。对此所说，虽于各别极微无能，然若由互相接近等缘，从异异生起殊胜时，多成为识之因，尔时有何相违？由何了知有支？如何相似？如同根等。
譬如我、根、意等各别差异不能生识果，后互相和合而生彼，如是虽成，然极微等是因性故非能遮遣，先前超越根者后亦不成境。彼除因事外无余所取他法。如是于成为因之义中，随何相识，随顺何义自性之识，彼相即说为所取。如是能安立者，因性即是境。
所说不能同时取多者，若不同时执多，云何"同时取有支，及其自支分"？此亦由是多性故不应取，然亦是所取，如是"若不见垂胡等，不见有牛识"。无取垂胡等支分则无见牛，如是即是取多。
虽如是，"若许同时取，德性与主性，"互无差别之多实物不欲取，亦非德性与主性之多。

།ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་ པའི་ཡན་ལག་ནི་བ་ལང་གི་རྫས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པས་ན།དེ་དག་ལྷན་ཅིག་འཛིན་པའི་རིགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་རྡུལ་ཕྲན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལྷན་ཅིག་འཛིན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གང་གི་ཚེ། ཡན་ལག་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པ་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེས་བུས། ཇི་ལྟར་རྭ་ཅན་དང་ལྐོག་ཤལ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ཁྱད་པར་དུ་མའི་འབྲེལ་བའི་ངེས་པ་ཅིག་ཅར་བྱེད་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཡན་ལག་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་གཅིག་ཉིད་འཛིན་པར་འགྱུར་གྱི། ལྷག་མ་དག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡན་ལག་རྫོགས་ཅན་དེ་ལས་གཞན་པའི ཡན་ལག་དང་ལྷན་ཅིག་མི་འཛིན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡན་ལག་དེ་དག་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཞིའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཞིང་། ཡན་ལག་ཅན་ཡང་། ཡན་ལག་རེ་རེ་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གཅིག་པོ་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལས་གཞན་པའི་ ཡན་ལག་དང་ལྷན་ཅིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཡོན་ཏན་སོགས་ལྡན་ཅིག་ཅར་ཡང་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་ནི་སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གང་ཡིན་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། སྤྱི་ནི་རྣ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། །ལས་ནི་གཡོ་འགུལ་ལ་སོགས་པའི། ཁྱད་པར་དེ་ནི་རྫས་མ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡན་ལག་རྣམས་ལ་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་རྫས་འདུ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དོན་གཅིག་ལ་མངོན་པར་འབྲེལ་པས་འཛིན་པ་ཡིན་ན། གང་འགའ་ཞིག་གིས་འགའ་ཞིག་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། བརྒྱུད་པས་འབྲེལ་པ་ རྟོག་པ་ན་ཐམས་ཅད་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྱད་པར་དང་ནི་ཁྱད་པར་གཞི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡན་ལག་རྫོགས་པ་ཅན་གྱི་ཡན་ལག་ཅན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་རྣམ་པར་ གཞག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་གཞན་དབང་ཁྱད་པར་ཉིད་དམ་ཁྱད་པར་གྱི་གཞི་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་བ་ལང་གི་རྫས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་རྭ་ཡིན་པ་ལྟ་ བུའོ།།དེའི་ཚེ་བ་ལང་རྭ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་རྭ་ཅན་འདི་ཉིད་ཁྱད་པར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། བ་ལང་གི་རྭ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྭ་ཉིད་གཙོ་བོ་ཡིན་གྱི། བ་ལང་གི་རྫས་ནི་ཕལ་པ་ཡིན་ནོ།

垂胡等支分是牛实物的差别，故应同时执取，而极微非如是，故不应同时执取。若如是，当一具差别支分之人，如何了知"具角及垂胡"时，由不能同时决定多差别关系故，唯取一具差别支分，余者则否，不与具全支分之外的支分同时执取。
如是彼等支分非互为差别基事，有支亦由一一支分差别近住，如是与彼一者同时执取，而非与彼之外支分同时。亦同时执取具德等，德即显现等德性之青等自性，总即耳性等，业即动摇等。彼差别非实物，如是不与彼同时执取。
诸支分具德等实物和合，如是由于一义明显关联而执取，由某者执取某者，思维间接关联时，由有与一切同时关联故。
以"差别与差别基"等，建立不执取具全支分之有支之教。非差别基安立。若问何者？当欲说他所依为差别性或差别基性时，成为差别与差别基，如是例如牛实物之差别是角。尔时牛具角。当此具角即是差别时，是牛角，如是角即是主要，而牛实物是次要。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་གཞན་དབང་ཕྱིར། ཡན་ལག་ཉིད་དུ་གཟུང་ བ་གང་།གང་ཁོ་ནའི་ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་གང་། དེ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་འགྱུར། ཁྱད་པར་ཅན་གཟུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞི་འཛིན་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་མ་ཡིན་པས་ན་ཡན་ལག་ལྷག་མ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། བ་ལང་མ་རྫོགས་པ་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། ། གང་ཅིག་ཅར་དུ་མ་མི་འཛིན་པ་དེའི་ཚེ། གཞན་དང་གཞན་མཐོང་བའི་ཡང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཅིག་ཅར་སྐྱེས་བུའི་བློ་གཅིག་འགྱུར། བུམ་པ་མཐོང་བ་ན་ཡང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁྱེད་ཀྱིས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ལས་སྣམ་བུ་ལ སོགས་པ་ཐ་དད་པར་འདོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དངོས་པོ་ཙམ་གྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་ཅེས་བྱ་བའི་ཡོན་ཏན་ནམ། སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ནི་བློ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་དངོས་པོ་རང་ཉིད་ནི་དངོས་བོ་གཞན་ལས་ཐ་དད་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་རང་ཐ་དད་མེད་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་བློ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འགྱུར་ན། ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའང་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིག་ཅར་དོན་དུ་མ་རྟོགས་པར་ཐལ་བས་འཛིན་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ གཞན་དང་གཞན་མཐོང་བ་ན་ཡང་བློ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་སོགས་ཐ་དད། །འཛིན་ན་སྣ་ཚོགས་ཉིད་རྟོགས་འགྱུར། །སྔར་རྫས་འབའ་ཞིག་མཐོང་ཞིང་དུས་ཕྱིས་ཡོན་ཏན་དང་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་རྫས་ཐ་དད་པའི་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཅན་ཡང་ཡིན་པ་དེའི་ ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན།སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པའི་རྫས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་དག་ལ་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པས་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བླ་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་ཡང་དེའི་འབྲེལ་པ་ཅན་ནི་འཆོལ་བར་འགྱུར། སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་རྣམས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་འབྲེལ་པ་ཅན་རྣམ་པ་འཆོལ་པར་འགྱུར་ཏེ། སྤྱི་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རྫས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཞན་ཉིད་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ བའི་དོན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི་རྟེན་དང་བཅས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིག་ཅར་དོན་དུ་མ་འཛིན་པ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

如是由差别与差别基欲说他所依故，所执取为支分者，唯由彼成为何者之差别，亦由彼执取。执取具差别者，如是执取差别与差别基，非他故，由无了知余支分故，将见不圆满牛。
当不同时执取多者时，见异异之瓶等事物时亦成一补特伽罗识，见瓶时亦将了知布等。如是，汝不应许瓶等实物自性异于布等，因不许仅由事物而有自性之识故。量等德性或总等差别，是识差别之因故。首先，事物自身非异于他事物，因事物与他事物自无差异故，非因生起差别识。
若无德等差别，亦不执取德等差别，因由同时了知多义之过失故无执取。是故见异异时亦成一识。虽如是，"若执取德等差异，则了知杂多性。"先见唯实物，后时德与总等实物差异具和合关系故，将了知杂多性。
由总等差别不与一关联故，如是由彼成差别之实物成差异，如是于彼等成差别了知。如所说由相差别即是了知差别，虽如是，如是了知时，其关联者将成错乱，布等诸实物之关联者德等，彼等关联相将成错乱，意为由他总等门将执取实物他差别性。
如是唯执取德等，非具所依，因有同时执取多义之过失故。

།ཇི་ལྟར་གཟུང་བའི་རྫས་ལ་འདུ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྫས་མང་པོ་མཐོང་བ་ན་རྣམ་པར་ གཡེངས་པ་ལས་གཞན་ཡང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།སྤྱི་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཀྱང་རྫས་ཁྱད་པར་ཅན་གཞན་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། འབྲེལ་པ་ཅན་འཆོལ་བ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ཅན་དག་གིས་ཀྱང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་འདོད་པའི་དེའི་སྒྲ་དང་། སྒྲ་སྒྲོགས་པ་དེ་དག་ནི་སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དུ་མ་ཉིད་ཡིན་ཕྱིར། ཅིག་ཅར་དུ་མ་འཛིན་པ་གྲུབ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བཀོད་པ་ཅན་རྣམས་མི་འཛིན་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཀོད་པ་དེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། བཀོད་པ་འཛིན་པ ན་བཀོད་པ་ཅན་ཡང་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་བཀོད་པ་འཛིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བཀོད་པ་ཅན་ཡང་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། སོར་མོ་བཀོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཁུ་ཚུར་འཛིན་པ་ན་སོར་མོ་འཛིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་འདིའི་ཡང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་ སྒྲ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཆོས་ཅན་དུ་མའི་ངོ་བོ་དབང་པོ་ལས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཅན་ཆ་མེད་པ་གཅིག་ནི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱང་ལྡོག་ཆོས་ཅན་ཁམས་གསུམ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་བུམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་དང་གང་ལས་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ལས་ལྡོག་དེ་ལས། ཐ་དད་རྟོགས་པའི་ཐ་དད་ཅན། །དེ་ནི་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པའི་ ཡུལ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པའོ།།དུ་མའི་ངོ་བོ་གང་ལ་དེས་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གང་དང་གང་ལས་ལྡོག་པ་དེ་དང་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལ་ལྟོས་ནས། སྣམ་བུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་དེ་ཙམ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ གྱི།།བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོས་ཅན་དེ་དོན་དམ་པར་ཆ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ངོ་བོ་ཐ་དད་དེ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐ་དད་པའོ། །བརྟག་པ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ།

如于所取实物，不必定执取具和合之总等，因见多实物时，由散乱而见他故。由总等差别亦了知他具差别实物故非决定，如是关联者错乱。
数论师亦许声等自性为一，其声与发声，由具萨埵等自性故是多性，成就同时执取多。何以故？若不执取乐等布设者，则不应执取乐等布设之声等故，执取布设时亦执取具布设者。
比量为：若执取何者之布设，则亦执取彼具布设者，如执取以手指布设为相之拳时执取手指。此补特伽罗之耳等亦执取具乐等自性之声等，此为自性因。
以"从一切"等，说明具多法性之境不从根以一切行相了知。无分一法性非自性差异，然从一切返，具三界差异自性之瓶体性，从何何返于布等他体性，由彼"了知差异具差异，"彼从布等返境之差异即从彼差异。
具多自性由彼了知通达差异者，说为彼。依于从何何返之彼彼差异，仅了知增益为非布等之法，而具瓶等相之法性胜义中非具分。自性差异即法性之差异法。若是分别，则是分别识之境，非无分别心之境。

།དེ་དག་ཅི་དང་འདྲ་བ་ ཡིན་ཞིང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཅི་འདྲ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞེ་ན།རེས་འགའ་འབྱུང་བ་སྣ་ཚོགས་མིན། །སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་ཡང་ཤེས་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཐ་སྙད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་བཏགས་པ་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་ཐ་སྙད་ཀྱི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་ལ་འཇུག་པར་ནུས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་ཀྱི།དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི། ཆོས་ཅན་གཅིག་གི་ངོ་བོར་ངེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་འཛིན་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྣ་ཚོགས་པ་ མ་ཡིན་པའི་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བཤད་དོ།།རེས་འགའ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་འདི་སྐད་དུ་གལ་ཏེ་ཤེས་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐ་དད་པ་བརྟགས་པ་དེ་དག་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་ པ་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་རང་དབང་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ནི་སྤྱི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་སྤྱིའི་འདྲ་བ་ཁྱེད་ཅག་གིས་བརྗོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ མིན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡོད་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲ་ཡིས་བརྗོད་བྱ་མིན། བདག་ཉིད་རང་གིས་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་རང་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་ཕྱིར། སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་གཉིས་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཞིང་།སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་མི་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་ཤེས་པ་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དབང་ པོའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གངས་ཅན་ནི་རྟ་ལས་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་གཟུང་བ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྒྲའི་ཡུལ་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་དབང་པོའི་ ཡུལ་ལས་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

若问彼等如何，以及根识如何非其境？"有时生起非杂多，杂多显现"者，说明于一法性上，所知性等法，彼等言说杂多分之增益，是分别识能入言说自性杂多之境，而非显现于根识，此将说明。非杂多根识，是执取一法性决定自性者。
是故，非杂多之杂多彼等如何成为境？以"非杂多"此说明。以"有时生起"者，说明此义：若所知性等差异分别法成为根识之境时，则如分别识不待外境近取而自在趣入。由此遮破总实有。
虽如汝等所说白性等总之相似，然非无分别之境。何以故？根境实有义者，非声所诠，自身自证知者，根境自证知者不能显示。何以故？"由识自性差异故"，从声生识与根识二者显现差异，于从声生识不显现者非声义。
是故，白性等由具差异识自性所取故，说明非根识境。比量为：若由何所差异识自性所取者，即非彼，如数论由异于马之识自性所取。声境白性等亦由异于根境之识自性所取，此为相违能遍所缘。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དོན་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནའང་། བློ་རྣམས་སྣ་ཚོགས་རྟེན་ཅན་ཉིད། སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དབང་པོའི་བློ་གང་ཡིན་ པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ལ།གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དབང་པོའི་བློའི་རྟེན་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཞིང་། གཞན་གྱི་ཡིད་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྟེན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་དེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཡུལ་གཅིག་ན་ཡང་། རྟེན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ སྣང་བ་ཐ་དད་པ་དེའི་ཚེ།རྣ་བ་ལ་སོགས་སེམས། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་ཐ་དད་དོན་ཅན་དེ་གང་ལས་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །འདིར་ཡང་རྣ་བའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ནི་རྟེན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ནུས་སོ། །རྣམ་ པ་འགའ་ཞིག་གིས་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཡུལ་ཉིད་ནི་གཅིག་ཡིན་གྱི།རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འདི་ལ་ཡང་ཤེས་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དེ་འདྲ་བ་རྟོག་པར་བྱེད་ན་གང་གིས་བཟློག་།གཞན་ཡང་སེམས་ཀྱི་སྟེ་ཤེས་ པའི་རྟེན་ནི་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་གཅིག་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན།ཅི་གཟུགས་དེ་ཐ་དད་རྣམ་པར་སྣང་བ་ཅན་གང་ལས། གང་གིས་ན་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ངོ་བོ་གཅིག་གསལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། གཞན་ནི་སྒྲ་ ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་བློ་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་དང་། དོན་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་སྤྱི་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་ལས་བྱུང་བས་གཟུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཅན་ ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་དང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དག་གི་ཡུལ་གཅིག་མ་ཡིན་ན། རྭ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་བ་ལང་ཞེས་ཇི་ལྟར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བས་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པའི་གསལ་བའི་བྱེ་བྲག་སྐྱེས་བུས་མཐོང་བར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ངས་ཐོས་པ་དེ་ནི་ བ་ལང་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།དེའི་ཕྱིར་སྒྲ་དང་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཡང་། བ་ལང་ལ་སོགས་ངོ་ཤེས་པ། །གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྔར་མཐོང་བ་ལས་ནི་བཟློག་པ་ཡིན། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཐོང་བ་རྟོགས་པ་མེད་པར་ནི། དབང་བོའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དོན་ལ་རེག་པ་མེད་པར་བརྗོད་པའི་རྣམ་རྟོག་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽如是，"若是一义，诸识具异依。"从声生识与根识二者之白性等境虽是一，虽是一，然根识之所依为眼等，他者为意，如是由所依差异故，其显现非差异者。
若虽是一境，由所依差异故显现差异时，耳等心由耳等所依差异门而生者，非唯从彼差异义者。此中亦能说耳识等境是一，显现差异是由所依差异故。
说由某相随顺故，从声生境是一，而非耳等识者不应理，如是于此亦若分别如是所知性等随顺，谁能遮止？
复次，心即识之所依若是异异生，非异异，如是亦成一所知事体性，则何故彼色具差异相显现？由何故根识明显一自性，他则从声生？如是由识显现差异，义是一相故，于具自执自性之识，显现成一自性，是故总非根识与从声生所取，因彼等具差异相故。
若从声生与根识二者非一境，则具角等义者，如何由从声生了知为"牛"者，其明显差别为补特伽罗所见者，此我所闻即是此牛？是故，声与根识境为一之分别亦不应理。如是亦："牛等之识别，"彼即返于先见。何以故？无见了知，于根境义无触而言说分别趣入故。

།གང་གི་ཚེ་སྒྲ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་རེག་པ་དེའི་ཚེ་གང་ལས་སྒྲ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་བསྟན་པ་ཕྱིས་མཐོང་བས་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་འགྱུར་རེ་ཞིག་ངོ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ མཐོང་བའི་དོན་ཆེས་རིང་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དོན་དུ་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་།མཐོང་བའི་དོན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ན། ཅི་སྒྲས་དོན་དེ་སྟོན་པར་འགྱུར་རམ། སྒྲས་བསྟན་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ངོ་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་འགྱུར་འོན་ཀྱང་སྔོན་ཐོས་པའི་དོན་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་བ་ལང་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་འདི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོར་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བ་ལང་ལ་སོགས་དོན་ལ། ཡུལ་ལ་རིགས་སོགས་བརྗོད་ པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི།རྗེས་སུ་འགྲོ་ལས་རྗེས་དཔག་གང་། །ཡོད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། བརྗོད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ། དེ་ཡང་དེས་ནི་སྒྲ་དང་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པས་སུན་འབྱིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་གང་གི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེའི་ རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལས་སྒྲའི་ཡུལ་དབང་པོའི་དོན་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར།གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་སྒྲ་འགའ་ཞིག་གམ་ཤེས་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི། དབང་པོའི་ཡུལ་སྤྱིར་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ལ་ཡང་ དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ཡུལ་དོན་དམ་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཐ་དད་ན་ཡང་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་དོན་གྱི་བྱ་བ་གཅིག་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མཐོང་བ་ཉིད་ནི་ཐ་དད་ཀྱང་། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་དོན་མེད་པར་ངོ་ཤེས་པ་ ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་རྟོག་གཅིག་ནི་རང་བཞིན་གྱི་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་སྔར་རྒྱས་པར་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།།དེའི་ཕྱིར། དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས། །རང་རིགས་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉམས་ སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི།།སྔར་མྱོང་བ་ནི་འཛིན་པ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་དབང་པོའི་ཤེས་པས་བཟུང་བའི་དོན་ཉིད་འཛིན་ཏམ། འོན་ཏེ་དེ་ལས་གཞན་པ་ཡིན་ཞེས་གཉིས་སུ་བརྟག་གྲང་ན། རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་དབང་པོའི་ ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དོན་སྔར་མྱོང་བ་ནི་འཛིན་པ་ན་ཁས་ལེན་ན།ཡིད་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན། དྲན་པ་དང་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།

当声不触自相时，由何声彼显示事物，后见而如是了知？且识别之识，随顺极远见义，执著为义者，若非缘见义境，声岂能显示彼义？声所显示义随顺识别，然执取先闻义者即是错误知。
若谓由于牛等声与识具随行故，事成一随行者，则如是于牛等义，于境说类等分别，由随行而有何比量？为成立有性故，所说比量，彼亦由声与根识显现差异而破。如是声随顺者非根识境，则由何其随行成立声境即根境？
若谓仅成为有某随行声或随入识，而非成立根境总，于此随行分别亦无离根境之随行胜义境。如是如何事异然由事法性作一义作用，如是其境者之见虽异，无随行义之识别分别一者是自性作用，如前已广说。
是故，"诸根境色，自证不能显"，如是安立。意境色等境无分别领受相趣入者，以"执取先经验"等而说明。其中，意识与根识所取即是彼义耶？抑或异彼耶？二种观察中，且若许根识遍断为了知时执取先经验，"意非量"，如忆念、欲等。

།ཚད་མ་ནི་མི་ཤེས་པའི་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དབང་པོའི་ཤེས་པས་མ་ མཐོང་བ་ཉིད་འཛིན་པ་དེའི་ཚེ།མ་མཐོང་འཛིན་ན་ལོང་སོགས་ཀྱིས། །དོན་མཐོང་བར་ཡང་འགྱུར་བ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ན་ལོང་བས་ཀྱང་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ འོན་པ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་ཡུལ་དེ་ལ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དབང་པོའི་ཤེས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཡིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་ཏེ། དོན་དེ་སྐད་ཅིག་མའམ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐད་ ཅིག་ཉིད་ཕྱིར་འདས་པའི་དོན།།མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་དང་དུས་མཚུངས་པར་འབྱུང་བ་ཅན་ནམ། དུས་སྔར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། རྣམ་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་བསྐལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ པར་ཤེས་པས་དེ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་ན་ཡང་དབང་པོའི་ཡུལ་གྱི་དོན་ཡང་སྐད་ཅིག་མིན་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡིད་དོན་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་དོན་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་མཚན་ཉིད་ནི། ཁྱད་པར་བཅས་ པ་བརྗོད་བྱར་འགྱུར།དཔེར་ན་དོན་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ལ་ཡང་། ཡིད་ནི་མངོན་སུམ་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །གཞན་ཡང་ལས་གང་ལ་བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི། བྱ་བ་བསྒྲུབ་ཅན་ལས་ལ་ནི། །ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་མི་བྱེད་པའི། །སྔར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཤེས་འགྱུར་ བ།།དབང་པོ་ཅན་ནམ་གཞན་དག་གི། །ཡིད་དོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་ཅི་ཕྱིར་འདོད། སྒྲུབ་པ་དེ་ཉིད་འདོད་པར་མི་བྱ་སྟེ། གཅལ་བ་ཉིད་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིང་བཅད་ཟིན་པའི་སྟ་རེ་བཞིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ཅན་གྱི་ལས་ ལ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཕྱེད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཤིང་དུམ་བུ་གཉིས་སུ་བས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྟ་རེ་བྱ་བ་མི་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་མ་ཐག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ཅན་སྔར་གྱི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་ པས་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ལ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།

量是具有明显未知义之相故。若执取根识未见者时，"若执未见，则盲等应，见义"者，意识若不待根识而趣入外境，则盲者亦应见。言"等"者，意谓聋等亦应知彼境。
根识所经验境者，意有二分别：彼义是刹那或非耶？若是刹那时，"由刹那故，已过义，无有见"，与根识境义同时生起，或先时生起性耶？二者皆不应理故，后起性之意识不能执彼。
若非刹那，则根境义亦非刹那，其境者意了知义境者非量。若许仅彼了知义境者为量时，相则"应说具差别"，如于了知义境性亦说"意是离分别现量"。
复次，于何业有作用成就者，"于具作用业，不作少差别，先了知成知，根者或余者，意。何故许为能成就？"不应许彼成就，为成所量故。彼中无能成就性，如已断木之斧。
比量为：若于具作用业不作少许差别者，非彼之了解生起之能成就，如斧于已成两段木不作用。等无间意识亦于具作用先根识了知境不作少许殊胜，此为相违能遍所缘。

།གཞན་ཡང་བློ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཞིག་ཅེ་ན། བརྟན་པ་དངོས་པོ་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དངོས་པོ་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོའི་དོན་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཛིན་པའི་སྐྱོན་གཞན་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནུས་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་བློ་དེ་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་དེའི་རྒྱུ་ཅན་གཞན་ཡང་ཅིག་ཅར་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ མོད་ཀྱི།དོན་ཡན་གར་བ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་དེ་བས་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རེས་འགའ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཉིས་ཀ་ཡང་རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་གཞན་གྱི་འབྲས་མིན་ ཁྱད་པར་ནི།།ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་བྱར་མེད་པའོ། །དེ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་ལྟོས་པ་སྟེ། འགལ་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་དེ་ཡང་མང་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར། ཡིད་ནི་ཡུལ་གཞན་ཉིད་འཛིན་བྱེད། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དབང་པོའི་རྣམ་པར་ ཤེས།དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ལས་བྱུང་ཅན། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེས་ནི་དེའི་དམིགས་པའི་རྐྱེན་ཉིད་ཡིན་པར་བསལ་ཏོ། །དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ཡིད་འཇུག་པ་ཡིན་གྱི། རང་དབང་ ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ།།དེ་འདྲ་བའི་ཡིད་དེ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དབང་པོ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ལས་ཡུལ་གཞན་ཉིད་འཛིན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པ། དེ་ཕྱིར་ལོང་ བས་མཐོང་བ་མིན།།དབང་པོའི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་དབང་པོ་མེད་པར་ལོང་བ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ལོང་བས་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དབང་པོའི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཅིའི་ཕྱིར་དོན་རྟོགས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་གྱི་བྱེ་བྲག་ལས་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་འདྲ་བ་གང་ ཡིན་པ་དེས་དོན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གདོན་མི་ཟ་བར་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟར་འདིར་ཡང་དེའི་དོན་རྟོགས་པའི་དོན་གྱི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།

复次，诸识皆同时生起将如何？凡从彼坚实事物生者，名为从彼事物生者，此是意识执取非刹那根境之另一过失。何以故？如是若有彼功能，如何生彼一识，如是亦当同时生其他具彼因者，因无差别故。
虽如是，单独之义无功能，故待俱生缘。彼亦是有时，如是二者皆是次第生起性者。彼等非有。何以故？"俱生他果非差别，无可殊胜"。待彼即俱生待，由相违故。如是彼亦已多说。
由有如是过失故，"意执异境"。云何？"根识，从等无间缘生"，即具根识等无间缘所生者，如是配词。彼遮其为所缘缘性。由彼缘故意趣外境，非自在者，此为所说。如是意即意识。
虽执异于根识境之境，然由彼从根识等无间缘所生，"是故盲不见"。如彼根识于无根盲者非有，如是盲不见，如是何故说彼根识为了知义？此即应必说：如是由眼等所依差别，由如是自性差别趣入义。如是此中亦彼为了知义之根识。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གལ་ཏེ། དབང་པོའི་ཤེས་པས་མ་བཟུང་བ་ཡིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ན། དོན་ཆོད་པའམ་བསྐལ་ པ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅེ་ན།དེ་ནི་དེ་ལྟམ་ཡིན་ཏེ། །དེ་བས་གཞན་འདིས་འཛིན་ན་ཡང་། །དབང་པོའི་ཡུལ་ལས་གཞན་པའི་ཡུལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ཡིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་། ངེས་པ་འཛིན་པར་འདོད་པ་ཡིན། །དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་དོན་ འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ།།འདི་ལྟར། རང་དོན་རྗེས་འགྲོ་དོན་ལྟོས་ཅན། །དབང་སྐྱེས་བློ་ནི། དེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདིའི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པ་རྐྱེན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་བློ་དེ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དུ་འདོད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་རང་གི་དོན་དེ་རང་གི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དེའི་རྒྱུ་ ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཡུལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་བས་ན་གཞན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དབང་བོ་ཉིད་སེམས་ཀྱི་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་གང་ལ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དེ་དང་བྱེད་པའི་དུས་མཚུངས་པ་མེད་པ་དེ་ནི། དེ་དང་ བྱེད་དུས་མཚུངས་མེད་ཅན།།རང་ཤེས་དུས་ཅན་རང་གི་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་དང་དུས་མཚུངས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་དོན་དག་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་སྐད་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པའི་དུས་ནི་རང་ཉིད་ཡོད་པའི་དུས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་མར་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེའི་ཡུལ་ གྱི་དོན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་།དུས་མཚུངས་པ་ཅན་འདི་ནི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དུས་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འགགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་ཅན་དག་ནི་གཅིག་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་འདི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་ཡིད་དོན་ངེས་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དོན་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔར་ ཡོད་པ་ཡིན་ལ།དེ་དག་ལས་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། རྒྱུར་མི་འགྱུར་ཞིང་། དེའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

虽如是，若意了知根识未取者，何故不违背义之断绝或隔绝？彼非如是，"虽此执异，欲执决定"，虽此意识了知异于根境之境，欲执为执取根识境之等无间义。
如是，"自义随行待义者，根生识"，彼是此意识之等无间缘因。根识欲许为等无间缘之刹那，其自义即随行彼境之因者，即具等无间性之境俱生因义。是故非执异。
若根即心，根识体性于何无与彼作用同时者，"与彼作时不同者，具自知时"，具自所缘知同时之义，如何成俱生？如是说诸事物作用时即自有时，彼亦是刹那有，如是其境义与意识同时者，于根识时非有，因已灭故。次第生者非一作用，此说无俱生性者无俱生。
由意识境义非根识俱生故，由何意定执义耶？彼过不成，如是根识与义是因性故先有，从彼等后生之意识是果。若非如是，则不成因，是故亦非其境。

།དེ་ལྟར་ན་འདི་ལ་དོན་མེད་པའམ་ཡོད་པ་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྲང་། དེ་ ལ་རེ་ཞིག་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།མེད་པ་སྔར་ནུས་མེད་ཕྱིར་དང་། འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དུས་ལས་སྔར་མེད་པས་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར། མེད་པར་ནི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།ཕྱིས་ཀྱང་ཉེ་བར་མི་སྦྱོར་ཕྱིར། །འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་ཡང་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྷན་ཅིག་གྲུབ་པས་ཉེ་བར་མི་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ལས་རྒྱུ་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྔར་ཡོད་མིན་པར་གདོན་མི་ཟ་བར་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན། དེ་ཕྱིར་ རང་བློ་བཅས་དོན་མིན།།དོན་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དུས་ན་འབྱུང་བ་ཅན་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན། དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་མི་འགྱུར། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཐ་དད་དུས་ཅན་དག་།ཇི་ལྟར་འཛིན་ཞེས་གང་ཞིག་གིས་འཛིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་དུས་ཐ་དད་པ་ ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལག་པས་གཟུང་བའི་སྐྱུ་རུ་ར་ལྟ་བུའོ་ཞེ་ན། རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལས་གཞན་གཟུང་བར་བྱ་བ་དེ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རིགས་ཤེས་པས། རྒྱུ་ཉིད་ལ་ནི་གཟུང་བར་ཤེས། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཤེས་པའི་རྣམ་པར་འཇོག་ནུས་པ། ། ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་རང་གི་རྣམ་པ་འཇོག་པར་ནུས་པ་སྟེ། རང་དང་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡུལ་དུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་ཡང་འབྲས་བུ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་དུ་མ་ཉིད་ཡོད་ན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་རྒྱུའི་འབྲས བུ་རྗེས་བྱེད་སྐྱེ་བ་གང་།རྒྱུ་གང་གི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་ཅིང་འབྱུང་བ་དེ་རྒྱུ་དེས་བཞག་དེའི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་གང་ལ་རྒྱུའི་ངོ་བོ་དེ་བཞག་པ་ཡིན་ཏེ། རང་དང་འདྲ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་དེས་ཀྱང་རྒྱུ་དེ་གཟུང་བ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེས་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་ཕ་དང་གཟུགས་མཚུངས་པ་ཅན་དུ་སྐྱེས་པའི་བུ་དེས་ཕའི་གཟུགས་འཛིན་པ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེས་དེ་ལྟར་བསྐྱེད་པའི་བུ་དེ་ཡང་དེའི་གཟུགས་འཛིན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། བུའི་ལག་པས་ པ་འཛིན་པས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་འདི་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ།

如是于此，将生起"无义或有义成因"之分别耶？其中首先非无，因无先无功能故，及生果时先无如何能生果？无者具离一切果现成功能之相故。亦非有。何以故？"后亦不相应故"，生果时因成就时，果亦与彼同时成就故不相应。应必许诸因皆非先于果有。
如是，"是故具自识非义"，义非于意识时生起者，由何不成根识之俱生？虽如是，"若具异时者，如何执？"谓能执者非与彼异时，如手所执庵摩罗果。
除因差别外无余所取。若尔云何？由类知，"知于因性为所取"。云何？"能立识相"，即能于有境识立自相，唯生如自相识果者是所取境，非余，此为语义。
复次，虽诸果有多因，然世间"因果随行生"，随行何因相而生者，说彼由彼因所立，具彼体性。于何果立因体性者，由生如自相故。亦说彼果执彼因。彼能立自相者为彼所执，如世间说似父相生子执父相。如是由彼所生子亦说执彼相，非由子手执父而执。如是于此识与所知亦尔。

།འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དང་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་རིག་པ་དང་། དབང་པོ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི། བདེ་སོགས་ བདག་ཉིད་གཞན་མི་རྟེན།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །ཤེས་བྱ་གང་ལ་ཤེས་པ་གང་གིས་སྒྲ་བཀོད་པ་འཛིན་པར་འགྱུར་དེ་ནི་དེ་དང་བསྲེས་ནས་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པར་འགྱུར་གྱི། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རང་རིག་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། ། ལྟར་ན་བདེ་སོགས་བདག་ཉིད་གཞན་མི་རྟེན། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་ཉེ་བར་མི་གནས་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེས་ན་འདི་ལ་སྒྲ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་འདི་ལ་ཡང་ཡུལ་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་མ་སྐྱེས པར་རང་རིག་པས་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དེ་ཡང་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཅན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གང་ལས་བརྗོད་པ་དང་སྦྱོར་བ་ཡིན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་སྐྱེད་པ་ལ་ཡང་རང་རིག་པ་བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དེས་བརྗོད་པ་བཟུང་ནས་དེ་ལ་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །བརྗོད་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་མེད་པའམ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པས་ན་གང་གིས་གང་ལ་ཅི་ཞིག་སྦྱོར་བར་བྱེད། དེ་ལྟར་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ནི་བརྡ་བྱེད་པར་ ནི་ནུས་མེད་ཅན་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་དེ་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རང་རིགས་ནི་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། བརྗོད་དང་རྗེས་འབྲེལ་ཅན་མ་ཡིན། བརྗོད་པ་དང་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་བརྡ་མི་འཛིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དྲི་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ།།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རང་རིག་པ་ཡང་བརྡ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །ཁྱེད་ཅག་གིས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ། དེ་དག་རིག་བྱེད་མིན་ན་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནའོ། །འོན་ ཀྱང་དེ་དག་།དོན་གཅིག་རྟེན་ཅན་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས། །རིག་པ་ཡིན་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་གཅིག་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་གཞལ་བྱའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གཞན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་རང་གི་ངོ་བོ་སྟེ་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟར་རིག་།གང་གིས་ན་དེ་ལ་ཚད་མར་འགྱུར་ཞེས་གཞི་མ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱེ་བྲག་པ་འབའ་ཞིག་ཟེར་རོ།

贪欲、嗔恚、愚痴、乐、苦等由无待于自证及根故，即由"乐等自性不依他"等而说。于何所知由何识执取安立声，彼与彼和合而执，如是成与言说相混，然贪等自证非如是。
如是乐等自性不依他，非共，谓具不住于言说时性之语义。是故于此非作声言说，此言说亦成境。乐等自性未生时非由自证作境，以乐等自性体性亦无异自性故。是故从何与言说相应？于生乐等自性时，自证亦不与言说相混。
如是彼执言说而于彼相应。若是执言说者，由是刹那故，彼无或非乐等自性故，谁以何于何相应？如是贪等自性于作表示无功能。
由彼因故，彼等贪等自证者，"非与言说随系"，非与言说相混。若谁于何不执表示，彼于彼不分别，如眼识于香。贪等自证亦非执表示，此为能遍相违所缘。
汝等所说乐等是量者，若彼等非所知，则非识体性。然彼等"由具一义依识，是所知"，于一义性者，由与乐等俱生相应和合之识正知故，自性是所量体。
是故彼等若不能知外境他者，如何知自体性？由何于彼成量？此是不成立因，唯毗舍师迦如是说。

།དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ངེས་པ་ནི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་གློ་བུར་བ་ཡིན་ན། ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་གྱི་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཅི་འདྲ་བ་ལས་ཅི་འདྲ་བ་སྐྱེད་པ་ཡུལ་ཅི་འདྲ་བ་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་འདྲ་བ་གཞན་ཡང་དེ་འདྲ་ཉིད་ལས་ཡིན་ཞིང་གཞན་དང་འདྲ་བ་ཡང་གཞན་དང་འདྲ་བ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་གདོན་མི་ཟ་བར་འདོད་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ དེ་ལྟར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།དངོས་པོ་དེ་དང་དེ་དངོས་ཅན། །དེ་དང་དེ་མིན་དངོས་རྒྱུ་སྐྱེས། དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པ་ནི་དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པ་དག་སྟེ། དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་དེ་དང་དེ་དངོས་ཅན་ནོ། །དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཡང་དེ་དག་ཡིན་ལ། རྒྱུ་ཡང་དེ་དག་ཡིན་པས་ན། དེ་དང་དེ་མིན་དངོས་རྒྱུའོ། །དེ་དག་ལས་སྐྱེས་པ་ནི། དེ་དང་དེ་མིན་དངོས་རྒྱུ་སྐྱེས། །གང་གི་ཕྱིར་དེས་ཏེ། ཤེས་དང་ཐ་དད་མེད་རྒྱུ་སྐྱེས། །བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་ཤེས་ཡིན། མི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ནི། དེ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་མེ་གཅིག་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་མི་གཉིས་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་ཇི་བཞིན་དབང་པོ་དང་རུང་བ་དང་བཅས་པ་དང་། དོན་བཅས་ དང་ནི་ཡུལ་རུང་བ་དང་བཅས་པ་ཡོད་པ་དང་།སེམས་རུང་ཡང་སེམས་རུང་བ་ཡོད་ན་སྟེ། སྔར་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བདེ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་བ་མཐོང་། །ཡིད་ཀྱང་དེ་དང་མཚུངས་པ་ཡིན། ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བ་སྨོས་པས་ནི་ཁྱེད་ཅག་འདོད་པའི་བདག་དང་ཡིད་ལྡན་པ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ།

诸事物自性之决定，由因自性决定故。若非如是而是偶然，则不应有处、时、自性之决定故。是故应必许如何者生如何者，见如何境，如是其他亦从如是性，与他相似亦从与他相似生。
当如是许时，"彼彼事物具彼性，彼非彼性因所生"，彼非彼者即彼非彼等，具彼非彼体性者是彼彼事物具彼性。彼非彼体性即彼等，因亦是彼等，故为彼非彼性因。从彼等所生即"彼非彼性因所生"。
由彼故，"与识无异因所生"。乐与苦等何故非识？非无知体性，唯成识自性。若从何无异因所生者，成彼无异自性。如从一火无异因所生非二，乐、苦、欲等亦从与识无异因所生，此为自性因。
由"如自性"等而配合已成立因。乐等如自性具根及相应，具义及具境相应，心相应亦有心相应，即有前作意功能识相者之义。
"见乐等生，意亦与彼同"。如所说根等因相同故，从乐等因相同而生。说见者，显示无如汝等所许唯从具我及意性生之乐等。

། རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་འདུས་བྱས་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་གྱི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན། དེ་དག་མེད་དང་རེ་རེ་འཇིག་པ་ན། །དེ་ལས་གཞན་ཡོད་ན ཡང་།ལ་ལར་བདེ་བ་ལ་སོགས་བློ། །མི་སྐྱེ་མཐོང་ངོ་། །དེ་དག་ཡོད་པ་ན། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ན། ལ་ལར་བདེ་བ་ལ་སོགས་བློ། །སྐྱེ་བ་མཐོང་། དེ་ལྟར་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བློ་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེས་ཏེ་དེ་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་ནུས་པ་ ཅན་གྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ།དེ་ལས་གཞན་ལས་ཏེ། འདུས་བྱས་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལས་བློའམ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་ནུས་པ་ཅན་ལས་གཞན་ནུས་པ་མ་མཐོང་བ་ཅན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། ། གལ་ཏེ་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། ཕན་ཚུན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། བདེ་སྡུག་སོགས་ནི ཐ་དད་ཡིན།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡི་རྒྱུ། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ལས། །ནང་གི་རྒྱུ་ཡི་ཁྱད་པར་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་བློ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། །ཡུལ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་ནང་ནས། གསལ་དང་མི་ གསལ་ཐེ་ཚོམ་བཞིན།།རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ནས་དོན་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པས་བདག་ཉིད་མྱོང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ།།གང་གི་ཚེ་བདག་ཉིད་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དག་བློ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའམ་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ པའི་བློ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དོན་གང་ཉེ་བས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པས། བློ་དང་ནི། བདེ་སོགས་དེ་དག་སྐྱེད་ཡིན་ན། །དོན་དེ་བོར་ནས་ནི་བློ། །དེས་བདེ་སོགས་ཇི་ལྟར་ཏེ། རྒྱུ་ཡུལ་མེད་པར་རྟོགས་འགྱུར་བ་ཡིན་རིག་པ་ནི་ཡུལ་གང་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་ པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

虽有相同因，由决定有为等故，不应有"乐等成无知自性而非识"之分别。如是，"彼等无及一一灭时，虽有异彼，于某处乐等识不生"所见。当彼等有时，如所说根等有时，"于某处乐等识生"所见。如是乐等与识唯有尔许因。
是故，如所见具功能之根等，从彼异者，即从有为等他者，不生彼识或乐等。若非如是，则许异如是所见具功能者之未见功能者为因，成无穷。
若由有相同因故，许乐等与识无异自性时，则彼等乐等互异自性不应差别。非如是，此谓"乐苦等是异"。何以故？"由根等因，彼等遍故，由内因差别"之义。
如何相似？"如由彼识，从境根等相同而生者，内如明、不明、疑"成异自性，如是虽乐等与识因相同亦成差别。如是，乐等是识体性此义得成。
由"何义"等而立自证。当自身非领受乐等时，彼等是由俱生识或后起性而领受耶？其中首先非俱生识，此谓由何义近而趣入，"识与乐等彼等是能生，舍彼义时识，如何知乐等"，了知无因境。了知执取所从生之境。是故非决定为乐等。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བློས་བདེ་བ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན་རྒྱུན་གྱི་འཇུག་པའི་བློ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རིམ་གྱིས་འཛིན་ པར་ཁས་ལེན་ན་དེ་མྱོང་བ་གཟུགས་མྱོང་བ་དང་བདེ་བ་མྱོང་བ་ན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྣང་མི་འགྱུར།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དང་པོར་མཐོང་ཞིང་ཕྱིས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་བར་དང་བཅས་ཤིང་བར་མེད་པར་མ་གྱུར་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་ཡུལ་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ། བདེ་བ་ཡང་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་མྱུར་ཕྱིར། ཡུལ་དང་བདེ་བ་ལ་དམིགས་པ་དག་པར་དང་བཅས་ཤིང་བར་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དེ་དག་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པར་ཞེན་པ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི།འདིར་འཇུག་པ་མྱུར་བར་བྱས་པའི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་མཚུངས་ཕྱིར། ཉམས་སུ་མྱོང་མིན་ཅིར་མི་འདོད། །གལ་ཏེ་མགྱོགས་པའི་ཕྱིར། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཤེས་པ་དེའི་ཚེ། ཇི་ལྟར་བདེ་བ་མྱོང་བ་དེ་མྱུར་དུ་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་འབའ་ ཞིག་འཛིན་པ་བདེ་བ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་ཡང་དེ་ལྟར་མགྱོགས་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར།དེའི་དབང་གིས་བདེ་བ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར། དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཡུལ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་ ཡང་མི་རུང་ངོ་།།དེ་ལྟར་ན་དོན་གང་ལས་དབང་པོའི་བློ་སྐྱེས་པའི་དོན་དེ་བོར་ནས། དུས་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་འཛིན་པར་འགྱུར་ཞེས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དབང་པོའི་བློ། །གཅིག་གིས་གཉིས་ཤེས་མ་ཡིན་ཏེ། །ཡུལ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་ པ་འཛིན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོའི་སེམས་ནི་ངེས་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡུལ་གཞན་ལ་འཇུག་པ་མེད་པས་ཡུལ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བདག་དང་ཡིད་དང་ལྡན་པ་དག་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཛིན་ ཏོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ལྡོག་པ་ལས་ནུས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི། ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཙམ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནུས་པ་དེ་འདྲ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདེ་སོགས་མེད་ན་ཡང་། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེ་མེད་ན་ཡང་དོན་དག་ལས་དབང་ པོའི་བློ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།དོན་དག་ལས་སྐྱེ་ཕྱིར་རྒྱུའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གིས་ནུས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

虽然如此，俱生识不领受乐。若问何者？谓由相续转识及乐等后起意性之识了知。若许次第执取，则领受彼、领受色及领受乐时不应显现无间断相续。
若问何者？先见而后领受乐等，如是则领受乐与领受境有间及无间，彼亦非有。此谓当缘境时，亦当缘乐。虽然如此，若由彼速故，虽缘境及乐有间及无间，彼等无间断执著，此乃由此行相速起之错乱。
若尔，"由彼同故，何不许非领受？"若由速故无间断了知时，如领受乐速行，如是唯取境之识非领受乐体性亦如是速同故，由彼力何不成非领受乐之了知？根识同时执取境及乐等之了知亦不应理。
如是，舍离生根识之彼义，由同时转故，如何执取非境之乐等？故俱生根识，"一不知二"，不应执取境及乐等。何以故？"由根心决定故"。根识无入余境故，由境决定故。又由许乐等由具我及意性所生意识执取故。
由返体而了知功能，非仅由俱生。识无如是乐等功能，以"乐等无时"，乐等一一无时亦从诸义生根识，如是由从诸义生故，彼等因乐等之功能于生识未成。

།དེ་ནུས་གྲུབ་མེད་ཕྱིར། དབང་པོའི་སེམས་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཇི་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་ པ་རེ་རེ་མེད་ན་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་བློར་འགྱུར་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྷན་ཅིག་པ་རེ་རེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཡུལ་གཉི་ག་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གཉི་ག་འཛིན་པ་ལ་ འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་དེ་ལྟར་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཡུལ་དང་བདེ་བ་གཉིས་ཀྱིས་སོ་སོ་སོ་སོར་ཡང་ནུས་པ་མ་ཡིན་ན་སྟེ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་ཡུལ་འཛིན་པ་མེད་པར། སྔོ་སོགས་བཞིན། བདེ་བ་འབའ་ཞིག་འཛིན་པར་འགྱུར། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ དང་ལྡོག་བདག་གི་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཚོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་རང་གི་ཤེས་པ་ལ་ནུས་པ་མ་བཅོམ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེ་ནུས་པ་མེད་པའམ།ནུས་པ་ཡོད་ན་བདེ་བ་ཡན་གར་བར་ཡང་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཁས་བླངས་པ་མི་འཐད་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།དེ་རྒྱུའི་དོན་ནི་མི་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་དོན་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྟོགས་པ་མེད་པར། བདེ་བ་ལ་སོགས་ཡན་གར་བ། །དེ་ཡིས་མྱོང་བ་མི་རིགས་སོ། །ཡུལ་དམིགས་པར་འགྱུར་བས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་གྱི། མི་དམིགས་པས་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དོན་ འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དེ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་དོན་དང་ལྷན་ཅིག་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། དོན་དང་ལྷན་ཅིག་འཛིན་ན་ནི། །ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། བདེ་སོགས་ཀྱི་ནི་ནུས་པ་ཅི། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་དེ་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ལྟ་སྟེ་ཅི་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། གང་དེ་ལས་འབྱུང་ཅི་མི་འདོད། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་མ་སྐྱེས་པས་དབང་པོའི་བློའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་དོན་དང་ལྷན་ཅིག་བདེ་བ་ལ་སོགས་ པ་རྟོགས་པས་མི་རུང་ངོ་།། །།ཚད་མ་རྣམས་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་པ། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

由彼功能未成故，根心不执取乐等。虽然如此，如青等一一无时亦成青等识，仅由彼量不能说俱生青等一一于生识无功能。如是乐等与境二者亦应于识有功能。如是则执取二者无违难。
若尔，如青等，境与乐二者各各亦非功能，若许无执境，"如青等，唯执取乐"。如青等一一亦见随行及返体之功能，如是彼等聚亦非坏自识功能，如是乐等一一无功能，或有功能则应领受独存乐。如是则所许不应理。
何以故？"不执彼因义"等，无识了知彼等之因义，"独存乐等，彼领受不应理"。由缘境而领受乐等，非由不缘，如是非无待于执取义。若许与义俱执取乐等时，"若与义俱执，乐等有何能？"于根识彼执取性所许，全无少许。
何以故？此谓"何不许从彼生？"由不许从彼乐等生乐等识故，由非从乐等生故非根识境之义。如是则不应与义俱了知乐等。
量释论释第三十品：虽然如此，若谓唯无待于义而了知乐等，彼亦非有。

།དེ་ལྟར་ན་དོན་མེད་པར་ནི་དོན་འཛིན་པས་དབེན་པར། བདེ་བ ལ་སོགས་ཡན་གར་རྣམས།།མིག་སོགས་རྣམས་ཀྱིས་ཏེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པས་མྱོང་ན་ནི་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། གཟུགས་སོགས་ཐ་དད་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའམ། སྡུག་བསྔལ་གྲུབ་པར་བྱེད་པའི་བུད་མེད་སོགས་ཐ་དད་བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པ་མཐུན་ པ་དང་མི་མཐུན་པ།འགའ་ཚེ་མིག་གིས་འཛིན་མི་འགྱུར། །འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་གྱི། བདེ་བ་འབའ་ཞིག་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དོན་ནང་དེ་ནུས་པ། །ཡན་ལག་ཡིན་ན་ནི། ཕྱི་རོལ་མཐོང་ཅན་བློ་མི་རིགས། །ནང་གི་ཡན་ལག་ནི་ རང་གི་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གྱི་ནུས་པ་ཡོད་པའོ།།དེ་ཉེ་བ་ཡོད་ན་དབང་པོའི་བློ་ཡིས་རྟག་ཏུ་དེ་ཉིད་འཛིན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཕྱི་ཡན་ལག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡན་གར་བ་འཛིན་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ ཡང་ལས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་དང་འདི་ལས་འདི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པ་མེད་ན།འབའ་ཞིག་ཀྱང་དེ་ཐོབ་པ་དང་སྤོང་བའི་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་བདག་དང་ཡིད་ལྡན་པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བའི་ཕྱིར། དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དེ་མྱོང་བ་སྒྲོ་འདོགས་པ་འབྲེལ་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།དབང་པོའི་དོན་རྟོགས་པའི་དུས་ན་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྐྱོན་དེར་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པས། མིག་ལ་སོགས་པའི་བློས་དོན་ཁོ་ན་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་བདག་དང་ཡིད་དང་ལྡན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་དོན་འཛིན་ན་ནི། ཁས་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལས་སྐྱེས། དབང་པོའི་ཡུལ་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་ཡང་བདག་དང་ཡིད་དང་དབང་པོ་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་མེད་ པར་མི་འགྱུར་རོ།།ཤེས་པ་དེ་ཡང་དོན་ལ་དམིགས་ཤིང་དོན་ཉིད་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཡིན་གྱི། ཡིད་ཉིད་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་ལས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར། དུས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་དུས་ན་ཡང་། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གྱི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་ ངང་ཚུལ་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དེ་དག་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་རོ།

如是则无义时，离执义，"独存乐等，由眼等"，若许由眼识等领受，则成立乐之差别色等，或成立苦之差别女人等，女人与男人等顺违，"有时眼不执"。有时亦不由眼识执取，而唯领受乐。
何以故？此谓"若内义彼能，为支分，则不应见外境识"。内支分谓于自因有乐等义之功能。若彼近时，由根识常执取彼，非外义外支分。若许执取独存乐等，如是则无知此此乐等从此非从此，独存亦不为得舍而精进。
由具我及意领受乐等故，增益根识领受彼非相属，以于根了知义时亦缘乐等补特伽罗故。若思勿成彼过失，则眼等识唯执取义，非乐等。彼亦非由具我及意所生性之识。
若如是执义，则许"从彼生"，不领受从根境生之乐等。如是则缘境亦不离具我意根和合所生性之识。彼识亦缘义及趣入义，非唯意性，从何了知乐等？后起性识有时亦无从境力所生性之乐等，如是则不领受彼等。

།གང་གི་ཚེ་དབང་པོའི་བློ་དེའི་དུས་ཉིད་ན་ཡིད་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་དེའི་ཚེ་དེ་དག་ལས་གཅིག་ནི་དོན་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན་ཡང་དབང་པོ་ ལ་བརྟེན་པ་དང་།ཅིག་ཤོས་ཀྱི་བློ་ནི་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་ན། ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་། ཡུལ་དེ་དང་ནི་དེ་ཡོད་ཕྱིར། །ཡུལ་དེ་དང་དེ་ལས་སོ་སོར་ཉེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། ཅིག་ཅར་དོན་ནི་ཡོད་པ་ན། །ཅིག་ ཅར་བདེ་སྡུག་དག་ནི་རིག་པར་འགྱུར།ཅིག་ཅར་ཡུལ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ཉེ་བ་ན་ཡོད་པ་ན། བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་ཡུལ་དམིགས་པ་ལས་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འགལ་བ་དག་ཅིག་ཅར་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །ཡུལ་ཅན་འབའ་ཞིག་ཉེ་བ་ཙམ་ལས་བདེ་བ་ལ་ སོགས་པ་འབྱུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་གྲུབ་པ་ཅིག་ཅར་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ནང་ཡོད་ཉེར་ལེན་པའི། །ཉེ་བར་ལེན་པར་གྱུར་པ་ས་བོན་དུ་གྱུར་པའི། ཤེས་པའང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་འབྱུང་། །བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་ འགལ་བ་ནི་དེ་གཅིག་ཀྱང་།ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་ཤེས་དེ་ནི་མི་ཤེས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འདོད་པའོ། །རྣམ་པ་ གང་གིས་ན་ཉེར་ལེན་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ།འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་ཞིག་གང་རིགས་མཐུན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡང་། ཤེས་པ་ནི་དེའི་རིགས་ཅན་མ་ཡིན་པས་ཉེ་བར་ལེན་པར་མི་རུང་ངོ་། །བདག་པོ་ཉིད་ཀྱང་བྱེད་ཡིན་ ན།།གལ་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་རིགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཡང་བདག་པོ་ཉིད་དེ་ནི་འགལ་བ་ལ་ཡང་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ན་སྣང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྣང་གཅིག་མཚན་རྒྱུ་དང་། །དེ་ལས་གཞན་པའི་དབང་པོ་དག་།མཚན་མོ་རྒྱུ་བ་དང་སྐྱེས་བུའི་ མིག་དག་།གཟུགས་མཐོང་བ་དང་མི་མཐུན་དང་། མཐུན་པ་ཅིག་ཅར་བྱེད་པ་བཞིན། སྐྱེས་བུའི་མིག་གཟུགས་མཐོང་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བྱེད་ཅིང་། མཚན་མོར་རྒྱུ་བའི་མིག་གཟུགས་མཐོང་བ་དང་མི་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི ངང་ཚུལ་ཅན་ནམ།ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་མི་འགྲུབ་པ། དེའི་ཕྱིར་ན་བདེ་སོགས་དོན་ཡང་དག་པར་མྱོང་བར་བྱེད་དོ།

若谓当根识时即生意识时，彼等一者执取义，他者领受乐等。如是则依根及余识同时生时，若许，虽然如此，然"由有彼彼境故"，由各别近彼彼境故，由同时诸识生故，"同时有义时，同时了知乐苦"。同时有可欲不可欲境时，从如其自性缘境，应同时有违逆之领受乐苦，然彼不许。
仅由境者近故非生乐等，由何而同时成立乐苦？若问何者？"若内有取者，识亦生苦等"。乐苦等互违虽一，由识非取故不应同时了知乐苦。
若尔，彼彼不应理。此谓许彼识为不知乐等、无缘之自性。由何相而成取因？全无。如是若谁与谁同类，彼为彼之取，然乐等不知性，识非彼类故不应为取。
"若亦为作者"，若谓为增上因，则非彼类亦为作者性，于违亦见作果。云何？"如一光夜行因，及余根，"夜行及士夫眼，"见色不顺及顺同时作"。士夫眼顺于见色，夜行眼不顺于见色之义。
由如是俱生性或后起性之识不能成立乐等，是故乐等真实领受义。

།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རང་ལ་འཕོ་བའི་སྣང་ཅན་ཏེ། རང་གི་སྒྲས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་བསྟན་ ཏོ།།དེ་ལ་འཕོ་བ་ནི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གང་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེས་ནི་དོན་དང་འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། བདེ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡང་དག་པར་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་མྱོང་ཕྱིར་ན་དོན་ཡང་དག་པར་ མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ན་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི།ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ནི་མྱོང་བར་བྱེད་པ། དངོས་སུ་མིན་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན། ནང་གི་བདག་ཉིད་རིག་བྱེད་ཡིན། །དོན་ནི་བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་དོན་དམ་པར་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དོན་ ལས་སྐྱེ་བ་ཙམ་ཡིན་གྱི།ཕྱི་རོལ་དེ་དག་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་དོན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དེ་རིག་པར་འགྱུར་ན། དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་དག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ མྱོང་བ་ལ་ཡང་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་རིག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། རང་དང་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་རིག་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་རིག་པ་ལ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་ལེན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཁས་མི་ ལེན་ན་གཞན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ནི་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་རིགས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པ་རང་བདག་གྱུར། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ལ་དེ་དག་ གིས་མྱོང་འགྱུར།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྒྱུ། །དེ་ནས་དོན་མྱོང་བར་བཤད་དེ། དོན་དམ་པར་དོན་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དམིགས་པ་དག་ནི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ་དམིགས་པའི་དོན་ཡོད་པ་ ཡིན་ནོ།།དམིགས་པའི་དོན་དེ་ཡང་དེར་སྣང་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་ན། དེས་དེ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་དོ། །འབའ་ཞིག་བདེ་སོགས་ཕྱི་རོལ་ན། །གནས་ཉིད་དང་ནི་སེམས་མེད་དང་། །གཟུང་བར་སྨྲ་སྟེ་བདེ་ བ་ལ་སོགས་པ་ནང་མ་ཡིན་ཞིང་སེམས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།གཞལ་བྱའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲངས་ཅན་སྨྲའོ། །གྲངས་ཅན་དེའི་ཡང་། ཅིག་ཅར་གཉིས་འཛིན་མི་རིགས་སོ། །སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དང་། བདེ་བ་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་མི་རིགས་སོ།

若问何等？"于自转现相"，由自声显示乐等自性。其中转谓显现为影像相，如是有如是性者说为彼。由彼成为似义自性故，乐等为真实领受。由领受彼故，世间假立为真实领受义，非直接领受外义，此为所显。
如是则"内自性为能知，义"如前说理非胜义。胜义中彼等乐等仅从义生，非由外彼等真实了知彼等。如是若领受性为义时，由生彼自性故应了知彼，然彼非有于成为外之诸义。于领受亦不应有领受相，以领受为自证性故。亦不应自体了知，以违背了知自他自性故。
于自证亦必须许，若不许彼，则不成立他领受性故。是故假立而说领受义，唯此应理。若义自性住为境识自性成自体，"彼等乐等由彼等领受"，以领受为彼自性体故。
"乐等为因，"尔后说领受义，以胜义中义亦非领受故。然有缘外义之所缘义。彼所缘义亦说为彼现。如是生起显现为境相之识，假立彼缘彼。
"唯乐等在外，住性及无心，"说为所取，数论师说乐等非内亦非心，为所量自性。彼数论师亦"不应同时执二"，不应同时执取声等及乐。

།སྔོན་པོ་འཛིན་པ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྔོན་པོའི་ངོ་བོ་ ཡིན་གྱི།བདེ་བའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་མྱོང་བའི་ངོ་བོའི་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་བཀོད་པའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་སྔོ་སོགས་ ལས་བདེ་སོགས་ཐ་དད་མེད་ཕྱིར་རྒྱུའི་ཕྱིར།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འཛིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་འཛིན་པ་ན། འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྔོན་པོ་ དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ལྟ་བུའོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཐ་དད་པ་སྣང་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མ་གྲུབ་པར་སྟོན་ཏོ། །སྔོན་པོར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱང་གཞན་ཡིན་ལ། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ རྣམ་པ་ཅན་ཡང་གཞན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཐ་དད་སྣང་ཅན་སེམས་ཀྱི་ནི། །གཟུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཐ་དད་མེད་ཅི་ཡིན། སྔོན་པོ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བ་ཡིན་ན་ཡང་། ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་ དད་པར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློས་གཟུང་བ་ནི་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལྟ་བུའོ། །སྔོན་པོ་དང་བདེ་བ་ཡང་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློའི་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡུལ་དང་རབ་ ཏུ་དགའ་བའི་རྣམ་པས་ངོ་བོ་གཉིས་པ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་།གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་བསམ་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་རྣམ་པ་དེ་དག་ནི་དོན་དམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་བསླད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ཡང་དག་ པའི་རྣམ་པར་ཞེན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེའི་སྐྱོན་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ།

执取青之领受为青之自性，非乐之自性。若不成为领受自性者，非彼领受。由乐等即是青等之差别安立故，于青等乐等非差别。若由青等乐等无差别故为因，执取青等时亦执取乐等故，应成同时执取。
其能立亦谓：若谁由无异于何故为自性，则执取彼时即成执取，如青自身之自性。乐等亦无异于青等，此为自性因。由"差别现相"等显示不成。青现相心为他，极喜相亦为他，如是"差别现相心之，所取"何无异于彼？
虽青及乐等为所取，然唯是差别，如是因不成。其能立亦谓：若谁为差别现相觉之所取，彼非无异，如乐苦。青与乐亦为差别现相觉之所取，此为相违能遍所缘。
虽乐等亦由境及极喜相为二性，然由一性故不应思为不定。如是我等未许彼等相为胜义。若问何者？谓颠倒。由他执为真实相故，是彼过失。如是乐等不应成外。

།གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་བྱེ་བྲག་མེད་མོད་ཀྱི་དེའི་ཡུལ་ཅན་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་བྱེ་བྲག་དང་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི།གོམས་པ་ཤིན་ཏུ་ཕུལ་འབྱུང་ལས། །བློ་ལ་དགའ་དང་ཡོངས་སུ་གདུང་། །ཤིན་ཏུ་ཕུལ་འབྱུང་མི་རུང་ངོ་། །འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པའི་ལྟ་བ་པོ་མང་པོ་དག་ལ་གོམས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་བདེ་བ་ ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། གོམས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་གང་གི་ཁྱད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ཕྱིའམ་དེར་སྣང་བ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡིན་པར་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཤེས་ རབ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།ནང་གི་དགའ་བ་དང་གདུང་བ་དག་ཀྱང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡིན་པར་བྱེ་བྲག་མེད་ན་ཡང་། གོམས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ ཏེ་བློ་ཡང་བདེ་ལ་སོགས།།བདག་ཉིད་དུ་ནི་འགལ་མེད་ན། །ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མེད་ན་ཡང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བློ་ཡང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེས་ན་ཕྱི་རོལ་ གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་དགའ་བ་དང་གདུང་བ་དག་ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་འགྱུར་བ་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར། ཕྱི་རོལ་དེ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས། བདག་ཉིད་ཅེས་ནི་ཇི་ལྟར་རྟོགས། །གང་གི་བློ་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དགའ་བ་དང་ཡོངས་ སུ་གདུང་བ་དག་གི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་གཞན་ལ་ཡང་།བློ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་བདེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་ནང་དུ་སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཅན་གཅིག་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་བཟློག་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ནི་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རིགས་ཐ་དད་པ་ཡང་། །གཟུང་འཛིན་ཉིད་ནི་ཕྱིར་མིན་ན། །གལ་ཏེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་འཛིན་པ་ལས། དེ་དག་ནི་རིགས་མི་ མཐུན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཟུང་བར་མི་འགྱུར་རོ།

若成外时，虽乐等外无差别，然其境者具有欲、不欲差别及住于舍性之相。"由极胜串习故，心生喜及遍苦，极胜不应理。"如是虽外乐等无差别，然由具差别自性诸多观者之串习差别，有乐等差别，如是非乐等义之自性。
能立谓：若谁虽无差别，然由串习差别而有何差别者，彼非外或彼现相，如虽外无差别，然慧等为差别。内喜苦亦虽乐等外无差别，然由串习差别成差别，此为相违能遍所缘。
虽如是，"若识亦乐等，自性无违时，"虽外乐等无殊胜，然所缘具殊胜之乐等者，识亦如声等唯是乐等自性。由彼因故，虽外乐等无殊胜，然喜苦成殊胜无违。
若如是，"外彼及乐等，自性"云何知？若由识自乐等自性成就喜及遍苦之殊胜时，于执取声等之他亦，从识生性成乐。尔时内现领受性一于一切有情皆有，与彼相违之外乐等他非有，此为其义。
虽如是，"若类亦异，执取性非故，"若声等非乐等自性时，由乐等自性之执取，彼等为异类故不应成所取。

།རིགས་མི་མཐུན་པ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་གྱུར་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རིགས་མི་མཐུན་པ་གཟུང་བའམ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐྱེས་བུ་ ཀུན་ལ་འཛིན་མེད་འགྱུར།།དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཡོན་ཏན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུ་འདི་ཡི་ཟ་བ་པོ་ཉམས་འགྱུར། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ཙམ་ལས། འདིའི་ཟ་བ་པོ་གཞན་འགའ་ ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ཟ་བ་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདིས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བསལ། །གང་ཡང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་ཡུལ་དང་བློ་དག་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་འདི་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཡང་བདེ་བ་ལ་ སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དེ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་བློ་ལ་ཡུལ་རང་གི་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་དེ་ལ་རྣམ་པར་མི་འཇོག་ན་ནི། ཟ་བ་པོ་མི་འགྱུར་རོ་ ཞེས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཡང་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་དང་བདེ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་དང་འཛིན་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡོད་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་བློ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ ལས་ཤེ་ན།དེ་དག་ནི་དེ་དག་ཡོད་ན་དེ་ནི་གཞན་ལའང་འགྱུར། ཅི་སྟེ་བློ་དང་བདེ་བ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡོད་པ་དེས་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐྱེས་བུ་ལ་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རིགས་ མི་མཐུན་པ་དག་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡང་གོམས་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནང་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ ཆུད་པར་བྱའོ།།འདིས་ཀྱང་། མྱོང་ཉིད་ཕྱིར་ན་སེམས་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་ཉིད་ཡིན་ཏེ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་མྱོང་བ་ཡིན་པས་སེམས་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། གང་གི་ངོ་བོ་མྱོང་མ་ཡིན། །དེ་ནི་དེ་ཡིས་མྱོང་མ་ཡིན། །རིགས་ པ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མྱོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདིས་ཐམས་ཅད་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་དོན་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

若谓异类非所取能取故，声等所取成乐等自性者。若异类非所取或能取时，"一切士夫无执取。"如是士夫非乐等性，此无功德性故。由非能取故，"此士夫受者性坏。"除乐等执取外，此无有余受者。若由异类故非有则成受者性。
"此遣因果。"若异类境识有因果事，由此亦有故境亦成乐等自性之说亦遣，如是识于境安立自相为因，彼于士夫亦有，如是不定。若非如是则于彼不安立相，应成非受者如前。
或非因果，谓识与乐。何故？"由无所取能取故。"若由有所取能取成因果，然彼于识及乐等亦非有。从何？"彼等若有彼，则于他亦成。"若识与乐有所取能取由彼亦是因果性时，于士夫亦有所取能取性，如是成因果。如是异类亦成因果事。
由如是外无差别亦由串习相属有具殊胜乐等故，应了知彼等乐等唯是内。由此亦，"由领受故是心。"乐等是心，由领受性故。若问何故由领受故成心性？如是，"若谁自性非领受，彼非由彼领受。"非仅由有理成领受，由此一切无差别应成一切义现量故。

།དེ་བས་ན་གང་ཞིག་གང་གིས་ངོ་བོ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ངོ་བོ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སེར་ པོའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་ཅན།དཀར་པོ་མྱོང་བ་ནི་སེར་པོ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་བདེ་བའི་ངོ་བོ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་རང་བཞིན་མིན་པ། །ཉམས་མྱོང་བློ་གནས་དེ་རིག་ན། བདེ་བ་ལ་ སོགས་པའི་ངོ་བོ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བློའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་བློ་ལ་གནས་པ་དེ་མྱོང་བས་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་རྨི་ལམ་གྱི་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ངོ་བོ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནི་མྱོང་བ་ཉིད་མ་ ཡིན་ཏེ།རྣམ་པ་གཞན་དུ་དེ་མྱོང་བ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་། མངོན་སུམ་དྲན་པའི་རྣམ་པ་ཅན། །མྱོང་བ་མ་གཏོགས་འདིས་བློ་གང་། །མངོན་སུམ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཏེ། དགའ་བ་དང་མི་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་མྱོང་བ་མྱོང་པར་འགྱུར་རོ། །དྲན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བདེ་ བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་དྲན་པའི་ངོ་བོ་དང་།ཡིད་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་མྱོང་བའོ། །དེ་བས་ན་མྱོང་བ་དེ་དག་མ་གཏོགས་པར་གཞན་བློ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཅན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་དོན་དེ་དང་དེ་ནི་དེ་རྒྱུར་བྱས། བརྟེན་ནས་བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་སོགས་མྱོང་བ། །བདག་ཉིད་འབྱུང་བ་མཐོང་འགྱུར་གྱི། །གཞན་བར་དུ་སྟེ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་དང་མྱོང་བའི་བར་དུ་གཞན་ནི་མ་མཐོང་སྟེ། གང་ཞིག་ཉེ་བ་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མེད་པ་ཅན་ཡང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པར་མཚོན་པར་བྱ་བ ཡིན་པ་འདོད་པའི་བློའི་ངོ་བོ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པར་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པར་མཚོན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི། དེ་ལས་ཐ་དད་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཤེས་པ་ཡོད་པ་གཉིས་པ་ལྟ་བུའོ། །སེམས་ལ་ཡང་ཤེས་པ་ ཡོད་པ་ལས་ཐ་དད་པར་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའོ།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འདྲེས་ཕྱིར་དབྱེར་མེད་དོ།

是故若谁不成为何者之自性领受，彼非彼之领受。能立谓：若谁之自性不成领受，彼非彼领受，如非黄自性之白领受非黄领受。领纳亦非乐自性领受，此为能遍不得。
虽如是，"若彼非自性，领纳识住彼知时，"非乐等自性领受。若问何者？由识具乐等相殊胜性故，乐等相住于识，由领受而知。彼仅是说梦中作用，非彼自性者非领受性，以异相不应领受彼故。
复次，"现量忆念相，除领受此何识？"谓现量相，由喜不喜等异相领受成领受。忆念相谓如乐等领受忆念性，及悦等相领受。是故除彼等领受外，余具殊胜识亦非近表。
是故彼彼欲不欲义，"以彼为因，依止乐苦等领受，自性生起见，"非余中间谓境等与领受间余非见，若由近而领受无殊胜者亦应表为具殊胜，非欲识自性具殊胜。
能立谓：若谁不应表为异于何者具殊胜，彼不应许异于彼，如第二有智。于心亦不应近表异于有智具殊胜，此为自性不得。虽如是，"若由杂故无别。"

།ལྕགས་གོང་དང་ནི་མེ་བཞིན་ན། །ཇི་ལྟར་ལྕགས་ཀྱི་གོང་བུ་ཤིན་ཏུ་འབར་བའི་གཟུགས་མེ་ལས་ཐ་ དད་པར་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱ་བ་མེད་པར་ལྕགས་ཀྱི་གོང་བུ་ལ་མེའི་ངོ་བོ་འབའ་ཞིག་ཏུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་བློ་དང་མྱོང་བ་ཐ་དད་པ་ཡང་འདྲེས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་མི་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་སྨྲའོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དངོས་པོ་ཀུན་ལས་ཐ་དད་དང་། ། ཐ་དད་མེད་གཞག་ལྡོག་པ་ཉིད། །དངོས་པོ་རྣམས་ལས་འདི་ནི་གཅིག་ཡིན་ལ་འདི་ནི་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་ན་གཅིག་ལ་དམིགས་ན་ཡང་གཞན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། གང་དང་གང་ལས་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པ་དེ་ལ་འདི་འདྲེས་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་འགྱུར ཏེ།དཔེར་ན་ལྕགས་གོང་དམར་པོ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་ལ་ལར་གཅིག་ཉིད་དུ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དུ་མ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་དེ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཐ་དད་པ་མེད་པར་མྱོང་བའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་གི་ཚེ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། ཐ་དད་མེད་ཅན་མྱོང་གཅིག་ན། །དེ་ལྟར་མིན་གང་ཐ་དད་པ་ཅན་མེད་པ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། རྣམ་པ་དུ་མ་ལ་དམིགས་པ་ཅན་དེ་ཐ་དད་བཞིན་དུ་འགྲུབ་འགྱུར། འདི་ལ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐ་དད་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱོར་རོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ལ་དམིགས་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་གཅིག་ཉིད་དུ་འདོད་ན། གང་ལ་དུ་མ་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་དེ་ལ་དུ་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དུ་མ་ཉིད་ནི་གཅིག་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཉིད ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་སྒྲུབ་མིན། རྣམ་པ་གཅིག་ལ་དམིགས་པ་ཅན་ནི་གཅིག་ཉིད་ལ། ཐ་དད་སྒྲུབ་བྱེད་གྲུབ་པ་མིན། །གྲངས་ཅན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངག་གི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ལ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་མེད་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་ པ་སྟོན་པར་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་དཀར་པོ་བདེ་ལ་སོགས། །ཐ་དད་སྣང་ཅན་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་རོ། །དེ་ཡང་ཐ་དད་མེད་པ་དང་བདེ་བ་དང་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་དམིགས་པ་དག་དུ་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །བློ་མྱོང་ཐ་དད་མེད་སྣང་ཅན་ཐ་དད། །མྱོང་བ་རྣམ་པ་ གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་སོ་སོར་རང་གིས་རིག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་བློ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དུ་མ་ཉིད་དུ་སྨྲ། དེ་བས་ན། ཐ་དད་ཐ་དད་མེད་རྟེན་ཅིང་། །ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། མཚན་ཉིད་ འཆོལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

"如铁丸与火，"如极炽铁丸不可表示异于火，而执取铁丸唯是火性，如是识与领受虽异，由杂故不知差别，如是说为不定。
若如是时，"一切事物异及，无异安立遮。"于诸事物此是一、此是多之安立则不应理。如是若于一所缘亦了知他时，于何者执为一者疑惑此杂，如赤铁丸。如是于某处不决定为一性。是故亦不成多性，此以彼为先故。
若问何故不成异无异安立？如是无异领受义，若时许为一性时，"无异性领受一时，如是非者异性无，"所领受者，谓多相所缘者，"异故成就。"于此有异故，如异为语词安立。若许所缘一相者为一性，则于所缘多者成就多性，以多性以一为先故。
"此非成立，"于所缘一相者是一性，"异成立因非成。"数论者为语义。于彼无异无异安立因者，由"若"等显示相错乱而成立。
"若白乐等，异现相"差别相。彼亦许无异及乐青相异所缘等非多性。"识领无异现异，"领受唯一相由自证领纳。于彼如何说领纳与识异为多性？是故，"异无异依止，"异无异安立因非有，由相错乱故为义。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཁྱེད་ཅག་གི་ཡང་ཅིག་ཅར་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མང་པོ་འབྱུང་ཞིང་། དེ་ལྟར་ན་ཡང་བདེ་བའམ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཉེ་བར་མཚོན་པར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། སེམས་ལས་བྱུང་བ་དུ་མ་ཉིད་མི་འདོད་ པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཅིག་ཅར་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དུ་མ་སྐྱེས་ཀྱང་གསལ་བ་གཅིག་འགའ་ཞིག་གིས་ཉི་མས་སྐར་མ་བཞིན་དུ་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མ་ཡིན་པ་ དེ་ལྟར་ན་ཡང་།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་བསྒྲིབས་པ་ན་ཡང་། རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་གསལ་བ་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེས་པ་ན། སྟོན་ཀའི་མར་ངོའི་མཚན་ཕྱེད་ཀྱི་སྐར་མ་བཞིན་དུ་དུ་མ་ཉིད་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན། གཅིག་ཚེ་གསལ་བས་བསྒྲིབས་པ་ ཡང་།།ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་དུས་ནའོ། །གང་གིས་བསྒྲིབས་པ་ཡང་ཡིན་ཞེ་ན། ཐ་དད་མ་མཐོང་བ་མེད་པས་སོ། །ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པའི་མཐོང་བ་མེད་པས་ཡིན་གྱི། དུ་མ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི། སེམས་འབྱུང་ཐ་དད་རྒྱུན་དག་ལས། ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོགས་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་ལ། ཐ་དད་རྣམ་གཞག་གྲུབ་པ་ཡིན། །དེ་ལྟར་རྒྱུན་ལ་ཡང་བློ་དང་མྱོང་བའི་ཐ་དད་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་མྱོང་བ་འདི་དང་བློ་འདི་ལས་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར། རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་ཡང་ལུང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་དོན་ཙམ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སྔར་བཤད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་འདིར་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྔར་བཤད་རྣལ་འབྱོར་ཤེས པ་ནི།།སྔར་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བཤད་པ་ན། བདེན་པ་དཔྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣལ་འབྱོར་པའི་དེ་ཡང་གང་ལས་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་དག་དེ་ནི་སྒོམ་བྱུང་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདེན་པ་སྒོམ་པ་རྫོགས་པ་ལས་ཤེས་པའི་ཤེས་པའོ། ། ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རྟོག་པའི་དྲ་བ་རྣམ་བསལ་བས། །རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གསལ་བ་ཤིན་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན། །གང་དང་གང་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པ་དེ་དང་དེ་ལས་གསལ་བ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་གང་ལས་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཕྱིར་འདོད་དང་ཞེས་བྱ་བ ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།འདོད་པ་དང་མྱ་ངན་དང་འཇིགས་པའོ། །དེས་བྱས་པའི་སྨྱོ་བ་ནི། འདོད་དང་མྱ་ངན་འཇིགས་སྨྱོའོ། །དེ་དག་དང་རྐུན་པོ་རྨི་སོགས་ནི། འདོད་དང་མྱ་ངན་འཇིགས་སྨྱོ་དང་། །རྐུན་པོ་རྨི་སོགས་སོ།

虽如是，你们亦同时生起多心所，如是虽亦表示乐或苦分别等一，然不许心所多性。若谓此亦如是者，彼无此过，如是虽同时生多心所，由某一明显如日蔽星般胜伏故。
虽如是一切非表示，然由乐等某者遮蔽时，随缘亦生起异异明显，如秋季下弦夜半星辰显现多性。是故，"一时明显所遮亦，"胜伏时。若问由何遮蔽？由无见异故。由异故无异见，非由无多性故。
如是亦由乐等，"心所异相续等，"由心及心所聚异异生起相续，"异安立成就。"如是于相续亦无表示识与领受之异，由何说此领受与此识离相耶？
瑜伽现量亦不杂教分别唯见义。彼由"前说"等解释。于此非一切瑜伽知皆现量。若问何者？"前说瑜伽智，"前说四圣谛境时，谓彼观察谛为义。彼瑜伽者复从何？说"彼等彼修生，"由圆满修谛所生智。
由极串习故，"遣除分别网，"由离分别故，"明显极显现。"于何者极修彼彼成明显显现，此复从何？说"是故欲"等，谓欲忧怖。彼所作狂谓"欲忧怖狂。"彼等及"盗梦等，欲忧怖狂及，盗梦等。"

།དེ་དག་གིས་གང་བསླད་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་འཁྲུལ་པར་བྱས་ པའོ།།ཡང་དག་མིན་པ་ཡང་མཐོང་བར་འགྱུར། གོམས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ཡང་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། མདུན་ན་གནས་པ་བཞིན་དུའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི། མྱུར་དུ་བསྐོར་བ་དང་། འཆི་ལྟས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །དེ་ ལྟར་ན་དེ་ལྟར་མཐོང་བས་དོན་མངོན་དུ་གྱུར་པ་བཞིན་དུ།དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བསྒྲུབས་པ་ལ་དམིགས་པར་འགྱུར་ན། གང་གིས་ན་དེ་དག་འདིར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་མིང་ཅན་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ངེས་པར་གཟུང་བར་མི་འགྱུར། སྒོམ་པའི་ཁྱད་པར་ ལས་གསལ་བར་སྣང་བ་ནི་བློ་སྟེ།ཇི་ལྟར་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་དང་རྗེས་འབྲེལ་ནི། །དོན་གསལ་སྣང་བ་ཅན་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བརྡའི་རྟེན་ཅན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་ལ་འདིའི་མིང་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་འཛིན་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་སྒྲའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་ལ་བརྡ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དང་འདྲེས་པའི་རྟོག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསལ་བར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟར་ན་རྨི་ལམ་ན་ཡང་ཤེས་པ་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ན་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་ནི་གཞན་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྗེས་སུ་ འབྲེལ་པ་མི་གསལ་བ་གཞན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་གང་ལས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར། རྨི་ལམ་ན་ཡང་དྲན་པ་དྲན། །དེ་ནི་དེ་འདྲའི་དོན་ལྡན་མིན། །རྨི་ལམ་ན་ཡང་དྲན་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་གསལ་བ་ཉིད་དྲན་པ་ཡིན་ནོ། །རྨི་ལམ་ན་ཡང་དམིགས་པ་གསལ་བར་སྣང་བའི་ ཤེས་པ་ཡུལ་དང་མཚུངས་པར་སྣང་བ་ཅན་དེས་སད་པས་དྲན་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལ་ཡང་རྟོག་པ་དང་རྟོག་པ་མེད་པ་དག་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

彼等所染为令人迷乱。"亦见非真实。"由串习差别亦见非真实义。若问如何？如现前住。由说"等"字，摄取急速旋转及死兆等。如是如是见故如义现前，于随顺彼所成就成所缘时，由何彼等于此亦不成隐蔽名者，不应决定执取。
由修差别明显显现是识，若问如何无分别？说："分别随系属，非明显显现相。"依名言是分别，彼亦非明显显现相。如是意识无分别，于此无前起执取"此是此名"之言说名言。于执取所诠能诠关系自性之识亦无明显显现。是故于明显显现不作名言故，非与声杂分别，如是若是明显显现识即是无分别性。
岂非由迷乱力分别成明显显现？如是于梦中亦虽是分别识然是明显显现性耶？无此过，于梦中亦若是分别则非明显显现性。于彼亦明显显现是异无分别性，与分别随系属是异不明显。
此从何？如是："于梦中亦忆念忆，彼非具如是义。"于梦中亦若是忆念识即是不明显忆念。于梦中亦明显显现所缘之识，境相显现相，由彼觉醒时忆念。是故于彼亦分别无分别二者是差别性。

།གལ་ཏེ་སྒོམ་པ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་གོམས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་སྣང་བ་ མ་ཡིན་ཞིང་།རྟོག་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པའི་མཐའ་སྨྲ་བ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེས་ན་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། མི་གཙང་ཟད་པར་ས་ལ་སོགས། །ཡང་དག་མིན་ཡང་སྒོམ་པ་ཡི། །སྟོབས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་ པ་རྟོག་མེད་དང་།གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་དུ་གསུངས་པ་དེ་ལྟར་ན། ཁས་བླངས་པ་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེ་ཕྱིར་ཡང་དག་།གང་དང་གང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡང་དག་མིན་ནི་ཟད་པར་ས་ལ་སོགས་པའི་སྟེ། རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་གྱིས་ ཀུན་ནས་བསླང་བ་ཡིན་ནོ།།ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པར་གྱུར་པ། ཤིན་ཏུ་གོམས་པར་བྱས་པར་གྱུར་ཅིང་། སྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ན། །དེ་གསལ་མི་རྟོག་བློ་འབྲས་ཅན། །གསལ་བ་ཡང་ཡིད་ལ་མི་རྟོག་པ་ཡང་ཡིན་པས་ན་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་འདྲ་བའི་བློ་ནི་གསལ་ལ་མི་རྟོག་ པ་ཡིན་ཏེ།གང་ལ་འབྲས་བུ་དེ་ཡོད་པ། །ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཡང་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་གསལ་བར་སྣང་ཞིང་མི་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན། དེ་ལ་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ལ། མི་སླུ་ བ་ནི་གང་ཡིན་ཏེ།སྒོམ་འབྱུང་མངོན་སུམ་ཚད་མར་འདོད། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། སྔར་དཔྱད་དངོས་པོ་བཞིན། སྔར་བདེན་པ་དཔྱད་པའི་སྐབས་སུ་ཚད་མའི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །ལྷག་མ་ཉེ་བར་བསླད་པ་ཡིན། །དཔེར་ན་ཟད་པར་ས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །རང་རིག་ ལ་ཡང་རྟོག་མི་འདོད།།དོན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་གང་གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །ཤེས་པ་གང་ཡུལ་གང་ལ་སྒྲ་དོན་འཛིན། བརྡ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ། དེ་ནི་དེ་ལ་སྒྲའི་སྒོ་ནས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་ཡིན། རྟོག་པ་ དང་བཅས་པར་བརྗོད་དོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །རང་གི་ངོ་བོའང་སྒྲ་དོན་མིན། །བརྡར་བྱ་བ་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུ་དེ་ཕྱིར་དེ་ལ་སྒྲ་དང་དོན་གྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཤེས་པ་ཀུན་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་ལྟར་ སྣང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་འཆད་པར་བྱེད་དོ།།མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་རྣམ་པ་བཞི། །དཔེར་ན་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་གསུམ་ཡིན། །རྟེན་བསླད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཅན། །རྟོག་པ་མེད་པ་གཅིག་ཡིན་ནོ། །རབ་རིབ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པའི་ དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཅིག་ཡིན་ནོ།

若问修习中由串习非真实义所生者，一切非明显显现亦非无分别，岂非成立论者所许，是故已承许耶？非有此过，如是："不净遍处地等，虽非真实由修习，力所生幻变"说由修习力所生无分别及明显显现，如是非违背承许。由是如此故，真实谓无常等。非真实谓遍处地等，唯由自分别发起。
极为修习，极为串习已，"修习圆满时，彼明显无分别智果相。"由明显及无分别意故如是称。如是智明显无分别，"于何有彼果，"为语词安立为结语。由于非真实亦由修习力成明显显现及无分别故，于彼修习果智等中，"无欺为何性，修所生现量许为量。"若问如何？"如前观察事，"如前谛观察时正说量事。"余近染污，"如遍处地等。
"于自证亦不许分别，由于义分别故。"由"何智于何"等解释。何智于何境执声义，执名言之智，彼于彼由声门执故是分别，说有分别。"一切识之，自性亦非声义。"由不能作名言故，由是因故于彼了知声义自性，由一切智无分别性故是现量。
由"现量似现"等解释现量似现。"现量似现四种，如是分别智三种，根染所生相，无分别一种。"由翳等害根等一种。

།རྟོག་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡང་བརྡའི་རྟེན་ཅན་དང་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འཇུག་སྟེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་། གྲངས་དང་། འདེགས་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་། བུམ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །རེ་ཞིག་བུམ་པ་ལས་ གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་གཅིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ལས་གཞན་པའི་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་སྒྲ་འགོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཅིག་ཅར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ ཚོགས་པ་རང་གི་འབྲས་བུ་ལ་སྦྱོར་བའི་དོན་ཏོ།།བརྡ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས། ཕྱིས་དོན་དམ་པ་གཞན་ལ་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཡང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས། བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མང་པོ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ལ་ བརྟེན་ནས།གཅིག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཅན་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེང་དུ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་དག་ལ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ལ་བརྡར་བྱས་པ་ལ་བརྟན་ནས་འདེགས་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཅན་དང་། དངོས་པོ་མེད་པས་བཟློག་པ་དོན་གྱི་ བྱ་བ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་བསྟན་པའི་ཕྱིར།བརྡར་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་དོན་གྱུར་པ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཚོགས་པའི་མང་པོ་འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པ་ཅན་དག་ལས་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཚོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་རྟེན་བརྡ་ ལ་བརྟེན་ནས།བུམ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཞན་གཅིག་བུམ་པའི་རྫས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་དག་ལ་དོན་གཞན་ལ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་དེའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་ སོ།།དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བས་བརྡའི་རྟེན་ཅན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་གཅིག་པོའི་སྒྲའི་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆུ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས། ཆུ་ལ་བརྡར་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་བརྡ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་ པ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་འདི་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆུའི་བརྡ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་འདུས་པ་དེ་ལ་དོན་གཞན་ཉིད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ གསུངས་སོ།།དེ་ནི་དོན་གཞན་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ།

分别智三种亦由名言所依及增益分别而转，如瓶、数、举、有、瓶性等。且如瓶由色等、持水等成办一果门中，异于彼非彼果相者差别即无差别。于彼世间安立声者，是同时色等聚合配合自果之义。依彼名言，后于胜义他差别上亦增益瓶等为一，转起瓶之分别。
如是依止遮遣多果相，一向执著相，如是于手等上掷性相上，依对非如是性遮遣所作名言，增益举相，及由无事返遮显示义作用自性故，依所作名言，如实事义转起显示有性。
依止显示遮遣异彼聚合多一果作者之所依名言，增益生起瓶性等他一切瓶事随行一性。由是故说于世俗有上增益他义，由彼体性分别转故。如是分别，名言所依分别智一者即是声分别性。
若问幻阳焰等分别，非由遮遣非水而依水名言转起，由何入于依名言分别性中此不成差别？若问云何？依非真实水名言，于彼和合生起增益他义。由是故说由水等分别转故。彼是增益他义第二识。

།རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་སྔར་མཐོང་བ་ལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་དེའི་འབྲས་ བུ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ།།ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ལྐོག་ཏུ་འགྱུར་བའི་དོན་ལ་རྟོག་པ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། རྟོག་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་གསུམ་ཡིན། །དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་ ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་གྱི།མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། དབང་སྐྱེས་མིན་པ་བསྒྲུབ་དོན་དུ། །གཉིས་བཤད་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ བཤད་དོ།།འདི་ལ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཅི་ཡོད་ན་གང་གིས་ན། དབང་སྐྱེས་མིན་པ་བསྒྲུབ་དོན་དུ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཤེ་ན། འཁྲུལ་པ་བསྟན་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་པ་འདི་ལ་འཁྲུལ་པ་སྣང་སྟེ། སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་དག་ལ་ཤེས་པ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ ཡིན་པར་འདོད་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟར་ན་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅད་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པའི་ཤེས་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བརྫུན་ཡིན་ཏེ། དོན་དང་ཕྲད་ནས་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ མ་ཡིན་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ། གྲུབ་པ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྗེས་དཔག་རྗེས་སུ་དཔག་ལས་བྱུང་། །དྲན་བྱུང་བརྗོད་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །ཤེས་པ་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བརྡ་དྲན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་གྲུབ་ན་ཡང་། འདིར་རྟོག པའི་ཤེས་པའི་སྐབས་སུ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྔ་མ་གཉིས་ཉིད་དེ་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་ཕྱིར་རོ།།ཉིད་ནི་རིམ་པ་གཞན་དུ་སྦྱར་རོ། །འདི་ལྟར་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བརྡ་དྲན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།།བརྡ་རྟེན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་འཆད་པར་བྱེད་དོ།

于比量及比量所生等，生起了知先前所见隐蔽义。由是故说"比量及其果等智之前已体验之分别"。此所谓"于隐蔽义分别智"是第三种隐蔽义分别。如是："分别智三种。"
由根损害所生无分别智非现量，是现量似现。于此，"为证非根生，说二。"为说明彼二种分别智非根所生故而说。
于此若有何疑惑，由何说"为证非根生"？为显迷乱故。外道于此有迷乱，如许幻阳焰等及世俗有上之智是根所生性。如是为遮遣彼故，说现量相之差别无迷乱相。
所谓"为遮遣根损害智"亦虚妄，由与境会遇执取性故，遮遣非境所生第二月等智故。若非如是，应说"根所生"。比量等亦是彼，由成立故为语词安立。
如是："比量比量所生，忆生言说所生，智"由前已体验名言忆念力而成就。如是虽成立比量等是分别自性，此中于分别智处所说彼前二者，为证分别智非现量性故。性以异次第配合。
如是依止前已体验名言忆念所生自性者非现量，如比量等。由"名言所依"等解释彼。

།ཅིའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་སྔ་མ་གཉིས་དག་ལ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ཞིང་། གང་གིས་ན་དེ་གསལ་བའི་ཕྱིར། །རྗེས་དཔག་ལ་སོགས་གྲུབ་ཅེ་ན། །ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ན་བརྡ་རྟེན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། དོན་གཞན་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྣམ་རྟོག་དག་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་དག་ནི་བརྡ་རྟེན་ཅན་དང་དོན་གཞན་ལ། སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྣམ་རྟོག་དག་གོ། །མངོན་སུམ་དང་ཉེ་བར་འཇུག་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་དག་ནི། འགའ་ཚེ་ཤེས་པ་ཕྲ་མོ་སྐྱེ་བའི་དུས་ཀྱིས རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མེད་པ་དེ་དག་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་ཉེར་འཇུག་ཅན་ཉིད་ཕྱིར། །མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་ལས་དེ་དག་ཉེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འཁྲུལ་པ་སྲིད་པས་ན་གདོན་ མི་ཟ་བར་མངོན་སུམ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོག་པ་ཕྱི་མ་ནི། ཇི་ལྟར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་དོན་ཅན། །ཡུལ་ཅན་དྲན་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རྟོག་པ་འདི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་ བཞིན་ཡིན་ཏེ།བརྡ་ལ་ལྟོས་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་ལ་འཛིན་མི་བྱེད། ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ལ་འཛིན་པར་མི་བྱེད་ཅེ་ན། མངོན་སུམ་སྟེ་དེ་བས་ན་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཉམས་མྱོང་དྲན་མེད་པར། །སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བརྡ་དྲན་པ་མེད་པར་བུམ་པ་ ལ་སོགས་དག་ལ་ཡང་།ཤེས་པ་མེད་པ་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དྲན་པ་མེད་པར་བུམ་པ་དང་གྲངས་དང་འདེགས་པ་དང་། ཡོད་པ་ཉིད་དང་། བུམ་པ་ཉིད་དང་། མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྱེས་བུའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྟོག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ པོ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།རྟོགས་པ་པོ་འདིས་ཀྱང་བརྡ་དྲན་པ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པར་ཤེས་ན་དེས་ཤེས་ཤིང་། རྟོགས་ན་བརྡ་དྲན་པ། དེ་ཡང་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ། མངོན་སུམ་ལས་ནི་ཡོངས་ཉམས་འགྱུར། །མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་ པར་འགྱུར་བ་ཅན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དྲན་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དྲན་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། བརྗོད་ པ་ལས་བྱུང་བ་ལྟ་བུའོ།

何故于前二分别有现量性疑惑，由何为明显故"比量等成立"耶？有疑惑性。如是名言所依分别及增益他义分别，彼等即是名言所依及增益他义分别。彼等成为近于现量者，有时由微细智生时，由未了知差别性故，无近标相，彼等是现量性，成为迷乱因。
何故？"由现量近转性故。"由现量智彼等成近。是故由迷乱可能故，定应了知异于现量性。由是故为成立彼等非现量性。
后分别："如何具隐蔽义，"境识忆等体性分别是比量等自性，由具依名言自性故。是故不执境。若问于何等不执？现量，是故非现量量。
如是"无体验忆念，"无前已体验名言忆念于瓶等，无智无前已体验忆念于瓶、数、举、有性、瓶性、眼等补特伽罗瓶等智，即无如前所说二种分别之义。
此了知者亦若知名言忆念是瓶等智因，由彼知及了知名言忆念，彼亦于瓶等，"由现量全坏。"不应成具现量智，由如是智相非现量性故。
比量亦是，凡由体验忆念力所生彼非现量，如忆所生、比量所生及言说所生。

།བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དང་། ཆུ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཡང་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དྲན་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་དམིགས་པའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གིས་དོན་གསལ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །འདིར་བཞི་པ་ནི། མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་འདི་ལ་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་བཞི་པ། མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་རབ་རིབ་བཅས། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དམིགས་ཀྱིས་དགར་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ བའམ་མཚན་ཉིད་ལྷག་མ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའི།མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་ལས་དོན་གྱི་གསལ་བའི་དཔེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པ་ལས་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ། སྨིག་རྒྱུའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་རྒྱུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་འདི་ ཡང་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་འདིའི་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་བཤད་པར། རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ ན།།མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དམིགས་ཀྱིས་དགར་བའི་ཚིག་།དེས་བཤད་ཉེ་གནོད་པ་ལས་སྐྱེས། །ཕྱི་དང་ནང་གིས་གནོད་བ་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གྱི་དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་ཞེས་ བརྗོད་དོ།།དེ་ལ་རབ་རིབ་འབའ་ཞིག་ནི། །ཉེར་གནོད་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན། །དེ་ལ་རབ་རིབ་དང་བཅས་པའི་ཚིག་གི་རབ་རིབ་ནི་དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཡིད་ཀྱིས་ཤེས་ཁ་ཅིག་།ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་ པ་ཡང་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཡིད་ཁོ་ན་ཡིན་ཞེས་ཁ་ཅིག་སྨྲའོ། །དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་སྔོ་དང་ཟླ་གཉིས་ལ་སོགས་བློ་ཡིན། དབང་པོ་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི། །གཞུང་འདི་དང་ནི་དེ་དག་འགལ། སློབ་དཔོན་གྱིས་རྩོད་པ་སྒྲུབ་པར་བཤད་པར་མངོན་སུམ་དུ་དཔྱད་པ་ལ་དམིགས་པའི་དོན་ དཔྱད་པ་ན།འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་གང་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་དམིགས་པ་ཞེས་བརྗོད་དམ། འོན་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དག་གཞན་དུ་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྐབས་སུ་མཛད་ནས། མིག་ལ་སོགས་པའི་བར་ཡང་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་དེ་དག་ཀྱང་དོན་དམ་པར་རྣམ་ པ་གཞན་དུ་ཡོད་པ་དག་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་པར་སྣང་བ་དང་།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པའི་གཞུང་ཡིན་པ་དང་འགལ་ལོ།

瓶等分别智及水等分别智亦由前已体验忆念力所生，此为相违遍知。如是三种分别智，应由相之语词明了其义。
此中第四，于此四种现量似现中第四现量似现："现量似现具翳障。"此应知是特别区分，或应知是余相，非相语词之义明显之例。
如是如"由水等分别转故"等，显示幻阳焰智等是分别性因，如是此亦当说。如是完成分别后，未说此分别性因而说"具翳障"。由是故应知彼显示离分别现量似现。若非如是，相成有误。
是故由特别区分语词："说由近损害所生。"由外内损害缘根损害所生一切智虽离分别性，说为现量似现。于此："唯翳障，为近损害标相。"于此具翳障语词之翳障，应视为一切损害根缘之近标相。
"彼亦有意识，"有说第二月等智非根所生，然唯是意。如是所说："青及二月等觉是，根为因"此论与彼相违。
师于成立诤论所说现量观察中观察所缘义时，如是如何显现由彼生智说为所缘？抑或如实有者异现为智因，作为此处，眼等亦成所缘性，彼等胜义中异相有者成为二月显现及青等显现智之因，与所说论相违。

།དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་དེ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་དེ་སྐད་དུ་བཤད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ ཏེ་བརྒྱུད་པས་རྒྱུ་ཡིན་ན།།འདིར་དབང་པོ་དངོས་སུ་རྒྱུར་མ་བཤད་ན། གང་གིས་ན་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་རྗོད་པས་འགལ་བར་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དབང་པོ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྒྱུད་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཤེས་པ་དག་།དཔྱོད་ པར་བྱེད་པ་ན།དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་དཔྱོད་པར་བྱེད་ནའོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དཔྱད་པའི་སྐབས་ལས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྐབས་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཡིད་སྐབས་སུ་མཛད་ནས་དེ་སྐད་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི། དབང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དབང་རྟེན་ཅི་ཡིན། དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་གང་མེད་པས་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མ ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འདི་ལ་ཕ་རོལ་འདོད་པའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པར་དགོངས་ནས་འདྲི་བར་མཛད་པའོ།།གལ་ཏེ་གང་དབང་པོ་ཡོད་མེད་རྗེས་འབྲེལ་ཅན། གལ་ཏེ་དབང་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།དེ་མཚུངས་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་། དབང་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་མཚུངས་པས་ན། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན། བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འགྱུར་ བཞིན་ན་ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་འདི་བོར་ནས།དབང་པོ་འགྱུར་བ་ན་འགྱུར་བ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་། མིག་ལ་སོགས་པ་འགྱུར་བ་ན། །དབང་བོའི་ཤེས་པ་འགྱུར་བ་གཞན་ཅི་ཞིག་འགྱུར་བ་ཅན་དུ་འདོད་ན། གང་གིས་ ན་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་མི་འགྱུར།དེ་འདིར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གང་ལས་དབང་པོ་རྟེན་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ན། འགོག་།ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་བློ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དོ།

如是若彼非依根，如何说彼？虽如是，若为间接因，此中未说根为直接因，由何说依根成相违？若问何者？说根是意识之因为间接说。
"根境诸智，"观察时，观察根识境时。由根识境观察处，意识处有何用？全无。由何说师作意处而如是说，非根识者不应理。
若问何为依根？何为许为根所生智相？由何相无故于二月等智不作依根言说？此问二月等智有他许智相之意。
"若为根有无随系，"若许随根有无之识为依根者，尔时相同二月等智亦随根有无，何故非依根？无差别故。
若如是，何故舍此有无随系，许根变时具变者为依根时，"眼等变时，"根识变异何他变异可许？由何二月等智不变？如是彼此变异，由何遮止计根为所依性？二月等觉是依根性。

།འདིར་ཡང་སྦྲུལ་སོགས་འཁྲུལ་པ་བཞིན། །དབང་པོའི་འགྱུར་བ་ཡོད་ན་ ཡང་།།ལྡོག་འགྱུར་གལ་ཏེ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་མི་གསལ་བ་ན། སྦྲུལ་གནས་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་ཐག་པ་འཁྱིལ་པའི་དབྱིབས་ཀྱི་སྤྱི་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྱད་པར་མི་རྟོག་པ་དེའི་ཚེ། སྦྲུལ་གྱི་ཁྱད་ པར་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཡིད་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་དང་།སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆུ་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་པ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་སོགས་པས་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་དབང་པོའི་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ འཁྲུལ་པ་འདི་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་ལ།འོན་ཀྱང་དབང་པོའི་བསླད་པ་ནི། ལྡོག་ན་ཡང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་པ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ཡང་། མིག་སྨན་ལ་སོགས་པས་མིག་གི་འགྱུར་བ་ལྡོག་པ་ན་བདག་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་ འཁྲུལ་པ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་མིག་གི་འགྱུར་བ་གནས་པ་ནི་མི་ལྡོག་ཅིང་། མིག་གི་འགྱུར་བ་ལྡོག་པ་ན་ལྡོག་པ་དེའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། འདི་ལྟར་ ཐག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པ།རང་བཞིན་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ཉེ་བ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུའི་སེམས་ལ་ཡང་། བརྗོད་པ་དག་གིས་འགལ་ཚེ་འཇོག་།ཇི་ལྟར་སྦྲུལ་སྦྲུལ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ན། འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ རོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པས་བསླད་པའི་མིག་ཅན་གྱི། ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒྲ་ཡུལ་དང་དུས་ཉེ་བ་ཅན། དབང་པོ་བསླད་པ་ཅན་དེའི་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཡིད་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། མཐོང་བ་དྲན་ལ་ལྟོས་འགྱུར་ཞིང་། །གལ་ཏེ་འདི་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ཇི་ལྟར་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཆུའི་རྣམ་པར་འཁྲུལ་པ་སྔར་མཐོང་བའི་ཆུའི་དྲན་པ་དང་ཆུ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་པ་འདི་ཡང་འགྱུར ན།།འདི་ལྟར་མིག་བསླད་པ་ཅན་ནི་སྔོན་མཐོང་བའི་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་མིག་རྣམ་པར་ཕྱེ་མ་ཐག་ཏུ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། འདི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། ཡོངས་སུ་གསལ་བར་སྣང་བ་མིན། །ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་ངོ་ བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི།དེ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་པར་འདོད་པར་བྱའོ།

"此中亦如蛇等迷乱，虽有根变异，当转。"若二月等迷乱为意迷乱时，如天空不明时，依止蛇处境之绳盘形相共相而不了别时，增益蛇差别之意迷乱为蛇，及如幻阳焰等缘于水等迷乱，由观察等成无，如是不依根变异之二月等迷乱亦当转，然根损坏虽转亦不转。
二月等迷乱虽是意迷乱自性，然如眼药等令眼变异转时，不如我等见迷乱而转。由此如是眼变异住时不转，眼变异转时转，是故应知是根所生。
若此成意迷乱时，如是如绳等迷乱，于他相续中亦于境时近补特伽罗心，"由言说相违时止。"如由蛇蛇之声聚集迷乱因时，有时生蛇迷乱。如是此中亦由翳障等损害眼者，如所体验声境时近者，具根损害者之二月等迷乱当生，然非如是，是故非意。
复次："见依忆念转，"若此成意迷乱时，如于幻阳焰等水相迷乱依前见水忆念及与水法相顺，如是二月等迷乱亦应尔，如是具眼损害者不依前见忆念，开眼即见二月等，如是此是根所生。
复次："非遍明显现。"若是意迷乱体性，则应许彼是具分别意识。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདིར་བཞི་པ་ནི་དམིགས་ཀྱིས་དགར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་གསལ་ བར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྗེས་འབྲེལ་ནི། །དོན་གསལ་སྣང་བ་ཅན་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བས་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་རྟོག་པ་མེད་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་བཟློག་པའི་དོན་དུ། འདིར་བཞི་པ་ནི་དམིགས་ཀྱིས་ དགར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེའི་ཕྱིར་གཉིད་ལོག་པའམ་སད་པ་ན་ཡང་སྐྱེས་བུའི། གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་བློ་གང་། །དེ་ནི་རྟོག་མེད། གང་ཡང་རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡང་། །གཉིད་ལོག་པའམ་མ་ལོག་པ་ཡང་ངོ་། །དེ་ལྟ་མིན་ན་མི་གསལ་བ་སྣང་བ་ཅན་ཉིད་དུ་ འགྱུར་བའི་བློ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། བསླད་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཟླ་བ་གཉིས་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པར་སྲིད་པ་དེ་ཕྱིར་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དེ་རྟོག་མེད་ན་ཡང་། མངོན་སུམ་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཅན་ཞེས་ བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་འདི་ཙམ་བརྗོད་པས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་གིས་བཀག་པ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་དོན་དང་དོན་བྱེད་པ་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེ་ཕྲད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དུའང་། མངོན་སུམ་ ལྟར་སྣང་གཉིས་སུ་བཤད།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་སློབ་དཔོན་ནི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་ཡང་། བསླད་པ་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། འཁྲུལ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་། །རྗེས་དཔག་རྗེས་སུ་དཔག་ལས་བྱུང་། །དྲན་འབྱུང་བརྗོད་པ་ལས་བྱུང་ཞེས། །ཞེས་བྱ་བས་ རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་རྣམ་པར་བཅད་ནས་གཉིས་པ་རྟོག་པ་མེད་པའི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་བྱ་བས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་སྐྱེས་པའི་སྒོ་ནས་རྟོག་པ་ དང་བཅས་པ་ལ་བརྟེན་ནས།ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ། བྱ་བ་དང་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་ཅེས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །ཤེས་པའི་དོན་དང་འདྲ་བ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ལ། དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ནི་ འབྲས་བུ་ཡིན་པར་རིགས་ཀྱི།ཚད་མ་ལས་དོན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ།

若非如是，此中"第四是特别区分"此不应有错解。如是二月等智非如见般明显现。如是："随分别转者，非有义明显现。"如上已说。
若由如是显现故许彼意识亦无分别时，为遮彼故，此"第四是特别区分"之语为明显。是故："睡眠或醒时补特伽罗，明显现觉何者，彼无分别。"任何二种亦，睡眠或未睡亦尔。若非如是，不明显现觉一切是分别。
由如是虽是无分别智，然是损害，是故二月智有可能，是故二月等智虽无分别，由说"现量离分别"此相即成量性，由"具翳障"说示语遮止。何故？由欺诳故。由彼显现境及作用所求义不会故。
实义："说现量似现二。"由如是师虽是根所生，然损害是现量似现，是故由："迷乱及世俗智，及随推度推度生，忆生言说生。"显示具分别体性现量似现，如是遮已，第二无分别现量似现由"具翳障"说。
果智由境相生门依具分别，假立为量性等，由"作用及能立"等说。智与境相似是量，体验义自性是果应理，非异于量成果。

།བྱ་བ་དང་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་ཅེས། །ལས་ཀུན་གྱི་ནི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་དག་།སྒྲུབ་བྱེད་མ་ཡིན་པའམ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་ བའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གང་ལས་འབྲས་ཡིན། གང་ཡིན་པའི་ལས་དེ་བྱ་བ་དེ་ནི་དེའི་སྒྲུབ་བྱེད། དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལས་ཆོད་པ་མེད་པར་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས་རབ་ཏུ་འགྲུབ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བྱ་བ་ ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས། དེ་ལ་ཉམས་མྱོང་ཙམ་དུ་ནི། །ཤེས་པ་འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན། །བདག་ཉིད་དེས་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དེས། འགྱུར་ན་གང་གིས། ལས་སོ་སོ་ལ་སྟེ་དོན་སོ་སོ་ལ་རྣམ་འབྱེད་འགྱུར། འདི་ནི་སྔོན་པོའི་ཤེས་པ་ཡིན་ཞིང་། འདི་ནི་སེར་པོའི་ ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་སོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དོན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་བྱར་འགྱུར་བའམ། འགའ་ཞིག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ནི་ཤེས་པའི་ངེས་པར་ བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལ་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་ཡོད་ན་ཡང་། ཤེས་པ་འདིའི་བདག་ཉིད་གྱུར་མ་ཡིན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཐ་དད་ལ་ཐ་དད་མིན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་འདྲ་བར་གྱུར་པ། ཐ་དད་པས་ངེས་བྱེད་མ་ཡིན། མི་རུང་སྟེ་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་པས་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་གང་ཞིག་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡུལ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྟེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་བདག་ཉིད་དེའི་མཚོན་པར་བྱེད པ་པོར་རིགས་པ་ཡིན་པ།དེའི་ཕྱིར་བདག་ཐ་དད་གང་ལས་ཤེས་པ་འདི་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ། འདི་ཡི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་འདི། །བྱ་བ་འདི་ནི་ལས་དེས་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ཆོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། འདི་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་ནས། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ དེ་གྲུབ་པ་ཡིན།ཆོད་པ་མེད་པ་ཡང་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཚོགས་ན་ཡང་རྟོག་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇུག་བསྡུ་བའོ།

"作用及能立"，一切业之作用，一切能立非作用，或一切能立非一切作用，否则成无穷。若问何者？从何为果？彼业之作用即彼能立，由依彼能立无间言说门获得成就，非所生能生事，彼作用即是彼。
从色等："于彼唯体验，智具相似体性。"由彼自性作用自性，由何于各别业即各别境成差别？由"此是青智，此是黄智"等言说。若非如是，一切境成一切智所知，或皆非，无差别故。
说"根等不明等差别是智决定"亦非善，如是虽根等因有不明等差别，此智体性非，于青等业差别无差别体验体性相似，差别非决定，不应理，由一切智无差别是因故。虽无差别，何者自性成差别，彼依他境安立所依，应理彼体性为彼能表。
是故由何自性差别此智于青黄等，"此之分别"，此作用由彼业，由彼无间故，由此能立，如是配词，"彼能立彼成就。"无间亦由一切作者聚集，依"此是分别"决定故，此为结语。

། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་པ། འོ་ན་ངེས་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་གང་ལས་ཡིན་ཞེ་ན།དོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་གནས་ཐ་དད་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དེ་ཐ་དད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དེས་བྱས་པའི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ནི་ དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཐ་དད་དེས་མྱོང་བའི་དོན་དང་ལྷན་ཅིག་དོན་འདི་མྱོང་བ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱོར་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་དོན་དེའི་རང་གི་བདག་ཉིད་དོན་ཉིད་ལ་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་གྱི་ངོ་བོ་མ་ གཏོགས་པར།།གཞན་དག་དབང་བོ་ལ་སོགས་པ་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ལ། ཤེས་པ་ཐ་དད་བྱེད་ཡིན་ནའང་། མྱོང་བ་དེ་དག་དོན་དང་བཅས་པ་དོན་འདིའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་ཡང་། ཐ་དད་པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། །འཐད་ པ་དག་ནི་ཡིན་ན་སྟེ།།དེ་ཉིད་ནི་སྔོན་པོའམ་སེར་པོའི་རྟོག་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་གཞལ་བྱ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་བྱེད་པ་གཞན་མ་གྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་གཞལ་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྒྲུབ་ པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གཞལ་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་ཡིན་ན། རྟོགས་པར་བྱེད་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བྱ་བ་དེ་ལས་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྔོན་པོ་འདིའི་རྟོག་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་མི་འགྲུབ་པོ། །སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པར་གྱུར་པ་གཞལ་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཡང་ཤེས་པ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུ་དེས་ན་ཚད་མ་ལས་འབྲས་བུ་དོན་གཞན་མིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཞིང་བྱེད་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཐ་སྙད་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་ སྒོ་ནས་རིག་པ་ནི།དོན་རྟོགས་པ་ཡི་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དོན་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱེད་པའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་དོན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དེ་ནི། གཞལ་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་བྱེད་པས་བྱེད་དང་ བཅས་པ་བཞིན་དུ་སྣང་གི་བྱེད་པ་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་དུ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནི་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གང་ལ་བྱེད་དང་བཅས་པ་བཞིན་དུ་སྣང་ཞེ་ན། རང་གི་ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ ལའོ།

《量理论释》第三十一品：
若问决定能立从何而有？说"境"等。根等虽由不明等自处差别成为识不明体性之因的差别作者，然由彼所作智差别是一切境共同故，彼差别不能与所经验境合说"此是此境经验"。境体性即彼境自体于境决定，如是能。
何故？"除境体性外，其他根等不明等差别，虽是智差别作者，然彼等经验具境，如何亦'此是此境经验'，非差别。由境体性，应理故。"即彼是"此是青或黄分别"安立因故。
由如是除所量外其他作者不成故，所量了知果之所量体性是能立。若所量体性外有异能立，了知时，具经验相作用与业及青等合"此是此青分别"之关系不成。成为能立之所量体性亦是彼智体性。由此因故量果非异于量。
如是虽是无智差别体性及无作者，然由作用作者言说假立门了知，由"境了知体性"等显示。由境了知体性作者果之境了知自性智体性，于彼所量体性虽如具执取差别作用显现，然非具作用，由一切法无作用故。特别无形体非作用故。
若问于何显如具作者？说"自业"，即于色等。

།བདག་ཉིད་བྱེད་པོ་མིན་ན་ཡང་། དེའི་དབང་གིས་གཞལ་བྱ་དང་འདྲ་བའི་དབང་གིས་དེར་གཞག་ཕྱིར། རྟོག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་དང་འདྲ་བ་དེ་ནི་རྟོག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་བརྗོད་ཀྱི་དོན་དམ་པར་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ ན་འབྲས་བུ་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི།།བདག་ཉིད་འདྲ་བར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། །རྒྱུའི་ཕྱིར་བྱ་བ་ལྡན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང་། བྱ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། འཇིག་རྟེན་རྒྱུ་གཟུགས་འཛིན་ཞེས་བརྗོད། །དཔེར་ན་ཕ་ལས་དེ་དང་གཟུགས་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེས་པ་ལ་འདི་ཕའི་གཟུགས་འཛིན་ཏོ་ཞེས་ཐ་ སྙད་དུ་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟར་འདིར་ཡང་ཡུལ་རྒྱུར་གྱུར་པ་གང་གི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་ཅིང་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ལ་འདིའོ། །དེ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་ན་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ ལྟར་ན་གཞལ་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་བོར་ནས།གཞན་གྱིས་ལས་སོ་སོ་ལ་ཤེས་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་མཐོང་དང་། དེའི་ཕྱིར་དོན་ཙམ་མཐོང་དང་། དབང་འབྲེལ་དང་དབང་པོ་ཕྲད་པ་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་བློ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །མཐོང་བ་དང་དབང་པོ་དང་འབྲེལ་པ་དང་ ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་བློ་དག་ནི།ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་དོ། །མཐོང་བ་དང་དབང་པོ་དང་འབྲེལ་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བློ་དེ་དག་བྱེད་པ་རྣམས། བྱ་བ་ལ་ནི་ཆོད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན། བྱ་བ་ལས་དང་བྱེད་པ་རྣམས། །ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་སྦྱོར་ན་ཡང་། །ཐམས་ཅད་ བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་མ་ཆོད་པར་བྱ་བ་གང་དེ་རང་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས།ཐ་དད་བྱེད། དེ་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་དམ་པར་འདོད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དམ་པ་སྟེ་བྱེད་པའོ། །རེ་ཞིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དམ་པ། འདི་འདྲ་དབང་པོ་ལ་ཡང་མེད། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀུན་གྱི་མཚུངས་རྒྱུ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་ པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།བྱ་བ་དུ་མའི་ཁྱད་པར་བསྐྱེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ངོ་བོ་མཚུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཉེ་བར་མ་ཆོད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཐ་དད་ཀྱང་། དབང་པོ་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཐ་དད་ན་ཡང་ཤེས་པ་དེ་དངོས་ ཅན་མིན་པ་ཡུལ་དང་འདྲ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པ་དོན་འདི་ཤེས་པ་འདིའི་ཡང་ཞེས་ངེས་པས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་ལས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།དབང་པོའི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་དེའི་ནི་ལྷག་མ་དོན་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ཡིན། དཔེར་ན་ཆོད་པའི་ཕྱིར་བྱེད་ པའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མ་གྲུབ་པས་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།

虽自体非作者，然由彼力依所量相似力于彼安立故，为分别安立故，所量相似是分别安立因，如是说为能立，非胜义。
譬如："由果似因体性生故，"虽非具作用因，虽是无作用，世间说"因取色"。如从父生与彼相似色身果，言说"此取父色"。
如是此中亦，境为因随行其相而生相识于此，"彼是能取"，如是智依具分别假立为量性。由如是舍所量体性，他不能于各别业分别智。是故见及是故见唯境，根合及根触，差别觉称彼。
见及根及合及具差别作者觉，不许为量性。见及根及合及具差别觉彼等作者，由于作用有间故，是因故。如是："作用业及作者，一切和合亦，"一切作者他无间作用，彼由自差别门，作差别。彼许为胜能立即作者。
且胜能立："如是根亦无。"何故？由是一切共因故。由是一切识之因故。虽生多作用差别，体性相同者非彼无间差别作者。彼虽差别，根不明等差别虽异，彼智非事者，离境相似智，"此境此智亦"由决定言说者，从何非性。
已说根非量性彼之余，说见境等，如由有间故胜作者不成故非量性。

།དེ་ལྟར་ན་འདྲ་བ་མེད་ན་མཐོང་བ་ཙམ་ཡང་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་མཐོང་བ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་འདྲ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མི་འདོད་ན། དོན་འདི་མཐོང་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བ་དེ་ཡང་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་མ་གྲུབ་ན་ཇི་ལྟར་ན་གྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བློ་ཡང་ནི། འདི་ཡང་སྐྱོན་ལྷག་མ་གཞན་ཡིན་ཏེ། གང་དེ་དངོས་མེད་ན། དོན་དང་འདྲ་བ་མེད་ན་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཤེས་པ་འདི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་ཤེས་པ་ འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་ཐ་དད་མེད།བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་གྱི་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཞིང་དེ་ལས་གཞན་པ་དེ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གང་ལས་ཡིན། ཅི་སྟེ་ཁྱད་པར་གྱི་ཤེས་པའི་འདྲ་བ་ཐ་དད་པར་འདོད་པ་དེའི་ ཚེ་དེ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཞིང་དོན་རྟོགས་པར་ཡང་འབྲས་བུར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་བློ་གཞན་དག་ལ་ཡང་། །ཁྱད་པར་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་འདྲ་བ་ཉིད་ལས་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ཡང་ཁྱད་པར་གཞི་དེ་ལ་ཚད་མ་དང་ཚད་མའི་འབྲས་བུར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་གི་ནང་ནས་གཅིག་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ལ་གཞན་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིའི་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ཚད་མ་དང་འབྲས་བུ་འདོད་པར་མི་བྱའོ། །ཅིའི ཕྱིར་ཞེ་ན།འདི་ལྟར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་གཉིས་ཡུལ་ཐ་དད་པའང་མི་འདོད་དོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་བྱ་བར་འགྱུར་གྱི་བྱེད་པ་གཞན་ལ་ཉེ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་གཞན་ལ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འདོད་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྐྱོན་དེར་མ་ གྱུར་ཅིག་སྙམ་པར་དུས་སྔ་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡུལ་གཅིག་པ་ཅན་ཚད་མ་དང་ཚད་མའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པར་རྟོག་པ་དེའི་ཚེ།འདི་ལྟར་དོན་གཅིག་ཡིན་ནའང་གཉིས་དོན་མེད་དུས་སྔར་འབྱུང་བ་ཅན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་ན་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ དང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བྱ་བ་རྫོགས་པའི་དོན་ལ་འཇུག་པ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བརྟག་པ་གཉིས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།གཞན་ཡང་དོན་དེ་ནུས་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་དེའི་རྒྱུ་ཅན་གཞན་དང་གཞན་དག་ཀྱང་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是若无相似，则唯见亦非能作差别，由境见性不成故。若不许境相似为能立，则"此见是此境"亦不成。彼不成，如何成能立？
具差别觉亦，此亦是余过失，若彼无事，无境相似，由决定差别，此智与差别基智说"此是"二者无差别，无别异。若差别不成，则"此差别智是量，彼余是果"从何而有？
若许差别智相似差别时，彼即成能立，境了知亦成果，由此唯是彼量体性故。如是于余觉亦，如差别智，于差别基智亦由相似性决定。彼亦于彼差别基成量及量果，如是彼等中一是量另是果之分别无义。由此亦不应许差别及差别基智即是量与果。
何故？如是不许作用与能立二者境异。何为能立即成作用，非近余作者亦非余作用，不应理许彼二智有异境。若欲无此过失，而思前后生性一境智成量与量果时，如是虽一境二无义，前生者思为作者性，由是了知体性故，彼即是量与果，如是于已成办义趣入为果，第二思维何为？
复次，若彼境有功能，如何生一识，如是具彼因余余亦当顿生，无差别故。

། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་དེ་དག་རིམ་བཞིན་འབྱུང་བ་ཡོད་མ་ཡིན། ཅི་སྟེ་ཉེས་པ་དེར་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པས་དེ་དག་ཅིག་ཅར། བསྐྱེད་པར་འདོད་པ་དེ་ཡི་ཚེ། །བློ་ནི་ཅིག་ཅར་འབྱུང་གྱུར་ན། །བློ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་ལ་ལྟོས་ནས་ཚིག་གཅིག་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གཉིས་ཅིག་ཅར་ཏེ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང ཞིང་སྐྱེ་ན་དེ་དག་གིས་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་མེད་པར་འགྱུར།ཚད་མ་ལས་འབྲས་བུ་དོན་གཞན་ཡིན་པར་སྨྲ་བའི་རྒྱུ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞིང་འབྲས་བུ་ནི་བྱ་བ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །དུས་མཚུངས་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ ཏེ་དུས་མཚུངས་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ལའོ། །དེ་ རྣམ་གཞག་ལ་བརྟེན་ནས་ནི།།ཤེས་པའི་ཆ་དག་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་གཞག་།ཡུལ་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་དོན་དང་འདྲ་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་བཞིན་དུ་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་མ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྲད་པ་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཕྲད་པ་ནི་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གི་ན་དོན་གྱིས་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་པར་འགྱུར། གང་གི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ ལྟར་ན་བདག་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་ན་ཡང་དངོས་པོ་ཆོས་འགའ་ཞིག་ནི་རྟོགས་འགྱུར་བའི།ཕྲད་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་གང་ངེས་པར་དེར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འབྲེལ་པ་བྱེ་བྲག་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཕྲད་པར་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ གི་ཚེ་ཕྲད་པའི་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་།དོན་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་ཏེ། དོན་འགའ་ཞིག་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཕྲད་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཚད་མ་ཉིད་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཐ་དད་མེད་ཀྱང་ཕྲད་པར་བྱེ་བྲག་མེད་ན་ཡང་གང་ལས་ངེས་པ་མ་ཆོད་པ་ལས་གང་སྔོན་པོ་ཤེས་པ་ ནི་འདི་ཡིན་ལ།སེར་པོ་ཤེས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པའོ། །ཐ་དད་འདི་དེའི་ཚད་མ་ཉིད། དེ་ཡང་དོན་དང་འདྲ་བ་ལས། གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།

是故彼等识非次第生。若欲避此过失而许彼等顿生时，"若诸觉顿生"，"诸觉"是就类而作单数。若二觉同时并生，则彼等无所立能立。说量果异于量者，许因是能立而果是作用。已说同时因果事非有。
若由同时生故非因果，则无所立能立事时，于无差别体性一智更非有。彼无此过，如是于智，"依安立，智分所立能立立。"境了知安立依境相似，如是虽非作者而如作者假立，由非如外境有所生能生事故，无过。
触亦非量。何故？如是触于某相不趣入，则由何境某相当了知？由一切自体当了知故。如是若自体相属亦，事某法当了知，若触是量性则定非彼，即某相执取相。何故？由相属无差别故，由触无差别故。
若时触无差别亦，成境了知差别，由了知某境故。尔时触非量。则量性是何？虽彼无差别，虽触无差别，由何决定无间，"此是青知，此是黄知"之智。此差别是彼量性。彼亦唯由境相似，非他已广说。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་ཡིན་ཕྱིར་ན། །ཤེས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཤེས་པའི་རྒྱུ་འདུས་བྱས་ པ་ལས་དོན་སོ་སོ་ལ་ཤེས་པ་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་དང་དེ་མིན་ཏེ། འདི་ལྟར། དེ་དངོས་མིན་ཏེ་གཞག་མེད་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་ཡུལ་འདིའི་རྣམ་པ་ལ། །ཤེས་པ་འདི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་ཡུལ་གང་གི་རྣམ་པ་ལ་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་འདྲ་བ་དེ་ལས་འདིའི་འདི་ཡིན་ ནོ་ཞེས་ངེས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་དེ་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བས་འདུས་བྱས་པ་ངེས་པར་བྱེད་པ་དེ་འདྲ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན། འདུས་བྱས་པ་གང་ལས་དེ་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར། འདི་ལྟར་དོན་དང་འདྲ་བ་མེད་ན་ཤེས་པ་ངེས་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་འདུས་བྱས་པ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་གིས་ན་འདི་ལས་དོན་སོ་སོར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་བྱ་བྱེད་གཅིག་ཡིན་ན། །འགལ་ལོ་ཞེ་ན། དངོས་སུ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་ཆ་གཅིག་ཉིད་ན་སྟེ། བྱ་བ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་དང་དེ་ནི་མི་བདེན་ཏེ། ཆོས་ཐ་དད་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ལྔ་པས་ནི་ཤེས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་ཐ་དད་པར་ཁས་ལེན་པ་ཡོད་ན་ཤེས་པའི་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་དེ། དངོས་ སུ་ཤེས་པ་དེ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདིར་ཡང་གཞལ་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་དོན་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁས་ལེན་པ་ཉིད་ནི་ལྡོག་པའི་ཐ་དད་པས་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཐ་དད་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་དུ་ཡང་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ལ་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་འདོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་སྟ་རེ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དངོས་རྣམས་ཐ་དད་འདོད་པ་ལ། །དེར་ཡང་དངོས་བོ་ལ་རྟེན་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲོ་ འདོགས་པས་ནི་འཇུག་ཕྱིར་རོ།།ཤེས་པ་དེ་དང་དེ་ལ་བརྟེན་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི། དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་བྱེད་པ་ཡིན། དེའི་ ཕྱིར།བྱ་བ་བྱེད་པ་ཐ་སྙད་དག་།ཐམས་ཅད་དེ་ལྟའི་རྣམ་པ་ཅན། །ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

虽如是，若谓："由是有为故，"从识所生识之因有为，于各别境识是有时性。彼非如是，如是："彼非事，由无安立故。"若于此境相，此识随行生时，于何境相随行之识，由彼相似得"此是此"决定。
是故生如是相识由有为决定，若生如是相似，由何有为当定生如是识？如是若无境相似则识无决定故，生彼有为亦不定，如是由何此生各别境差别识？
虽如是，若谓："若作用作者一，"相违。由无实差别故，于一智分，由何是作用即彼是作者故，彼是相违。彼非真实，由许法差别故，第五显示智。若有许法差别，我等许智事无差别，实彼智是一之义。
此中亦，所量体性及境了知所说法差别，彼许即由返体差别假立。由许法差别故，作用与能立一性无过。于何处亦许于事差别安立作用作者，如斧等，于许事差别。彼亦非依事。何故？由增益趣入故。
依彼彼智，唯增益所生能生具增益者说作用作者，异义作用非有。彼无故从何是作者？是故："作用作者言说，一切如是相，"是假立性非依事。

།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཡུལ་དུ་སྣང་བར་སྐྱེ་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཐ་དད་པ་དང་ལྡན་པར་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དོན་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན།གང་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་འགྱུར་ཞེས་དགོངས་ནས། བསྟན་བཅོས་མཛད་པས་མདོ་སྡེ་པ་ལ། དོན་རིག་གང་ཡིན་ཞེས་འདྲི་བ་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་རིག་པ་འདིའི་དོན་རིག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་དོན་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སོ་སོ་རང་རིག་གཞན་གྱིས་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་འདི་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། རྒྱུད་སོ་སོའི་མངོན་སུམ་ལ་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་སྙོན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགོག་པར་མི་བྱེད་དོ། །འོ་ན་ ཅི་ཡིན་ཞེ་ན།མྱོང་བ་འདི་ནི་ཡོད་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་། དོན་རིག་དེ་ནི་གང་གིས་ཡིན། །རྒྱུ་གང་གིས་བརྗོད་ཅེས་འདྲི་བར་མཛད་དོ། །འདི་ལ་འདྲི་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །དེ་འདྲ་བ་ལས་ཡིན། སྐྱེ་བ་དང་དོན་དང་འདྲ་བ་ལ་དོན་མྱོང་བར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་ལྟར་གང་ལས་ཤེས་པ་ སྐྱེ་བ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པ་དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི།འཁྲུལ་པར་འགྱུར། འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དང་འདྲ་བ་དེ་ལས་བྱུང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འཁྲུལ་ པར་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།གཞལ་བྱ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་གཏོགས་པ་མྱོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་མེད་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་མེད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པས། ཅི་སྟེ་གང་ལས་འདི་མྱོང་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་འདྲི་བར་བྱེད་དོ། །སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཉམས་སུ་ མྱོང་བ་ཤེས་པ་འདིའི་གཞལ་བྱ་གང་ལས་འགྱུར་ཏེ།གཞལ་བྱ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདི་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱ་བའི་སྒོ་ནས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ཉིད་འདིར་ནི་ དཔྱད་པར་བྱ།འདི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཀྱང་ཁྱེད་ལས་ཤེས་པར་འདོད་པས་དེ་ཉིད་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ང་ལ་དོན་འདི་འདྲི་བར་མ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གཞལ་བྱ་ལས་འགྱུར་ རོ་ཞེས་བཤད་པ་འདི་ཡང་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དོན་དམ་པར་ཐ་སྙད་འདི་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། བློ་འཁྲུལ་པ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ།

若识生为境显现，则定具所取能取差别。无外境，如是若无境了知体性某作用，何安立为量果？思此已，论师对经部问："何为境知？"
此境知非由境所知性故是境知。"自证他现量何是此所许"所说，若于各别相续现量有彼性，何故于彼亦诘难？非遍遮破无。则何？虽有此经验然而："彼境知由何因？"问由何因说。
此有何问？由如是故，生及与境相似许为境经验之词义。如是由何识生及相似，彼是其境之相所说者，成错乱。何为错乱彼非是相，如虚空非有体。"从彼相似生"等当说为错乱。
除所量经验外无经验，如是若彼无则经验亦应无，思此故问："由何此经验？"自证经验此识之所量从何生？由无所量故不生之义。由此经验亦有故，此由经验门而生之词义。
"此即应观察。"此许为经验者，我等亦欲从汝知，故彼应观察，如是勿问我此义。所说经验事亦从所量生者亦无过，由胜义此言说无故，由迷乱觉显现力安立故。

།མཚན་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་ཅན་དང་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་འདིར་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་ན་ཡུལ་ གྱི་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ཅན་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།དཔྱད་པ་ན་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྡུལ་ཕྲན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡུལ་དག་གི་ངོ་བོའམ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་འཇོག་པར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་བདག་ ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ལ་རགས་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་དེ་ཡང་ཕྲ་བ་རེ་རེ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་འདྲ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོགས་པ་རྣམས་ལས་ཡང་ངོ་བོ་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་དང་དུ་མ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རགས་པར་སྣང་ བའི་ཤེས་པ་མྱོང་བ་རྡུལ་ཕྲན་དེ་དག་གང་གིས་ན།རྣམ་པ་གང་གིས་ན་དེ་དག་འདྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདྲི་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དུ་མ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདྲ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་དོན་དངོས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ ཏེ།དེའི་དོན་དངོས་མིན་ཤེས་པ་དོན་དང་འདྲ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་ན་དོན་དང་འདྲ་བར་ཡོད་ན་ཡང་དེ་འཁྲུལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ནི། ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ནའོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན། དེ་འདྲ་བ་དང་དེ་ལས་བྱུང་། །གལ་ཏེ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དོན་མཚུངས་ཅན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས། །མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་མྱོང་འགྱུར། །ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དྲན་པ་ལས་འབྱུང་བས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་གཙོ་བོའི རྒྱུ་ཡིན་ཏེ།གཙོ་བོའི་རྒྱུ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་དྲན་པ་ལས་བྱུང་བ་དེ་དེ་ལས་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ཞིང་དེ་ལས་བྱུང་བ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་སྔ་མ་དེ་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེས་ཡུལ་མཚུངས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དོན་ མཚུངས་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་གྱི་རྗེས་ སུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་ཤེས་པ་ཉིད་དོན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དོན་ཞེས་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེར་སྣང་བ་ཉིད་ནི་དྲན་པ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ལ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་ན་མཚུངས་སོ།

若相成有性及无返体，则此中若许有，说境相为错乱。观察时相似性亦无故，说"极微"等。是否安立各别极微体性境或聚合体性？其中首先非极微体性，如是于识显现粗相亦非一一细分所有，如是不由自体门作极微相似。
聚合亦无一体性，由一多相违故。粗显现识经验彼等极微，由何相而成相似？不应问，由多性故及由极微性故。彼非能相似因故说"彼非事"等。彼非事，识无境相似，如是非有性相。若有，虽有境相似亦成错乱故，彼经验体性于境经验时。能立非能，如是："如是及从彼生。"
若是经验相，"境等识，等无间经验。"当经验，由忆念生之义。彼经验识是主因，由无余主因故。无间所生忆念所生彼从彼有彼相且从彼生，如是彼成前者之境。由经验许彼为境等性故，说"境等"。
虽如是，若谓非随行一切相故非随行彼。彼非尔，由于他亦等性故。经验识亦非一切门随境行。若非尔，由随行一切境故，识即是境，如是全无所谓境。彼显现性于忆念所生亦无故如是等。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདི་ མཐོང་དེ་ཐོས་ཞེས་བྱ་བ།།གང་ལ་བློ་ནི་ངེས་པ་དེ། །དེས་མྱོང་ཡིན་ནོ། །འདི་མཐོང་བ་དང་འདི་ཐོས་པའི་སྒྲའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དག་ལས་དུས་ཕྱིས་ཡུལ་གང་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དེ་དག་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་གྱི། ཤེས་པ་དེ་མ་ཐག་པ་ལ་དེ་ལྟ་བུ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་མཚན་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཉེ་བ་ཉིད་དེ་ཉིད་དཔྱད་པར་བྱ་བ་སྟེ། སྣང་བ་དང་མཐོང་བ་དག་གིའོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དག་གི་དོན་ཉེ་བ་འབའ་ཞིག་འཐད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞེན་པ་དེ་འདྲ་བ་ནི་ཡུལ་དུ་རྣམ་པར་གཞག་ པའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་རོ།།མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དེ་དག་ནི་དོན་དང་ཉེ་བ་དེ་ཉིད་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་དོན་དེ་མཐོང་བ་དེ་འདོད་དེ་དེ་ནི་མཐོང་བ་དེར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། སྣང་དང་མཐོང་བ་དེ་དག་ནི། །འབྲེལ་པ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་ནི། ། ལྟ་བ་པོ་ཡི་ངེས་དེ་ཡིན། །མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དག་དོན་དང་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པ་ན་འབྲེལ་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འགྱུར་ན་དོན་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་མཐོང་བའམ ཐོས་པ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ལས་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ངེས་པ་དེ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན།འདིས་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པ་ཡིན་པ་བསྟན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་གཞན་འགའ་ཞིག་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཉམས་མྱོང་བདག་ཉིད་དེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་འབའ་ཞིག་གི་མ་ཡིན། དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་འདིའི་མངོན་སུམ་གྱིས་སོ་སོར་མྱོང་ བ་ཉིད་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན།གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་སོ་སོར་མྱོང་ཉིད་ཀྱང་། །ཤེས་པ། དེ་ཡི་དེ་ནི་བདག་ཉིད་ཡིན། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་གྱི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཟུང་བ་ དང་འཛིན་པ་པོར་མི་རིགས་པའི་རྒྱུ།དེས་ན་ཉམས་མྱོང་བྱ་གཞན་མེད། །ཤེས་པའོ། །དེ་ཡི་མྱོང་བ་གཞན་མེད་ན། །གང་གིས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཡང་བརྒལ་བ་མཚུངས་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་ལར་རིགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ཤེས་པ་ལ་ཡང་ དེར་འགྱུར་ན།།འདི་ལྟར་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

虽如是："此见彼闻"，于何智得决定，彼即经验。此见此闻声体，从见闻后时于何境成决定，于彼见闻即是经验，无间识非如是有。
若谓因此相无错乱，当观察彼近性，即显现与见。若唯许见闻之境近性，尔时依彼所生执著如是成境安立依。见闻彼等境近性当观察，彼亦无。由何欲见彼境，彼非理为彼见。如是：
"彼等显现与见，
依于关联故，
即见者决定。"
所谓"此是见闻"之决定，于见闻与境关联成就时，依彼关联而生。然境亦是未成相，如是彼境相见闻未成。云何后时所生决定依彼境相？此说互相依止。
由如是成经验，非经验余他，彼不待外经验，彼识即经验体。是故彼亦非唯，非境经验，由离所取能取相故。若如是此现量各别经验性云何？非由所取能取事性。则何？
"现量各别经验性，
识，彼之彼即体。"
生为经验体性，非所取能取体。由所取能取不应理因："是故无余所经验，识。彼之经验无余时，"由何成经验？何故？由彼亦诘难等故。若于某所取相应理时，于识亦应尔，如是彼非有。

།དེ་མེད་པར་ནི་ཡུལ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། དེ་བདག་ཤེས་པ་རང་གསལ་འགྱུར། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་སྔོན་པོའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ། སྔོན་པོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བརྫུན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་དེའི་སྔོ་ སོགས་ངོ་བོའི་རང་བཞིན་དེ་ཉམས་མྱོང་བ་ལའང་།དེ་ལྟར་ན་རང་གི་མྱོང་གྱུར་ཡང་། སྔོ་སོགས་མྱོང་བར་གསལ་བ་ཡིན། །ནང་ན་གནས་པའི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པས་སད་པ་ལས་དངོས་པོ་ལ་རེག་པ་མེད་པར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ན་ཡང་དེ་ལྟར་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་ སྔོན་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ན་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་གང་གིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་པ་ན་ཡང་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་ཅེ་ན། བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་བདག་ཉིད་ལས་དང་པོ་པ་དང་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་དོན་དམ་པར་ གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་གསལ་མངོན་འདོད། །ཇི་ལྟར་གསལ་བྱེད་རང་ངོ་བོ། །གསལ་བ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཕྱིར། །གསལ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད། །དེ་ལྟར་བློ་བདག་རིག་ཅན་ཡིན། །སྒྲོན་མ་ཡང་བདག་ཉིད་ གསལ་བར་བྱེད་པ་ལ་སྒྲོན་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཅིང་བདག་ལ་དོན་དམ་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ན་བདག་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དེ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་མྱོང་བར་རང་བཞིན་གྱིས་གསལ་བར་བྱེད་པ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་བློ་བདག་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་བློ་དེས་ནི་དོན་གཞན་རིག་ན་ཡང་། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཁས་ལེན་ན། ཚོར་བྱ་ཚོར་བ་པོ་མི་འཐད། །རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་འདིས་ནི་ཚོར་བྱ་ཚོར་བྱེད་ཅན་རྣམས་མེད། ཚོར་བར་བྱ་བ་དང་ཚོར་བ་པོ་ནི་ ཚོར་བར་བྱ་བ་དང་ཚོར་བ་དངོས་པོའོ།།དེ་དག་གི་རྣམ་པའམ། རྣམ་པ་དེ་ཉིད་དོ། །བློ་གང་ལ་དེ་མེད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ནི། ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པས་མཐོང་འགྱུར་བ། །ཞེས་བྱ་བ་དེས་ནི་རྣམ་པ་གཞན་འཛིན་པའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ།

无彼则如境，此亦全无经验。由如是故："彼体识自明。"经验体性自身生为经验自性之词义。
若无外事等所经验，云何于青经验中说"青"？故说青等有所经验亦是虚妄。如是彼识之青等体性自性于经验中："如是虽自经验，青等经验明显。"由内住功能各别决定而起，无触实事而生为青等体性时亦如是共许。非经验境青。
若问云何识体成经验，由何自体成经验时亦如是说？由自体于自体不以初者及作者等差别门胜义明显故，非自体明显。则何？
"如何极明显所许，
如何明显自体性，
由明显性自体故，
许为能明显性故。
如是觉自证性者。"
灯亦于自体明显不待他灯，于自非胜义明显。然生为明显体性时，说自体明显，如是由现量经验自性明显故，觉自体明显。
由如是彼觉虽知余境，若许青等："所感能感不应理。"二种。是故此觉无所感能感。所感及能感即所感及感事。彼等之相或彼相。觉于何无彼，说彼。彼："如何由迷乱见。"彼说执取异相因。

།མཐོང་བ་ནི་འདྲ་བ་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་བདག་ཉིད་ ཅན།།གཟུང་འཛིན་རྣམ་པར་བསླད་པ་ཅན། །ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་བཞིན་དུ་གཟུང་འཛིན་རྣམ་པར་བསླད་པ་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་གཞག་བྱས་པ་འདི། །ཚོར་བར་བྱ་བ་དང་ཚོར་བ་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་བློ་ཡང་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པས་ཐ་དད་ པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་བཞིན་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལྟར་འདི་ནི་གཟུང་བ་ཡིན་པ་འདི་ནི་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་བྱས་པ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། སྐྲ་སོགས་ཤེས་པ་ཐ་དད་བཞིན། ། ཇི་ལྟར་མིག་འཁྲུལ་ཅན་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་སྣང་བ་དག་ལ་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་འདི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་བས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་འཇོག་པ་དེ་བཞིན་དུའོ། །གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱི་གཞུང་གིས་ཀྱང་བློ་དེའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལ འདིར་ང་ལ་ཀླན་ཀ་བཙལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་དོན་དམ་པར་བློའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་མཐོང་བའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཚེ་དེ་ཚེ་གཟུང་འཛིན་གྱི། །མཚན་ཉིད་ཅན་ ལ་བརྩད་མི་བྱ།།བློ་གང་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྟག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མི་འཐད་པ་དེའི་ཚེ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཕྱི་རོལ་ལ་གནས་པ་དོན། དོན་རིག་མེད་ཕྱིར་རང་རིག་པ་ཉིད་ལྷག་མར་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན། རང་རིག་དེ་ ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་འདོད་དོ།།གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བློས་མྱོང་འགྱུར་ན་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་པར་གྱུར་ན། གང་གིས་བདག་ཉིད་རིག་པ་འབྲས་བུར་བརྗོད་ཅེས་གཞན་དག་འདྲི་བར་བྱེད་དོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ལ་གནོད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་མེད་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དངོས་པོའི་ གནས་སྐབས་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་སྐྱོན་ཅི་ཡང་མེད་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན། སྐྱོན་ཡིན་ན་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་པ་ཉིད་སྟོན་པར་བཞེད་ནས། ཕྱི་རོལ་དོན་དེ་མྱོང་འགྱུར་བ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་གསོག་ཉིད་དུ་གཟིགས་པས་གཞན་ལ། ཕྱི་ རོལ་དོན་དེ་མྱོང་འགྱུར་བ།།བརྗོད་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ཅིར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བས་འདྲི་བར་མཛད་དོ། །གང་གི་ཚེ་བློ་རྣམ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞིང་། ཡུལ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་འབྲེལ་པའི་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་བློ་འདིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འདིའི་དོན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ།

若问见为何等相似？"分别体性，所取能取虚妄性。"如差别相性中有所取能取虚妄，如是配词。"如是安立此，"所感能感相性之觉亦如何由迷乱如差别相性之所取能取相而显现。
如是此"此是所取，此是能取"之安立已作，非胜义。若问似何？"如发等识差别。"如眼迷者于发丝等虚妄显现中，由"见此发等"增上慢而安立所取能取，如是。
若问依汝宗彼觉之所取能取相为何？于此不应寻过于我。如是胜义中觉之所取能取相明显性不应理故。然由见力安立。"尔时于所取能取，相性不应诘。"于何觉无所取能取相之坚固，如是配词。
当如是外境不应理时，余他住于外境，由无境知故唯自证性余，如是许自证彼即是果。若识异体外境为觉所经验有何过失，由何说自证为果？他人如是问。我等虽全无害，然事实非如是，思已说全无过。若有则成过，然亦非有。
欲说无性故，"外境彼经验，"见此言说积集性故，于他："外境彼经验，说此有何成？"如是问。当觉无相而境成异时，由关联差别未成故，"此为此觉所经验"此言说义亦全无，如是密意。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་བློས་རང་གི་བདག་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དོན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་ དེ་དེ་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་མྱོང་བ་ནི་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་འདི་ཡང་བློ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་དོན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲུབ་པོ། །ཅི་སྟེ་བློའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རང་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལ་མི་རུང་ངོ་།།དོན་ཡང་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་དབང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེའི་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་དོན་གྱིས་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་བློ་ནི་དེ་རྣམ་ཅན། །དོན་གྱི་རྣམ་པ་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྟེན་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ཅན།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཡོད། རེ་ཞིག་བློ་དེ་བསྙོན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཇི་ལྟར་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བློ་དེ་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་འམ་སྟེ། དོན་ལས་དེ་དང་འདྲ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་གཞན་ལས་ཤེས། ནང་ན་གནས་པའི་ བག་ཆགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སད་པ་ལས་ཡིན་ཞེ་ན།འདི་ནི་དཔྱད་པར་རིགས་པ་ཡིན། །དཔྱོད་པར་བཞེད་པའི་དགོངས་པ་ནི། །འདི་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་འདོད་པ་ན། འདིས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ན་བདག་ཉིད་གྱུར་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་མ་ཡིན་ན་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་དེས་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་ན།སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་མྱོང་བར་བྱ་བའི་རྣམ་པ་ལས་བཟློག་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པ། གཞན་ཕྱི་རོལ་དུ་འགྱུར་བ་དམིགས་པར་ མི་འགྱུར་རོ།།རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་གྱིས་དེ་མ་མཐོང་བར་ནང་ཉིད་དམ་ཕྱི་རོལ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་པ་དེ་བས་ན། ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་བ་ནི་དཔྱོད་པའི་རྟེན་ཡིན་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ལས་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ པ་དེ་ནི་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།བློའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ནི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་དོན་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བ་མི་འཛིན། ཕྱིར་སྔོན་པོར་དམིགས་པར་གཟུང་བར་མ་ གྱུར་པ་ནི་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽如是，汝亦说觉经验自体，其中经验义为何？岂非已说"生为经验体性"？境经验及彼不应理，由外境经验不应理故。此经验相于觉有，非于境有，已成。
若由觉相差别无待故，自身经验于彼无待，则彼不应理。境亦由相差别力成经验。是故由彼相安立义成者，若觉是彼相性，境相为境经验安立依所许时，具相差别，具青等相彼有。且彼觉不能诽谤。
然如何具相差别之觉，为何？是从境生彼相似耶？抑或从他知？从内住习气差别而起耶？"此应观察。"观察意趣：如是许具青等相之觉，此经验青等相时，成自体即是经验。若非如是，由具相彼非具相性故，如前由经验关联未成故。如何从所经验相返转，作青等相转变，不缘他成外境。
由先起分别未见彼，思内或外为因故，疑惑为观察依，由观察亦无外境成就，此是。如何无彼，由"见"等而说。觉之青等相即是自体性，胜义中无异境。何故？离见差别不取，由未成青所缘所取故不取青相。

།དེ་འཛིན་ན་འཛིན་ཕྱིར། སྔོན་པོར་དམིགས་པར་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་སྔོན་པོར་ཡང་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ཡང་དམིགས་པར་གྱུར་པ་ན། དེ་དམིགས་པ་ཡང་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཐ་དད་པར་མེད་པར་དམིགས་ པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དོན་དམ་པར་དུ་མ་ཉིད་ཡིན་ན་ངེས་པ་གཅིག་དམིགས་པ་ལས་ཏེ་ལས་གཞན་པ་དམིགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གཅིག་ཏུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་དུ་ཡིན་ཏེ། ཟླ་བ་གཉིས་པ་ བཞིན་ནོ།།སྔོན་པོར་སྣང་བ་མཐོང་བ་ཡིན། །ཕྱི་རོལ་ཡན་གར་དོན་ཡོད་མིན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ལ་བཟློག་པའི་དམིགས་པས་འཛིན་པ་ནི། གང་ལ་བློའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་ གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་འདི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།དེ་ལས་གཞན་པའི་སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་ཐག་ཉེ་བ་ན་ཡོད་ན། དཀར་པོར་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྟོང་པའི་ཡུལ་དུ་འཇུག་པ་ན་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། དཀར་པོར་སྣང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ འབྲས་བུར་འགྱུར་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྱུར་བས་རྒྱུ་དོན་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདིར་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་འགའ་ཞིག་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ནང་གི་བག་ཆགས་རབ་ཏུ་སད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཤེས་པ་གང་གིས་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ནུས་པའི་རང་བཞིན་གཞན་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཉེ་བར་འཕྲོ་བ་ནི་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་སད་པར་བྱེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་གང་ ཡིན་པ་དེའི་དབང་གིས་དེ་དང་དེ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་རབ་ཏུ་སད་པར་བྱེད་པ། དེ་ཕྱིར་བློ་ནི་རྣམ་ངེས་ཀྱིས། །ཕྱི་རོལ་དོན་ལྟོས་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས་ཀྱང་དོན་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ནི། དོན་རྟོག་ཏུ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ གྱི།འགའ་ཞིག་ཚེ་ཡང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡན་གར་བ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་གཅིག་ལ་མ་རིག་པས་བསླད་པའི་ཕྱིར་ཚུལ་གཉིས་ཡོད་པ་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་དག་ཏུ་བཤད་པར་འགྱུར་བ་ ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་དེ་ལྟར་ཉམས་མྱོང་དང་། །ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་དྲན་པའི་དུས་ན་ཡང་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཉིད་དྲན་པར་འགྱུར་རོ།

由取彼故取，青所缘性即成青所缘，如是青成所缘时，彼所缘亦成所缘。由无差别所缘故，此是义。若胜义是多性，则从一所缘不应缘余。是故虽现为差别，由一所缘故即是一性，如第二月。
"见青显现，外独境非有。"识之所缘以返转所缘而取，于何非摄入觉自性，此是结论。虽如是，若无待外境此识生时，彼余显等缘近有时，具白显自性之识入空境时亦不成，故具白显自性之识成果仅由彼不成，因境亦有。
若谓由果返转故待余因，非待外境。如是此中有时见青等某识，是内习气极起，非一切。故由何识于刹那各别能性自性之识遍转近流，是识极起生起，由彼力生彼彼，非一切。如是极起："是故觉由定，不待外境。"若由果返转亦成境，则境应推度，任何时亦非现量，如是不应理。
由如是无外独境故，由一识无明染故有二相，说为境与识体。"若如是经验，"如显现而忆念时亦如见而显现忆念。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་མྱོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། འདིའི་རྣམ་པ་གཉིས། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མྱོང་ཉིད་དེ། །རང་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་འབྲས་ བུ་ཡིན།དེས་ནི་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། རང་རིག་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དེ་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ནི་གཞལ་བྱ་ཡིན་ཞིང་། བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ། འཛིན་པའི་ རྣམ་པ་ནི་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དོན་མེད་པ་ལ་འབྲས་བུའི་རྟོག་པ་འདི་ནི་གཅིག་ཡིན་ནོ། །གང་ཚེ་གྲུབ་པ་དེ་དངོས། གྲུབ་པ་ནི་འདོད་པ་དང་ནི། མི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །གང་ཞེ་ན་གཞན་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་འདོད་པའམ་མི་འདོད་པ་རྣམ་རིག་རྒྱུའི་ཡུལ་དག་གོ། །རྣམ་པར་རིག་ པ།དེ་ཡི་དེ་ལྟར་མྱོང་བ་ཡིན། །འདོད་པ་ནི་འདོད་པའི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དོན་དང་འདྲ་བ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཞིང་། དོན་མྱོང་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་ གི་ཡུལ་བཅས་ཤེས་པའི།ཡུལ་དང་བཅས་པར་འཇུག་པ་ཡིན་པས་ཡུལ་བཅས་ཏེ། ཡུལ་སྣང་བ་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་དེ་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་ཆ་ལ་ནི་དོན་རྣམ་གཞག་།གཟུང་བའི་རྣམ་པ་དོན་དུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཚེ་བདག་ཉིད་ ཉམས་མྱོང་གང་།།བློའི་དེ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་བློ་འདི་བདག་འདོད་པའི་རྣམ་པའམ་རྣམ་པ་གཞན་ཏེ། མི་འདོད་པའི་རྣམ་པར་སྐྱེས་བུས་མྱོང་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་འདོད་པའམ་མི་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་དོན་རིག་པ་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་ བས་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུའི་རྟོག་པ་འདི་བཤད་དོ།།ཕྱི་རོལ་དོན་དག་ཡོད་ན་ཡང་། །ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་ཉིད་དེ། །ཇི་ལྟར་རང་རིག་པ་ཉིད་དོ། །ཡུལ་དེ་ངེས་བདག་གཅིག་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི། རང་གི་ངོ་བོར་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དོན་ཉམས་སུ་ མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དུ་མའི་བདག་ཉིད་སྐྱོན་ཕྱིར་ཏེ། དངོས་པོ་གཅིག་ཅིག་ལ་རྗེས་སུ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་ཀྱི་གཞན་ལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཅིག་ལ་རྣམ་པ་དུ་མ་ཅན་གྱིས་འགྱུར་བ་ན་དོན་ཡང་རྣམ་པ་དུ་མ་ཅན་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དོན་གྱི་དབང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

如是由无他经验故，此二相，识之经验性，自证性即是果。从"生起二现识"开始，至"彼自证是果"，此是解说。如是所取相是所量，自体经验是果，能取相是能成，如是于无境之果分别是一。
当成就彼事，成就是喜不喜等自性。何者为他？即外境喜不喜识知因境。识知："如是彼经验。"喜即由喜相门经验境为果。彼与境相似是量，境经验是果，如是说第二外境有分别。
具自境之识，由入具境故具境，境显现无境义，此是言说。何故如是？"于识分立境相，"由安立所取相为境故。"尔时自体经验何，"即觉之彼性决定。
何故？如是若此觉以喜相或余相即不喜相为士夫所经验，尔时由彼喜或不喜亦成知境，此说唯识性之果分别。"若有外境等，如何即经验性，如何即自证性。"境彼定成一体性，非自体性，非如境而经验境，此是言说。
何故？"由多体过失故。"一事随益于一非于余，如是一具多相时，境亦得多相，由境力安立经验，此是言说。

།ཁས་བླངས་ན་ཡང་། གང་གི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དོན་རྣམ་པ་དུ་མ་ཅན་ཁས་བླངས་པ་དེའི་ཚེ། ཡང་གཉིས་ཀྱིས་ཏེ། སྐྱེས་བུ་སྐྱོན་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅིག་ཅར་མཐོང བ་དག་གིས་གཅིག་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ལ།གཞན་གྱི་རྣམ་པ་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར། ཐ་དད་ཉམས་མྱོང་མི་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་འདྲེས་པ་ལ་འདྲེས་པ་ཁོ་ནར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བསྒྲིབས་གྱུར་ན། །དོན་འདོད་པ་ དང་མི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་ཅན་ཡང་ཅིག་ཅར་མཐོང་བ་དག་ལ་གཅིག་གི་འདོད་པ་དང་།མི་འདོད་པའི་ངོ་བོ་མ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཀྱིས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་ཇི་ལྟར་གོམས་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ དེའི་ཚེ་དོན་གྱི་དབང་གིས་རྟོགས་མི་འགྱུར།འོན་ཀྱང་དོན་གྱི་དབང་གིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དོན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་དང་ནི་དུ་མའི་རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དུ་མའི་བདག་ཉིད་དངོས་པོ་དེ་ལ། འདོད་པ་དང་ནི་མི་འདོད་ པ་དག་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་ངོ་བོ་གཅིག་ལ།འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་རྣམ་པར་ངེས་པར་མཐོང་བ་མ་མཐོང་བ་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་ན། དོན་མཐོང་བྱེད་པ་དག་ཏུ་འགྱུར། །མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཛིན་ པར་འགྱུར་ན་དེས་དོན་དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི་འདྲེས་པའི་ངོ་བོ་མ་འདྲེས་པའི་ངོ་བོར་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འདོད་དང་མི་འདོད་པར། །སྣང་བ་རྟོག་མིན་དབང་བློ་མིན། །ཡུལ་གཅིག་ལ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ནི་དབང་པོའི་བློ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་བློ་ཡང་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་དཔྱོད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་དོན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་ལན་ཉིད་ མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར། འཆི་ལྟས་ལ་སོགས་མཚམས་སྦྱོར་མེད། །རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་དུའོ།

虽许，当许乐等自性多相境时，复由二，即士夫具同过等同时见者，一以喜相经验，他以他相，如是："不成差别经验。"于杂染境唯了知为杂染。
虽如是，"若未见遮障时，"境喜不喜等多相亦同时见者，于一之喜不喜体未见者，由喜不喜经验成就业所隔故。若谓当如习境解时，不由境力解。然非由境力解，非如境而解境，此是言说，由彼与具多相性故。
复次于多体性事，喜与不喜等体，于一体性一体，喜不喜决定见未见彼，如何："成为见境事？"即全不成，此是义。如是若如境而取，则彼能显示彼境，非由杂染体显示非杂染体。
虽如是，"若喜与不喜，显现非分别根识非。"于一境具喜不喜显现之觉，彼非根识。若问何者？是无待近境之分别。根识亦如境，由彼即是量果观察处故。若谓说彼义无关联，"此非答，如是：死兆等无系属。"为异相性。

།དེ་ལའང་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ལ་ཡང་སེམས་ཏེ། ཤེས་པས་མཐོང་བ་ཡིན། སོགས་པས་ནི་མིག་སེར་ལ་སོགས་པ་དང་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་པོ་རྣམས་གཟུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་དེ་ ནི་དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་ལས་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་ན་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མི་ཤེས་པས་རོའི་རྫས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མི་ཤེས་པ་ཅན་གྱི་ཕྱུགས་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་གི་ཁར་བཅུག་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཁའི་འགྱུར་བ་དང་སྐྱུགས་ལྡང་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་སྡུག་ བསྔལ་བ་དང་།དེ་ལས་གཞན་པ་དག་ལ་རྫས་དེ་ཉིད་ལ་དགའ་བ་དང་བཅས་པར་ཟ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་བདེ་བར་མཐོང་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ལས་བསྙོན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ། དེ་ ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གཞལ་བྱ་ལའང་།དོན་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་ཡང་། རང་ཉིད་ཉམས་མྱོང་འབྲས་ཡིན་རིགས། །རང་ཉིད་མྱོང་བ་ཁོ་ན་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་རིགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདིའི་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དོན་ནི་རྣམ་པར་ ངེས།དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། རང་གི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །གང་གི་ཚེ་འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་རང་རིག་པ་འབྲས་བུར་བརྗོད་པ། དེ་ཚེ་དོན་སྣང་ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ། འདི་ཉིད་ནི། ཚད་ཡིན་ཡོད་དུ་ཟིན་ན་ ཡང་།།འཛིན་བདག་ཤེས་པའི་སྟེ། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་བཞིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་དོན་གཞལ་བྱ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དག་ལ། ཚད་མ་ཉིད་ལྟོས་མེད་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་མིན་དོན་ཅན་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདྲ་བ་ཉིད་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཙང་བ་དང་མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་བདག་ཉིད་དོན་གྱི་རྣམ་པའོ།།ཤེས་ལ་གནས་པ་སྟེ་སོ་སོར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་གཙང་བ་དང་མི་གཙང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དེ་ངེས་པར་འགྱུར། རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་ནི་ གཞལ་བྱར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་དེ་ལ་གནས་པ། དོན་གྱི་རྣམ་པ་དེའི་དེ་ལྟར་ཞེ་ན། གཙང་བ་དང་མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་གྱི། གཞན་འགའ་ཞིག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་བདག་ཉིད་རིག་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ གནས་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་གཞལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དོན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ཡང་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད། དེ་ལྟར་དོན་མྱོང་ཉིད་ཡིན་འདོད་དོ།

于彼亦思依根性，由识见。等摄取黄眼等及有情差别诸根。若谓彼由损害根故，则彼非有，如是由不知味物差别之愚昧牲畜等，仅置口中即见口变及呕吐等，故依根性为苦，见于余者食彼物时具喜，故依根性见为乐，如是不能诽谤彼。
由如是非如境而经验，"是故于外所量亦，虽许境，应理自体经验为果。"唯自体经验应理为果。何故？由如经验此喜不喜自性，如是决定境，故如经验性即境决定，非自体性而住。
当如是说外境自证为果时，彼时境显现为境显现之识，此即："虽有是量，"能取体识，如唯识宗。于许外境为所量者，量性无待，由非外境义故，由具自境性故。相似性是能成，由如净不净等性之境自体境相。
住于识即各别显现，如是由净不净等性决定彼境，当推度。是故境是所量。如是住于彼识，境相如是若谓由净不净等性，非由余某，然由自证，如是非如境住于识而经验，如是非所量而说。彼境相亦成识自体，是故彼即："如是许为境经验性。"

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཕྱིར་ཤེས་པའི་ཆ་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་མ་གཏོགས་པ་གཞན། དོན་བདག་ མི་སྣང་བ་དེ་ནི་མྱོང་བ་དེར་གནས་པ་བློ་ཅན་ནི།དོན་དང་འདྲ་བ་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེའི་རྣམ་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན། དེའི་དབང་གིས་ཡུལ་གནས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །བློ་ལ་གནས་པའི་དོན་དེ་རང་རིག་པ་དེ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་བློ་ལ།གནས་པའི་དོན་དེ་ནི་གང་ལས་དེ་ནི་དེ་ལྟར་སྟོན། འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་རང་རིག་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་སྟོན་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་དོན་གྱི་གནས་སྐབས་རྟོགས་པ་དེའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་ གནས་སྐབས་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ནི།རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་པ་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དང་མི་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་མྱོང་བ་ལ་ཡུལ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ངེས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན། དོན་གནས་དེ་ཡི་བདག་ཉིད་ཕྱིར། །དོན་དམ་པར་འདིར་རང་རིགས་ཡིན་ན་ ཡང་།འོན་ཀྱང་ཆ་འདི་ཙམ་གྱིས་ཉེ་བར་བཏགས་ནས། དོན་རིག་འདོད། གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་གང་ཁོ་ན་ལ་ཕྱི་རོལ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་བྱ་བ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཐ་དད་མེད་ཀྱང་། ཚད་མ་དང་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་ ཅིའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་ལས་འབྲས་བུ་བརྗོད་ཅེ་ན།བཤད་པ་བདེན་ཏེ་འོན་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གཞལ་བར་བྱ་བ་ལ་ཡང་རང་རིག་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། རང་གི་ངོ་བོ་དཔྱོད་པ་ན། སྐབས་སུ་སྟེ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དཔྱོད་པ་ན་དོན་མྱོང་བ་རང་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་བཤད་པ་ ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་མྱོང་དེ་བདག་མེད་ཕྱིར་རོ། །རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པ་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་གང་གི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གཞལ་བྱ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཤད་པའི་འབྲས་བུའི་རྟོག་པ་གསུམ་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པ་དེའི་ཚེ།དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་གི་བག་ཆགས་སད་པ་ལས་འབྱུང་བའི་ཤེས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་གང་ལས་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པ་དེ་ལྟར་སྣང་གྱུར་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་སྣང་གྱུར་པ་སྟེ་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ པར་རོ།

何故？由识分所取性显现外，境体不显，彼住于彼经验之有觉者，是境相似能成。若生彼相时成经验相似体性，故由彼力境亦得住。住于觉之境，彼自证是所作。
如是如何住于觉中为喜不喜等性之境，由何彼如是显示？由喜不喜等经验体自证能显示。如何如何显示，如是如是了知境位，故了知境位之体性是自证自性。如是具喜相不喜相识之经验，决定境喜不喜。
如是："由境住彼体性故，胜义此中虽是自证，"然由此分假立，"许知境。"由如是唯于何者成立外境，即唯于彼是所作，故虽无境差别，应许是量与量果。
若如是问何故说自证为果？说实尔，然于外境所量亦说自证为果者，于观察自体时，即于观察事物自性时说境经验是自经验自性。何故？"由境经验彼无我故。"由是自证自性因故。此一切说当外境是所量时等所说第三果分别。
若无如境经验时，于彼无待由自习气醒觉所生识之外境有，此由何耶？说："识如是显现，"等，如是显现即无待于境。

།འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅི་འདྲ་བ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དེ་འདྲ་བའི་དོན་འགྱུར་བའམ། མི་འདྲ་བའི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དཔྱོད་པ་བོར་ནས་ཇི་ལྟར་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྐྱེན་ཉེ་བ་ཡང་དེ་མེད་ན་ཡང་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པའི་ རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར།རེ་ཞིག་དོན་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དོན་ནི་གཞལ་བྱ་ཉིད་དུ་འདོད། །དེ་ཡང་གཞན་མི་འདོད་མོད་ཀྱི་དགག་པར་བཞེད་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་འགོག་པ་མ་ཡིན་ན་ ཡང་གང་གིས་ན་དེ་ལྟར་ལན་དུ་འགྱུར།འོན་ཀྱང་འདིར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར། །འདོད་པ་མི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་དངོས་ཏེ་དངོས་རང་བཞིན་མེད་པར་དོན་སྣང་ཅན། ཤེས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དོན་འཛིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། སྲེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།བདེན་ཏེ་ངས་ཀྱང་མི་ཤེས་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ངས་ཀྱང་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་རིག་གོ། །འདིས་ནི་འདོད་པ་གྲུབ་པ་བཤད་དོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པ་ཡང་བློ་གཉིས་སུ་སྣང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རང་རིག་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་ པར་དཔྱོད་པ་ན་ཇི་ལྟར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གཞལ་བྱ་ལ་ཡང་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་འདོད་ན་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།དེ་དག་གསལ་བའི་ ཕྱིར་ཞར་ལ་འོངས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ནི་གཞལ་བྱ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་སྣང་བ་ཅན་གང་དེ་གཞལ་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐབས་དང་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་དེའི་ཡང་བློའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་ པར་བྱེད་དོ།།ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པ་ལ་ཚད་མ་ལ་སོགས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ཞེས་འདྲི་བ་ལ། བཤད་པ་འདི་ལ་ཡང་དོན་དམ་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཆ་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།བློའི་བདག་ཉིད་དུ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་འདི་ལྟར་བློའི་བདག་ཉིད་ཆ་མེད་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མཐོང་བ་ཡིས། མ་རིག་པའི་འཁྲུལ་པའི་སྐྱེས་བུ་དག་གིས། གཟུང་བའམ་འཛིན་པའི་མྱོང་བ་དག་།ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་མཚོན་པར་འགྱུར་གྱི་དོན་དམ་པར་དེ་ལྟ་ བུར་གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

舍弃"喜不喜等相如何显现，如是境转变或不相似转变"之观察，如何无彼余缘亦无识故，如根等是识因，暂且境亦是因。依识之力，"许境是所量。"彼亦他不许，为破而说。
此中虽非破如是识生之所依，然何成如是答？然此成："如某相，"喜不喜等境事，即无事自性境显现，彼识如何取境？如有，非爱著，此是义。诚然我亦不知，如是说诚然，然我亦由如其显现即是无性故不知。此说成立所许。
无外境亦现为二识等，于观察自证为果时，如将说许能取相是量性，如是于外境所量亦许由自证体性为果，能取相即是量，如是起疑惑，故为明彼等而说此附带。
当外境是所量等圆满已，与"具显现彼是所量"等处相合，亦由"彼亦是觉体"等而说。
问无外境时量等如何安立？说此中亦无胜义安立。若问何者？如显现尔。故此中无所取能取分，由是觉体一性故。然如是无分觉体颠倒见故，由无明迷乱诸士夫，"所取或能取经验，"如差别者之差别而表示，然胜义非如是性。

།གལ་ཏེ་ཆ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཇི་ལྟར་སྔགས་སོགས་ཀྱིས་འཁྲུགས་པས། །དབང་པོ་རྣམས་ལ་འཇིམ་དུམ་སོགས། །དེ་ཡི་གཟུགས་དང་བྲལ་ན་ཡང་། ། ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་མེད་ན་ཡང་། རྣམ་པ་གཞན་དུ་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཏུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་རྣལ་འབྱོར་དང་སྦྱོར་བའི་ནུས་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་སྔགས་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར རོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། དེ་ལྟར་མ་འཁྲུལ་མིག་ཅན་གྱིས། །མིག་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་མིག་གི་ནུས་པ་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་ཡུལ་དང་དུས་དེ་དང་ཉེ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་འཇིམ་པའི་དུམ་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་ པའི་བདག་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ།།འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ཐག་རིང་མྱ་ངན་ན། །ཆུང་ངུ་ཆེན་པོར་སྣང་བ་བཞིན། །དཔེར་ན་མྱ་ངན་དག་ན་ཡུལ་དང་དུས་དེར་གནས་པའི་དབྱིབས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པའི་དོན་ཆུང་ངུ་ཡང་ཆེན་པོར་སྣང་བ་བཞིན་ ནོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་གང་འདི། དཔག་བྱ་དཔོག་པའི་འབྲས་གནས་པ། །ཡོད་པ་མིན་ཡང་གཟུང་བ་དང་། །འཛིན་པའི་རིགས་ལ་ཇི་ལྟ་བུར། །གཟུང་བ་ཉིད་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞལ་བྱ་ཡིན་ཞིང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ལ་བདག་ ཉིད་མྱོང་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་རྗེས་སུ་སྣང་བ་བཞིན་འདི་བཤད་དོ།།ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མིན་ན། ཐ་དད་པ་འདི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་ཡིན་པར་འདོད་ན་དངོས་གཅིག་ལ། བློའི་བདག་ཉིད་ ཆ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ལའོ།།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་སྣང་བ་ཅན་ཏེ། སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡང་དེ་དག་ཡིན་ལ་སྣང་བ་ཡང་དེ་དག་ཡིན་ཏེ། དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །གཅིག་པོ་དེ་ལ་རྣམ་པ་དག་ཇི་ལྟར་བདེན་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།གཅིག་པ་ཉིད་དེ་ཉམས་ཕྱིར་རོ། །བློའི་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་དེའི་གཅིག་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་མཚོན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྣ་ཚོགས་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དེ་དག་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ།

若问：若是无分体性，如何显现为异相？答：无此过失，如是：
"如由咒等乱，诸根于泥块等，虽离彼色，"虽无彼体性，显现为异相象等体。等字摄瑜伽及加持力等。
若谓由咒等力成彼体性，非尔，如是："如是未迷眼者，"未被幻术等眼力所集之士夫，虽近彼处时，于彼等泥块等不见象等体性故，无执取故。
"如远忧处，小显大般。"如于忧处，由形等差别，远处小境亦显为大。由如是故，胜义中此："所量能量果住性，虽无然于所取及，能取品如何，"所取性显现是所量，能取相显现是量，自体经验是果，如是随显现而说。如显现尔，非胜义，此是结语。
若非如是，许此差别生显现于一事，于无分觉体。云何？具种种体显现，即种种体亦彼等，显现亦彼等，于彼有者，如是词相合。"于彼一中相如何成真，"不应尔。何故？"由一性坏故。"彼觉体一性之一性当坏。如是复有性差别表示者是种种，如乐苦等。故思彼等相非有。

། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ། གཞན་ལ་གཞན་ཉིད་ཉམས་ཕྱིར་དང་། །རྣམ་པ་དེ་དག་ཡོད་པ་ཡིན་པ་བསམ་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པ་ལ་བརྟེན ནམ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།།གང་གི་ཚེ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་བློ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕན་ཚུན་སྣ་ཚོགས་ པར་འགྱུར་ཏེ།མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བློའི་སྣ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་དང་གཅིག་གི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དངོས་མཐོང་མེད་ཕྱིར་ཐ་དད་ཡིན། གཅིག་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་མཐོང་བ་མེད་ པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ།།ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ངོ་བོར་མཐོང་ན་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གང་ལས་བློ་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཅན་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་གཅིག་ཉིད་ཡིན། དེ་ལྟར་ན། བློ་དངོས་ཐ་དད་མེད་མཐོང་བས། །ཐ་དད་མེད་པར་ངེས་པར་འགྱུར། །གལ་ ཏེ་བློ་ལ་ལར་ཐ་དད་པ་མེད་པར་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་གཅིག་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་གྱི།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་གཅིག་དང་དུ་མའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་ཡང་མི་རུང་བ་དེའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་གང་གིས་དངོས་པོ་རྣམ་དཔྱད་ན། ། དེའི་ངོ་བོ་དོན་དམ་པར་དེ་ཉིད་དུ་ན་དངོས་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ན་དེ་དག་ལ། །གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་མེད། །དངོས་པོ་རྣམས་ཉེ་བར་མཚོན་ན་གཅིག་དང་དུ་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྲང་ན་གཅིག་ཉིད་དང་དུ་མ་ཉིད་དེ་དག་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྣམ་པ་གང་གིས་དེ་དག་དཔྱོད་པར་འགྱུར། ཆ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཆ་དང་ལྡན་པར་འཁྲུལ་པས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་དག་གི་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ལས་དེ་བདག་ཉིད་ལ་དེ་བདག་ཏུ་ཞེན་པ་སྟེ་དཔེར་ན་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་ཆུའི ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེས་བུ་འཁྲུལ་པ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཆུའི་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ཞེན་པ་ལྟ་བུའོ།།འཁྲུལ་པ་སྐྱེས་པའི་རིམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་འདི་ལ་ཡང་བློ་ཡིས་ཐ་དད་པ་འབའ་ཞིག་གི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་མཐོང་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་འཁྲུལ་པ་ སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་འཛིན་པར་རིག་པར་འགྱུར་རོ།

量理论释第三十二卷：
乐等，由于他于他性坏故，不应思彼等相是有。如是依有性差别相，或说乐等互为种种。当有性差别表示时，虽许是一觉，彼时有性差别相非种种因，乐等不成互为种种。
若谓觉成种种体性与一自性，彼由："无见事故是异。"彼一性亦不应理，由无见如是相体一之因故。若见无异体性则成无异，然彼亦非有，如是由何表示非一体觉之一性？
如是："由见觉事无异故，当定无异。"若于某觉见无异时则定为一，非尔，当见体性无异。由如是一多相任何亦不应理故，"由何相观察诸事，"胜义中彼即无事。
何故？"由彼等，无一多体性。"诸事表示应成一性与多性，然一性与多性彼等非有，如是由何相而观察彼等？虽无分然岂非由迷乱表示为具分？彼亦是世间迷乱生，非无因。
若问何者？由见法相顺故，于彼体执为彼体，如于阳焰等非水体，由法相顺故，迷乱士夫增益水义自体而执著。此是迷乱生起次第。如是若于此亦由觉生见唯异之不顺法，尔时由迷乱可能故，当知执为异。

།འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་འདི་ལ། ཆོས་མཐུན་པ་འདི་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འདི་ལ་དེ་བདག་ཉིད། །དོན་གཅིག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མ་ ཡིན་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ།།འདི་ཡོད་ཀྱང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །བདེན་མོད་ཀྱི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ཆོས་མཐུན་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ཅན། འདི་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཙམ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ་འོན་ཀྱང་ནང་གི་འཁྲུལ་པ་མ་རིག་པའི་ལིང་ཏོག་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ནང་ངོ་བོའི་འཁྲུལ་པ་ལས་བྱུང་བ་ཅན་གྱིས་བསླད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྐྱོན་བྱུང་ཕྱིར་ན།མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ཅན། དེ་ནི་མཐོང་སོགས་ཆོས་མཐུན་ཅན་ཉིད་ལ། ལྟོས་མེད་ནི་འཁྲུལ་པའོ། །ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་མཐོང་བ་སྟེ། འདི་ལ་དེ་དང་པོ་བྱས་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན། མཐོང་སོགས་ཆོས་མཐུན་ཅན་ཉིད་ལ། །འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་རྣམ པར་སྦྱར་རོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་དེར་ཞེན་པ་གཟུང་ངོ་། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། རབ་རིབ་ལ་སོགས་བཞིན། དཔེར་ན་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དབང་པོའི་ནུས་པ་དཀྲུགས་པ་ ལས་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲའོ།།དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་ལ་ཚད་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དེ་ལ་བློ་ནི་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། འཛིན་པའི་རྣམ་པར་འདོད་པའོ། །འཛིན་པའི་ རྣམ་པ་དེ་ནི་དེ་བདག་ཉིད་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་རིག་ཡིན་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དེ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ནི་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དེ་རང་རིག་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྟེན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་བདག་ཉིད་གསལ་བར་བདག་ ཉིད་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དེ་ནི་རང་རིག་པ་དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བདག་ཡུལ་ཅན་འཇོག་བྱེད་ལ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །བདག་གི་ཡུལ་ཅན་དཔོག་པ་ ཡང་གང་ཞེ་ན།དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ཚོགས་ཚོར་བཞིན། །དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་འདིར་རང་གི་བདག་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།

如是在唯识宗此论中，无见此法相顺等迷乱因由。何故？于此世间彼体，虽是一义，然未见具非真实义相故，此是他说。由"此虽有"等而破。诚然如所说意识迷乱由法相顺等而生。
此虽有，然彼量非一切因，然内迷乱无明翳等所生者，由内体性迷乱所生染污者，由过失生故。由无明等过失所生因故，自性颠倒显现。彼于见等具法相性，无待即迷乱。见法相性即见法相性，此中彼先作有，如是："于见等具法相性，迷乱"无待，如是词相合。等字摄特别增益及彼执著。
如何相似？如眩翳等。如眩翳者等识非待法相性而生，然由根力扰乱，与彼相似。由"于彼"等而配合唯识中量等安立。于彼唯识，觉是遍断。云何？许为能取相。彼能取相由彼体性故是遍断自性故，是自证，即经验体性明了。
彼说能取相是自证安立所依，如是遍断体性明了成自体经验。由彼因故，彼能取相当安立为彼自证能成。"彼体境者安立于，"自境于何有，如是词相合。自境者能量复何者？"如贪聚受般。"如贪等经验

།དེ་ལ་འདིར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་གཞུང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པ། གཞལ་བྱ་གཞལ་བྱེད་འབྲས་ གནས་པ།།ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་བདག་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཀུན་ལ་འདི་ནི་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལའང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དཔོག་པ་དེ་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་ བདག་མྱོང་བར་རུང་ངོ་།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཕྱིར། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་གསལ་བ་ན། བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བསྟན་ པར་བྱའོ།།དེ་བས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དེ་ལས་བདག་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་རུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རུང་ཉིད་དེ་དཔོག་།ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གི་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱ་བ། བདག་དཔག་རང་རིག་འབྲས་བུ་ཡིན། །རྟོགས་ པ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་རོ།།ཅི་སྟེ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་གཞན་མྱོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་སོ་སོར་འགོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། སྐྱོན་འདི་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ཉིད་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་ཉེ་བར་དགོད་པར་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་རིག་པའི་ཚད་མར་བཤད་པ། དེ་ཡང་འཁྲུལ་པར་བྱས་པའི་ངོ་བོ་འཛིན་པས་ཡང་འདིར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དཔོག་པ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཐོས་ནས་འགའ་ཞིག་ཏུ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་དོགས་པ་བསུ་བའི་ཕྱིར།བདག་ལ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དགོངས་པ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ། །རང་རིག་པ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ ཀྱང་བདག་ལ་སྟེ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཅན་གྱི་བྱེད་པ།བྱེད་པ་པོར་བྱས་ནས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་བདག་ཉིད་དེ་རིག་པའི་སྒྲས་བཤད་དོ། །ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་བདག་ཉིད་དེ་ཉིད་ནི། རུང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་དང་། རང་རིག་ཅེས་ནི་རབ་ཏུ་བཤད། །མིང་ གཞན་གྱིས་དོན་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།བློ་ཚུལ་གཉིས་སུ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་ཤེས་དེ་ཡི་ཤེས་པ་ཡིས། །བྱེ་བྲག་ལས་ནི་ཚུལ་གཉིས་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་གཞུང་འཆད་པར་བཞེད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པ་སྨོས་སོ།

此中于唯识宗论中刚说："所量能量果住性"，此应配于一切自境者量。由"于彼亦"等而配于彼。于贪等境者能量，亦由彼等贪等能取相性而应自体经验。
何故？"由经验体性故。"由是经验体性故，彼等贪等，当经验体性极明显时，应说自体经验为自经验。故由彼经验体性于自经验应理。如是故，彼体性相之应理性是能量，即是量性。彼等所经验："自量自证是果。"了知是果，如是当安立。
若谓由唯识无他经验故，贪等所缘体性之识与相应性故，彼等岂非不应各别安立？无此过失，由是显示应观察外境安立此同一。
阿阇黎说乐等是自证量，彼亦由迷乱所成体能取故，此中亦说能取相是能量，闻已于某处某时有人思为相违，为迎此疑，由"于自能取"等显示是一意趣。
所说自证亦非果，然于自即所知之能取相名者之作用，作为作者，遍断体性，以觉声说。彼遍断体性："由应理性故量，说为自证。"由异名不成异义。为成立觉二相故。
"由境知彼知，差别故二相性"等所引论文欲释故，说"一切识"等。

།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཉིད། །བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི། །ཡུལ་རྣམས་ལས་ནི་བྱུང་བའི་ཕྱིར། །དེ་ལས་གཞན་པ། ཡུལ་ལས་གཞན་པ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཡང་ངོ་། །རྣམ་འགས་ཏེ་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ ཞེ་ན་དཔེར་ན་ཟས་དང་དུས་ལ་སོགས་བུ་སྐྱེས་པའི་བུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཡང་བུ་དེ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ཕ་དེའི་གཟུགས་གཅིག་འཛིན་འགྱུར་གྱི།གལ་ཏེ་ཡང་ཕ་དང་མ་བུའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། དེ་གཉི་གའི་གཟུགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཕ་ མ་དག་ལས་ཕའམ་མའི་གཟུགས་གཅིག་པུ་འཛིན་པར་འགྱུར་གྱི།གཞན་འགའི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ཟས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་དེ་ལས་གཞན་པ་མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །དེ་ལས་གཞན་དང་དབང་པོ་ལ་ སོགས་པ་དང་ཡུལ་དག་ནི།དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མཚུངས་ན་ཡང་དེ་ཆོས་དེའི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་འདོད་དེ། ཁས་ལེན་ཏོ། །དོན་མེད་པ་ན། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ན་ཡུལ་ཉིད་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དོན་དང་ ལྡན་པའི་སེམས་ལ་ཡང་།།དོན་རྣམས་མེད་པར་དོགས་པར་འགྱུར། །དེ་དེ་ལྟར་ན་འདས་མ་ཐག་པའི་རྣམ་པས་བློ་ཚུལ་གཉིས་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཡུལ་དང་བཅས་པའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དོན་དམ་ པའི་དོན་དང་།ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་དོན་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་དོན་གྱི་རྣམ་པ་མེད་པར་དོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཤེས་པ་འདི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདས་པའི་དོན་ལ་ དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་ཡུལ་སྣང་བའི་རྣམ་པ་གཅིག་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་གཞན་ནོ་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཚེ་ད་ལྟར་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་བ་དེ་ནི་འདས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་དོན་གྱི་ནང་དུ་བསྡུ་བར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་དེ་བློ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཉམས་ སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བདག་ཉིད་ཤེས་པ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་མྱོང་བ་ཡང་མ་བཀག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློས། །འདས་པའི་དོན་ནི་འཛིན་པ་ན། །བློའི་ཚུལ་གཉིས་རང་རིག་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

一切识，如其自体，由从诸境生故。除彼外，虽有异于境之根等因，由某相即事法性之境所作。
云何？如食物与时等是生子之因，然子以某相唯取彼父之形，虽父母是子之因，然不随二者形貌。若尔云何？从父母中唯取父或母一形，非如他者。不取异彼食等相。等字摄异彼未见等。
除彼与根等及境，虽同为识因性，然由随彼法相故许为境，承许。无义时，随境相时，根等如境非成境。
"于有义心亦，诸义无成疑。"如是由刚过相而成觉二相性。虽尔亦当说：于有境眼等识彼等中，异义胜义义及遍计义之有义识彼等中，亦疑无义相，如此识是义相者耶？抑非耶？
当分别识缘过去义时，于彼识之境显相一与经验相二无疑。尔时，现在境相显现，由过去性不能摄入无义中故。彼相是觉性故，彼非经验，如是自体识非经验故，亦未遮识体经验。
如是分别觉，于执过去义，成觉二相自证。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདས་ པའི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདོད་པའི་ཚེ་དོན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་ན་དོན་གྱིས་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཚུལ་གཉིས་གྲུབ་པར་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གསང་བའི་ངོ་བོ་ཞིག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་རིགས་འཇིག་པ་མེད་པ་ཅན་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དམིགས་པ་དེ་དེ་ལྟར་ན་དོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ ཞིང་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དོན་གྱི་རྣམ་པའི་དོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོ་སོགས་རྣམ་པ་ཐ་དད་ཕྱིར། །འདས་པ་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པར་སྣང་བའི་སྔོན་པོའི་རྣམ་ པ་ཅན་གྱི་རིགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་དེ་ལྡན་མིན། ཤེས་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བའི་དོན་མ་ཡིན་རིགས་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་རིགས་དེ་རྟག་པའམ་མི་རྟག་པར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པ་ངོ་བོ་གཞན་དང་གཞན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ བཞིན་དུ་རིགས་སུ་མི་འགྱུར་ཏེ།རིགས་ནི་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་རྟག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རྟག་ནའང་སྐྱེད་བྱེད་ཇི་ལྟར་རུང་། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟག་པ་རྣམས་ནི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་སྔར་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་ ཅིར་ཡང་མི་རུང་སྟེ།རིགས་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་མིང་ངམ་དོན་ནམ་མཚན་མའི་དོན་ལ་དེའི་ཚེ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡང་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་མིང་སོགས་སྔར་ནི། མིང་སོགས་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་འཆད་པ་པོ། །ཉན་པོ་ བརྗོད་བྱ་རྗེས་འབྲེལ་ཅན།།མིང་སོགས་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཅན། །དོན་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཀག་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ནི་འབད་རྩོལ་གྱིས་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་གོ་རིམས་འདི་ནི་དོན་ལྡན་མིན། དེ་ ལས་གཞན་པ་དབང་པོའི་ནུས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་ཡོད་ན་ཡང་དོན་ཉེ་བ་ན་ཡོད་ན་ཡང་དེ་དག་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ཡང་དོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ན། འབད་རྩོལ་ཙམ་གྱིས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་འདོད་པ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པའི་བདག་ ཉིད་ནི།འདོད་ཙམ་རྗེས་འབྲེལ་ཅན་ཉིད་ཕྱིར། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽然如此，若许过去觉非执义，云何由具义相故而成二相？若尔云何？虽为密体，有无坏类，缘彼故有义，于识亦离义相疑。
此非有。何故？"由青等相异故。"彼执过去识非有生起显现随顺青等相之类。"彼非彼具。"识非青等显现义非类境。然彼类为常抑无常？
若是无常，尔时由异体即他性故，如明显不成类，由类是一体性故。若是常时，"若常云何能生？"由已说诸常非作者故。若非能生亦非境，如是皆不应理，类非境。
若尔云何？说尔时缘不相应行名或义或相义亦非真。何故？如是："先说名等，说名等者说者，闻者随系所说，名等无系者，不趣入义。"等已遮。
然此分别识由勤勉而趣入。"诸识次第此无义。"由除彼根力等缘虽有，义虽近亦不生故。若此分别识亦有义，不应唯由勤勉生。如是由："唯欲随系性故。"由随顺随行与返回故。

།དོན་གྱི་བྱ་བ་འདི་ལ་ནུས་པ་སྟེ། དོན་གྱིས་ནུས་པ་འགྲུབ་མི་འགྱུར། །དེ་ལྟར་ན་དོན་འགའ་ཞིག་གང་ལས་ཡུལ་ཡིན། འདས་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པ་བླ་ སྟེ།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གང་ལས་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཤེས་པ་འདི་འདྲ་དྲན་ཡིན་ན། འདས་པའི་དོན་དུ་སྣང་བ་ཅན། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དྲན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་མྱོང་བ་བདག་ལས་བྱུང་། །དྲན་པ་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་མྱོང་བ་ ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དོན་གྱི་རྣམ་པས་སྟོང་པར་འདོད་ན་དྲན་པ་དེ་དང་དེ་ལྡན་ཏེ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་དོན་གྱི་རྣམ་པས་སྟོང་པའི་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་དོན་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ ཞིག་དོན་གྱི་རྣམ་པས་སྟོང་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་དྲན་པ་ཡང་དོན་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བུམ་པས་སྟོང་པའི་སྣམ་བུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་སྣམ་བུའི་དྲན་པ་འབྱུང་བ་ཡང་བུམ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྔོན་པོའི་དྲན་པ་ཡང་སྔོན་པོའི་རྣམ་ པས་སྟོང་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གལ་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་དྲན་པ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དྲན་པ་དེ་ནི་དོན་ལས་བྱུང་བ་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དྲན་པའི་དུས་ ན་དོན་ཞིག་ཅིང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དྲན་པ་དོན་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་ནི་བླ་སྟེ། དོན་གྱི་རྣམ་པ་གང་ལས་ཡིན། གལ་ཏེ་ཡུལ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དེས་བྱས་ལ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་དེ་མྱོང་བ་ལས་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཡུལ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ན་ཡུལ་ཡོད་པ་ལས་ སྐྱེ་བ་དེ་ཡང་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་མཚུངས་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དྲན་པ་ལ་སོ་སོར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ཡང་མེད། རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གསལ་བའི་རྣམ་པས་ དབེན་ཕྱིར་རོ།།དོན་གསལ་བའི་རྣམ་པ་མཐོང་བ་ལ་སྣང་བ་དེ་ཉིད་གལ་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཛིན་ན་དེ་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ལ་གསལ་བའི་རྣམ་པས་དབེན་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་ བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

于此义业有能力，义之能力不得成。如是从何义为境？缘过去识之境相固然，经验为境相者从何而来？
如是："若此识是念，现为过去义。"凡是意识者即是念。"彼亦从自经验生。"彼念亦从极明经验而生。若许彼经验空无义相，彼念如何具有义相？如是从空无义相之经验不生具彼义相之念。
关系为：凡从空无义相者生之有法念亦不生为彼义相，如从空无瓶之毯经验生毯念亦非瓶相。青念亦从空无青相之经验，此为能遍相违所缘。
若谓非从经验生念。若尔云何？谓从义生。彼念非从义生。何故？由念时义已坏无故。念从义生固然，义相从何？若谓由从境生故彼所作，如是彼从经验成。若由从境生故念为境相，从有境生彼亦同于境经验，如是境经验亦成境相。
别别显现于念之青等相义相亦无，不应理。何故？"由离明显相故。"若意识执彼义明显相见所显，如是显现，如是意识于所取离明显相而显。
又字应次第配合：由无义故亦无义相。

།དེ་གལ་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དོན་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་དྲན་པར་བྱེད་པས་རྣམ་པ་དེ་རྟོགས་པ། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ། །གཞན་དག་གིས་ནི་ཤེས་ པར་འགྱུར།།སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གིས་རྟོགས་པའི་དུས་ན། དེ་ལ་ཆོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དོན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ནང་ན་གནས་པ་འཛིན་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་བདག་ལ་ཡིད་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་དོན་ གྱི་བདག་ཉིད་དེ་འབྲེལ་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར།བདག་ལ་རྟག་ཏུ་འབྲེལ་ཡིན་ན། །གཞན་གྱིས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ན། །བརྗོད་ཀྱང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཅི་ཞིག་སེམས་པར་བྱེད་ཅེས་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ན། གང་ཚེ་གཞན་ལ་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་སྒྲ་ལས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ བསམ་པ་དེ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ན།རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་བདག་དང་འབྲེལ་པ་ལས་གཞན་གྱིས་མི་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་གང་ཞིག་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་གནས་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མི་འཛིན་པ་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་ཕྲད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར།མིག་ཀྱང་ཆོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྲད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོད་པ་ལས་ཀྱང་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཡིད་ ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་རེ་རེས་རང་གི་རིག་པ་དང་འབྲེལ་པ་དེའི་ཕྱིར་བདག་དང་འབྲེལ་པའི་དོན་སྒྲས་བསྟན་པར་བྱ་བ་སྐྱེས་བུས་རིག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་གནས་པ་འཛིན་པར་ཐལ་བ་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རེ་རེ་དག་གིས་འབྲེལ་ན་ཡང་འཆད་པ་པོ་ཉན་པ་པོའི་ སེམས་དག་གི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་མི་རུང་ངོ་།།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དོན་གཅིག་མངོན་ཞེན་བདག་ཉིད་ཅན། །དོན་གཅིག་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །ཇི་ལྟར་གཅིག་ཅིག་དོན་འགའ་ཞིག་ལ་སེམས་པར་བྱེད་པ་དེས་གཞན་ལ་ཁྱོད་དོན་ཅི་ཞིག་ལ་སེམས་པར་བྱེད་ཅེས་དྲིས་པ་ན་དེས་རང་ ཉིད་སེམས་པའི་ཡུལ་གཞན་ལ་སྨྲ་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་སེམས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འདི་སེམས་པར་བྱེད་པའི་དོན་འདི་ཉིད་ང་ཡང་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཉན་པ་པོ་དང་འཆད་པ་པོའི་སེམས་དག་གིས་དོན་གཅིག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་མཚམས་སྦྱོར་ བ་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་འགྱུར་ཏེ།བདག་ཉིད་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་ལ་ཡིད་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྱུར་བ་ཡང་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བདག་དང་འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་དེ་མ་ཡིན་ནོ།

若意识所取义成异时，如某人由念了知彼相，如是异相，为他所知。某人了知时，由无间断故彼非异。
虽然如此，若是义，如何不取住于自身内者，如是于自意所取义体彼系属故。"若于自常系属，他不能了知，说亦不能了知。"当问"汝思何？"时，当对他说时，从声亦如何他不能了知所思？由能了知故，非由自系属他不能取。
复次，暂且不取住于他身之事物是应理的，由身根是触境性故，眼亦由隔故。如是意识非尔，由非触境性故，及由隔亦能趣入故。说由自系属故不取非是答。一切补特伽罗意识境一一与自知系属故，由自系属义声所显是补特伽罗所知，如是无过取住他身者。
若尔时一一系属，说者闻者心相续不应理。云何？"一义执著自性，"是执一义自性。如某人思维某义，他问"汝思何义？"时，彼说自所思境于他，尔时彼思维者亦作是念："此所思义即我。"如是闻者说者心以一义执著自性随相续者不成，由不取如自系属意所知故。由亦成故，彼非取自系属。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཐ་སྙད་གཅིག་འདྲའི་ཕྱིར། འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་ སེམས་འདི་ལྟར་དོན་གཅིག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་རང་དང་འབྲེལ་པའི་དོན་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་དོན་དག་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། །གཉི་གའི་མཐོང་བ་ཡོད་པར་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཁྲུལ་ པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གང་ལས་འདྲ་བའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན། འགྱུར་བ་ཡང་བླ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོའི་སེམས་དེ་དག་ནི་ཇི་ལྟར་དོན་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཐ་དད་ པ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ལ་དེའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཅིག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དེར་སྣང་བ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་པ། འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོའི་ཤེས་པ་དེ་དག་གིས། ཇི་ལྟར་ཐ་དད་བདག་ཉིད་གཟུང་། །དོན་སྣ་ཚོགས་པའི་རང་ བཞིན་གྱི་བདག་ཉིད་དེ་གཟུང་བར་མི་འགྱུར་རོ།།ཇི་ལྟར་དོན་དེ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་དོན་ཐ་དད་པ་ཡང་འཆད་པ་པོའི་ཤེས་པས་ཐ་དད་པར་སྣང་བ། དེ་ཚེ་བློ་དོན་ཅན་མེད་འགྱུར། །དེའི་ཚེ་བློ་ཡུལ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ རོ།།ཤེས་པའི་རྣམ་པར་སྨྲ་བ་དག་ལ་ནི་ཐ་སྙད་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་བློ་བསླད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཀླན་ཀ་བཙལ་དུ་མེད་དོ། །བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་རང་རིག་པས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་གྱིས་ཀྱང་རྟོག་པར་ཐལ་བ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་ཚུལ་གཉིས་ ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།ཉམས་མྱོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡུལ་ཤེས་པ་དེའི་ཤེས་པའི། བྱེ་བྲག་ལས་ནི་ཚུལ་གཉིས་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པ་རྩོམ་པར་མཛད་དོ། །ཡུལ་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་སྟེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། ། ཡུལ་ཤེས་པ་དེ་ལ་དེའི་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་སྟེ་ཡུལ་ཤེས་པའོ། །ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ནི་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་འདིར་བློ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པར བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གཞན་གྱིས་མི་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེས་ཚུལ་དག་གཉིས་སུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

虽然如此，若由名言相同故，说者闻者心如是执著一义，虽取自系属义，由自性因系属意境义相同故。"此非如是。"由二见有法相同故成错乱。
说"凡夫见不取他系属"者，从何由相同故执为一？虽成，如是说者闻者彼等心非如义自性异。若无彼自性，如是显现执为一，由相同故。如是非彼显现者，说者闻者彼等识，"云何取异自性？"不取种种义自性体。如彼是义，如是显现于识，如是即能取。
当义异时，说者识显为异，"尔时无有义识。"尔时识成无境。于说识相者，一切此名言是迷乱识，如是无可寻过。如自体无异识由自证取故，无过他亦了知。是故成立识二相。
由"经验"等，境识彼识，"由差别故二相性。"等开始解说。境识即取色等之眼等识。于彼境识，彼识即是识，即境识。具境相识之识即是了知义。彼即是差别，即从境识经验相差别义。
此中识由成立经验相故，自体已成故非所立。若尔云何？由他不许具境相，如是由彼应成立二相。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་དོན་དུ་རང་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམ་བཅའ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།ཡུལ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རྟོགས་པའོ། །དེ་ནི་ཡུལ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་སྣང་བ་ཅན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་ནོ།།རང་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ་བདག་ཉིད་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་འབའ་ཞིག་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་ པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་དེའི་ཤེས་པ་ཡང་སྟེ།ཡུལ་ཤེས་པ་ཡང་ཡུལ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་དང་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པ་ན་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་བས་ན་སྔོན་པོ་ལ་ སོགས་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་ཡུལ་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ཤེས་པ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་འཛིན་ པར་མི་འགྱུར་ཞིང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དེ་མི་འགྱུར་རོ།།འཛིན་པ་དང་འགྱུར་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། ཉམས་མྱོང་རྣམ་ཤེས་དེ་ཡང་ནི། །ཤེས་དེ་ཡིས་ ནི་དམིགས་པར་འགྱུར།།ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་སོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་གིས་ཤེ་ན། ཆ་གཉིས་དམིགས་པ་ཅན་གྱིས་སོ། །ཇི་ལྟར་དམིགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། །རྣམ་པ་གཅིག་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་སོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་གཅིག་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡིན་ཏེ་དེས་སོ།།དེ་ལ་འདིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ་དཔྱོད་པའི་ཤེས་པ་ཡང་དེའི་ཤེས་པས་ཇི་ལྟར་བསམ་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རང་གི་ངོ་བོའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་ ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་འབའ་ཞིག་གམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་འདིས་འདྲ་བའི་དོན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ཆ་གཉི་ག་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ།

因此宣说论题："凡色等境识即是自显为义。"所谓"凡境识之识"即是具有取境相性质的了知。由缘于随顺境之显现识、具境相识故，此为因义。
"自显"即是具境相识得显现，即自体显现义。若非如是，若唯境体是境识而非体，或虽是经验相而非境相之彼识，即境识与境识之识无差别，无差异时不生起以境经验相为境者，此为语义。因此不成立青等经验性。
如是境识虽是具境相，彼识即是具取境识性质之了知。若非如是，识之识不以境相取境识，且彼不成为青等经验体性。能取且能成，由彼如所说自性故，于彼亦有境相。如是：
"彼经验识，亦为彼识所缘。"由经验境之识。云何？由具二分所缘。云何成所缘？由一相差别。由经验相一而差别之境相故。
此中经验识仅是表示，观察识亦为彼识如所思义相经验自体境之他识所缘。如是，如经验识非唯了知经验义体或经验体，然此识成就相似义，如是了知二分。

།དེ་ལྟར་ན་ངའི་བསམ་པ་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བསམ་པ་ ཡང་རང་གི་ཤེས་པས་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དེའི་ཤེས་པས་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྣམ་པ་ཅན་ལ་རང་གི་ཤེས་པས་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལ་ཨུ0f1ན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བ་ལང་གི་ཤེས་པས་དམིགས་པ་ན་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡང་རང་གི་ཤེས་པས་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་གཞག་འདི་ནི་དོན་དེའི་ རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་ཚེ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་གཞན་དུ་དེ་ནི། ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དེ་དངོས་མིན། །ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་ འགྱུར་ཏེ།མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱིས་རང་ཉིད་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་གནས་པར་འགྱུར། གནས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ན། མི་འདོད་པའི་ཞིག་ ཏུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་མི་འདོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཡུལ་སྔ་མ་བསྐལ་པ་སྣང་བ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ལ་དེའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཡུལ་སྔ་མ་སྔ་མ་བསྐལ་པར་སྣང་བ་ཅན་ཏེ། ཤེས་པ་བསྐལ་པའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། སྔ་མ་ལ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་སྔ་མ་དེ་ནི་ཤེས་པ་ཕྱི་མའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཡུལ་སྔ མ་བསྐལ་པར་སྣང་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ།དེ་ལྟར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཡི། །ཤེས་པ་རྣམ་གཅིག་ལྷག་བ་ཅན། །རྣམ་པ་རེ་རེ་འདི་ལ་ལྷག་པ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །རྣམ་པ་རེ་རེ་ལྷག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐལ་བ་བཟློག་པར་བསྟན་ཏོ། ། རྣམ་པ་རེ་རེ་ལྷག་མ་ཉིད་ཀྱང་བུམ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པས་བུམ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པ་ན་བུམ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།

如是，"我的思维成如是"之思维亦为自识所取。由于如是具境相之境识为彼识所缘故，彼为具彼境相。
论式为：若某为某相为自识所缘，彼即成为彼相，如具垂胡等相之牛识所缘时即具垂胡等。具境相识亦为自识所缘。此"缘于彼相"之安立，由是彼义相之因故。
此是果相因，他时则为自性因。何故如是？如是若异，"彼非境识事，"如何成为非具境相？即非。如是具境相以自取性质之识而住。且能住。是故为彼境相。
若境识不成具境相，为显示尔时成不欲者，说："后后识不成显现前境隔绝，由非彼境故。"后后即于经验识，彼识等后后不生。云何？前前境显现隔绝，即不成为隔绝识之境，前者不为后后所取。何故？由非彼境故。由前义非后识之境故。
如是成为前境隔绝显现，"如是后后，识一相增上。"此句义为"具一一增上相"。此说遮遣"后后识"等过失。
一一增上相即：缘于瓶经验识之具瓶相识时，了知为具瓶相识。

།དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་ཤེས་པས་བུམ་པའི་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པ་བུམ་པའི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས བུམ་པའི་རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་བུམ་པའི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ལ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱབ་པ་བསྟན་ཏོ། །ཡུལ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡུལ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཤེས་པར་སྣང་བ་དང་རང་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་གང་ལས་ ཡིན།གང་གིས་ནི་དེའི་དབང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ཡང་གཉིས་སུ་སྣང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་པ་གཉིས་པ་དེ་ནི་དོན་གྱི་ངོ་བོར་སྣང་བ་དང་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དག་སྟེ། དེའི་སྒོ་ནས་འོངས་པ་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་དང་རང་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དག་ནི། ཡུལ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དག་གོ། །འགའ་ཞིག་བདག་གི་རྣམ་པ་ལ། །རང་ཉིད་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན། །གསུམ་པའི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་འགྱུར། ཡང་དག་པར་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱང་དེའི་ཤེས པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་སྟེ། ཡུལ་གྱི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པས་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་བསྒྱུར་བ་ ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པས་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བར་བྱས་པ་ནི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་འདི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་ལས་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་ ཡིན་ཏེ།དོན་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་ལ་དྲན་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་དོན་གྱི་འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདི་ན་པ་དེ་ནི་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པར་གྱུར་བ་ན། དེའི་ རྒྱུར་གྱུར་པའི་དོན་ཡང་དྲན་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་དོན་དྲན་པ་ཡོད་ན་ཕྱིས་འཁྲུལ་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་རྣམ་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་སྐྱེས་བུས་དོན་དེས་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པར་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ། ཤེས་དྲན་དོན་གྱི་འབྲས་ཉིད་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་དོན་ནི་དྲན་པ་ལས། །འཁྲུལ་པས་ སྲེད་པར་བྱེད་ཡིན་ན།།དེའི་ཚེ། སྒྲོན་མ་ཡིད་བྱེད་དེར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཡུལ་དེ་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡང་ཡུལ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ལ་རེག་པ་མེད་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་ཅན་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་འགྱུར་རོ།

因此，识之识缘于瓶识时，了知为瓶识之识，即了知具瓶相之瓶识识。如是于他者亦显示因之周遍。凡境识之识即是随顺境之显现识及自显。
若问："此即从何？由何力经验识亦成二显？"由第二识显现为义体且系属境识，从彼而来，具境显现及自显相者，即是显现为境者。"于某自相中，具自显相者。"由第三识识之识刹那生起之识而分别，当正缘。是故自显性亦定为彼识。
若说"具境相成经验识"时，识之识即境识识无差别。是故此有境相所作随转。此非如是，若如是经验识为境相所转非此识之识差别。
若尔云何？从义，无相识生即是义果，由从义生故。由是义果故，于果位境识生起忆念，如说"此是义果识"者，此生为义果时，亦忆念彼因位义。
若有义念，后由错乱无相经验识生时，人可能具彼义相者。于此："由识念是义果故，若由义念，错乱所作时，"尔时，"灯作意成彼。"如彼境为因，如是显现亦于境加行无触而成经验识因体性者，如是作意亦成。

།ཇི་ལྟར་ངེས་པར་དོན་གྱི་ རྣམ་པ་དང་འདྲེས་པའི་ཤེས་པ་དྲན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་འབྲེལ་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གྱི་རྣམ་པར་ཞེན་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ན་དྲན་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་དོན་དང་ལྷན་ཅིག་དྲན་པ།དེ་བཞིན་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དང་ལྷན་ཅིག་འཛིན་པར་འགྱུར། དེ་ཕྱིར་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ། །མེད་པར་བུམ་པ་དྲན་མི་འགྱུར། །རྫ་མཁན་དང་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་བུམ་པ་འགྲུབ་པ་ མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ན་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་བུམ་པ་དྲན་པར་བྱེད་པ་ན་ངེས་པར་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་དྲན་པར་འགྱུར་གྱི་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བུམ་པ་འབའ་ཞིག་དྲན་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་འབྲེལ་བས་བྱས་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡུལ་ གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ན།གང་གིས་ན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ངེས་པར་དོན་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པས་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པར་འགྱུར་གྱི། རྣམ་པ་གཞན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ། ཕུལ་བྱུང་གང་ལས་ཤེས་པ་ནི། །དོན་དང་འབྲེལ་ པ་སྟོན་པ་ཡིན།།ཤེས་པ་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་སྟོན་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདོད་དོ། །དེ་ནི་འདྲ་བ་ལས་གཞན་ཅིར་འགྱུར། དོན་དང་འདྲ་བའི་བྱེ་བྲག་མ་གཏོགས་པར་ཡུལ་གྱི་ཕུལ་དུ་གྱུར་པ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདྲ་བ་ཉིད་ལས་འཁྲུལ་པས་ཤེས་པ་ལ་དོན་གྱི་རྣམ་ པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ།མཚེ་མ་ལ་སོགས་མཐོང་བ་བཞིན། །གཟུགས་མཚུངས་པའི་མཚེ་མ་དག་ལས་གཅིག་མཐོང་བས་གཞན་མཐོང་བ་ན་ངས་སྔོན་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདྲ་བ་མཐོང་བ་ལས་རྟོགས་པ་པོ་དེའི་ངོ་བོར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དང་འདྲ་བ་ མཐོང་བ་འདི་ལ་ཡང་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་འབྲེལ་པ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་དང་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་དག་།གཉིས་མེད་དངོས་ཡིན་ན། འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཕྱི་མ་དེ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར་གྱི་ཡུལ་ དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།གཉིས་པོ་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ནི། །རྣམ་པར་གནས་པ་ཤེས་པ་དེ་རྟོགས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཤེས་པ་འཛིན་པ་ཅན་གསུམ་པས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་མ་ཡིན། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ཅན་ཐ་དད་པར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ ཉིད་སྣང་བའི་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

如确定忆念与义相混合之识，如是作意等亦与经验相关。
复次，若缘于执著义相之识称为义果时生起忆念，则如识与义同时忆念，"如是一切果，"如其自性与因同取。"是故无陶师等，不能忆瓶。"如见有陶师、轮等则瓶成就，如是忆念陶师等之果瓶时，必定忆念陶师等，绝不仅忆瓶。
是故不取具义相识之关联所作。若境识较作意等有某差别，由何因虽同为因性，必定由取义相而缘于识，非他相耶？尔时：
"由何殊胜识，显示系属义。"主张成为显示识系属义者。此除相似外复何所成？除与义相似差别外无他境殊胜，此为语义。
由相似性错乱于识增益义相是合理的，"如见双生等。"如由见相似双生之一而见他时，谓"我先所见即是此"，由见相似而增益为彼体性。是故于见与义相似此亦增益识系属境。
复次，若初经验识与境及经验相，"二无事，"则后能取亦住于一经验体性，非显现随顺境之识。"二体一住中，"了知彼识之心不为第三取识者所分别，不取显现于具境相识之差别，由是自显一体性故。

།དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འོན་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་སྣང་བ་དང་རང་ཉིད་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་བློ་གཉིས་པ་ནིའོ། །དེ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དོན་བསྲེ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན། །དོན་ བསྲེ་བ་ཅན་ཏེ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་དེ་ནི་དོན་བསྲེ་བ་དང་འབྲེལ་ཅིང་ལྡན་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱོར་རོ།།བློ་དམིགས་པར་འགྱུར། བློ་གཉིས་པ་དེ་འདྲ་བ་དེ་ལའོ། །དེ་ཡང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། སྔོན་སོགས་ངོ་བོ་རུ། མདུན་ན་སྣང་བར་གྱུར་པའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པས་ཉེ་བར་གྱུར་པ་ཉམས་ སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པས་མདུན་ན་སྣང་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་བློ་ཚུལ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མིན་ན་གལ་ཏེ་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དང་འདྲེས་པའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པར་འགྱུར་གྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དང་པོའི་ཉམས་ སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་དོན་གྱི་ནུས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཅན་གཅིག་ཕྱིར་སྦྱོར་དོན་དང་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ཤེས་པས་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཟུང་བར་བྱ་བ་དོན་སྔ་མ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ནི། མཐོང་མེད་ཅན་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་མེད་ཤེས་ པའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་ལས་འབྱུང་ཕྱིར་རོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་དོན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དེ་དང་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཀྱི་ཅིག་ཤོས་དང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེའི་ཡུལ་གྱི་དོན་ལས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འདི་ནི་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པའི་ཕྱིར། ངེས་པ་བློ་དང་བཅས་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བདག་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་གཞན་གྱིས་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ། ངེས་པར་བློ་དང་བཅས་པར་ནི། །ལྷན་ཅིག་མྱོང་ནི་མྱོང་འགྱུར་པ། །དེ་དག་ལས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་གང་གིས་ནི་གྲུབ་པར་འགྱུར། རྒྱུ་གང་གིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ་མ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དག་ནི་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད པར་སྣང་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གང་ཞིག་གཉིས་སུ་སྣང་བ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་ལྟ་བུའོ། །ཡུལ་དང་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཡང་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དང་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་ཐ་དད་སྔོན་པོ་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དག་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ།

然非如是，但必定生起具境相识之显现及自身。是故第二执取经验之心。其如何？"与义混合相关。"即具义混合，持义相者与义混合相关具足者，如是安立词句。心得缘。即于如是第二心。其复如何？"于青等体性。"由现前显现境相所近之经验识了知为现前显现，如是为二相心。
若非如是，若由义果性缘于与义混合之境识，非由境相所转。尔时初经验识由义力所生一者，非与后起意识识等。所取经验与前义相关者，"无见后后无识。"何故？"由从义生故。"由经验识从义生故。与自相关者与彼相应，非与他者，彼等非从彼境义生故。由非境性故此不取。此即安立"后后识"等教法。
如是为说"境识"等故，以"定心俱"等显示自理他。"青等，定与心俱，同时经验所经，"由彼等识外，由何境相得成？由何因得成？不成。青等与彼经验由同时缘故，虽为差别显现性亦是一，此为义。
虽如是，若显二者即胜义差别，如乐与苦。境与识相亦是二显。彼彼非有，如是将见差别青与经验。

།གང་གིས་ཤེ་ན། སྐྱེས་བུ་འཁྲུལ་པའི་རྣམ་ཤེས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས། །དོན་དམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ངོ་། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། ཟླ་གཉིས་མེད་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཟླ་བ་གཅིག་ལ་མིག་ འཁྲུལ་པ་ཅན་གྱིས་གཞན་གཉིས་པ་འཛིན་པ་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་མ་ངེས་པ་བསྟན་ཏོ།།ཅི་སྟེ་མ་འཁྲུལ་པ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་གཟུང་བར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། མཆོག་མཐོང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མྱོང་ བའི་ངེས་པ་ཡོད་མ་ཡིན།གཅིག་ཏུ་དམིགས་པའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞེ་ན། སྔོ་སེར་ངག་གི་ཐ་དད་དག་།ཇི་ལྟར་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་དག་དུས་གཅིག་ཏུ་དམིགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་གཅིག་ཏུ་དམིགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་ གྱི་དཔེ་བསྟན་ཏོ།།སྔོན་པོ་དང་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་དག་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དོན་འགའ་ཞིག་ནི་མྱོང་བ་མེད་པའམ། དོན་དམིགས་པ་ན་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པར་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འགའ་ཞིག་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་མེད་ཅན་ཡང་མཐོང་བ་ནི། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ དོན་མེད་པ་ཅན་དོན་གྱི་རྣམ་པར་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་མེད་པར་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་མཐོང་ངོ་།།དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་འགྲུབ་པའི་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དང་དེ་དམིགས་པ་དེ་དག་ཐ་དད་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུའོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་དམིགས་པ་ན་ངེས་པར་དམིགས་ པར་འགྱུར་བ་ན་དེ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་དེའི་རང་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོའམ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དམིགས་པ་ལ་ཡང་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ངེས་པར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཁྱབ་པ་ཡང་ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་ པ་དེ་ལྟར་ན་འདིར་མ་སྤྲོས་སོ།།དེའི་ཕྱིར་ཤེས་དུས་སྣང་བ་ཅན། །དོན་ནི་ཤེས་ལས་ཐ་དད་པར་བཟློག་པར་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་ལ་སོགས་པར། རྒྱུ་གཞན་དག་ནི་ཡོད་ན་ཡང་། །དབང་པོའི་བློ་རྣམས་མེད་པའི་ཕྱིར། །དོན་དུ་སྣང་བ་ཅན་ གྱི་བློ་མེད་པར་འདི་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས།རྒྱུ་ཡི་ཐ་དད་རྗེས་དཔོག་འགྱུར། །རྒྱུ་གཞན་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདིར་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་ཞེས་བྱ་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན། དེ་རྗེས་སུ་དཔག་ པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

由何？由具错乱识之人等。虽胜义中无识体性差别。如何相似？"如无二月"，如于一月，具眼翳者执为第二，如是显示不定。
若取"由无错乱者"之差别，尔时无错乱性不成，由非见胜者一切皆错乱故。"经验定无，"无一缘定。何者？"青黄语差别。"如青与黄虽同时所缘，然于余相亦无一缘。此显示相违法喻。青及其经验非如是。
何故？如是，或有义无经验，或缘义时无其经验，于某时见某。"见无义者，"未见无义之识，无义相所成而成经验。如是摄结因成。
是故义与彼所缘无差别，此为量果。又若缘何者时必定所缘，则彼即是彼，如彼自体性或如第二月。于彼所缘亦必定缘彼经验，此为自性因。周遍已于《量决定》中广说，故此不广。
是故"知时具显现，义异于识极难遮"，此为结语。"于根等，虽有余因，由无根识故，"无显现为义之心，此唯尔许因性，如是由果返，"由因差别随推知。"当推知余因。若谓彼余因即此义，如是若义得成，则彼应由比量了知，非由现量。

།འདི་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡིད་ལ་འདོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དེ་གང་གི་ཚེ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བས་མཚུངས་ པ་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ལས་ངེས་པར་མི་སྨྲ་ནའོ།།མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་སྣང་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སྙིང་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བྱིས་པའི་བློ་རྣམས་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ངེས་པ་མི་སྨྲ་བ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ དང་མི་ལྡོག་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་བག་ཆགས་སད་པ་དང་མ་སད་པས་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།འབྲས་བུ་དོན་དུ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་རྒྱུ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མ་གྲུབ་པ་ ཡིན་པ་དེ་དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས་ཀྱང་གང་ལས་དོན་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར།གལ་ཏེ་གང་གི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པའི་ཚེ་བློ་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་སྣང་བ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞིང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ས་བོན་ ལས་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱེད་པ་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན།ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་སྣང་བ་དག་ལ་ནི་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མེ་དང་དུ་བར་སྨྲ་བ་དག་ལ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། ། ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་མེ་ཡོད་པ་ཡིན་ཞིང་དེ་དུ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དུ་བ་མེའི་གོ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་ལ་ཡང་དུ་བ་རྟོགས་པའི་དུས་མེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཤེས་པར་བྱེད་པ་དུ་བ་ལས་མེ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཇི ལྟར་གནས་པ་ཡིན།ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ནི་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་འབད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ས་བོན་ལས་ནི་མྱུག་སྐྱེ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ། དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དོན་རྟེན་ཅན་བྱེད་པ་པོར་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་དུ་བ་ལས་མེ་གྲུབ་ པ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དངོས་པོར་རྟོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས།དེ་ཡི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཅན། །མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ། །དེ་ལྟར་ངེས་འབྱུང་བ། ས་བོན་ལ་སོགས་པར་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྣང་བའི་བློ་ལས་དེ་མ་ཐག་ ཏུ་འབྱུང་ཞིང་སྐྱེ་བའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།

虽如是，然何故不成异于意所欲识？如是外境何时得成？若识论者不定说等无间缘。当说由作意习气成熟精要，显现所欲义之识生起，愚者心不定说趣入，此为义。
如是果返与不返，由如是识生起习气觉醒与未觉醒所作故。由有无显现为义之识果，推知无因差别有，即成已成。若非如是则不成，如是由果返复由何推知义？
若时无外境时，心从种子显现苗芽是错乱性，由无性故非作者亦非果。如是何故安立从种子生苗芽之作者？由种子与苗芽显现互无因果性故。如是于说火与烟者，亦不应有因果事性故，非所知与能知性。
又若有外境，有外火彼为烟因，如是烟成火之能知。于唯识性中，知烟时无火，如是能知由烟成立火，如何有能知？若谓于外境，一切作者等安立皆是勤作。
彼无此过，如是："从种子生苗芽"，如是依外境住为作者者，及由烟成火之能知言说趣入者，若不待外境依实解，"显现彼体性，显现为苗芽等，如是定生。"从显现为种子等差别心，无间生起显现为苗芽等心者，说为彼。

།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི། བློ་སྟོན་པས་ནི་རྟོགས་བྱེད་ན། །འགལ་བ་དག་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད། །ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེ་བ་དངོས་པོ་ལ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར། འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་བརྟེན་པའི་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ས་བོན་དུ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡོད་ན་མྱུ་གུར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བྱུང་བར་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་ན་ཚད་མ་དང་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཅན་འདི་ནི་སྟོན་པར་དཀའ་བ ཉིད་ཡིན་ཏེ་དོན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པར་གཞག་པ་གཅིག་བོར་ནས་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་ལས་བྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཉེས་པ་ཡང་འདི་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གནོད་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དུ་བ་མེས་བསྐྱེད་འགྱུར་བ་མིན། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་བློ་ལ་ བརྟེན་ནས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དུ་བར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྔར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་། ཕྱིས་མེར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་བྱུང་བར་གྱུར་ན་སྔ་མ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཞིང་ཕྱི་མ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེ་མེད་ན་མི་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནང་ ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ན།གང་ལས་དུ་བར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་འབྲས་བུར་རྟོགས་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན་དུ་བ་ནི་མེ་ལས་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ལས། དུ་བ་ལས་རྒྱུ་མ་མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ ཡང་དུ་བར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་མེར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ་དུ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་དེ་རྒྱུ་དག་ནི་ཡིན་ན་ཡང་།།རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུའི་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཡང་རྒྱུ་རྣམས་ལས་འབྲས་བུ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་ངེས་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར། རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མའོ། །དེ་ལའང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལའང་དུ་བ་ལས་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འདོད་ན་དུ་བར་སྣང་བའི་བློ་རྟགས་ཀྱི་མིང་ཅན་མེར་སྣང་བའི་བློ་ཉིད་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར རོ།།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། བག་ཆགས་གསལ་བར་སད་པ་དག་།བློ་གང་ལས་བག་ཆགས་གསལ་བར་སད་པ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །མེར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་མ་འོངས་པའི་བློ་ཉིད་ཀྱི་གོ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི་མེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如是："由心显示知，有何相违耶？"全无相违。如从种子生苗芽，由于事物各别决定，依果安立之欲，如是有种子显现心为因时，生起苗芽显现识，了知时无违量性。依外境之安立难以显示，由义不成故。
舍一安立依他安立所生过失亦不入此，如是有何损害？虽如是，"烟非火生。"依如所说心安立能知即相违性。如是先生起显现为烟识，后生显现为火识时，前非果后非因。尔时若无外火，不显现识为内经验，由何了知显现为烟识为果？如是烟非从火生。是故由果，不能由烟了知因火。如是能知不住。
又若了知显现为烟识为显现为火识之因时，虽彼显现为烟识是因，从因推果得成时，尔时由因不定果故，由何定解？由无比量故能知不住，此为前宗。
以"于彼等"等作答。于彼欲由烟推知火时，显现为烟心名为相，当了知显现为火心性。云何？"明觉习气者。"由何心有明觉习气，如是配词。当成为显现火之未来心之能知，非为火。

།མེར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ད་ལྟར་ བློ་བསྒྲུབ་བས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དེའི་ཚེ་དུ་བར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་མེས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་གང་ལས་རྒྱུ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན། དེ་རུང་བག་ཆགས་སྙིང་པོ་ཅན། །མེར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་ པར་རུང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དང་རྟེན་རྒྱུད་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད།དུ་བར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློའི། །སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་གསལ་བར་བྱེད། །སྐྱེད་པར་བྱེད་ཀྱི་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་མེ་ལས་དུ་བ་ཡིན། མེ་ལས་དུ་བ་བྱུང་བ་དེ་ལྟར་ན་བག་ཆགས་གསལ་བར་སད་པའི་ སྙིང་པོ་ཅན་མེར་སྣང་བའི་བློ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་དཔོག་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པའི་རྣམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཁས་རྣམས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཁས་མི་ལེན་པ་ལ་རྩོད་པ་དེ་དག་ཡོད། མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཚད་མར་མི་སླུ་བས་སྤོང་བར་རིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་དག་པའི་རྩོད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཕྱི་རོལ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་ཁས་བླངས་ནས་ཀྱང་བློའི་ཚུལ་གཉིས་བརྗོད་ཡིན་ནོ། །གཅིག་མྱོང་བ་ངེས་ཕྱིར། གཅིག་ཏུ་དམིགས་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་བཤད་མ་ཐག་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ཚུལ་གཉིས་པོ་དེ་ཡང་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཡང ཚུལ་གཉིས་གྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཅི་དོན་ལ་སོགས་པར་རིགས་པ་གཞན་སྟོན་པར་མཛད་དེ་དོན་ལས་དེ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེར་སྣང་ཡང་ཡོད་མིན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་མེད་པ་དེའི་ཚེ།དོན་ཐ་དད་མེད་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །ཡིད་ཀུན་ནི། ངོ་བོ་གཅིག་པ་དག་ཏུ་འགྱུར། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དེའི་དོན་ཅན་དོན་གཅིག་གི་ངོ་བོའི་ཡུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་གྱིས་དབང་པོའི་འགྱུར་བས་གསལ་མི་གསལ་འདྲེན་མ་ལ་སོགས་པ། གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་དང་འདྲེན་མ ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ཐ་དད་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དོན་གཅིག་ལས་སྣང་འགྱུར།མང་པོ་ཅིག་ཅར་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྣང་བའི་དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཁ་དོག་དུ་སྣང་བའི་ཁྱད་པར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་སྣང་བར་གཟུང་ངོ་། །དེ་དག་ཀྱང་ཕན་ཚུན་མཚན་ཉིད་མི་ འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་གྱི་དོན་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གཅིག་ལ་སྣ་ཚོགས་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་གཅིག་ཉིད་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན། ཡུལ་ཅན་དུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གྲུབ་པ་དེ་བས་ན། ཚུལ་གཉིས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ།

若不了知显现为火之现在心为所立，则尔时显现为烟识非火所生，由无如是相心故。不能由果了知因。如是，"彼堪习气精要者。"具生起显现为火识堪能习气精要之生因与所依相续者，"显现为烟心之，心因明显作。"为能生，非任何皆可。由此因故，火生烟，如从火生烟，如是由明觉习气精要显现为火心，为能推知故。
由因推果故非不定相。诸智者如是所说外境不许诸诤，非无，由不应以量不欺舍故。如是不待正诤，依外境已许亦说心二相。
由一经验定故，由一所缘定故，由如说因亦成彼二相。此中为成二相，何故显示义等余理，从义生彼识，虽显现彼亦非有，无境相时，"由无异义体性故，诸意成一体性。"云何？具彼义一义体性境者，此为语词。彼当成一相识。
如是如何由根差别根变现明不明杂等，执持明、不明、杂等显现差别识从一义显现。多同时显现。等言摄取如于普遍显现义颠倒显现色差别执持识显现。彼等互异相而非义相，由一中杂违故。如是应许一性，故由成立显现为境者识，故为二相性。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་གྱི་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་ བ་དང་དོན་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དོན་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།དེ་ཉིད་དེ་འདྲ་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་འདྲེན་མ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་དོན་ལ་རྟེན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འགོག་པར་བྱེད་ དོ།།དོན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་འགྱུར་ཞིང་། །དེའི་ངོ་བོ་སྟེ། དོན་གྱི་རྣམ་པའི་རྗེས་བྱེད་པ། །དེ་ནི་ཆ་འགའ་ཞིག་གིས་ན། དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་ཆ་ཤེས་པ་གཞན་ལས་ཏེ་ནང་གི་བག་ཆགས་སད་པ་ལས་ཀྱང་འདྲེན་མ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཐ་ དད་འགྱུར་བའི་ཕྱིར།འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ཉིད་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་བུ་ཕ་ལ་བརྟེན་ནས། ཕ་དེ་ཡི་ནི་གཟུགས་དག་ལའང་། །ཆ་འགའ་ཞིག་གིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཕ་ལས་འགའ་ཞིག་ལས་ཏེ་རྒྱུ་ གཞན་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་དམིགས་པར་འགྱུར།གཞན་དང་འདྲ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཕའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆ་རྣམས་འགའ་ཞིག་གིས་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ཡང་རྒྱུ་གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངག་ གི་དོན་ཏོ།།འདིས་ཀྱང་ཤེས་པ་ཚུལ་གཉིས་ཉིད་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་མིག་མི་གསལ་བས་སྐྱེས་བུ་མིག་འཁྲུལ་པས་དཀྱིལ་འཁོར་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་ཤེ་ན། མར་མེ་ལ་སོགས་ཀྱིའོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རྨ་བྱའི་མདོངས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་རྨ་བྱའི་མདོངས་ཀྱི་དབྱིངས་ཅན་ནོ། །དཀྱིལ་ འཁོར་ཡང་སྔོ་དང་ནང་ན་དམར་པོར་སྣང་བ་དག་།ཆེས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་མངོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་མར་མེའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མར་མེའི་རྣམ་པ་དང་ཡུལ་ཐ་དད་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་པས་ནི་བློ་ཡུལ་དུ་སྣང བ་ཡིན་ནོ།

如是若识依义生起且与义相似时，由义唯一相故，彼随顺如是，不成杂等差别，如是识非义相者。以"依彼义"等作遮。
"依义而生起，彼体性，随顺义相，彼由某分。"虽随顺义相，由余相分从他识，即从内习气觉醒亦成杂等差别故，有何相违？
以"如是"等建立彼义。如是如子依父，于彼父相，由某分生起相似，如是亦从父某，即从他因见异，亦成与他相似。如非执持父一切相，如是由某分随顺义之识，由依他因故执持异相，此为语义。
由此亦识二相性，如是由不明眼生起眼翳者见轮。由何？由灯等。云何？具孔雀尾相、孔雀尾界者。轮亦显现青中红，极其明显。不能决定彼为灯体性，由执持异于灯相与境故。是故彼心如是显现故，心显现为境。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་དོན་གཞན་གྱི་ངོ་བོར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་དེ་ཚུལ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ན་འདི་ལྟར་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་དེ་མཐོང་བ་བསླད་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བའི་ལམ་དུ་སྣང་བ་གཞན་ ཉིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ། དེ་དེ་ཕྱི་རོལ་དངོས་ཡིན་ན། །དབང་པོ་གསལ་བ། ལྟ་བ་པོ་ཡུལ་དང་། དུས་དེ་དང་ཉེ་བ་ལ་ཅི་ནུས་མེད་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ལ་མི་བཟོད་ཅི་ཞིག་ཡོད། གང་གིས་ན་བདག་ཉིད་ ཀྱི་རྣམ་པ་དབང་པོ་གནོད་པ་བྱས་པ་ཅན་གྱི་བློ་ཉིད་ལ་སྣང་བར་བྱེད་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་མ་བྱས་པ་ཅན་གྱི་བློ་ལ་མ་ཡིན།དེས་ཀྱང་དེའི་ངོ་བོ་གཞན་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། མིག་གི་དབང་པོས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་དངོས་པོ་ ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི།བློ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་དེ་མཐོང་ཡང་དག་པའི་ངོ་བོ་མཐོང་བ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་དབང་པོ་གནོད་བྱས་ཡིན། འོན་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ་དེ་ལྟར་ལས་གཞན་པ་ཡང་དག་པའི་ དོན་མཐོང་བའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ལ་བློ་དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་བསླད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ། གཞན་ཡང་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དབང་པོ་ལ་ གནོད་པ་མ་བྱས་པ་ལ་མི་སྣང་བ་འདིའི་སྐྱེས་བུ་དབང་པོ་འཁྲུལ་པ་ཅན་མིག་རབ་རིབ་ཀྱིས་གནོད་པར་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པས་ཡིན་པར་འགྱུར་པས། དབང་བོ་འདས་མཐོང་འགྱུར་ཡིན་ན། །གང་གིས་ན་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མཐོང་བར་འགྱུར་གྱི་ཅིག་ཤོས་དག་གིས་མ་ ཡིན་ཞེས་དཔྱས་པ་ཡིན་ནོ།།སྐྱེས་བུ་དེའི་མིག་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་མིག་མ་བསླད་པའི་དབང་པོའི་ཡུལ་ན་ཡང་དཀྱིལ་འཁོར་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐོང་བ་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཡང་གཞན་གྱི་མིག་གིས་དོན་མཐོང་བ་ཐ་མལ་པའི་མིག་གིས་ རྟོགས་པར་བྱ་བ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་མི་གསལ་བ་ཡིན།གང་གིས་ན་དེ་ལས་མཐོང་བ་དམན་ཞིང་མི་གསལ་བར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཆེས་གསལ་བར་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པའི་ཡུལ་དེ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དོན་གཞན་ འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།

虽如是，若彼灯等轮非生为他义体性时，彼识成二相，如是轮等体性为见损者见道中显现为他性者。
若如是时，轮等："彼若外实事，明根。"见者与境、时彼相近，于轮等色有何不堪？由何自相于根损害心显现，非于无根损害心。彼亦执持彼异体性，由是眼根所取性，此为语词。
又若彼轮是事性，非迷乱心时，虽见根损害，见真实体性，如何如住而见？彼如何是根损害？然非如是，如异此见真实义者。如是于非如是义，心如是显现故，成见损。
《量理论释》第三十三品：又灯等轮于无根损害不显现，此人根迷乱者非为眼翳所害，然由极净故，"若见超根性。"由何唯彼见彼，非余者，此为观察。
彼人眼执持灯等轮者，于未损根境亦执持轮，由与见超根义相关故，又他眼见义，由常眼了知瓶等，彼亦如何不明？由何较彼见劣且不明理，于彼亦极明时，彼亦不成，是故根损害境亦如是故，非生他义。

།དེ་ལྟར་ན་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་འགྱུར་ཞིང་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པའི་ཡིན་ཞིང་ལྟོས་པར་བྱ་བ་དང་བཅས་པ་དང་ཉེ་བ་དག་གིས་དེ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཡང་། སྣང་དབང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས། ། གཞན་གཅིག་གི་མར་མེའི་ནུས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི། དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལ་ཡང་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་དབང་པོའི་བློ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་འདི་ལ་ཡང་ནུས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་སྣང་བ་དང་དབང བོ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ཡོད་ན་ཡང་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་།ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་འདི་ནི་འབྲས་བུ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་མཐོང་བར་ནུས་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་གཞན་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ་ནི་མཐོང་བར་ནུས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བར་ནུས་པ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ དེའི་ཕྱིར་གཞན་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན།དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ་དེར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའོ། །རྒྱུ་མིན་ཡུལ་ཡང་ཇི་ལྟར་རུང་། །མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བློ་རྒྱུ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་མར་མེ་ལ་ལྟོས་འགྱུར། །མར་མེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ པར་དེ་ལས་གཞན་པའི་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཉེ་བ་ལ་རང་གི་ཡུལ་ལ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་མར་མེ་ཙམ་གྱིས་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློར་འགྱུར་རོ། །མར་མེ་ཙམ་གྱིས་བློ་ཡོད་ཕྱིར། །མར་མེ་དང་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ་གཉི་ག་ཚོགས་ པ་རྒྱུ་ཡིན་པར་ཁྱོད་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཉི་ག་དག་ཀྱང་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལས་མར་མེ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གཉིས་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློ་ལ་ཡུལ་གཅིག་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་ པའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཁས་བླངས་པས་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་གྱིས་མིག་གསལ་བ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་བློ་ཚུལ་གཉིས་སུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།

如是，若某物有时生起，虽有余因亦不生者，彼依待他因及具所依待，由近缘成唯尔因性。此中："由显根作意，"由他一灯力当了知，非由轮。
若此中亦有轮等，无随顺性之根识显现时，此中亦当有力，如是虽有显现、根及作意，由月等无则无故，有则有故。如此由果返故能见，如是他轮等非能见。由非能见故，他非因，即显现轮等识。"非因境亦如何应？"已说非。
又若彼灯等轮是识因，"何故观待灯？"无观待灯，如瓶等于自境，由余显等近缘生识，如是唯由灯成显现轮识。"由唯灯有识故。"汝思灯与轮等二合为因者，二亦非因。若尔云何？由彼唯灯是因，由有则有故。
于从二境生性识，唯一境随行及返随行非理，如见青黄。彼亦由许外境，由根差别显现为明眼等故，说识二相。

།ད་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གཉིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་བློ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ རྣམ་པར་སྐྱེ་བ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།ཉེ་རིང་ལ་སོགས་ཁྱད་པར་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ནི་གཅིག་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དོན་གཅིག་སྣང་བར་གྱུར་པ་ལས། །ཉེ་རིང་ལ་སོགས་ཁྱད་པར་གྱིས། །ལྟ་བ་པོ་མང་པོ་གནོད་ པ་མ་བྱས་པར་མཚུངས་པའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉེ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་གནས་པ་དག་ལ་དེ་དག་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཞིང་དེ་དག་གིས་མཐོང་བར་འགྱུར་བའི་དངོས་པོ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་དང་ཆེས་གསལ་བ་དང་ཆེས་མི་གསལ་བ་མི་རུང་ངོ་།།དོན་གཅིག་ལ་རང་བཞིན་མང་པོ་ མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཤེས་པ་ལས་ངོ་བོ་གཅིག་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བར་སྣང་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེས་སྣང་ཐ་དད་པས། །འགྱུར་ན་ཡུན་རིང་བ་དང་ཉེ་བར་གནས་པ་དག་ལ་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་དངོས་པོ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བར་ སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདིར་སྣང་བ་དེ་བསྒྲིབས་པ་དང་མ་བསྒྲིབས་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ཚེ་མཆོད་པ་ཡིན་ན་རིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་གནས་པ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་མཚུངས་པར་འགྱུར། ཆོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་མི་མཐོང་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་གསལ་བ་དང་ མི་གསལ་བར་མི་འགྱུར་རོ།།སྐྱེས་བུ་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པ་སྣང་བའི་ཆ་མི་གསལ་བ་དག་གིས་སྣང་བའི་དོན་དེ་ཆ་ཕྲ་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེས་ན། གལ་ཏེ་སྣང་བ་མི་གསལ་བས། །དེ་ཆ་ཕྲ་བ་འབའ་ཞིག་ནི་དོན་གྱིའོ། །མི་སྣང་ན་དེ་ཕྱིར། སྣང་བ་མི་གསལ་བས་ཡན་ལག་ཕྲ་བ་རྣམས་ མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར།ཐ་དད་ཡིན་ཏེ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ཐ་དད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ནའོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་རགས་པར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཅིག་དང་དུ་མ་ཉིད་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་ཕྱི་རོལ་དོན་ནི་གཅིག་ཡིན་ན་གང་ལས་སྣང་བ་ཐ་དད་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་ སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་ན་འདི་ཅུང་ཟད་སྣང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཅུང་ཟད་མི་སྣང་བར་འགྱུར། དེ་བས་ན་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་གཅིག་ལ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཡང་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་དང་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མཐོང་བ་དང་མི་ མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།

今当说无二外境，然心生起所取能取相而显现故。"由远近等差别"等，由外事无一异故。"由显现一义，由远近等差别。"诸见者无损害，具同根等，住近及极近者，彼等是一，彼等所见事不应明不明及极明极不明。由一义不应多自性故。识中一体显现明不明，此为义。
虽如是，"若由彼显现差别，"于久住及近住者成显现差别，故事显现明不明者。此中显现有障无障，二分别时，尔时若无间隔，远等住者皆同见，若有间隔亦同不见，如是不成明不明。
远住者由不明显现分，显现义有某细分故。"若由不明显现，"彼唯细分是义。不显现故，由不明显现未见细分支故，若许差别即明不明差别。
尔时粗显现者，一多性二分别时，且外境若一，由何非显现差别？一中显不显差别不应理。由何此少分显现，少分不显现？是故明不明于一不应理，或皆见不见。若非如是，由见不见性不成一性。

།ཅི་སྟེ་དུ་མ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། རྡུལ་ཆ་ཐ་དད་དུ་ཉིད་ལ། །དངོས་པོ་ཐ་དད་པར་ཕྱེ་བ་ན་ཇི་སྲིད་དུ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱིས་བར་དུ་ཕྱེ་བ་ན་དེ་ལ་རྡུལ་ཕྲན་ཉིད་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཆ་གང་གིས་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན། གང་ལས་ སྣང་མི་སྣང་ཐ་དད།།སྐྱེས་བུ་རིང་བ་དང་ཉེ་བ་ན་གནས་པ་དག་ལའོ། །གལ་ཏེ་སྣང་བ་སྟེ་སྣང་བ་གསལ་དང་མི་གསལ་ཁྱད་པར་གྱི་བློ་ཐ་དད་པར་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་སྣང་བ་དེ་ཡང་དོན་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ནི་བླ་སྟེ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་ཐ་དད་ན། སྣང་བ་དོན་བཞིན་ དུ་གྱུར་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་དོན་བདག་ཉིད་ཐ་དད་མེད་གང་ལས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ཐ་དད་པ་སྣང་བར་འགྱུར།དེ་ནི་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་ཐ་དད་པ་ལས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་དང་འདྲེན་མ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཡང་དོན་ཐ་དད་ པ་མེད་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ལན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་སྣང་བར་འགྱུར་བའི་དོན་ཉེ་བ་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པ་ན་སྣང་བ་མི་གསལ་བ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ། སྣང་བ་དེ་ཡང་ཅིས་མི་གསལ། །རྒྱུ་གང་གིས་ན་དེ་མི་གསལ་བ་ཡིན་ཞེས་འདྲི་བར་ མཛད་པའོ།།གཞན་གྱིས་བསྒྲིབས་ཕྱིར་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། རྡུལ་དང་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་དེས་སྣང་བ་མི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་སྣང་བ་ལ་བསྒྲིབས་པ་དེ་འདིར་ཉེ་བར་ཅིས་མི་འགྱུར། གང་གིས་ན་རིང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར། སྲབ་པ་ཉིད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ཡུལ་ཉེ་བ་ན་རྡུལ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་སྲབ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུའི་ཕྱིར་བསྒྲིབས་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་འདིར་གསལ་བ་ཉིད་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་འདིར་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར སྣང་བ་ལ་ཡང་ཡོད་དེ་ཉེ་བ་ན་སྲབ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་སྲབ་པའི་རྒྱུས་ཐག་རིང་པོ་བཞིན་དུ་ཉེ་བ་ལ་ཡང་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཐག་རིང་པོ་ན་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཆེས་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་བས་ན་དེ་ལ་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་གྱི་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ ཚེ་གཞན་ལ་ཡང་སྣང་བ་ལ་སྲབ་པ་མེད་དེ་སྲབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་མང་པོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ལ་ཡང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ཡིན་པས་ན་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若许是多时，"于尘分差别，"分析事差别时，乃至极微尘分析时，彼中无微尘差别故，彼以何分成显现不显现？如是，"由何显不显差别？"于远近住者。
若许显现即明不明差别识差别时，彼显现亦难得如义差别。若是差别则可，如是若他差别，显现如义成差别时，义体无差别，由何显现明不明差别？由彼是一体性故。
由根差别生明不明及杂等识显现差别，于无差别义亦无相违，此非答。又说显现义住近远时，不明显现是执取因时，"彼显现亦何不明？"问由何因彼不明。
"由他障故"谓：有尘烟等能障，由彼能障成不明显现者。若如是，于显现此近何不成障？由何成远？"由薄故"谓：近处由尘等能障薄故因，非障故，此见明性。
若如是时，如此能障明性，于显现亦有，由近处薄故，由能障薄因，如远处，于近亦成能障。虽如是，远处有极多能障，故于彼成障，于余非。尔时于余亦无显现薄，无有薄。如能障多，于显现亦极多故，不成能障，此为义。

།གལ་ཏེ་ཐག་རིང་པོར་སྣང་བ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མཐོང་བ་མི་གསལ་ བར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།ཤིན་ཏུ་ཉེ་བ་ལའང་ཆེས་ཤིན་ཏུ་མིག་དང་ཉེ་བ་ན་སྣང་བ་གསལ་བ་ཡིན་ཁྱོད་ཀྱི་གཞུང་གིས་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་དོན་མཐོང་བ་དེ་ནི། ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་འགྱུར་ན་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་དེ་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་ལའང་མཐོང་མེད་ལ། ། བརྟེན་ནས་གཟུགས་གཞན་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ལའང་སྟེ་ཉེ་བ་དང་རིང་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་མཐོང་བ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ནའོ། །ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་མཐོང་བ་མེད་པས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་གཟུགས་གཞན་སྐྱེད་པ་དེས་ན་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་འབྱུང་བ་དེ་ཙམ་དེ་དག་རྣམས་ནི་ཕན་ཚུན་དག་།སྒྲིབ་འགྱུར་རོ། །སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཉམས་པར་གྱུར་ཏེ། སྒྲིབ་བྱེད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་དེ་ལྟར་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན གཅིག་སྟེ།མ་བསྒྲིབས་པ་ན་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད། སྣང་འགྱུར་གྱིས་བསྒྲིབས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཅིག་ཅར་སྒྲིབ་མིན་ན་ཅི་སྟེ་མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པས་བསྐྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཕན་ཚུན་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ངོ་བོ་དེ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་མ་ ཡིན་པར་ཁས་ལེན་ན།གཅིག་གིས་གཟུགས་གསལ་མི་གསལ་བ་སྐྱེས་བུ་མཐོང་འགྱུར། སྐྱེས་བུ་ལྟ་བ་བོ་རེ་རེས་ཐག་ཉེ་བ་དང་རིང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཅིག་ཅར་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་མཐོང་འགྱུར་ན། མཐོང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་རྟོག་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།མ་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་ཡང་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་མ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ངོ་བོ་གཅིག་ནི་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ་མ་མཐོང་བས་བསྒྲིབས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ ཏེ་འདི་ལྟར་གསལ་བའམ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་གཅིག་གི་ཡང་མ་མཐོང་བས་བསྒྲིབས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ལན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་དོན་དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པའམ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྟ་བ་པོའི་ཡིད་བདེ་བ་ དང་ཡིད་མི་བདེ་བའི་སྒོ་ནས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའམ་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན།གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ། གང་གིས་དོན་དང་དོན་མིན་མེད། །མི་འགྱུར་ན། མ་མཐོང་མཐོང་བ། གསལ་བ་དང་མི་གསལ་ལ་སོགས་པ་དེ་འདྲ་བ་དེ་ནི་ཅི་ཞིག་བྱེད་དེ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若远处显现不明，如是许见不明时，于极近处，即极近眼时显现明，汝论有如是，则见义应极明然非如是，故彼非分别。
虽如是，"若于彼亦无见，依此生余色。"于彼即由远近差别见明不明。由无见法非法相，生明不明色，故如是见者。若如是时，明等差别体生尔许彼等，"互成障。"由彼能障，显现即彼境识因性坏，成能障。
于彼如是若是能障，一即无障时，明不明体性，显现非一切障。彼若非顿障，何故由不见等所生体性非互能障时，若许彼体非能障，"一见色明不明。"诸见者各于远近，皆顿见明不明体，然非见，故彼唯分别。
虽如是，由不见亦生明不明等体，一人不见明不明时，一体是明不明，由不见所障故返见。若如是许一明或不明体能障时，"一亦由不见障"亦非答。如是法非法义，彼能显或能障者，非由见者意乐不乐门作利害。"明不明体，由何无义非义，"不成，"不见见"明不明等如是者何所作，无所作。

།སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ཕན་པ་དང་གནོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་ལས་ཀྱི་བདག་པོ་ལས་བྱུང་བ་རྟའི་ཁའི་མེས་ཐམས་ཅད་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའམ།ཕན་འདོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་ཡང་རིམ་གྱིས་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བཤད་མ་ཐག་པའི་གསལ་བ་དང་ གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔྱོད་པ་ཐམས་ཅད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དོན་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་པ་ན་དོན་ལ་བརྟེན་པ་ལས་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དོན་རྟེན་སྐྱེས་གྱུར་པའི། མྱོང་བས་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་བཞིན་དུ། སྣང་བ་ཐ་དད་འཇོག་པར་བྱེད། །བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རང་གི་ བག་ཆགས་སད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཚུལ་གཉིས་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།ལྷག་མ་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པའི་རྟོག་པ་ཡང་བློ་ངན་རྣམས་ཀྱིས་རིགས་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།ཤེས་པ་སྒྲ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དོན་གྱི་གསལ་བ་མེད་པར་བསྟན་པས་བློ་ཚུལ་གཉིས་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་དང་སྒྲ་དང་མར་མེའི་ཕྱོགས་གང་ལ་སྐད་ཅིག་མར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱོགས་དེ་ལ། ཤེས་པ་སྒྲ་དང་མར་མེ་དག་།མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ པའི་ཤེས་པ་གང་གི་ཚེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ།འདི་ཡི་དེ་དག་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། །རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལས་སྔར་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དུས་མཚུངས་པ་ཅན་ནི་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ནུས་པ་ མེད་པས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན། མངོན་སུམ་དང་ནི་ཅིག་ཤོས་ཀྱི། །སྐྱེད་བྱེད་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི། །སྔ་མའི་དུས་སུ་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དང་སྒྲ་དང་མར་མེའི་སྐད་ཅིག་རྣམས་ནི་འཇིག་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་རྣམ་པར་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་གི་ཚེ་དེ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ པས་ན་གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ལས་མེད་གསལ་ཡིན་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དག་དོན་མ་ཡིན་ཞིང་གང་གི་ཚེ་དོན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཤེས་པའི་དུས་ན་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཉིད་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དེར་སྣང་བས་ན་བློའི་ཚུལ་གཉིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།སྒྲ་དང་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

若谓一切有情利害所作业主所生马口火，非于一切作害或利者。此中亦渐次作故无违。由如是故，如前所说明不明等一切观察非理。
是故许有义时，由依义生识，如是亦"由义依生，经验由识如因，安立显现差别。"即如由自习气差别执取明不明等显现差别，如是二相应理。
余显现差别等明不明等所说分别，亦为劣慧非理。由"识声"等显示无义明，说心二相。于许识声灯分刹那品，"识声灯，"何时生现量非现量识时，"此彼等是境，"非因非境故。
何时是能生时，识等彼等境识先生，同时者于果成无能故非因故。如是，"由现量及余，能生性故因性，"前时生识声灯刹那等，由坏故。识生时由坏因性故，彼等无故，由何识外无明性。
如是何时是识时，彼等非义，何时是义时非识，如是识时无义故，识性现为境相故，成心二相。虽如是，声灯等能生与识同类刹那。

།དེ་བས་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་དེ་མ་ཐག་པའི་ཤེས་པ་རྒྱུར་གྱུར་པ། སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མས་བསྐྱེད་པ་དེའི་གསལ་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཤེས་པའི་དུས་ན་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རིགས་མཐུན་པ་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གང་ཡིན་པ་རང་ཡོད་པའི་དུས་ན་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ལས་དེ་མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ དེའི་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ཕན་འདོགས་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་གསལ་བར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།གཞན་ཡང་དེ་ཤེས་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པའི་རིགས་མཚུངས་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་གསལ་བ་ཡིན་པར་འདོད་པ་ན། དོན་ཀུན་འགའ་ཞིག་ཕན་འདོགས་པར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེས་གསལ་ བར་འགྱུར་ཏེ།ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་གསལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རྒྱུ་ངེས་ཡིན་ན། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དོན་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་ འགྱུར་རོ།།རང་གི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་དེ་དང་རིགས་མཐུན་པ་ཉིད་གསལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྒྱུའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རིགས་མཐུན་པ་དེ་ཡང་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་གཅིག་གིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཡོད་པ་དོན་ དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་བསྟན་མ་ཐག་པའི་རྟོག་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་སྟེ་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་གཅིག་གིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་བྱ་ལས་ཤེས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ཡུལ་དུ་གྱུར་པར་སྣང་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དབང་པོའི་ཤེས་ པའི་རྒྱུས་ཀྱང་རིགས་པའི་དབང་པོ་བསྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་གང་ཞིག་གང་ལས་གང་གི་རྣམ་པར་སྐྱེ་བ་ངེས་བྱས་ཤེས་པ་རང་གི་ཡུལ་གྱིས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་པ་དེ་མེད་ཀྱང་གལ་ཏེ་རང་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་དོན་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་དུས་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ དོན་དུ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།ཡུལ་གྱི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དོན་ཏེ། གསལ་བ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་དེ་དང་རིགས་མཐུན་པ་དུས་མཚུངས་པར་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་དོན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དོན་གཞན་ནི། །རྒྱུ་གཅིག་པ་ཅན་གྱིས་ཀྱང་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པ་ མི་བྱེད་འདྲ་བ་མི་བྱེད་དོ།

是故声等无间识为因，由前声等刹那所生彼明成就者。彼彼非理，如是识时生性同类灯等刹那，于自有时生性识不作利益故，由彼非显明。
若谓虽彼同类刹那非利益然许明时，复由识因所生同类义是明者，一切义有不作利益者彼彼成明，由无利益差别故。如是亦非，故彼亦不成明。
虽如是，"若因定，"虽由非利益无差别，一切义成明。由自因所生彼同类明成者，此定何识，彼因义亦生彼同类故，是一因所作者。
彼因彼无间有义俱生性识，如前所说分别亦无不应理。一因所生。所知于识非利益，现为境非理。若不尔，根识因亦生同类根亦成境。
是故，何者从何生何相定作，识由自境所生虽无，若自境义识有时无，如是亦由现为义故，由随境相生故义，说为明，非彼同类同时生义。如是，"俱生余义，"由一因者亦于识不作相不作似。

།འདྲ་བ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དུས་སྔར་འདྲ་བ་ཉིད་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། རང་རྣམ་པས་ཤེས་ལ་རྣམ་མེད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བའི་དོན་གསལ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕན་འདོགས་བྱེད་མེད་ཕྱིར་ན་སྟེ། མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་གསལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ནི་འཇིག་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་གསལ་བར་མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་རྟག་པ་དག་ནི་འདི་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་རྟོག་པ་འདི་ཡང་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། རྡོ་རྗེས་རྡོ་སོགས་དོན་དག་ཀྱང་། །བརྟན་པ་ཞེས་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རང་གི་ འབྲས་བུ་བྱེད་པའི་ནུས་པའི་རང་བཞིན་ལས་འཕོ་བ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་གི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་ལྟོས་པ་མེད་པ་སྟེ།གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་གཏོང་བ་མེད་པར་འགྲོ་བ་ཀུན་གྱིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་ བུ་མེད་པའི་དུས་བཞིན་དུ་རང་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཅིག་ཅར་རང་ཉིད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།ནུས་པ་མེད་ན་ཡང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བྱར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱིས་ཀྱང་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་པས་ན་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རིམ་གྱིས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ཡིན་ན། ལྷན་ ཅིག་བྱེད་པས་ཕན་འདོགས་ཕྱིར།དེའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་དང་རྡོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་རྡོ་རྗེ་དང་རྡོ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་གྱིས། སྐད་ཅིག་རེ་རེའི་ཐ་དད་བརྗོད་ཅིང་སྟོན་པར་བྱེད་རྗོད་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐད་ཅིག་མ་ ཉིད་ཡིན་ནོ།།སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། རྡོ་རྗེ་དང་རྡོ་ལ་སོགས་པ། འདི་ལའང་སྐྱོན་ནི་སྔར་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འཇིག་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་དག་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ལས་གསལ་བ་ཡིན། ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དེས་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་ནས། རང་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གཉིས་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ ནོ།།ད་ནི། དུས་ཕྱིས་དྲན་པ་ལས་ཀྱང་ཡིན། །ངེས་མེད་པར་ནི་དེ་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཚུལ་གཉིས་པ་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་འགོད་པ། དེའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དེ་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཚུལ་ གཉིས་ཡིན་པར་མ་ཟད་ཀྱི།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དུས་ཕྱིས་དྲན་པ་ལས་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་པ་འདིས་ནི་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་དང་རང་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གཉིས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རང་རིག་པ་ལས་དུས། རིག་པར་བྱ་བ་དང་རིག་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བས་ཀྱང་ལོག་པ་ཡིན་ནོ།

由不作似故，及由先时生似性故，自相于识无相俱生义如何成明？何故？由无利益作故，由不作故非境，此非明性义。
刹那由坏故于不显者不成明，然常者此成就，此分别亦非善。如是，"金刚石等义，"许坚固者，亦由自果作用性不离体性，如是于自果作亦不待任何俱作缘，由不待他故，因无舍如无一切所欲果时，一切自境识顿自生。
若无能亦由无殊胜所作性故，后亦无能故，任何时亦不生。如缘渐生识，"由俱作利益故，"是故金刚石等渐次生。识生金刚石等作者非作者性，说示刹那各异，如是是刹那性。
若是刹那性亦，"金刚石等，此亦过如前。"如何由坏故无者由识明？境识彼知等说已，善成自二相。
今，"由后时忆亦是，无定非彼。"等为成二相故安立，由"彼体"等解说。境识彼由识差别现为境性，识二相非唯是，由后时忆经验亦是故显示。
此理非境现及自现性二相。若尔何耶？由自证时，所知能知相亦返。

།དེ་ལྟར་ནི། ཡུལ་ཤེས་དེ་ཡི་ཤེས་པ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་མ་ཐག་ཡུལ་དུ་སྣང་བས་ཚུལ་གཉིས་བསྒྲུབས་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་བསྟན་ནས། གང་ལ་དུས་ཕྱིས་དྲན་པ་ལས་ཀྱང་ཡིན། །ཚུལ་གཉིས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ལས་ཚུལ་གཉིས་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།སྔར་རིག་པར་བྱ་བ་དང་རིག་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པས་ཚུལ་གཉིས་པའི་སྐབས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རང་སྣང་བ་དང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཏེ། གཉིས་སུ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བཤད་པའི་ཚུལ་ གཉིས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི།དེ་ཡང་ཡུལ་དུ་སྣང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཚུལ་གཉིས་སྤྱིར་བཤད་པ་སྔར་ཡོད་པ་དེས་ན་ཕྱིས་ཀྱང་། རང་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པས་ཚུལ་གཉིས་འདོད་པ་ན་ཡང་ཚུལ་གཉིས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བཤད་པ་ལ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་སློབ་དཔོན་ཚུལ་གཉིས་བསྒྲུབ་པར་བཞེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། རང་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཞར་ལ་འོངས་པའི་ངོ་བོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཞན་ཉིད་དུ་ཚུལ་གཉིས་པོ་དེ་དང་ཉེས་པ་མེད་པར་ནི། དེ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་འཆད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ལས་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚུལ་གཉིས་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི། དེ་ཡི་བདག་ཉིད་མྱོང་བ་ལ། །ཡང་དག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་ཞིག་ ཅེ་ན།བརྩད་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །དཔེར་ན་ཤེས་པ་ལ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །འོན་ཀྱང་འགའ་ཞིག་ཤེས་པ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་རྣམ་པ་མེད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་དེའི་དོན་ངོ་བོ་ཉིད་གྲུབ་པ། ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་དེ་ཡང་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། དྲན་ བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྔར་ཤེས་པ་གཅིག་གིས་བདག་ཉིད་ལ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཚུལ་གཉིས་བསྒྲུབས་ནས།ད་ནི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དུས་ཕྱིས་ཡུལ་ བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ལས་ཡང་དྲན་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དག་ལ་ཕན་ཚུན་དབེན་པར་དྲན་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་དྲན་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚུལ་ གཉིས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

如是，"境知彼之识"等，由无间现为境故欲成二相。彼亦显已，"于何由后时忆亦是，"二相性者，由此应知是二相品，前由所知能知相二相品非理故。
如是自现及境相，说二现识之二相者，由"彼亦现为境"等显示。虽如是，由无差别总说二相先有故后亦，许由自经验相二相时亦是二相性说无过者。
若如是阿阇黎欲成二相时，"若是自证"者，附带性所成余性二相彼无过者，由"非彼"等说余能立不应理。是故由忆亦欲成由境相及经验相二相性。
彼即，"彼体经验，"于真实经验义。何者？"全无诤，"如于识非识体等。然有许识有相无相者。彼识义体成就，境体彼亦当成。由何？
由"忆"者，先由一识于自体执境相性差别成二相已，今由诸识体互异所缘故由忆成立。是故如是说经验后时如境由识亦生忆。如色等互离经验于互离生忆，如是于识亦生互异忆。是故有二相性识。

།དེ་གང་ལས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་ཡུལ་དག་གིས་རྣམ་པར་བསྒྱུར་བས་ཤེས་པ་དེ་དག་ཐ་དད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་དོན་སོ་སོ་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་ སྤྱོད་ཡུལ་གྱིས།རང་གི་ཡུལ་གྱིས་བྱ་མེད་ཅིང་། །ཐ་དད་པར་ནི་དེ་མྱོང་བྱེད། །ཤེས་པ་ཡོད་ནའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་གྱི་དེ་ལྟ་མིན། །ངའི་གཟུགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་གྱི་སྒྲའི་ཤེས་པའམ། གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །གང་འདི་ཐ་དད་པར་ཞེས་དེ་ཐ་དད་ཅན་དྲན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཉམས་སུ་ མྱོང་བ་ཙམ་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་གྱིས་ནི། །ཤེས་པ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་འདོད་ན་དོན་དང་འདྲ་བ་ལས་གཞན་ཐ་དད་འགའ་ཞིག་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ། ཤེས་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་འབྱེད་བྱེད་མེད་ན་གང་གིས་ན་དེ་དག་ཐ་དད་པར་དྲན་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཇི་ལྟར་མངོན་ པར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་མཚུངས་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ཡུལ་སོ་སོ་ལ་ཚོགས་པ་གཞན་དང་།གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་ཕྲ་མོ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཐ་དད་པར་དྲན་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་ ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དྲན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི།གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ལྟོས་པར་རུང་བའི་ཡུལ་གཅིག་ལ། ཤེས་པ་གང་རྒྱུན་གྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཡང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པའི་གཞན་དང་གཞན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཐ་དད་པ་དྲན་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།དཔེར་ན་བློའི་སྐད་ཅིག་མ་འདས་པ་འདི་ཙམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་གསལ་བྱེད་ཅན་ལ་དོན་ལ་བློ་དྲན་པ་ཐ་དད་ཅན་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། མཚེ་སོགས་བཞིན། མཚེ་མ་གཟུགས་མཚུངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དོན་དམ་པར་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ ཡང་དེ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པས།ཐ་དད་པར་ངོ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དེ་དག་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་མཐོང་བ་ན་ཕན་ཚུན་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུན་གྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་རྣམ་པ་གཅིག་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཐ་དད་པར་ངོ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཡང་དེའི་ གནས་སྐབས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གཞན་མཐོང་བ་ན་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་དོན་གྱིས་བྱས་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་ལས་ངོ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་འདོད་པ་ན། དེ་རང་ངོ་བོ་འཇོག་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་དོན་དང་ འདྲ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

此由何者？如是首先由如自体之境转变故，许彼等识差别性。若不尔，经验体于各别义无差别。
"由自境，自境无作及，差别而彼经验，"若有识。"如是非尔，"我色识非声识或余。若此差别者，彼不生差别忆。如是识于一切唯经验无差别。
"唯由经验，"若许识无差别，除似义外余异根等，诸识互为能别若无，由何彼等成差别忆？虽如是，如于欲等体相似等差别见乐等差异，如是于各别境由余余聚集差别微细有。是故成差别忆者。
彼非如是，如是差别经验是忆因，非任何故，如是于可待一境，何识由相续生起时，亦有根等余余聚集。如是亦非差别忆，如说唯此许多智刹那已过。是故于差别显者，于义智忆不成差别。
如何等？如胎等。胎马虽形相似，然实有差别性。如是亦由彼非明故，非差别认知。然彼等由种种见时互相增益，如是相续生起一相境识。彼虽无差别认知，然由彼位根等见余境时转变。
若谓由义所作经验有能利益者由彼认知者，彼除自体安立外无余，如是识成似义性。

།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་ཐ་དད་པར་ངོ་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ན། འགྱུར་བ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པས་བསྒྱུར་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཤེས་པའི་ ཚུལ་གཉིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཤད་མ་ཐག་པའི་ངོ་བོ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཚུལ་གཉིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ཀྱང་རང་རིག་རྣམས་ཕལ་ཆེར་འགྲུབ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཅི་ ཚུལ་གཉིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་གིས་རང་རིག་པའི་ཤེས་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན།གང་གིས་ན་ཕལ་ཆེར་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་བྱས་ཤེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཤེས་པའི་ཚུལ་གཉིས་ནི་དོན་དང་འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞིང་དེ་ཡང་མྱོང་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དོན་ གྱི་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི་དངོས་སུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཕལ་ཆེར་གྱི་སྒྲ་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།སློབ་དཔོན་གྱིས་རང་རིག་ཉིད་ཅེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཞན་གསུངས་པ་ལ་རེ་ཞིག་འགའ་ཞིག་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དྲན་པ་ཡང་འགྱུར་ན། དེ་ ཙམ་གྱིས་གང་ལས་རང་རིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་པས་གཞན་གྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ལ།སློབ་དཔོན་གྱིས་ཤེས་པ་གཞན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པར་གཟིགས་ནས་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ན་དེ་གཞན་གང་ལས་འགྱུར། རང་ཁོ་ན་ལས་རིགས་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་དགོངས་པས།དེས་མེད་པར་ནི་དྲན་པ་དེ་མ་ཡིན། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པར་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པ་ལ། དྲན་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཤད་ཅིང་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་རྟོག་པ་ན་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དགག་པ་གསུངས་སོ།།དེ་དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་སློབ་དཔོན་གྱིས་རང་རིག་པ་ཉིད་བསྒྲུབས་ནས་ང་བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྒྲུབས་པར་མཛད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཚུལ་གཉིས་གྲུབ་པ་ན་དོན་གྱིས་རང་རིག་པ་གྲུབ་པར་ འགྱུར་ཞེ་ན།རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་སྣང་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་དོན་དང་འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཚུལ་གཉིས་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་སྣང་བ་ན་དེའི་ཚེ་མྱོང་བ་གྲུབ་ཕྱིར་རོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།

若不尔，从境等生之有法唯经验无差别诸识不成差别认知，然亦成故，由境相转变之识有，如是成就识二相。
是故由如前所说体性识等相二相能立亦应知多分成就自证。是故说自证性所立。若谓何故由某二相能立成就自证识，何故作多分声者？
非尔，由是异义故，识二相成似义体性，彼亦是经验，是故成就义体经验，非直接故，为显此义作多分声。
阿阇黎说自证性余所立时，首先由某有经验故亦有忆，唯由彼何成自证性耶？由他问何故时，阿阇黎见他识经验不应理故，若识非经验彼由何他成？唯由自应理故，思已说："无彼则非彼忆，无经验。"
彼亦由"无经验无忆"等说，若分别由他识经验，由"非由他识经验"等说遮破。如是首先阿阇黎成立自证性已，我造论者自由"自体"等成立。
若问何故成二相时由义成自证？说"成自体现"等，当似义体性二相自体现时，由成经验故。由见经验故。

།གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ འདིའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བདག་ཉིད་མྱོང་བ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཤེས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་རང་རིག་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཚུལ་ གཉིས་སུ་འབྱུང་བ་དེ་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བློ་ཡོད་པའི་དུས་ན། ཡུལ་གྱི་བློ་འགག་པ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་གྱི་བློ་འགག་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ། དངོས་པོ་ཅན་གྱི་བློ་ཡིས་ ནི།།ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དང་འདྲ་བས་ཤེས་པ་འགག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཤེས་པ་མེད་པ་དེ་ཅི་ལྟར་མྱོང་བ་ཡིན་ཏེ། མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་བློ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་ཕྱི་མ་དེས་རང་ངོ་བོ་བློ་སྔ་མ་ལས་ བྱུང་བ་དང་འདྲ་བ་མཚན་ཉིད་ཅན་བདག་ཉིད་མྱོང་མེད་ཕྱིར་དེ་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར། ཤེས་པའམ་ཤེས་བྱའིའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བློས་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ ཡང་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དོན་དུད་སྣང་བ་དང་ལྡན་པ། ཤེས་པ་དེ་ཕྱི་རོལ་ལ་མངོན་ཕྱོགས་དང་ཤེས་པ་གང་འགའ་ཞིག་གཞན་ལ་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་དེའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་དང་ལྡན་པའི་ངེས་པ་འཛིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི། ཕྱི་རོལ་དུ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ པ་སྟེ་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ།།སྣང་བར་གྱུར་པ་ན་ཡང་ཤེས་པའམ་གཞན་ལ་ཡུལ་དུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བློ་འདི་ཡང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཡུལ་བློ་ལའང་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བློ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟག་ཏུ་ བདག་ལ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ།ནང་མངོན་ཕྱོགས་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱི་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་ན་དེ་ལ་བསྙོན་པར་ནུས། གལ་ཏེ་རང་གི་བློ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཁ་བལྟས་པས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གང་གི་ཚེ་རང་གི་བློ་དྲན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། ཡང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཁ་བལྟས་པ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ།

当识具境相时，由成此体性之识经验，如是成就自体经验。虽如是，若具境相体性识非经验，由何成自证？
若问何者？二相生时由后生性智经验者。若如是时，有能取智时，境智灭，由刹那性故境智灭时，"由有事智，"由似境识故识灭故，无识如何经验？实非。如是非由他识经验智，由不许自体经验故。
后智由自体从前智生似相自体无经验故彼因故，"由经验返，"识或所知。如是无经验不成知。
又说智非自体经验亦违现量。如是具义相现，彼识向外及某识住于他为境性之相现具定解一切，向外现为所取。
现时亦执为识或他境。如是此经验智亦现为向外。如是于境智亦能取智，经验者恒于自证知，内向执相性一切有情自证体性，如是于彼何能诽谤？
若谓由是自智故非向外趣入者。若如是时，当忆自智时，亦不应向外。

།འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་དྲན་པ་ལས་སོ་སོར་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་འདི་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་དོན་དང་འདྲ་བ་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ན། གང་ཞིག་ཡུལ་དུ་སྣང གང་དེ།།དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཤེས་པ། །དེས་མྱོང་མ་ཡིན་ཤེས་པའང་ཐོབ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གིས་དོན་དང་འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེའི་དབང་གིས་དེས་དོན་དེ་སོ་སོར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་འདྲ་བས་མྱོང་བ། །གཞན་ཡོད་ཅེས་ནི་ འདོད་འགྱུར་ན།།དོན་དང་འདྲ་བ་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ངོ་བོའི་མྱོང་བ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་དང་འདྲ་བ་ཙམ་གྱིས་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། འདྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་ དགེ།།མྱོང་བ་དག་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །དོན་དང་འདྲ་བས་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་མཚུངས་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་དེ་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་མྱོང་བར་འགྱུར་ན། འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་བློ་འདྲ་དེ་ མྱོང་ཡིན།།འདྲ་བ་ཙམ་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བློའི་ངོ་བོ་འདྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དོན་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་མྱོང་བ་འདྲ་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འདྲ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དོན་དང་འདྲ་ བས་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བདག་ཉིད་མྱོང་བ་ཡིན་པས་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་རང་ཉིད་དེ་ལྟར་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྟེ་བློ་རང་ཉིད་བློ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ འདྲ་བའི་རྒྱུ་ཅན་མིན།འདྲ་བས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་བློ་འདིའི་དོན་དང་འདྲ་བ་དེ་ནི་དེའི་བྱ་བ་ནི་འདི་ཡིན་ཞིང་འདིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གི། འཇིག་རྟེན་ན་ནི་རྒྱུར་འགྱུར་གྱི། །དེ་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如是由外忆别住之分别亦不应理。又若似义自体非经验，"何者现为境，彼，何义是彼识，彼非经验亦得识。"如是当由何成似义体性经验时，由彼力彼别证彼义。
虽如是，"若许由彼似经验，有他，"由似义非有经验体性体之他经验。若问何者？若谓唯由似义经验义者。若彼是经验相时，"一切相互善，当得诸经验。"由似义一切互等故，彼等互相经验，然非所许故，经验相错乱。
虽如是，"若似智彼是经验，"非唯相似是义经验相。若问何者？若谓智体相似者是义经验者，"则经验非似。"若由智体性相似差别是经验相时，由似义非经验义。
若问何者？由经验体性成。如是识经验自体经验故，彼经验自如是明。经验即智自智彼经验，"彼非似因，"非由相似所作。然此智似义者，此是彼作用及此是由此经验者，由业安立，"于世间成因，"非由彼经验体性。

།གལ་ཏེ་ཉམས་ སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་པ་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་ཅེ་ན།རང་བཞིན་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དང་། དེའི་ངོ་བོ་སྟེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་ པའི་ངོ་བོ་མྱོང་བ་ཡུལ་ཡོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པའི་མྱོང་བ་དེ་ལ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དག་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པས་འཁྲུལ་པར་བྱེད་དེ།དཔེར་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མྱོང་བ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་ཆད་པ་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །རང་བཞིན་གྱུར་པ་དེའི་ངོ་བོ་མྱོང་བའི་སྒྲོ་ འདོགས་འཁྲུལ་པ་ལས།རྒྱུའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྒྲོ་བཏགས་པ་བཞིན། སྔོ་སོགས་མྱོང་བར་གྲགས་ཡིན་གྱི། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པ། མྱོང་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྒྱུས་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།གལ་ཏེ་བློ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། བློ་ནི་སྔོ་སོགས་དངོས་ཡིན་ན། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བའི་རྣམ་པ་མ་གཏོགས་པར་འདྲ་བ་མེད་པ་གཞན་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་ཚད་མ་དག་།དེ་ཡོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཉིད་ དུ་མི་འགྱུར་ན་དོན་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།བློའི་དོན་དང་འདྲ་བར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པ་དེའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་བློ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སེམས་པས་གཞན་གྱིས་དྲིས་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་ནི་སྔོ་སོགས་དངོས་ཡིན་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། ། རེ་ཞིག་བློ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན། བློ་ནི་སྔོ་སོགས་དངོས་མིན་ན། །ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། དོན་དེ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་མྱོང་བ་ཇི་ལྟར་རུང་སྟེ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་བློ་དོན་དང་འདྲ་བར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་ལེན་པ་ན དོན་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད།དེ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཁོ་བོས་མི་ཤེས་ཀྱི་དེ་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་དྲི་བར་བྱའོ་ཞེས་དགོངས་སོ། །དོན་དང་འདྲ་བ་ནི་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ནི་གང་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་དོ། ། གང་ཚེ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ནི། །འདྲ་བའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ན། །དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་འདིའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་རང་ཉིད་ལས་གྲུབ་ན། དོན་གྱིས་ཅི་ཞིག་འཇོག་པར་འགྱུར། །དོན་དང་འདྲ་བས་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ཅི་ཞིག་རྣམ་པར་གཞག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若问：若由经验体性明显是经验，何故说彼经验青等外境耶？
说"成自性"等。成自性即成自体及彼体，即青等体经验无境者，于彼经验亦世间增益外境而错乱。如外境经验是此，由显决定故。由彼自性体经验增益错乱因故，"如何增益，青等经验称，"安立青等经验名言，非由他体即成外青等，非由经验经验因。
若智是青等体时，"若智是青等事，"除青等体现相外无见余相似故，"于外境量，"由无成彼量故非成义，然义亦有，由许智似义故。是故思彼相是外非智，由他问。由"若智是青等事"等答。
首先应许智是青等体。若非尔，"若智非青等事，"若非现为境，于彼义由彼青等如何有经验，实非。
若尔，当必许智似义时，何有余所谓义？当说彼如何成就。思我亦不知，当问彼许何者。
似义非经验者，由"何时"等立论。"何时经验体性，非似因时，"尔时此识经验由自成就，"由义何立？"由似义于义经验有何安立义。

།གཞན་ཡང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤེས པ་དོན་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རམ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་འགྱུར་གྲང་ན།རེ་ཞིག་ཤེས་པ་ནི་བདག་ཉིད་ཀུན་གྱི་མཚུངས་པ་ཡིན། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་པ་འདི་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་ཉིད་མིན་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དོན་གྱི་ཆ་འགའ་ཞིག་གིས་མཚུངས་པ་ཡིན་པར་ཤེས་ པ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དོན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ།།བུམ་པའི་ཤེས་པས་ཀྱང་སྣམ་བུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། སྣམ་བུའི་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ཤེས་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཡུལ་ཐ་དད་པ་དག་ལ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཡོངས་སུ་ འཛིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན།བུམ་པའི་རྣམ་པར་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བུམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ད་ལྟར་གྱི་བུམ་པ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པས་མྱོང་བར་འགྱུར་ན་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ བས་ན་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདྲ་བས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་། ཇི་ལྟར་སྔོ་སོགས་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །རྒྱུའ་ཨུ0f72་ཕྱིར་ཤེས་པ། སྔོ་སོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འདོད། །ཁས་ལེན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཉམས་མྱོང་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་དེ་འདྲ་བ་ལས་དེའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན་སྔར་བྱུང་བ་ན ཡམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར།གཞན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཕྱིས་ཀྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདྲ་བས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གང་ཞིག་གང་ལས་བྱུང་བ་དང་གང་གི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་ བ་དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་ཅན། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ལས་དེའི་རྣམ་པར་འབྱུང་བའི་ཤེས་པས་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་པར་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལས་བྱུང་བ་དང་འདྲ་བ་དག་ཡོད་ན་ཡང་སྔོན་པོ་ ལ་སོགས་པ་འདི་ཁོ་བོས་ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་ཞེས་དོན་ལ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས་ཡིན་ཏེ།ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མྱོང་བ་དེ། །དོན་བཞིན་རྣམ་པར་ངེས་པ་མེད། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྣམ་པར་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། དོན་ལ་ཡང་དེ་ནི་རྟག་ཏུ་མེད། ཡུལ་གཅིག་འགའ་ ཞིག་ཏུ་རྒྱུན་གྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དག་ལ་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་དོན་འདི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ།

又，识是由一切自体似义，还是由某相似义？首先，识由一切自体相等。何故？由此识成义自体性故。应成非识性。若许识由义某分相等，则一切义应为一切识所经验。
瓶识亦应经验毛毯，由随顺毛毯某相所知性等故。若谓由遍执异境异相故非经验者，具执瓶相性之识随顺一切瓶，如是应如现在瓶般一切为识所经验，然非所许。是故义经验非由相似所作。
又："由如青等体性故，由因故识，许青等经验。"如是由经验体性故。若由如是安立彼经验，由先生经验体性故，后经验亦应得前识经验性。是故经验非由相似所作。
若谓由何从何生及具何相仅此非义经验相者，则由何经验识无间生，由经验识生彼相之识应经验彼。
若问何者？虽有从彼生及相似，由于义决定"此青等我经验"故。"彼经验经验，无如义决定。"经验不成决定。若谓是故无如前所说过失者，"于义亦恒无。"于一境某相续生诸识，一一刹那不成"经验此义"之决定。

།དོན་འགའ་ཞིག་མཐོང་བ་ཉིད་ནི་ཅིག་ཅར་ཡུལ་གཞན་ལ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ན་མི་འགྱུར་བ་ཡང་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པའི་དབང་གིས་ཡུལ་དང་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་དེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱ་བ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་ ཡུལ་དེ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་མ་ཡིན།སྔར་གྱི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་ཡོད་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ནའོ། །དོན་ལ་དེ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་དང་འདྲ་བ་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་དེ་ནི་གལ་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་ ཡོད་ན་ཡང་།ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངེས་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུར་མཚུངས་པ་ཡིན་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱ་བ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་འདྲ་བའི་དབང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རང་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ དཀར་སོགས་སྣང་འགྱུར་བ།།དཀར་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་སྐྱེས་བུས་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་ན། དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་དུས་དེའི་ཚེ། ཅིག་ཅར་སྐྱེས་བུའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནང་གི་གསལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་རབ་ཏུ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དཀར་སོགས་མངོན་པར་ གསལ་བ་ཅན།།དཀར་པོ་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་གསལ་བ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་དང་འདྲ་བ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་སྣང་འགྱུར་བ་སོ་སོར་སྣང་ཞིང་གསལ་འགྱུར་བ་དེ་དང་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནི་དཀར་སོགས་གསལ་བ་ལས། །དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དམིགས་པ་ལས་སོ། །ཅི་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའོ། །ཅི་སྟེ་རང་དངོས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འོན་ཏེ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་ནི་དེ་ཉིད་དང གཞན་ཉིད་ལས་མ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ན། གཞན་དངོས་ཡིན་ན་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གསལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་གསལ་བའི་ངོ་བོ་མ་ ཡིན་ནོ།།གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཕྱིར་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་གསལ་བ་མིན། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་དཀར་པོ་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། མ་ཡིན་ནོ།

见某义时，若于他境散乱则无经验决定，故应成非彼经验境，然实不然。是故由经验决定与否非是境与非境相。
又，何故无经验？若无"经验所经验"之决定，由何非是无间生性之识？若有前识存在因，则有经验决定因。于义彼即是因，谓：

།དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བར་མི་འགྱུར་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ ཏེ་དེའི་གསལ་བ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཡང་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་གསལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་གིས་ཅུང་ཟད་མི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྣང་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ ཡང་གསལ་བ་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གང་གི་ཕྱིར་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཤེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཚེ། ཤེས་པ་གསལ་བ་ཡིན་ན་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དེ་གསལ་ཡིན་ཞེས་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། འགྲོ་བ་མ་ལུས་ གསལ་མ་ཡིན།།ཞེས་ཐལ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བར་གྱུར་པ་གསལ་བར་འདོད་པ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གསལ་བ་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཟློག་པས་རང་རིག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཡང་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་རང་ཉིད་ལས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་དེ་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་གསལ་བ་གཞན་གྱིས་ གསལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་ཐལ་བ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞིང་བཟློག་པ་ལ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གསལ་བ་གསལ་གཞན་གྱིས་གསལ་ན། ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་བཤད་མ་ཐག་པའི་སྐྱོན་གྱིས་ལན་མ་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐུག་པ་མེད་ པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་ལ་དམིགས་པའི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཉིད་མངོན་པར་གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་གསལ་བ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་དང་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཐུག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྲིད་ དུ་ཐ་མ་གསལ་བའི་མཐར་ཐུག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་སྲིད་དུ་ཐམས་ཅད་གསལ་བས་ན་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གསལ་བ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།ལ་ལར་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཡུལ་དང་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅིག་ཅར་མངོན་པར་གསལ་བ་ཡིན་ན། སྔར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་རང་རིག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གང་གི་ཚེ་སྐྱེས་བུས་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ན་དེ་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་འདིའི་མཐོང་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གྱིས་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡང་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

我来完整翻译这段文本：
如是，不仅由"境存在"而明显，而是由现量性而明显。若彼明显非现量时，由非明显故境亦非明显。论式为：非能明显者即非明显，如某人少许不知。所许白等体现相亦非能明显明显，此为能遍相违所量。
由明显亦于识说，当许"若识明显则白等现相是明显"时，立论即成立"一切众生非明显"之过。如是，白等所现非明显。若问何者？是明显。是故，许白等体所现明显者，即是明显能明显，由返成立自证。
虽如是，若白等非由自成就，则白等明显应由后生余明显而明显。是故过失未成而返成立已成。若如是时，"若明显由余明显明显"，未答前说过失。何故？由成无穷过故。
如是，于境所缘之所缘非自体明显。尔时，于境所缘明显无功能，如是随逐识差别无穷，乃至最后不成明显边际，故一切明显而任何事物不成具明显。
若于某处是边际，则境识自体同时明显，若先有亦应如是，由无差别故。是故成立自证。
又，当人知白等时，若不知彼所缘，则全不知"此是白等见"之义关联。

། དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་ཤེས་མེད་ཅན། དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །མཐོང་དེས་དོན་མཐོང་བས་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར། དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་གསལ་བས་ཁྱད་པར་ཅན་འདི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ཡང་གང་གིས་གང་རྟོགས་པ་མ ཡིན་པ་དེས་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པ་གཞན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན། དབྱུག་པས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ལྷས་བྱིན་མི་འཛིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེས་བུ་གཟུགས་མཐོང་བ་ན་དེ་མཐོང་བ་ཡང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །གང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ཉིད་འཆད་པར་བྱེད་ དོ།།གང་ཕྱིར་གཉིས་ལས་ཡུལ་དང་དམིགས་པ་ལས་གཅིག་རྟོགས་ལ། གཉིས་པ་མཐོང་བ་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་གི་ཚེ་ཡུལ་དམིགས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པར་ཐལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཡུལ་དམིགས་པ་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ། དོན་མ་ ཡིན་གྱི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འདིས་འདི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་དང་དམིགས་པ་གཉིས་འདྲེས་པ་དག་།དུས་མཚུངས་པར་འབྱུང་བ་ཅན་ཅིག་ཅར་རམ་རིམ་གྱིས་མཐོང་བ་ན། མཐོང་བ་ཡོད་ན་འདི་འདིས་མཐོང་། །ཞེས་ནི་ངེས་པར་ འགྱུར།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་དང་དེ་ལ་དམིགས་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་ཚོགས་པ་ན་མཐོང་བ་ལ་མཐོང་ངོ་ཞེས་ངེས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གལ་ཏེ་རང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་འགའ་ཞིག་འདྲ་བ་མཐོང་། དེའི་ངོ་བོ་ཀུན་ནས་འཛིན་པའོ། །དོན་ འགག་ན་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ལས།སེམས་གཞན་གྱིས་ནི་མཐོང་འགྱུར་བ། །ཡུལ་དེ་ལ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་ན་དོན་འདི་ཤེས་པ་དེས་མཐོང་བའི་དེ་མཐོང་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་ཉིད་དོན་དང་འདྲ་བར་འབྱུང་བ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཚེ་དོན་འགགས་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་འདིའི་དེ་ལྟར་འདྲ་བ་ཡིན་ན་རང་རིག་གྲུབ་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་འདྲ་བ་དེ་ནི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་གསལ་བར་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མྱོང་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་རབ་ཏུ་མྱོང་པ་ན། ཤེས་པས་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དོན་གྱིས་སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་དང་ཡུལ་མ་བཟུང་བ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ལས་གཞན་པའི་སེམས་བདག་ཉིད་མངོན་པར་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཅན་མ་ཡིན པས་མ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔར་བཤད་པའི་སྐྱོན་མ་བཟློག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

彼亦无关联知，即白等。由见彼见义，如何成差别？意为不知"由白等明显差别此明显"。
论式为：由何不知何，彼不取差别他，如杖不取差别天授。人见色时亦不知彼见，此为因不可得。由"何故"等而解说彼。
由何故二中境与所缘一知，第二见非有。当境成所缘时，彼非所缘，由成自证故。当由他识知境所缘时，非义而唯彼所缘。是故亦不成"此由此见"。
如是，境与所缘二和合，同时生起顿时或渐次见时，"若有见，此由此见"，应成决定。非如是，余亦非。
境与彼所缘二同时聚时，于见非决定"见"，然若自见某青等境相似，遍取彼体。
义灭时亦由经验识，"由余心当见"，若谓于彼境说见，即说"此义由彼识见之见是此"者。若如是，识非能明显似义生，由尔时义已灭故。是故若识如是相似，则成立自证。
如是，彼相似是识自体，彼亦为一切有情明显经验。当明显经验彼时，识自体经验，如前所说由义成立自证。
又，若识体与境非所取，由余心非自体明显体故不见等，如前所说过失未遮。

།ཅི་སྟེ་དོན་དང་འདྲ་བ་མྱོང་བ་ན། །དོན་གྱིས་རང་རིག་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་དངོས་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དོན་དང་འདྲ་བ་ཤེས་པ་དེས་མི་རིག་གོ་ཞེས་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་མྱོང་བ་མ་གྲུབ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ དེས་ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྟེ།དོན་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་རིག་པར་འགྱུར་ཏེ་མ་ཡིན་ནོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་འདི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པས་དེ་དག་ལ་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་རྒྱུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དོན་དང་འདྲ་བ་ལས་ཡུལ་མྱོང་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ ལྟར།འདྲ་བ་ལས་ཀྱང་མྱོང་ཞེས་པ། །སྔར་ཉིད་རབ་ཏུ་བསལ་བ་ཡིན། །དཔེར་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་འདྲ་བ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས། འདྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་དག་།མྱོང་བ་དག་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་སུ་སྤངས་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་འདྲ་བ་ལས་དེ་དག་མཐོང་བ་དག་ཉིད་ཡོད་ན་འདི་ ནི་འདི་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཞེས་འདྲ་བ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།།སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་སྔར་ནི་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་དུས་ན་དོན་མཐོང་མེད་པ་ཡིན། དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་དུས་ན་ཡང་། དོན་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཡིན་པས་འགགས་ཟིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གཉི་ག་མཐོང་བ་མེད་པས་ན། དོན་འགའ་ ཞིག་ཀྱང་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་མཐོང་བས་འདི་ཡི་ནི། །ཡུལ་གྱི་འདྲ་བ་སྐྱེས་བུ་དེ་ཡིས་ངེས་པར་འགྱུར། གང་གིས་ནི་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དོན་མཐོང་བ་གྲུབ་པར་འགྱུར། འདྲ་བ་ནི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་དེ་ཡང་སོ་སོར་རང་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་མྱོང་བའི་དོན་གྱིས་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།ཤེས་པའི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་འདོད་པའི་རྒོལ་བ། གང་ཡིན་པ་དེའི་གཉིས་མཐོང་མེད། དོན་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཞིང་ཤེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདྲ་བ་ལས་དོན་འདིའི་མཐོང་བ་འདི་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན་གང་ལས་དོན་རིག་པར་འགྱུར།ཤེས་པས་ཀྱང་བདག་ཉིད་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་གཞན་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཤེས་པ་འམ་ཤེས་བྱ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དོན་འདིའམ། ཤེས་པ་འདི་ཞེས་དོན་དང་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་ཡོད།བརྗོད་པ་ལྡོག་པ་དེ་ལྟར་ན། །འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ལོང་བ་དང་ལྐུགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།

若经验似义时，由义成立自证故，及成实体性之似义识不知，尔时由无成就经验之识，如何能知他体即异义体性？非也。必须说彼等如是假立之因，谓"此是此经验"。
谓"由似义成立境经验"亦非真实。如是，"由相似亦经验"，先已遮破。如经验相似非因，谓"一切相似互得经验"之处已破。
又，若由相似有彼等见，则应取"此与此相似"。此人先于见白等时无见义，于见白等时，由义是刹那故已灭，由二俱无见故，全无见义。
如何由见，彼人决定此境相似？由取彼行相识故，应成立见义。相似是自体性故，彼亦是各别自证故，不由自体经验义而成立。
于不许识相似之论者，彼无二见，义非成就亦非识。如是，由相似成此见此义亦非有，如是由何知义？
识亦不自体经验，亦非由他某，由不应理故。是故识或所知非成就。若如是时，如何有知"此义"或"此识"之二者？
如是返说，一切众生成盲哑。如是已说经验他体性过失。

།ཅི་སྟེ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་གསལ་བའི་ངོ་བོ་གསལ་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དཀར་བོ་ ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་རང་དངོས་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།འོན་ཏེ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ། རང་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་གྱུར། །རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ན་གཉིས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གང་ཞིག་གང་ ལས་དཀར་པོ་ལ་སོགས་གསལ་བ་དེ་མི་གསལ་ན་ཡང་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་མི་གསལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་གསལ་བ་ཡང་འདོད་དོ།།དེ་བས་ན་གཟུང་བར་གྱུར་པ་གསལ་བ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཅན་ཉིད་དུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་རིག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་ བདག་མི་རིག་པའི་ཕྱོགས་ལ་བདག་མི་རིག་པའི་ཕྱོགས་ཏེ།ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་དོན་ཐམས་ཅད་མ་མཐོང་བར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ། དོན་ཀུན་མཐོང་མེད་འདི་ཡིས་ནི། །བདག་རིག་མིན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ། །གང་དེ་ལའང་ལན་བརྗོད་དོ། །དཔེར་ན་དེ་དག་གི་བློ་ མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དོན་ནམ་ཤེས་པ་དེ་དག་ཤེས་པའི་གཏམ་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་དག་གང་ཞེ་ན། བློ་མངོན་སུམ་མིན་པར་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་རྒྱལ་དཔོག་པའོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་བཞི་པ། གཞན་ཡང་འདིས་ ཀྱང་མངོན་སུམ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར། རྟེན་དམིགས་གོམས་པའི་ཁྱད་པར་ལས། །མིག་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་དོན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་དང་གོམས་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ་སྔར་གྱི་ནུས་པ་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ལས། ཐ་དད་པར་ནི་འཇུག་ པ་ཅན།།ཡང་དག་པར་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་སོ། །བདེ་སྡུག་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི། །ཁྱེད་པར་དགའ་བ་དང་གདུང་བའི་བྱེ་བྲག་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སོ་སོར་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རྟེན་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་གྱིས་སྐྱེ་བ་ན་བདེ་བ་ ལ་སོགས་པ་རང་ཉིད་ནང་ནས་གསལ་བར་འགྱུར་ཞིང་དེ་དག་ཀྱང་སྔར་དམིགས་པའི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དེ་དག་ཉིད་བློ་ཡིན་ཏེ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་སྣང་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཀྱང་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །སོགས་ པ་སྨོས་པས་ནི་ཞེ་སྡང་དང་རྩོལ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་།།དེ་ལས་ཐ་དད་དགའ་བ་དང་། །མི་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དམིགས་པ་དང་བྲལ་བའོ།

若白等明显体性明显所现经验，是白等识之自实体性时，则白等所缘自极明显成自证体性，由经验白等时无第二经验故。
又，若由何白等明显彼不明显，则白等现相白等义应不明显，然许明显。是故所取明显是能明显性，如是成立自证。
由此于不自证分，即于识非经验分中，所说一切义不见，由此"一切义无见"，于不自证分，于彼亦答。如说若彼等智非现量，则遮止彼等义或识之智言。
彼等为何？谓说智非现量者，即胜论派。
《量理论释》第三十四品。又由此亦成立现量，如是：
由依所缘习气差别，眼等依差别、义乐等相似差别、习气差别即先前功能相之作意差别，差别而转，由正欢喜等行相。
乐苦欲等差别，欢喜及苦恼差别欲等相各别觉体性生起。如是由依等差别生时，乐等自内明显，彼等亦安立为先前所缘体性，如是彼等即是智，由是了知自性故。
如是所现彼等亦是现量。由说"等"字摄瞋及勤等。由彼差别欢喜及不欢喜等行相离所缘。

།དེ་དག་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་ཐ་དད་པའི་གཞན། ཅུང་ཟད་ངེས་མེད་ཤེས་གང་དེ། །མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་རང་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་གསལ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་གི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བློའི་ངོ་བོ་དག་རང་ཉིད་གསལ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བློ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་གཞན གྱི་རིག་ཡིན་ན།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པ་གང་གིས་ན་བློ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ། ཉམས་སུ་མྱོང་ བ་དགའ་བ་དང་གདུང་བ་ལ་སོགས་པ་མཚན་ཉིད་ཅན་སྐྱེས་བུ་གང་གི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱིས་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ནི་དམིགས་པ་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་པའི་སྐྱེས་བུ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་མྱོང་འགྱུར་ཏེ།བདེ་བ་ལ་ སོགས་པ་མྱོང་བ་པོ་གཞན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་དེ་ལ་དམིགས་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས། དེའི་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། བདེ་བ་བསྐྱེད་པའམ་དེར་སྣང་བའི། གལ་ཏེ་བློ་རིག་གཞན་ མིན་ན།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བའི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་ཉིད་རིག་པ་ལྟ་བུའོ། །གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའི་བདེ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བློ་ཡང་དེས་བསྐྱེད་པའམ། དེར་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གཞན་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ནི་གཞན་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ་སྐྱེས་བུ་དེས་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའམ། མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་དམིགས་པ་དེ་ཡི་ཚེ། །དམིགས་པ་བྱེད་པ་གཞན་ལ་ཡང་། །གཉིས་ནི གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྐྱེད་པ་དེ་དང་དེར་སྣང་བ་ཉིད་དོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལས། གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་གནས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ། གཞན་གྱི་བློ་དེ་སྐྱེ་མིན་ཞིང་། །དེར་སྣང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བློ་དེ་ནི་ཡུལ་མེད་ཐོབ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དེས་རང་གི་བག་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་ཅིང་སོ་སོར་མྱོང་ཞིང་དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བར་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།

由彼等经验差别之他，少许不定智，了知为非现量。由乐等自体，彼等自身经验体性明显，如是彼等有经验。是故智体自明显，如是智非非现量。
虽如是，若是他知，乐等亦不许为现量，由何智成现量？若问何者？谓由异于乐等之意识经验。
若如是时，乐等经验欢喜及苦恼等相，住于何士夫相续之乐等，由他士夫所缘者，由他亦缘时，乐等彼与异士夫相关者应经验。乐等经验者他应具乐等经验，由具彼所缘识故，是彼受用者故。
虽如是，生乐或现彼，若智知非他，由生乐等及现乐等之智经验乐等，如某士夫自知。住他相续乐等能取之智亦非由彼生或现彼，如是非他经验。
彼与彼于他亦等，彼士夫缘或不缘他相续住乐等？若缘尔时，能缘于他亦，二定有，即由乐等所生彼及现彼性。
若由彼，住他相续乐等，他智非生亦非现相，非现为乐等时，乐等非境。则彼智得无境。如是彼随行自习气性而各别经验，如是明显生自证体性。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱིས་ངེས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྤྱི་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་བློ་དེ་ཡུལ་མེད་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་འདི་ནི་ལན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དེ་མི་འཛིན་ན་སྤྱི་དག་ཀྱང་གསལ་བར་མི་འཛིན་ན། མི་འཛིན་ཞེས་ནི་སྔར། ཇི་ ལྟར་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་སྤྱི་ཡན་གར་བ་ཡང་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་གསལ་བ་དེ་སྤྱིར་མི་འགྱུར་རོ།།གསལ་བས་གསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་འདི་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན། དེ་མཚུངས་མིན་དང་གསལ་བ་མིན། །དེ་བས་ན་སྤྱི་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞིང་གསལ་བ་མ་ ཡིན་པ་དེ་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་དངོས་སུ་དེ་ནི་འདིའི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་སྐྱེ་བ་གཞན་གྱི་དབང་གིས་རག་ལས་པའམ་དེའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་གཞན་གྱི་དབང་སྟེ་གང་གིས་བདག་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྲང་ན་རེ་ཞིག་སྤྱི་ནི་གསལ་བ་ལས་སྐྱེ་བའི་གཞན་གྱི་ དབང་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ།རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པ་གཞན་གྱི་དབང་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གསལ་བ་ནི་དེ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ཅུང་ ཟད་ཡོད་པར་འགྱུར་ན།དེའི་ཚེ་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བློ་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར། དེ་དངོས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གོང་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་བློ་གཞན་གྱིས་དེ་ལས་གཞན་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱིས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་འཛིན་ཏེ། དེ་ འཛིན་པ་ན་ཡང་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།བཤད་མ་ཐག་པའི་རིགས་པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་བློ་གང་ཡིན་པའི་དོན་སྣང་བ་དེ་ནི་གསལ་བ་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། བློ་ དེ་ལས་ནི་གཞན་མ་ཡིན།།འོན་ཀྱང་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་དེས་དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་དང་བདག་རིག་གྲུབ་བློ་དེ་མངོན་སུམ་ཉིད་དང་རང་རིག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྣང་བ་ན་བདག་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་དེ་ལ་འཛིན་བྱེད་ཀྱང་། །མངོན་སུམ་ཉིད་ནི་མིན་ཞེ་ན། །གལ་ཏེ་ཡང་གཞན་དག་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ན་དེ་དག་ཀྱང་མངོན་སུམ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

虽如是，由住他相续乐等体性隐蔽故，不为他士夫所定解，然取彼乐等共相，故彼智非无境。
对此非答。如是若不取彼则亦不明取共相，如前已说"不取"。如何离观待显现之独立共相亦由声诠说，则显现非成共相。此中亦无由显现所显性。
是故，非彼等同及非显现。是故成非与共相等同及非显现。如是直接"此是此"之关系，谁于谁生依他起或由彼门他缘了知，即由何自体当了知？
且共相非由显现生之他缘性，由常故。亦非了知他缘，由许离观待显现声诠说故。如是已说显现非与彼等同。
又若有少许共相事物，尔时离观待显现当为智所取。如是，"彼事少许亦非有"，如上已说。由他智不以与彼异相关取乐等，取彼时亦应成经验故。由如说理，亦非乐等共相。
是故异彼所许为取乐等之智，彼义现相即近喻显现现相，彼智非异，然是自体性。由此故成立现量及自证，彼智成就现量性及自证性，如是现时由自明显体性故，由是自体性故。
虽如是，若于彼能取亦，若谓非现量性，若他等取彼乐等时，彼等亦非现量性。

།དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་དག་དེའི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཞིང་དེའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེའི་གདུང་བ་ དང་ཕན་འདོགས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདི་དགའ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་བྱེ་བྲག་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དོན་མཚུངས་དེ་ཐ་དད་གང་ལས་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་པོའི་ཤེས་པས་བདེ་བ་ལ་ སོགས་པ་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་མཚུངས་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དེ་དག་གིས་འདི་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ།གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་འདི་གང་ལས་གང་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་གཉི་ག་ཡང་མངོན་སུམ་ཉིད་དམ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ མཚུངས་པ་ཉིད་འགྱུར་ཏེ་གཟུང་བར་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མཐོང་མེད་ལས་དོན་གཅིག་།ལྡན་སོགས་མྱོང་བ་དེས་ཡིན་ན། །དོན་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། །གཅིག་ནི་དགའ་བ་དང་གདུང་བའི་བྱེ་བྲག་ཅན་གྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ ཅན་གྱི་མྱོང་བ་ཡིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་གཞན་དང་འབྲེལ་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དེ་དག་གིས་སོ་སོར་མྱོང་བའི་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་མ་མཐོང་བ་ལས་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་གང་དོན་གཅིག་འདུས་པ་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་ ཤེས་པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་དེ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱིས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་ལ་འདུ་བ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་ན་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་དང་ལྡན་པ་དེས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པར་འགྱུར། གང་གི་ཕྱིར་བདེ་ བ་ལ་སོགས་པའི་མྱོང་བ་པོ་བཞིན་དུ་འདིས་ཀྱང་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་དབང་ཕྱུག་དགའ་བ་དང་མི་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཡང་མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་ངེས་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་སྒྲིབ་པར་ བྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་གྱི་རྣམ་ཀུན་མི་འཛིན་ཅིང་། །སྐྱེས་བུ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མི་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

如是彼等非彼现量，彼乐等为彼现量者之苦恼及利益。他由乐等隐蔽故非现量取，如是此非无欢喜及遍苦差别。
义等彼差别从何？由经验者智取乐等者，由体性是他故，如是同境识等中，此是现量他非现量，此差别从何而有？如是二者皆应等同现量或隐蔽性，由所取无差别故。
虽如是，若由不见一义，具等经验彼，虽是义等，一是具欢喜及苦恼差别经验相之经验，非取他士夫异相关乐等，如是彼等各别经验定解，此由不见法非法相故。
或由一义和合具之识于彼乐等是彼，非由与他识相关者与乐等及自体一和合具，由何一义和合具彼当缘乐等？由如乐等经验者，此亦应经验。
由说"等"字摄自在欢喜不欢喜等。若非如是，若许由不见等定解时，由有不见等障故。
不取他一切相，应成全不取与士夫相关之他乐等一切相。

།བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་མཚུངས་པ་ལ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་ མེད་པ་ཡིན་ན།གང་གིས་དེ་དག་ལ་སྐྱེས་བུ་གཅིག་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་ཡིན་ལ་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན། མ་མཐོང་བས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་འཛིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་བློ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་དེ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་དང་བདག་ཉིད་མྱོང་བ་ནི་བཟློག་ཏུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ ནོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པར་མཚུངས་པ་ཡིན་ན། སྐྱེས་བུ་གཉིས་པོ་དེ་དག་གི། །མྱོང་བའི་ཐ་དད་དག་ཀྱང་གསལ། །གང་གི་ཚེ་འཛིན་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ལན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་རྒྱལ་དཔོག་པ་ལ་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་ནས། གང་དག་ཆོས་ འདི་པ་དང་གཞན་དག་གི་རྣལ་འབྱོར་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་དག་གི་མངོན་སུམ་གྱིས། སེམས་ཅན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་ན་ཤེས་པ་ཡིན་པར་འདོད་ན་དེ་དག་གི་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་དག་གང་གིས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་འགྱུར་ཞིང་སྐྱེས་བུ་དེ་དང་དེ་བཞིན་དུ་ སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེས་བུ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མཚུངས་འགྱུར་པས། །དེ་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གདུང་བར་འགྱུར། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པས་གཟིར་བར་འགྱུར་རོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་ཙམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་འདུས་པ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དེས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་དང་དབང་པོ་འདུས་པ་དེ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། གལ་ཏེ་ཡུལ་དབང་ འདུས་མེད་ཕྱིར།།རྣལ་འབྱོར་བ་དེ་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་དེ་ལས་བྱུང་ཅན་ཏེ། ཡུལ་དང་དབང་པོ་ཕྲད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་འབྱུང་སྐྱེ་མིན་ཞེས་དེ་ཅི་རང་གིས་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དུ་བརྗེད་དམ་དེ་ལྟར་ན། སྡུག་བསྔལ་ཀུན་ནས་འབྱུང་བ་དག་།སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་མིན་ཁྱེད་ཅག་སྡུག་བསྔལ་ རང་ཉིད་གསལ་བ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པ་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་མི་འདོད་ན།གང་གི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་དུ་སྐྱེས་པ་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ནི། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ཡིན། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན།སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་པོ་དང་འདྲ་བ་དེ་དག་ཀྱང་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཅག་གི་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཁོ་བོ་ཅག་གི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣལ་འབྱོར་པ་དག་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ།

乐等体性相同时取者之智无差别，由何于彼等一士夫是乐等经验而他非是？由不见不取乐等，如是彼智如是现相明显，如是现量性及自经验不可遮。
乐等取相同时，彼二士夫，经验差别亦明显。若无取时即所许，如是非答。如是则先对胜论派如是说已。
若谁是此法者及他瑜伽有者，由彼等瑜伽师现量，若许经验有情乐等时为智，则彼等瑜伽师皆当缘苦等，与彼士夫如是具苦等之士夫俱，经验相等故，是故如是成苦。由苦等所逼。
仅由现量知苦等非经验苦等。若问何者？谓根等境和合所欲不欲，由彼经验。彼境根和合亦非瑜伽师有，是故，由无境根和合故，彼等瑜伽师非苦及彼所生，即由境根会合所生非生，岂忘自许耶？如是，
苦遍生等，非苦经验，汝等不许苦自明显彼体性生为苦经验，若时苦生性非苦经验，然，苦智生，即苦境识之义。
彼于瑜伽师亦有，如是彼等亦如苦经验者应经验。若问汝等如何？我等则苦等非由瑜伽师等经验。

།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་ པ་དེར་སྣང་བ་སྐྱེས་པས་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེའི་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ལས་གདུང་བ་དང་ཕན་འདོགས་པ་ཡིན། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་མྱོང་མེད་ན། །གདུང་དང་ཕན་འདོགས་རྒྱུ་མ་ཡིན། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ མེད་པར་གདུང་བ་དང་ཕན་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པས་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན། གང་ཚེ་བདག་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་ནི། །རྒྱུད་ལ་ལར་བདག་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་དུ་འབྱུང་བ། རང་ངོ་བོར་སྣང་གདུང་བ་ ཡིན་གྱི།དེ་དམིགས་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་མིན། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་རྒྱུད་གཞན་ནམ། །རང་གི་རྒྱུད་ལས་འབྱུང་བ་གཟུང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དམིགས་ཤིང་འཛིན་པ་གདུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་གཞན་ལ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་སྐྱེས་བུ་གཞན་སྡུག་ བསྔལ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མེད་དོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་དམིགས་ཙམ་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ། དེས་ན་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །དམིགས་མྱོང་དག་ནི་ཐ་དད་ཡིན། །དམིགས་པའི་དོན་ཡང་ གཞན་ཡིན་ལ་མྱོང་བའི་དོན་ཡང་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དོན་དང་འདྲ་བ་དམིགས་པ་སྟེ། །དམིགས་པར་བྱེད་པས་ན་དམིགས་པ་སྟེ་དོན་ལས་དེ་དང་འདྲ་བར་འབྱུང་བ་ནི་དམིགས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །བདག་ཉིད་རིག་སྟེ་བདག་ནི་རང་བཞིན་གྱི་བྱེ་བྲག་འབའ་ཞིག་གོ། །རང་ཉིད་ ནི་ཆོས་གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བར་རིག་ཅིང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའོ།།ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། གསལ་བ་སྟེ་རབ་ཏུ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རང་རིག་པའི་ངོ་བོར་བདག་ཉིད་སྐྱེས་ཤིང་མྱོང་བ་སྟེ། དཔེར་ན་གསལ་བ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་ སྐྱེས་པ་ཉིད་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་པ་ཉིད་མྱོང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་མངོན་སུམ་མེད་པ་ནི། །བློ་ནི་རྟགས་ལས་རྟོགས་པར་འགྱུར། །འོན་ཏེ་བློ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ན་རྟགས་ལས་རྟོགས་པ་ འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།

若问何者？由生彼苦等现相故缘，是故成彼现量，然非经验。由何为苦恼及利益？
若无苦等经验，非苦恼利益因。无苦等经验则非苦恼及利益因。
若问何者？由生苦体性故为苦所逼。如是，
何时自体苦，于某相续自体生为苦，自性现为苦恼，非彼所缘智如是。
苦等他相续或，从自相续所生为所取，非由识所缘取为苦恼。
尔时我等所说于他者，谓他士夫缘苦亦应成苦，此无过失。由如是唯缘非经验因。
是故一切智，缘经验二差别。所缘义亦他，经验义亦他之义。
若问如何？与义相似为所缘，由能缘故为所缘，从义生与彼相似是所缘义。
自体知即自唯是自性差别。离他法差别而知及经验自身。
若问何等？明显即极明显体性了知自性之义。
生为自证体性及经验，如明显生为明显体性即是明显性。如是苦等生即是经验，如是经验非他。
又无现量者，智由相知。若智非现量则由相生了知。

།རྟགས་དེ་ཡང་དབང་པོའམ་འོན་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའམ། རང་བློ་ཉིད་དམ། ཡིད་བྱེད་སྔ་མ་སྔར་གྱི་ནུས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྟགས་སུ་འགྱུར། གྲངས་ཡོངས་སུ་ཆད་པ་འདི་ཙམ་ཉིད་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་བདག་དང་ཡིད་ལ་ སོགས་པ་མ་ཡིན།འདི་ལྟར་འདིའི་རྒྱུ་འབྲས་ཚོགས་པ་ལ་འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་ཡོད་མིན་རེ་ཞིག་བློའི་རྒྱུ་ནུས་པའམ། མཐོང་བ་ཅན་ནི་དབང་པོ་དང་དོན་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ལས་གཞན་པའི་སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་ཡོད་ན་ཡང་མིག་གམ་གཟུགས་གང་ཡང་ རུང་བ་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པ་མཐོང་ངོ་།།དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་ལ་ཡང་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དག་ནི་རང་རིག་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་རྒྱུ་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཡུལ་ གཞན་ལ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་ཐོགས་པ་དང་གཉིད་ལོག་པ་དང་སྨྱོ་བ་དང་བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་དག་ཏུ་ཕྱི་མ་མི་སྐྱེ་བ་དང་འཁྲུལ་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ།།མིག་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུའི་ཚོགས་པ། དེ་ནི་འདི་མ་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འབྲེལ་པ་ཅན་བདག་ཡིད་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་གང་ལས་ཤེ་ན། ནུས་པ་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྒྱུ་ཐག་ཉེ་བ་ན་ཡོད་པ་ན་ཡང་བློ་ཡང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་གཞན་ཡང་ནུས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནུས་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཅན་ཡང་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་ན་རྒྱུ་རྣམས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྟགས་དེ་དག་གི་ནང་ནས་རེ་ཞིག་དེ་ལ་དབང་པོ་མིན། བློའི་རྟགས་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཁྲུལ་ཕྱིར། གང་གི་ཚེ་དབང་པོ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་བློ་མ་ཡིན་ཏེ གཉིད་ལོག་པ་དང་།བརྒྱལ་བ་དང་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ནས་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་བྱེ་བྲག་སྒྲིབ་གཡོགས་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པར་མི་ནུས་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་འདི་ཡང་རྟགས་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ན་ཡང་དབང་ པོའི་བྱེ་བྲག་མ་བསྒྲིབས་པ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་བློ་ལ་སོགས་པ་གཞན་པ་དེ་གང་ཡིན། དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་རྟགས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དོན་རྟགས་མ་ཡིན་ཏེ། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་གང་གང་ལ་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

彼相或为根或色等，或自智，或作意前者前力具意识之作意为相。若数量仅此，何故非我及意等？
如是此因果和合无他相关。且智因力或见者非根境及作意。如是若有彼余现等力，然见无眼或色任一则无识。
如是于耳等智亦如自性，根境二者是自证果返因力见者。虽有眼等，前识于他境散乱、障碍、睡眠、狂乱、昏迷等位不生后者及见错乱等故，前识是力见者。
眼等果和合，此非是，与因果事相关之我意会合等非有。
由何知此？由无见力故。若如所说因近有时亦不生智，尔时他亦成有力。若非如是，若许无见力者亦是彼因，则因无穷。
如所说相等中，且彼非根，非智相。何故？由错乱故。何时有根尔时非智，由睡眠、昏迷、散乱等位无智故。
彼差别无障蔽等亦非，由不能知性故此亦非相故。若谓趣入境时亦当了知根差别无障蔽等，于彼智等他者为何？彼亦不成，如是根非相。
如是境非相，由错乱性故。何时于何有境非有。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ ན་དོན་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་བློ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ན་ནི་དོན་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་ཉིད་ན།སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ལ་ཉེ་བ་དང་བསྐལ་པ་དག་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་བློ་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་ཡིད་བྱེད་དག་ཀྱང་རང་ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན། ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ཀྱང་འདི་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཚོལ་ པར་བྱེད་པ་ནི་མི་རྙེད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ཡང་འགྲུབ་མི་འགྱུར་ཤེས་པ་ལ་རྟགས་ཉིད་མེད།དེ་ལྟར་ན་རྟགས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རྟགས་རྟོགས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་བློ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་དག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་གི་རྟགས་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་དོན་གསལ་ཡིན་པར་འདོད་ན། དོན་ནི་རྟགས་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་གྱིས་གསལ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལ་དོན་གྱིས་གསལ་བ་འདི་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་ཡུལ་དམིགས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གསལ་བ་དེ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་དང་དེ་གལ་ཏེ་གྲུབ་པར་ འགྱུར་ན།བློ་གཞན་གང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་དོན་གང་ལ་རྟགས་ཡིན་པར་འདོད། གང་ཚེ་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །དོན་ནི་དོན་གསལ་བ་གསལ་བ་སྟེ། །དོན་གསལ་བ་རྟགས་ཡིན་གྱི་དོན་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དོན་གསལ་བ་བཀག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ ན་གལ་ཏེ་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དོན་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བློ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དོན་གང་ལས་བློ་གྲུབ་པ་ཡིན།དེའི་ཕྱིར་དོན་གསལ་བ་ཉམས་མྱོང་མ་ཡིན་ལ། མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ། དེ་གསལ་ངེས་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་དེ་དོན་གྱི་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་ངེས་པ་མེད་ པར་དེ་ལྟར་ན་གསལ་བ་གསལ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་ལ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་གང་གི་རྟགས་སུ་འགྱུར།ཅི་སྟེ་དོན་གྱི་གསལ་བ་བློའམ་དོན་རྟོགས་པས་གསལ་བར་མི་འདོད་ན་གང་གིས་ན་བློ་མ་གྲུབ་པའི་སྐྱོན་འདིར་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་གྱི་བྱེ་བྲག་འགའ་དེ་ཉིད། །བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་ པའི་གསལ་བ་འདོད་ན་ནི།དེ་དང་དེ་ཡང་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།

若非如是，仅由有境生智时，一切境皆有故，于一切士夫近远不应理故，当推知一切智。智作意二者亦自知，由是知性故，寻求此因亦不得，如是彼亦不成，智无相。
如是一切相于自体依智为了知相因，然于智及作意彼等非有，如是非彼等相。
虽如是，若许境明显，境非相。若问何者？谓由境明显，于彼境明显为何？若是境所缘时，彼明显岂非智？若彼彼成，何他智不成而欲境为何相？何时彼皆不应理。
境即境明显明显，谓境明显为相非唯境之分别，亦当知遮境明显。如是若明显差别之境亦不成，如是差别智之境由何成智？
是故境明显非经验，非现量，由彼明显无定故。彼明显定非境明显性，如是明显明显谓非境明显为何相？
若不许由境明显或境了知为明显，由何有智不成过？若问何者？若许某境差别即自体明显，彼彼亦不应理。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། སྐྱེ་བ་དང་ནི་འཇིག་མེད་པའི། །དོན་ལ་བྱེ་བྲག་ཅུང་ཟད་མེད། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བརྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འཕོ་བ་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་འདིའི་དེ་འདྲ་ བའི་ཁྱད་པར་གང་ལ་ཡོད་པ་ཡིན།ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའི་གསལ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན། དེ་འདོད་ནའང་། ཅི་སྟེ་དོན་དེ་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་སོ་སོ་བ་ལ་དོན་སྐད་ཅིག་འཇིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་རེ་རེ་སྐྱེ་བ་ལ་དེའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་དོན་ཡང་འཇིག་པ་ཐོབ་པར་རྒྱུར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བསྐྱེད་པ་ལས་རྒྱུའི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དོན་གསལ་བའི་བྱེ་བྲག་བློའི་རྟགས་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་ཡང་ཤེས་པ་རྟགས་སུ་འགྱུར་ རམ།ཤེས་མིན་རྟགས་སུ་འགྱུར་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་དོན་གྱི་བྱེ་བྲག་ཤེས་པ་རྟགས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་མེད་པར། དོན་གྱི་བྱེ་བྲག་དེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གང་ལས། དེ་ཤེས་པ་ཤེས་པ་དེ་མེད་ན་འདི་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་དམིགས་པ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ན་འགའ་ཞིག་དོན་ལ་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དང་དེ་ཡང་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ན་དོན་ཤེས་པ་རྟགས་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དེའི་ཤེས་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དོན་ཤེས་ པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན།ཡང་དེ་ལ་དེ་ཤེས་པ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡིན་པས་ན་རྟགས་སུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་པའི་རྟོག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དོན་དམ་པར་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་ཉིད་ཤེས་པ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ན་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་རྟགས་ལ་གོ་བར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་དེ་གོ་བར་བྱེད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།འོན་ཀྱང་དེ་ལྟར་ངེས་པ་ལ་ཤེས་པའི་བྱེ་བྲག་ཅན་གྱི་དོན་དེ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་རྟགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཤེས་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་མེད་པར་ཡང་། དེ་ནི་གོ་བྱེད་ཇི་ལྟར་ཡིན། ཅི་སྟེ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་ རྟགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དོན་གང་དག་མ་མཐོང་བ་དེ་དག་ཡིན།དོན་དེ་དག་ནི་མ་མཐོང་བ་མཐོང་བ་ཅན་ནོ། །ལྟ་བ་པོར་མཐོང་བར་འདོད་པ་ལས་གཞན་གྱིས་ནི་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གིས། མཐོང་བ་ལ་ལར་མཐོང་བ་དེ་དག་མ་མཐོང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་མཐོང་བར་ ཁས་ལེན་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

无生亦无灭，境无少差别。外境是常性且无生灭，如是无变迁，此无生差别于何有如是差别？由某智所取之明显安立。
若许此，若许彼境有生灭时，于各别智境刹那灭应成。由识是刹那性故，于每一智生时，彼因之境亦得灭，由成因故。由生彼殊胜故是因之义。
许境明显差别为智相者，亦当成智相耶？或成非智相？有二分别。若境差别智为相时，无遍断彼境识，由何知彼境差别？若无彼智知，此性亦非有故。
如是于所缘境能缘时，某者当缘境。彼彼亦非现量所缘，无有时境智非相。
若亦由彼智不成故，此境智不定，如是于彼亦不应分别谓彼胜义有智性故为相。
如是胜义彼智性于智不成时不成，且不成相有能诠性故亦非能诠。
然如是定知时，智差别境是能诠，由智为相故。是故无遍断智性，彼云何能诠？
若非智为相时，何境未见彼等？彼等境是未见见者。除欲见者外，由某士夫，于某见彼等即是未见。若许如是相见，一切于一切当见一切境之义。

།དོན་དེ་མི་ཤེས་པའི་བྱེ་བྲག་དེ་སྐྱེས་བུ་གཞན་མཐོང་བ་ལ་ཡང་གཞན་གྱི་ཡོད་དེ་མ་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ན། སྐྱེས་བུ་གཅིག་ལ་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་བློ་ རྟོགས་འགྱུར།དོན་དེ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེའི་ཡང་རང་ཉིད་བློ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་ན་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་ཆོས་ཡན་གར་དེ་ལས་ནི། འོ་ན་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རང་གི་ཆོས་ལ་ལྟོས་མེད་ཅན། སྐྱེས་བུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ལས།བློ་ནི་རྗེས་དཔོག་མ་ཡིན་ནོ། །སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དོན་གྱི་ཆོས་ལས་ནི་མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་རང་ཉིད་ལ་བརྟེན་པའི་ཆོས་འབའ་ཞིག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་བློའི་རྟོགས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ ཆོས་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ན་རྟགས་སུ་འགྱུར་བར་རིགས་པ་ཡིན་གྱི་སྐྱེས་བུའི་ཆོས་འབའ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་རང་གི་བློའི་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར། གཞན་ཡང་རང་བློ་ལས་སྐྱེས་བུ་གཞན་དང་ཆོས་རང་གི་ཡུལ་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ཡིན་མངོན་སུམ་བློ་རྒྱུ་སྟེ་རྟགས་ ཡིན་པར་འགྱུར།གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་ཡང་སྐྱེས་བུ་རང་གི་ཆོས་ཀྱང་རྟགས་ཉིད་དུ་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་དེ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནམ། འོ་ན་ཏེ་གཞན་ལས་ཡིན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་ལ་བློ་དང་། རྒྱུ་མཚུངས་པ་ལས་ སྐྱེས་པ་ཅན།བློ་ལ་ཆོས་དེའི་ཐ་དད་གང་ལས་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཉིད་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུའི་རང་བཞིན་གྱི་བྱ་བའི་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་དེ་འདྲ་བ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན།བློ་བཞིན་དུ་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་རྟགས་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་སྐྱེས་དེ་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཅན། ཅི་སྟེ་བློའི། རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་གཞན་ལས་དེ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དོན་གཞན་དུ་ གྱུར་པའི་བློ་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རྟགས་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན།དེའི་རྟགས་ནི་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བློའི་འབྲས་བུར་འགྱུར་ན་ཡུལ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན། གཟུགས་སོགས་ཡུལ་ནི་ལྔ་པོ་དང་། །གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱའི་མིང་ ཅན་མ་གཏོགས་པ་དང་།མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་དག་དང་དམིགས་པ་དག་སྟེ་བློ་མ་གཏོགས་པ་དེའི་འབྲས་བུ་གཞན་ཉེ་བར་མཚོན་པ་མ་ཡིན་ནོ།

彼境不知差别于他士夫见亦他有不知性，由于一士夫无定有故。是故当了知自智。
许彼境未见者亦推度自智不应理。由唯境法者，若问何等？不依自法，由无依于名为智之法成为推度士夫体性者，智非推度。不可能。
虽由境法不成，然唯依自法者是相，由彼生智了知，此亦不应理。如是若彼法是现量则应成相，若唯士夫法非现量所缘，由何推度自智？
复次，若由自智有他士夫及法自境，何者是现量智因即相。无他义。
复次，观察士夫自法为相者，彼生智之和合即生耶？抑或从他生？初分别智及从同因所生，于智彼法差别从何，无差别性。
如是因性业果性决定，若非如是则境等不定。如是从如是生彼即与彼相似所说体性，如智彼亦不成故非相。
他生彼亦错乱，若许彼从异于智因和合之他因生时，由无关系故成错乱。
复次，由异境异智之相推度时，彼相由果门成。于彼成智果则成境等。如是：
色等五境及，除色声香味触名及眼等根与所缘，除智外无近显他果。

།དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུ་དེ་ཙམ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱ་བ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་གཉིས་ནི་དབང་ པོ་འདས།དབང་པོ་དང་དམིགས་པའོ། །རེ་ཞིག་དེ་རྟགས་མ་ཡིན་ཞིང་བློ་མ་གྲུབ་ན། བློ་འབྲས་བུ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ཉིད་ལས་དབང་པོ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་མ་གྲུབ་ན་དེ་མི་གྲུབ། །དེ་ལྟར་ན་དེའི་རྟགས་མ་ཡིན་ཞིང་བློ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཡང་གང་འགའ་ཞིག་ ལྡོག་པ་ཙམ་ལས་དབང་པོ་གྲུབ་པ་བཞིན་དུ་སྤྱི་བློའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་མི་བྱའོ།།འོན་ཀྱང་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བློ་འདིའི་འབྲས་བུ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་རྒྱུ་ཅུང་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་ཅེས་བྱ་བར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི་བློ་གྲུབ་པ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།བློའམ་དབང་པོ་དེ་དང་དེ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དབང་པོའམ་བློ་གང་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན། གཟུགས་ལ་སོགས་པས་རྟགས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡི། །དོན་ལྔ་དག་ལ་གཟུགས་མཐོང་ སྐྱེས།།གང་ཡིན་གཅིག་ཀྱང་མཐོང་བ་མེད། །བློ་ལས་སྐྱེས་གང་ཡིན་པའོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རྣམ་གཞན་གསལ་བ་སྲིད་པ་ཅི། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་གསལ་ཞིང་སྤངས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །བློ་མེད་པར་གང་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཞེས་ བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་མེད་ངེས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟགས་ཡིན་པར། ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་འཇིག་རྟེན་འདས། །ཐ་སྙད་འདི་འཇིག་རྟེན་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་སྣ་ཚོགས་པ་ཐ་དད་པ་སྐྱེ་བ་ཅན་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་ པོ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་རྟགས་ཡིན་ནོ།།དེ་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་དེ་ལྟར་ན་བློའི་རྟགས་ཉིད་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རྟགས་ཡོད་པ་དག་ཡིན་ན་ཡང་། །རྟགས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་བློ་དེ་མཐོང་མེད་ན་ཇི་ལྟར་རྟགས་ཡིན། རྟགས་ཀྱི་རྗེས་ སུ་འགྲོ་བ་མཐོང་བ་མེད་པར་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱིས་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་ཡང་དག་པར་ཡང་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བདག་ལ་བློ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་ལས་ཀྱི་གཡོ་འགུལ་ ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ལས་དེ་ལས་གཞན་ལ་བློ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་རང་གི་བློ་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是唯有彼果。其中观察为果者二超根，即根与所缘。且彼非相而智不成时，智果不成，由果返故根成。智不成时彼不成，如是非彼相亦非智。
果亦不应知如由某返故根成般唯是总智因。然由智体性应知此智此为果。若非如是则不成智体性。然仅成有少因，非成智。
彼彼智或根非现量有，如是从何根或智推度？色等为相亦非有，如是：
于色等五境，见色生，一亦无所见，从智所生者。若问何等？岂有异相明显？配词谓于何有异相明显舍。无智时何者非有无错乱义。
如是，如说理无智无定者为相，遍计超世间，此言说极超世间。如是若有差别异生亦有因果事为相。
彼果性不成，如是非智相性，由异相不可能故。承许当说：若有诸相，不见彼相俱智云何为相？
由不见相随行，唯由返不能诠故非智性义。由无随行亦非真明显故。
若于我智成时，由见彼前行业动等，从彼于他推度智。如是若自智非现量，彼推度非有，由无随行故。

།དེ་ཡང་ལྡོག་པ་ཅན་སྤྱོད་པའི་སྐབས་སུ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྟགས་ཡོད་ན་ ཡང་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན།རྟགས་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མ་མཐོང་བ་ལ་གསལ་བྱེད་མིན། །གང་དང་ལྷན་ཅིག་འདིའི་འབྲེལ་པར་བཟུང་བ་མེད་པ་དེ་འབྲེལ་པ་མ་མཐོང་བ་ཅན་དེ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་རྟགས་གང་གིས་བདག་ཉིད་ལ་བློ་སྒྲུབ་ པར་འདོད་པའི་རྟགས་དེ་ཉིད་ལས་གཞན་ལ་བློ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་སྒྲུབ་པས་གཞན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལས་བདག་ཉིད་ལ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དེ་ལྟར་ན་རྟགས་དེ་ཉིད་ལས་ནི་སྔར་འདི་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དག་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་སྔར་འདི་ནི་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་ ན་རྗོད་པར་བྱེད་ནའོ།།རེ་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཞན་ལ་ཡང་དཔེ་ཉིད་དུ་བློ་ཉེ་བར་འགོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་། དཔེ་གཞན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དེ་ལྟ་མིན་ན་གལ་ཏེ་དེར་དཔེ་མེད་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན། འདིར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན་གཞན་ཡང་ དཔེ་མེད་པ་ཅན་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དཔེ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ན། དེའང་ཞེས་བྱ་ཐུག་མེད་འགྱུར། །དེས་ན་གཅིག་ལ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལ་རྟོག་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་གསལ་ བའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་བློ་ལས་དོན་གྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི།དོན་ལས་དེ་བློ་ཇི་ལྟར་ཡང་གྲུབ་པ་མིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་མ་གྲུབ་ན་ཡུལ་དམིགས་པ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ན། དོན་རང་ཉིད་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་བདག་ལ་བློ་རྟོགས་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།བདག་ལ་མངོན་སུམ་བློ་ནི་མཐོང་ནས་ཀྱང་། བདག་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་བློ་དེའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་གཡོ་འགུལ་བརྗོད་ལ་སོགས། གཡོ་འགུལ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པའོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གདོང་གི་མདངས་དང་ཁ་དོག་འགྱུར་བ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེས། གཞན་ སེམས་རྗེས་དཔོག་མི་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་སྟེ་བློ་ལ་འབྲེལ་པ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ལ་བློ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེའི་གཡོ་འགུལ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་འབྲེལ་པ་གཟུང་བ་ཅན་དེ་ལས་གཞན་ལ་བློ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་ན། འདི་ ལྟར་བདག་ཉིད་ལ་དེའི་རྟོགས་པའི་ཐབས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན།གང་ལས་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པ་གཟུང་བ་ཅན་གྱི་གཡོ་འགུལ་ལ་སོགས་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར། ཡིད་ཀྱི་བློ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་རྟོགས་སྒྲུབ་པ་ མེད་ཕྱིར་རོ།

此亦当于返性行境时显示。若问何故有相亦无分别？说"诸相"：于未见不能明显。凡无摄彼关系者，彼未见关系者非能明显。
虽如是，由欲成立自智之相，即由彼相于他成智。若谓由彼成立从他随行于自推度，如是则于彼相先由此于随行等推度，先许此成立时说。
且于所立他亦安立智为喻者，亦是他喻所立性，若非如是，若于彼无喻成立，于此亦如是何故不成？如是他亦无喻者非成。
是故若随行他喻，彼亦成无穷。故由于一亦不成故，于一切无分别，如是于任何亦不成随行。
如是，故由自明体性所生智成立义，非由义如何亦成彼智。若问何故？若彼不成则境所缘不成，由义自体无成故。如是且非了知自智。
虽见自现量智，彼自现量智果性动摇言说等。动摇与言说。由说等摄颜色光泽及色变见者，不应推度他心。
何故？由于自即智无见关系故。于自智成现量时，彼动摇等成果性时，由彼摄关系于他推度智，如是于自无彼了知方便他时，由何从彼等俱摄关系之动摇等推度？
意智亦非应推度性。何故？由无成立义了知故。

།མིག་ལ་སོགས་པའི་བློ་རྣམས་ནི་དོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འདོད་ན་ཡང་ནང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་བག་ཆགས་སད་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཡིད་ཀྱི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དོན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ དེ་ལྟར་ན་དོན་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་པས་མི་རྟོགས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིད་ཀྱི་བློ་ནི་འབད་རྩོལ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། དོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་བློ་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་ནས་དེ་སྐད་དུ་བཤད་དོ། །དེ་ཤེས་པ་གཞན་ གྱིས་རིག་པར་བྱ་བར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྱོད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཅན་དུ་བློ་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་བློ་གཞན་གྱིས་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། བློ་ཡང་གཞན་གྱིས་ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་གསལ་བར་འགྱུར། རང་ཉིད་མྱོང་ བར་ཁས་ལེན་པ་མེད་པར་གསལ་བར་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པས་འདྲི་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་འདྲི་བར་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། བློ་སྔ་མ་ལས་བློ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདྲ་བ་ལས་བློ་ཕྱི་མས་བློ་སྔ་མ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་ཡིན་ནོ། །གསལ་མིན་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འགོག་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ལྟར་གསལ་བྱ་དང་གསལ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ནི་གལ་ཏེ་དེ་ལ་གཅིག་བདག་ཉིད་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་གསལ་བར་འགྱུར་ན། གཞན་མི་གསལ་བ་ཡང་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་གསལ་བྱ་གསལ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། སྒྲོན་མ་བཞིན་དང་། བུམ་པ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་གཉི་ག་ཡང་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡུལ་གཉིས་གསལ་བྱ་དང་གསལ་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་མཚུངས་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་།གསལ་མིན་བདག་ཉིད་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། །འདྲ་བ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །གང ལས་གསལ་བྱ་གསལ་བྱེད་འདོད།།དེ་དེ་ལྟར་ན་བློ་གཉི་ག་ཡང་བདག་ཉིད་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་དག་ནི་གསལ་བྱ་གསལ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། འདྲ་བ་ཙམ་ལས་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ།

眼等诸智虽由具义性故欲推度，然唯由内取习气醒起而生性质，不依外境之意智者，其义全无，如是非由义推度故唯成不了知。
分别意智由唯勤勉所生故，非具义性。如是且许智非现量已而如是说。
于欲彼由他智所知者，依此说"汝"：若非生为自体验性智，然由他智明显时，智亦如何由他极明显？由无许自体验不可能明显故问。
于此有何可问？由前智生后智，由彼体性故，由相似后智明显前智，此是他说。由"非明"等遮破。
如是若成明所明能明事，若于彼一自体成明时彼明显，他不明亦成明显，如是成明所明能明，如灯及瓶。
若二者亦非明性，如何二境非明所明能明等，由非明体性等故，由唯相似故，由何许明所明能明？
如是二智亦由自知体性故，非明体性者非明所明能明事，由唯相似故意。

།གལ་ཏེ་བློ་འདི་རིག་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པར་སྐྱེ་ བས་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།དོན་ལ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་དུ་མི་འགྱུར་ན་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བློ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་ཡུལ་ནི་ཇི་ལྟར་གསལ་བ་ཡིན། མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འདིས་ནི་བདག་ཉིད་གསལ་བ་ ཉིད་དུ་སྐྱེས་པས་དེ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བར་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ན།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རང་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཤེས་པ་ལས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་འཕོ་བས་དེའི་རྣམ་པར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གསལ་བའི་ངོ་བོ་འཕོ་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པའི་བདག་ ཉིད་གསལ་བ་དེའང་དེའི་ངོ་བོ་སྟེ།དོན་གྱི་རྣམ་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་ཏེ། ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རང་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བྱེད། གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར། དོན་ལ་ཡང་གསལ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་བློ་ནི་ཁས་ལེན་ན། སྔར་འབྱུང་བ་ཅན་ ཡུལ་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་བློ་ཕྱི་མ་གང་ཡིན་པ་འདི་འཛིན་པར་བྱེད་པའོ།།བློ་སྔ་མ་པའི་ངོ་བོ་ཀུན་ནས་འཛིན་པ་ཅན་བདག་ཉིད་གསལ་བ་དེ་ལ་བློ་སྔ་མ་དོན་བཞིན་དུ་གསལ་བར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། དམིགས་པ་ཙམ་བཟློག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་རང་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ བདག་ཉིད་ཅན་བློ་སྔ་མ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བློ་དེ་ནི་རང་རིག་པར་གྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་དུ་གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། ཆོས་མཚུངས་ཅན་ཡུལ་ཡང་བློ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བདག་ཉིད་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་བློ་དང་ལྷན་ཅིག་ཁྱད་ པར་ཅན་མ་ཡིན་པའི་བློ་བཞིན་དུ་བློ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བློ་གསལ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་དེའི་ཕྱིར་བློ་ནི་རབ་གསལ་བྱེད། རང་རིག་གསལ་བ་ཁོ་བོ་སྟེ། ངེད་ཅག་འདོད་ཀྱི། བློ་གཞན་གྱིས་གསལ་བར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་འདི་ལ་གཞན་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་ གྱི།དངོས་འཕོས་པས་ན། རང་གི་རྣམ་པར་འཇོག་པས། གསལ་བར་གྱུར་པས་བློའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་བློ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་དུས་སྔ་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློ་དག་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ན་ཡང་བློ་སྔ་མ་ལ་དམིགས་ ནས་དེ་དང་འདྲ་བའི་བློ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདྲ་བ་ཡིན་ན་ཡང་།ཕྱི་མ་དེ་ནི་དུས་སྔར་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་བློ་གཞན་གསལ་བར་མི་འདོད་དེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་ཕྱིར་རོ།



如果这个认识不是以明了的本性而生起，而是非明了的，那么对境也不会被称为具有这样的本性和明了性。但事实上它确实如此，因此对于认识来说也是如此。考虑到这一点，那么对境是如何明了的呢？
若说不是明了的，这并非是说它以自身明了性而生起因而具有明了的本性，那么是什么呢？是因为从自身明了的本性的认识转变为对境的本性，由于生起了它的相，所以称为明了。因此，是由于明了的本性转变的缘故，是由于原因的缘故。认识的自性即是明了，这也是它的本性，因为已转变成为对境相的本性，由于已成为认识的自性，所以能自我显明。由于生起为明了的自性，所以对境也被称为明了。
如此承许认识时，先前所生起的、被认为是对境的后续认识，就是能执取的。当认为前一认识的本性完全执取自身明了，前一认识如同对境般明了时，并非仅仅是遮遣所缘而已。然而，具有自身显明本性的、能显明前一认识的那个认识，必定成为自证，而非由其他认识来体验。
若不如此承许，那么具有相同性质的对境也将如同认识一样，由于与非自身明了的认识以及非特殊的认识相似的缘故，将成为能显明认识。因此，认识是极为显明的，是自证明了的本性，这是我们的主张，而不是由其他认识来显明。
对于这个认识来说，由于其他色等对境的实性转变，安立为自相，由于成为明了，成为认识的自性，因为是能显明认识的缘故，所以是明了的。如此，当具有前后生起性质的诸认识成为明了的自性时，缘取前一认识而生起与之相似的认识，虽然是相似的，但后者并不承许能显明先前生起的其他认识。为什么呢？因为是自身显明的缘故。

།བློ་སྔ་མ་རང་ཉིད་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བྱ་བ་རྫོགས་པ་ དང་།དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་ནི་ཕན་ཚུན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འོ་ན་དོན་ལ་ཇི་ལྟར་ན་དེ་དང་འདྲ་བ་ལས་བློ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཡང་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་དོན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་དེས་གསལ་བར་བྱས་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།འོན་ཀྱང་དོན་དེའི་ངོ་བོ་བློ་ལ་འཕོ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འདིའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་བློ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གཉིས་དག་ཕན་ཚུན་གསལ་བར་བྱ་བ་དང་། གསལ་བར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྒྲོན་མ་དག་སྟེ། གཉིས་པོ་ དག་ལས་གཅིག་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པ་གསལ་བར་གྱུར་པ་དེ་གསལ་བ་གཞན་གསལ་བའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་དུ་ཟིན་ཀྱང་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རང་ཉིད་གསལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ། དེ་གཞན་གསལ་ བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་སྐྱེས་པས་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་གསལ་བྱ་དང་གསལ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་མར་མེ་བུམ་པ་དག་ལས་མར་མེ་གཅིག་པོ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་བུམ་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་རྟེན་ཅན། གསལ་བ་དང་གསལ་ བ་མ་ཡིན་པའི་རྟེན་ཅན།གསལ་བྱ་གསལ་བྱེད་ཁྱད་པར་གྱིས། འཇིག་རྟེན་ན། ཐ་སྙད་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཡིན། །གཉིས་ཀ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དམ། །གཉིས་ཀ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་དེ་གསལ་བྱ་དང་གསལ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོར་ཁས་མི་ལེན་ཏོ། །དེ་དེ་ལྟར་ ན་བློ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དོན་ནམ་བློ་ལ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱར་ངེས་པ་མེད་དོ།།དོན་ནམ་བློའི་དོན་འདི་མཐོང་ངོ་ཞེས་རྣམ་པར་ངེས་པར་མི་རུང་ངོ་། །རྒྱལ་དཔོག་པ་བློ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་བའི་ཡང་། ཡུལ་དང་དབང་པོ་ཙམ་གྱིས་ནི། །མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་ངེས་པ་མེད། ། དེའི་ཕྱིར་གང་ལས་མཐོང་བ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་འདི་དེའི་འམ། གཞན་གྱི་ཡང་ནི། དོན་ལས་གཞན་པའི་བརྗོད་བྱ་མཐོང་། །དོན་མཐོང་བའི་དུས་ནའོ། །དེ་ཡང་བློ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པ་མ་རྟོགས་པར་ཞེས་དགོངས་སོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རང་ཉིད་ཀྱི་རིག་པས་བློ་དང་རིག་པ བསྒྲུབས་པ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར།སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་རིག་པ་གསུངས་པ། དྲན་པ་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །དྲན་པ་ལས་ཀྱང་བློའི་ཚུལ་གཉིས་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་བློའི། དྲན་པ་ལས་ཀྱང་བདག་རིག་གྲུབ། །དེ་ལྟར་དྲན་པ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།

当前一认识生起为自身明了的本性时，这种体验如此完成，而后续生起的认识与之并非互为所立和能立的事物。若问：那么对境如何通过与之相似而成为显明认识的呢？即便如此，也并非由它显明任何成为其他对境的对境，而是由于对境的本性转变到认识中的本性，从而成为这个自性并成为明了。
若问：为何两个具有明了本性的认识不互为所显和能显的自性呢？譬如灯光，当两者中的一个生起为明了的自性而成为明了时，即便具有显明其他明了的能力，也不是能显明者，因为自身即是明了的缘故。若一者成为非明了的本性，由于另一个成为明了本性而生起时成为明了，那时就成为所显和能显的事物，就像灯光和瓶子中，唯有灯光一者非明了本性而能显明瓶子。
如此，依于明了与非明了，
所显能显之差别，
世间中广为人知。
若二者皆为明了性，
或二者皆非明了性，
则不许为所显能显事。
如此，对于由其他认识所体验的对境或认识，无法确定为见到。不能确定说"见到这个对境或认识的对境"。即便是主张认识非现量的胜论派，也说：
仅由对境与根境，
不能确定为见到。
因此，能确定见到的，无论是它的还是其他的，都是见到异于对境的所诠，是在见到对境之时。这也非异于认识，意在说明未了解自证。如此，为了极善成立由自身了知而成立的认识与了知，法称论师所说的了知，是以"从忆念也"等来阐明的。不仅仅是从忆念而有认识的二相性，而且：
从忆念也成立自证。
如此，任何忆念都将成为体验本身。

།བློ་ཡང་དྲན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དྲན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བློ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ན་ཡང་གཞན་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་པས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ ནོ་སྙམ་པ་ལ།རེ་ཞིག་སློབ་དཔོན་གྱིས་དེ་སྨྲ་བའི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ལན་གཞག་ནས་རང་ཉིད་ལན་འདེབས་པར་བཞེད་པས་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཉེ་བར་དགོངས་པར་མཛད་དོ། །ཤེས་པ་སྔ་མ་བཞིན་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་མྱོང་ཡིན་ན། ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། ཡི་གེ་ རིང་སོགས་འཛིན་མི་འགྱུར།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ཐུང་ངུ་དང་ཚད་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །ཡི་གེ་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡུན་རིང་གནས་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་དུ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཅིག་མངོན་པར་ འདྲེས་པའི་དུས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ལ།སྐད་ཅིག་མ་དུ་མ་འདས་པའི་དུས་ཀྱི་མཐའ་ཅན་ནི་མིག་འབྱེད་པ་དང་འཛུམས་པ་གཅིག་ཡིན་ཞིང་དུས་དེ་ཙམ་གྱིས་ཡི་གེ་ཨ་ལ་སོགས་པ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བ་ཡང་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡི་གེའི་ཡུལ་ཅན་རྣ་བའི་བློའི་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ པས་ཡི་གེ་འགྲུབ་པའི་དུས་ན་གནས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡི་གེའི་ཆ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བློའི་རང་རིག་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕྱིས་དྲན་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར། རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་རྟོག་པ་མེད་པའི་བློ་དག་ཀྱང་ཅིག་ ཅར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡི་གེའི་ཆ་གཅིག་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་སྐད་ཅིག་མ་ཙམ་གྱིས་འཇིག་པ་ཡིན་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དེ་མྱོང་བ་ནི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡི་གེའི་ཆ་ཤེས་པ་ཆོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡི་གེ་རིང་པོ་འཛིན་པ་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ ལྟར་ན་རེ་ཞིག་བློ་སྐད་ཅིག་མ་དུས་རིང་པོར་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རིང་པོ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན།ཅི་སྟེ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དུས་རིང་པོར་གནས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གནས་པ་མ་ཡིན་ན། རིམ་བཞིན་དུ་སྒྲ་དུ་མ་སྒྲའི་སྣང་བ་གནས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་ གོ།།དེར་སྣང་བ་དེ་ནི་བློ་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གཅིག་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །གོ་རིམས་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རིམ་བཞིན་དུ་ཡི་གེའི་ཆ་རྣམས་སྣང་བར་མི་འགྱུར་བ་ནས། ཅིག་ཅར་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་ནི་ཅིག་ཅར་སྣང་བའི་ཕྱིར། ཡི་གེ་རིམ་མེད། རིམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡི་གེ་རིང་མི་འགྱུར་དེ་ལྟར་ན་སྐད་གསང་མཐོན་པོ་ཅིག་ཅར་ཐོས་པ་ལས་རིང་པོའི་བློར་མི་འགྱུར་རོ།

由于认识也将成为忆念，因此是所忆念的缘故，认识是被体验的，如同对境一样。如此在论证时，有人认为"其他认识是由其他认识所体验"，认为这是在已成立之上再立。对此，论师首先搁置对彼说"成立已成"的回答，而欲自作回答，故以"认识"等来阐明。
若承许后续生起的认识如同前认识般是能体验的，则：
不能执取长音等。
等字所表示的是短音、三拍音等。耳识将不能执取音节。为什么呢？因为无法长时存续。这是说，一个极微和合的时间是刹那，而多个刹那经过的终点时间是一次眨眼，在这么短的时间内甚至连最短的"阿"等音节都能形成。音节的对境——耳识也是刹那性的，因此在音节形成时并不存在。
若音节的所有部分都不成为体验之识的自证本性，那么如何能生起对它们全部的后续忆念？因为有分别和无分别的认识不能同时执取。若执取音节极小部分的刹那即灭，那么紧接着体验它的认识，就与称为认识的其他音节部分的了知相隔断，如此则不能执取长音，这就是所要说明的。
如此，首先由于认识是刹那性的不能长时存续，故不能执取长音等。即便不是刹那性而是长时存续的，若不存续，则"多个声音的显现将不能依次存续"，这是其义。彼等显现将成为认识自性的一体，而非有次第。若无次第，则音节诸部分也将不能依次显现，而将同时显现。由于认识同时显现，音节无次第，因无次第故不成长音。如此，即便同时听到高声，也不会成为长音的认识。

།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བློ་གཞན་དང་གཞན་ལ་སྒྲའི་ཆ་གཞན་དང་གཞན་ལ་ཆ་དུ་མའི་རིམ་གྱིས་རྒྱུན་དུ་སྣང་བ་ལས་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར བློ་གོ་རིམས་མེད་པ་ལ་ཅིག་ཅར་སྣང་བ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ཡི་གེ་རིང་པོའི་བློར་མི་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེ་བས་གཅིག་མེད་པའི་ཕྱིར། རིམ་ལྡན་ཇི་ལྟར་ཡི་གེ་ཆ། །སྐད་ཅིག་མ་ཙམ་གནས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཕན་ཚུན་འདྲེ་བ་མེད་པ་ཅན་དེ་འདྲ་བ་དེས་བློ་རིམ་མིན་ པར་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད།དེ་ལྟར་ན་རང་གི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ལས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་སྐྱེད་པར་འདོད་ན། གང་གི་ཚེ་ཡི་གེ་སྔ་མ་སྔ་མའི་ཆ་ཡོད་པའི་ཚེ་དེའི་ནུས་པའི་དུས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཅིག་གི་ནུས་པ་ལ་ཡང་དེའི་སྟོབས་ལས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་ ཕྱིར།ཕྱི་མའི་སྐབས་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། བྱས་ཟིན་པ་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེད་ན་ཡང་སྔ་མའི་ཆ་ཕྱི་མའི་དུས་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་ལས་དུ་མས་བློ་རིམ་པ་མ་ཡིན་པ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྔ་མ་སྔ་མའི་ཆ་སྐད་ཅིག་ མ་གཅིག་ཙམ་གནས་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་གང་གིས་ན་ཕན་ཚུན་ཐག་ཉེ་བ་མེད་པར་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པའི་ཡི་གེ་ཆ།བློ་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའི་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཡི་གེ་ཆ་སྔ་མ་སྔ་མ་བྱུང་བས་ཡི་གེའི་ཆ་ཐ་མའི་བར་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡི་གེ་ཆ་སྔ་མ་ཐ་ མའི་བར་གནས་ན།ཁས་ལེན་པ་མེད་ན་རྒྱུ་མཚུངས་པའི་འབད་རྩོལ་གྱིས་བསླད་པའི་ཡི་གེ་ཨ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཆ་སྔ་མ་སྔ་མ་གནས་པ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྟེ་ཡི་གེའི་ཆ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་འཕེལ་བས་སྒྲ་ཙམ་འགྱུར། མཉན་པ་མཚུངས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་གོ་རིམས་ཀྱིས་སྐད་ གསང་མཐོན་པོར་ཐོས་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཡི་གེའི་ཆ་སྔ་མ་སྔ་མ་ཡི་གེའི་ཆ་ཐ་མའི་དུས་ན་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ཡི་གེའི་ཆ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་མར་ཏེ། ཡི་གེའི་ཆ་ཐ་མའི་དུས་ན་འབྲེལ་བ་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་འགྱུར་གྱི། རིམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིམ་མིན་ པར་ནི་འཛིན་པའི་ཕྱིར།རྒྱུའི་ཕྱིར་རིམ་ལྡན་བློ་མི་འགྱུར་རོ། །ཡི་གེའི་ཆ་རིམ་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་ཅན་དུ་བློ་གཞན་དང་གཞན་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ནི་རིང་པོར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དུས་མཚུངས་པ་དུ་མ་ཡང་ཐོས་པའི་ཕྱིར། རིང་པོའི་བློ་མ་ཡིན་ནོ།

那么是什么呢？是由于在不同的认识中，声音的不同部分以多个部分的次第相续显现。由于那也是一体的缘故，在无次第的认识中不存在同时显现，因此不会成为长音的认识。
又由于生起其他与其他，故无一体性，
具次第的音节部分如何？
由于仅住一刹那，
彼等互不相混，如是生起无次第的认识。
如此，若承许通过生起具有自相的认识而从中施予助益，那么当前前音节部分存在时即是其功能的时间。在此，即便是一个功能，由于从其力量而成就全部自性的缘故，后者就没有机会，因为对已作不应再作。即便能生起，由于前部分在后时已不存在故非为因，如何能由多个生起无次第的认识？
虽然如此，若前前音节部分不仅住一刹那，那么为何具次第的音节部分在彼此不相邻时不能生起无次第的认识？那么是什么呢？是前前音节部分生起后一直存续到最后音节部分。如此，若音节部分从前到后存续，在不承许时，由于因相同的努力所染污的"阿"等音节，从前前部分的存续而后后增长，即后后音节部分增长，将成为仅仅是声音，听闻将不会相同。然而将依次第听到高声。
又若音节前前部分延续到最后音节部分时，则将在所有音节部分的最后，即在最后音节部分时同时执取关联，而非次第。由于非次第执取，因此不会成为具次第的认识。不会有执取音节部分次第的其他与其他认识，如此则非长音的执取。由于也听到多个同时的声音，故非长音的认识。

།དེ་ཕྱིས་ཡི་གེ་ཆ་ཐ་མའི་དུས་ན་ ཡི་གེ་ཆ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཅིག་ཅར་འཛིན་པ་ལས་ཕྱིས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས།བློ་ནི་རང་ཉིད་གནས་པ་མེད། །གནས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་དུས་ཅུང་ཟད་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་བློ་རིང་པོ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡུལ་ནི་གནས་མེད་ཕྱིར། ཡི་གེའི་ ཆ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དུས་ཕྱིས་གནས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དུས་མཚུངས་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཁས་ལེན་པ་ལ་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ། །གནས་ན་རང་ཉིད་ཅི་སྟེ་བློ་དེ་དུས་ཕྱིས་གནས་པ་དེའི་ཚེ་བློ་དེ་ཕྱིས་ཀྱང་ནི། མི་ འཇིག་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱེ་བྲག་མེད་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་སྔ་མ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་ཡུན་རིང་པོར་གནས་པ་ཡིན་ན་བསྟན་མ་ཐག་པ་གང་ཡིན་པའི་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་སྐྱོན་འདི་ཡིན། ཡི་གེའི་གོ་རིམས་ མེད་པའོ།།གང་ལས་ཤེ་ན། གང་ལ་ཡི་གེའི་གོ་རིམས་གནས་པ་ལའང་། ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་ལ་བལྟ་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དུས་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་ཡི་གེ་གོ་རིམས་མེད་པར་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་གནས་པ་དེའི་ཚེ་འདིའི་དུས་རིང་པོར་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ འདི་ནི་སྐྱོན་གཞན་ཡིན་ཏེ།རྩོལ་ལས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། །རྩོལ་བ་གཅིག་ལས་ཡི་གེའི་གོ་རིམས་མེད་པར་སྐྱེ་བས་ན་རྩོལ་བ་ལས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། རྩོལ་བ་ཕྱི་མ་དོན་མེད་འགྱུར། །གལ་ཏེ་རྩོལ་བའི་ཕྱི་མ་ཕྱི་མས་ཡི་གེའི་ཆ་འགའ་ཞིག་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་འབད་ རྩོལ་དེའི་ཡི་གེ་རིང་པོ་དང་ཚད་གསུམ་པའི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ན།འདི་ལྟར་འབད་རྩོལ་ལས་ཅིག་ཅར་ཡི་གེའི་གོ་རིམས་མེད་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། དེ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡི་གེ་རྣམས་གསལ་བ་ཡིན་ན་ཡང་། སྐྱོན་དེ་དག་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །གང་ཡང་རླུང་ དང་འབྲེལ་པ་དང་ལྡན་པ་དང་རྣམ་པར་དབྱེ་བའམ།སྒྲ་ཙམ་དག་གིས་ཡི་གེའི་བདག་ཉིད་གོ་རིམས་མེད་པ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེའི་ཡང་འབད་རྩོལ་ལས་ཅིག་ཅར་གོ་རིམས་མེད་པ་གསལ་བ་ཡིན་ན། འབད་རྩོལ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ནི་ འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཡི་གེའི་ཡན་ལག་དུ་མའི་རང་གི་ཤེས་པས་མ་ཆོད་པ་བློ་དུ་མས་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།།ཡི་གེའི་ཡན་ལག་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་བློ་དེ་དག་ནི་ཡི་གེའི་ཆ་ཐ་མ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློ་དེས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ།

其后在最后音节部分时，从同时执取成为一体的音节部分之后的刹那，认识自身不住。若无住留，由何而有稍后相续的长音等认识？为什么呢？因为对境无住。因为作为对境的音节部分在后时无住。也因为其对境的认识也不存在，这是其义。对于承许同时的对境与有境事物者如此说。
若住留，那么当彼认识后时住留时，彼认识后也将不灭，将一直住留。为什么呢？因为无差别。因为与前无灭性的自性无差异。若同时生起的认识长时住留，则刚说的同时生起有此过失：音节无次第。从何而知？应观察于承许音节次第住留者。若某时同时生起，音节无次第而同时生起住留时，这将长时住留，因为无差别。
此中另有过失：
因从努力同时生，
因为从一努力无次第生起音节，故从努力同时生起的因故，
后续努力成无义。
若由后后努力成就某些音节部分时，则彼努力将具有长音和三拍音的果，然而如此从努力同时生起无次第的音节，因此彼不存在。即便音节是明显的，也将得到这些过失。
任何认为由风的关联、具足和分别或仅由声音而显明无次第的音节自性者，若由努力同时显明无次第，则后后努力将成无义。虽然如此，将由多个认识执取未被自身认识间断的多个音节支分。执取音节支分的那些认识，将被具有执取最后音节部分性质的认识所体验。

།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེས་བློ་རིང་པོ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ ན།།རྟོག་པ་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རང་གི་བློ་དེའི་དེ་མ་ཐག་པའི་བློ་དུ་མས་དེ་འཛིན་ཡི་གེ་གཞན་འཛིན་པ་ན་ཡོད་པ་ན། བློ་ཐ་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མྱོང་འགྱུར་ན། བློ་གཞན་གྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡི་གེའི་ཡན་ལག་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པའི་བློ་སྔ་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་རང་ཉིད་དམ་གཞན་གྱིས་ ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཐ་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡང་དག་པར་རིག་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡི་གེའི་ཆ་ཐ་མ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་རིང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་འཛིན་བྱེད་མིན་དེས་ན་སྟེ།དེའི་ཕྱིར་ཡི་གེའི་ཡུལ་ཅན་རིང་ བློ་དྲན་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡི་གེའི་ཡན་ལག་ཐ་མའི་བློས་རིང་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཞེས་པ་གང་གིས་ཀྱང་རིང་པོ་བློ་དྲན་པར་མི་འགྱུར་ན། དྲན་པ་ཡང་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར། རྟོག་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྐྱོན་ དེར་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པས་ཡི་གེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་རེ་རེ་དེ་མ་ཐག་པ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བློར་འདོད་དོ་ཞེ་ན།དེ་དེ་ལྟར་ན་བློ་རྣམས་སོ་སོར་ཐ་དད་པས་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་བློ་རྣམས་ཀྱིས་མྱོང་བ་ཡིན་པར་འདོད་ན། དེ་སྒྲ་ཐོས་པ་ནི་ཡི་གེ་རིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ ཐོས་ནའོ།།ཆོད་པ་མེད་པར་སྣང་མི་འགྱུར། །ཡི་གེའི་ཆ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དག་གིས་ཆོད་པ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རིང་པོའི་བློ་མི་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་ཆོད་པ་ཐོས་ན་ཡང་རྨོངས་པ་འཇུག་པ་མྱུར་བ་ལས་ཆོད་པ་མེད་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ ལྟར་བསྲེ་བར་བྱེད་པ་ཡང་གསལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་གཞན་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་འདིས། སྐྱེས་བུས་ཆོད་པ་ཐོས་ན་ཡང་། །མགྱོགས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་ཆོད་མེད་པར་འཁྲུལ་འགྱུར་ན། །དེའི་ཚེ་ཡི་གེ་།ཐུང་གཉིས་དག་ནི་བརྗོད་པ་ ན།།ཆོད་པ་མེད་པར་འཁྲུལ་པར་འགྱུར། །དབང་པོ་ལས་ཆོད། མཐོང་ན་ཡང་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཡི་གེའི་ཐོས་པ་རྣམ་པར་ཆོད་པ་ཡོད་ན་ཡང་། ཆོད་མེད་སྒྲོ་འདོགས་དབང་པོ་ལས། །རྣམ་པར་ཆོད་པ་མེད་པར་འཁྲུལ་པ་མི་རུང་ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་ པོའི་བློ་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཐལ་ཕྱིར་རོ།།གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོའི་ཤེས་པ་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པར་སྣང་བ་དག་ཀྱང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་གྱི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

若问那体验能成为长音等的认识吗？此想法不存在，因为当执取其他音节时，由多个紧接的自身认识执取彼时，最后的认识若被体验，是由其他认识。如此，凡是音节支分的对境相的前认识，无论是自身还是他者所体验的自性，最后者也将被他者体验而正确了知，即便如此，所谓执取最后音节部分者也非长音等音节的执取者，因此不会忆念长音的对境认识。
如此，最后音节部分的认识并非体验长音。如同体验般忆念，由任何方式也不会忆念长音的认识，然而忆念却生起，因此此想法也不合理。
若想避免此过失而承许每个音节对境的认识都是紧接的具有体验相的认识，如此若承许诸认识各自差别而由如实的诸认识所体验，则彼声音的听闻是在听闻长音等时。不会无间断地显现。将由执取音节部分的诸认识执取间断。如此则不会成为长音的认识。
也不能说"即便听到间断，由于迷乱入心迅速而执著无间断"，因为如此混合也不明显，如说"这对其他也相同"等。
又若此中：
人虽闻有间，
因速故，错为无间断，
则于彼时音节，
说二短音时，
将错为无间断。
从根间断，即便见到从耳识有音节听闻的间断，从根增益无间断，不应错为无间断。为什么呢？因为会导致一切根识颠倒。因为色、声、香、味的无间断显现的认识也被体验的诸认识所间断。分别的认识也如是，而根识则不然，此为其义。

། །། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་ལྔ་པ། དེ་བས་ན་ཡི་གེ་ཨ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ཅན་གྱི། ཡི་གེའི་བདག་ཉིད་ཀུན་མཐའ་ཡང་། །མིག་འཛུམས་ཚད་དུ་གནས་པ་ཅན། །འདི་ལ་མིག་འཛུམས་པའི་ཚད་དུ་གནས་པ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །མིག་འཛུམས པའི་དུས་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།མིག་འཛུམས་པ་དེ་ཡང་རིམ་གྱིས་རྡུལ་དུ་མ་བསྒྲེས་པ་ཡིས་ནི། རྡུལ་དུ་མ་འདས་པས་མཐར་ཕྱིན་པ་སྟེ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་པའོ། །རྡུལ་གཅིག་བསྒྲེས་པའི་དུས་དག་ཀྱང་། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཅིག་བསྒྲེས་པའི་དུས་ དག་ཀྱང་དུས་ཆུང་ཆར་ཕྱེ་བར་མི་ནུས་པ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གཞན་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཉིས་དང་གསུམ་བསྒྲེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་དུས་ཐ་དད་པར་དབྱེ་བར་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན། དུས་ཀྱི་མཐའ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་བློ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ ཏེ།།ཡི་གེ་རྣམས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་དུ་མས་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཆོས་ཅན་དག་ཡིན་ནོ། །རིམ་དེ་ལས་ཡི་གེ་རྣམས་ནི་བློས་འཛིན་པར་འགྱུར། ཡི་གེ་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་བློས་རིམ་གྱིས་རྟོགས་པ་རང་འཛིན་པ་ཅན་གྱིས་བར་དུ་ཆོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡི་གེ་མ་ཆོད་པ་འཛིན་པ་གང་ལས་ཡིན། ཡི་གེ་རྣམས་ཆོད་པ་ཐོས་པ་ན་ཡང་དེ་དག་ལ་ཆོད་པ་མེད་པར་འཁྲུལ་པས་དབང་པོའི་བློ་རྣམས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ལྟ་ན་རིམ་གྱིས་ཡི་གེ་དབང་པོ་དག་ལ་འཛིན་པ་བར་བཅས་པ་དང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ན་ཡང་སྐད་ཅིག་མའི་བློས་འཛིན་པ་ནའོ། །གཞན་གྱིས་རྣམ་པར ཆོད་ན་ཡང་།དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བློས་བར་དུ་ཆོད་ན་ཡང་ཡི་གེ་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་ཆོད་པ་མེད་པར་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཆོད་པ་མེད་པ། བློ་ཀུན་ལོག་པའི་དོན་ཅན་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་འཁྲུལ་པ་ལས་གཞན་དུ། དབང་པོའི་འཁྲུལ་པ་ནི་བསྲེ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་འཁོར་ལོ་ལ་ སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཅིག་ཅར་བསྲེ་བར་སྣང་བ་ཡིན་གྱི།དེའི་ཁྱད་པར་མཚོན་པ་མེད་པར་དོན་བསྲེ་བར་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཆོད་པ་གཞན་དང་གཞན་མཐོང་བ་ཡོད་ན་བསྲེ་བ་ངོ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་དྲན་པ་བཞིན་དུ་དོན་གཅིག་ཏུ་སྣང་བའི་དབང་པོ་ལ་ བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་རྣམས་ནི་བསྲེ་བྱེད་པ། །དངོས་པོ་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེས་པ་ཕན་ཚུན་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། ཐ་དད་མཚོན་མེད་འཁྲུལ་པ་ཅན། །དོན་སྔ་ཕྱི་ཐ་དད་པ་དག་ཡིན་ན་ཡང་ཉེ་བར་མཚོན་ པ་མེད་པའི་རྒྱུས་འཁྲུལ་པ།དྲན་པ་གང་དེ་རྣམ་རྟོག་ཡིན། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

《量理论释》第三十五品：
因此，名为"阿"等音节的，
一切音节自性之终际，
仅住眨眼之量。
此中应作"有住眨眼量"之词的安立。意思是说"以眨眼时量而成就的有法"。
眨眼也是由多尘次第积聚，
经过多尘而达到终点，即圆满完成。
即使是一尘积聚的时间，
也是不能分为更小时分的刹那。
其他由二微尘、三微尘等积聚的差别能分为不同时间，因为不应有时间的终际。仅此刹那是一切认识的刹那，诸音节是由多刹那显现成就的有法。
从此次第诸音节为认识所执取。音节执取的认识被自身执取的次第了知所间断，如此何来执取无间断音节？即便听到音节的间断，由于对彼等错乱为无间断，若是根识，则于彼时，如是次第执取音节的根识有间隔，以及执取色等时也是由刹那认识所执取。
即便被他者间断，虽被体验彼的认识所间断，然如执取音节般显为无间断故，无间断，一切认识将成颠倒义。除根识错乱外，根识虽非混合，然显现如轮等同时混合，而非无差别相而错乱为义的混合。
如见到此即是彼的其他间断时，混合并非如忆念的本性般识别，非依于显现为一义的根识。诸事物的混合，对于生起不同事物且无相互衔接者，凡是配合"此即是彼"者，无差别相而有错乱。虽是前后差别的义，由无近相因而错乱，彼忆念即是分别，而非根识。

།དེ་བསྟན་མ་ཐག་པའི་དྲན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བརྗོད་པ་དང་བསྲེ་བ་ཅན། །ངོ་ཤེས་པ། གསལ་སྣང་ཉིད་ནི་གང་ལས་ཡིན། །གང་གིས་ན་འདིས་ནི་ ཡི་གེ་རིང་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ།དབང་པོའི་ཤེས་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲ་དང་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དབང་པོས་གཟུང་བའི་དོན་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་བ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་གི་ཡུལ་ལ་སྒྲ་མི་ སྦྱོར་བ་དེའི་ཚེ།དེ་དང་འབྲེལ་པ་དེ་ཤེས་པ་དེ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་པས་ན་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དོན་དྲན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ འཛིན་པར་འགྱུར།གང་གིས་ན་ཐོས་པའི་རང་གི་ཤེས་པས་བསྒྲིབས་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཡི་གེ་རིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐོས་པ་ཆོད་པ་མེད་པར་སྣང་བར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཆོད་པ་དབང་པོས་མཐོང་བ་ཡང་། །གལ་ཏེ་རྟོག་པས་སྦྱོར་བྱེད་ན། །རང་གི་ཤེས་པ་ལ་ཆོད་པ་ ཉིད་ཡིན་ན་དོན་གཞན་དང་གཞན་མཐོང་བ་ཡིན་ཞིང་འདི་བསྲེ་བར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་ལ།ཤེས་པ་རྗེས་སུ་དཔྱོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་དོན་མཐོང་བ་དེ་ཤེས་པས་ཆོད་པ་ཉིད་གྲུབ་ པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།དོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །དོན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ན་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་བགྲང་བའི་དོན་མྱོང་བ་ནི་ཆོད་པ་མེད་པར་སྣང་བའི་མཚོན་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི། དོན་དང་དེ་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་ བའི་རྒྱུན་གྱིས་ཤེས་པའི་ཤེས་པས་ཆོད་པ་མེད་པར་སྣང་བར་གྱུར་པ་དག་ཡོད་ན་རིགས་དེ་ལ་གནོད་པ་ཅན་མེད་ན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་དོན་དང་དེ་མྱོང་བ་དེ་དག་ཤེས་པའི་ཤེས་པས།ཆོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་ལས་གང་ གིས་ན་དབང་པོས་ཆོད་པ་མ་མཐོང་བ་ལ་ཡང་རྟོག་པས་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་གང་ཞིག་ཇི་ལྟར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་ཏེ་ཤེས་པའི་དབང་གིས་ཤེས་བྱ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་རྣམ་པར་ གཞག་པ་ལ་ཚད་མས་གནོད་པ་ཡིན་ན་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཚེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཚད་མས་གནོད་པ་མེད་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

刚刚所说的忆念也是分别，它与言说和混合相关。识别、明显显现从何而来？由此执取显现为长音等的根识明显显现，不与声音混合，如前已说明根所取义不与声音相配。
当某识对其对境不配声音时，与彼相关的彼识非彼，如是，因无分别故，根识虽是明显显现者，不能忆念先前所经验的对境，而是增益前后"此即是彼"而执取。
即便被自身听闻的认识所遮蔽，长音等的听闻也显现为无间断。虽然如此，若根见间断，若由分别配合，自身认识虽有间断而见到不同对境，此虽非混合，然于识中，由观察识的分别识配合"此即是彼"，为显示见义被识间断并非成立，故以"对境"等而遮破。
对境即色等，及体验彼时所数的执取相的体验义，显现为无间断的标识，彼等若有对境及其体验相续的识之识无间断显现，于此类中若无能破，则无如前所说相的能破量，对境及其体验被识之识间断者，从何而说"即便根未见间断，也由分别配合"？
如是，首先应理解：某识如何显现，即是如此量，因为由识力安立所知故。如是，若量破除由识安立所知，则成他相。当如是时，于彼无量所破即是量性。

།དེ་ལྟར་ན་དོན་དང་དེ་མྱོང་བ་ཆོད་པ་མེད་པར་སྣང་བ་དེ་དག་གལ་ཏེ་ཆོད་པ་མེད་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་དེ་དེ་ ལྟར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་ལ་ཆོད་པ་མ་ཡིན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་བློ་ནུས་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་དོན་མཐོང་བ་དེས་བདག་ཉིད་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པས་ན། ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་གཞན་དེ་ཡང་ཅིག་ཅར་འཇུག་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།བློ་སྔ་མ་སྔ་མ་བློ་རེ་རེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་ན་ཆོད་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདིར་ཅིག་ཅར་བློ་གཉིས་མི་སྐྱེ་བའི་ཉེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གང་ལས་འདོད། འདི་ལའང་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་གང་ གིས་བཟློག་པར་ནུས་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཅིག་ཅར་བློ་མཐོང་མེད། །བློ་ཅིག་ཅར་མཐོང་བ་དེས་ན། ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། མཐོང་བ་ཆོད་པ་ཅི་ཞིག་མཐོང་བ་གང་གིས་ན་དེ་ལྟར་འདོད། ཅི་སྟེ་ཆོད་པ་མ་མཐོང་ན་ ཡང་དཔྱོད་པ་ལས་དེ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་འོ་ན་ཅིག་ཅར་བློ་མ་མཐོང་བ་ཡང་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་འདི་ཉིད་ནི་རྣམ་དཔྱད་བྱ། །ཅི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་ཡང་གང་གིས་ན་ཤེས་པ་དང་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་མེད་པའི་ཕྱིར། ཆོད་པ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་རྒྱུ་ཅི་ ཞིག་ཡིན།ལུང་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་སེམས་གཉིས་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་གནས་མ་ཡིན་ཏེ་གོ་སྐབས་མེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་བློ་དེ་རྣམས་རིགས་མཐུན་པ་དག་ ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ།ཤེས་པ་རེ་རེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ནུས་པ་ཉིད་ནི་ངེས་འགྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ་རིགས་མཐུན་པའི་བློ་གཉིས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་བཟློག་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ཡང་རིགས་པ་ཡིན་ ཏེ།འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ཡང་དག་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱིས་དོན་ལ་དཔྱོད་པ་ན། །མིང་དང་འདྲེས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པའི་རིམ་བཞིན་དུ་ཡི་གེའི་གོ་རིམས་ལ་དམིགས་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་ པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་འདི་ལ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དག་ལ་ཡང་ཅིག་ཅར་རིམ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་ཡོད་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞིན་དུ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དག་གི་ཡང་གོ་རིམས་རྟོགས་པར་བྱའོ།

如是，若对于显现为无间断的对境及其体验有能破无间断的量，则应如是。因为不存在，所以于何处无间断？虽然如此，若说因为心识力已决定，首先因见对境自身非体验，故由他识体验。其他识也非同时生起，因为前前心识各自生起后心，如是见到对境识的识有间断，此中同时不生二识之过失从何处承许？因为于此亦无决定的量，谁能遮遣识的同时生起？此为其意。
虽然如此，若说"因未见同时心识，故未见决定"，若如是，见到何种间断而如是承许？若未见间断而认为由观察成立，则未见同时心识也非因。此即应当观察：由何因识不同时生，由于无同时识与识，此所谓见到间断的因是什么？
若说教证是："二心同时生起，此非处，无机会"，此亦成他相。如何是他相？如是应了知彼等心识从同类中，具有生起各别识相的能力即成决定，意思是说世尊遮止同类二识同时生起。
此亦合理，因为诸分别次第生起即是正确了知。意观察对境时，与名相混合。彼亦随分别识次第缘取音节次第，如是分别二者同时生起。如此处，根识也有同时次第生起，应如分别了知根识的次第。

།དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་དུ་སྐྱེ་བ་ནི་སྲིད་པ་ འདིས་ནི།རྒྱལ་དཔོག་པ། གང་གིས་མངོན་སུམ་དོན། མངོན་སུམ་གྱི་དོན་ལ་ངོ་ཤེས་པའི་རྟོག་པ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་ནི་མངོན་སུམ་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ཡིན། ཇི་ལྟར་ངོ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟོག་པ་དེ་མངོན་སུམ་གྱི་ ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་རིགས་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཅིག་ཅར་མི་འབྱུང་ཞིང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཅིག་ཅར་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་ཡང་འདོད་དོ། །གང་གིས་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་བསྲེ་བར་བྱེད་པ་དེས་ངོ་ཤེས་པའི་རྣམ་ པར་རྟོག་པ་དེ་ཉིད་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།ངོ་ཤེས་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྲ་དང་སྒོང་དང་མར་མེ་སོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ སྨོས་སོ།།སྐྲ་བྲེགས་པ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་། སྒྱུ་མའི་སྒོང་གཞན་དང་གཞན་ལ། མར་མེའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དང་གཞན་ལ་རྟོགས་པ་ཉིད་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། རྟོགས་པ་ཐ་དད་ཅན་ལའང་། །སྐྲ་དང་སྒོང་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་གསལ་བར་སྣང་ཡོད། གལ་ཏེ་གསལ་བར་སྣང་བ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངོ་ཤེས་པའི་བློས་མངོན་སུམ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་ན། འདིར་ཡང་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་གསལ་བར་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་གསལ་བར་སྣང་བ་མངོན་སུམ་དེ་དང འདྲ་འགྱུར་ཞེས་སྨོས་ཏེ།འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ངོ་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པ། དེ་ཕྱིར་ངོ་ཤེས་པ་ལ་ནི། །ཡི་གེ་སོགས་གཅིག་ཉིད་ངེས་པ་མེད། སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །ངོ་ཤེས་པ་དེ་ཡང་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།གསལ་བར་སྣང་བ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་དེ་ཡང་གཞན་ཡིན་ལ་ངོ་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་གཞན་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དྲན་པ་དང་། སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། གང་དེ་ཆོས་སྒྲོ་འདོགས། སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོར་ སྒྲོ་འདོགས་པ་དེ་མེད་པར་ནི་དེ་ཉིད་འདི་ཤེས་མེད་ན།འདས་པའི་དོན་དྲན་པ་དང་གཅིག་ཉིད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པས་ངོ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སྔོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དྲན་པ་དང་དེའི་ཆོས་སུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དེ་ཡང་གང་ལས་དབང་སྐྱེས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ་ མ་ཡིན་ནོ།།འགྱུར་ན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་དོན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།

根识同时生起的可能性，由此胜论派认为：对现量境，于现量对境的识别分别认为是现量，因为明显显现故。因此分别是现量的对立，如同识别本性的分别非现量。如是，同类识也不同时生起，分别识也不同时趣入，其他人也如是承许。
若认为由配合"此即是彼"者，其识别分别即是明显显现，识别明显显现成为现量不合理，为显示"因为一性错乱故"，故说"发、卵、灯等"。对剃发后再生，及对不同幻卵，不同灯刹那等，了知即是种种。如是，于了知差别者，发、卵等有明显显现。
若因彼明显显现，由"此即是彼"的识别心获得现量性，此中因为胜义差别明显显现之因故，不成现量。正因如此，故说"如何明显显现现量与彼相似"，显示是错乱。因为如是识别是错乱，故于识别，音等一性无决定。等字所摄即色等。
彼识别亦非依根。明显显现依根者是他，识别分别亦是他。因为若无忆念先前所经验、随念先前所经验、增益彼法、增益先前所经验义的自性，则无"此即是彼"的了知，意思是说由忆念过去义及增益一性而成识别。
先前所经验的忆念及增益其法，从何处是根生识？非也。若是，则如意识了知义故，将无异于彼。

།གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅིག་ཅར་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་བར། བཀག་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་དང་། མཐོང་བ་ཅིག་ཅར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་ འབྱུང་བའི་ཤེས་པས་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གཞན་དག་སེམས་སོ།།དེ་ཡང་དོན་ཤེས་པ་མྱོང་བ་དག་དོན་གྱི་ཤེས་པ་དང་དེ་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམ་བཅས་པའོ། །དེ་གང་ལས་ཡིན་ཞེ་ན། ལན་དུ་འདི་ལྟར། གང་ཕྱིར་དོན་དང་ཤེས་པ་དག་། དོན་དང་ཤེས་པ་དེ་དག་གཉིས་སུ་སོ་སོར་སྣང་བ་རྟོགས་པ་མེད། འདི་སྐད་དུ་གལ་ཏེ་དོན་ཤེས་པ་གཅིག་དང་དེ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དོན་གྱི་ཤེས་པ་གཅིག་དོན་དུ་སྣང་བར་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞིང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་དོན དང་འདྲ་བ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཤེས་པ་ཡང་དོན་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་བ་ཅིག་ཅར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན།འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་སྣང་བ་འདི་གཉིས་ནི་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ནི་དོན་དུ་སྣང་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ལྟར་ནི། དོན་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་ཤེས་དང་། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ནི་དོན་འབའ་ཞིག་།ཅེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྣང་བ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ན་ཡང་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འགྱུར་བ་ན་ཡང་ཤེས་པ་དེ་དག་གི་དོན་དུ་སྣང་བ་གཉིས་ཐ་དད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཕྱི་མས་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན་དུ་འཛིན་པས་དེ་ལྟར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་ཤེས་ཏེ་ཤེས་པ་དེ་དག་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དག་གིས་དངོས་པོ་རྣམ་པ་ཐ་དད་ པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་དེ་དག་བློ་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན་གྱིས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དོན་དང་ཤེས། དོན་དང་དོན་ཤེས་པ་འདི་གང་གི་ཚེ་མྱོང་བའི་ཚེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དུས་ན་ལེགས་པར་རྟོགས་པ་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་རྟོགས་པ་ མེད་པར་འགྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་གང་དེ་དག་ཕྱིས་ནི་སོ་སོར་ཏེ།སོ་སོར་ཐ་དད་པར་དྲན་པར་འགྱུར། དྲན་པར་མི་འགྱུར་ན་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་དོན་འདི་འདྲ་བ་དང་ཤེས་པ་འདི་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དུ་སྣང་བ་གཉིས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ ཅིག་ཅར་དོན་ཤེས་པ་དང་ཤེས་དེ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若你遮遣同时生起识，则承许识之识与见同时生起，因此他人认为由同时生起的识而体验。这也是主张对境识的体验二者，对境的识与彼识不应同时生起。
其因为何？答曰：因为对境与识二者，不了知对境与识二者各别显现。意思是说，若一对境识与彼能取者同时生起时，见到一对境识显现为对境，而同时由于体验识取对境相故，其识也应同时了知为对境相显现，然而此二同时显现识不了知为差别。
这即由"显现为对境"等而解释。如是，显现为对境的识与外境对境，虽成二种显现为对境，然实非如是。即便如是，虽彼等识的显现为对境二者是差别，然由后具一相的分别心执为具一相识，故如是耽著。
若如是了知彼等识而承许，则亦不应理，因为将成无差别故。无差别相的心不能成差别事物。当彼等识由具一相心时，彼等将成差别。
复次，对境与识，当体验此对境与对境识时，于体验时由明显殊胜的善了知而无了知，则后来如何各别，即差别忆念？虽不忆念却成，如说"如是对境与如是识"。因此，由于不了知二种显现为对境故，非同时有对境识与彼识之识。

།དོན་ཤེས་པ་དང་དེ་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་དོན་དུ་སྣང་བ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པ་སྣང་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ། སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྩོད་པའི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པར་འདི་གདོན་པར་དཀའ། ལན་གདབ་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ ནོ།།འདི་ལྟར། དོན་དང་དོན་གྱི་ཡིད་དག་ནི། །མྱོང་བའི་རིམ་བཞིན་སྐྱེ་ན་ཡང་། །དོན་གྱི་ཤེས་པ་དང་ཤེས་པ་དག་རིམ་བཞིན་སྐྱེ་བར་འདོད་ན་སྣང་བ་གཉིས་རྣམ་པར་མ་ཆོད་པར་མི་འགྱུར་ན། རྣམ་པར་ཆོད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྔོན་ པོ་ལ་སོགས་པའི།རྣམ་པ་གཅིག་རྟོགས་འགྱུར་ཞིང་། དོན་གྱི་ཤེས་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་འབའ་ཞིག་མྱོང་བ་གཅིག་རྟོགས་འགྱུར་གྱི་སྔོན་པོ་སྣང་མྱོང་བའི། སྔོན་པོར་སྣང་བའི་མྱོང་བའི་མྱོང་བ་དེའི་ཡུལ་ཅན་དོན་གྱི་ཤེས་པར་རྣམ་པར་སྣང་བ་གཞན་གྱི་མྱོང་བ་སོ་སོར་རྟོགས་པ་མ་ ཡིན་ན།གང་གིས་ན་དོན་ཤེས་པ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་མྱོང་བ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར། ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྣང་བ་དག་གིས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཅིག་ཅར་རམ་རིམ་གྱིས་དོན་དུ་སྣང་བས་སམ། དེའི་ཤེས་པར་སྣང་བ་ཡིན་པས་ན་དེ་དག་ནི་ཡིན་ནོ། །རང་རིག་པ་ལ་ནི་ཐལ་བ་འདི་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་རྣམ་པ་དང་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་བསྟན་བཅོས མཛད་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་བསྩལ་བ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་གསལ་བ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་དོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རྗེས་མྱོང་བར། འགྱུར་ བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཡང་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དྲན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་རང་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཤེས་པ་གང་གིས་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེ་ལ་ཡང་ཤེས་པ་ལ་དྲན་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ ན་ངའི་ཤེས་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་དྲན་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若对境识与彼识同时生起，则了知显现为对境及相似的识显现，此种种显现性的诤论过失难以排除，难以回答。如是：
对境与对境意二者，虽随体验次第生起，若承许对境识与识次第生起，则二显现不应无间断，而应了知为间断。然实非如是，如是青等，了知一相而成，唯了知一不混对境识的体验，而非各别了知青显现体验的体验，彼境者对境识显现为他体验，由何证成对境识由他识体验性？
即便由他识体验，也必定如前所说由显现等而体验，或同时或次第由显现为对境，或由显现为彼识，故彼等是。于自证则无此过失，因为对境识生为明了自性故，对境相与体验相成一性。
如是，首先论师自身成立而给予证成。现在阿阇黎以"由他识明了"等建立教典。若如是由他识后续体验以青等为境的识，则于识之识亦无彼忆念，因为彼无自身体验故。如是，于承许由某识体验识者，亦见生起对识的忆念，如说"我的识成为识"。非体验者非忆念。

།གང་གིས་དེ་ནི་མྱོང་བ་བཞིན། །གལ་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པར་འདོད་ན་གང་གིས་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན། དེ་ ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་དེ་ཡིན་ན། ཤེས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་ཕྱོགས་སྔ་མ་དེ་ལ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཐ་མ་ལ་ཡང་དྲན་པ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཐུག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལྟར་ན་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བ་མེད་པའི་སྐྱོན་སློབ་དཔོན་གྱིས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རེ་ཞིག་གཞན་ནས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་ལ་འདྲི་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།དོན་གྱི་ཤེས་ པ་ལ་སྐྱེས་པ་ན་དེའི་ཤེས་པ་དང་ཡང་དེའི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ལྟར་ན་བརྒྱུད་པས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་རིག་ཕྲེང་བ་གང་ཡིན་པ་འདིའི་ན་ཤེས་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྲེང་བའི་རྗེས་སུ་འཇུག་ཅན།རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པར་འདི་བྱ་བ་གཞན་མེད་པ་ ཅན་གང་གིས་སྐྱེད།རེ་ཞིག་དོན་མ་ཡིན་ཏེ། རྩ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བའམ་དབང་པོ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འདིའི་སྐྱེ་བ་དེ་གང་ལས་ཡིན་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་སྔ་བློས་ཡིན་བློ་སྔ་མ་སྔ་མ་གང་ཡིན་པས་རང་ཉིད་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བློ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་དེ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཡུལ་གཞན་ ལ་ནི་འཕོ་མི་འགྱུར།།དོན་གཅིག་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཞན་དང་གཞན་ནི་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པའི་བར་དུ་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན། ཡུལ་གཞན་ལ་ཤེས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་བ་སྐྱེད་བྱེད་ལས་གཞན་མིན། །འོན་ཀྱང་དེ་ ལྟར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་ཉེ་བ་སྟེ་ཉེ་བ་ཉིད་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་འདས་མ་ཐག་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པས། རྒྱུ་གཅིག་ལ་གནས་པ་ཉིད་བཤད་དོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་ཉེ་ བར་ལེན་པའི་ངོ་བོར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་བློ་དེ་དག་གཟུང་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་ཕྱི་མས་ཇི་ལྟར་གཞན་ནི་ཡུལ་གཞན་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།།བློ་སྔ་མ་དེ་ཉིད་ཐག་ཉེ་བ་བློ་ཕྱི་མས་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྒྱུད་པས་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བར་མི་འགྱུར་རོ།

如何体验彼？若承许非由自身体验其自性，则由何体验识之识？虽然如是，若由他者，则识之识亦由他识体验。对此前说，于最后识之识亦见有忆念，如是由他识体验则成无穷。
如是，阿阇黎所说由忆念门中无转趣他境之过失，为显示从他处以他相无转趣他境故，以"知觉"等问他。对境识生起时，如其识及其识之识，如是由相续，则由诸识体验，此知觉串何者，具随行识体验串，无间断此无他作用者由何生？
首先非对境，因为是根本识的境故。亦非显现或根，因为近取对境识故。亦非无因，因为一切时一切自性生一切故。应说此生从何？
虽然如是，若由前心，即由前前心生起执取自身的后后心，若如是则：不转趣他境。如是唯一对境的识者相续轮回，则全不趣入他境之识。为何？
非异于所取生因。然而将解释：正因如是是生因故，是所取相。因此，成为所取相之近，即近性是生因，此说示刚过去，说明住于一因。
如是，彼等作为近取自性的生因心，无所取则后识如何执取他即他境？即由后心执取彼前心近性，故不由相续转趣他境。

།དེ་ལྟར་ན་བློ་སྔ་མ་དེ་བདག་ལ་ཤེས་པ་ བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ལ་ངེས་པར་གནས་པ།བདག་ཉིད་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པའི་བློ་ནང་ཡན་ལག་རང་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་ནང་གི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ། དེ་བདག་ལ་ཕྱི་ཡན་ལག་གཞན་གང་གིས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ གིས་གགས་ནི་བྱེད་པར་འགྱུར།གང་གིས་ནི་དེ་མ་གཏོགས་པར་ཤེས་པ་ཕྱི་མས་ཡུལ་འཛིན་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་དོན་ནི་ཉེ་བས་ཀྱང་དེ་ལ་གགས་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ནང་གི་ ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་བློ་དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཉེ་བ་ལ་ཡང་གགས་བྱེད་ནུས་པ་མེད་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཕྱི་མའི་ཡན་ལག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་ཕྱི་རོལ་དོན་ཉེ་བས་ཀྱང་དེ་ལ་བློ་དེ་འདྲ་བ་གགས་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། གཞན་དུ་དོན་ནི་ཉེ་བ་ན། ཉེ་བར་གྱུར་པ་ན་ སྐྱེས་བུ་འགས་བདག་བློ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་དོན་བློ་དང་བློ་གཅིག་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འགོག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་བློའི་དོན་གགས་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། སྲིད་པར་རྒྱུ་བ་ཅན་ལྔ་ལ་དོན་ཉེ་བ་ཅན་གནས་སྐབས་འགའ། ཡོད་མིན། གང་གིས་ན་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ གགས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་གིས་བློ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར།དེའི་ཕྱིར་བློ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། བློའི་དྲན་པ་ཅན་ཡང་རྩ་ནས་བཏོན་པ་དང་། རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་གྱུར་པའོ། །འང་གི་སྒྲས་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འགའ་ཞིག་མ་ཡིན་ གྱི་བློ་དེའི་དྲན་པ་ཡང་རྒྱུན་ཆད་པ་སྟེ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་འདོད་པ་མཛེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱས་པ་ཡིན་ནོ། །མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་དོན་ཉེ་བ་ན་ཡོད་པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བ་ནི་བླ་སྟེ། འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་ རྟོག་རྣམས།འབད་རྩོལ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན། གང་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་རེག་པ་མེད་པའམ། ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་རྣམས་ལ་དོན་ནི་ཉེ་བ་མེད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་བརྒྱུད་པ་ཡིན་པ་དེ། སྐྱེད་པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ ན་འཕོ་བར་བྱེད་པའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་འཛིན་པ་ལས་གཞན་དུ་འཕོ་བའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འཕོ་བའི་རྒྱུ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར། རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་བརྒྱུད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དོན་གཞན་ཞིག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དཔྱོད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ལ་དཔྱོད་པ་རྒྱུན་ཆད་འགྱུར་ཏེ་དོན་ལ་དཔྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏམ་དེར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

如是，前心决定住于生起于自我之识的自性中，住于自身生识自性的心作为内支分，生起执取自身的识作为内支分，则由何外支分即色等某境而作障碍？除彼外，后识如何能执取境？如是由无转趣他境而建立教典。
外境虽近亦不能于彼作障碍，即于成为内支分的彼心，外境虽近亦无障碍能力，因为是后支分故，已如是说明。
复次，若由外境近亦于彼如是心作障碍时，于他处境近时，某补特伽罗不能体验自心。如是则遮遣对境识与一识体验。当心为境作障碍时，于五趣轮回者无有某时近境住，因为无有某时作障碍故，某者能体验心。
因此，由无任何心体验之因故，具心忆念者亦成根除及无因。"亦"字表示不仅无某体验，彼心忆念亦断即无。如是承许为美者是讥讽。
眼等诸识由于有境近时有障碍故，转趣他境则可；诸分别过去等，具勤勉性，于彼等或无触外境，或无待近者，无近境，即分别识相续者，于生起无有障碍，如是由无转趣之境故，除执取识外无有转趣因。
由无转趣因故，恒时分别识之识相续者，如是于他义生起观察分别，即于义观察断绝，亦不成有少许所谓观察义之言说，此为语义。

།གལ་ཏེ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཐ་མར་བདག་ལ་སྟེ་བདག་གི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་རིམ་ གྱིས་ཟད་པར་འགྱུར་བས།འདིའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཟད་པར་འགྱུར་བས་རང་གི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་ཡུལ་གཞན་ལ་ནི་འཕོ་བ་ཡིན་ན། ཡུལ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། སྔོན་བློའི་ནུས་པ་ཟད་ཡིན་ན། །གང་ལས་དོན་བློ་དེའི་དེ་ ཉིད་ཡིན།ཡུལ་གཅིག་ལས་སྐྱེད་པའི་ཤེས་པ་བརྒྱུད་པ་ཡིན་ན། ཤེས་པ་ཐ་མའི་ནུས་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་གཞན་ལ་དོན་མཐོང་བ་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར། སྔོན་བློ་མེད་པར་བློ་མ་ཡིན། །བློ་སྔ་མ་ནུས་པ་ཅན་མེད་པ་བློ་ཕྱི་མ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །རང་ཉིད་ཀྱང་གང་ལས་ཤེས། གཞན་ལ་ཆགས་པས་ནུས་བྲལ་བའི། །ཤེས་པ་ཡུལ་གཞན་ལ་སོགས་པས་ཤེས་པ་སྔ་མ་ནུས་པ་མེད་པར་བྱས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ན། ཤེས་པ སྐྱེ་བ་མེད་ཕྱིར་རོ།།རང་གི་ཡུལ་ཉེ་བ་ན་ཡོད་པ་ན་ཡང་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཤེས་པ་སྔ་མ་ལ་ལྟོས་པ་སྔ་ན་ནུས་པ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། ཕྱི་མ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྐྱེ་བ་ཅན་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་མི་འགྱུར་དེ་དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་སྔ་ མའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར།དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་རྣམ་པར་ཆགས་པ་དང་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མའི་དེ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ ལས་ཅིག་ཅར་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་གཞན་ལ་ཆགས་པའམ་ཆགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

若最后生识者于自我即自境的生识能力渐次耗尽，由此生识能力耗尽故，非于自境生识。如是识转趣他境时，于所欲境时：
若前心能力已尽，彼对境识从何成彼性？若是从一境生起的识相续，由最后识能力耗尽故，见他境时全无近取因，如是则成不生，此为语义。
为何如此？因为：无前心则非心。无具能力前心则后心不生。自身亦从何知？由着他失能力，由他境等令前识无能力时，因无识生故。即使自境近在时亦不见识生故。
后识依于前识，若无所谓失去能力的前依，则后无依生起者何不近？如是由随行前识故，是彼果。
若如是，由随行前识的贪著、散乱等故，后者彼为近取因时，阿赖耶识为近取因的同时转识转起者，彼意识于他境有贪或无贪。

།དེ་ལྟར་ན་དེ་ལ་ཆགས་པ་ཡོད་ན་ཡོད་ཡུལ་གཞན་ལ་ཤེས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་ན་འཇུག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ ཕྱིར།ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཅིག་ཅར་རིགས་མི་མཐུན་སྐྱེ་ན། ཅིག་ཅར་ ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ལས་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་པ་ན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཤོས་ནི་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་སེམས་གཅིག་གིས་ ཡུལ་གཞན་ལ་ཆགས་པ་ནུས་པ་དང་བྲལ་བ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་པར་བྱས་པ་ཡིན།དེ་ལྟར་ན་ནུས་པ་མེད་པར་བྱས་པ་ཅན་ཀུན་གཞི་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་དུ་འབྱུང་བ་མེད། ཡུལ་གཞན་དུ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པར་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནུས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་སྔ་མ་ནི་ཕྱི་མའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལྟ་མིན་ན་ཡིད་འཇུག་།ཤེས་པ་སྔ་མ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ མཚུངས་པ་སྟེ་ནུས་པ་ཡིན་ནོ།།ཡིད་གཞན་ལ་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་ལ་ལྟོས་མི་འགྱུར། གཞན་ལ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པས་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ནུས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སེམས་ནུས་པ་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་པ་དེའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཅིག་ཅར་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་གྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ནི་རིམ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་། ཡིད་ཤེས་རིམ་བཞིན་སྐྱེ་བ་ཡང་། །ལྟོས་པས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན། །ཤེས་པ་སྔ་མ་སྔ་མས་ནུས་ པ་མེད་པ་ཡིན་པ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་དག་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བར་བསྟན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་ཀྱིར་རྒྱུར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཤེས་པ་རེ་རེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་བློ་སྔ་མ་སྔ་མ་རེ་རེ་ལྟོས་པ་མེད་ པར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་རེ་རེ་སྐྱེད་པའི་སོ་སོར་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཚེ་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བློ་གཅིག་སྔ་མ་སྔ་མ་སོ་སོར་ངེས་པ་ལས་བློ་གཅིག་པོ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

如是，若于彼有贪则有，识趣入他境则不趣入，因此，阿赖耶识非近取因，然唯是意识，因随其行与返故。
对此无彼过失，如是若同时生异类，当许从阿赖耶识近取因同时生异类诸识时，阿赖耶识与另一者互为因果事物，如是，由一极明显心于他境贪著失能力的转识，令阿赖耶识自身于生起异识无能力。
如是，具无能力的阿赖耶不生异识，不转起具执取他境自性的眼识等。如是，非无能力的前识是后识之因。若非因时，若非如是则意转。前识转起者即相应，即是能力。
意于他生后识不成所待，即使由他贪等无能力，亦不成无能力。由待有能力心故，如眼识等缘亦同时生起，而意识则不然。然而诸意识则次第生起。
此复：意识次第生起，由所待极成就。由前前识无能力，无所待后后次第生起，如是显示。如是，虽识唯一成因，然识亦一一生起。
若非如是，若前前生识心一一无所待而后后生起，则不成一一生起决定。尔时，一切分别心同时生起，然非如是，故由一心前前各别决定生一心后者决定。

།གང་གི་ ཚེ་ཡིད་གཅིག་པོ་རྟག་པ་རྡུལ་ཕྲན་ཡིན་པར་སེམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་གལ་ཏེ་ཡིད་ནི་དེ་གཅིག་ཉིད་ཕྱིར།རྒྱུའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པ་སྟེ། དབང་པོ་ལས་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དབང་པོ་གཞན་ལ་མི་རྟེན་པར་དེའི་ཕྱིར་བློ་རེ་རེ་སྐྱེ་བར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ ལྟར་ན་གཞན་དབང་པོ་གཅིག་ལ་ཆགས་པ་ཡིད་གཞན་མི་རྟེན་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་མི་རྟེན་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར།ཅིག་ཅར་ཤེས་པ་གཞན་མི་སྐྱེ། །ཁས་ལེན་པས་བློ་གཅིག་པོ་སྔ་མའི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་ལས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལ་ལར་ཅིག་ཅར་འབྱུང་ཕྱིར་རོ། །ལ་ལར་ནི་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ཉེ་བ་ན་ཅིག་ཅར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་སྐྱེ་བ་མཐོང་ཕྱིར་སྔ་མ་ཡང་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་འཇུག་པ་མཚུངས་ན། མཚུངས་ཉིད་ཕྱིར། གང་གི་ཚེ་ཡུལ་ཤིན ཏུ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་ཐག་ཉེ་བ་ན་ཡོད་པ་དེའི་སྒོ་ནས་སམ།སྐྱེས་བུ་བདག་ཉིད་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡུལ་གཞན་མཐོང་བར་མི་འདོད་ན། གང་གིས་ན་དེ་ཀུན་ནས་སློང་བའི་འབད་རྩོལ་ལས་དབང་པོ་གཞན་ལ་ཡིད་རྟེན་པར་འགྱུར། དེ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་དང་ཡུལ་དག་ལ་མཚུངས་ པ་ཡོད་ན་དབང་པོ་གཅིག་ལ་མཚུངས་པ་སྟེ།བྱེ་བྲག་མེད་པར་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་འདི་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་ནི་གཞན། ཡུལ་གཞན་མི་རྟོགས་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་ན། དམིགས་པར་ཡང་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ རྣམས་ལ་ཡིད་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་འབྲས་བུ་དེ་དག་ཅིག་ཅར་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གང་ལ་ཡིད་དབང་པོ་དང་འབྲེལ་པར་གྱུར་པ་དེ་ལ་དབང་པོ་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེས་བྱས་པའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རིམ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བར་རྟོགས་ པར་འགྱུར་བ་གང་གི་ཚེ་བདག་དང་ལྷན་ཅིག་འབའ་ཞིག་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་བདག་ཉིད་དང་ནི་ལྡན་ཙམ་ལས།སྐྱེས་རྣམས་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །བདག་དང་ཡིད་ལྡན་པ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བ་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།དེ་ལ་ཡིད་ཀྱི་གོ་རིམས་ཀྱི་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གཅིག་ལས་བྱ་བ་གཅིག་ཡིན་ནའང་། །བྱེད་པ་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་བྱ་བ་གཅིག་ཉིད་བྱེད་དོ།

当认为意唯一是常微尘时，若由意唯一故，因此异于彼，与根相应时，由不依他根故，决定一一生心。
若如是，由他着一根意不依根，不依他根差别因故，不同时生异识。承许非由一心前能力各别决定者，此理不然。何故？由于某处同时生故。
于某处如自性近境时，亦见同时生眼识故，前者亦已极成。由此亦转起相应，由相应故，当境极不明显近在时，或某补特伽罗自身某时不欲见他境，由何彼一切发起勤勉故意依他根？
如是，于补特伽罗与境有相应时，于一根相应即无差别转起时，由相应故成此位，一切即他，不知不见他境时，然亦成见故。
于诸识某时亦无待意，如是彼等果成同时性。于何处意与根相应，于彼由无依他根故，了知其所作眼识等次第生起，当唯与我相应时，仅由自性具足，诸生同时生起。仅由具我与意，一切具生起自性之诸识皆同时生起，此为语义。
由于此中全无意次第因故。虽然如是，即使一作一事，亦由一作者作一事。

།ཡིད་ཀྱང་བྱེད་པ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བློའི་ངོ་བོའི་བྱ་བ་གཅིག་ཉིད་ བྱེད་ཀྱི་གཅིག་བདག་དང་ཡིད་དང་ལྡན་པ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློ་རྣམས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་བྱེད་པ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་རྣམ་པར་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡང་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། ཅིག་ཅར་མར་མེ་དུ་མས་མཐོང་། །ཅིའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ དུ་མས་མཐོང་བ་དུ་མ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་བསྟན་ཏོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་ལྟ་བ་པོ་དུ་མའི་དབང་གིས་མར་མེའི་ཤེས་པ་དུ་མ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ཡིད་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་བདག་ཉིད་བག་ཆགས་ཡོངས་ སུ་སྨིན་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ཅིག་ཅར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་གང་གི་ཚེ་ཡིད་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ ཅི་སྟེ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་མ་ཡིན། གལ་ཏེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ན་དེའི་རང་བཞིན་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅིག་ཅར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རིམ་གྱིས་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ སྐྱེད་པ་ལ་ནུས་མེད་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕྱིས་ཀྱང་བྱེ་བྲག་མེད་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྔར་བྱེད་པ་པོའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པར་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཤད་མ་ཐག་པ་དེས་ལུས་སྐྱེས་བུ་བཤད་པ་ཡིན། ལུས་ལས་བློ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སེམས་གང་ཡིན་དེའི་ གལ་ཏེ་ལུས་གཅིག་པོ་དེ་སྔར་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ན།ཕྱིས་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེས་བུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བས་ལན་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་འདུ་བྱེད་ལས་ངེས་ཡིན་ཤེས་ལས་སྐྱེས་པའི་རྒྱུ་འདུ་བྱེད་པ་དེ་ལས་བློ་རེ་རེས་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་འདི་ལྟར་ཡང་འདུ་བྱེད་དེ་དག་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡོད་ན་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་འདུ་བྱེད་ཉེ་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཕྱིས་གང་ལས་འོངས་པ་ཡིན་ཞིང་དེའི་ཚེ་སྐྱེད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གལ་ཏེ་བློ་ཡིན་ན། བློ་ལས་འདུ་བྱེད་ཡིན་ཞིང་དེ་ལས་བློ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། བློའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཁོ་བོ་ཅག་འདུ་བྱེད་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །དེ་ལས་བློ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་བློ་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད་པར་འགྱུར་རོ།

意亦是一作者，作心性一事，非生仅由具我与意而生起自性诸心。若由是一作者故，许其所决定亦唯一时，同时多灯见。何故显示多人见多成办之决定？
若谓由多观者力成办多灯识，则意非能决定，然诸识决定具足习气圆熟差别自性。如是由非同时生识故，不应比量，如是无关联。
然当意不生后识时，为是不生自性耶？抑或非是？若是能生自性者，则仅由其自性所生自性同时转。若非能生自性时，则于次第生识亦无能力。
何故？由后亦无差别故。由常性故，先非作者自性无差别故。如前所说，说身补特伽罗，若思由身生心，若彼一身先非能生，后亦不成能生，由无差别故。如是补特伽罗亦已说答。
若谓由行决定，由识所生因行彼，由一一心各别决定。如是若彼等行住于自性，则一切具生起自性之识同时转起。若行近时，尔时彼行后从何来而尔时生起？
虽然如是，若是心，则由心是行，由彼生心。若许，我等许心习气差别即是行。由从彼生心故，许由心生。

།དེ་བས་ན་དེ སྐད་དུ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བློ་སྔོན་མེད་པར་བློ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན།བློ་སྔ་མ་ནི་བློ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོར་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བློ་ནི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཉམས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན་བློ་སྔ་མ་ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་གཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོ་ཙམ་ཡིན་པ་ནི་བླ་སྟེ་གཞན་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ། གཟུང་བ་སྐྱེད་བྱེད་ལས་གཞན་མིན། །གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་གཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་བྱེད་གཟུང་མཚན་ཉིད་མིན་ཏེ། སྣང་བ་གཟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་གཟུང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་གཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཆ་མེད་ཅན་ ལ་ཡང་ཕྲ་སོགས་མེད།།སྣང་བའི་ཡན་ལག་ཕྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཆོད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡན་ལག་ཁྱད་པར་བྱེ་བྲག་ཅན་ཕྲ་བའི་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་ཆ་མེད་ཅན་ལ་ཡང་ཕྲ་སོགས་མེད། འཛིན་པའི་ ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིང་པོར་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡན་ལག་མེད་པ་ལ་ཕྲ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་གང་ལས་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གཟུང་བའི་ནུས་པ་ཉམས་འགྱུར་གྱི། །འདི་བསྐྱེད་ བདག་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན།།ཤེས་པ་དེའི་ནུས་པ་ནི་གཉིས་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་དང་། ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པའོ། །དེ་བས་ན་ཤེས་པའི་གཟུང་བའི་ནུས་པ་ཉམས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ ཉིད་ཉམས་པ་ཡིན་ན།དེས་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ཡང་ཤེས་པའི་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་གལ་ཏེ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཟུང་ བ་ཉིད་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་ན་ཇི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་གང་གིས་གཟུགས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན།གཟུང་བ་ཉིད་ལ་སྐྱེད་བྱེད་ནི། །གཞན་མིན་དེས་ན་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་བློ་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ དོ་མ་ཡིན་ན་སྐྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མིན་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

因此，如是所说即是所许，如是无前心则非心，此已成立。前心于生后心无能力时，以近取性而有。因此，心非心生能力衰损，如是前心为另一所取。
虽然如是，若谓仅是近取性可尔，然非成他所取，对此，所取非异于能生所取。所取相事执取相能生即是所取性。
若谓生识非所取相，显现非所取，若非是能生所取，则成能生所取相即是所取性。无分者亦无细等。由显现支分细等差别故，由远住故，由极近故，支分差别细分非成所取性，即无分者亦无细等。
由是执取近取自性故，具无远住之识自性无支分者无细等，如是由何非所取相？虽然如是，所取能力衰损，此生自性非他。彼识能力有二：所取性能力及生识能力。
因此，识之所取能力衰损，而非他生自性近取性门中能生性衰损。因此，若是近取性，然识非所取相，因此趣入他境。
虽然如是，若能生所取相之行相如何亦异于所取性，则如何由自性如是执取，由何色识等是所取相？于所取性能生非他，因此，成所取相之能生心非生为所取性则非能生。若非如是，色等非能生所取相。

།གལ་ཏེ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་བརྒྱུད་པས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དངོས་སུ་མིག་ལ་སོགས་ པའི་བློ་ལ།གཟུགས་སོགས་ཕན་འདོགས་བྱེད་མ་ཡིན། །གཟུང་བའི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ལས་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་བསྐལ་པ་མ་ཡིན་པ། ལས་འདིའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི། དེ་དངོས་ངེས་པར་གཞན་ཅི་ཡིན། །གཟུང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ ཡིན་ན་ཡང་གང་གིས་ན་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བའི་རང་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་མི་འགྱུར།བློ་ལའང་བློ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པ་ལ་དངོས་སུ་ཕན་འདོགས་པ་ཡིན་པ་ཉིད། དེ་ཡོད་དེ་ལྟར་ན་དེ་ཙམ་གྱི་བློ་དེ་ཡང་དེ་ཉིད་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་རྣམ་པར་གནས་པ་གཟུགས་ལ་ སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཡུལ་གྱིས་བསྐལ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དང་མིག་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བ་ན་ཡོད་པའི་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་གཞན་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡུལ་ན་མི་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། མིག་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ རོ།།འོན་ཀྱང་སེམས་དེ་ཉིད་ནི་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན། འདི་ལྟ་སྟེ་འཛིན་པའི་ཉེ་བར་ལེན་དང་མྱོང་བ་དེ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ངར་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་གཉིས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་བློ་ཤེས་བྱའི་གཟུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱི་ཤེས་པ་ཡང་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ཡང་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དེ་གཉིས་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་བློའི་བདག་ཉིད དུ་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་དེ་བློ་གཞན་གྱིས་འཛིན་ན། གཞན་གྱི་སེམས་ཅིའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མི་མྱོང་ཞེས་འདྲི་བར་བྱེད་པ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱེད་པ་གཞན་གྱི་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོ་ ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ།།གཞན་གྱི་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་འཛིན་པའི་ཤེས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་གནས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ ཀྱང་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཉིད་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་འདི་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

若不生为所取相时，则不成间接利益，直接于眼等识，色等非能作利益，非所取。因此，由所取相境等非隔绝，此之色等，彼事决定何为他？
若决定为所取性，由何不生如是自境识？于识亦直接利益生后识，彼有如是，则彼量之识亦即彼决定住为所取性，如色等无境隔绝等，及眼等近住所取相不待他，由非有身故，由不住境故，由眼等近合故。
然彼心即是所取相，此即执取近取与经验彼量。我执识之近取与心性，此二者。如是心非所知所取，由他识亦成所取相故。亦非唯近取因性，由根亦成所取相事故。因此彼二无错乱。
彼亦有于心性，如是是所取相。若非如是，彼为他识所取时，问何故不经验他心，必由是他性故。由非彼近取性等故，应如是说。
彼他性亦观察时，住为非执取识近取性，于他则不然。若谓由自性法等故，自性亦摄于近取性。因此此决定为所取性。

།གལ་ཏེ་ཕྲ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང་ཉེ་བར་ལེན་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་གཉི་ག་གཟུང་བར་མི་འགྱུར་ན། འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གཟུགས་སོགས་དང་ནི་སེམས་དེ་ལྟར། །མ་དག་བློ་ཅན་ལ་ཡིན་གྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚུ་རོལ་མཐོང བ་ལ་བརྟེན་ནས་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་དཔྱོད་པ་འདི་བྱས་པ་ཡིན་གྱི།རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་དག་གི་ཡང་། རྟོག་པ་བསམ་མི་ཁྱབ། ཕྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཐོང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་གཟུང་བའི་མཚན་ ཉིད་ནི་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གཟུང་བའམ་འཛིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་། ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་ངོ་བོ་ཡིས། །གཟུང་བ་སྟེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ། གཟུང་མེད་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་སོགས་ བློ་ལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་འདིའི་སྣང་བའི་གནས་སྐབས་ན། གཟུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་སྔར་མེད་གང་དེ་འདྲ་དེ་ཕྱིས་སྐྱེས་པ་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡིན། གང་གིས་ན་གཟུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། མ་ཡིན་ པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ།།དེའི་ཕྱིར་སེམས་གཞན་གྱིས་རང་བློ་འཛིན་ཡོད་ན། རང་གི་བློ་ལ་འཛིན་པ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་འདི་ལྟར་ཁས་བླངས་ནས། དེ་མ་ཐག་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་གཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་ པ།དེའི་ཕྱིར་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉེ་བར་མ་གཏོགས་པ་དོན་གཞན་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་མིན་ཏེ། མཐོང་བ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །གལ་ཏེ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོ་ ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པའི་ནུས་པ་སྟེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ནུས་པ་གཞན་ཡིན་ཞིང་གཞན་པ་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་ཡང་གཞན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ནུས་པ་གཅིག་གིས་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་བྱེད་ ན་གཟུང་བའི་ནུས་པའི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མེད་པར་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན།ནུས་པ་གཅིག་དང་ལྡན་པའམ། །ནུས་པ་དུ་མ་དང་ལྡན་པ་ལས་འགའ་ཞིག་འབྲས་བུ་གཅིག་དང་དུ་མ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若细等色等非所取相，且非成近取，他心亦非时，瑜伽师二者皆不应成所取，然实成故，所取相有错乱耶？对此无彼过失，如是：色等及彼心，唯于不净慧者。
依此岸见而作此所取相观察，非于瑜伽师，彼瑜伽师等，分别不可思议。细等见不可思议。彼等于诸事所取相是有差别性，如是依彼无所取或能取安立。
复次，由极微等自性，所取即色等某时，成无所取。色等于识彼等一切非有，由非有身故。因此，此显现位时，先无非所取性因，后生者亦何？由何成非所取性，意为非彼性。
是故，若他心执自识，则于自识无有执取。如是亦如是许已，彼等无间心之因性心即是所取性故为所取性。
因此，除所取相外，不依他义及色等，无见如是无趣入他境，此为结语。若说所取相成近取自性者非理，如是识差别能力，近取能力是他，他性能力亦他，如是，云何由一近取能力相应时，无所取能力相应而成所取性耶？
具一能力或具多能力，非无一果或多果。

།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ནུས་པ་དུ་མ་གཅིག་མེད་པ་ན་ཡང་ནུས་པ་དུ་མ་ མེད་ན།ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་འབྲས་བུ་དུ་མ་བྱེད། ཅི་ནུས་པ་དུ་མ་གཅིག་མེད་ན་ཡང་། དངོས་པོ་ཐ་དད་པ། འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་ཅེས་སྔར་བསྟན་ཞིང་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་གཅིག་ལས་དུ་མ་མི་འགྱུར། །དངོས་པོ་གཅིག་ལས་འབྲས་བུ་དུ་མ་ འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དུ་མ་ནི་རྒྱུ་དུ་མ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་གི་སྡེ་པའི་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ནི་ཡིན་ན། གཅིག་ལས་གཅིག་ནི་ཅིར་མི་རུང་། །འོན་ཀྱང་། ཚོགས་པ་དག་ལས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་། །ཚོགས་པ་གཅིག་ལས་ཚོགས་པ་ཅིག་ཤོས་འབྱུང་ བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་གཅིག་དུ་མའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐབས་གཞན་དུ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ཇི་ལྟར་ན་འགལ་བར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་དགོངས་པ་གཞན་གྱིས་དེ་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ ན་གཅིག་དུ་མ་བྱེད་པ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དུ་མར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ།།འོན་ཀྱང་ཚོགས་པ་དག་ནི་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་ཉེ་བར་གནས་པ་དག་ནི། དེ་འདྲ་བར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་འགྱུར་བ་ཡང་། ཉེ་བར་ སྦྱོར་བ་ཐ་དད་པས་འབྲས་བུ་དུ་མ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་གཅིག་དུ་མ་བྱེད་པར་བཤད་པ་ཡིན་གྱི།གཅིག་པོ་དེ་ནི་བྱེད་པ་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་གཅིག་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་རིགས་མཐུན་པའི་གཟུགས་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པ་དེ་ལ་རོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོགས་པ་གཅིག་ཡིན་ནོ།།ཚོགས་པ་གཅིག་པོ་འདི་ལ་གནས་པ་དམིགས་པའི་ངོ་བོར་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་མིག་ལ་སོགས་ པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་ལ་གནས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་ཚོགས་པ་གཉིས་པོ་དག་ནི་དུ་མའི་རྒྱུའི་གཟུགས་དུ་མ་ཉིད་བྱེད་པར་བརྗོད་ཀྱི། དེ་ཉིད་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ།།གལ་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ཤེས་པ་དྲན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འདི་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

若问何者？多能力一不存时亦无多能力，则自性生多果。若多能力一不存时，事物差别，生一果，如前已说。
虽然如是，若一不生多，一事不生多果。若问何者？多从多因，此为自部宗。若如是，一何不生一？然而，从诸聚生一切，从一聚生另一聚，此为语义。
若如是一为多生因，如他处所说，云何不相违？彼非相违，由以他意趣如是说故。如是说一作多者，即是多性之能生性。
然诸聚于生自果近住者，如是成一事，亦由差别相应于多果相应故，说一作多。彼一是作者自性故，如一色由近取性门，于一刹那生同类色，其中味等是俱生缘，此为一聚。
住于此一聚，以所缘性相应生识，其中识是近取因，眼等是俱生缘等，为其他。彼住于彼如是。如是二聚说为多因之多色性作者，非彼一能生，如是无相违。
因此，如能生执取相是所取性。若由近取门成能生成所取性时，则能生忆念之识亦成此所取性。

།དེ་ལྟར་ན་རྟག་ཏུ་ཤེས་པ་གཞན་ དང་གཞན་སྐྱེད་པས་འདི་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་དྲན་པ་ལས་ཡང་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས། མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ནི་ཤེས་པ་སྔ་མ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས། དེའི་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ གཟུང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་འོངས་པ་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་འཇུག་པས་ཡུལ་གཞན་དུ་འཕོ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་དྲན་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པར་གྱུར་པའི་ཤེས་པའམ། གཞན་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་གཟུང་བ་ཉིད་ དུ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་སྟོབས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་ལས་འཕོ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།མངོན་སུམ་ལ་ནི་ཡུལ་གྱི་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་འདི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཡུལ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་རང་གི་ནུས་པ་ལ་ངེས་པ་ ཡིན་ནོ།།དྲན་པ་ནི་བག་ཆགས་སད་པ་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་བློ་གཞན་དོན་དང་ནི། །རྣམ་ཤེས་སྔ་མ་འཛིན་འགྱུར་ན། །གཞན་ནི་ཤེས་པ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཕྱི་མ་སྟེ། དོན་གང་ལ་འཕོ་བར་ འདོད་པའི་དོན་དེ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འདས་པ་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དེས་ན་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བ་མེད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཞེ་ན། སེམས་གཅིག་ལ་རིམ་བཞིན་མཐོང་བ་ཅན་ཏེ། རིམ་བཞིན་ དུ་འགྱུར་བའི་བརྗོད་པ་གཉིས་མཐོང་བ་དེ་ཉིད།རྟག་ཏུ་གོ་རིམས་ཅན་མི་འགྱུར། །ཅིག་ཅར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔ་ཕྱིར་སྣང་བ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཨ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། ཡི་གེ་ཨ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་འཛིན་ པར་བྱེད་པ་ཕྱི་མ།ཡི་གེ་ཨི་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡི་གེ་ཨི་དང་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཡོད་པའི་ཡི་གེ་ཨ་སྣང་བ་དེ་ལྟར་ན། བློ་གཅིག་ལ་བརྗོད་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡི་གེ་འཛིན་པ་ལས་གཞན་ དུ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས། ལ་ལར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལ་ལར་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ངེས་པ་མེད་པ་ཅན་གྱིས་ཤེས་པ་དག་གཟུང་ངོ་། །དེས་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ གྱི་ཤེས་པ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་དང་།སྒྲའི་སྣང་བ་སྟེ། སྣང་བ་འདི་གཉིས་ཅིག་ཅར་སྣང་བར་འགྱུར་ན། སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

如是常生异异识，此非趣入他境耶？此非从忆念亦有过失，如是由识之识即经验，成现量是由前识能生性，由彼所取相故决定为所取性，如是由事力而来后识趣入，不成趣入他境。
如是若忆念所成近取之识或他非所取相，由何决定为所取性故，依事力所生而无转趣。于现量安立此境所取相，由彼从境力所生故。境所取相决定于自能力。忆念仅从习气觉醒而生，如是无过失。
虽然如是，若他识执境及前识，他即后识具执识自性，于所欲趣入之境及无间已过前识同时执取，故无趣入他境过失耶？此非理，如是何者？
于一心次第见，即见二次第说，非恒有次第，成同时。何故？由前后显现故。当观察"a"等时，执字母"a"自性之后识，执字母"i"等自性之识中有字母"i"及前识所有字母"a"显现，如是于一识成二说，然亦非有，异于执字母，此为语义。
等字摄取眼识，或现识或他，如是趣入境无定者诸识。故于具执眼识自性之识中，色显现及声显现，此二显现若同时显现，然实不显现。

།གཅིག་ཀྱང་གཉིས་གཉིས་སྣང་བ་ནི། །ཡི་གེ་ཨ་དང་ཡི་གེ་ཨི་ལ་སོགས་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་དང་དེ་བློ་སྣང་ཕྱིར་རོ། །དུས་གཅིག་གི་ཚེ་ཡི་གེ་ཨ་རང་འཛིན་པའི་ངང་ཅན་གྱི། ཤེས་པ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཡི་གེ་ཨིའི་ཤེས་པ་ལ་རང་གི་ཤེས་པ་ཡོད་པར་སྣང་བ་དེ་ལྟར་ན། གཅིག་ལ་གཉིས་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡི་གེ་ཨི་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཡི གེ་རེ་རེ་འཛིན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་སེམས་པ་ཡང་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ལ་ཡང་རིམ་བཞིན་དུ་སྣང་བས། གཉིས་གཉིས་སྣང་བར་འགྱུར་ན་སྣང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཉི་ག་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རང་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ བསལ་ནས།སློབ་དཔོན་གྱིས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ལན་གྱི་གཞུང་འཛུགས་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཡུལ་གཞན་འཕོ་བ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པ་གང་གིས་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ལ་དུས་དྲན་པ་མཐོང་གི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པ་ལ་དྲན་པའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ན་འཕོ་བ་ཡང་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་ཤེས་པ་གང་ལས་འཕོ་བ་དེ་ན་རང་རིག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སློབ་དཔོན་གྱི་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལ་གཞན་གྱི་ལན་དུ་ཤེས་པ་ཐ་མ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དྲན་པ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་པོ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། དྲན་པ་མ་ཡིན་པར་གནས་པ་དེའི་ཕྱིར། ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གནས་པ་ལ་བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་རང་ཉིད ཀྱིས།གལ་ཏེ་ཡུལ་གཞན་འཕོ་བ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་མཛད་དོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གཞན་ལ་འཕོ་བའི་དུས་ན། ཤེས་པ་ཐ་མ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་མིན་ན། དེའི་ཚེ། ཐམས་ཅད་མྱོང་མེད་ཐལ་བར་འགྱུར། །ཤེས་པ་སྔ་མ་སྔ་མར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཐམས་ ཅད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ།ཐ་མའི་ཤེས་པ་གཅིག་པོ་མ་གྲུབ་ན། །ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན། །དཔེར་ན་གཞན་གྱིས་ཤེས་པའམ། །ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཉམས་སུ་ མྱོང་བར་མི་འགྱུར་རོ།

一亦现二二，字母"a"与字母"i"等现为二二。何故？由自及彼识显现故。同时于执字母"a"自性之识中显现，于字母"i"识中显现自识存在，如是于一现二。如是于字母"i"等亦然。有时亦不成执一一字母自性之思维。
如是于色等一亦次第显现，若现二二，然实不显现。是故非二俱执。如是自成立遮遣证成后，为安立阿阇黎证成答辩之论，说"若趣入他境"等。
任何识经验识者，见忆念时而无经验者不应有忆念，故若由他识经验则成无穷，亦不成趣入他境，然亦不见趣入。其中从何识趣入彼成自证。是故非由他识经验，此为阿阇黎说。
对此他答：最后识由他识经验是忆念。彼一非经验及非忆念而住，故亦成趣入他境。如是安住，论师自以"若趣入他境"等作答。
若趣入他境时，最后识非由他识经验，尔时，一切应成无经验。具前前识生起自性一切不成经验性，若最后一识不成就，此为语义。如何等？如由他经验。如由他识或境经验不成经验，如是不成经验。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་བདག་མྱོང་མངོན་སུམ་ཡིན། །གཞན་གྱིས་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ན། །གང་གི་ཚེ་བདག་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཞེས་བརྗོད་པ། དེས་ན་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདག་ ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་གང་ལས་གྲུབ་ན་གང་གིས་དེ་སྐད་བརྗོད།གལ་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེའི་ཚེ་བདག་གམ་གཞན་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་འགྱུར་ན། འདི་ལྟར་དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །མ་གྲུབ་པ་དེ་གཉི་ག་ལ་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར། དམིགས་པ་འདི་ནི་ བདག་ལ་ཡིན་གྱི་གཞན་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དམིགས་པ་ཅན་ཤེས་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ན།དེ་གང་ལས་བདག་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར། གཞན་ཡང་གསལ་བའི་རྒྱུ་མིག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་གསལ་བའི་རྒྱུར་ནི་གྲུབ་མི་འགྱུར། གསལ་བ་ སྟེ།དམིགས་པ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་དེ་ལ་གསལ་བ་སྟེ་དོན་འདོད་པ་ནི་གལ་ཏེ་གསལ་བ་མི་འགྲུབ་ན། ཡུལ་དམིགས་པ་མ་གྲུབ་ན་ཡང་དངོས་པོ་གཟུང་བ། གསལ་བ་ཡིན་པ་དེའི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། འགྲོ་བ་འདི་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ པར་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་རང་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པར་བྱའོ། །ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། སློབ་དཔོན་ལྷ་དབང་བློས་སྦྱར་བ་ལས་མངོན་སུམ་གྱི་ལེའུ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ འགྲེལ་པ།བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་པ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རང་གི་དོན་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་འདིར་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྐབས་སུ་བབ་པ་ལས། དེ་སྔར་བསྟན་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མི་འཆད་དོ། །གོ་རིམས་བཟློག་པའི་དགོས་པ་ནི་སྔར་བསྟན་ ཟིན་ཏོ།།ད་ནི་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལུས་པས་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཚད་མ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས་བཤད་ཟིན་པ་དེ་ལྟར་ན། འདི་ལས་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་རྩོལ་བ་མཛད་དོ། །གཞན་ དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི།།རང་གིས་མཐོང་དོན་གསལ་བྱེད་ཡིན། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བ་ནི་རང་གིས་མཐོང་བའོ། །རང་གིས་མཐོང་བ་ཡང་ཡིན་ལ་དོན་ཡང་ཡིན་པ་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ་ཚིག་གོ། །ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་མཚན་ ཉིད་ཅན་གྱི་ཚིག་ཡིན་པ་ནི་བླ་སྟེ།རང་གིས་མཐོང་བ་སྨོས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། གཞན་ལ་བསྟན་པར་བྱ་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་དོན། བདག་མཐོང་མིན་ཡང་གཞན་དག་གིས། །མཐོང་བ་གཞན་དག་གི་ལུང་ལས་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཅེས་ཁ་ཅིག་ གྲངས་ཅན་ནོ།

虽然如是，若自证是现量，非由他经验，当说自证即是现量时，则由他经验者非现量耶？自证从何成就而如是说？若经验时分别自他，如是彼自不成就。不成就二者皆隐蔽无差别故，此所缘是自非他，此为隐蔽所缘难知，从何成自证？
复次，明了因眼等，彼等不成明了因。明了即所缘不成就。由此于彼明了即欲求义，若明了不成，境所缘不成，然事物所取明了性，尔时一切众生应成明了，由隐蔽无差别故。然实不成，是故应许识是自证性。
此为《量理论释》阿阇黎提婆僧伽所造现量品第三。
《量理论释》卷三十六：比量有二种：自比量及他比量。其中此处论述自比量，彼已先说故不再说。倒序之义已先说。今余他比量当说，故说"于他"等。如《量决定论》已说，此中稍作章释。
他比量者，能显自见义。自见即自所见。既是自见亦是义，能显即言说。虽具三相因说为如是相言说，何须说自见？为显示于他故。因即义。虽非自见，由他见，从他教所知者，有一数论师说为能立。

།སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལ་མ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་། གཞན་ལ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་རྟགས་ཏེ། ལུང་ལས་གྲུབ་པའི་རྟགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེར་སྐྱ་པའིའོ། །དེ་སྤང་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་དེ་ངེས་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བདག་གིས་མཐོང་བའི་ ཚིག་།རང་གིས་མཐོང་བ་སྨོས་སོ། །བསྟན་པར་བྱ་བ་ལུང་ལས་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་གྲུབ་པ་དེ། གལ་ཏེ་ཚད་མས་མ་གྲུབ་ན། །རྟགས་དེ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ལུང་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ལུང་ནི ཚིག་ཡིན་ན།དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ཡི། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་ཚིག་།ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་ཅིང་། །ཅི་སྟེ་ཡང་ལུང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལུང་ལས་གྲུབ་པ་རྟགས་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ལུང་གི་ཡུལ་འདི་ལ་རྗེས་དཔག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའམ། གནོད་པ་ཅན་ མི་འཇུག་སྟེ།དོན་གྲུབ་པ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་། ཚད་མས་གྲུབ་པ་ལ་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་བརྟགས་ཡོངས་སུ་ལེན་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ལས་དུས་ཕྱིས་ཁས་ལེན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཚད་མས་ཡོངས་སུ་ངེས་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། འདིས་ཀྱང་ལུང་གིས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། ལུང་ལ་གནོད་ཕྱིར་གཞན་ལ་ནི། །བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལུང་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྨྲ་བ་ནི། དེ་ཚེ་ལུང་དེ་ཚད་མིན་ཏེ། ཚད་མས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་གྲུབ། ལུང་གྲུབ་ན་རྟགས་མ ལུས་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ལུང་དེ་ལྡན་ལ་གྲུབ་ཅེ་ན། ལུང་ཡང་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཡིན་པས་ན་ལུང་དེའོ། །དེ་ཡང་གང་གིས་ཁས་བླངས་པ་དེ་ནི་ལུང་དེ་ལྡན་ནོ། །ལུང་དེ་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་དེ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་གྲུབ་ན་ཡང་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདི་ལྟར་གང་ གིས་གང་ལུང་ཡིན།།གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་འདིའི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པའི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་གྱུར་པ། །ལུང་དེ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན། །གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། ། ཚད་མས་གནོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་གྱི་ལུང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དང་འགལ་བ་ཁས་བླངས་པ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །གང་ཞིག་ལུང་དང་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་གནས་པས་ལུང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཁས་ལེན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ ལས་གཞན་པ་ཁས་ལེན་ན།།དོར་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དོར་བ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཚད་མིན་ཏེ་མི་འགྱུར་རོ།

虽于能诠不成，为显示于他，所欲说因，即从教成因，此为胜论师说。为破彼故如是说，为明确故说"自见"言。所显非唯从教成就。何故？如是有能立为先之成就，若非量所成，彼因即不成，由唯教不能成就故。
如是教即言说，由事力趣入之比量境，言说不许为量。若教非量，则从教所成非因。如是于教境，比量能立或能破不趣入，由义成就亦不应有能立故，于量所成无能破故。由遍计所取故。从遍计后时许可，如是于量所决定，余量不趣入。此亦非教所成。
如是由教相违故，于他所显能诠教相违故说能立，尔时彼教非量，由量所违故。是故彼成，教成则因余不成。若谓于具教者成，具教即教及彼，彼由谁许即具教。于具彼教者彼成就。
若谓若关系成则应成，如是何者何教？何者与何同此之此，无成立关系之量，由彼无彼故无关系。复次，由量所违之教如何成就？不应成就。量所违者非有思择为先之教，此为义。与彼相违所许，由彼如何成？若与教相违，则住彼者不应由彼教许可。若许余者，由所舍性依于舍故非量。

།ཅི་སྟེ་ཡང་བསྟན་པར་བྱ་བས་ལུང་དང་འགལ་བ་ཁས་ལེན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེས་ལུང་དེ་དོར་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཁས་ལེན་པ་ན་ལུང་དེ་དོར་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། དེ་རྟོགས་ པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པས་ན།དེས་གྲུབ་པ་རྟགས་སུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྟགས་མ་གྲུབ་པས་གོ་བར་བྱ་བ་ལ་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་ཚད་མས་གྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ཡང་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ཅུང་ཞིག་སྟོན་པ་ན་ རང་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་འདི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པས་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། སྟོན་པར་བྱེད་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པའི་ཡན་ལག་འགའ་ཞིག་གིས་འགྱུར་ཞིང་། གང་གིས་རང་ཉིད་ལ་ ངེས་པས་གཞན་ཡང་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གང་གི་ཚེ་ཤེས་པས་ཁོ་བོ་སེམས་པ་མེད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེའི་ཚེ། དེའི་ཚིག་བཞད་གད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རང་ཤེས་གང་ལས་བྱུང་བ། ཚད་མ་གང་ལས་གྲངས་ཅན་གྱི་སེམས་པ་མེད་ པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་སྟེ།ཅི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་མི་སྨྲ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བརྗོད་དོ། །གང་གིས་ན་ལུང་ལས་གཞན་གྱི་མཐོང་བ་རྗོད་པར་བྱེད། དེ་ལྟར་ན་རང་དང་གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ཉིད་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཁོ་བོས་གཞན་ལ་གྲུབ་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རང་གི་ལུང་ལ་སོགས་པ་ལས་དེ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་རིགས་པ་གཞན་ལ་མ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་གང་གི་གང་ལུང་ ཡིན།།ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རིགས་པ་ནི་ལུང་དང་སྦྱོར་བར་བྱེད་དེ། ཡོངས་བརྟགས་ཡོངས་སུ་ལེན་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ལུང་དེ་རིགས་པས་སམ་གྲགས་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྲང་ན། དེས་ལུང་གང་གིས་སེམས་མེད་པར་གྲུབ་པར་སྟོན་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་རིགས་པས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རིགས་པ་གང་གིས་ལུང་གཟུང་ཡིན། །རིགས་པ་དེ་འདིས་ཀྱང་བསྟན་པར་བྱ་བ་འཛིན་ཅིས་མ་ཡིན། ཅིའི་ཕྱིར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན། གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་སེམས་པ་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཁས་བླངས་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་པོར་འགྱུར་བ། དེ ལྟར་ན་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་བརྗོད་པ་ནུས་པ་མེད་ཅིང་།དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རིགས་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ཉིད་ཚད་མ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེས་གྲུབ་པའི་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་མ་ གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

若所显与教相违而许可时，则舍彼教，如是许可时由舍彼教之因故，非彼了知支分，故彼所成不成为因。是故因不成故，于所知非量。是故彼所立非量所成，此为义。
复次能诠稍有所诠时，当说自知。此如于他所许乐等生等证成无思，能诠由自知支分而成，由自决定亦能示他。若非如是，当说"我非能诠无思"时，彼言成笑谈。故自知从何生？从何量生数论无思之知，何不说能立？何不说彼能立于所显？由何从教说他见？如是自他所许即是能立性。
若谓我不许由他所成之生等证成乐等无思。则云何？从自教等是彼故不说余理。此如前说"何者何教"。理与教相合，由遍计所取故。其中能诠以理或共许摄持彼教耶？彼以何教显示成就无思？若由理，以何理摄持教？彼理何不亦摄所显？何故非能摄持者？
复次彼即许为证成无思之能摄持者，如是说生等为能立则无力且无义。若非理所摄持时，彼即无量故非所摄。是故由彼所成之无思不成就。

།གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་ལས་སྐྱེས་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་སེམས་པ་མེད་པ་ངེས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པ་དེས། རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་གཞན་ལ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་གློ་བུར་དུ་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་གིས་འདི་འདིའི་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་ནས་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་ཅིང་། ནན་ཏན་དུ་བྱས་པ་ལས་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་སྔར་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་གིས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཐ་མལ་པ་སྟེ། ཚུ་རོལ་མཐོང་བར་གྱུར་པའི་སྒྲུབ པ་དང་།དབང་པོ་ལས་བྱུང་སྟེ། ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པ་དང་། མངོན་སུམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་གིས་སྐྱེད་པ་སྒྲུབ་པ་དེ་དག་བསྟན་པར་བྱ་བ་དེ་དོན་ནུས་ཤེས་ལ། འདི་ལས་འདི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཤེས་པ་ལ་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་སྟོན་ པར་མི་བྱེད།ཇི་ལྟར་ཐར་བ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་འདི་ལ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏེ། དཔེར་ན་མ་རིག་པ་དང་སྲེད་པ་དག་དང་། སྐྱེ་བ་འབྲེལ་པ་བསྟན་ཞིང་དེ་དག་གི་གནོད་པ་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ཡང་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །གནོད་པ་བྱ་བ་དང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་འབྲེལ་ པ་གཞན་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་གོམས་པ་དང་། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འབྲེལ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཐར་པ་དངོས་པོའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་མངོན་སུམ་དེ་དང་། དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་བསྟན་པས་གང་གིས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་གྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་མངོན་སུམ་དེ་འདྲ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྟོན་པར་བྱེད་པས་དོན་འདི་ཤེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཁོ་བོ་ལ་དེ་སྐད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དཔྱོད་པར་འགྱུར་བས། སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་འགའ་ཞིག་དང་ལྷན་ཅིག་མངོན་སུམ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འབྲེལ་པ་བསྐལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིས་ཀྱང་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གང་ཡང་འབྲེལ་པ་རྣམ་ཆད་ཅན། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་དང་གི་དོན་ཡིན་ཏེ། གང་དང་དེ་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཆད་པ་ ཅན་ནི།སྤྱིས་ཀྱང་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ཡུལ་མ་ཡིན་པའོ།

若谓由瑜伽所生现量决定无思，不能作余相，应以某种方式显示于他。对此，能诠现量智非骤然生起。云何？由某能立知此是彼之能成已而精进，由精进故成现量。彼先由何能立而为寻常能诠，即凡夫所见之能立及根所生，由精进及现量能立所生彼等能立，于所显义能知，知此从此生之所立与能立之功能，如是何不显示彼？
如于隐蔽解脱此，我等已先说，如已说无明、爱与生之关系，及彼等之能破空性见。非有余所破能破关系，于彼能破空性见修习，及彼自性因果事物关系，如是解脱从事力生。
如是此中亦由显示彼现量及彼能立等所立能立事，由此于所显成就无思之如是现量当有。若非如是，能诠不知此义，然思维"于我如是显示"为先行性，则无思性非所取。虽如是，与某者俱现量彼所立能立事不存在，由关系隔绝故。
若谓由总相亦非知故未显示。若如是时，任何关系断者，"亦"字为"及"义，与彼如是关系断者，由总相亦非行境之义即非境。

།འབྲེལ་པ་བསྐལ་པ་ཅན་གྱི་དོན་དེ་དག་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་། སྒྲུབ་བྱེད་སྤྱོད་པ་ཅུང་ཟད་མེད། །དེ་ལྟར་ན་གཞན་ལ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དགོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཡུལ་དེ་འདྲ་བ་ལ་ གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡང་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་ལུང་འཛིན་པར་འགྱུར་ཞིང་། ལུང་དེས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་བས་ན་གང་གི་ཚེ་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། སྐྱེས་བུའི་ བསམ་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་། སྐྱེས་བུའི་བསམ་པའི་དབང་དག་གིས། །དེ་ཉིད་དེ་ཉིད་མིན་རྣམ་གཞག་།བྱེད་པ་ཡིན་ན་གཏན་ཚིགས་དང་། །དེར་སྣང་བ་དག་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་ ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི།དོན་དམ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གཏན་ཚིགས་དེར་སྣང་མེད་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུའི་བསམ་པ་དེ་ནི་དངོས་རྟེན་མིན་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་དངོས་པོ་ལ་ངེས་པར་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ ཚིགས་སུ་མངོན་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རྟགས་ཡིན་ཞིང་།དེ་ཉིད་རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱིས་ཀྱང་མི་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ན། གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་དང་དེར་སྣང་བ་དག་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ན། གཞན་ཡང་། དོན་ཡོད་ཤེས་ལ་ལྟོས་བཅས་ཡིན། ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་དོན་མེད་པས་ཤེས་པས་ཏེ། ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་མིན། །དཔེར་ན་མེ་ལ་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་དུ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་། །སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟགས་སུ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། དོན དམ་པར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་དངོས་པོའི་བཀོད་པས་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་གཞན་ལ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དང་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡོད་ན་ཡང་། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཡང་ངོ་། ། དངོས་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་སྟེ། །དངོས་པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་འོངས་པའི་རྟོགས་པ་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་མེད་རྟོགས་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

于关系隔绝之义，所立能立行少许亦无。如是为显示于他，不应安立能立，彼于如是境非能了知故。
复次，所显仅由欲取教，彼教成立生等能立，是故当成无思时，由士夫意乐力安立真实性与非真实性。如是若由士夫意乐力安立真实与非真实，则因及似因唯由士夫欲乐增益，非胜义安立相，如是则无因与似因。何故？由士夫意乐非事依故。彼于事无决定趣入故。
所许为因者即是因，彼由余门亦不许，如是由非因故，因与似因非住自性。复次，有义知依待，能立是胜义无义知，即唯由知非能立，如于火遍计烟。虽如是，若无常性及生等因不成，如是胜义中乐等亦是无思。
彼由事安立具功德，应以某相显示于他。彼彼非有，如是若有，具功德义亦由非事关系，即由非事相因亦来解，彼了知无即如了知无功德。何故？由非量故。

།དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་ཚད་མའི སྟོབས་ལས་འཁྲུལ་པ་དང་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དེ་མེད་ན།གང་ལས་འདི་འཁྲུལ་པའམ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་ངེས་པར་འགྱུར། གཞན་ཡང་། རང་བཞིན་དག་གམ་འབྲས་བུའམ། །དངོས་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ། སྣང་བ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཉིད། །སྣང་ བ་སྟེ་དོན་ནོ་མཐོང་བ་མེད་ཉིད་དེ།མི་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ནོ། །རྟགས་འབྲེལ་པ་སྟེ། གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གོ་བར་བྱེད་པ་གཞན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གསུམ་པོ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པ་ ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དངོས་གྲུབ་ཡིན་ན།སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གྲངས་ཅན་རང་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ། གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ནང་དུ་འདུས་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། བསྟན་པར་བྱ་བ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་གཞན་ཏེ། ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ལས་སེམས་པ་ མེད་པ་རྟོགས་པ་ནི།ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ལ། མི་རིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན། འདི་ལྟར་ན་དེས་དེ་དང་དེར་ཐལ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ གཞན་གྱིས་བརྟགས་པ་ཡིས།།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས། ཐལ་བ་གང་ཡིན་པ་འདིས་བརྗོད་པ་གང་གཏན་ཚིགས་ངེས་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱས་ནས་དེས་ན་དོན་འགའ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གཉིས་འབྲེལ་ཕྱིར། གཅིག་མེད་ན་ནི་གཞན་མེད་ཕྱིར་སྐབས་འགའ་ ཞིག་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་དག་།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ལ་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། སྒྲུབ་པར བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།བདག་གིས་མཐོང་བ་སྨོས་པ་བཤད་ནས། དོན་སྨོས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དོན་སྨོས་པས་རྟགས་ཉིད་མིན་པར་སྒྲུབ་དོན་ཏོ། །གང་དག་ཅེ་ན་སྒྲ་དག་དང་། །རྟོག་པས་སྒྲོ་བཏགས་བདག་ཉིད་ཅན། ། ལུང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཏེ། ལུང་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྒྲ་བཏགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི། རྟགས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན ལས་དོན་ནི་སྒྲུབ་ཕྱིར་རོ།།དངོས་པོ་ནི་དངོས་པོ་ལ་རག་ལུས་པ་དེའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་དེའི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྟོག་པ་དང་ལུང་གི་དངོས་པོའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་བྱེད་པ་པོའི་འདོད་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ།

如是若无由量力安立迷乱与非迷乱，从何能决定此为迷乱或非迷乱？复次，自性或果或事物能立性，现相不见性，即义不见性，无不可得之言说转起，如是为三种。因关系即能了知，无余能了知。
若彼三中摄生等时，彼成事，即生等。何故于数论自身不成？应成二者皆成。若非摄入时，由余所显亦余，由三相因了知无思于领解，即不应理。虽如是，若他所许非能立，如是彼说彼彼应成能立，无此过失。如是由他遍计，能立应成所说，决定成立因已，故非成立某义。
云何？由二关系故，由一无则他无故，于某处所立能立法成关系者，若于能立法有关系，则有与彼关系之所立法。若不许所立时，亦非能立法，此为义。
说自见已，以说义为相者，由说义证非因性为义。何者？声及分别增益自性，教分别增益自性，即有教及分别声增益自性者，应知非因。何故？由事成事故。事依于事故，彼即彼能了知。如是分别与教非随顺事，然唯作者欲乐。

།དེ་ལྟར་ན། རྟོག་དང་ལུང་དག་བྱེད་པ་པོའི། ། འདོད་པ་ཙམ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི། དངོས་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་མེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། ལུང་དང་རྟོག་པ་དག་གིས་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་རྣམ་པར་འཁྲུལ་པ ཡིན་ནོ།།དོན་སྨོས་པ་ཡང་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་ཕྱོགས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དོན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་བརྗོད་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བཤད་པར་རིག་པར་བྱའོ།།ཇི་ལྟར་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དངོས་སམ་བརྒྱུད་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་དངོས་སུ་ནི། དོན་ལ་སྟེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། ཕྱོགས་དང་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་ནུས་མེད། ། ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་གམ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚིག་སྟོན་པར་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་གྱིས་དོན་རྟོགས་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ལ། མེ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། སྒྲ་ལས་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེས་ན་དེ་དག ཕྱོགས་དེ་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་དག་ལ་རང་ཉིད་ལས་དངོས་སུ་སྒྲུབ་བྱེད་གནས་པ་ཡོད་མ་ཡིན།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའོ། །གལ་ཏེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བཞེད་པ་ཡིན་ཇི་ལྟར་ན་དེས་དོན་གྲུབ་པ་མ་ཡིན། གང་གི་ སྒྲས་སྒྲོ་བཏགས་པ་རྟགས་མ་ཡིན།དེ་ནི་རྟགས་ཉིད་ཡིན་པར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ལས་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཡན་ལག་གཞན་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་དོན་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་དོན་ལ་ ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གང་གིས་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་དེ་འཆད་པ་པོའི་བསམ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལ། ཚད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་ཐེ་ཚོམ་དག་།སྐྱེ་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མཐོང་ བ་དེ་ལྟར་ན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་དངོས་སུ་སྒྲུབ་བྱེད་མིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་དེའི་ཚེ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་ཀྱང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། འདི་ལྟར་དེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་བརྗོད་པར་འགྱུར་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པ་ཡིས་རྒྱུའི་ཕྱིར། བརྒྱུད་ པ་ཡིས་ཀྱང་ནུས་པ་མེད།དོན་གྲུབ་པ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如是，分别与教唯随作者欲乐，如所说相之事异故。由无如实趣入事因故，教与分别所计为因者皆迷乱。说义已说。
今以"由义成立宗"等破。由说"说三相因是他义比量"故，应知说义宗语非能立。云何非能立？应成直接或间接能立耶？其中且直接于义即所立，宗与因说无能，即宗语或因语无能显示。何故？由事了知事故。由于三相因如烟等了知火等，非从声故，是故彼等宗及因说自身无直接能立安立。
若谓阿阇黎许声生为量，云何非成义？若声增益非因，彼应理为因性。是故由说所立相之无常等声成就无常等故，于余支合亦成无义。由彼于义非量，何故如是？宗语于显说者意为量，如是无过。由彼生疑故，见从宗语于所立义有疑，如是宗语非直接能立。
若能立为显明，则由假说亦成量，如是由彼说所立义，由说所立因故，由间接亦无能，于义成就无能。

།གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་རང་ཉིད་དག་།ནུས་པ་མེད་ཀྱང་བརྒྱུད་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འདོད་པ་དེ། ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ནུས་སྟོན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སློབ་དཔོན་གྱིས་དངོས་སམ་བརྒྱུད་པས་ ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཞེད་པ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་ཅེ་ན།འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། དེ་ཉིད་ལས་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པས། དངོས་སུ་དེ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །བརྒྱུད་ པས་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་གང་ལས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར། གཏན་ཚིགས་དོན་གྱི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས། །ནུས་མེད་དེས་བརྗོད་བསྟན་པ་ཡིན། །ཡན་ལག་དག་གི་ནང་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་བོ་ཅག་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདིས་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནུས་པ་མེད་པ་དེ་བརྗོད་ པ་སྟེ།རྟགས་མ་བརྗོད་པས་ནུས་པ་མེད་པ་དེ་བསྟན་ཞིང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བརྒྱུད་པས་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པ་མེད་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚིག་ཉིད་འཇུག་པ་མེད་པ་དེས་ན་གལ་ཏེ་དེ་ལ་ ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་ལ།ནུས་ཡོད་དེ། གཏན་ཚིགས་ཚིག་ནི་འཇུག་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པར་བསྟན་ཏོ། །དོན་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་ཤེས་འདོད། ཤེས་པར་འདོད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྗོད་ པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་ཤེས་པར་འདོད་པ་སྐབས་ལ་བབ་པའི་རྟེན་གྱིས་འགྱུར།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྟེན་གྱིས་ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

虽因说本身无能，然许由间接能立，由显示三相因能故。若问：阿阇黎是否许宗语由直接或间接为能立而如是说？是许。云何知？由说"由彼生疑故"，说直接彼宗语非能立。由未说间接亦为能立故非是。
此从何？如是，由因义境性，无能说彼显示。支分中所说比量，我等不许为能立。云何？所立义即因之境，即说"显示所立义"之语。此说于能立所立无能，即说因未说无能而显说。如是应知由间接亦非能立。
若无说所立，因语即不转，故若于彼宗语有能，由因语转故，由因故。以"于彼疑"等显不定。于义疑故欲知，显示欲知者寻求说能立，如是由士夫欲知时处依转，由能立时处依成疑，彼若成能立性则应成，然非是，故不定。

།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་ པ་དང་།ཚིག་ནི་འཇུག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། འཇུག་པ་དེ་དག་ནི་ཚོགས་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་ཚོགས་པ་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཅི་སྟེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཁས་ལེན་ན་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁས་ལེན་པའི་ཚིག་ལ་ ཡང་།དེ་མཚུངས་འགའ་ཞིག་གིས་སྒྲ་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན། གཞན་གྱིས་སྒྲ་ནི་བྱས་པ་ཡིན་ལ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལྟར། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚིག་འཇུག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་བྱས་ པ་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ན།དེ་ལྟར་ཐུག་མེད་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་དམ་བཅའ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་དངོས་སམ་བརྒྱུད་པས་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར།ནང་གི་ཡན་ལག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་འགྲུབ་པ་ལ། ནུས་ཉིད་ནི་ཚུལ་གསུམ་དག་ཏུ་སྟེ། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་སོགས་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །ནིའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་དང་། རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བའོ། །དེའི་ཤེས་པ་ལ་ ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།ཚུལ་གསུམ་པའི་དོན་ཉིད་དོན་གྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་དེ་ལ་དྲན་པ་སྐྱེད་པ་ནི། གང་ཡིན་པ་དེ་ཚིག་ཉིད་ལ་གནས་པ། ཚིག་ཉིད་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་རང་ཉིད་ ཀྱི་ནུས་པ་ལས་སམ་ནུས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལས་དེ་གཉི་ག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི།དེ་ལྟར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཇི་སྲིད་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡུལ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་མ་བཤད་པ་དེ་སྲིད་དུ་གཏན་ཚིགས་འཇུག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ ནམ།དེ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་བསྟན་མེད་པར་ནི་གཏན་ཚིགས་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡུལ་བཤད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར། ཡུལ་དག་བཤད་པ་ཉིད་ལས་ནི། །དེའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་གི་ནུས་པ་ཉིད། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འགྲུབ་པ་ལ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་ཇི་ལྟར་གལ་ཏེ་ ཡང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་མེད་པར་ ཡང་སྒྲ་ནི་བྱས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སྟོན་པའོ།

虽如是，疑等与语转非一，彼等转起非欲说聚合，云何彼聚合成能立？若如是，则于许异品时，于异品许语亦同，如某者说"声是常"时，他说"声是所作，由所作性故无常，如瓶"，如是由有因语转故，异品语亦应与所作性语共为能立，如是则成无穷，然非如是，故由因转因故宗成能立不应理。
由如是宗语非直接或间接能立故，内支于所立义成就，能性住于三相，即住于宗法性等。"ni"声为决定取及次第配。彼了知能性语即无彼不生性，由三相义即事能立性故。于彼三相因生忆念，住于语性，住于语性。如是由自能或由显能二者成能立，如是由非宗语故亦非能立。
若未说因境显示，则因不转耶？如是由无显境则因不转故，由因故必须说境。是故，由说境性，彼宗语能性于所立成就。此中虽因转因是宗语，然非能立，由疑及欲知等亦应成能立故等已说。
复次，无此宗语亦说"声是所作"即显示宗法。

།དེ་འདྲ་བའི་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་ཅེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་བརྗོད་པའི་དོན་གྱིས་ཀྱང་ནུས་པས། དེ་འཇིག་བློར་འགྱུར། དེ་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་ བསྟན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་བསྟན་པ་དག་མེད་པར་ཡང་། འགྲུབ་པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། གྲུབ་ལ་གགས་བྱེད་མེད་པའི་ཕྱིར། །རྒྱུའི་ཕྱིར། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ། །གསུམ་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཉིད། །མ་བསྟན་ མ་ཚང་ཉིད་བརྗོད་ཡིན་གྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་མ་ཚང་བ་ཉིད་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ནོ།།ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི། དམ་བཅའ་སྟེ་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྨྲ་བ། བསྒྲུབ་བྱ་དག་སྟོན་པ་ལ་སྟེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འཆད་པར་བྱེད་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་ དང་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་སྟོན་པ་ཡང་དམ་བཅའ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན་མི་རུང་སྟེ།རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་ཉིད་ཀྱིས། །གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་ཐལ་མིན་ཕྱིར། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ པ་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་དག་ཡིན་གྱི་དམ་བཅའ་བའི་ཚིག་གི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་དག་ཡིན་གྱི། དམ་བཅའ་བའི་ཚིག་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་དག་སྟོན་པ་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟ་ན་གལ་ཏེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པ་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། བྱེ་བྲག་མེད་པར་བསྟན་པས་ཀྱང་། འདི་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེད་པར་འགྱུར། ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་མ་གྲུབ་པའི་ཚིག་ལ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རིགས་གཅིག ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ།

如是所作性者皆无常，由说随行与遮遣义亦能，彼成坏灭觉，彼了知声为无常。如是不应说宗语。
如是无说宗语亦于成就无障碍故，于已成无障碍故，由因故，宗法等三相，随一未说即说不全，然宗语不全非能立过。
宗语非能立者，说宗即宗相，于显示所立即解说所立时，显示因喻不成亦应成宗，如是等过不应理。何故？由能立时故，非成似因过故。由说为能立故，由能立时似因，非宗语能立，如是似因，非宗语为能立，如是显示似因不成宗性。
如是虽说"说所立是宗"无差别故显示，然由无差别显示亦生此疑：若非一切，云何于不成语亦成宗性？云何？于一类生疑。

།ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ། གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་དམ་བཅའ་བ་ལ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། གང་ལས་དེ་དག་ལས་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་སྐབས་ཡོད་པ་ ཡིན།གཞན་དུ་གལ་ཏེ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པ་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམ་བཅའ་བའི་ཚིག་ཉིད་བསྟན་པས་དེ་དག་ལ་ཡང་དགོས་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། རྫ་མཁན་བུམ་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བུམ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར། བསྒྲུབ་བྱ་ཐམས་ཅད་ནི་བསྟན་པ་དམ་བཅའ་བ་ ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར།འདིར་ཡང་དེ་དང་དེ་ཉིད་ནི་དཔེར་ན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་འདིར་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི། རིགས་མི་མཐུན་པ་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དབང་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མཚུངས་སོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཕྱིར། གཞན་དག་ལ་ཡང་སྐྱོན་མེད་ན། །གང་ཡང་དམ་བཅའ་བའི་ཚིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་སྣང་བ་བརྗོད་པ་ལ་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དམ་བཅའ་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མ་གྲུབ་པའི་དོན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲུབ་པའི་དོན་བརྗོད་པ་ཡང་སྒྲུབ་པའི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་མི་ མཐུན་པ་དག་ལ་དམ་བཅའ་བའི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།ད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟོན་པ། །ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་བྱེད་ཡན་ལག་ཡིན། །གལ་ཏེ་མ་གྲུབ་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དམ་བཅའ་བའི་ཚིག་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ན། དེ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ན། འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པས་དམ་བཅའ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ལས་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བའི་རིགས་མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གཞན་གྱི་དེ་ལ་དམ་བཅའ་བའི་དོགས་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

宗语非能立，似因说为能立故是能立，如是于宗为异类，故于彼等何有疑为宗处？
若他无差别说"说所立是宗"以显示宗语性而作用于彼等时，如陶师造瓶说瓶为所立，如是一切所立显示应成宗性。此中亦应显示彼彼即如了知时所说所立。如是此中亦非成能立者是宗性，非由异类能立性所摄，是为相同。
虽如是，若由能立故，于余亦无过时，若许宗语是能立时，于说似因亦无宗性过。如是宗为能立，非说似因，由说未成义故。说已成义亦是能立。如是由未成故似因非能立，如是于异类无宗疑处。
今显示所立，云何为能立支？若由说未成故似因非能立时，宗语亦说未成性故，彼亦不成能立，由许故说为能立，宗成能立，非似因异类，如是于他彼成宗疑性。

།གང་ཡང་། ལྟར་སྣང་བཅས བརྗོད་སོགས་བཀོད་པའི།།ལན་ནི་འབྲེལ་མེད་བཞད་གད་བྱེད། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ལྟར་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་བརྗོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པས་དམ་བཅའ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རིགས་པའི་སྒོའི་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ པས་ཕྱོགས་སྔ་མར་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ།འབྲེལ་མེད་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱོགས་སྔ་མ་མཛེས་པར་གསོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཞད་གད་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་དཔེར་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཚིག་ཉིད་དུ་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་ཡིན་ན། སུན་འབྱིན་བས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ལན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་བཞད་གད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ནི་དེ་དག་རྣམས། །རིགས་མིན་ཞེས་སྔར་བརྗོད་ཟིན་ཏེ། རིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྟར་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བཟློག་ན་ གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མེད་པས་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཉིད་མ་ཡིན་པས་ན།དེ་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་སུན་འབྱིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ལྟར་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་བརྒྱུད་པ་དང་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་འགོད་པ་གཞན་ གྱིས་བྱས་པ་ན།ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བས་ལན་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པའི་ནུས་པ་གང་གིས་དེ་ལྟར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འདིས་ཕྱོགས་སྔ་མའི་ལན་མ་བཏབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བཞད་གད་དུ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འདི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཁྱད་པར་ ཐམས་ཅད་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་དེ་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་དག་གིས་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པ་ མེད་པ་དང་ལན་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།ཁྱད་པར་ཅི་འདྲ་བ་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དེ་དང་དེར་ནི་སྔར་རིག་བྱེད་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་དཔྱོད་པའི་སྐབས་སུ་རྒྱས་པར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཕྱོགས་བསྟན་པས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ ན།འོ་ན་འདི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་དང་། རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱི་ཡིན་ནོ།

若有说"含似因说等安立，答成无关可笑"。宗语是能立，由说含似因说为能立故说宗为能立等，如是由理门释论所说前宗，由无关故不能庄严前宗故成可笑。此中如说"由现量不定"及"若有语性差别则由能破不定"等如是答亦是无关及可笑。
如是彼等，已说非理，由未说具理因相故。于含似因说等，无违反能害量遍故非因性，故彼非前宗。此非能破，由说含似因故等如是差别间接相违不错乱安立由他作时，成无能故说正答能如是安立。是故由此未答前宗故成可笑。是故此非前宗。
因亦不能作一切差别。如是何为差别即与异品相违故，因从彼转。若非如是，由随欲差别故一切因于异品无转及答无转故，皆不成不定。何种差别有果，于彼彼前于观察吠陀非士夫所作时已广观察。
若由显示宗无无彼不生非能立故，则此非说非能立所需自性相。所立亦是诤事及所知义。是故亦非所说，此是他说。

།བདེན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་ བ་བརྗོད་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དང་།གོ་བར་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་། བསྒྲུབ་བརྗོད་རྟོགས་པའི་དོན་ཅན་ཉིད། །ཡིན་ཡང་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་བཟློག་པས་བསྟན་བཅོས་ བྱེད་པ་ལོག་པར་སྨྲ་བ་དེ་ལྟར་ན།བསྟན་པར་བྱ་བ་དེ་ལ་རྨོངས་མེད་ཕྱིར་ཏེ། རྨོངས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེའི་མཚན་ཉིད་བཞི། ངོ་བོ་བཞི་སྟེ། མ་གྲུབ་པ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་ངོ་བོ་བཞིའོ། །དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མདོ་ལས། ངོ་བོ་ ཁོ་ན་བདག་ཉིད་འདོད་ཚིག་གིས།མ་གྲུབ་སྒྲུབ་བྱེད་མིན་དོན་བརྗོད། །རྒོལ་བས་ཁས་བླངས་པ་གཟུང་ངོ་། །ཅི་རིགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །རང་གི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་གྲུབ་པར་གཟུང་ངོ་། །རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའོ། །འདོད་པའི་སྒྲས་ནི་འདོད་པས་ཡུལ་དུ་ བྱས་པའོ།།བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འགོད་པར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱིས་བསྒྲུབ་བྱར་འདོད་པ་གཟུང་ངོ་། །འདིར་སྔ་མ་གཉིས་ཀྱིས་དོན་ལ་མ་རིག་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མང་བ་ཉིད་ཀྱིས། དོན་གྱིས་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱི་དོན་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་འདིར་མ་བརྗོད་པ་ འདོད་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེའི་སྒོ་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་ལྟག་གཅོད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་སྨྲའོ། །དེ་དག་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མ་བརྗོད་ན་ཡང་། འདོད་པས་ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་བྱར་འདོད། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། བདག་གི་དོན་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་ ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར།བདག་གི་དོན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་བརྗོད་ཀྱང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་རྒོལ་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བོར་ནས། གཞན་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་བཟློག་པ་བྱས་པ་དེའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བས་བསྟན་བཅོས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཁས་ལེན་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་སྔར་ཁས་བླངས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་འགོག་པར་བྱེད་ཅིང་། བདེན་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས། གཞན་འདོད་ཐམས་ཅད་བཟློག་ན་ཡང་། །བསྟན་བཅོས་ལས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། དེར འདོད་པ་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་རོ།།འགྲེལ་ལས་བདག་ཉིད་སྒྲ་བརྗོད་པ། །དོགས་པའི་གནས་ནི་བརྗོད་པ་སྟེ། །སློབ་དཔོན་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ལོག་པར་རྟོགས་པ་ཡང་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ།

诚然，说所立是能立所需自性及所知义。虽然如此，说所立具所知义性，亦说是相。何故？由所立与非所立遮遣，论师邪说如是，于所显无迷故，为遣迷故。
所立有四相，四体性：未成及非能立等四体性。其中从比量相经中：唯以体性自体欲语，说未成非能立义。应取论者所许，应如理了知。"以自体"者，应取未成。"唯以自体"者，是非能立。"欲"声者，是欲所缘。"自体"声者，应取能立安立者自性所欲为所立。
此中前二由于义不知说多故，以义说等解说后二义。其中此处未说欲所缘。非所立故，由此门说过失者是戏论，有人如是说。为遣彼等故，虽未说，欲遍所立欲。如何相似？如自我义，如说"眼等是为他义"，此中虽未说自我义为所立，然是所立。
若舍"自体"声论者所欲为所立性，遮遣一切他欲故，由"自体"显示不依论而许，由此遮遣前所许依论性。诚然，虽由自体声遮遣一切他欲，由从论所许故，彼一切欲成所立，成疑处。释中说自体声，说疑处，由大师自身。亦见邪解。

།དེའི་ཕྱིར་བདག་གི་སྒྲ་དེ་དག་དེའི་དོན་དུ་བྱས། ལོག་ པར་རྟོགས་པ་ཡང་བསལ་བའི་དོན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རྒོལ་བས་འདོད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་རྣམས་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཚོགས་པ་གཅིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེ་ལས་བཟློག་པའི་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་བདེན་ཏེ་ཚོགས་པ་ལས་བཟློག་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཚོགས་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དོན་གཅིག་སྒྲུབ་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད། ལྟོས་པས་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི། །བྱེ་བྲག་དེ་ ནི་བརྗོད་པ་ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཡོའི་ཐ་སྙད་ནི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་བཞི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྐྱོན་བསྟན་པའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་མ་བརྗོད་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་རྟོགས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར། མ་བརྗོད་ན་ཡང་འདོད་པ་ཡིས། །གནས་སྐབས་ལས་ནི། རྩོད་པའི་སྐབས་ལས། རྟོགས་ པར་འགྱུར་རོ།།འདོད་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པས་དེའི་དཔེའི་རྗེས་འགྲོ་མེད་པ་ཡང་། སྐྱོན་ཡིན་པར་འདོད་ཀྱི། བརྗོད་པ་ཙམ་ཉིད་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་སྐད་དུ་འགའ་ཞིག་གིས་བརྗོད་ཅེ་ན། བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས། ཇི་སྐད་བཤད་ བཞིན་ཏེ།གལ་ཏེ་བདག་གཞན་དེ་མ་གྲུབ། དཔེ་ལའོ། །དཔེ་དེ་ལ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་སྐྱོན། །འདོད་པ་གནོད་བྱེད་ཡིན་ཏེ། འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་གང་ལ་རྩོད་པ་ཡིས། །དོན་གང་ལ་རྩོད་པས་ཏེ་དཔེར་ན་ཅི་བདག་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་བདག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་དགོད་དེ་ ཉེ་བར་འགོད་པར་བྱེད་པ་ན་བདག་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་འདོད་པ་སྟེ།དེ་བསྒྲུབ་བྱ་མིན་ནའོ། །འོ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་ཅི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གཞན་དུ་ནི་གལ་ཏེ་རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མི་འདོད་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མིང་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ལས་སྔར་སྒྲའི་ངོ་བོ་དོན་དང་ལྡན་པ་ ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་འདིར་སྒྲའི་ངོ་བོ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱིས་དོན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ན། དོན་དང་ལྡན་པར་ཡང་འདོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་མི་འདོད་པར་འགྱུར་རོ། །འབྲེལ་མེད་འགྱུར། དཔེར་ན་སྤྱིར་གཞན་གྱི་དོན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། ། བསྟན་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་འདིས་ནི་གཉིས་བཅས་སྦྱོར་བ་ལ། རྗེས་འགྲོ་དང་ནི་འགལ་བ་དག་།བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

是故彼等自体声为彼义，亦为遣除邪解。若论者所欲即是所立时，则无法差别颠倒能立等诸相违。若聚集一为所立故，从彼返转能立亦唯一者，此诚然，从聚集返转能立即是相违，由聚集即是所立故。然而欲成一义者即是，由观待法与有法，说彼差别。此说诡辩名言如差别与所差别，为显过失义。
若问："虽他未说，如何了知为所立？"如是：虽未说由欲，从处位即从诤处了知。由欲所缘故，其喻无随行亦许为过，非仅说即无随行。何故？若问某人如是说，已说。于何处如何？如世亲论师所说：若自他彼未成，于喻。于彼喻，无随行过，欲为能害，成相违。
复次，若由诤论，于何义诤，如为证成我有无，立能立时显欲我等，若彼非所立。则应说何为所立。否则若非诤事所立时，成不欲，如说"名者由关联前声体具义，由见分别故"。此中声体仅由自体非具义，然欲具义。尔时不欲具外境义。成无关，如总证成他义性。由此刚说理于具二结合，已说随行及相违。

།དཔེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ལ་འགལ་བའི་སྐྱོན་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དཔེར་ན་བུམ་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་སྐྱེས་བུས་མངོན་པར་གསལ་བ་སེམས་པ་ཡོད པ་ཅན་དང་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་བུམ་པའི་ནང་ནས་གང་ཡང་རུང་བས་གཉིས་པ་དང་བཅས་ན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།ུཏྤལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩིག་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྩིག་པ་ལས་སྐྱེས་བུ་དེ་འདྲ་བ་གཉིས་པ་དང་ བཅས་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཅི་སྟེ་ཡང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྤྱིར་འདོད་ན། །དོན་གཞན་གང་ཡང་རུང་བ་སྤྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འདོད་པ་དེས་ཁྱད་པར་ཅན་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཕྱིར་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་སྤྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལུས་ཁས་ལེན་མེད་གྲུབ་ མི་འགྱུར།ལུས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ལེན་པ་མེད་ན། གཉི་ག་ལ་དོན་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་ལ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་ན་གང་ཡང་རུང་བའི་རྟེན་ཡིན་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྤྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བུམ་པ་ལ་ རང་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་དོགས་པས་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཡང་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། ཚིག་འགའ་ཞིག་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་བྱས་སྟོང་པའི་བརྗོད་པ་རྣམས་དེ་དེ་སྐད་དུ་ བཤད་པའི་ཚིག་མི་ཤེས་ཀྱིས་བསླང་ཞིང་བླུན་པས་བསླངས་ཤིང་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྒྲ་དོན་ཁྱད་པར་གྱིས་རྟོག་ན། བྱེད་ན་འཇིག་ལའང་མཚུངས་པ་ཡིན། །སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་། དོན་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་དམིགས་པ་ན། བུམ་པ་དང་སྒྲའི་ཁྱད་པར་ ལ་རྟོག་པས་སྐྱོན་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟ་སྟེ་མི་རྟག་པ་སྤྱིར་གྱུར་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དག་ནི་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བུམ་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནས་ཐ་དད་པར་རྟོག་པ་ན་འདི་ལའང་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྒྲ་ལ་སྒྲའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྟེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་དོགས་པས་ཁས་མི་ལེན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།བུམ་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་སྒྲ་དང་བུམ་པ་དག་ཐ་དད་པར་རྟོག་པ་ལ། ཁས་བླངས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བའམ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་དང་དེ་ཡོད་པ་ མ་ཡིན་ནོ།

若喻为所立空，即应知因有相违过。如于瓶有法上，具士夫明显思维性及身自性，由瓶内任一具二者是所立，由非青莲故，如墙。此中无随行。何故？由墙上未成如是士夫具二性故。
虽如是，若欲总所立，由欲证成任一他义总所立，不增特殊故无过者。彼总所立身无许取则不成。若无取身为他事物，二者无他义故，为因故。若二者有他事物，是任一所依，彼亦非有，如是则非总所立。
复次，瓶无异于自之他事物，由相违故。身亦由无随行疑故不欲，由离任一性所依故。某些语言空无义，由空所诠之诠说等，如是所说语不知者引生及愚者引生而生。
虽如是，若由声义差别分别，作者于坏亦等同。于证成声无常性时，缘任一义时，由分别瓶声差别故过失相同。即是总无常所立二者，于证成声无常性时，从瓶无常性分别为异时，此亦成过。如于声上非证成声无常性，由无随行疑故不许。亦非瓶无常性，由不可得故。亦无余无常性所立。如是于分别声瓶异时，成违许等过或所立空过者，无彼彼过。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་པ་གྲུབ་པ་ཡིས། དེ་ལྟ་ན་སྒྲ་ནི་གྲུབ་ཕྱིར་རོ། །མི་རྟག་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ནི་བུམ་པ་དང་རྩིག་པ་ལ་གང་ཡང་རུང་བ་དོན་གཞན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འདོད་པ་ཉེ་བར་འགོད་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས། བསྒྲུབ་པར་བྱ་ བས་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་ནི་མི་སྨྲའི།འོན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དཔྱད་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འདི་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འཇིག་པ་སྤྱིར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་ལྡན་པར་ཕྱིས་སྒྲ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་རུང་བ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་འགའ་ཞིག་ ཀྱང་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།གང་གིས་ན་གང་ཡང་རུང་བ་དེ་ལྟར་དོན་གཞན་ཡོད་ན། དེ་ལྟར་ན། བུམ་པ་ཡང་གང་ཡང་རུང་བ་གཉིས་པ་དང་བཅས་པའི་བུམ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན། གཅིག་ ལ་མི་རྟག་པ་གཉིས་སུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་སྒྲའི་རྟེན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སྒྲས་ཁྱད་པར་མི་རྟག་ཅེས་མི་འཇུག་།ཆོས་ཅན་སྒྲས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན། བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་དེས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་ལྡན་ལྡོག་ཕྱིར་རོ། །མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པར་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་ལྡན་གཞན་དང་ལྡན་པ་དག་།རྣམ་གཅོད་ཕྱིར་ན། མ་འབྲེལ་པ་དང་གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་དག་གིས། རྣམ་གཅོད་ནི་རྣམ་གཉིས་ ཏེ།ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལ་མི་ལྡན་པ། བཟློག་ལ་མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་བྱས་པ་ན། གཞན་དང་འབྲེལ་བ་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། རྗེས་འགྲོ་མེད་པ་ཡིན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་སྤྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད། བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བ་ཡིན་པས།གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་བྱས་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པས་བསྟན་པ་དང་། སྒྲ་ཡང་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པའི་ཤུགས་ཀྱིས། སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་ པའི་ཕྱིར་རོ།།མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གཅད་པའི་སྤྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་སྐྱོན་གྱི་དོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ།

何故？由坏成故，如是声已成故。由无常性成就故能证声无常故。我等不说瓶与墙任一他义所立安立非随行是所立空等性，然若考察如是所立法则未成。如是此中非然。如是由坏总成就故，后当证彼具声。任一他事亦无所成，如是则由何任一如是有他义，如是则瓶亦成具任一二瓶。
如是如由无常性声具彼，非所立空，若非如是，则一有二无常过。是故无常性总于声依是所立，如是无过。虽如是，若声差别无常不行，有法声差别无常性无随行，如是则彼所立空者，无彼过。何故？由不具返故。由差别遮无关故。不具他具二，由遮故，由无关及他具二遮，遮有二种，是差别已如前说。
其中不具，于返遮无关时，不成他关系返，如是则无随行，非所立空，是词义。彼总无常性是所立故，非成就上立，由无关遮未成故。由"若所作彼是无常"说无常性遍摄，及由"声亦是所作"说宗法力，故成声无常性。由无关遮总亦不成无随行过疑。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར། དེ་དེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི། སྒྲ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅན་རྗེས་འགྲོ་མེད་པའི་སྐྱོན་ལྡན་མེད་དོ། །འདོད་པ་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བའི་ཚིག་འདིས་ནི།གང་བྱས་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ཡང་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚིགས་ཆོས་ཅན་སྒྲས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲ་ལ་མེད་དོ་ཞེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅིང་། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་སྒྲ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ ན།ཆོས་ཅན་ཆོས་དག་གིས། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཁྱད་པར་ཅན། །འགོག་པར་བྱེད་པའི་རྒོལ་བ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྐྱོན་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཅན་དེ་ལྟར་མི་སྒྲུབ་ཕྱིར། །སྒྲ་ཆོས་ཅན་ལ་སྤྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་གང་གིས་ན་དེ་ལས་བཟློག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། འགལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་དམིགས་ཀྱིས་བཀར་བ་ནི། ཆོས་ཅན་ལ་ནི་འགལ་བ་མེད། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྒྲུབ་མི་འདོད་པས་སོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྲ་འདིར་ཆོས་འབའ་ཞིག་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན། མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྒྲ་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར རོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྲ་མི་རྟག་པ་སྒྲ་ལ་སྒྲུབ་པར་འདོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་འདོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ལས་བཟློག་པ་ལ་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། །།ད་ནི་བདག་ཉིད་སྨོས་པ་འཆད་པར་བྱེད་དེ། ཆོས་ཅན་གཅིག་ལའང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི། །ཆོས་རྣམས་དུ་མ་ཁས་ལེན་ཀྱང་། །བསྟན་ བཅོས་ལས་ཁས་བླངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་།གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་དེས་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མང་པོ་མངོན་པར་འདོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་ཞིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འགོད་པར་བྱེད་པ་དེས་བདག་ཉིད་འདོད་པ་སྟེ། མི་རྟག་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འདོད་ པ་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་བསྒྲུབ་བྱར་འགྱུར་གྱི།བསྟན་བཅོས་བྱེད་པའི་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་དོན་དུ་བདག་ཉིད་སྒྲ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ཁས་བླངས་ཕྱིར། །རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེས་བསྟན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་གཟུང་བར་བྱ་ བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།ཐམས་ཅད་བཟུང་བས་ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་ལས་ཆོས་གཅིག་ལ་ཡང་། རབ་ཏུ་གནོད་པ་སྟེ། ཡིན་ན། བསྟན་ཚིགས་དང་། དམ་བཅའ་བ་དག་སྐྱོན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་འགལ་བར་འགྱུར་ནའོ།

如是由遮无关差别故，彼无常性总，声有法差别无随行过。由此欲所立语："若所作彼是无常，声亦是所作"，如是因有法声差别无常性于声无，如是法无常性法差别声无所立，如是由有法法二，遮法与有法差别论者，即无此过。何故？由有法非如是立故。于声有法上非总所立，由何故彼返能立故成相违。是故聚集特别指出：于有法无相违。何故？由不欲如是立故。
则何？此声唯法是所立，欲为无常性等。若非如是则声不成无常。则何？欲成声无常于声。彼亦非所欲，如是则于彼返无相违。
今释说自体：虽于一有法论典，诸法多许，虽从论典许，若彼论作者于一有法显欲虚空功德性等多法，然能立安立者所欲自体，即欲无常性等所立，由某方式成所立，非论作者所欲。阿阇黎为显如是义说自体声。若由许论典故，由因性故，尔时应取彼所示一切法为所立性，由取一切，如许法聚中于一法亦，若有损害，则因与主张有过，因成相违故。

།དམ་བཅའ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཡན་ལག་ལས་ ཡན་ལག་ཅན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཤད་པ་དང་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་མི་རྟག་པ་སྒྲུབ་པ་ན། བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཆོས་ཅན་དྲི་ལ་སའི་ཡོན་ཏན་ཉམས་པའི་ཕྱིར། སའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་བཟློག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བྱས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ གཏན་ཚིགས་འགལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་བསྟན་བཅོས་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འགོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་བཅོས་ལ་འདོད་པའི་ཆོས་ཀྱིས་གནོད་པ་ན་འགལ་བར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་ བསལ་བ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་ནི་སྐབས་མིན་མ་ཡིན། ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལ་དྲི་ཟའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་བསྟན་པ་ན་ཡང་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཞན་ལ་མཚུངས། དེ་ལྟར་ནི་དྲི་ལ་སའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་མ་ཡིན་པ་དེ་གཞན་ལ་ཡང་སྟེ། སྒྲ་ལ་ ཡང་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་ཤིང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དེ་བཟློག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཅི་སྟེ་འདིར་ཆོས་ཅན་སྐབས་ཡིན། ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འདི་ལ་ཆོས་ཅན་སྒྲའི་སྐབས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ དུ་དམ་བཅའ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་ཉེས་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི། སའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཆོས་ཅན་གྱི་སྐབས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལན་མིན་ཏེ་རྒོལ་བས་བཀོད་པའི་སྐབས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་པས་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་བཟློག་པ་ལ་ སྐྱོན་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་གང་གིས་སའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་བཟློག་པ་ལ་མི་འགྱུར་རོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བསྟན་བཅོས་དོན་སྒྲུབ་བྱེད། སྐབས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། རྒོལ་བས་བཀོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱང་སྐབས་ཉིད་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་རོ། ། དེས་ན་གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་གྱི་སྐབས་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཆོས་ཅན་ལ་གྲགས་པའི་ཆོས་གཅིག་ཀྱང་ལ་ལར་འགའ་ཞིག་དང་འགལ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

主张即法差别明显等，由"支分非异于具支"等所说及将说之过。如是于证声无常时，由所作性因，由有法香地功德损减故，由地功德性返故，所作性因成相违。如是依论典安立能立者，为论典所欲法所损时许为相违，如由所作性证声无常性时遮除虚空功德等某法。
虽如是，若彼非时处，于有法声证香地功德性非时处，是故说彼亦非相违者。于他等同。如是香地功德性非时处，于他亦即于声虚空功德性等相同。是故由彼应返故非过。
虽如是，若此有法是时处，此虚空功德性等是有法声时处，由于彼立为无常性故。是故彼过由彼返故，非地功德性，由非彼有法时处故者。彼非答，由论者安立时处故，如是依有法遮虚空功德性非诤过，由何不成于遮地功德性。则何？论典义能立，由是时处故。若非如是，由论者安立故，无常性等所立法亦应观待时处。
是故若非有法时处，如是于有法成立法一亦于某处与某相违时，由返所立故即彼相违，是义。

།ཆོས་ཅན་ཆོས་སོགས་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི། །ཅི་སྟེ་རྒོལ་འདོད་སྒྲ་འགྱུར་ན། །ཅི་སྟེ་རྒོལ་བ་འགའ ཞིག་ཀྱང་ཆོས་ཅན་གྱི་བྱེ་བྲག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་ཆོས་ཅན་གྱི་བྱེ་བྲག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཅན་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་བཞིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པ་ནི། གང་དང་གང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་སྤྱིའི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་བྱེ་བྲག་ གིས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རྒོལ་བས་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཆོས་ཅན་ཆོས་སོགས་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱིས་རྒོལ་བའི་འདོད་པ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མིན་པས་ཁྱད་ པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་། གནས་སྐབས་འགའ་ཡིས་འདོད་འགྱུར་བ། །རྒོལ་བའིའོ། །དེ་ཡང་སྟེ་འདོད་པའོ། །སྐབས་སུ་བབ་པ་དེ་དག་གིས་རྟོགས་འགྱུར། ནུས་པ་རྒྱུར་གྱུར་པ་གང་གིས་འདོད་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་སྨྲ་བ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་རིགས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། གསལ་བར་དབང་ཕྱུག་དག་གིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། འབྲས་བུའི་རྟགས་ཅན་མིན་དེ་བརྗོད། །དེ་སྐད་དུ་རྒོལ་བའི་འདོད་པ། འཁྲུལ་པ་ཡིས་ནི་ གནོད་པར་འགྱུར།།འདི་ལ་འབྲས་བུའི་རྟགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འབྲས་བུར་གྱུར་ན་འདོད་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་འདོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ མ་ཡིན་པ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་མིན་དོན་ལའང་།གནོད་འགྱུར་གཞན་ལ། སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་ཅི་ཞིག་གནོད། ཅུང་ཟད་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་གནོད་པ་ན། དེ་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ན་བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བ་ལ་གནོད་པ་ན། རྒོལ་བས་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གནོད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་རང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་སྟེ་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་རྗེས་དཔག་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ལུང་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར བཤད།རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེས་གྲུབ་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་དེ་ནི་ལེགས་པར་གྲུབ་པ་དེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བྱ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若有法法等能立之，若成论者欲声，若某论者亦欲证有法差别为所立，如有法差别彼是所立，由是有法法性故如所立法。等言表示：凡所立总分一差别者，彼为论者所欲为所立，如所立法。如是法差别亦然者。
如是由有法法等能立不成论者所欲，由返有损害量非差别故，成具余比量。复次，由某时处成欲，论者。彼亦即欲。由彼时处当解。由何能为因欲当解。由汝欲力，即说非显欲境他说者，全无少许正理，是词义，明显由自在天所作。
复次，说非果相，如是论者欲，由错乱成损害。此中由无果相故如是配词。若成果则成立欲，彼亦非所欲，如是为错乱。复次，若于欲为所立无所立法不生非者有损害时，于彼无不生非义亦，成损害他，于时处所立法有何损害？全无少许。
于何无不生者有损害时，于彼非损害，如是若无不生则于论典所见有损害时，于论者所欲所立全无少许损害，即已成就。如是于自境即自所立，说比量由事力趣入不待教。由彼比量成就事少许善成就者不能作余相。

།དེ་ཚེ་བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་མེད། །གནོད་པའམ་མེད་པ་ཞེས་ཏེ། བསྟན་བཅོས་དེ་ཐོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད། གལ་ཏེ་རྩོད་དེར་དེ་ཚེ་འགྱུར། །བསྟན་བཅོས་ ཁས་བླངས་ནས་རྩོད་པའི་སྐབས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་པ་དེས་དེ་ལ་གནོད་པ་ན།རྒོལ་བས་རྩོད་པ་དེ་དོར་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། དེའི་ཁས་བླངས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ། དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་དཔྱོད་པའི་དུས་ན་སྐྱོན་དེ་མིན་ཏེ། ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ ཁས་བླངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཁས་བླངས་པ་ཡང་དཔྱོད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་བླངས་པ་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཁས་ལེན་ན་སྟེ། ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ནའོ། །དཔྱོད་པ་འདི་ཐབས་ཡིན་དེས་ན་སྔར་དཔྱད་ཅིང་ཕྱིས་ལེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དཔྱོད་པའི་དུས་ན་ཁས་བླངས་པ། དེ་ཚེ་ཡོད་ཀྱང་ ཡན་ལག་མིན།།དཔྱོད་པའི་དུས་ན་ཡོད་ན་ཡང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཁས་ལེན་པ་ཡན་ལག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གསུམ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ནི་སྔར་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བ་དག་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱོད་པས་ ཡུལ་ནི་གཉིས་པོ་དག་།རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར། བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་པར་འདོད་པ་དུས་དེར་འགྱུར། ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་དུས་ལས་དུས་ཕྱིས་བསྟན་བཅོས་ལེན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཚེ་བསྟན་བཅོས་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པར་རྒོལ་བ་ལ་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་དང་འགལ་བ་སྟེ། བསྟན བཅོས་དང་འགལ་བས་སོ།།དེ་གྲུབ་པའི་དོན་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བའི་དོན་དག་ལ་དཔྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དཔྱོད་དུ་མི་རུང་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །བསྟན་བཅོས་ལ་འགལ་བ་ཡོད་ན་དེས་བསྟན་པའི་དོན་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གཏན་མེད་པའི་དཔྱད་པ་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་ཡུལ་གཉིས་ རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་གནས་གསུམ་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་གང་གི་ཚེ་ཁས་ལེན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེའི་གནས་གསུམ་པ་ལ་འཕོ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལ། གནས་གསུམ་པར་ནི་འཕོ་བ་ན། །ཡོད་ན་བསྟན་བཅོས་ཁས་ལེན་པ་རིགས་ལྡན་ཡིན། དེའི་ཚེ་དེས་བསྟན་པའི་དོན་དཔྱོད་པ་ལ་ ལུང་གནོད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ།།དེ་ལའང་དེ་ལྟར་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་ན། བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བ་གནོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཐམས་ཅད་བསལ་བར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྐབས་སུ་བབ་པ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་མི་འབྱུང་སྟེ། དཔེར་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་མེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་ པ་ལྟ་བུའོ།

尔时于论典无所见，损害或无，由无闻彼论典故。虽如是，若于诤彼时成，由许论典于诤时处，于彼损害时，论者当舍彼诤，如是则彼许坏者。
尔时，由事力趣入比量观察时非彼过，由不许故无许论典故。许亦不应观察故，非许坏。如是若许即若为许。此观察是方便，故先观察后许。如是于观察时许，尔时虽有非支分。于观察时虽有，论典义许非支分。何故？如是现量等三境，其中现量、比量境为先清净，如是由观察境二清净故，欲为受持论典尔时成。于遍观察时后时受论典。尔时由论典自损害于论者。何故？由与彼相违，由与论典相违故。
彼成就义即于论典所见义观察者，由不应观察故。若于论典有相违，由彼所示义不应故，即全无观察不行，是义。如是由境二清净故随趣第三处，彼何时当许，尔时于彼第三处当迁。于迁第三处时，有则许论典具理。尔时于观察彼所示义，教为有损害。于彼亦如是受持论典时，非遮除一切论典所见损害义，然时处，所立法不生，如由无常性于无我性等。

།དེ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་དག་།བསལ་བར་བྱ་བའི་གཞན་མིན་ཏེ། །གཞན་གནས་སྐབས་ལ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་མ་འབྲེལ་བ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་ཕྱིར་རོ། །དྲི་ལ་སོགས་པ་ལ་སའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ན། བྱས་པ་མི་ རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ན་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།བསྟན་བཅོས་ཁས་བླངས་ནས་རྩོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་ལུང་གི་དོན་དཔྱོད་པའི་སྐབས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ལ་བསྟན་བཅོས་ཁས་བླངས་པ་མེད་པར་ དེ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དོན་དག་ལ་དཔྱོད་པ་ཉིད་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དཔྱོད་པ་ན། གྲུབ་པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་དེའི་ཚེ། ལུང་ལ་གྲགས་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ལ། དཔྱོད་པ་ཀུན་ལ་བསྟན་བཅོས་དག་།བཟུང་ཞེས་ལུགས་འདི་གང་གིས་བྱས། ། འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བྱས་པ་རིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རིགས་པ་མ་ཡིན་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁས་ལེན་པ་ཅན་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་གྱི་དཔྱོད་པ་ཡོད་ན། དངོས་པོ་གྲུབ་ཀྱི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དངོས་པོའི་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ པར་གཞག་པ་ཡིན་ན།ད་ནི། འོ་ན་གྲུབ་མཐའ་མེད་རྣམས་ཀྱིས། །གང་དག་གྲུབ་པའི་མཐའི་མིང་ཡང་མེད་པའི་གནག་རྫི་མོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གིས་དུ་བས་ཏེ་རྟགས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དག་གིས་ཀྱང་མེ་ནི་འཛིན་མི་འགྱུར། ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་མེད་པས། གྲུབ་པ་ལ་གགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་མེད་པར་ཡང་། གྲུབ་པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་མེད་ན། འོ་ན་ནི་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་རིགས་པས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།། །། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་པ། གལ་ཏེ་ཅི་སྟེ་རྩོད་པའི་དུས་ན་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་བྱས་ན་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས པའམ།སྐྱེས་པས་ལྷན་ཅིག་བྱས་པ་འབྲེལ་བར་འགྱུར་གྲང་སྟེ། དཔེར་ན་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའམ། བདག་ཉིད་དང་ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པའི་ཚད་མའི་དབང་གིས་དོན་ཁས་ལེན་པའི་ཚད་མས་བྱས་པ་ཡང་ཡིན་གྲང་ན། རེ་ཞིག་སྔ་མ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཁས་ལེན་པ་འགའ་ཞིག་ གིས་སྐྱེ་བོ་རེང་བུར་སྐྱེས་འགྱུར་བའིའོ།།གཉིས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ལུང་ཙམ་གྱིས་ཡོན་ཏན་ཉེས་པ་མ་མཐོང་བ་ལའོ།

于彼损害，非遮除他，其他非时处所立法无关者非也。何故？由成无穷过故。于香等明示地功德性等时，说由所作证无常性亦成相违，是义。
所说由许论典当诤者亦非理，由于观察教义时处，无许论典不行观察彼安立义故。若不待论典观察时，于成就全无障碍时，于教不成义，谁作此理于一切观察应持论典？任谁作皆非理。彼由今等显示非理。
若有先行许宗观察，事成就，若非如是则虽有事关联亦非，如是安立。今则，无宗者，凡无宗名之牧女等，由烟等无不生相亦不应取火，非决定为有，由无受持论典故，于成就有障碍故。若无受持论典亦无于成就障碍者，则全无受持论典。是故受持论典非由理得。
量释论第三十七品。若于诤时应受持论典如是安立则应受持者，彼非也。如是世间共许或俱生关联当成耶，如耳等，或由自体功德过失遍知量力许义量所作亦当成耶。且初非也，由某许令生愚

།དེ་བས་ན། གྲུབ་མཐའ་ངན་པ་འཛིན་བྱེད་པ། །འདི་ནི་གང་ལས་རྙེད་པ་ཡིན། །དཔེར་ན་ལུང་འདི་མ་ཡིན་གྱི་འདི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ་སྟེ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གྲུབ་མཐའ་ ཉིད་ངན་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་མོས་པ་དེ་ལས་དབྲལ་བར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་གཞག་པ་ཙམ་ཡང་ལུང་འགའ་ཞིག་གི་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་དང་འབྲེལ་པ་གང་ལས་ཡིན། །གང་གིས་ན་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་དཔྱོད་པའི་དུས་ན་ཁས་བླང་བར་བྱ་ བ་ཡིན།དེ་མེད་པར་ཡང་གྲུབ་པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བས་གནོད་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡང་། ལ་ལར་གནོད་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། འདི་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་གཅིག་ལ། །རྒོལ་བ་ཁ་ཅིག་།བསྟན་ བཅོས་ཐམས་ཅད་དཔེ་དག་ཏུ་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲུབ་བྱེད་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། ཆོས་གཅིག་མ་བསྟན་པ་ན་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དེ་ཉིད་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་འགལ་བ་དང་དཔེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ཡང་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རིགས་པ་འགའ་ ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དེ་དག་འཇིག་རྟེན་འདས་ལུགས་སམ་ཞེས་བཞད་གད་དུ་མཛད་པའོ། །གཞན་ཡང་སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་ལས་གཞན་པའི། །འབྲེལ་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཆོས་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་ ན།སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་། གཏན་ཚིགས་དག་ནི་ཅིས་མི་འགྲུབ། །དེ་བསྒྲུབ་ཕྱིར་སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ། ཅིས་གནོད་འགྱུར་ཏེ་འགལ་བར་འགྱུར། དེ་ལ་ནི་གྲུབ་པར་འགྱུར་ན། བདག་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ལ་གྲུབ་པར་ འགྱུར་ཞིང་།འབྲེལ་བ་མེད་པའི་དོན་གཞན་ལ་གྲུབ་པ་མེད་པར་འགྱུར་ན་ཡང་ངོ་། །འབྲེལ་པ་མེད་པ་གྲུབ་པའམ་མི་འགྲུབ་ཀྱང་རུང་སྐབས་སུ་བབ་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ལ་གནོད་པར་བྱ་བ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འདོད་ པ་ཉིད་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་དང་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི། ཆོས་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བའི་ཆོས་ནི་ཇི་སྙེད་པ་དེ། མ་ལུས་པ། དཔེ་ནི་ཉེ་བར་འགོད་མ་ཡིན། །འགྲོ་བ་སེམས་ལྡན་མེ་ལ་སོགས། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ། རྗེས་སུ་དཔོག་གང་ལས་ཤེ་ན། །ཚིག་དང་དུད་སོགས་ ལས་ཏེ་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་མེད་པའི་རྟགས་ལས་སོ།

是故，执持恶宗者，此从何处得？如说非此教非彼教等，即非也。执持宗即恶，由于彼信解不能离故，是讥讽。如是连少许安立亦非某教，则与彼关联从何有？由何于观察时必应许，由无彼亦无于成就障碍故。
复次，若由论典所见所损害能立力，于某处生损害时，此当得：若于一能立，某论者示现一切论典为喻时则成能立。若非如是，由未说一法亦损害彼随行故，一切因成相违及喻空所立。此亦非能，如是全无少许正理，故戏言彼等超越世间理耶。
复次，于时处所立法彼余，无关联者，即无关联法如虚空功德性等若不成，时处所立法及因何不成？为证彼所说时处所立能立者，何成损害即相违？于彼若成，于自所立彼当成，于无关联余义虽无成就。无关联成与不成皆可，由时处成就即能立无不生故，是义。
若谓于论典义所损害不成欲为所立者，彼彼非有。如是所立，有法论典所见法尽其所有，无余，喻非近立。有情世间于火等，所立，从何比度？从语及烟等，即从自所立无则无相。

།དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་འདི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། སྨྲ་བའི་ཕྱིར། བདག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་པ་པོ་སྐྱེས་བུ་ལས་ཐ་དད་པའི་དོན་དམ་པའི་སྐྱེས་བུ་མེད་པ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། སེམས་དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །དུ་བ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ལས་མེ་དང་ལྡན་པའི་ས་ཕྱོགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ད་ལྟར་དང་འདིར་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་མེ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་ན་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ན་ཡང་ཤུགས་ཀྱིས་མི་འགྲུབ་པ་ལྟ བུའོ།།གཞན་ཡང་རང་བཞིན་དང་སྟེ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པའོ། །དོན་གྱིས་ནི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པའམ་འབྲས་བུ་དུ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འཁྲུལ་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ན། རྒོལ་བ་འགའ་ཞིག་གི་རྩོད་གནོད་པ་ལ། དེ་ལ་གནོད་པའི་ ཕྱིར་རང་བཞིན་བདག་ཉིད་ལས་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་དོན་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ན་གང་གིས་ནི་རང་གི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད།རྟོགས་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་། སྐྱེས་བུས་བསྒྲུབ་བྱར་འདོད་པའི་དོན་དག་དང་། མེད་ན་མི་འབྱུང་དེ་གཏན་ཚིགས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཅན་ གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་དོན་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་ལ་དེ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་སྐབས་ལ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བའི་ཆོས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་གང་ལས་གནོད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་ཅི་རྒོལ་བས་བྱས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེ་བརྗོད་པས་ དེ་གནོད་པ་ཅན་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་བརྗོད་ཀྱང་རུང་མི་བརྗོད་ཀྱང་རུང་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་གྲང་ན། གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་མི་བརྗོད། །དངོས་སུ་བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བའི་དོན་ལ་འགལ་བ་དེའི་ཚེ། འདིར་རྒོལ་བ་སྐྱོན་ཅི་གནོད། སྐྱོན་གང་གིས་ན་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ལ་གནོད་པ་ན་ འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་དེ་དེ་ལྟར་ན་རྒོལ་བ་དེ་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་གྱིས་ཏེ།བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་སོ། །བསྟན་བཅོས་གནོད་པ་སྐྱེད་མ་ཡིན། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ།

例如，此人具有心识，由能言说故，如自性，如是能立作者人异于胜义人无亦能立，虽说相违，然当了知具心识。如从烟实事于证成有火处所之所立，于今此处虽无与汝所欲显为所立火之关联亦能立，说时亦由势力不成。
复次，自性即如树等，因即如火等。由义即成自性之娑罗树等，或果如烟等。于证无错乱时，对某论者诤损害，于彼损害故，自性自体若无不生义不当返，则何者于自境不生知？由余能了知者，于人所欲为所立义及无不生彼因无不生相因，于义了知即彼，由无不生性于因了知彼即成就为所立义，由彼自了知。
复次，由时处所立法能立于论典义从何成损害，如由无常性等能立于虚空功德性等。于彼论者说所作性因时，彼成有损害耶？抑或说与不说由事性耶？若因说不说，于直接论典所见义相违时，此中论者有何过失？由何过失说于论典义损害即相违？如是由论者说过失，即由所作性等因。非生论典损害，然由事性。

།གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་བྱེད་དཔྱད་པ་ མེད་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་དེའི་སྐྱོན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་གལ་ཏེ་རྒོལ་བ་དེ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་མི་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ། གཏན་ཚིགས་དེས་བསྟན་བཅོས་དེ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་མི་གནོད། གང་གིས་ན་གནོད་པ་ཅན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ པར་འགྱུར།དངོས་པོ་དེ་གནོད་པ་ཅན་ཡིན་ཞིང་བསྟན་བཅོས་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒོལ་བ་མི་རིགས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་དེ་རྒོལ་བ་དེས་མི་རིགས་བྱེད་མེད་རྣམ་པ་གང་གིས་དངོས་སུ་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཉེས་པ་སྟེ། སུན་འབྱིན་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ དངོས་སུ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་སྐྱོན་གྱིས་དེ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པས་ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དེ་བརྗོད་པས་ཀྱང་།རྒོལ་བ་སྐྱོན་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དངོས་སུ་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བར་ཡང་འགྱུར་ན་དེས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན།དེ་བརྗོད་པ་ན་ཡང་རྒོལ་བ་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་གཞན་དག་ལ། །འདོད་པ་ཉིད་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཉེ་བར་བཀོད་ནས། སྒྲུབ་མེད་ཕྱིར་རྒྱུའི་ཕྱིར། རྒོལ་བ་དོན་མེད་བརྗོད་པ་སྐྱོན་འགྱུར་ན། འདོད་ པ་ལ་གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་འབྲས་བུ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །འདི་ལ་མེད། བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡོད་ན་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ན་ཡང་རྒོལ་བ་ཉེས་པ་དང་ལྡན་པར་མི་ འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འདོད་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ། དེ་སྒྲུབ་ཕྱིར་ན་སྟེ་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ལ་ལར་འགའ། །སྐབས་མ་ཡིན་པ་རིགས་མིན་པར་འགྱུར་ཏེ། སྐབས་མ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་བསྟན་ བཅོས་ཀྱི་དོན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་ཐོབ་པ་དེ་ལ་སྐབས་སུ་བབ་པ།གཞན་ཡང་རིགས་པ་དང་། སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྨྲ་བ་དག་ནི་འགོག་བྱེད་པ། དཔེར་ན་ཁྱོད་མི་རིགས་པ་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་འགོག་པ་ལ་རིགས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ གྱི།འོན་ཀྱང་འདི་ནི་དེ་ལྟར་རྒྱལ་པོའི་ཆོས་ལུགས་སམ། གཞན་ཡང་བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བའི་དོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཚུངས་བྱས་ནས། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་མི་ནུས། །བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་གཅིག་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གཏན་ཚིགས་ ཐམས་ཅད་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།

若谓由说无观察论典义所许之损害故是论者过失者，于彼若论者不说有损害因时，彼因于彼论典何故不损害？由何显示由说有损害故有过失？事成有损害及论典有过失，论者全无不理，论者以何方式由因直接令论典义过失即破斥？
若由直接论典过失彼成有损害因故，由说彼有损害因时，论者若无过失，则如直接不成等似因亦当成，然非彼所作，如是说时论者亦不成有过失。彼非也，如是：于余似因，安立所欲即所立法，由无能立故因故，论者说无义成过失，由障碍所欲故，由能立结合无果因性故。
此中若有所作性等证无常性因，于损害论典无关联义时，论者亦不成有过失。何故？由为证所欲无常性等故，即因故。复次，若于某论典，非处成不应理，由有非处能立因得有损害论典无关联义，于彼时处，复次应理及所说，彼亦遮遣所立说，如说汝说不应理。如是遮遣全无少许正理，然此如是王法耶？
复次，令论典所见诸义皆等，不能说能立。由论典一切义成所立故，若无一能立时，一切因成有过失。

།རྒྱུ་དེས་ན་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་འདི། རྣམ་གཞག་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྒྱུན་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན། སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གྲུབ་པ་ནི། འབྲེལ་པ་མེད་པ་མ་གྲུབ་པའམ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་ན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྐྱོན་ དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་གནས་སོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཅིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ན། སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་འདི་ལྟར་དོན་གཞན་མི་འདོད་ པ་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར།གང་གི་ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་གྲུབ་པ་ན་ཡང་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་གྱི་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ ཡིན་ཏེ།འགལ་ངེས་པ་སྟེ། འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་དག་གནོད་བྱེད་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་འགལ་བ་དག་།མི་རུང་ཕྱིར་ན་སྟེ། ཆོས་ཅན་སྒྲ་གཅིག་ལ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་འགལ་བ་གནས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགལ་བ་ཉིད་གྲུབ་ན། མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཉིད་ལ་ གནོད་པར་འགྱུར་ན།འདི་ལ་ནི་དེ་འདྲའི་འགལ་བ་ཡོད་མ་ཡིན། ཇི་ལྟར་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་འདི་གཉིས་འགལ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐབས་སུ་བབ་པ་དང་སྐབས་སུ་བབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་དག་གི་ནང་ནས་སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སྐབས་སུ་བབ་པ་མ་ཡིན་པ་དང་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་ གཅིག་གྲུབ་པ་ན་གཞན་ལ་གནོད་པར་འགྱུར།དཔེར་ན་སྒྲ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་མེད་པ་དག་བྱས་པ་ཉིད་ལས་གྲུབ་པ་ཐོབ་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བས་ན་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་རྟགས་གཅིག་ལས་གྲུབ་པ་ལ་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་སྐབས་སུ་བབ་པ་ དང་སྐབས་སུ་བབ་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ཕན་ཚུན་གནོད་བྱ་དང་།གནོད་བྱེད་མིན་ནའང་། སྐབས་མ་ཡིན་པ་གཅིག་ལ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྲུབ་ན། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བསླད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། བསྟན་བཅོས་དོན་བསླད་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་འབྲེལ་མེད་ལ། སྐབས་མ་ཡིན་པས་ ན་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པའང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེའི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་བསླད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དྲི་ལ་སའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་བཟློག་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་དེ་ལྟར་ན། སྐབས་སུ་བབ་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་འགལ་ བར་འགྱུར་རོ།

因此，此所立能立于一切安立成为能立相续，故时处所立法若成，无关联不成或有所立，能立无过失，住于彼。若如是，虚空功德性等一非所立时，声无常性等能立因所作性等非有过失。
然则如是于不欲余义亦是所立时，于所立全无损害故，当彼由可闻性等成常性等时，虽彼成就亦不成相违不错乱过失耶？彼非也。相违决定，即相违不错乱所立法彼等成损害。
于一有法相违二者，由不应理故，即于一声有法常与无常二相违无住故。若成相违性，则于欲无常性成损害，此中无如是相违。如常与无常此二是相违，如是于时处与非时处有法中，于时处所立无与非时处相违，则由何一成时于余成损害？如于声由所作性得成无常性及无虚空功德性。
是故非损害者从一因成就无相违。若彼等时处与非时处互非所损与能损，然于一非处由论典义颠倒成就，则成论典染污，如是由论典义染污故因故，于无关联，由非时处故彼无不生亦于无常性等所欲成损害耶？尔时论典成染污，彼亦由所作性于遮香地功德性亦等同，如是于时处无常性成立亦成相违。

།དེ་ལྟར་ན་རྟགས་ཐམས་ཅད་དང་བསྟན་བཅོས་ལ་ཆོས་འགའ་ཞིག་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ན་གཞན་འགའ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འགལ་བ་ཡིན་པར་མཇུག་བསྡུ་བའི་སྒོ་ནས་གནོད་བྱེད་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་ པ་དེ་སྒྲ་ཉིད་དང་།འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་ཆོས་ཅན་དྲི་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེས་དེ་ཉིད་ལ། སྒྲ་ལ་སྐབས་སུ་བབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་གནོད་པར་འགྱུར། གཞན་གྱིས་གཞན་ལ་མིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་བདེན་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་ཀུན་རང་བསྒྲུབ་བྱ་ལ། རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡོན་ཏན་ཉེས་པ་དཔྱད་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་གཞན་ཇི་སྲིད་དུ་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ལས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དེར་གྲགས་པ་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར ན་ལ་ལར་ཆོས་གཅིག་ལ་གནོད་པ་ཡང་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་། བསྒྲུབ་བྱ་ལ་མེད་མི་འབྱུང་བའི། །འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་གཞན་དེ་དང་། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་ཐ་སྙད་སྟེན་པ་དེ་འདིར། སྐབས་སུ་བབ་པ་མ་ཡིན་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་བཟློག་པ་ལ། མི་འདོད་དོ། །ཁས་ལེན་པར་མི་བྱེད་དོ། །ལྡན་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་འཕྲོད་པ་འདུ་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བཟློག་པའི་ ཕྱིར།བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ལ་གནོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ན། འདི་ནི་བསྟན་བཅོས་གནོད་འབའ་ཞིག་།སྐྱོན་ཡིན་ནོ། །དེ་གཞན་གྱིས་བྱས་ཏེ། གཞན་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་དྲི་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་སའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ མཚུངས་ཤིང་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་སྒྲ་ལ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ཁས་བླངས་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར། བསྟན་བཅོས་མཐོང་བ་ཡིས་དོན་མ་ལུས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་རྒོལ་བ་དེ་འདོད་པ་དེའི་ ཚེ།དཔེ་དང་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་སྨྲ། དམ་བཅའ་བར་ནི་ཐལ་བར་འགྱུར། གང་གི་ཚེ་རྒོལ་བ་འགའ་ཞིག་གིས་རང་གི་བསྟན་བཅོས་ལས་བསྟན་པའི་དཔེ་དང་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་དམ་བཅའ་བར་འགྱུར་ ཏེ།བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བའི་མ་གྲུབ་པ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ནི་བདེན་ཏེ། གལ་ཏེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཉིད་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་འདོད་པ་སྨྲ་ཕྱིར་རོ།

如是，一切因及论典中某法成损害时，其他任何者亦成一切因之相违，由总结门成损害。若虚空功德性等彼与声性有关联，非有法香等因，由彼因于彼，由声时处因成损害，非由余于余者。彼非真实。如是一切因于自所立，于自所立观察功过故。彼与余乃至于自所立有损害故，因成有过失，由论典所许故，如是一切所知皆成所立，故于某处损害一法亦即相违性。
复次，于所立无不生之关联，谓彼余与所立法无不生，如无常性于苦等无不生故。无不生性关联言说依止彼此，于非时处非所立遮遣，不欲，不许。由遮遣具足、差别及和合非因性等法故，于论典义成损害时，此唯论典损害成过失。彼由余作，由余寻即生因于香等余有法遮遣地功德性等相等相似。
是故于声所作性等欲能立亦有过失。复次，若由论典所许故因故，由论典所见义无余成所立，彼论者所欲时，喻及因不成说，当成立宗。当某论者于自论典所说喻及因不成显示所显时，彼二语亦成立宗，由论典所见不成即是所立性故。如是成者真实，若非说能立性由说所欲故。

།དེ་ནི་རིགས་པས་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་འདོད་པ་ཞེས་ བྱ་བའི་ཚིག་མཛད་ཅིང་།གཞན་དུ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པར་གཟུང་བ་བྱས་པ་དེའི་ཕྱིར་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དེ་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་སྟེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་དཔེ་དང་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་དག་གིས་དམ་ བཅའ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་གལ་ཏེ་དཔེ་དང་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་དག་གི་ཚིག་།བསྒྲུབ་བྱ་རིགས་པས་ཐོབ་པ་ནི་འདོད་པའི་ཚིག་ཙམ་ལས་དེ་དག་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེའི་དྲོ་བ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རིགས་པས་ཐོབ་པ་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་ཉིད་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཚིག་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་འགོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་དེས་རྣམ་པར་ གཞག་པ་ཙམ་ལ་གུས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འཆད་པ་པོ་དག་ཉིད་འདོད་པ་ཁོ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྒོལ་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་མི་འདོད་སྒྲུབ་པ་མིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རྒོལ་བས་གཞན་ཡང་སྐབས་སུ་བབ་པ་ མ་ཡིན་པ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་མ་ཡིན་ཏེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ། བསྒྲུབ་བྱ་མིན་ལ་གནོད་འགལ་བ་ཅི་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འགལ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། བདག་ཉིད་སྒྲ་ཡང་དོན་མེད་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཕྱོགས་མཚན་ཕྱི་རོལ་དོན་ཅན་གྱིའོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གི་ཚེ བསྟན་བཅོས་བྱེད་པའི་འདོད་པ་འདོད་པར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།དེ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་སྨོས་པ་དོན་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པར་དོགས་པར་འགྱུར་རོ།

彼由理得，然作"即所立欲"语，于余亦作"唯自性"之限定故，由彼欲等语说为所立性，非由欲为能立之不成喻因成立宗之所依。
于彼，若喻因不成语，所立由理得者非唯由欲语彼等遮遣，如火之热性。若复由理得非所立性，然欲为相作性。彼即由余语令所立性相应，及遮遣非所立性。尔时彼即成过失，非余，由彼唯安立不应恭敬，说者等唯欲成所立。
若论者不欲因不成等为所立性非能立者，若如是尔时，论者亦不欲余非时处虚空功德性等为所立性法非能立，即非所立性义。尔时所作性等于虚空功德性等，于非所立何非有损害相违性，由相违是所立颠倒相故。
复次，若论典一切义是所立时，自性声亦成无义。云何？宗相外境有者。如是当论典作者欲不成欲时，为遮遣彼，说自性声成有义。若非如是，于宗相当成错乱疑惑。

།དེ་བས་ན་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་ རོ།།བསྟན་བཅོས་ཅུང་ཟད་སྔར་ཁས་བླངས་པ་དེ་གང་ཡིན་པ་དེ་བོར་ནས། རྩོད་པའི་དུས་སུ་བདག་ཉིད་ཀྱི་འདོད་པས་བསྟན་བཅོས་གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་རྒོལ་བ་ཡང་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ན། གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་འདོད་འཇུག་དོན་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་གལ་ཏེ་འདོད་པས་བསྟན་བཅོས་འཛིན་པའི་རྒོལ་བས་མི་འཐོབ་བོ་ཞེས་དོགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། འདི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དོགས་པ་གང་ལས་ཡིན། གང་གིས་ན་བསྟན་བཅོས་ལ་འདོད་པས་འཇུག་པའི་དོན་དུ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་བྱས་པ་ཡིན། དེ་ལ་འདིར་རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་ཀྱི་འདོད་པས་བསྟན་བཅོས་འཛིན་པ་ཚད་མ་གནོད་པའམ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་རྒོལ་བ་དེ་ཚད་མས་དེ་གནོད་མེད་ན་ནི། དེའི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་གཞན་འཛིན་པ་གང་གིས་བཟློག་པར་ནུས། དཔེར་ན་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནས པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པ་ལྟ་བུའོ།།གལ་ཏེ་ཚད་མས་གནོད་ཡིན་ན། མངོན་པར་འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཁས་བླངས་པ་ལའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན་ཡང་། ཚིག་ནི་གང་ལས་འཇུག་པར་འགྱུར། །བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་ལས་ཀྱང་མཚན་ཉིད་བྱེད་པས་མངོན་པར་འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཁས་ བླངས་པ་ལ་རྒོལ་བ་འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།གཞན་ཡང་དེ་དག་སྔར་ཡང་རྒོལ་བ་གྲུབ་མཐའ་ནི་གང་ཅུང་ཟད་རང་གི་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན། དེ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འདོད་པས་སྔར་འཛིན་པ་དེ་ལྟར་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་རྣམ་པ་འགའ་སྟེ། སྔར་གྱི་བོར་ནས་ གྲུབ་པའི་མཐའ་གཞན་དག་ནི་འཛིན་ཐོབ་ཅིས་མ་ཡིན།ཐོབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདོད་པས་དོན་ཐོབ་པ་དང་ཕྲད་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་སྨོས་པས་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདོད་པས་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དོན་དུ་འབད་རྩོལ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། རྒོལ་བ་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཡང་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ལེན་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།སློབ་དཔོན་གྱིས་དེའི་དོན་དུ་བདག་ཉིད་སྨོས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལོག་པར་རྟོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་ཏེ། ལོག་པར་རྟོགས་པ་ དག་ནི་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པའི་འདོད་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ལོག་པར་རྟོགས་པ་དེ་དག་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདིར་བདག་ཉིད་སྒྲ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསལ་བ་ནི། མི་རྟག་ པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འདོད་གནོད་མེད་དང་།ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྐབས་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བསྒྲུབ་བྱ་མིན་ནོ།

是故具分别者不当说自性声。舍弃先前所许少许论典，于诤论时由自欲依止他论之论者亦无相违。如是，若论典欲趣入义之自性声说者，亦非应作。
如是，若由欲执论典之论者不得，当生疑惑时，如是不应理。云何有此疑惑？由何故为论典欲趣入义作自性声？于此，论者由自欲执论典，有量损害或不成损害耶？于彼，若论者由量无损害，尔时谁能遮止执持他论？如住所欲宗等分别。若由量有损害，于所欲论典许可。
如是复次，语由何趣入？由自性声亦作相故，于所欲论典许可，论者不能趣入，此是义。复次，彼等先前论者宗义，唯由自欲少许执持，当成执持。如何由欲先执持，如是由彼欲亦某种，舍弃先前，何不得执持他宗义？实不得也。如是由欲得义相遇故，说自性非应理。
若由欲得彼义不应作功用时，论者所欲所立亦由欲自成遍受。阿阇黎为彼义不当说自性。彼非也。何故？由见颠倒了解故因故。颠倒了解者是所见，如说论典作者欲是能立。为遮遣彼等颠倒了解故，于此宗相作自性声。
遮遣虚空功德性等者，于无常性等所欲无损害，及虚空功德性等非时处亦非所立。

།ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལ་གནོད་པ་ཡོད་ན། མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཁས་ལེན་ ན།སློབ་དཔོན་གྱིས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཐུག་པ་མེད་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་བྱས་ཁྱད་པར་དག་པ་སྟེ། ཆོས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས། གནག་རྫི་མོ་ཡི་བར་ལ་རབ་གྲགས་པའི། །ཆོས་ཅན་དག་ནི་གཟུང་དོན་དུ། །གཞན་ནི་བདག་ཉིད་སྒྲ་བརྗོད་ཟེར། ། བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་འབའ་ཞིག་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་ཅན་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཡོངས་སུ་བཟུང བའི་དོན་དུ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་སྦྱོར་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཆོས་ཅུང་ཟད་ཅིག་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ཉེ་བར་འགོད་པའམ། མི་འགོད་པ་ཉིད་ལ་འགོག་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་རང་འདོད་བརྟགས་ པའི་ཁྱད་པར་ཅན།།དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རྩོད་མེད་ཕྱིར། །རྩོད་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡི་ཕྱིར། །བརྡས་ཉེ་བར་སྦྱར་བའི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་ལ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཁྱད་པར་དཔྱོད་པའི་རྩོམ་པར་མི་བྱེད་དོ། །འོན་ཀྱང་སྤྱིར་ཆོས་ཅན་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ལ་ཁྱད་པར་དཔྱོད་པའི་རྩོམ་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔྱོད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར། རབ་གྲགས་རྟེན་ནི་ཆོས་ཅན་ནི་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། དེ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་དོན་དུ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་སྦྱོར་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་དཔྱོད་པའི་རྟེན་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱིར་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཅི་སྟེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་ཆོས་ཅན་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གྲགས་སྒྲས་ཏེ། རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཚིག་དེས་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་སྔར་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཅན། བསྒྲུབ་པར བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།ཆོས་ཅན་ཡན་གར་བ་དེ་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཅན་ནི། བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་ནའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེའི་དོན་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པས། ཤེས་བྱ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དེ་རྟོགས་དེ་ལྟར་ནི། གྲུབ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ངོ་བོ་ཡིས། །གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་དང་། བསྟན་པ་དག་ནི་ཡོད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་སྟེ་ཚིག་ནི་འབྲས་ལྡན་འགྱུར་རོ།

若于虚空功德性等他法有损害，若许于无常性等无关联他法作损害，则如阿阇黎所说示无穷。由论典所作差别清净，舍弃有法，至牧女间极成，有法当为所取义，余说自性声。
若谓由此"自性"唯遍取离虚空功德性等差别之所立有法，舍弃论典所作差别有法，为遍取极成有法故说自性声者，此非也。如是于自性声相应有法，于少许法由某者亦不作安立或不安立之遮遣。如是由自欲观察差别，于诸事物无诤故，由无诤因故，于名言安立有法不成，任谁亦不作差别观察之开始。
然于总有法成就体性作差别观察开始，由是观察时处故因故。极成所依有法当成就，如是，为遍取彼故安立自性声不应理，由差别观察所依性故，总有法体性已成就故。
若谓由自性声舍弃未成有法，为遍取极成有法故示说。是故由成声，即由极成语，由自性声先由余量成就有法，由所立法差别性故是所立，非唯有法自体是所立，由已成就故。如是若说有法非所立。如是复次，彼义有者之自性声不应理，如是由自体性显示，由此所知性彼了知，如是由成就及能立体性，有成就体性及显示。是故说为所立性此语当成有果。

།དེ་བས་ན་འདི་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དང་། མ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་བྱ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཅི་སྟེ་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར། དོན་ནི་འདི་ཡིན་པར་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཆོས་ཅན་བདག ཉིད་མ་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་གྲུབ་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཙོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཅན་སྒྲུབ་པ་བཀག་པའི་དོན་ཅན་གྱི་རང་གི་ཚིག་གི་འབྲས་ བུ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་སློབ་དཔོན་བདག་ཉིད་ཀྱིས། རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྤྱི་ཡི་ནི། །ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན། །དེས་ན་ཆོས་ཅན་ཡོད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ལ་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རྗེས་སུ་ དཔག་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི་དེ་སྐད་མ་བསྟན་ཀྱང་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་སྟོན་པའི་དོན་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་མ་སྨྲས་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་ཕྱོགས་ལ་འགལ་བ་མེད། གང་གིས་ན་རྗོད་པར་བྱེད། ཅུང་ཞིག་ཀྱང་བརྗོད་པར་རིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཡང་། གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་བསྒྲུབ་བྱར་བྱས། །དེ་ལས་འདོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཅིར་འགྱུར། གང་གིས་ན་ཆོས་ཅན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་བདག་ཉིད་སྨོས་པ་བྱས་པ ཡིན་ཏེ།འདི་ལ་དྲི་བར་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་མི་ནུས་ཆོས་ཅན་ཡོད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་བྱ་བར་ནུས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་དང་རྗེས་འགྲོ་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་ན་གཏན་ཚིགས་ ཀྱི་རྟེན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར།དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཅན་ལ་དཔེ་མེད་པའི་ཕྱིར། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པས་དཔེ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན། སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་སྐྱོན་འདི་མ་ཡིན་ནམ། གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་དག་གིས་སྐྱོན་འདི་ཡིན་གྱི། ཕྱོགས་ ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ནས། མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཏེ། ཡན་ལག་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ནས། ཕྱོགས་ཀྱི་ཉེས་པར་མི་འདོད་དོ།

是故由此遮遣许已成及未成为能立性故，于如是义亦不应作自性声。若谓当取极成有法，此义当观察：如有法自体未成者，为成就未成故，不当说能立，如"胜性是有，由不见差别及随行故"。如是则有法能立遮遣义之自语成无果。
如是阿阇黎自身说："比量唯是总之境者。"是故有法存在性非所立，于彼所立当成差别能立。彼亦非有，由比量非自相境者故。是故此宗相虽不如是说，亦显示未成有法非所立义之自性声虽不说，于某宗亦无相违。由何说？任何亦不应说，此是义。
复次若复，若作有法为所立，由彼何成非所欲？由何故说自性令有法自体勿作所立耶？于此有何可问？彼不能由有法存在性能立故非能作。何故？说"由无因及随行故"，由无因故及无随行故。若有法不成，由因所依不成故，彼非能立。由有法无喻故，由空所立故无具德喻，如是不能立。
彼等岂非此过？此是因及喻之过，非宗之过。如是观待宗法等后支，未成性等过，观待后支，不许为宗过。

།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཡན་ལག་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་སྐྱོན་ཡང་ ཕྱོགས་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ན།དེ་ལྟར་རྒྱུ་སོགས་སྐྱོན་ཡིན་ཡང་། །ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་དེ་དག་།ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་ལ་གནོད་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མི་ འདོད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཉིད། ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་འདོད་དེ། མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་མིན་ཏེ། ཡན་ལག་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་གྱི་སྐྱོན་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡིན་པར་མི་འདོད་པ་དེ་ ལྟར་ན།ཡན་ལག་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ནས། ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་སྤང་བའི་དོན་དུ་བདག་ཉིད་སྨོས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་རྒྱུ་སོགས་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པ། ཡོངས་སུ་དོར་བར་བྱ་བའི་སྐྱོན་བོར་ནས། ཕྱོགས་ཙམ་དང་ རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་སྐྱོན་རྣམ་པར་གཅད་པའི་དོན་དུ་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་སྟེ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བརྗོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཚིག་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་ལ། ཁྱབ་པ་མེད་དང་ལྡོག་པ་དག་།སྤང་བའི་དོན་དུ་སྟེའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་དཔེའི་ མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྤང་བར་བྱ་བའི་སྐྱོན་ལ་ལྟོས་པ་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ།གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་འདི་ལ་ཚིག་གང་གིས་རྣམ་པར་བཅད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྟན་ཏེ།བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ཕྲད་དོ། །རང་གི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བ་ངོ་བོའི་སྒྲ་འདི་མ་བསལ་བ་དང་བཅས་པ་ནི། ལྡོག་པ་ལ་ནི་གནོད་བྱེད་ཡིན། དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་བསྟན་བཅོས་ བྱེད་པའི་འདོད་པ་དང་།ཁོ་ནས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་གྲུབ་པ་བརྗོད་པ་དང་། རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་དང་། མ་བསལ་བས་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཐོབ་པ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདོད་སྒྲས་ཁྱབ་མེད་གནོད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་དེས་མ་བསྟན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ རྒོལ་བ་འདོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འཕངས་པ་ཡིན་ནོ།

若如是观待后支而生本性之过亦由损害宗故了知为宗过，如是虽因等是过，当成宗过。何故？由彼等未成等因过，一切由损害宗故因故。如是亦不许。
是故唯与彼关联，唯与宗语关联性许为宗过，即现量等相违。非余，由不许观待后支而生本性之过为宗过故，如是为遮遣观待后支成宗过故说自性不应理。
如是舍弃由因喻相所有因等相损害应当遍舍之过，为遮遣唯与宗关联之过故，说宗相即说宗法性本性语。何故？于相中，为遮遣无遍及返者故。若非如是，若说观待因喻相应遮遣过为相时，由因等相无境性故当成不可说。
于彼宗相语中，由何语遮遣何者，由"自性"等显示："自性"即自体，"唯"是语助词，"由自体性"此体性语具无遮者，于返者是能损害。于彼，由自性声遮遣论典作者欲，由"唯"遮遣能立未成说，由自体性遮遣已成，由无遮遮遣现量等损害所立性得。由欲声是无遍损害者，如是虽彼未显示，亦引申论者欲为能立。

།དེ་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་མཚན་ཉིད་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དངོས་སུ་ནི་བསྒྲུབ་བྱར་ཁས་བླངས་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་ཡིན། ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྐབས་གཞན་བསྟན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བསྟན་ པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།དེ་བས་ན་འདིས་ནི་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒྲས་ཐོབ་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ཤེ་ན། རྒོལ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ཉེ་བའི་ཕྱིར། བསྟན་བཅོས་བྱེད་པའི་འདོད་པ་བསལ་བས་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་གྲུབ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར།རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ལས་ངེས་པར་གཟུང་བ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཁོ་ནའི་དོན་དང་། འདོད་པའི་ཚིག་གི་དོན་ཁས་བླངས་པའི་སྒྲས་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲུབ་པར་འོས་ པའམ་ནུས་པས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ་ཞེས་བཤད་པས་བསལ་བ་མེད་པའི་དོན་འཕངས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།།ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ཙམ་ཡང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམས་ལ་ནི་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་བསལ་བ་དང་གྲུབ་ལ་སོགས་པ་ཕྱོགས་ལྟར་སྣང་ བ་ལྔ་པོ་དག་ལ་ཕྱོགས་ཉིད་མེད་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་སོ།།ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་བསལ་བ་ཕྱོགས་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། གནོད་པའི་ཕྱིར་ལྷག་མ་ནི་སྟེ། དོན་བཞི་པོ་དག་ནི་ཕྱོགས་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། མཚན་ཉིད་འཇུག་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་ཁས་བླངས་ པ་ཞེས་བྱ་བར་མཚན་ཉིད་འདི་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་གྲུབ་པ་རྒོལ་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་འདོད་པ་བརྗོད་པ་ཡིས། །དེས་ གཟུང་དོན་ནི་རྟོགས་ན་ཡང་།།རང་གི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བས་ངེས་པར་གཟུང་བ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ། གལ་ཏེ་ཡང་འདས་པའི་དུས་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དུས་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས། བྱེད་པའི་མཐའ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། །གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་ པའི་ཚིག་གི་སྐྱོན་བརྗོད་པ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན།བསྟན་པ་འགྱུར་བ་ཡང་ཕྱོགས་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དེའི་དུས་གཞན་གཅོད་ཕྱིར་ཏེ། སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཁོ་ནའི་ཚིག་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་འདས་པའི་དུས་ཉིད་ལ་སྒྲ་འཇུག་པ་ཐོབ་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།བྱེད་པའི་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། །དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་འོངས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།

如是分别后作为相，即直接许为所立之宗相。云何许？由无显示他处故，及是显示所立处故，应了知即是所立。是故此由自体声得义。由何？由"论者"近故，遮遣论典作者欲故是自性声义。
尔时由无许未成能立为所立故，由许诤论所依故，由力了知决定遍取故，是"唯"义，及由许可欲语义之许可声得。由说"应立或能立故是所立"故，亦引申无遮义。
宗相唯尔许亦是无过。于彼等，即由自体等声遮遣及已成等五种似宗，由二种因无宗性。云何？且遮遣非宗性，由损害故；余即四义非宗性，由无相入故。由无入此"许为所立"相故。
宗相论者自欲者，岂非所立？未成能立论者不欲为所立耶？虽由说自欲了知彼所取义，由"由自体性"所说决定遍取者，虽如是是过去时说过，由三时境性故，由关联作业词尾故，说因等未成语过时亦有显示为所立性故，如是所示亦当成宗性。
是故为遮遣彼他时故，唯为舍故作"唯"语。如是于过去时得声入，由关联作业助词故，如"当观天授来"。

།དེས་འདོད་རྐྱེན་འདིར་ནི་ཡན་ལག་མིན། རང་གི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་ལ་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ཞིང་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པ་ཡི་ནི་ ཚིག་ལ་ཡང་།།བདག་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ཡང་། འདོད་པའི་རྐྱེན་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པའི་མཐའ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དེ་ཡིས་ནི། འདས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དམ་བཅའ་བ་ ཉིད་ཡིན་པ་འགོག་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ཕྲད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེའི་ཚེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདོད་པ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནའོ། །གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་བྱས་ཁྱད་པར་དག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་དོན་དུ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་ བྱས་པ་དེ་ལ།རྗོད་བྱེད་མ་ཡིན་ཕྱིར་མི་རིགས། །དེའི་དོན་དུ་བདག་ཉིད་སྨོས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒོལ་བ་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་ཉིད་བདག་ཉིད་འདོད། །རྒོལ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ཚེ་བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་ལ། ལྟོས་མེད་འདོད་པ། མི་རྟག་པ་ ཉིད་ལ་སོགས་པར་འདོད་པ།བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་ཡིན་གྱི། བསྟན་བཅོས་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །དེས་ཏེ་རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་འདོད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚིག་གིས་སོ། །རྒོལ་བའི་འདོད་པ་ཡང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། འདོད་བྱེད་དང་འབྲེལ་པའི་འདོད་པ་ལ་ ཡང་གནོད་པ་ན།ཕྱོགས་དང་གཏན་ཚིགས་སྐྱོན་མེད་ཡིན། །ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་དག་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་ལ་གནོད་མེད་ཕྱིར། དེས་སྒྲ་ལ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་དང་། དོན་གཅིག་ལ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཅན་ཉིད་མི་རྟག་པ་ ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་ན་དེ་ལས་བཟློག་པ་ལ་འགལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར། འོན་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ཉིད་འགའ་ཞིག་ལ་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། གནོད་པར་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྐྱོན་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ བསྟན་པ་འདི།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་ཁས་བླངས་ཡིན་འདོད་ན། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་གི་ནི། ཚད་མ་གཉིས་ཀྱིས་གནོད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐེ་ཚོམ་གཏན་ཚིགས་ཚིག་ཡིན་ཕྱིར། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་དོན་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚིག་ཉེ་བར་ འདོད་པ་སྐབས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡིན་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཚེ་ཚད་མས་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་བསྒྲུབ་པའམ་འགོག་པ་དེའི་ཚེ། གཞན་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་ཡུལ་བསྒྲུབ་པར་ཚད་མ་འགལ་བ་དག་ནི་དེ་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།

由彼欲助词于此非支分。"由自体性"等相语非支分亦非有果。于欲语亦"自身欲为所立"此中亦是欲助词。是支分，由无关联作业词尾故。是故由彼，由过去助词遮遣因未成等语是宗性。
于彼无"唯"语助词。尔时非欲能立性，若欲成故。为遍取"由论典所作差别"等故作自性语者，由非能诠故不应理。为彼说自性不应理，由论者自身是自性声能诠性故。是故自身自性欲，即论者。尔时于一切论典，无观待欲，欲为无常性等是所立，非无论典，此是结论。由彼即由论者自欲比量语。
论者欲复云何？于与欲作者关联欲亦损害时，宗及因无过。宗过因相违等非是。何故？由如是于所立无损害故。由彼不欲成立声有虚空功德性及一义有和合性为无常性故，由何于彼相违成相违性？然由于某无常性无损害故，及由所损害非所立性故，非有过性。
彼亦此刚说，若许为许可所立，由现量及比量二量无损害。何故？由疑因语故，由疑义近欲因语由处定为所立法故。若时由量如是体性成立或遮遣时，由他如是体性境能立相违量于彼不入故。

།གནོད་པ་ཅན་ནམ་ གནོད་པ་མེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁས་ལེན་པ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་ལ། གཏན་ཚིག་ལྟོས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བསལ་བ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་སྤངས་ཤིང་ཚད་མས་བསལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ གཏན་ཚིགས་རྟེན་མ་ཡིན།དེ་ལྟར་ན་ཕྱོགས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ལ་གང་གི་ཚེ་བསལ་བར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཡུལ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་མི་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན། ཕྱོགས་ལྟར་སྣང་བ་བརྗོད་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་ཀྱི་ཚིག་གི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡུལ་ བསྟན་པའི་དོན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཚད་མས་གནོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་བཞི་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གཅིག་ཡིན་ཞིང་། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དབྱེ་བ་ཡིས་གནོད་པ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་པས་གནོད་པ། དེ་ནི་ རྣམ་པ་བཞི་རུ་བཤད།རྟགས་གསུམ་ལས་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཁས་བླངས་པ་ཇི་ལྟར་ན་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ཞིང་། གང་གིས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་དང་རང་གི་ཚིག་ལ་ཁས་བླངས་པ་ཞེས་བཤད་ པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་ཁས་བླངས་འབྲས་རྟགས་དང་། །འགྲོ་ལ་གྲགས་པ་སྟེ་ལུགས་ནི། །རང་བཞིན་རྟགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ནང་དུ་འདུ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བསལ་བ་རྣམ་པ་བཞི་ཡང་། མངོན་སུམ་དོན་དང་རྗེས་དཔག་དང་། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཤད་ པ་ལ།འདིར་འབའ་ཞིག་ནི། མངོན་སུམ་དོན་དང་རྗེས་དཔག་དང་། །ལུང་གྲགས་གྲགས་པས་མ་བསལ་བ། །ཞེས་བྱ་བ་འཆད་པ་ན། ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་གི་ལུང་དང་། རང་གི་ཚིག་དང་འགྲོ་ལ་གྲགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་སྟེ། དེ་ཡང་མི་རིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གི་ཚེ་ གྲགས་པ་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་གིས་བསྡུས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།ཇི་ལྟར་ལུང་དང་རང་གི་ཚིག་དག་གཞལ་བྱའི་དོན་ཅན་གྱི་ཚད་མ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དཔེ་སྟོན་པ་དེ་ལྟར་གྲགས་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་པར་དཔེ་གཞན་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རི་བོང་ཅན་ནི་ ཟླ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་དད་པར་དཔེར་བསྟན་པ་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་དཔེ་ཐ་དད་པར་བསྟན་ནས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མདོ་ལས་མདོར་བསྡུས་ནས་བསྟན་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ལུང་དང་རང་གི་ཚིག་དག་བསྡུས་ནས་བསྟན་པའི་དགོས་པ་ཡང་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་རབ་ཏུ་ གྲགས་པའི་སྒྲ་གྲགས་པས་གསལ་བ་ཐ་དད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཚེ་འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་ཡང་འདི་ཡིན་ལ་དོན་ཡང་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་གྱི་དོན་ཏོ།

如是无观待有损害或无损害因，于许可所立有疑时，当观待因。是故遮遣，即由颠倒舍离所立及由量遮遣之义。彼非因所依。如是宗是因境，若时成遮遣时，有境之因亦不入，如是说似宗无果，由宗语即是显示因境义故。
若由量损害亦是二种，云何是四种？说由现量是一，由比量差别损害，由比量三种损害，说彼是四种。由三因生本性比量中许可云何摄内，由何成比量三种差别？于彼说信解及自语许可。于彼许可果因及世间共许即规则是自性因，如是即摄入比量内。
四种遮遣亦由"现量义及比量"等说，于此唯"由现量义及比量，由教证共许未遮遣"如是解释时，说显示信解语教证、自语及世间共许，彼亦不应理。如是若时共许摄入信解语时，如说教证及自语无有量境量，如是于共许亦当说相等他喻。如是由有性故，兔持非月，如是作差别喻。
如是显示差别喻已，于相经中略说有何义？如将说教证及自语略说义，如是由极成声共许显示差别。尔时如是现量亦是此亦是义故是现量义。

།དེ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། ཡིད་ཆེས་པ་དང་། གྲགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་སྦྱར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཅིག་ བཞིན་དུ་འགྱུར་བའི་ཟླས་དབྱེ་བར་བསྟན་ཏོ།།དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་བརྗོད་བྱ་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གོ་རིམས་ལས་བཟློག་ན་ཁས་བླངས་པ་དང་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་དག་གི་དོན་བདག་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། ། ཡིད་ཆེས་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། བདག་གཞན་ཡིད་ཆེས་འདོད་པའིའོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཡང་དག་ངེས་དང་ལྡན་པའི་ངག་།དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་ནས་འཇུག་པའི་ངག་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒོལ་བས་བསྟན་བཅོས ཁས་བླངས་པ་དེས་དེ་ཚད་མ་ཉིད་དང་།བདག་ཉིད་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་ཁས་བླངས་པ་དེ་ལྟར་ན། འདི་དག་ནི་ཡིད་ཆེས་པའི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དག་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གི་དོན་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་མེད་པར་ཚིག་མི་འཇུག་པས་ན་འཆད་པ་པོའི་བསམ་པའི་དབང་གིས། འབྲས་བུའི་ རྟགས་ཡིན་པ་དེ་བས་ན།མཚུངས་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ནི་འབྲས་བུའི་རྟགས་ཡིན་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་ཚིག་དང་བསྟན་བཅོས་ནི་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་ཡིད་ཆེས་པའི་སྒྲས་བཤད་དོ། །འདིར་ཡང་གཅིག་བྱས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བདག་ནི་ཚད་མིན་ན། རྒོལ་བ་ཚད་མ་ཉིད་ མ་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱ་ན།གཞན་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཚིག་གི་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། དེ་ལྟར་བསྟན་བཅོས་གྲགས་དོན་ལ། །དེ་ནི་རྟེན་མིན་ན། བསྟན་བཅོས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་མི་ལེན་ན། དཔྱོད་པ་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་འདི་ཡང་ མཚུངས་པ་གཞན་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གཉི་ག་ཡིད་ཆེས་པའི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ན། འདྲེན་མར་བསྟན་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ཉིད་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་རྒོལ་བ་གང་གི་ཚིག་གི་ནུས་པ་ཉིད་ཁས་མི་ལེན་པ་དེའི་ཚེ། གཞན་ལ་བསྟན་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིག་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་ན།སྟོན་པར་ཡང་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཚིག་གི་ནུས་པ་ཉིད་ལ་དེས་རང་གི་ཚིག་དེ་ནི་རྩོད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རྟེན་ལ་ཚད་མར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་རྟོག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གགས་བྱེད་པ་ཙམ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལུང་ལ་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཚིག་ཁས་ལེན་པས་གདོན་མི་ཟ་བར་ལུང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བྱའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དཔྱོད་པ་ཉིད་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་དཔྱོད་པའི་རྟེན་བསྟན་བཅོས་ཡིན་ནོ།

由彼与比量、信解及共许如是语合故，如一由对显差别。如是由现量及比量可诠故，由次第相违时，由"自他"等解释许可及自语相违等义。
何为信解欲？是自他信解欲。云何？具正定语。即语词组合为"有如实知而趣入语"。如是由论者许论典彼为量性，及自身亦如是相许，如是此等是信解声所诠。由彼等义无如是体性语不入故，由解说者意力，是果因故相等。由彼等是果因相等故。自语及论典合一由信解声说。此中亦作一说，如"若我非量"，若论者许为非量，则不入定他语，如是于论典共许义，彼非所依，若不许论典是量性，则观察亦不入，如是此亦是他相等。
若二者皆是信解声所诠性，于交错显示有何义？此即是义，如是若时某论者不许语力性时，为显示他故全无语说，然亦显示，是故于语力性，由彼自语彼欲为诤论处所依量。如是体性思维是能损害，非由事力。即由此故许为唯共许作者。如是于教证共许法由许可语必当作教证量性。若非如是则观察不入，如是观察所依是论典。

།དེ་ནི་དཔྱོད་པའི་ སྐབས་ཀྱི་རྟེན་ཡིན་ན།བསྟན་བཅོས་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་བརྗོད་རང་ཚིག་གིས་འདི་ནི། །བསྟན་བཅོས་ནི་མཚུངས་པར་མཐོང་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་བརྗོད། བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་ནས་དབྱུང་ངོ་། ། གང་གིས་དེ་ལྟར་འདི་ལྟར་མཚུངས་པའི་རྒྱུ། དེས་ན་འདིར་ཡང་དཔེ་དག་ནི། །མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་སློབ་དཔོན་གྱིས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཞལ་བྱའི་དོན་ཅན་གྱི་ཚད་མ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདིར་བསྟན་བཅོས་དང་རང་གི་ཚིག་དག་འགལ བ་ཡིན་ཞེ་ན།ཚད་མ་རྣམས་ནི་མེད་ཡིན་ན། །བསྟན་བཅོས་ཚིག་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་ཚིག་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླངས་ནས་འཆད་པ་པོའི་ཚིག་སྦྱོར་བར་འགྱུར་ན། གང་གིས་ཚད་མ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་ལ་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན། གཞན་ལ་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་ཚིག་ཉིད་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་ན།རྗོད་པར་ཡང་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཚིག་གཞན་གྱིས་ཤེས་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་བརྗོད་པའི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་གྱི་ཚད་མ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ན། ཚད་མ་མེད་པར་དམ་བཅའ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ན་བསྟན་བཅོས་ལ་ བརྟེན་པས་དེ་ནི་བསྟན་བཅོས་དེའམ་དེར་གྲགས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་འདོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་དེའི་བསྟན་བཅོས་ལ་བརྟེན་པས་དེས་ཚད་མ་མེད་པའི་དམ་བཅས་པ་དེ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ལ། བསལ་བའི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །ལུང་གིས་ནི་ ལུང་དང་འགལ་བ་ལ་ཡང་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་ནི་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་གདོན་མི་ཟ་བར་བསྟན་བཅོས་ལ་བརྟེན་པའི་སྟོབས་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་ལས་དོན་ཤེས་པས་དོན་ཤེས་པ་ལ་མི་སླུ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་དག་ཀྱང་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བསྟན་བཅོས་ལ་བརྟེན་པ་མེད་པར་ཡང་ཚད་མ་འགའ་ཞིག་ཁས་བླངས་ནས། དཔྱོད་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུང་གིས་བསལ་བའི་ཕྱོགས་ཙམ་ ཞིག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།བསལ་བའི་དཔེ་ཡང་དཔེར་ན་མ་འོངས་ལ་ཆོས་བདེ་མི་འབྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ནི་བསྟན་བཅོས་ལ་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཞིང་དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་འབྱིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་བསྟན་བཅོས་ལ་བདེ་བ་འབྱིན་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ དེས།དེ་ལ་གནོད་པ་དེ་བས་ན་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་གནོད་པ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ལས་མཐོང་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་བྱེ་བྲག་དཔྱོད་པ་ན་བསྟན་བཅོས་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

彼是观察处所依，论典是能损害，非于由事力入比量，此是其义。此说由自语此即论典，由见相等故共说，应从义中引出。由何如是此相等因，是故此中亦诸喻，阿阇黎说为相等性，如说"无有量境量"等。
何故此中论典及自语是相违？若诸量无，由论典语不应理故。许自语非量已而作解说者语合时，若时无有量性，于彼亦无量性时，为显他故语亦不说，然亦说故，由彼语他生所知体性说语力性显示有义量时，遮遣无量宗。
由何依论典故，彼欲为彼论典或彼共许量性。是故由彼依论典故，由彼遮遣无量所许。彼亦于自语相违，是遮遣喻。由教证于教证相违亦仅显示一分，如何由必依论典力性非是有量性觉。云何？由从某智知义故于知义不欺经验故。
是故非经验境者亦是彼自性性，如是无依论典亦许某量，由观察门论典损害，如是由教证显示遮遣一分。遮遣喻如"未来不生乐法"。如是法是论典共许法，于彼生苦是所立，由见论典是生乐性，由彼于彼损害，是故由论典损害，于从论典所见法差别观察时论典能损害。

།གང་གི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་པ་སྟེ། བསྟན་བཅོས་ཁས་ལེན་པ་ཅན་ནོ། །དེ་དམིགས་པ་ཅན་མིན་དངོས་པོ་ལ། ཇི་ལྟར་ཁས་ བླངས་པ་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་མ་བསྟན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་འགལ་བར་བསྟན་པ་དེའི་ཚེ།དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་ཅན་ལ་འགལ་བ་བརྗོད་ན་ཡང་། འགལ་བ་མ་ཡིན་དཔེར་ན་དཔྱོད་པ་པས་རང་གི་བསྟན་བཅོས་ཁས་བླངས་ནས་ཀྱང་། བསྟན་བཅོས་དེས་མ་ངེས་པའི་ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལ་བྱས་ པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནའང་། བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་གགས་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔར་རྟག་པ་ཉིད་ཁས་བླངས་པ་དེ་ཕྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་གཉིས་པོ་དེ་ནི་གལ་ཏེ་ཡང་བསྟན་ བཅོས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་དེ་ལྟར་ཡང་ཚིག་ཙམ་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པས་ནུས་པ་མཚུངས་ཕྱིར་ཏེ།རྒྱུར་གྱུར་པའི་གགས་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི། གནོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་རང་ཚིག་བཞིན། དཔེར་ན་ངའི་མ་མོ་གཤམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། ། ཚིག་ཙམ་དག་ནི་ནུས་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་གནོད་པ་བྱེད་ཡིན། དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་སྟེ། བསྟན་བཅོས་རྒོལ་བ་དེ་ཡང་། རང་གི་ཚིག་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཅིང་། ཕྱིས་ཡང་དེ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་པར་སྨྲའོ། །དེ་དག་ཚིག་གཉིས་པོ་དེ་དག གི་ནང་ནས་གང་ལ་སྟེ།ཚིག་གཅིག་ལ་ཚད་མ་ཡོད། ཚིག་ཚད་མ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་གཞན་ལ་ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་ལ་གནོད་བྱེད་འགྱུར་རོ། །གཞན་དུ་གལ་ཏེ་ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་དག་གགས་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དག་ལས་ཚིག་གཅིག་ཚད་མ་དང་ལྡན་པ་མ་ ཡིན་པ་དང་།ཚད་མ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་གང་ཡང་རུང་བའི་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དམ་བཅའ་བ་ལ་དམ་བཅའ་སྟེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་མིང་། རིགས་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ནུས་པ་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་ གནོད་པར་འགྱུར་ཏེ།མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཚིག་གཅིག་ལ་ཡོད་པའི་རྗེས་དཔག་ཇི་བཞིན་དོན། དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ལ་རིགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཅན་ལུང་ཞེས་བྱ་བའི་དམ་བཅའ་བས་ཉིད་ཀྱིས། རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་གནོད་པར་འགྱུར། །གཞན་ཡང་ཚད་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་ལ་ གནོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་ན།བསྟན་བཅོས་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ལུང་རྣམས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའང་། སྔར་ཉིད་རྣམ་པར་བཟློག་པ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ན་གང་གིས་གནོད་པ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་ན་ཁས་བླངས་ནས། དཔྱོད་པ་དག་ལ་སྟེ་བསྟན་བཅོས་ལ་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་བཤད་ པ་དག་ལ་སྐྱོན་འདི་བསྟན་བཅོས་ལ་གནོད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འདོད་དོ།

若时论典者即许论典者，于彼无所缘事物，如于论典未显法许说相违时，于如是相法说相违亦非相违。如观察者许自论典已，于彼论典未定法声，由是所作性故是无常性，如是说时亦非论典损害，然成共许。
何故？先许常性后无常性二者，若亦许论典是量性，如是由唯语无差别故力相等，成为因共许性，非损害。云何？如自语喻，如说"我母是石女"。唯语由力相等性互为损害。尔时彼亦即论典论者亦是自语自性。如是即彼显示为常性，后复说彼是无常。彼二语中，于何即一语有量。具量语于他非量语成能损害。
若不欲非量语唯为共许时，由彼等一语非具量及非具量亦欲为任一能损害性。是故于宗即论典语名无理者。即由此故，若成力相等云何成损害，即非是。如于一语有比量如实义，于由事力入者，由无理教证宗性，云何成损害？
复次若量性是能损害他，论典非量性。如是诸教证是量性亦先已遮遣。如是由何是损害？是故许已，于观察即于论典共许法说等，欲此过为论典损害相。

།དེའི་རྟེན་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་དཔྱོད་པའི་སྐབས་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར། བསྟན་མ་ཐག་པའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་འདི། བསྟན་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས། །ཕྱི་རོལ་མིན་ཡང་ཁས་བླངས་པ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་ ཐ་དད་བྱས་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གནོད་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གནོད་པ་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ཀྱང་ཚད་མ་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ནང་དུ་འདུ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟ་མིན་ན་ བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རྟེན་ཅན་ཉིད་དཔྱོད་པ་ལ་བསྟན་བཅོས་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་འདི་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཐལ་ཆེས་པར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་ཙམ་པ་དེ་དག་གནོད་པ་ཡང་སོ་སོ་ ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ།།ཐ་དད་བྱས་ན་དོན་མེད་འགྱུར། །ཐ་དད་བྱས་ན་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་འཆད་པ་པོ་མི་མཁས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དགོས་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཁ་ན་ མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཐ་དད་པའི་ཚིག་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་སྟོན་པའི་དོན་ཡིན་ན། རིགས་པའི་སྒོ་ལས་ཁས་བླངས་པ་ལས་གནོད་པ་ལས་རང་གི་ཚིག་ཀྱང་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་ཚིག་ཐ་དད་པར་བྱས་པ་ཡང་། ཚིག་ཙམ་བརྗོད་ལ་གགས་བྱེད་ཡིན། །ཚད་མ་ཅན་མ་ ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ནུས་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།གགས་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི་དེ་ལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་གཅིག་ཚད་མ་དང་ལྡན་པའི་ཚིག་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི་རྒོལ་བ་དེ་ཡིས་བསྟན་བཅོས་ཁས་བླངས་པའི་ ཕྱིར་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཏེ།བསྟན་བཅོས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན། དེ་དངོས་ཀུན་ལ་གནོད་བྱེད་ཡིན། ཡུལ་ལ་ལར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནོད་པ་བྱེད་པར་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ། གལ་ཏེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་བསྟན་བཅོས་ ཚད་མ་དང་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒོལ་བ་དེ་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།ཅིས་ཀྱང་གནོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར། མི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདོད་པ་དེའི་སྐྱོན་དེ་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། རིགས་པ་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །ལུང་དེ་མི་འདོད་ན་ནི་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ པར་མི་འགྱུར་རོ།

于非彼所依法不是观察处。是故，为显刚说境差别，虽非比量外，由许可，阿阇黎作差别。云何非比量外？由损害故说，是能损害量，论典亦作量，如是若是量性则摄入比量内。
若非如是，论典所依性于观察论典是能损害性，如是为显境差别，若此不作差别时，则成太过。于比量烟等相差别几许，彼等损害亦各别。作差别则无义，作差别则成无果。是故解说者亦成不善巧。亦有义故，如所说境差别显示是果，如是无过失。
若差别语是显示境差别义，由理门许可损害故自语亦差别说。自语作差别亦，唯说语是共许，由非量者力相等故，唯成共许，非一切时。何时一语具量显示义。虽如是，由彼论者许论典故因故，论典是量性。是故，彼于一切事是能损害，于某境非是。
若由许论典是量性故，生能损害时，若于成立时论者不欲论典是量及能损害时，云何成能损害？即不成。如是得彼欲过，非由理。若不欲教证则不成能损害。

།གལ་ཏེ་སྔར་དེས་བསྟན་བཅོས་ཁས་ལེན་ཅིང་ཕྱིས་དེ་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་སྔ་མ་དེས་ཕྱི་མ་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་འདིའི་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན། རང་གི་ཚིག་བསྟན་བཅོས་ འགལ་ཐ་དད་མེད་འགྱུར་བ།དེ་ལྟར་ན་གགས་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྔར་དེས་བསྟན་བཅོས་ཁས་ལེན་ཅིང་ཕྱིས་རང་གི་ཚིག་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཉེས་པ་ཟད་པར་ཤེས་པ་མེད་ན། འདི་གཉིས་ལ་ཡང་ཚིག་ཙམ་ ཉིད་དུ་བྱེ་བྲག་ཅི་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའམ།ཤེས་ན་དེའི་ཚེ་དོན་དེ་ཉིད་ཚད་མས་མཐོང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་དེས་གནོད་པ་ཡིན་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་གནོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པར་ བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་གང་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་།།གཞན་ཡང་རྒོལ་བས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། གང་གི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐྱེས་བུའི་འདོད་པས་བྱས་འདི་ཡི། །ཚད་མ་ཉིད་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །སྐྱེས་བུའི་འདོད་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་ལ་རག་ལས་པ་མ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར།དེའི་དབང་གིས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་བཞད་གད་དུ་མཛད་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར། བསྟན་བཅོས་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གནས་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཕྱིར། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་གི་རབ་གྲགས་དོན་དག་ལ། གང་ གི་ཚེ་ཆོས་ཅན་དང་རྟགས་ཡིན་པར་དཔྱོད་པ་དེའི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་དོར་ནའང་།བསྟན་བཅོས་ལ་རྟགས་ཡིན་པར་དཔྱོད་པ་དེའི་ཚེ། བསྟན་བཅོས་དོར་ནའང་བསྟན་བཅོས་ལ་བརྟེན་པ་མེད་པར་ཡང་ཉེས་པ་མེད། འདོད་པའི་དོན་འགྲུབ་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤིན་ཏུ་ལྐོག་གྱུར། ལུང་གིས་བསྟན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལ་དཔྱོད་པ་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་བསྟན་བཅོས་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཡང་ལུང་ཁས་བླངས་མེད་པར་ནི། དེས་གྲུབ་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་ལ། འདོད་འཇུག་མི་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལྟར་ན དཔྱོད་པ་འཇུག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་གང་གི་ཚེ་བསྟན་བཅོས་དེ་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེས་བསྟན་པའི་ཆོས་ཅན་ནམ་རྟགས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དོན་དམ་པར་རྟོགས་པ་དེའི་རྟེན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་དེས་དཔྱོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་འོན་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་ འདི་ལའང་བརྟག་པའང་ཕལ་ཆེར་ནི།སྔ་ཕྱི་འགལ་བ་བརྗོད་ཡིན་དོན་དམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ཆོས་མིན་རྩ་ཁྲུས་ཀྱང་ཆོས་མིན་གནོད་བྱེད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།

若先彼许论典后不欲，由前者损害后者故，此论者是自语相违者。若如是，如我等先所说，自语论典相违无差别，如是则成共许性。若先彼许论典后与自语不相等，是故彼是能损害者。
若无尽过知，于此二亦唯语性有何差别，或若知时，由量见彼义，如是由信语是损害，则由比量损害。是故论典损害不应说为差别，彼皆不应理。
复次由论者许故，若时论典是量性时，由补特伽罗欲所作此，量性圆满。由补特伽罗欲性非依事物故，由彼力非有量性，思此而作讥笑。
由何如是，论典非损害，住故。是故于现量比量共许义，若时观察法及因性时，舍论典亦无过，由无碍所欲义成就故。于极隐，观察教证所显法等时，必依论典。若非如是，尔时若无许教证，于彼所成贪等法，不入所欲，如是则不成入观察性。
若时彼论典非量性时，由彼所显法或因，胜义中非彼觉所依，如是云何于彼由彼观察？虽然论典此亦观察多分，说前后相违非胜义，如是：贪等非法，沐浴根亦非法能损害，是相违。

།དེ་སྐད་དུ་བསྟན་བཅོས་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་སྡིག་པ་དག་པའི་ རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ལ།རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ན། །རྒྱུ་ཅན་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཁྲུས་དང་བཟླས་པ་དང་། སྦྱིན་སྲེག་ལ་སོགས་པས། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་གང་གིས་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་བད་ཀན་གྱི་མངར་བ་དང་བསིལ་བ་དང་། སྣུམ་པའི་རྫས་ལྟ་བུའོ། །གང་གི་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལས་དེ་བཟློག་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་དག་གིས། །སྤྱོད་པ་ངན་པ་དང་། ཀུན་ནས་ དཀྲིས་པ་དང་།བག་ལ་ཉལ་གྱི་གནས་སྐབས་དག་ལ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྒྱུ་འདི་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པས་ན་རྒྱུ་ཅན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཕྱིར། སྡིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་རྣམས་ཁྲུས་ལ་སོགས་པས་སྡིག་པ་དག་པར་ བྱེད་པའི་ཚིག་ཏུ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཅི་ཚད་མར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཕལ་ཆེར་འགལ་བ་བརྗོད་པའི་ཡང་དཔྱོད་པ་བསྟན་ཅེ་ན། འདིར་དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་འཇུག་པར་འདོད་པ་འདི་ནི་ལུང་གི་ཚད་མ་ལ་བརྟེན་པ་གཞག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་པ་འཇུག་པ་ལས་ཕན་ཡོན་ ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་།འཚེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ངན་སོང་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བསྟན་བཅོས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། བསྟན་བཅོས་གནོད་བྱེད་གང་ཡིན། རིགས་པས་གྲུབ་པ་སྟེ། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་ དཔག་པའི་ཡུལ་ལོ།།རང་གི་ཚིག་གིས་གནོད་མེད་གང་། །མཐོང་བ་མེད་པ་ལའང་སྟེ་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལའོ་དེ་གཟུང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་སྔ་ཕྱི་འགལ་བའི་དཔྱོད་འཇུག་འགྱུར། ད་དེ་ལྟར་ན་གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་ནུས་པའི་ཡུལ་ལམ་གཞན་ལ་གནོད་ པར་འགྱུར་བ་དེ་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།བསྟན་བཅོས་དང་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་དག་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་གྲགས་པ་དང་འགལ་བ་དོན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་བྱེད་དོ། །འདོད་པའི་སྒྲ་ནི་སྟོན་བྱེད་པའོ། །ཅི་འདྲ་བར་གྱུར་པ་ཞིག་ཅེ་ན། སྐྱེས་བུའི་འདོད་དང་རྗེས་ འབྲེལ་པའོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་ལ་འདོད་པའི་སྒྲ་ནི་སྟོན་བྱེད་ན་མ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་འདོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུའི་འདོད་པ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དང་། འདོད་པའི་སྒྲ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དགག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如是论典说贪等是净罪因，若不损害因，则不损害有因者。是故沐浴、诵咒、护摩等不能损害贪等。若某者不能损害某因，则不能损害彼，如痰之甘、冷、润物。
若能损害其因者，则能转变彼，如戒定慧差别，能依次损害恶行、烦恼、随眠位。是故由此能损害因故，为断有因，立为罪因之贪嗔痴，说由沐浴等能净罪之语相违。
若问：何故于非量者多说相违亦观察？此如欲入补特伽罗，不能安立依教量，由入施等思得大利益故，由害等思得大恶趣故，当如是显示。如是应取论典。
何为论典能损害？由理成就，即现量比量境。何为自语无损害？于不见亦即极隐，由彼应取故，于彼入前后相违观察。如是若论典于应观察遍断境或他成损害，即应舍置。
已说论典及自语相违。今由"共许相违义"等而说。欲声是能显。云何？随顺补特伽罗欲。即由此故，义中欲声是能显则无遮。如是于一切随顺补特伽罗欲者皆有。唯随顺补特伽罗欲及欲声是能显性不能遮。

།བཀག་ པ་མེད་ཉིད་ཕྱིར་འདི།སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པའི་དོན་ལ། གནོད་མེད་ཚིག་སྟེ། རང་གི་འདོད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཚིག་མ་བཀག་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་ཡིད་ཆེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཟླ་བ་ཟླ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་ཐ་སྙད་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། སློབ་དཔོན་གྱིས་ ཐ་སྙད་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆོས།རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཡིས་བསྟན། དཔེར་ན་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །རེ་ཞིག་འདིར་གྲགས་པས་གྲུབ་པས་རང་གི་ཆོས་ཅན་དེ་ཉིད་ལ་དམ་བཅས་པའི་དོན་རང་དང་འགལ་བ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་རིགས་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གང་ཡང་ལྟ་བ་པོ་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི། བསྟན་བཅོས་ནི་ཆོས་ཅན་གནོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་ན་དེ་ལྟར་གནོད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་པ། བདེན་ཏེ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་གནོད་ པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་སོགས་ཀྱིས་ངེས། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཆོས་མཉན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་དམ་བཅས་པའི་དོན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་འཇལ་བྱེད། སྒྲས་སྒྲོ་བཏགས་ པས།མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། ལུང་གི་སྒྲས་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལ་བསྟན་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱ་བ་ལ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ཅན། འཇིག་རྟེན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་སྒྲ་རྣམས། འདོད་པས་འཇུག་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡི་ ཕྱིར།བཀག་པ་མེད་བྱས་པའམ་སྟེ། བརྡར་བྱས་པ་རྣམས་སམ། མ་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། བརྡར་མ་བྱས་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་རྣམས་ནིའོ། །སྣ་ཚོགས་ཏེ། ཐམས་ཅད་འདི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འདོད་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པའི་རུང་བ་ཉིད་ལ་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དོན་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ཅན་དེ། འབྱུང་བར་འགྱུར་བའམ་ཡོད་པ་ཡི། སྒྲ་ཡི་ཡུལ་ཉིད་དེ་ཡིས། རུང་བ་ཉིད་དེ་ལ། འགལ་བ་རྣམས་ནི་དེ་སྐྱེས་བུ་རྣམས། ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རི་བོང་ཅན་ཟླ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གནོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་རུང་ཉིད་ཀྱི་སྟོབས་ཉིད་ལས། དེ་ལ་རུང་བ་ཉིད་ལས། སྒྲ་ཀུན་དངོས་སུ་སྦྱོར་བ་སྟེ། །འབྲེལ་པ་གྲགས་པ་མེད་ནའང་། །སྒྲ་ལ་དངོས་པོ། །དེ་ལ་ནི། ངེས་པ། དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་གྲུབ་པ་ཉིད། སློབ་དཔོན་གྱིས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་གྲགས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་ཞིག་གང་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་མངོན་དུ ཕྱོགས་པ་མེད་ན་ཡང་།དེ་ལ་དེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འཚེད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།

由无遮故此，于声生共许义，无损语，即显自欲境语无遮者信受之义。如"月月"等声言说所生法，阿阇黎由言说所生法，以极共许显示，如"声生共许"等。
暂于此由共许成就，于自法自相违所许义是损害者不应理。若任何见者现量智入，论典非所损害法，云何如是成损害？
《量释论释》第三十八品：
诚然，现量等智非能损害。若问何者？由现量等定，现量、比量、论典遍断法，闻性等所许义能损害者，彼等能量。由声增益，于现量、比量、教声增益所显应见故，无过失。
依彼所生，世间所生声，由欲入故因故，无遮所作或即安立者，或非所作者即非安立声。种种即一切此自性应理。是故由欲声所说应理性于一切义有故，唯随义者彼。
生或有，由声境性彼，于应理性，相违者彼补特伽罗，由如有性故，"兔持非月"成损害。由彼应理性力故，于彼应理性，一切声实系属，虽无系属共许。于声事，于彼定，是故彼成就性，阿阇黎说是声生共许性。如是若某于某有能，虽无现前，由彼于彼言说，如说"能煮"。

།དངོས་བོ་ཡང་འདོད་པའི་སྒྲས་བསྟན་པ་ཉིད་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་རྣམས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་མེད་ན་ཡང་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་གང་ལ་ཡང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་དེས་འཆད་པར་བྱེད་དོ།།གཞན་དུ་གལ་ཏེ་སྒྲ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་མེད་ན་ཡང་། དོན་དམ་པར་སྒྲ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། སྒྲ་ཡི་རུང་བ་ཉིད་འགོག་།འདི་ནི་གནོད་བྱེད་རྒྱུ། ཡོད་ པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།རི་བོང་ཅན་ཟླ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་འདི། ཐུན་མོང་ཡིན་པ་ཉིད་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཟླ་བའི་སྒྲར་རུང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེད་པའི་ཕྱིར། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་དེ་འགོག་སྟེ།སྒྲའི་རུང་བ་ཉིད་འགོག་པ། རྗེས་དཔག་ལས་འགྱུར་གྱི། མངོན་སུམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲ་དོན་ལ་དབང་ཕྱུག་མེད་ཕྱིར། སྒྲའི་རུང་བ་ཉིད་དམ་རུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་དབང་པོ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ན། གང་གིས་ན་མངོན་སུམ་ལས་ངེས་པ་དེ་འགོག་ པར་འགྱུར།དེ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རུང་བ་ཉིད་འདི་ལ་སྒྲ་ཐམས་ཅད་སྦྱོར་བ་བྱེད་པས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཟླ་བ་མ་ཡིན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་ལ་རྟགས་ཡོད་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར། དེ་ལ་རུང་བ་ཉིད་ འགོག་པ་ལ།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ཉིད། གཏན་ཚིགས་ཞེས་བྱ་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་འོན་ཀྱང་གཞན་བུམ་པ་ལ་ སོགས་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར།གཞན་གྱི་བསམ་པས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །འདོད་པའི་སྒྲས་རུང་བ་ཉིད་སྤོང་བ། གང་ལ་ཡོད་པ་ཉིད། ཇི་སྲིད་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ དུ་ཡོད་པ་དེ།རྗེས་སུ་འགྲོ་ཅན་མིན། དེ་ལ་གང་ལས་ཡིན་འདིར་ཡོད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་རྒྱུ། དཔེ་ནི། སློབ་དཔོན་དེ་ལྟར་འབྲས་ལྡན་འདོད། །གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་གལ་ཏེ་གང་ལས་སྒྲ་ཐམས་ཅད་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་སྒྲ་ལས་ བྱུང་བའི་གྲགས་པ་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན།འདིར་འདི་ལྟར། སྒྲ་ནི་བརྡ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན། །བརྡ་ཡང་འདོད་ཙམ་རྟེན་ཅན་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་དེའི་ཕྱིར། སྒྲ་ཡིས་གྲུབ་ན་མི་འགྲུབ་མིན། །དེ་ལྟར་སྒྲ་བྱུང་གྲགས་པའི་ཚིག་།ཅེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།

事物亦由欲声显示无能故，诸声虽无现前亦说为声生共许。由"其他"等说明，由于于任何皆是不共故，若无比量之义。
若其他声虽无现前，胜义中将无声时，遮止声应理性，此是能损害因。由有性故，"兔持非月"此能损害因，不成共相。若一切成月声应理时，由无同品故，成不共。
即由此故遮彼，遮止声应理性从比量生，非现量。何故？由声于义无自在故，于声应理性或非应理性诸根不入，云何由现量能遮定彼？如是从无比量而生。
于彼亦由自性应理性此，一切声作系属故，全无同品非月，于何有因随行？于彼应理性遮止，不共性因即无比量。虽如是，不成不共性，由于异品有故成相违。
诚然，然由他瓶等不成异品故，由他意于异品无有，如是说不共。由欲声遮应理性，于何有性，乃至一切事物有生性彼，非随行者。于彼由何是此有性因，如阿阇黎如是许有果，许一切因皆不共性。
若由何一切声于一切义成就，云何说声生共许？此中如是："声依安立，安立亦依唯欲"，由说此故，"若声成就非不成，如是声生共许语"。

།ཡང་ན་དངོས་པོ་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ།གྲགས་པ་ལ་འགལ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན། མེད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སློབ་དཔོན་གྱིས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པ་ཞེས་སྟོན་པར་མཛད་པ། དེ་ལྟར་གྲགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔོག་ཕྱིར་རོ། །འདིར་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པས་ ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ།གྲགས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། དེས་མཐོང་བའི་དོན་ལ་ཚད་མའི་ལན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ལ་ཡང་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ལ་གནོད་པ་སྲིད་ན་དེའི་མཚན་ཉིད་སུན་ཕྱུང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ རོ།།དེ་བས་ན་འདིར་ཡང་གྲགས་པས་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ན་གྲགས་པས་གྲུབ་པའང་ཡོད་པ་ཡིན་ན། དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་པ་ཅན་མི་སྲིད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དོན་གཞན་ནི་འདི་ ཡིན་ཏེ།རི་བོང་ཅན་ནི་ཟླ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལོག་པར་ཞུགས་པ་དམ་བཅའ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་སྨྲ་ཉིད་ལ། རྗེས་དཔག་མེད་པ། སློབ་དཔོན་གྱིས་བརྗོད་པ་ཅི། དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་འབྲས་བུ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་དངོས་སུ་རི་བོང་ཅན་ཟླ་བ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ གྱི།འོན་ཀྱང་སྒྲའི་སྟོབས་ལས་ཡིན་པ་དེས་ན། དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པ་ལ་རྗེས་དཔག་མེད་པ་ལ་བསྟན་པས་དངོས་པོའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས། གྲགས་པ་ཐ་དད་ཡུལ་ཅན་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བས་ཡུལ་ཐ་དད་པར་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པར་ བསྟན་པ་ཡང་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན།འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར། དེས་ནི་དངོས་རྣམས་ཡོད་མེད་པའི། །རྗེས་སུ་འཇུག་ཅན་རྗེས་དཔག་ལས། །ཐ་དད་དེ། སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པའོ། །དེ་དབང་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོའི་དབང་གིས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ ཅི་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་འདོད་ལས་སྐྱེས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དྲུག་པ་དང་། དེ་ལ་ཕན་པ་དང་། ཚིག་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་འཆད་པ་པོ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ལ་བརྡ་ཙམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། ངེས་པའི་དོན་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ བས་ན་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཐ་སྙད་ལས།དངོས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། ལྡོག་པ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པ་དང་། གཅིག་དང་དུ་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཟླ་བ་གཅིག་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དཔེ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ།

或者，对于由事物力所入之比量所证义，于共许无相违错乱者，显示无有。云何？阿阇黎显示"声生共许"，如是由随比共许故。此中由能随比故为比量，由共许随比因故，由彼所见义非量答故，于他亦无彼，当显示。
若不尔，于具相有损害时，即成破其相。是故此中若不成共许成就，有共许成就时，显示于比量境无不错乱相违。
或者，"由不共性故无比量"此义他者是：于"兔持非月"邪入宗，为显示彼故，于世间言说性，无比量，阿阇黎说何？说此果何？
说明：非直接知兔持为月性，然由声力故，如是于声生共许无比量显示，由事物力生，"比量异于共许境"，由此显示境差别。
若问显示差别有何必要？有果，如是境差别，"彼随诸事有无，异于比量"，即声生共许。彼非由非自在事物力而入。若问何者？"彼从欲生"，即从补特伽罗欲生，当说明。
是故第六、饶益彼、异语等，由唯安立入说者所欲义故，非定义者。是故由声生言说，非直接有性、遮遣、无遮遣、一性多性等，此为语义。
由月唯一有性故无喻故，因是不共性者，彼亦非如是。

།དེ་ལྟར་ན་རི་བོང་ཅན་ཟླ་བ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གྲགས་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་ཚད་མར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་རི་བོང་ཅན། ཇི་སྲིད་དུ། ཟླ་མི་འདོད་ན། དེ་གཞན་གྲགས་པ་དེ་དང་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་འདོད་པར་འགྱུར། ། འདོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དེ་ལ་དཔེ་མེད་ཅན། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་དེ་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་ན། དེ་ནི་སྟེ། དེའི་ཕྱིར། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདོད། གཞན་གྱི་འདོད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་འདོད་པས། ཟླ་བ་གཅིག་པོ་གཞན་ལ་མེད པའི་ཕྱིར།མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་གཏན་ཚིགས་མེད་པས་ན་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རི་བོང་ཅན་ཟླ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས། དཔེ་གཅིག་ཉིད་དབང་བྱས་ནས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ལ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པས་འགོག་ པ་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངག་འདི།དེ་སྐད་བརྗོད་མིན་ཏེ། གྲགས་པས་གནོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་གཞི་ལ་ཁྱབ་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། དཔེ་གཅིག་ཉིད་ལ་དེ་རྫོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ད་ཏྲིག་ཤིང་མིན་ཞེས། །ད་ཏྲིག་ཤིང་མ་ཡིན་པར་བཀོད་པ་ལ་ ཡང་གྲགས་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་ཅི་ཞིག་མཚོན་པར་འགྱུར། ཟླ་བ་གཉིས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ། འཇིག་རྟེན་འདི་ལ་ག་པུར་དང་། དངུལ་ལ་སོགས་དག་ལ་ཟླ་བ་ཉིད་མཐོང་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་གིས་བརྡ་ལས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡི། ། ཟླ་བ་ཉིད་ཀྱི། ཐུན་མོང་མིན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཅི། །དེ་ལྟར་གང་ཁོ་ནའི་ཚེ་གང་ཁོ་ན་ལ་སྐྱེས་བུས་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་དེ་ཉིད་དེ་ལ་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ལོག་པར་ཞུགས པ་ལ་གྲགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར།གཏན་ཚིགས་བཤད་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གྲགས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། གལ་ཏེ་དེའི་དེ་ལྟར་གྲགས་པ་ལ་ལོག་པར་ཞུགས་པ་ལ་ལར་ཏེ། ག་པུར་ལ་སོགས་པ་ཟླ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།གདོན་མི་ཟ་བར་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་དེ་གྲུབ་ཡིན་གྱི། གྲགས་པས་གྲུབ་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གྲགས་པས་འགོག་པ་ན་གྲགས་པས་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་གྲགས་པས་གྲུབ་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར། ལ་ལར་གྲགས་ པས་གྲུབ་པར་ཁས་ལེན་ན།རི་བོང་ཅན་ལ་ཟླ་བའི་སྒྲར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་བཟློག་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ལས་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གྲགས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如是，非不欲兔持为月性，然非一切共许皆为量。是故兔持，乃至不欲为月时，彼与他共许有何相违可欲？实非所欲。如是于彼无喻，世间说彼比量为显示故，彼即由此故，欲入不共比量。
由他欲及世间欲，由唯一月于他无故，于同品异品无因故，云何知？如是由有性故"兔持非月"即彼，"依一喻"者，于何由声生共许遮止此相语，非如是说，由一切共许能损故，当显示遍于相之所相，非唯一喻圆满。
如是"达特利迦非树"，于立达特利迦非树亦由共许能损故。若不尔，此将表何？由无第二月故所说者，由于世间此樟脑、银等见月性故。
由汝论安立入，月性不共性亦何？如是唯于何时唯于何补特伽罗所欲，即于彼时即于彼系属。于系属无少障碍故，如是一切于一切当有。
是故由邪入于一切共许境成就故，说因不共，由于彼无少许共许成就故。若不尔，若如是于彼共许于某邪入，由樟脑等是月性故当成就时，必由事物力彼成就，非由共许成就。如是由共许遮止时，全不欲少许共许成就。
暂由欲共许成就故，若许某由共许成就，于兔持月声所说性无遮。如是于彼更极共许全无有。

།དེ་བས་ན་གྲགས་པ་འགོག་པ་ལ་རྟེན་ལ་ལར་ཟླ་བ་ཉིད་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ། དངོས་སུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དེ་ དངོས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་རི་བོང་ཅན་ལ་ཡང་ཟླ་བ་ཉིད་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ།དེའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་གྲུབ་པས་དངོས་ལ་གྲུབ་པ་ལ། རི་བོང་ཅན་ལའང་བཟློག་པ་མེད། །ཅི་སྟེ་ཡང་ལ་ལར་དངོས་སུ་ཟླ་བ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་དེའི་ཚེ། རི་བོང་ཅན་ལ་ཟླ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དངོས་མེད་ན་རི་བོང་ཅན་ལ་ཟླ་བ་ཉིད། བཟློག་པ་ལ་ཡང་གྲགས་པས་གནོད་པའི་ཉེས་པ་ཅུང་ཟད་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ལ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར། གྲགས་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རི་བོང་ཅན་ཟླ་བ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པའི་གྲགས པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཞིང་།དེ་ཉིད་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་རང་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པས་སྒྲ་རྒྱུ་མཚན་ཅན་འགོག་པར་བྱེད་པ་ཉེས་པ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ། དེ་ཕྱིར་དངོས་མེད་ངེས་བརྡ་ཅན། །སྒྲ་གང་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངེས་པའི་བརྡ་ཡོད་ པ་དེ་དག་ལས་ནི་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཆོས་རྣམས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི།རུང་ཡིན་ཏེ་དེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདོད་པ་བཟློག་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པ། རུང་བ་དེ་ཉིད་འགོག་བྱེད་པ། །སྐྱེས་བུ་ལ་གནོད་ པར་བྱེད་པ་གང་ཞེ་ན།གྲགས་པ་ཞེས་བྱའི་རྗེས་དཔག་པ། །ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །འདོད་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན་བརྡ་འགོག་པ་མེད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིས། འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བརྡ་དགག་ཏུ་ མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལས་སྐྱེས་པའིའོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཡང་སྦྱོར་བ་ཡང་འདི་ལྟ་སྟེ། གང་ཞིག་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་ནི། ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྤྲུལ་པའི་དོན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མགུ་བ་ལྟ་བུའོ། ། འདོད་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རུང་བ་ཉིད་ཀྱང་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །བཤད་མ་ཐག་པ། འདིས་ནི་རྣམ་པ་བརྡ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་བྱེད་ངང་ཚུལ་ཅན་དེས། མ་ཡིན་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ལ་འདོད་རྒྱལ་བའི་སྒྲའི་ཡུལ་གྱི་དོན་ལ་སྒྲ་དེ་དག ནི།འགོག་པ་དག་ནི་འགལ་བར་འགྱུར། དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་ཡུལ་འགོག་པ་ན། གྲགས་པ་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ནི་རིགས་ཀྱི་སྒྲ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

是故依共许遮止，于某处月性成就时，当直接成就。是故彼直接成就，于兔持亦有月性时，由彼事性成就故于事成就，于兔持亦无遮。
若于某处直说月性时，于兔持无月因事时，若彼无事，于兔持月性遮止亦无少许共许能损过失，由有因声无因故，非遮止共许故。如是亦非，是故于兔持不欲月性少许共许亦非成就，欲彼即为所断。
由何如是由无自相事故，遮止有因声非依过失，是故无事定安立，于何声有无事定安立，从彼所生性相诸法，一切事皆应理，即具彼义。由无遮欲故，由因故。
由欲声所说，遮止彼应理，何为损害补特伽罗？应配为"名共许比量"。欲声所说性即应理性境。
云何？由无遮安立所生，由唯欲入故无遮安立，从彼所生。彼能损比量之结合亦如是：凡随顺补特伽罗欲性者，一切处皆有，如分别所化义遍满。欲声所说性应理性亦随顺一切义性。
如前所说，由此说明以安立相随顺性彼非。于彼自在声境义，彼等声，诸遮止成相违，成宗过失义。
若如是，于遮止树等声境时，不成损害共许，由彼等是类声性故。

།མ་ཡིན་ཏེ་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ནི་དང་ པོའི་དོན་ལ་བརྡར་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ཕྱིར་རོ།།དཔེར་ན་ལ་བ་སྔོན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་སྔོན་པོའི་སྒྲ་འདོད་རྒྱལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གྲགས་པས་འཇུག་པ་ན། །དེའི་སྒོ་ནས་གཞོན་ལ་འཇུག་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བརྗོད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་རྒྱུ། །དེས་རྒྱུ་མཚན་ཅན་སྒྲ་དོན་ནམ། ། འཚེ་བར་བྱེད་པའི་སྒྲ་དང་གི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་དོན་འགོག་པར་བྱེད་པའམ། སྒྲ་རྣམས་དོན་དམ་པའི་དོན་ནི། དཔེར་ན་ཟླ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དོན་དམ་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགོག་པར་བྱེད་པ་ལ། གནོད་པར་རིགས་པ་ལ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྤྱིར བཏང་བ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་འགོག་པར་བྱེད་པ་ན་གྲགས་པས་གནོད་པ་དེའི་ཕྱིར།འདི་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ནི། བསྟན་པར་བྱ་ཕྱིར་གྲགས་པ་ཡང་། །རྗེས་དཔག་ལས་ཕྱི་རོལ་མིན་པ། །ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལས། ཐ་དད་བྱས་ཡིན་སྔ་མ་བཞིན། རང་གི་ཚིག་དང་ཁས་བླངས་པས་ གནོད་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐལ་ཆེས་པའམ་དོན་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་དང་གྲགས་པས་གནོད་པ་དག་གྲུབ་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཐ་དད་བཤད་པའི་དགོས་པ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་རྒོལ་བ་ རང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་ན་དེ་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།སྐབས་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་གི་ཚིག་ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བའི་སྐབས་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྟན་བཅོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རྩོད་པའི་སྐབས་ཀྱི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་གནས་གསུམ་པ་ཐོབ་པའི་དཔྱོད་པ་ཁས་ལེན་པས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་གི་ཚིག་དང་བསྟན་བཅོས་གནོད་པ་བྱེད་པར་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་ནི་འདིའི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ།།གྲགས་པས་གནོད་པ་ལ་ཡང་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་གྲགས་པས་གནོད་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། འདོད་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པས་སོ། །དེ་ཉིད་ལ་ཡང་འགོག་པར་བྱེད་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོས་པ་འདི་གཉིས་པོ་འདིའི། །དགོས་པ་དག་ནི་སྟོན་པ་དང་། །དེ་དག་གནོད་པ་གཉིས་བོའི་ སློབ་དཔོན་གྱིས།རྒྱུ་བཅས་བསྟན་པ་ཡིན། དཔེར་ན་གཞལ་བྱ་བའི་དོན་ཅན་དག་གི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམ་བཅའ་བ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།

非也，由一切声皆是对最初义安立故。例如，于"青布"中，青色功德之声即是自在性。于彼由共许入时，由彼门入于年轻为因说。
由何如是之因，彼有因声义或，损害声之无因遮止义或，诸声胜义义，如说"月性"胜义性非有而遮止，于应理损害说非，如是。
由何如是于总体义遮止时由共许能损故，此境差别，为显示故共许亦，非离比量，即由彼，如前差别，如自语及许可能损。若不尔，成太过或无义。
若问非离比量之许可及共许能损二者成就说异于比量有何必要？暂若论者自不欲为量，彼非量时，由无入处故，及由自语量性立宗依处故。
论典亦如是由是诤处依故，由许可得三处观察立为量性，如是自语及论典生为能损，此是此必要。
于共许能损亦非由事物力共许能损。若问何者？由唯从欲生性声生共许。于彼亦于遮止为能损义，此二者此，显示诸必要及，彼等能损二者，阿阇黎以，说具因。如"无有量具所量义者"唯由立宗等。

།བསྟན་བཅོས་དང་རང་གི་ཚིག་དག་ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་ལ་གནོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་མ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་ རང་གི་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རྒོལ་བ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་ཙམ་གྱིས་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡིན་པར་སེམས་ཀྱི།རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པའི་སྒོ་ ནས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཆེས་པས་གནོད་པ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་གྲགས་པས་ཡིན་གྱི་དངོས་པོའི་གྲགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲགས་པས་གནོད་པ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་བསྟན་ཏོ། །མངོན་སུམ་རྗེས་དཔག་གནོད་མ་ཡིན། རྒྱུ་དང་ བཅས་པར་མ་བསྟན་ཏོ།།སྒྲ་མཉན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་བུམ་པ་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་འདི་ལ་ཡང་། །སྒྲ་ནི་དུ་མའི་དངོས་ཉིད་དུ། །གྲགས་པའི་སྒྲ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ དུ་གྲགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ནི་མཉན་ལ་སྟེ།རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། གཉིས་མེད་དེ་འདི་ལ་གཉིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །རིགས་ལ་སོགས་པས་དབེན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཉིས་ མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།བློ་ཡི་སྐྱེ་བ་སྣ་ཚོགས་པ། །སྣང་བ་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །བློའི་སྐྱེ་བ་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་དོན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་དེའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་དོན་དུ་བཤད་འདི་ཉིད་ནི། རྣ་བའི་དབང་ པོའི་ཡུལ་ཉིད་ནི།སྤོང་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གནོད། །རྣ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་སྒྲ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་འགོག་པའམ། སྤྱི་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་དེ་དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་དེ་ལ། མཉན་པ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་བའི་དོན། ལྷག་མ་ཤེས་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ལྡོག་པའི་མཚན་ ཉིད་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་རང་བཞིན་སྤྱི་ནི་དངོས་མིན་ངོ་བོ་ཉིད།རྒྱུ་དེ་ཕྱིར། སྤྱི་ནི་དེ་དབང་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །རྒྱུ་གང་གིས་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དབང་པོའི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེས་ན་སྤྱིའི་ཆོས་རྣམས་ནི་སྤྱིར་གྱུར་པའི་ཆོས་གཞལ་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི། མངོན་ སུམ་ཉིད་མིན་གྲུབ་ཉིད་ཕྱིར།།རྒྱུའི་ཕྱིར་སྤོང་བ་ཡིན་ན་ཡང་གནོད་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པ་མེད་དོ་ཞེས། སློབ་དཔོན་གྱིས་མཉན་བྱར་སྨྲས་པས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།

论典及自语立为量性能损如是未说，若自语等由比量等能损，如是亦不待彼比量，唯由论者立量性宗而成自语相违，非由比量能损门。如是信许能损具因。
由声生共许，非由事共许，如是显示共许能损具因。现量比量非能损，未显具因。由唯说"声非所闻及瓶是常"故。
于此现量能损亦，声成多事性，共许声无常性等自性共许体性即所闻，即现于耳识。云何？无二，由此无二故如是词配。离类等自相义。
何故说无二？由无见现种种觉生故。由见觉生一相现故。此说"现量义"即彼义。为正显自相故此说：
若舍耳根境性，由现量能损。与耳俱声所取能取事遮止，非于总。彼即如是体性，于闻所现义，余所知性等返体相遮除自性总非事体性。
由彼因故，总非根行境。由何因即非事体性故，非根境性。由彼因故诸总法即总法所量性等，由成非现量性故。
由因故若舍亦无损，由阿阇黎说所闻故当显示无现量能损。

།གལ་ཏེ་དབང་པོའི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་དོན་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་རང་ཉིད་བརྗོད་པས་ཅིའི་ ཕྱིར་མི་བརྗོད།གང་གིས་ན་མཉན་པར་བྱ་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན་དེ་ལ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སྤྱི་ནི་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལས་གཞན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་ཀུན་བརྗོད་བྱའི་དངོས་མིན་ཕྱིར། །རང་གི་ མཚན་ཉིད་དོ།།སྤྱིར་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་སྒྲ་མཉན་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པའམ། གཞན་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ལ་དགོས་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣ་བའི་དབང་པོའི་ཡུལ་གྱི་དོན་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ ངོ་བོར་གྲུབ་པས་དེས་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་དབང་བོའི་ཤེས་པ་བརྟེན་པའི་དབང་པོའོ་ཞེས་རྟེན་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལས་དེའི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་ སྙད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་འགོག་པར་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ། དེ་ཡི་སྟོབས་ཀྱིས་གནོད་པའི་ཕྱིར། དབང་པོའི་ཤེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སོ། །དེ་འདྲ་བའི་ངོ་བོ་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ལ་མངོན་ སུམ་གྱིས་གནོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཡང་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མཚན་འདིས་ཀྱང་མཉན་བྱས་ཏེ། མཉན་པར་བྱ་བའི་སྒྲས་སྒྲའི་རང་བཞིན་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དེ། རྒོལ་བ་ཀུན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པས་འཆད་པར་བྱེད་དེ།ཀུན་ལ་སྟེ་རྩོད་པའི་དུས་སམ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དུས་སུ་རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱར་འདོད་པའི་ཆོས་གང་ཡིན། ཆོས་དེ་ལྡན་ལ་རྒོལ་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ལའོ། །ཆོས་ཅན་དེ་དམ་བཅའ་བའི་དོན་ལ་ རྣམ་པ་གཞན་ཞིག་གིས་གནོད་འགྱུར་གྱི།རྒོལ་བས་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་གཞན་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་གི་ཆོས་ཅན་ཞེས་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ནི་སྟེ། སྐབས་སུ་བབ་པ་མ་ཡིན་ པའི་ཆོས་གཞན་གྱི་ཆོས་ཅན་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ན།སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཆོས་ཅན་གྱིས་སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འདི་ལ་ཅི་ཞིག་བཀག་།གང་གིས་ན་དེའི་དགོས་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་འདི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཚིག་ཏུ་འགྱུར། ཆོས་ཅན་འདི་ཉིད་ལ་གནོད་པ་ཡོད་ པ་སྐྱོན་ཡིན་གྱི།ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་དོན་དུ་རང་གི་ཆོས་ཅན་ལ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

若欲根境自性为义，何故不由自体言说？由何所闻声为所说？于彼说事自性时，除总能显外全无少许能诠。何故？由自相非一切所诠事故。
若总说，说声所闻或由他性，于此有何执著？复次如是说亦有必要，由耳根境义成就，如是体性成就故，由彼依彼根识依根故。如是由根识有彼体性成就，由无彼余能成故。由彼力成就事即以彼言说，此是言说意趣。
复次于遮止如是义补特伽罗，由彼力能损故，由根识力。于说无如是体性者成现量能损。彼亦是耳识现量。由此因故说所闻，由所闻声说声自性根行境。
所说"自有法"者，由"于一切论者"等解释：于一切即诤时或所立时，论者自所欲立法何者，于具彼法论者所欲立性具者。
有法于立宗义由余相能损，非于论者非所欲立余法具有法，为显示故说"自有法"。
若不尔，于余有法即非处余法有法能损时，于此处有法之此所立有何遮？由何为遮彼必要此成有果语？有法此即有能损为过，非于余有法，为了知故说"于自有法"。

།དེ་བས་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བ་དོན་དེར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེའི་དོན་ཅན་གྱི་རང་གི་ཆོས་ཅན་ ཞེས་སྨོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དོན་འདི་ཐོབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འདོད་པ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་དེ་བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དོན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་བདག་ ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འདི་དོན་རྟོགས་ལ།རང་གི་ཆོས་ཅན་ཚིག་ཀྱང་ནི། །བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་འབའ་ཞིག་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ན། གནོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཆོས་ཅན་དག་ལ་གནོད་ན་ཡང་། རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གནོད་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ འདི་གྲགས་ཕྱིར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་གནོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྟེན་དག་ལ་གནོད་པ་ཡིས། །རྒྱུ་ཡིས་དེ་རྟེན་པ་ལ་སྟེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་འགལ་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་དུ་ཚོགས་པ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་འགའ་ ཞིག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་དང་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཆོས་ཅན་གྱི་སྒོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ།།གཞན་དུ་གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་གནོད་པ་ན། ཆོས་ཅན་དེ་ལ་གནོད་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་རང་གི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚིག་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་ལྟའི་རྣམ་ཅན་ཆོས། བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། །རྒྱུའི་ཕྱིར། དེ་ལ་གནོད་པ་ཡིན་པ་སྟེ། །དེ་ལྟར་ན་སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་དེའི་སྒོ་ནས་འོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པར་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ལ་གནོད་པ་ཡང་གནོད་པ་མ་ཡིན། དེ་ཡང འདོད་པ་ཡིན་ཏེ།ཚིག་མེད་པར་བསྟན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཕྱིར་རང་གི་ཆོས་ཅན་ཚིག་།བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དོན་གྱིས་གྲུབ་མ་ཡིན་ན། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་ཆོས་ལ་གནོད་པ་ལ་རེག་པས་གནོད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་དངོས་སུ་གནོད་པར་འགྱུར་བའམ། ཆོས་ཅན་ ལ་གནོད་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་གྲང་ན།རྣམ་པ་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་ཆོས་ལ་གནོད་པ་དེ་བས་ན་གནོད་པས་ཆོས་ཅན་ལ་གནོད་པ་ཡང་དོན་གྱིས་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དོན་ཅན་གྱི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚིག་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བདེན་ཏེ་ཆོས་ཅན་འགོག་པ་གང་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་འགོག་པར་འགྱུར་ ཞིང་ཡུལ་གང་ལ་ཆོས་ཅན་འགོག་པ་ན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཡང་རྒོལ་བ་འགའ་ཞིག་ཆོས་ཅན་ནི། འབའ་ཞིག་འགལ་བ་ཡིན་ན་ཡང་། །སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་ཁས་ལེན་ཏོ།

是故于处所应法具有法能损成彼义。若不应说"具彼义之自有法"，由"自体"相得此义故。如是论者自所欲立为所立，是故若违彼即成能损，此义已成就。
虽然，由"由自体"相了知此义，且自有法语亦，所作何者，若唯于所立法能损，即成能损，然若于有法能损亦，由某相能损义，此由共许故。
何故于所立有法能损即于所立法能损？由依处能损，因于彼所依，即于所立法相违故。一切处皆于聚集能损，然有处由法门有处由有法门，此为差别。
若不尔，当于有法亦能损时，为了知于彼有法能损故不欲自有法语时，由说"如是相法欲为所立体性，是所立"故，由因故，于彼能损，如是于处所应所立法彼即由彼门所来何者，即于彼能损成立，非有法能损亦能损。
彼亦所欲，无语不能显示故，是故作自有法语。若非义成，如是暂于法能损由触能损，彼亦于所立法直接能损或，由有法能损门耶？二相皆于法能损，是故由能损于有法能损亦义得。
如是不应说具义有法语耶？彼实尔，于何有法遮止成所立法遮止，及于何境有法遮止亦于所立法全无能损。于彼亦有论者，唯有法相违亦，许为具过。

།དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་དང་འགལ་བས་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་འདོད་དོ། །དེ་ནི་དཔེར་ན་སྔོན་མེད་དོ་གཞན་གྱིས། །བསྐྱེད་ བྱ་མིན་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་མིན།།ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་བྱར་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཏེ་གཅིག་གི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཅིག་ཅར་སྒྲ་སོགས་རྒྱུ་མིན་ཕྱིར། །ཅིག་ཅར་འབྲས་བུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ནམ་ མཁའ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཁས་མི་ལེན་པ།ནམ་མཁའ་མེད་པར་སྨྲ་བས་སྤྱིར་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་སྐབས་ལ་ཆོས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོའི་གཏན་ཚིགས་འབྲས་ བུ་ཅིག་ཅར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ལ་གལ་ཏེ་སུན་འབྱིན་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་གིས་འགལ་སྨྲ་སྟེ།དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་སོགས་ཆོས་ཅན་དངོས་མེད་ཀྱི། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ། །ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མེད་པར་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ལྟ་བུའོ།།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་བསལ་བ་ན་ཡང་། དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱར་འདོད་པ་ལ་གནོད་པ་ཅི་ཡང་མེད་པ་ཡིན་པའམ། གཏན་ཚིགས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཡང་ཆོས་ཅན་འབའ་ཞིག་འགོག་པ་ཡང་གནོད་པ་འདོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་མི་འདོད་དེ། ཆོས་ཅན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་བསལ་བ་ན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གཉི་ག་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་ཡིན་ན། ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། ཆོས་ཅན་ལ་ནི་གནོད་པ་གང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་འགོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་བསྒྲུབ་པར བྱ་བ་ལ་གནོད་པ་སྟེ།གང་ཆོས་ཅན་འགོག་པ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་དེ་ལ་སྐྱོན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཏན་ཚིགས་བསྟན་མ་ཐག་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་རང་གི་ཆོས་ཅན་སྨོས་པ་དེས་ནི་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

立宗过与相违许为具过。譬如"先无他所生，如虚空等非"。虚空等即离俱生缘所增上性，离一性住为性，此为词义。何故？由声等非顿因故。由不顿作果故。
虚空等有法是否事性，不许此所说欲说，说无虚空者于总虚空等处唯遮法为所立，及遮体性因由不顿作果故所说，若有能破者说相违：譬如虚空等有法无事，体性亦如是。如成立虚空等有法非事性。
如是有法遮止时，如是于所欲立亦全无能损，或遮体性因非不成就。此中亦虽欲唯有法遮止为能损亦不欲，由有法成事遮止时亦成就所立遮体性故。
是故若二者皆是所立，若许，于有法能损何者，即成所立法遮止。于彼所立能损，若有法遮止亦于所立无能损者非过，如刚说因喻。由彼说自有法即已说。

།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟའི་ཆོས་ ཅན་ཉིད་ཀྱང་འདིར་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་ཕྱིར་ཡན་གར་མིན།གང་གིས་ན་ཡན་གར་བ་འདི་འགོག་པ་ན་ཡང་གནོད་པར་འགྱུར། དེས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་ཡིན་ན། དེའི་ཆོས་ཅན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་དེ་མ་ ཡིན་ན།གང་གིས་ན་དེ་བསལ་བ་ན་རང་གི་ཆོས་ཅན་བསལ་བའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་འགོག་པ་ནི། ཆོས་ཅན་ལ་གནོད་པ་དེའི་ཚེ། འདིར་གྲངས་ཅན་པ་ལ་སངས་རྒྱས་པས་བརྗོད་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་གནོད་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན། ཅིག་ཅར་སྒྲ་སོགས་ རྒྱུ་མིན་ཕྱིར།།བདེ་སོགས་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་བྱ་མིན། །ནུས་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཕུལ་དུ་དབྱུང་དུ་བྱར་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ། །རིམ་མ་ཡིན་པས་ན་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་ལ། སྔ་མ་བཞིན་ཏེ་སུན་འབྱིན་པར་ བྱེད་པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་དང་གཞན་གྱི་ཆོས་ཅན་མེད་པ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་འགལ་བས།ཆོས་ཅན་ལ་གནོད་པ་བརྗོད་པས་ན་གཏན་ཚིགས་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤུགས་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་ཡིན་ནོ།།དེ་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ན། གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་ངེས་ཡིན་ན། །དེ་ལ་འགལ་བ་ཉིད་འགྱུར་ཏེ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ཅན་བཀག་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འདི་ལྟར་རིམ་བཞིན་བྱེད་པ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ནི། རིམ་བཞིན་བྱེད་དང་མི་རྟག་ཉིད། །འགལ་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལྡོག་པ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར། རྒྱུའི ཕྱིར།ཅིག་ཅར་སྒྲ་སོགས་རྒྱུ་མིན་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དེ་དག་ལྷག་ལྡན་ཁྱད་པར་འདོད། གཏན་ཚིགས་སྔ་མའི་ཁྱབ་པ་ལན་དུ་མར་བསྟན་པ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན། གང་ཕྱིར་བདག་ཉིད་འདོད་ཆོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ན་དེ་རྟེན་ ནི།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སུ་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད། གནོད་བྱ་ཡིན་གྱི་འབའ་ཞིག་མིན། །རྟེན་གང་ཡིན་པ་བསལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

何故？如是有法此中亦由自所立法差别所成有法为所立故非独立。由何独立此遮止时亦成能损。是故若唯遮所立，彼有法若成事非彼，由何彼遮止时由自有法遮止故成相违。
若如是所立法遮止，于有法能损时，此中数论者于佛教者所说因成能损，譬如："由声等非顿因故，乐等非他所生。"非有能，由俱生缘无可增上性故。由非次第故非作果故说因时，如前能破者说乐等常性及他有法亦无成立，由此相违，说有法能损故因成相违，由显乐等欲成立无常性故，此为他说。
若非如是，若因定者，于彼成相违性，由乐等成事无常性如是成立故，及由有法遮遣于所立法能损故。如是次第作为因性所取何者，彼亦此等乐等，与次第作及无常性，由无相违故。由因于异品离转生疑。由异品离转生疑故，由因，"由声等非顿因故"等能损因彼等，余胜差别欲。前因遍摄多次显示所作。
如是，由何故自体所欲法为所立，非他，是故彼依，即所欲所立法彼依何者即彼，为所损非唯独，依何者虽遮止于所立法无能损。

།གཞན་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ། སའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སྐབས་མ་ཡིན་པ་གནོད་ པར་བྱ་བ་ཉིད་ལས།གཞན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྐབས་མ་ཡིན་པ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེས། གནོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེས་རང་གི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་འདིར་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་ལ་བདག་ཉིད་སྒྲ་ ཡིས་ཆོས་གཞན་ལ་བསྟན་བཅོས་ལ་མཐོང་བ་སྐབས་སུ་བབ་པ་མ་ཡིན་པ་ལ།གནོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གནོད་མིན་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེ་ལྟར་རང་གི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ། གནོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གནོད་མིན་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཕྱོགས་ལྟར་སྣང་བརྗོད་པ། ཅིའི་ཕྱིར་མ་བཤད་ཅེ་ན། དེ་ལ་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ། དཔེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པས་སྐྱོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་ཡིན་པར་མི་ འདོད་དོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཡང་ཕྱོགས་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཕྱོགས་ལྟར་སྣང་བར་བརྗོད་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཡང་། སྒྲུབ་བྱེད་སྐྱོན་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །ཕྱོགས་ཉིད་ལ་ནི་གནོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཕྱོགས་ཙམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ཙམ་ནི་ཕྱོགས་སྐྱོན་ཉིད། དེ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དམ་བཅའ་བ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གཞན་འདི་སྟོན པར་བྱེད་པའི་ཚིག་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་སོགས་པ། ཡན་ལག་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་སྐྱོན། །གང་ཡིན་བྱེད་པ་དེའི་རྗེས་བྱེད་པ་སྟེ། དེས་ མིན།དམ་བཅའ་བ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་རྟེན་སོགས་མ་གྲུབ་སྟེ། ཁྱད་པར་གྱི་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཕྱོགས་སྐྱོན་མིན། ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཆོས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བསལ་བས་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་བཤད་ པ།འདིས་བསྒྲུབ་ཡན་ལག་གྱུར་པ་ཡི། །ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཁྱད་པར་དང་། །སྐབས་སུ་བབ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དང་། ཆོས་ཅན་རང་གི་ངོ་བོ་ལ། །གནོད་པ་དག་ནི་བསྟན་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ།

非他依，由地性等法非处所应能损性，其他无常性等依处有法声等何者，亦非由彼非处所应能损所损，由此"自有法"此已说。
此中于宗相语中由自体声于余法于论见非处所应，能损何者彼非能损已说，如是由"自有法"语于余有法，能损何者彼非能损已说。
若由差别不成等无能立故，说似宗，何故不说耶？于彼差别不成等，由喻所立空等为过故非能立，由于宗性能损故不许为过。何故？由一切不成等过于宗性成能损故。若如是，于似宗性因不成性等亦应说为似宗，然非如是故。
若复由一切能立过，于宗性成能损者，虽如是唯由宗生起即宗过性，即由彼故，"唯由立宗"此显示余义语一切遍行应见。由何故非如是故，于差别基不成等彼，宗法性等，观待后支过，何者作彼随作，由彼非，"唯由立宗"当说。
由彼因故依等不成，差别基不成等非宗过，非宗过为词义。说由法自体遮止立宗过何者，由此"成能立支所成法及有法差别及，处所应所立法若无不生及，有法自体能损等已说"应见。

།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་ པ་ཉིད་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་གནོད་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་ན།དོན་ནི་མཐོང་བའི་ཕྱིར། དཔེའི་ཕྱོགས་ཙམ་བརྗོད་པ་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དཔེར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་བསལ་བ་ཡང་ཕྱོགས་འདིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ་དཔེར་ན་ཡང་ཡན་ ལག་ལས་ཡན་ལག་ཅན་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམ་བཅའ་བ་བྱས་པ་ན་ཡང་།ཡན་ལག་ལས་ཡན་ལག་ཅན་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྲང་མདའ་དམའ་བའི་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འདིས་ནི་གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་བསལ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་ཙམ་བསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ན་དེ་བསལ་བ་ན་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བསལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་དེའི་ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསལ་བའི་དཔེ་དེ་ཉིད་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ལྕི་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གཞན་ཉིད་ཀྱང་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱི ལྡན་ཡོད།ཡན་ལག་རྣམས་ལས་དོན་གཞན་ཏེ། །ཡན་ལག་ཅན་མིན་ཅན་དེ་ཡང་། །རྫས་མཚན་ཉིད་དེ། བྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་དང་། འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་། ལྡན་དང་མཐོང་བ་སྟེ། སྣང་བའི་རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་ འདོད་པ་ཡིན་གྱི།མ་མཐོང་བའམ་རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་གཞན་ཉིད་ཙམ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། མ་མཐོང་ཁྱད་པར་ཅན་མིན་པ། །གཞན་ཉིད་ཙམ་འགའ་ཞིག་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ན། དམ་བཅའ་བ་ལ་དགོས་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་གདོང་ལ་ སོགས་པ་དག་ཀྱང་ཡན་ལག་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་པར་དམ་བཅའ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་པའི་འདོད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མ་མཐོང་བ་ལ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལ་མཐོང་བ་ལ། སྒྲིབ་གཡོགས་དང་ཐོགས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འབྲས་མེད་པ། བྱེ་བྲག་ པས་མཐོང་ནས་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར།ཡན་ལག་ཅན་གྲུབ་པར་འདོད་པའོ། །དེས་རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཁྱད་པར་ཅན་དང་། མཐོང་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གདོན་མི་ཟ་བར་འདོད་པར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པའམ། མཐོང་ བ་འབའ་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།ཁྱད་པར་ཅན་མིན་དང་གཞན་ནི། །བསྒྲུབ་ཡིན་ན། སངས་རྒྱས་པ་ལ་མི་འདོད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་གཞན་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། འདིའི་སྐབས་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ།

如是于成为所立支者一切成能损时，由见义故，说唯喻分，是法差别譬喻。法差别等遮止亦由此宗应了知。
当说彼，譬如立宗"支与具支为异"时，支与具支非异，由无秤杆低差别执故。如是此遮止他差别，非遮止唯异。如是彼遮止时成法自体遮止性，非彼差别。法差别遮止喻即是所欲。是故无则不生重等差别他遮止。
如是异性亦具支等有，支等异义，非具支者彼亦，实相，具作用及，具功德及，和合所谓因何者彼及，具及见即，有显现性如是欲成立，非不见或成实相差别非唯异性。若非如是，不见非差别者，唯异性某于成立时，于立宗无义。如是面等亦应立宗为异于支。
如是亦成佛教所许性。如是于不见，于极微尘见，无障碍及碍性等果，毗婆沙师见已为成立见等故，欲成立具支。由彼应定许为成立实相差别及见。
若复功德等非差别或唯见当成立时，非差别及异为所立，于佛教全无不许，如是于已成成能立性。是故他具功德等彼即应说为所立。若非如是，此处性当坏。

།དེའི་ཚེ་ཡང་འདི་ཡན་ལག་ཅན། ལྕི་འོག་འགྲོ་འགྱུར། ལྕི་བ་ཉིད་དེ་ཡོན་ཏན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ལས་འོག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། འཇི་བ་ལ་སོགས་པ་རི་ལུ་མ་འདྲེས་པ་བཅལ་བ་དག་སྲང་དམའ་བ་ཅི་ འདྲ་བ་དེ་ལས་རི་ལུ་འདྲེས་པ་དེ་དག་ནི།དེ་དག་གིས་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་གསུམ་པ་རྩོམ་པ་འདི་ནི། འདིའི་ལྕི་བ་དང་འོག་ཏུ་འགྲོ་བ་ལྷག་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། སྲང་ནི་དམའ་བའི་ཁྱད་པར་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་མ་འདྲེས་པ་དེ་དག་བཅལ་བའི་གནས་སྐབས་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་ཚེ་ གཞན་འབྲས་བུའི་རྫས་གསུམ་པ་གང་ཡིན་པ་ལྕི་བ་དང་འོག་འགྲོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཡན་ལག་ཅན་ཡོན་ཏན་དང་བྱེད་པ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་དང་ལས་ཀྱི། འཕྲོད་འདུ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡན་ལག་ཅན་ནོ། །རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ སོགས་པའི་འབྲས་བུའམ།རང་གི་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མཐོང་བ་མེད་དེ། འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་དག་།མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་ཅན་དེ་མཐོང་མེད་དེས་ཏེ། དེ་ཕྱིར་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཞེ་ན་ཁྱད་པར་གཞན་ལ་ཏེ། ལྕི་བ་ལ་སོགས་པའི་མིང་ཅན་ལའོ། །ཅི་འདྲ་ བ་ཞིག་ལ་ཅེ་ན།མེད་ན་མི་འབྱུང་ཡོད་པ་ཅན་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གཞན་ཉིད་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །རྡུལ་ཕྲ་མོ་ཆ་གཉིས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཆ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བར་དང་ཚོགས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་འདི་ལ་ཆ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུའི་ རྫས་བརྒྱུད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཅལ་བ་དེ་ད་ལྟར་ནི།ཕྲ་བརྩམས་རྫས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་དག་།བཅལ་ཉིད་ཕྱིར་ན་རྒྱུ་ཡི་ཕྱིར། །སྲང་མདའ་དམའ་བའི་ཁྱད་པར་དེ་འབྲས་བུའི་རྫས་ཐམས་ཅད་ལྕི་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འབྲས་བུ་གཞན་གཅིག་ལྷག་མ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ཙམ་གྱིས་དམའ་ བའི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ཏེ།རས་བལ་གྱི་འདབ་མ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་རས་བལ་གྱི་སྐུད་པ་ལ་སོགས་པ་བཅལ་བར་བྱ་བ་དེ་ལ་ལྕི་བ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། ཚོགས་ཆེན་པོ་བཅལ་བ་ན་གང་གི་ཚེ་རས་བལ་གྱི་སྐུད་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་དམའ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ལྕི་བ་ཉིད་ཀྱང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲང་མདའ་ དམའ་བའི་ཕྱིར་རོ།།རས་བལ་གྱི་འདབ་མ་དེ་དང་འདྲ་བར་རིལ་བུ་འདྲེས་ན་དེའི་ལྕི་བ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་། དེ་ལ་རྫས་གཞན་གྱི་ལྕི་ཉིད་རྟོགས་མིན་ནོ། །དེས་ན་གང་ལ་རྫས་ལྷག་པ་ཡོད་པ་གཞལ་བྱ་དེ་ལ་དེའི་ལྕི་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ལྕི་བའི་གོང་བུ་གསུམ་པ་བཅུག་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ བརྗོད་པ་འདི་ལ་རས་བལ་གྱི་འདབ་མས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་གཞན་དག་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ།

此时此具支，成下行重，重性即成功德，及业下行时，泥等未混合丸称量时秤杆低如何，由彼混合丸等，由彼等具支第三果开始此，此重及下行增上时，秤成低差别。
是故，由彼故未混合等称量位如是时，彼时他果实第三何者重及下行无如是，具支无功德及作用者性故，功德及业，非和合因，具支故。由具实相故，无少许障碍等果或自体可见，由无见果体，由因具功德者无见故，是故成能损。
于何？于他差别，即重等名者。于何等？具无则不生，即所立法他性无则不生为结语。
从极微二分开始乃至极微三分等间及大聚所谓间，此二分等果实相续何者彼等一切称量彼今，由细始实相鬘等，由称量性故由因故，秤杆低差别彼非作一切果实重。是故虽余一他果，仅由彼量非低差别，如棉絮。
譬如于棉线等所称量彼有重如是，大聚称量时何时棉线极细成低时，彼重性亦非了知，由秤杆低故。如彼棉絮，丸混合时虽有彼重如是，于彼不了知他实重性。
是故于何有余实所称量彼，当了知彼重，如置入第三重团，于此说由棉絮成不定，此为他说。

།དེ་སྐད་དུ་རྒོལ་བ་དེ་ཡིས་ས་རྡུལ་ཚོགས་དག་ལ། རིམ་བཞིན་ལྡན་དང་སྟེ། རྡུལ་ཆ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་རྡུལ་གྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དང་། རིམ་བཞིན་ལྡན་པ་ལ་རྡུལ་ཆ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་ པའི་འབྲས་བུའི་རྫས་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར།རྡུལ་གྱི་ཚོགས་འདི་ནི་ལྕི་བ་ཅི་འདྲ་བ་ཡང་ངོ་། །ཅིག་ཅར་ལྡན་པ་དེ་ཉིད། རྡུལ་གྱི་ཚོགས་ལ་འབྲས་བུའི་རྫས་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གཞལ་བར་བྱ་བ་འདི་དག་ནི་ལྕི་བ་ཐ་དད་ འགྱུར་ན་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར།ཕྲ་བ་ནས་བརྩམས་པའི་རྫས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་གཞལ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ལྕི་བའི་ཁྱད་པར་དེའི་ཕྱིར། གསེར་གྱི་མ་ཤ་ལ་སོགས་པའི། །གྲངས་མཚུངས་པ་ནི་མི་རུང་ངོ་། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་འོལ་མ་སེ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ ངོ་།།གང་གི་ཞེ་ན། མ་ཤ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་བསྐར་བ་དང་། ལྷན་ཅིག་བསྐར་བའི་ཚེ། རིམ་བཞིན་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །དེ་སྐད་དུ་གསེར་ལ་སོགས་པའི་འོལ་མ་སེ་རེ་རེ་ཐ་དད་པར་བསྐར་བ་ནས། འོལ་མ་སེ་སྟོང་དང་། བརྒྱའི་བར་དུ་དེ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བསྐར་བ་ ན་ཡང་།གསེར་ལ་སོགས་པ་འོལ་མ་སེ་གཅིག་ལ་སོ་སོར་རེ་རེར་ལྡན་པ་ནས་ཐམས་ཅད་ལ་ལྡན་པའི་བར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མ་ཤ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤ་ཀ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུའི་རྫས་དུ་མ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་མ་ཤ་ཀ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བསྐར་བ་ ན།འོལ་མ་སེ་སྟོང་གི་ལྗིད་ཙམ་དུ་མི་འགྱུར་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ལྷག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན་མ་ཤ་ཀ་ལ་སོགས་པ་གྲངས་མཚུངས་པ་མི་རུང་ངོ་། །རྫས་ཀྱི་ཚོགས་པ་དེ་ཙམ་ཉེ་བ་དང་། དེ་དང་འབྲལ་བ་ལ་ཇི་ལྟར་ལྕི་བ་མཚུངས་པར་མི་འགྱུར་ན། མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་ ཡང་ཡིན་དེ་བས་ན་རྡུལ་ཆ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུའི་རྫས་དེ་ལས་གཞན་པ་གཞལ་བར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་མ་ཤ་ཀ་ལ་སོགས་པའི་གྲངས་མི་མཉམ་པའི་སྐྱོན་དུ་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་ནས། ཡུངས་ཀར་ནས་བརྩམས་ཏེ་རེ་རེ་བསྣན་པ་ནས་ཚོགས་ཆེན་པོའི་བར་དུའོ། ། དེ་ལྟར་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་ཐམས་ཅད་ལྕི་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུངས་ཀར་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུའི་རྫས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་གཉིས་པོ་དེ་ལ་ལྡན་པའི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྕི་བ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། དེ་བཞིན་དུ་གསུམ་པ་ལྡན་པ་ན་འབྲས་བུའི་རྫས ཡོད་པ་ལྕི་བ་ཉིད་ཀྱི་ངང་ཚུལ་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།

如是论者于地尘聚，次第具及，二分尘等大尘聚，及次第具于二分尘等多果实故，此尘聚如何重。同时具彼，由尘聚有一果实故，不应成如是性。是故此等所称量非成异重，由彼故，从细始实相鬘不应称量。
复由重差别故，金摩沙等，数等不应理。等言摄取铜等。何者？摩沙等各别称及同时称时，次第具为语余。如是从金等铜一一别称，乃至千铜百间如是遍称时，金等一铜从各别一一具乃至一切具间，如是当说摩沙。
如是由二沙迦等多果实生故，摩沙等彼同时称时，不成仅如千铜重，然成过增事，如是摩沙等数等不应理。如何于彼量实聚近及离彼不成重等，然成等故，二分尘等果实彼余所称量非有。
若欲摩沙等数不等过不成者，从芥子始一一增至大聚。如是彼一切大聚非了知为重性。于彼二芥子等果实相鬘二者具果何者，彼即重性生法性，如是三具时有果实重性法生。

།དེ་ལྟར་ན་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་ལྡན་ཐམས་ཅད་ལྕི་བ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་ཡུངས་ཀར་ནས་བརྩམས་ནས་ཚོགས་ཆེན་པོ་གོང་ནས་གོང་དུ་ནི། འཕེལ་ལྡན་འབྲས་འཕེལ་ལྕི་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་མ་ ཡིན་ན།།དེའི་ཚེ། ཡུངས་ཀར་ལས་སྔར་ལྕི་བ་ཉིད་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་དཀའ་བ་ཡུངས་ཀར་ལས་སྔར་ཇི་སྲིད་འབྲས་བུའི་ཕྲེང་བ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ལྕི་བ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་ཆུང་བ་སྟེ། དེ་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡུངས་ཀར་ལས་གཞན་པའི་ལྕི་བ་ཉིད་ཀྱང་ཉེ་ བར་མཚོན་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བསྙོན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུའི་རྫས་དེའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ངོ་བོ་རྒྱུ་ནི་གཞལ་བྱ་ཐོབ་པའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་འབྲས་བུ་ལྕི་བ་མཚོན་པ་མེད་ཕྱིར་ཏེ་དེ་མ་ཐག་པར་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་ལ་ལྕི་བ་ཉིད་ལ་སོགས་ པའི་ཡོན་ཏན་དམིགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་ཡན་ལག་ཅན་དུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དོན་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་རས་བལ་ལྕི་བར་རྟོགས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། དེ་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ ཡིན་པར་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ།ཡན་ལག་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི། དོན་དེ་མི་མཐོང་རས་བལ་བཞིན། །དེའི་འབྲས་བུ་སྟེ། ལྕི་བ་དང་གཟུགས་དང་བསྒྲིབས་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་མ་ཤ་ཀ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ལྕི་བའི་ཡོན་ཏན་རྟོགས་མེད་བཞིན་དེའི་ཡོན་ཏན། ཐམས་ཅད་དེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ཉེ་བར་མཚོན་མེད་ཕྱིར་རྒྱུའི་ཕྱིར། མ་ཤ་ལ་སོགས་ལྷག་མ་མེད། དམའ་དེ་མཚོན་པ་སྟེ། དམའ་བའི་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། མ་ཤ་ཀ་ལ་སོགས་པ་ལྷག་པ་མེད་པ་ནི། ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་ནི་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ལྕི་བ ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ། ལྷག་དང་ལྷག་ཉིད་བདག་ཅི་བཞིན། དབང་པོས་མིག་ལ་སོགས་པས་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །འཇི་བ་ལ་སོགས་པ་རིལ་བུ་མ་ འདྲེས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་འདྲེས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྷག་པ་ཡང་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དབང་པོས་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ།།འདིས་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། མི་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

如是若谓上上增具一切非了知重性，如是若从芥子始大聚上上，增具果增重性非了知，尔时，较芥子前重性极难了知，较芥子前乃至果相鬘极细重性何者小，彼即难了知性。
较芥子余重性亦近显自身亦不能诽谤如是，彼果实极微体因得所称量。何故？由无彼果重显故，即已说无间故。于极微尘等无见重性等功德，由彼不见性故观为具支故。是故应成一切义非现量。
若虽无了知棉重如是，由彼显现性故应理彼有性，具支相者，义彼不见如棉，彼果即重及色及障等无见。是故摩沙等彼重功德无了知如彼功德，一切即色等无近显故由因故，摩沙等无余。
低彼显即，由无执低差别故。摩沙等无余，虽仅是近显，然如重等，彼色等亦当无。何故？色等境，余及余性自如何，由根眼等无见故，由因故。
泥等未混合丸位色等何者，较彼混合位色等余亦如自性根无见故。此说为成无言说故，显示不见性能立。

།ཁས་བླངས་རང་གི་ཚིག་སོགས་ཀྱིས། །གནོད་པ་དག་ནི་ཡོད་པས་ཀྱང་། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི། མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། གྲགས་པས་གནོད་པ་ཡོད་པ་གཟུང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་པའི་གནོད་པ་ཡོད་པ་ནི་ཁས་བླངས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་ གིས་གང་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པ་དེས་གནོད་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་ཏོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི། །ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་ཡོད་པ་ཅན་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། རང་གི་ངོ་ བོ་གསལ་བ་ལ།དཔེ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་། རྟོགས་པར་བྱ་ཞིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །རང་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་བཤད་པར་བྱ་བ་ལ། གཞན་གྱི་འདོད་པ་དཔྱོད་པ་ཡན་ལག་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བཤད་པར་བྱ་བའི་གཞུང་གི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞར་ལ་འོངས་པ་དཔྱོད་པ་མེད་པར་ཅིའི་ཕྱིར་ འདུག་ཅེ་ན།དེ་བཤད་འདོད་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་དང་ལྡན་དུས་གསུམ་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རིགས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་དག་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྨོས་པ་ནི་གྲུབ་པ་ལ་བཟློག་པར་ནུས་པ་ཡིན་གྱི། གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་ བཟློག་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་མ་གྲུབ་པའི་ཚིག་དམ་བཅའ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། མིག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སྒྲ་རྟག་སྟེ། ལུས་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། བློ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ ཞེ་ན།བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་རྐྱེན་རྣམས་དུས་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་བཟློག་པར་དཀའོ། །དེ་བས་ན་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་དེ་བཞིན་མིན། བདག་ཉིད་བློ་ལ་སོགས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་གྲུབ་ པ་གཞན་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་འགོད་པ་དེའི་ཚེ།རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན། བསྒྲུབ་པར་མི་འདོད་པའང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིར་ཤེས་བྱེད་སྐབས་ལ་ནི། །ཤེས་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལས་ཅུང་ཟད་ཅིག་མ་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་ གྲུབ་ཐམས་ཅད་འགལ་བ་མེད་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་སྒྲས་ཁྱད་པར་དེའི་ཚེ།རྒོལ་བར་འདོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་ཕྱོགས་ཉིད་ཡིན་པར་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ།

由自许言等，由有诸能损，等言摄取现量、比量及共许能损有。如何有自许能损，即应说由自许等何者于何有能损彼为能损之义。
如所说宗，如于所立法差别无则不生有者有能损如是，于如所说宗法差别及自体明显，余喻何者彼亦，当了知及通达。
于自论所说，虽观察他许非支分，由摄入所说论中故，何故无旁来观察而住？由欲说彼故说"具作用三时"等，如理者等所说所立为宗如是，此说所立能破已成，非能破因不成等。
如是应成因喻不成语为宗，如"声是常，由是眼所取性故"及"声常，由是有身性故，如觉"等。何故？由具作用缘等三时境性故，所立亦难破为宗性。
是故成立常性何者非如是，自性觉等无常性等自性。如是于他不成如是体安立时，于成立常性时，不欲成立亦，应成所立过。
是故于能知处，由知故于能立处少许不成何者彼，不成一切无违摄取所立声差别时，论者欲所立性欲差别宗性不当观察，不当了知。

།གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ བའི་སྒྲ་སྤྱིའི་སྒྲ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཁྱད་པར་སྟོན་པ་མ་ཡིན། ཅིའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པའི་མ་གྲུབ་པའི་ཚིག་ཉིད་དམ་བཅའ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་ལས་གཞན་ལ་ཐལ་བ་མེད་དོ། གཞན་ དུ་རི་བོང་རྭ་ལ་སོགས།།ཀུན་ལ་མ་གྲུབ་ཀྱང་སྒྲུབ་འགྱུར། །དེ་བས་ན་དེ་ནི་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། རང་གི་ངོ་བོ་ལས་དང་བྱེད་པ་པོ་དང་། བསྒྲུབ་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དག་ཡིན་ཞིང་། བྱེད་པ་ པོ་དང་ལྡན་པའི་རྐྱེན་འདི་ནི་ལས་ལ་ཡིན་པ་དེས་ན་ལས་བརྗོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་སྨོས་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འཕངས་པ་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་ན་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར། བྱེད་པ་པོ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་འདོད་པ་ལས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གཏན་ཚིགས་ལ་ སོགས་པ་མ་གྲུབ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་། རྒོལ་བ་རྒྱུད་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་། སྐབས་ཀྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་། ཁས་བླངས་པའི་གྲུབ་པའི་མཐའོ། །དེ་སྐབས་སུ་བྱས་ནས་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བའི་བཤད་པ་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར།གྲུབ་པའི་མཐའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དམ་བཅའ་བ་དང་། གཏན་ཚིགས་དང་། དཔེ་དང་། ཉེ་བར་སྦྱར་བ་དང་། མཇུག་བསྡུ་བའི་སྐབས་དག་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཉིད་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བའི་ཡན་ལག་གང་ཡིན་པ་དེ།དམ་བཅའ་ཙམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོན་གྱིས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དམ་བཅའ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། །དེ་ལ་འདིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལས་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་འགས་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས། ཐམས་ཅད་གྲུབ་ པ་མེད་ཕྱིར།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དང་། བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ལས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལ་སོགས། ཁྱད་པར་འགོད་པ་དག་གིས་ལན། །གང་ཡིན་པ་དེ་དཔྱོད་པ་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། ། སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་སྐབས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །ཡན་ལག་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ཞེས། དེ་བཤད་པའི་དམ་བཅའ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བརྫུན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔར་མ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཕྱིར། །རྒོལ་བ་གང་དང་པོར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའམ། སྒྲུབ པར་བྱེད་པ་གྲུབ་པ་མི་འདོད་པ་དེས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་ལས་དེ་དག་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྟོགས་པར་བྱའོ།

若所立声为总声故，非显差别，何故说因等不成语成宗，非一切不成耶？于能知处外无过。否则兔角等，虽一切不成亦当成立。是故由彼是能知处故不成应许。
虽如是，自体业及作者及安立能立等，此具作者缘于业故，由业说法性说所立不遮能立，何故彼成所立性？由作者极欲业时，因等不成非所立性。
宗义亦四种：一切部宗义、论者部宗义、处宗义及自许宗义。由说彼处所立说为宗故，说宗义相亦是宗。
于宗、因、喻、合、结处，能立境性所立支分何者，仅是宗由义了知故，因不成等非宗者，此中所立何者彼是业，由某方式某方面，由无一切成故。所立何者及当立何者彼一切是业性。
是故彼等，由安立差别等答，何者彼于观察无力为了知所立差别。等言摄取宗义处等。支分是所立者，彼说宗说亦虚妄。何故？由先不成自性故。论者何者初不欲成所立或能立，彼由相语应了知彼等分别。

།མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དབྱེ་བ་མ་བཟུང་བ་ཅན་གྱིས་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་དུ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ ན་གང་ལས་ཁྱད་པར་འདོད་པ་ཡིན།གྲུབ་པའི་མཐའི་སྐབས་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་པ་ལ་ཡང་། གྲུབ་མཐའ་མཚུངས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གིས་དེ་དག་ཀྱང་རྒོལ་བའི་རྒྱུད་ལ་སོགས་པའི་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཁས་བླངས་མཚན་ཉིད་ཕྱིར། ཁས་བླངས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་པས་གང་ལས་དེ་དག་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་གལ་ཏེ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཚེ་ཁས་མི་ལེན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་དག་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་རྐྱེན་བཤད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཡང་བསྒྲུབ་པར བྱ་བའི་ཆོས་སམ་ཆོས་ཅན་ནམ།གཉི་གར་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་ཙམ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེའི་ཆོས་ཡོད་པ་ཅན་དཔེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ ཉིད་ལ་སོགས་པར་ཆོས་སུ་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་ནི་སྒྲའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དཔེའི་ཆོས་དེའི་ཆོས་ཉིད་ཡོད་པ་ཅན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཆོས་ཅན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ། ཆོས་ཅན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། དཔེ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རུང་ངོ་།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་སྒྲ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་གང་གིས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ནི་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གཉི་ག་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།གཉི་ག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གནས་པ་ལ་འོན་ཏེ་ཚོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བཤད་པ་དེའི་ཚེ། ཚོགས་པ་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་ཡིན་ནའང་། ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་གཞན་ནི་གཞན་གྱི་ ཁྱད་པར་ཡིན།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་ཅན་ནམ་ཆོས་ཅན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འདོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚོགས་པ་ཅན་དག་ལས་ཚོགས་པ་དོན་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གཉིས་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།གཏན་ཚིགས་དང་། དཔེའི་མཚན་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

于相处不取能立及所立差别者，虽因等不成亦执为宗性如是，从何欲差别？宗义处亦非能立，如是于因等不成亦，宗义相同。何故？由彼等亦论者部等宗义自许相故。由无自许性差别故，从何遮彼等。若亦不成等尔时不许如是，于应许等由说具作用缘故当得宗义性。
此亦是所立法或有法或二者耶？若仅有法是所立时，由与所立法同故，说"彼有彼法为喻"成相违。如是所立法无常性、有生性等不成为法，由彼是声法性故。所立法喻法彼法性不成有彼性。
若有法是所立，尔时，若有法是所立，由与喻法同故，说"所立能立因"不应理。何故？由声非成何故彼所立是彼能立因，由声是已成故。如是二者法及有法是所立时，二者成所立性过何者彼无遮。
如是住，若谓聚是所立性，说尔时，若聚是所立性亦，若许则他是他差别。欲所立法所差别有法或有法所差别法是所立，由聚非异于有聚故。法及有法二是所立时，因及喻相不成。

།དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་དཔེ་ལ་ཆོས་མཐུན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་ཅན་ལ་གཞན་གྱི་གཏན་ ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།མི་རྟག་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་ཅན་དཔེ་ལ་ཆོས་མཐུན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་དཔེའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་དགུ་པ། ཅི་སྟེ་འདི་ལྟར་སྐྱེ་བ་ དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ།བསྒྲུབ་བྱའི་སྒྲ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་འཇུག་ཅན་འདོད། །ཇི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་ཅན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་སྒྲས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ ཚེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་ཆོག་པ་ཡིན་ན།དེའི་ཚེ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གིས་ཅི་ཞིག་བྱ། བདག་ཉིད་ཅི་རིགས་པར་རྟོགས་ཤིང་ཤེས་ནས། འཇིག་རྟེན་ཉིད་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར། ཁོ་བོས་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་རུང་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་སྨོས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་རིགས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཅི་ཙམ་པའི་ཚིག་གིས་དེ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྟོན་པ་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྟོན་པ་ཉིད་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་ངེས་པར་གཟུང་བའམ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྟོན་པ་དམ་བཅའ་བ ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱིས་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན་དེ་ལ་རེ་ཞིག་སྔར་ངེས་པར་བཟུང་བ་ནི་གྲུབ་པ་ལྡོག་པར་མ་གྲུབ་པ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་དེའི་དོན་ལ་དམ་བཅས་པའི་དོན་ལ་བསྒྲུབ་བྱར་རྟོགས། དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཉིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲུབ་བྱེད་བསྟན་པའི་ཤུགས་ཉིད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། རྩོད་པའི་གནས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་ན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྟོན་པ་ཉིད་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ན།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་དམ་བཅའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་ལ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པའི་ཚིག་ལ་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་མེད་དོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཏན་ཚིགས་སོགས་ཚིག་གིས་ཡུལ་འདི་ལ་ཁྱབ་ཕྱིར་རོ།

如是由法所差别有法的有生性等门中，于喻无法同。如是相有法于他因不成故非因相。由无常所差别有法于喻无法同故非喻相。
量理论释第三十九品：若如是于有生性等法性，由无所立声故，若欲有法趣入，如我等由是所立一分故，假立而说趣入一分所立声。尔时若论典足，尔时何用相语？自如理了知已，世间当趣入。
我说宗一分应理有法法性遍摄故说相语是应理，非由他。是故当以几许语说彼。
复次，于此"说所立是宗"中，是先定执"说所立性是宗性"，或后定执"说所立是宗性"耶？此中且先定执非为摄已成遮未成义。如是于彼义许义中了知为所立，即通达。何故？由能立说力若成尔时，由非诤处故，为成彼故不说能立，然亦说能立，当了知彼是未成性。
复次，若遍摄"说所立性是宗"，当显示"能立语是宗"。于能立语亦无宗性如是，能立即能立语于宗性无疑。何故？由因等语于此境遍故。

།དེ་བས་ན་རྒྱུ་འདིས་སྔར་ངེས་གཟུང་ཡིན། དེ་ཡིས་ནི། གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པས་དོན་འདི་འཕངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དམ་བཅའི་མཚན་ཉིད་ བརྗོད་དོན་མེད།གང་གིས་སྔར་ངེས་པ་གཟུང་བ་དོན་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་ཤུགས་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བསྟན་པ་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱིས་ངེས་པར་གཟུང་བ་འདི་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྟོན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་པ། ཁྱབ་པའི་འབྲས་ཅན་ཡིན་པ་སྟེ། ། མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་འབྲས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་སྟོན་པ་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དམ་བཅའ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ངག་གིས་འགལ་བ་ནི་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལ་འདིར་སྒྲ་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་པ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། སྒྲ་རྟག་པ་ཉིད་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་འདིར་ འདོད་དང་འབྲེལ་མེད་འགལ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ།འདོད་པའི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་མེད་ཉིད་ཡིན་ན་འགལ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་ཕན་མི་འདོགས་ལྷན་ཅིག་མི་གནས། རྣམ་པ་གཉི་ག་དང་འདོད་པ་འབྲེལ་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཕན་འདོགས་ པ་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན།ཕན་མི་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རམ། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་རེ་ཞིག་འདིར་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་རྟགས་ཀྱི་སྐྱོན་ ཐམས་ཅད་རྟགས་ཀྱི་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་དམ་བཅའི་སྐྱོན་ཉིད་འགྱུར།དེའི་སྐྱོན་དག་གིས་དམ་བཅའ་བ་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་སྐྱོན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི། །ཡན་ལག་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་པ། །མ་ཡིན་ཞེས་ཀྱང་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་བས་ན་དམ་བཅའ་བ་ཙམ་དང་རྗེས་ སུ་འབྲེལ་པ་ཙམ་ཉིད་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་འདོད་དང་འབྲེལ་མེད་ཅན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སུ་འདོད་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ནི་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་མ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། དེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།འདི་ལྟར། འདོད་དང་མེད་ཅན་མ་གྲུབ་ཡིན། །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡིན་གྱི། འདི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ།

是故由此因先定执。由彼，因等已遮此义故说宗相无义。由先定执无义故，由因故从力说"说所立是宗性"此后定执中说"是说所立性"，是遍果性，即无相违遮果性。如是，当成因喻不成说是宗性。
若是宗性，语相违是宗过，如说"声是常，由一切是无常性故"。此中声是常与一切无常性相违，由一切无常性时声摄于一切故，声常性相违。
此中当成欲及无关相违，若与所欲义无关则成相违。彼亦不益及不俱住，二种与欲无关当成。因于所立不作利益如是，由不益故或由不俱住故。
此中且非能益，若因有过则由损害所立义故成宗过，如是因一切过、因不成等一切过当成宗过，由彼过损害宗故。已说"宗过观待他，非观待后支"。是故仅与宗相关即是宗过。
若谓欲及无关者，所立法所欲及俱作者非与彼俱住因，是故由于彼无故是相违。彼亦非理，如是，欲及无性是不成，是因过，此非成宗过性。

།ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་སྒྲ་ལ་རྟག་པ་ཉིད་བསལ་བ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དམ་བཅའ་བའི་དོན་ལ་འགལ་བར་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་སྒྲ་གཏན་ཚིགས་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན། མི་རྟག་གཏན་ཚིགས་བཅས་ཡིན་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་བསལ་བར་འགྱུར་ཞིང་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྒྲ་ལ་དེ་སྐད་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཐམས ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་དཔེ་བཤད་པ་ཉིད་ལས།དོན་མཐོང་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་སྟོན་པ་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་ཏེ་སྒྲ་ཉིད་ལའོ། །ཐ་དད་དེ། འགལ་བའི་ཆོས་རྟག་པ་ ཉིད་བཤད་པ་ཡིས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྤྱི་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་ཡིན་ན།དེ་ལ་ཁྱད་པར་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དེས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་སྐབས་སུ་བྱས་ནས་ཕྱིས་སྤྱི་བསྒྲུབ་ཁྱད་པར་དེ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ སྤངས་ནས་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་བྲམ་ཟེ་ཀུན་དེའི་བུ་ལ་དར་བ་བྱིན་ཅིག་ཅེས་བྱས་ནས། བྲམ་ཟེ་དག་ལ་ཞོ་བྱིན་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་པས། ཀུན་དིའི་བུ་ལ་ཞོ་བྱིན་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ལས་བཟློག་པའི་བྲམ་ཟེ་གཞན་དག་ལ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་སྒྲ་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ བརྗོད་ནས་ཐམས་ཅད་ལ་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་ན་སྒྲ་ལས་བཟློག་པ་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་སྒྲ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་ན་རང་དང་འགལ་བ་སེལ་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་སྒྲ་ལས་བཟློག་པ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། སྤྱི་ཡིས་ ནི།རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་འབྲས་བུ་ཅི། །དཔེར་ན་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སྒྲ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། དེ་ལ་རྟག་པ་ཉིད་སེལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།ཡོད་པ་ཡིན་ན་སེལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱིས། སྒྲའི་མི་རྟག་པས་བསལ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་དེ་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་བཤད་པ་ཡིན་པར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།

若一切无常性因不遮声之常性，何故成宗义相违？何故？如是若由无常性因声成有因，则若有无常因，所立法亦如是当遮，由一切无常性故，于声当如是说。
如是于"由一切无常性故"此中，从说喻外何见义？全无。是故当知彼是说异品喻。如是差别即于声。差别即由说相违法常性，由一切无常性故，若总随行，于彼差别声之差别不得无常性。
如是先作差别后成总非依彼差别，然舍所诤差别境趣入一切他，如说"婆罗门昆提子与布"后说"与婆罗门酪"，非与昆提子酪，然是与异彼余婆罗门。如是说声是常性后说一切是常性时，依声异余一切。
是故若于声无无常性故，云何遮自相违？若声异一切成无常性尔时，总随行有何果？如说"由一切无常性故"。如是当说"由声无常性故"。是故由于声无无常性故，不能遮彼常性。若有则当遮。
是故阿阇黎说："当由声无常遮"。由"一切无常性故"此住为说异品喻，由随彼相故。

།གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཉེ་བར་སྦྱར་བ་ལས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དཔེར་ན་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ལ། སྒྲ་ཡང་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་སྒྲ་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་ནམ།འགའ་ཞིག་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མ་ལུས་པ་འཕངས་པས་འཇུག་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་སྒྲ་ཡང་འཕངས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྒྲ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་ འདུས་པ་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འགའ་ཞིག་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་ན་སྒྲ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞིང་། སྒྲ་གཅིག་པུ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་དེ་ ལྟར་ན།སྒྲ་དང་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྒྲ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དཔེར་ན་སྒྲ་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དམ་བཅའ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འདི་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ན། གཞན་དག་ན་རེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་ཇི་ལྟར་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་དང་དེ་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།སྒྲ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་སྒྲའི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་སོ་སོར་རེ་རེ་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། དེ་དག་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ཐམས་ཅད་ཡིན་པར་ མི་འགྱུར་ན།དེ་ལྟར་ཡང་ནི་འདོད་དོ། །ལན་འདི་ཡུལ་གཞན་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་དོ། །ཡུལ་གཞན་ལ་ནི་འགལ་སྨྲ་བས་སྒྲ་ནི་གཞན་ཉིད་ཡིན་པར་སྨྲ། སྒྲ་ལ་ཐམས་ཅད་ཉིད་ལ་འགལ་བ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སྨྲ་བ་ན་སྒྲ་དེ་མཉན་ པ་ཐམས་ཅད་ལས།གཞན་ཉིད་ཡིན་པར་སྨྲའོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་ཞིག་གང་དང་འགལ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་སྨྲ་བ་དེས་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་སྟེ་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ལས་ཐ་དད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྤྱི་ནི་ཁྱད་པར་མི་སྤོང་ ཕྱིར།།སྤྱིའི་སྒྲ་ནི་རང་གི་ཁྱད་པར་འདོར་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འཕེལ་བས་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཤིང་གི་སྒྲ་པ་ལ་ཤ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་མི་སྤོང་བ་ལྟ་བུའོ།

因亦由近合故如是，例如一切是无常，声亦非一切故是常，一切无常性是因。彼亦不成，如是"一切"声是世间共许耶？或于某处共许耶？
若是世间共许尔时，由遍摄而趣入故声亦遍摄，如是声摄入彼等中，由摄入一切故，非一切性不成。若于某处共许，非声者是一切声所说，唯声非一切，如是"声"与"非一切"是异名声。
如是如"声是常，由是声性故"宗义一分因不成，如是此亦当成不成。由摄入一切故，说"无非一切性"时，他说由是一分故，声如何是非一切性。
彼等非真，若由是一切一分故声非一切尔时，非声自性诸事物亦各各有一分，如是于彼等亦有非一切性故，某者不成一切，然如是亦许。
此答以"于余境"等建立文。于余境说相违者说声是他性，于声一切性说相违一切非性法时，说彼声异于一切所闻。如是若于某所相违法处说，即说异彼性。彼即声非异于一切。
何故？由总不舍别故。总声不舍自别，然由增益趣入，如树声不舍钵罗叉等差别。

།དེ་བས་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲས་ཀྱང་སྒྲ་ཡང་འཕེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི།སྤྱི་ཁྱད་པར་འདོར་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཅི་ཤིང་ཤ་པ་ཤིང་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པ་ན། ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ཤིང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཤིང་ཤ་པ་ལ་ཤིང་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། འདིར་སྤྱིས་ཁྱད་པར་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྤངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ ལྟར་ཤིང་གི་སྤྱི་དེ་རྣམ་པ་འདིས་ཤིང་ཤ་པ་ལ་གསལ་བ་གཅིག་ལ་ངེས་པ་དེ་བཟློག་པ་ཡིན་གྱི།དེ་ཤིང་ཉིད་ཀྱིས་སྤངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། དཔེར་ན་གནས་སྐབས་ལ་ལར་ནི། །ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ཤིང་མིན་ཞེས་སྤྱི་གཅིག་ལ་ངེས་པ་འགོག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་ཀུན། སྒྲ་གཅིག་ ཉིད་ལ་འཇུག་པ་འགོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདི་འདྲ་བ་འདི་ནི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་ནི་འགོག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི།སྒྲ་ལ་འཇུག་པ་བཟློག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་ཐམས་ཅད་སྒྲ་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་འགོག་པ་ཙམ་གྱིས་དེ་སྒྲ་ནི་ཀུན་མིན་མ་ཡིན་པར་ འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་ཀུན་སོ་སོ་དེ་ཉིད་མིན་ལ། ཐམས་ཅད་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་ཕྱིར་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་ན་འདོད་པ་ཡང་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ཡིན་ པས་ན།དེ་ལ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ནི། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་ཐམས་ཅད་ཉིད་མ་ཡིན་པ་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ན། གང་གི་ཚེ་གང་ ཞིག་ལ་གྲགས་པའི་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།འདི་རྣམ་གྲངས་ཉིད་ཡིན་ན། སྒྲ་ལ་སྒྲ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་བྱ་ཤེས་བྱེད་ཐ་དད་ཕྱིར། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་གཞན་ཡིན་ཞིང་ སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་ཡིན་ནོ།།སྒྲ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ཡང་རང་གི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཆོས་ཅན་ཤེས་པར་བྱེད་པར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བར་ གྱུར་པ་མ་གྲུབ་ཅེ་ན།གཏན་ཚིགས་ལྡན་པ་དེ། གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

是故一切声亦遮声，如是声是一切性。虽然如是，总舍别性，例如问"钵罗叉是树耶？抑或不是？"时说"钵罗叉树非树"。由于遮钵罗叉树之树，此中总舍别。
若谓非舍，如是树之总以此相于钵罗叉树定于一显现是遮，非由树性舍。如是，如于某时位，"钵罗叉树非树"是遮定于一总，如是一切声，由遮趣入一声故，此等是遮一切声趣入一，非遮趣入声。
仅由此遮一切声趣入一声，彼声非成非一切。何故？非声自性诸别相各各非彼性，无一切性。由彼无故，由无一切性故，某者亦不成一切性是所许故，由声摄入一切故，于彼非一切性不成。
虽然如是，若是世间共许一切性，由摄入一切故，彼非一切性不成，然若是某处共许一切性尔时，此是异名，于声无声性，如是云何不成？
说不成性。何故？由所知能知异故。所立是他，能立是他。声所立法亦于自能立不成能知性，由是所知性故。是故法不成能知。云何不成？具因彼，由说因性是义。

།དེ་དེ་ལྟར་ན། གཏན་ཚིགས་ལྡན་པའི་ཆོས་ཅན་ནི། །ཤེས་བྱེད་མ་གྲུབ་ཕྱིར། སྒྲ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་རང་ཉིད་སྒྲུབ་བྱེད་ལ་ཏེ། བདག་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྗོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གྲུབ་མིན་ཏེ།སྒྲའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་། བདག་ཉིད་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ངོ་བོར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ། །ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་འབྱེད་མི་འགྲུབ་པའི་ རྒྱུའི་ཕྱིར།ཐམས་ཅད་ལ་དམ་བཅའ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་ཅན་གྱི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདིར་ལྡོག་པས་ཁྱད་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཇི་ལྟར་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་གི་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ།།ཇི་ལྟར་ཐམས་ཅད་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་གང་དང་གང་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་དང་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཆོས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་། དོན་དམ་པར་ནི་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། སྐབས་སུ་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་གཞན་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་མ་གྲུབ་ཕྱིར། །ཀུན་རྫོབ་པ་ཡི་དངོས་རྣམས་ལ། །དེ་ཉིད་གཞན་ཉིད་འགོག་པར་འགྱུར། །དེ་དག་ནི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་དང དཔོག་པར་བྱེད་པའི་ཐ་སྙད་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ཞེ་ན།བཤད་པ། དཔག་བྱ་དཔོག་བྱེད་དག་གི་དོན། །ཐ་སྙད་གནས་པ་འདི་ཡི་ནི། །ཐ་དད་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཡིན། ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཐ་དད་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཤེས་པ་ ལ་གྲུབ་སྟེ།ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་ལ་གྲུབ་པའི་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སོ། །སྒྲ་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་བྱས་པ་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་ན་ཤེས་པ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་གྱི། དངོས་སུ་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་པ་ལས་དེ་མཐར་ ཕྱིན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ལ་ཐ་དད་པ་བསྟན་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།བདག་ཉིད་ཐ་དད་མཐར་ཐུག་པའི། །ཤེས་དེ་དག་ལ་ཐ་དད་པར། །ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་སྣང་འགྱུར་བ། །ཐ་སྙད་དེ་ཡི་རྟེན་ཅན་ཡིན། ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་ནས་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཐ་སྙད་ཡིན་གྱི།དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ནི་འབྲེལ་པ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།

如是，具因法者，由能知不成故，声所立法自身于能立，由自身是所立故说非能立，如是不成。虽已成声自性，于自身不成因性之义。
若于一切事物，由不成分别法与有法因故，一切宗义一分有之不成过相等。无此过。何故？此中由返体有差故。此如何依返体所作差别而有所立能立二差别已说。
如何由一事物返于一切，于彼彼差别观待而安立为法。然而，胜义当观察，于此事成法他不成，由如是不成故，于世俗诸事，遮彼性他性。彼等由依事故。
若如是，云何安立所比能比言说？说：所比能比义，此言说住，依差别而分别，依返体之义。何等差别？成于识，由依返体故，依成于识之差别。
说"声"及说"所作性"时，识成差别，非实差别。如是亦由依返体而生究竟智，彼于法与有法显示差别。
自性差别究竟，彼等智中差别，法与有法现起，是彼言说所依。依如现有法而有所立能立言说，非胜义。已说不欺义由相属。

།འདིར་ནི་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་ཐ་དད་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ནི་དམ་བཅའ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན་འདིར་ནི་ཐ་སྙད་ཐོབ་པ། ཐ་སྙད་ཀྱི་ཐོབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྒྲ་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཐ་དད་བློ་ནི་འདྲེས མེད་ཅན།གང་སྒྲ་ཐ་དད་པའི་བློ་འདྲེས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཐོབ་པའི་རྣམ་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོར་ཤེས་པ་གཞན་ལ་འཇུག་པ་མེད་པ་ནི་ཐ་དད་པའི་བློ་དང་འདྲེས་པ་མེད་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། སོ་སོར་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་པས་གྲུབ་པའི་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེས་ནི་མ་གྲུབ་པ་སྟེ། སྒྲ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་གནས་པ་ལས་གཞན་གྱིས་དཔེར་ན་འདུས་པ་དག་ནི་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། འདུས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རམ། འདུས་བྱས་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། འདུས་བྱས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཏན་ཚིགས་སུ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟར་མ་ངེས་པའི་དོན་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདུས་མ་བྱས་ཐམས་ཅད་དམ། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད ནི་དམ་བཅའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞིང་སྤྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པ་དེ་ན་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་ཐ་དད་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལན་འདིའི་ཁྱད་པར་སྤྱི་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞུང་ འཛུགས་པར་བྱེད་དོ།།ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་འདི་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞིང་སྤྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།ཁྱད་པར་སྤྱི་དག་སྟེ་གཉིས་པོ་ཐ་དད་དེ། ལྡོག་པས་བྱས་པའི་ཐ་དད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་སྤྱི་དག་ཐ་དད་པའི་རྟགས་ཅན་ཡིན། ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན། སྒྲ་ནི་རྩོལ་བྱུང་མི་རྟག་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡིན་ཞིང་། རྩོལ་བས་བསླད་པའི་ཕྱིར། སྤྱིའི་ཆོས་གཏན་ཚིགས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།

此中若无由返体所作差别，则何以非宗义一分。如是此中得言说，得言说所立者即"声是常，一切是无常"此中得所立能立性。
何等所立能立性得？差别识无杂，即声差别识无杂之语组合。由所立性得相而无入于异体之他识，是差别识无杂义，由无各别遮遣故。
由识所成亦无差别故不成，此说"由是声性故"之因。如是住彼外，如"诸和合作他义，由是和合性故"，或"所作是无常，由是所作性故"，岂非见宗义一分为因？如是思为不定义。无此过。
一切无为或一切有为非是宗义。然别是所立而总是因时，由返体所作差别故，不随前说过失。此答以"别总二"等建立文。
无差别识境所立法，承许为能立之宗义一分，而此中亦无。何故？由别是所立而总是能立故，别总二差别，由有返体所作差别故。是故别总二有差别相。
云何？如"声是所作无常"是于别所立，由劳力所染故，总法成因故。

།དེ་ལྟར་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་སྒྲ་ནི་སྒྲ་ཡིན་པས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་སེལ་བར་བྱེད་ཀྱི། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྡོག་པས་བྱས་པའི་ཐ་དད་པ་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར བྱེད་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ།།བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཕྱོགས་ཡན་ལག་ན། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ནའང་བརྩལ་མ་ ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་མེད་ཕྱིར།འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན། ཆོས་ཅན་ཐ་དད་མ་གྲུབ་མིན། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཤེས་པ་མི་གསལ་བ་ཡིན་ན། གོང་བུ་མང་པོ་དག་ཉེ་བ་ན། ཅི་རྟ་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན་ཞེས་ཐེ་ ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་ན།རྭ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཕྱིར། གོང་བུ་རྭ་ཅན་དེ་རྟ་མིན། །ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་འདིར་གོང་བུ་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པ་ནི་རྭ་ཅན་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ནང་དུ་འདུས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གོང་བུ་རྭ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིར་འགྱུར་ན་ཡང་ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་འདིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དུས་ན་ཡན་ལག་མིན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དུས་ཉིད་ན་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ཁྱད་པར་ མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་རྟོགས་ནས་ནི་ལྡོག་ཕྱིར་རོ། །ཡི་གེ་དང་ཚིག་དང་ངག་གི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་སྒྲ་རྟོགས་ནས་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །ལྡོག་པ་དེ་ལས་རང་གི་ངོ་བོར་རྟོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་ཁྱད་ པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།སྒྲ་གཅིག་ལ་སྒྲ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། འདིར་མཉན་པར་བྱ་བ་དང་འདྲ་བར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་ན། དམ་བཅའ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །ཁྱད་པར་དམ་བཅའི་ དོན་དུ་ཡང་།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་ཏེ་མཉན་པར་བྱ་བ་ཡང་དམ་བཅའ་བའི་དོན་ཡིན་པར་མི་རུང་ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐ་དད་ཕྱིར་རོ།

如是，劳力刚生之声是声故遮瓶等，非"劳力刚生声"，由返体所作差别故，所立能立有差别。
所说"劳力刚生性是所立法之别相故为宗义一分"亦非。如是分支中，即使是分之法相，由劳力刚生性无害故，无相违故，有法差别不成非。所立有法异于声。
云何？如识不明时，诸团聚近时，疑是马否？由具角故，团聚具角非马。此中以团聚为宗，具角性不待摄入所立中，若团聚由具角性成别相与别相依，则成所立无定。
是故此中由所立能立差别故非不成。或所立时非支分，所立时劳力刚生性非别相。何故？由了知彼而返故。了知字句语体性声已，劳力刚生性返。由彼返而了知自体，非得所立性，如是能立时无别相故不成。
一声无声性故，此中如所闻性成非共故，非宗义一分，此是他说。以"别相宗义"等而答。彼非理。何故？如是别相即所闻亦不应为宗义。何故？由法差别故。

།དེ་ལྟར་ན་སྒྲས་སྒྲ་མ་ཡིན་པ་ རྣམ་པར་གཅོད་ཅིང་།མཉན་པར་བྱ་བའི་སྒྲས་ཀྱང་རྣ་བའི་དབང་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་དེ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། སྒྲ་ལ་མཉན་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་སྒྲ་སྒྲའི་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་ཅན་དང་ཆོས་ ཅན་བརྗོད་པ་ཅན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མཚུངས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།སྒྲ་ལ་གཞན་སྒྲ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་འདི་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཐོབ་པ་སྟེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཕྱོགས་ཆོས་མཐུན་ ཕྱོགས་ཡོད་མེད་གཉིས།།རྣམ་གཉིས་རེ་རེ་དག་ལ་ཡང་། །རྣམ་གསུམ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡང་། །ཡོད་མེད་རྣམ་པ་གཉིས་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པ་དགུར་དབྱེ་བའི་དགོས་པ། ཕྱོགས་ཆོས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།ཕྱོགས་ཆོས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡིས། །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་དོན་ཐམས་ཅད། བདེ་བར་བཟུང་བར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། །གཏན་ཚིགས་དག་གི་སྐབས་ཀྱི་དོན། །མདོར་བསྡུས་པ་ནི་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཕྱོགས་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ ནི་དག་ནི་དོན་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ན། ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་དཔེ་ལ་གཏན་ཚིགས་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར། མཐུན་ཕྱོགས་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་རུང་ངོ་། །ཅི་སྟེ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་།ཆོས་ཚིག་ཕྲད་ཐ་དད་བྱེད་པས། །མི་ལྡན་པ་དེ་མ་འབྲེལ་པའོ། །གཞན་དང་ལྡན་པ་དག་།ཤིན་ཏུ་མ་འབྲེལ་རྣམ་གཅོད་བྱེད། །རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པ་གང་གིས་ཤེ ན།ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཚིག་གི་ཕྲད་ཁྱད་པར་དང་ལྷན་ཅིག་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་མི་ལྡན་པ་དང་། ཁྱད་པར་གཞི་དང་ལྷན་ཅིག་བརྗོད་པ་ན་གཞན་དང་ལྡན་པ་དང་། བྱ་བ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་བརྗོད་པ་ན། ཤིན་ཏུ་མི་སྲིད་པ་རྣམ་པར་ གཅོད་པར་བྱེད་དོ།།འོ་ན་གང་ལ་ཚིག་གི་ཕྲད་དེ་མ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལའང་ཚིག་གི་ཕྲད་སྒྲའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྦྱར་བ་མེད་ན་འང་བརྗོད་འདོད་ལས་འཆད་པ་པོའི་སྐབས་ལས་འོངས་པའི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དབང་གིས་དོན་འདི་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ རྣམ་པ་གསུམ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ།

如是，声遮非声，所闻声亦遮非耳根境，如是声有所闻法故，成非共。此中声因说声与有法说声遮遣相等，如是声于他声性法此中无，然所立即能立得，如许为能立则不成。
分支法同品有无二，二种各一亦，三种异品亦，由有无二相故。以此等说分支法九分之义，以"由分支法分别"等而说。
由分支法分别，由因分别一切义，由善摄成故，因处义略说。"分支法"等是义。
若是分之法性，观待分之差别，因不入譬故，"同品有"等不应理。若非成差别时，非分之法性耶？非也，由遮无系而成差别故。
且，法语助词差别作，彼无系非相属。与他相系，极无系遮，成能遮。以何相？说"差别"等，当语助词与差别共说时遮无系，与差别依共说时遮他相系，与作用共说时遮极无有。
若于何处未得彼语助词云何？于彼虽无语助词声体相合，由说者意乐力，由说者处而来之欲说力，此义即知三种遮。

།ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲ་སྦྱར་བ་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངེས་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡིན་ཏེ། གང་ཕྱིར་ངག་འབྲས་རྣམ་གཅོད་ཡིན། །གཞན་ལ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱར་བ་འདིས་གདོན་མི་ཟ་བར་མི་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ འགའ་ཞིག་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་འཆད་པ་པོ་དེའི་བརྗོད་པ་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་།རྟོགས་པ་པོས་རྟོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་དག་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དཔེར་ན་ནག་པ་ འཕོང་སྐྱེན་ཉིད།གཞན་ལ་དེ་བཀག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གཞན་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་སྲིད་སྒྲུབ་འཕོང་སྐྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ། སིད་སྒྲུབ་ཁོ་ན་འཕོང་སྐྱེན་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཤིན་ཏུ་མི་སྲིད་པ་ནི། སྔོན་པོ་མཚོ་སྐྱེས་འགྱུར་ཉིད་ བཞིན།།མི་སྲིད་རྣམ་པར་གཅོད་པ་བཞིན། །དེ་ལའང་ཟླ་བོ་རྣམ་གཅོད་པ། །དོན་རྣམས་ལ་ནི། རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ན། །རྟོགས་པར་འགྱུར། རྟོགས་པར་བྱ་བ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་དཔའ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཟླ་བོ་མི་དཔའ་བ་ཉིད་རྣམ་པར་ གཅོད་པ་ན་མི་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་གྲགས་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ན་འདི་སྐད་དུ། འདོད་པས་དམིགས་པའི་ཟླ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ ལ་བློ་འགྱུར་བ་ནི་བླ་སྟེ།དེ་ལྟར་ཡང་ཚིག་ཕྲད་དེ་ཟླ་བོ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་སྒྲ་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་གྱི། རང་དབང་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ ཉན་པ་པོ་འདོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།འདོད་པས་ཀྱང་ཟླ་བོ་ཕྱོགས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན། སྒྲ་བརྗོད་འདོད་རྗེས་འཇུག་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་ཡང་ཟླ་བོ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡོད་ན་ཡང་གདོན་མི་ཟ་ བར་ཐམས་ཅད་ལ་གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དེས་མི་ལྡན་པ་ནི་དེ་དང་མི་ལྡན་པའོ།།དེ་རྣམ་པར་གཅོད་ཕྱིར། ཕྱོགས་ཆོས་ཅན་ཆོས་དེ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་ཡིན་གྱི། གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པར་ གཅོད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡིས་ཁྱད་པར་བྱས་པའི་ཆོས། །ཆོས་ཅན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ། རྗེས་འགྲོ་མེད་པའི་སྐྱོན་མི་རྟེན་ཏོ།

何故于无声合有此遮遣定？如是必然，由语果是遮遣故。为示他故所作此必遮无系等某些，若非如是，则说者说成无果，了解者无所了解。
无系遮等例次第而说。如"黑人善射"，于他无遮彼。于他相系，如"悉达善射"得，如是返他相属，即"唯悉达善射"。极无有如"青莲将变"，如遮无有。
于彼亦对反遮，于诸义遮时了知，非了知他。如"提婆唯勇"，遮对反非勇时，非遮人等。何故？由如是共许故。世间说：唯遮所欲观待之对反，非他。
虽转遮他法之解，然如是彼语助词有遮对反之力故。复次，声随欲说而行，非自在，如是由欲说力有遮。彼亦随闻者欲而行。
欲亦立对反分为二，如是由声随欲说行故。由因故亦是对反遮。由有无系遮时，必非一切皆他相系遮，如是所作性等法，无彼者即与彼无系。
由遮彼故，分支法之法，所作性等是差别，非由他相系遮。由彼成差别法，有法所成差别等，无随行过不住。

།རང་བཞིན་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པ་དགུའི་དགོས་པ་བསྟན་ཏོ། །རང་བཞིན་འབྲས་བུ་གྲུབ་ དོན་དུ།གཉིས་དང་གཏན་ཚིགས་བཟློག་པ་གཉིས། རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་དག་ནི་རང་གི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཉིད་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཟློག་པ་འགལ་བ་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་བསྟན་ཏོ།།སྒྲ་ནི་མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་སོ། །དེ་དག་ཉིད་ནི་སྒྲ་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་འགལ་བ་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་གཞན་གཉིས་ཡིན་ནོ། །རྩོད་ཕྱིར་ ཐ་དད་སྤྱི་དག་དང་།ལྡོག་པ་ཅན་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ནི་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དགག་པར་འདོད་པས། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་གཞན་གཉིས་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞལ་བྱ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། ། ལྷག་མ་ལྡོག་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་གསུམ་བསྟན་ཏེ། སྒྲ་ནི་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདིའི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི། གློག་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་བས་ན།རྟོགས་པར་འགྱུར་ན། འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་དག་གིས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འབའ་ཞིག་ལས་རྟོག་པར་མི་འདོད་ན། འོ་ན་འདིར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་ རྟག་སྟེ།རིག་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་དེ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཡོད་ཅིང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཅི་སྟེ་འདི་ལ་ཡང་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་པས་ རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་ནི་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་ཅིང་མི་མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ན།རྟོགས་པར་འགྱུར་ན་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཞིང་། ལྡོག་པ་དང་བཅས་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གཙོ་བོས་ཀྱང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

以"自性果"等说明分支法九种之义。为成自性果二者及因返二者，自性与果是于自遍摄所立为因性。为显示彼等即是所立返相违，故说四种分支法。
如"声是无常，由所作性故，由劳力刚生性故"二者。为显示彼等于"声是常"所立为相违故，是其他二。
为破"异总及返随行因非能了"故，说其他二分支法。如"由所闻性故，由所量性故"。
余是返相能立。为成因返为主故，说三分支法。如"声非劳力刚生，由无常性故"，此同品是电等。于彼有无常性，故应了知，然非如是。故虽有随行亦非能了。
若不许唯由无返之随行了知，则此成：如"声是常，由非所知性故"。彼与同品虚空等有，异品瓶等无。若于此亦无了知，由于一切同品无故，随行非主故。
此中随行有力，如"声是劳力刚生，由无常性故"。此于同品瓶等一切有，于异品虚空等某些无，如是应了知，然亦非如是。故非唯由有随行，亦非由具返，亦非由随行为主而了知。

འོན་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ལས་ལྡོག་པར་ངེས་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་གསུམ་པོ་དེ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་གང་གི་ཕྱིར་འདིའི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལས་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། རང་བཞིན་ཉིད་ལས་གཞན་གྱིས་ནི། །རྟགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཁྱབ་པ་མེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་ནི་འཁྲུལ་ པ་སྲིད་ཕྱིར་རོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་ལ་ཉེ་བར་སྦྱར་བའི་རྒྱུ་ནི་འབྲས་བུ་ལ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཇུག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་འབྲས་བུ་ བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་འབྲས་བུ་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་མི་རྟག་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། རྩོལ་བ་ལས་སྔར་ཡོད་པ་ནི། །སྒྲ་ངེས་པ་ཡིས། བརྩལ་མ་ཐག་བྱུང་ ཤེས་མ་ཡིན་ཏེ།མི་རུང་ངོ་། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་དམིགས་པར་འགྱུར་ན་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲིབ་བྱེད་དབང་བོ་སྒྲ་དེ་ལ། །དམིགས་པ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་དང་། དབང་པོ་དང་སྒྲ་རྣམས་ལ་རྩོལ། །རྣམ་ཀུན་ཉེར་ སྦྱོར་མེད་ཕྱིར་རོ།།ཅུང་ཞིག་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་ཟིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རྟག་ཏུ་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྟོས་པ་མེད་པའི་སྒྲ་འགའ་ཞིག་ཚེ། འབྲས་མི་བྱེད་པ་འགལ་ ཕྱིར་རོ།།འབྲས་བུ་མི་བྱེད་པ་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཤེས་པ་དེའི་སྒྲའི། རེས་འགའ་བའི་འབྲས་བུར་གྲུབ། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ། དེ་དེ་འདྲ་བ་སྒྲ་རེས་འགའ་བའི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་ན་ཡང་། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པའི་དཔེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

然为显示是从一切返定之因，故说此三分支法。何故所作性亦是自性因？如是由说此于一切同品有性故。由此复何故是自性？如是：
除自性外，余因于所立法同品无遍。何故？由因有错乱可能故。于比量与所比量名言所用之因，于果有错乱。故说"由因于同品二相入"之义。
如是事物无常性是劳力刚生性状智之因。非一切无常性皆生劳力刚生性状智。故于同品果二相入。于一切同品有者即是自性。
云何知劳力刚生性状智是无常果？如是：由劳力前有声定，非劳力刚生智，不应理。若一切时皆见，则非劳力刚生性，此是语义。
何故？由障碍根声于彼，于见有障，及于根与声诸劳力，一切相应无故。由全无作用故。如上已说。如是声无所待常生识果。
何故？由无所待声某时不作果相违故。果不作相违。故彼智之声，成有时果。劳力刚生性状智，是如是声有时之相。
虽仅此成，由"劳力刚生性故"共说此喻，即成立自性因性。

།དེ་ལྟ་ན་ཡང་རང་བཞིན་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པས་ཐ་དད་བྱས་པ་ཡིན། གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་དོན་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབྲས་དང་ལྷན་ཅིག་རང་ བཞིན་ཡང་བཤད་པ་ན།སྒྲུབ་པ་པོས་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟར་ཤེས་མ་གྱུར། རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འཇུག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་དང་འབྲས་བུའི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་སྒྲུབ་པ་བོས་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་མཁས་དོན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་འདྲ་བ་ ཞིག་ཅེ་ན།རྗེས་སུ་དཔག་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་བཤད་ཟིན་པ་ཡིན་ཡང་ཡང་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། མཁས་པའི་དོན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེས་ན། མཁས་པའི་དོན་དུ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི། །རབ་དབྱེ་ཙམ་ནི་ བཤད་པ་ན།།མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར། །རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་གཉིས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་འདིར་འབྲས་བུའི་རྟགས་ཀྱིས་ནི། དཔེར་ན་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཀྱི་ཆོས་རྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་ཕྱོགས་ གཅིག་རྟེན་པ་བཤད་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱིས། དཔེ་འདི་འདྲ་བར་བྱས་པ་ཡིན། །གང་གི་ཞེ་ན། རྩོལ་བས་གསལ་དང་སྐྱེ་བའི། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བས་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་དམིགས་པ་དང་། བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའིའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདི་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ལ། འདི་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་དད་པར་བསྟན་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན།དགོས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྟགས་ཅན་ལ། མེད་ན་མི་འབྱུང་གང་ཡོད་དང་། །རྟགས་སོ། །བདག་དང་ཐ་དད་མེད་པ་གང་། །བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པའོ། །དེས་ཏེ་དོན་རྟགས་ སུ་གྱུར་པའོ།།གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུ་དེ་ཡིས་ཡོད་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དེ་དང་འཁྲུལ་མེད་ཅན་འགྱུར། དེ་ལྟར་དེ་དོན་རབ་དབྱེ་ཡིན། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་ པ་ལྡན་པ་དང་།འཕྲོད་པ་འདུ་བ་དང་། དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་དང་། རྗེ་ཁོལ་གྱི་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ། གང་དག་ལ། འབྲེལ་པ་དེ་འདྲ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་དེ་ལས་བྱུང་བ་དང་དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །དེ་དག་གཏན་ཚིགས་མིན་ཞེས་བཤད། དོན་གྱིས་བཤད་ པར་འགྱུར་རོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཁྲུལ་པ་དང་ནི་སྲིད་ཕྱིར་རོ།

如是虽然，由说"因是自性所作性故"而显示差别所作。彼即是差别义，如与果同说自性时，立者非皆如是了知。自性因于同品二相入之自性相与果相。
复次，为立者善说因故。云何？已说比量。虽已说自比量因义，然所作性者，是为善巧故，此是语义。
故为善巧说因差别时，相不成差异。如是共说自比量二者，故无过失。此中由果相，如自性相法依止。自性亦说一分依止，如将显示"自性因亦是一分入"。
故论师如是作喻。何者？由劳力显现与生，以劳力刚生为果所见，及劳力刚生为自性。虽如是，此是自性因，此是果因，如是差别显示有何义？有义。
如是于相有者，无则不生何有及相。我与无差别何，成自性所立之自性无差别体性何者。彼即成义相。由因彼得有性故。由无差别自性事物何者，即彼与无错乱。如是彼义差别。
如是有性等有，和合集聚，一义集聚，主仆关系等，于彼等无如是关系，从彼生及彼相之相。说彼等非因。义当说。何故？由错乱及可能故。

།རག་མ་ལས་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་ནི་གཞན་གྱི་མི་འཁྲུལ་པ་ཅི་ཞིག་ཡིན། ཅི་སྟེ་འབྲེལ་པ་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། འོ་ན་ནི་འབྲེལ་པ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན། གཞན་ལྡན་ པ་ལ་སོགས་པ་ཁས་བླངས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།འདི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་དེ་ཉིད། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པ་མེད་པ་སྟེ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡང་ན་སྒྲུབ་བྱེད་མིན་ནོ། །རེ་ཞིག་ལྡོག་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་ངེས་པར་གཏན་ཚིགས་མེད་པའི་ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱོགས་ལས་གཏན་ཚིགས། ལྡོག་པ་ཉིད་ནི་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ལྡོག་པ་ཉིད་ནི་ངེས་པ་ཉིད། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པར་སྒྲ་ཡིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། ། ལྡོག་པ་ངེས་པ་ཉིད་དེ་ཡང་བདག་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ། འབྲེལ་པ་མེད་ལ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་ལྡོག་པ་འདོད་པས་འབྲེལ་པ་ཡང་འདོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཕྱིར་ན། འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། རྗེས་འགྲོ་གནས་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་བསྒྲུབ པར་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གནས་པ་ཡིན་ནོ།།རང་བཞིན་ཉིད་དང་རྒྱུ་དངོས་ནི་གྲུབ་ན། དེ་མེད་ན་མེད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་འབྲེལ་པའི་ལྡོག་པ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ན། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ལ་རྣམ་གཉིས་པོ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་ཁྱད་པར་ལ་ཐུན་མོང་མ་ ཡིན་པ་ལ།ལྡོག་པ་མེད་པ་དང་རྗེས་འགྲོ་མེད་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཡོད་ན་དེ་དག་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཁྱད་པར་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་དེ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཅེ་ན། དེ་ནི་མེད་ པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་མ་བཤད་དོ།།དེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་ལ་བསྟན་ནས། དེའི་ལྡོག་པ་འབའ་ཞིག་བཤད་པ་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་དེ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་ཡིན་པ། དེའི་ཕྱིར་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་ ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།།གོ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཡང་། སྲོག་སོགས་མེད་པས་བདག་མེད་ལ། །ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྡོག་པ་ཡོད་ན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་ པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་རོ།།འདིར་ཡང་བདག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

余体性何有他不错乱？若是欲求关系时，虽有关系，则彼关系即是了知能立。何须承认其他有性等？如是能立于所立关系决定即是无则不生。无决定即无关系亦非能立。
首先，返相因于异品无有返性。如是所立无时必因无之返何者，此是从不生品因返。返性即是决定性，彼亦返性即是决定性，以声说为无则不生。
返决定性于我与命等无关系者亦无，故欲返者亦当欲求关系。正因此故，由关系故随行住，故于能立有所立因随行住。
自性与直接因若成，由无彼则无决定故，于彼关系返成立。然于不共二相亦无。故于差别不共，无返无随行，若有关系性，由彼等有性故。
若如是论师说差别非返，云何说从同品异品彼返？彼非说从无返。仅示未见，说彼唯返。由于异品仅无见故是返，故不定。
若他时返决定，则成能了，非成不定性。此中亦由命等无于无我遍，谓如是由所立返有能立返时，由能立无于所立无遍。此中亦我所立返能立命等返于瓶等一切有。

།དེ་བས་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པས་བདག་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་ དེའི་ཚེ་བདག་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་ན།གང་ལ་རང་ཉིད་མི་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ལས་བདག་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཁྱབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མའི་བསམ་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ལྡོག་པ་ན་ཡང་། སྲོག་ལ་སོགས་ཀྱང་ལྡོག་འགྱུར་ན། །ཞེས་བསམ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ བས་ན་བདག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་ལྡོག་པ་དེ་ལྟར་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།གང་དེ་མིན་ཏེ། མི་རུང་ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཞན་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་བདག་ལྡོག་པ་ཡིས་གཞན་ ཏེ།དེ་ལ་རག་ལས་མེད་པའི་སྲོག་ལ་སོགས་པ། ལྡོག་པར་མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པས་བདག་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པར་འགྱུར། གང་གིས་ན་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་བདག་ལྡོག་པས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་དེ་འགྱུར་ མོད་ཀྱི།གལ་ཏེ་དེ་བདག་དེ་ལས་བྱུང་། །བདག་གི་དང་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་སྲོག་ལ་སོགས་པའམ། བདག་ལས་བྱུང་ཞིང་སྐྱེས་པ་དེ་བས་ན་དེའི་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་འབྲེལ་པ་ཡོད་པས་ན་དེ་ལྟར་ན། བདག་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་རེ་ཞིག་དེའི་ བདག་ཉིད་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་།གཞན་ཡང་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་འབྲེལ་བའི་ཡུལ་དེ་ཙམ་དུ་འགྱུར་ན་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། འདི་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་འགྱུར་གྲང་ན། བདག་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ ན།དེ་ནི་བདག་ལ་དམིགས་པ་ན། སྲོག་ལ་སོགས་པ་དེ་དམིགས། བདག་རྟོགས་པ་མེད་ན་ནི། སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་ནའང་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་རྟོགས་པའི་ཐབས་དེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་གང་སྔར་མི་ དམིགས་པ་དང་།གང་དམིགས་པ་ཡོད་ན་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། མི་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །བདག་དང་ལྷན་ཅིག་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ནི་རྟག་ཏུ་ མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

故由命等无于无我遍，彼亦尔时于无我遍时，于何自性不成，即从彼无我性遍，此是前宗之意。我返时，命等亦当返。
故我所立返命等能立必返，如是了知命等返。非彼不应理。何故？由他非成遍者性，我返由他，即于彼不待命等，由不应返性故。由因故。
何故命等无于无我遍？由何遍故我返令命等返？虽如是成，若彼我从彼生，我之及成我性命等，或从我生起，故是彼关系。故由有关系如是，由我返故彼返。
此中首先彼自性非理，复非所欲。然若仅成关系境，非成如是，故此安立。从彼生相若成，我有命等亦无。
如是，彼于我所见时，命等彼见。无我了知时，命等亦无了知亦当成。此中了知因果方便即是：凡先未见之见相性，及有见时当见，当不见，彼是彼果。
我与命等非有如是因果事了知，由我常是不见自性故。

།དེ་བས་ན་བདག་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ། རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར་ཡང་། མཐོང་དང་མ་མཐོང་དེ་མི་འགྲུབ། །དེ་ལྟར་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་བདག་ལྡོག་པས་དེ་ལྡོག་པར་ འགྱུར།གཞན་ལ་ཡང་ལ་ལར་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྱུར་པ་གལ་ཏེ་གཞན་ལ་མི་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ་མེད་དོ་ཞེས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །མི་སྣང་བ་དེའི་རང་བཞིན་ཡང་ལ་ལར་འཇུག་པ་དང་། ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་གཞན་ལ་ཡོད་པའི་རྣམ་ པར་རྟོག་པའི་ཁྱད་པར་བཞིན་ནོ།།བདག་འགའ་ཞིག་ལ་མ་མཐོང་བ་དེ་ཡང་། གཞན་ལ་ལར་མཐོང་མེད་ངོ་བོ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ། བུམ་པ་སོགས་ལ་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་གང་ལས་ཡིན་ཏེ། མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་མེད་པ་མི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། ལྡོག་པ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ ལྡོག་པའི་ཁྱབ་པ་གང་ལས་ཡིན།ལྡོག་པ་སྟེ། མེད་པ་མི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྡོག་པ་མི་ཤེས་པ་བདག་ཉིད་ལྡོག་པའི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མེད་པས་ཁྱབ་པ་གང་ལས་ཡིན་ཏེ། མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། སྲོག་སོགས་ལ་ལར་མཐོང་བ་ཡིན། །ལ་ལར་ མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།གསོན་པོའི་ལུས་ལ་ཡོད་ཉིད་དང་། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བདག་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་དེའི་གསོན་པོའི་ལུས་ལ་ཡོད་ཉིད་དང་། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་ཉིད་རྟོགས་པར་ འགྱུར་གྱི།གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གསོན་པོའི་ལུས་བདག་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། འདིའི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། བདག་མེད་པའི་ཕྱིར། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐལ་བ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མ་ངེས་པ་ ཡིན་ཏེ།རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་བཀག་པས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བློ་དང་ལུས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་རྩོལ་བ་ལ་སོགས་པ། གཏན་ཚིགས་གང་དག་མེད་པ་ཡིས། །བུམ་པ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་སྣང་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ལུས་ལའང་དེ་སྲོག་ལ་སོགས་ པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་མཐོང་བར་ནུས་པ་ཅན་གྱི་བློ་ལ་སོགས་པ་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་རང་གི་རྒྱུ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར།ལུས་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་རིགས་པ་ཡིན། སྲིད་པ་མ་ཡིན། སྲིད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ལྡོག་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཞིག་གང་ལ་རག་ལས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལྡོག་པ་ན་ལྡོག་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའམ། རག་ལས་པ་དེ་ཡོད་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡོད་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་ལ་རག་ལས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

故我极为隐蔽，任何方式亦不成见与未见。如是命等若非与彼关系自性，由何我返令彼返？
若于他处见彼见相性，于他处不见时，知为无。不显现彼自性于一处入与返亦不了知，如他相续中有之分别差别。
我于某处未见，亦于他处见无自性，谓瓶等无我，此从何有？实非。如是不知无者，返知无之返遍从何有？
返即不知无者，是返不知自性返之命等，由无遍从何有？实非。复次，命等于一处见，由见性故，了知活体有性及瓶等无性。
若如是如命等见我时，则了知彼于活体有性及瓶等无性，非他。若活体非有我时，此应离命等，由无我故，如瓶等，所说此过亦不定，由非因遮故命等显现不应理故。
如是智与身殊胜劳力等，由何因无，瓶不显命等。若于身亦不成彼命等因所见能智等时，由自因返故，于身无命等应理。非有，有，此是语义。
非因性未成我性返亦非，如是何者于何待，彼遍者返时返应比度，或由待彼有遍者彼有应比度，于他不待者非。

།གང་འགའ ཞིག་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་དོ།།ཅུང་ཟད་ཙམ་དུ་ཆོས་མཐུན་ཕྱིར། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རག་ལས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པར། གལ་ཏེ་བདག་མེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་གསོན་པོའི་ ལུས་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར།དེ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། བདག་གི་དངོས་པོ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་དེའི་ཚེ། གཞལ་བྱ་ཉིད་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱིར་བུམ་སོགས་རྣམས། །བདག་དང་བཅས་པར་ཏེ། གསོན་པོའི་ལུས་བཞིན་དུ། བདག་བཅས་ཅིས་མི་དཔོག་། དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་མི་འདོད་ན་སྟེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་བདག་དང་བཅས་པར་མི་འདོད་པ་དེ་བས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚད་མ་ནི། འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན། དེ་བས་ན་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་གང ཡིན་པ་དེ་འདོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པས་གཞལ་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བདག་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བདག་ཉིད་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་བདག་དང་བཅས་པར་མི་འདོད། དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་དེ་མེད་པར་ནི་དངོས་པོ་དང་། དངོས་མེད་ རྣམ་གཞག་སྟེ།འདི་ཡོད་པ་ཡིན་ཞིང་འདི་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་གང་གིས་ནུས། དེ་ལྟར་ཚད་མས་བསྟན་པ་ཉིད་གདོན་མི་ཟ་བར་འདོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མི་འཛིན་ཅེ་ན། འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་དེ་འདྲ་བའི་གཏན་ ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏེ། །གལ་ཏེ་སྟོན་པར་འགྱུར་ན་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དྲན་དང་འདོད་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྲོག་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་གང་ཡིན་པ་བདག་ཉིད་ལྡོག་པ་ན་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ལ་འདི་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་ཅི་རིགས་པར་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་མཐོང་བ་མ་བསྣམས་པ་ན། གཞན་ལྕེའི་དབང་པོ་འགྱུར་བ་འགྲམ་ཆུ་ལྡང་བའི་དྲན་པ་དང་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ལུས་ ཀྱི་ནུས་པ་དང་བློ་དང་རྩོལ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབུགས་དབྱུང་བ་དང་།རྔུབ་པ་དང་། མིག་འབྱེད་པ་དང་། འཛུམས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་གཞན་དག་ལ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་དག་འབྱུང་བ་དྲན་པ་དང་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་ཅི་རིགས་པ་ཉིད་དུ་ཡུལ་ དབང་བློ་ལས་འབྱུང་།ཉམས་སུ་མྱོང་དང་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་རྐྱེན་ལས་དྲན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པ་དང་རྩོལ་བ་དག་ཡིན་ནོ།

由见某法相同性故，推度某有无。仅由少许法相同故，无如所说待性相，若仅由不见无我性等，由活体有命等故，即当了知彼性，推度我事时，由所量性故，因故瓶等诸，应有我，如活体，何不推有我？
虽如是成，若不欲即瓶等成立边不欲有我，故非所立。非彼，如是量是一切欲之因。故由量性成者当欲。故由汝欲所量性等，于瓶等近立我，如是何故不欲彼等有我？
如是无彼量则事物、非事物安立，谓此有此无之安立，谁能作？如是量所示必当欲。若汝等亦何故不如是执？如是我等彼类因非能了。能了性何者已说，若当说则当取。
由念与欲等，示命等因何者我性返时能返。此中此念等如理为因性应了知。如某见不持时，他舌根变生唾念欲等，及身力、智、劳力等是出入息、开闭眼之因性。如是于余亦应了知。
彼等生起念欲等，亦如理从境根识生。从经验与自性如是之缘生念，如是欲与劳力。

།དེ་དག་སྟེ། ཡུལ་དང་། །དབང་པོ་དང་བློ་དག་ཀྱང་། རང་རིགས་ལས་བྱུང་དང་། རིགས་མཐུན་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ལས་ སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན་འབའ་ཞིག་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཕན་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན། བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ནས་འཇུག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བློ་དྲུག་པོ་དག་གི་ནང་ནས་མིག་ལ་སོགས་ པའི་བློའི་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས་མིག་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་མཐོང་བ་དང་།ཡུལ་གཞན་ལ་གཡེངས་པ་དང་ཐོགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་མི་སྐྱེ་བ་དང་། རྣམ་པར་གཡེངས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བློ་ཐམས་ཅད་ལ་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དབུགས་དབྱུང་བ་དང་། རྔུབ་པ་དང་། དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་སྔར་གྱི་སྐལ་པ་མཉམ་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་། བློ་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་དང་བ་དང་། རྙོག་པ་དག་ལས་དབང་པོ་རྣམས་ལ་ཕན་འདོགས་པ་དང་གནོད་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྲོག་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་དང་། ལྡོག་པ་ནི་དེ་དག་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ཙམ་ལ་སྟེ། རྒྱུ་ཚོགས་པ་ལ། བདག་གི་དངོས་པོ་འདི། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་མཚན་ཉིད་ཅན། །རྗེས་འགྲོ་ལྡོག་པ་དག་ལ་བརྟེན། །གལ་ཏེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ནུས་པ་འདིར་བདག་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་དུ རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ།གཞན་དུ་རྟོགས་ན་ཐུག་པ་མེད། །གཞན་དང་གཞན་ཡང་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ནུས་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་བདག་ལྡོག་པ་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། མཉན་བྱ་ཉིད་དང་སྲོག་ལ་སོགས། ། དེ་མཚུངས་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། མ་ཡིན་དེ་ལ་འཁྲུལ་མེད་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནའང་། །སྲོག་ལ་སོགས་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལས་ལྡོག་པར་འགྱུར་གྱི། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་ལ་ལྡོག་པ་མི་རུང བའི་ཕྱིར།འདི་ནི་ལྡོག་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ།

彼等即境、根与识，从自类生及从同类近取因生。彼亦非仅从近取缘生，然待助缘，依自性如是之俱生缘而入，此是语义。
六识中从眼等识果返见眼等力，及从于他境散乱障碍不生后识，由见散乱故，作意是一切识之力性。出息入息与根等前同分位差别近取及识缘，由从彼等清浊见于诸根利损故。命等入与返是与彼等关系者。
如是于彼量即因聚，此我事，六处为相，依随行返。若如是此力于我等他亦当了知为因性时，若了知他则无穷，应观察他他。故无见力之我返时非命等返。
复次，所闻性与命等，由彼相等错乱性故。虽如是成，非彼由无错故。若是返亦，命等当从异品返，非从同品返，由于无不应返故，此是无错返性。

།དེ་བཞིན་དུ་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན། རེ་ཞིག་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ལྡོག་པ་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དྲིས་པ་ན། བསྒྲུབ་མིན་དེ་ལས་དེའི། ལྡོག་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བ་སྟེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལས་མཉན་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལས་ཀྱང་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལྡོག་པ་ཡིན་པར་སྨྲ་བས། དོན་གྱིས་དེ་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་བསྒྲུབ་བྱ་སྟེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་བརྗོད་དེ་མཐུན པའི་ཕྱོགས་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཡོད་དམ་ཞེས་དྲི་བ་ལ།གདོན་མི་ཟ་བར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ། དེ་གཞན་ལ་ཡང་དེ་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ། སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །དེ་ལྟར་སྲོག་ལ་སོགས་ པ་མཉན་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ལྡོག་པ་གཞན་མ་ཡིན་ཞིང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ལྡོག་པ་མེད་པའང་གཞན་མ་ཡིན་ཞིང་། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་སྲོག་ལ་སོགས་པ། བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ཉིད་ལས། མི་ མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལས་སོ་རྣམ་གཅོད་དེ།ལྡོག་པ་གང་ཡིན་པ། དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ན། དེ་ལྟར་དོན་གྱིས་གོ་བ་ཡིས། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་བརྗོད་བྱ་སྟེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་ཕྱིར་གཅིག་གིས་གཉིས་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། ཡང་དོན་གྱིས་གོ་བས་གང་ཡང་རུང་བས་གཉི་ག་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མ་ངེས་པ་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ལྡོག པ་ངེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འཕེན་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་བ།དེའི་ཕྱིར་དེ་འདྲའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་གཏན་ཚིགས་རྗེས་འགྲོ་མེད་ལ་གྲུབ་མེད་དང་། གཞན་ཡང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཀག་པ་འགོག་པར་བྱེད་ པ་ནི།གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། བསྒྲུབ་པ་ལས་གཞན་ཅི་འདྲ་ཞིག་།འགྱུར་བར་འདོད། བསྒྲུབ་པ་ནི་མེད་པ་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་བས་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ ལྟར་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོས་གཉིས་པོ་ལ་ཆོས་གཅིག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་གཞན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ།

如是若谓非所闻性，云何？若问如何所闻性返是错乱？答：从非所立彼，无彼返，谓从异品所闻性非返，然从同品亦所闻性返，由说此故，义说彼所闻性是所立，说于同品无随入，问于同品命等是否随行？
必当说非。如是于同品随入，彼于他亦非相等耶？于命等。如是命等与所闻性相等。返非他且无随行亦非他，无返亦非他且随行亦非他。
复次命等，从无所立，从异品故遮别，何者是返，如是说时，如是由义了知，应说于所立同品有，由随行与返互相舍住为相故。
故由一示二，由义了知任一能善示二者已说。如是于无随行，命等返成不定。由定返是能引随行故，故如是从异品无错返因于无随行无成立。
复次遮遣命等非于同品无之遮，彼是何者，欲成何等异于能立？由能立是遮无相故，由彼是能立性故，此是语义。故如是于同品有性非返。如是于互相舍住相二法中，非一法境者是他法境。

།གལ་ཏེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་གི་ནང་ནས་གཅིག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་མེད་པ་གཞན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་གི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཉིད་ མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡོད་ན་དགག་པ་ལ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ལས་ཏེ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེད་པ་ ལས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་ལས། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དེ་མེད་པ་སྟེ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། །མེད་ལས་ཏེ། མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པའི་ལྡོག་པ་དེ་ཉིད་ཅི་ཕྱིར་འདོད།མེད་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་ལྡོག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བས་ལྡོག་པའི་ལྡོག་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་མེད་པ་ལ་ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་གིས་དགག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་ཚིག་ འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།གཞན་ཡང་གཏན་ཚིགས་ལྡོག་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པ་དེ་ཡང་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་མེད་ན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་འདིར་རིགས་ པས་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡོད་མིན་ཞེས་དེ་སྐད་སྨྲ་བའི་མཐོང་བ་བླུན་པོས་སྦྱར་བ་ཡིན།དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ལ་མེད་པ་སྨྲ་བས་གཏན་ཚིགས་དེ་དེ་ལ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་མེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་འགལ་བའི་གཏན་ཚིགས་ འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང་མི་འཇུག་པ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།མེད་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ལྡོག་པ་འགོག་པར་བྱེད་པ་བླུན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་བློ་བྱང་བ་དག་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བར་འགྱུར། གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་དེ་ལ་མེད་པ་ལ། །གཏན་ཚིགས་ ལྡོག་མེད་མི་འདོད་ན།།གཏན་ཚིགས་འཇུག་པར་འདོད་དམ་ཅི། །ཞེས་དྲིས་པ་ན་གཞན་གྱིས་མིན་ཏེ་ཞེས་སྨྲའོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་སྟེ། གཏན་ཚིགས་འཇུག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ལ་འདི་འགོག་པ་ཡིན་པར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དམ་ བཅས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡང་གཞན་གྱིས་དེ་ཉིད། ལྡོག་པ་ཡོད་པ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདོད། །རིགས་པས་གྲུབ་པ་བདག་ཉིད་འདོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་དག་ཀྱང་དེ་སྨྲ་བ་ལ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་བྱེད་པ་བསམ་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཅད་པ་ཙམ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་དངོས་ པོ་ལ་རེག་པ་མེད་པ་དགག་པའི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ།

若谓常与无常中非一境者非为他境，非，由彼等事性即是相故。由是事法故，此等不入于无。若于彼欲说唯遮别，则遮有彼相。
复次从无所立，即从无同品命等是返。故从无所立，于所立异品命等彼无，即非有。于同品亦无。若如是时，从无即从同品返之返彼何故欲？
说于无因返非有，故说返之返。彼亦于无由汝宗不成遮性。云何是有则成相违语。
复次因返无者是能立。彼能立亦是事有性。彼亦若无则非有，纵无亦非有。此中由理得无事者亦非有，如是说见是愚者所作。如是于成事因无说无，则示因彼于彼有。如是于无极相违因入与不入相违。
纵于无无相违，遮返者是愚者，当决定。若非如是，云何智者如是说？
复次，若于彼无，不欲因无返，为欲因入耶？问时他说非。若如是则彼即因无入性时，于因无此遮自许。如是亦他彼，何故不欲有返？由理成自欲，如是于他说亦不应思为非理。如是欲说唯遮别非他无触事之遮说。

། །།ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཞི་བཅུ་པ། ཅི་སྟེ་ཡང་རྣམ་པར་གཅོད་པས། མེད་པ་ལ་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་གཏན་ཚིགས་འགོག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། འགོག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། ཟླ་བོའི་དངོས པོ་གྲུབ་པ་གཞན་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་སྟོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་མེད་པར་དགག་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ཡིན་པར་དགག་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པའི་དངོས་ ལ་རེག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྟག་པ་ནི་མ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟླ་བོ་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མི་འདོད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྐབས་སུ་བབ་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལྡོག་ན་ལྡོག་པར་མ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་ན་འབྲེལ་པ་ མེད་པའི་ཕྱིར།གཏན་ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་ཉིད་འདོད་པ་དང་འགལ་བ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བསྒྲུབ་དང་དགག་པ་སྟེ། རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། ། མ་རྟོགས་པར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཐ་སྙད་གཞན་ཡོད་མིན་དེ་ཡང་། བསྒྲུབ་དང་དགག་པ་སྟེ་མཚན་ཉིད་ཅན་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཐ་སྙད་དོ། །ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་གིས་མེད་ལ་མེད། །དེ་ལྟར་འདི་ལ་མི་སྨྲ་ཐོབ་བསྒྲུབ་དང་དགག་པ་དག་གིས་སྒྲའི་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཡོད་པ་གང་ཡིན པ་དེ་དག་དགག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཏ་ལའི་འབྲས་བུ་དང་། སྐྱུ་རུ་རའི་དངོས་པོ་བཞིན་ནོ། །ཡོད་པ་རྣམས་ལ་དགག་པ་མེད་ན་མེད་པ་རྣམས་ལ་འགོག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་འདོད་པས་མེད་ལ་འཇུག་མི་འགྱུར། མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་ངོ་། ། དེ་ལ་ཡང་དགག་པ་མེད་ན་གང་དེའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར། དེ་བས་ན་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དགག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། རིགས་པ་འདི་ཡིས་འགྲོ་བ་ལ། །དགག་པའི་དོན་ཡང་མེད་པ་སྟེ། །དགག་པའི་དོན་དེ་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་མེད་པ་ལ་ཡུལ་དུ་འགོག་པ་ན། དགག པའི་དོན་བསྙོན་དུ་མེད་པ་ཡིན་གྱི།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དགག་པ་རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡང་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་སྟེ། རྣམ་པ་གང་གིས་དོན་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ནི་མི་དགག་གོ། །ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་གིས། དེ་ལྟར་ཡང་ནི་འགོག་ མི་འགྱུར།།མེད་པ་འགོག་པར་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

量理论释第四十卷。若由遮别，于无遮事差别因。当遮时，则成立对方事为他性。如是欲示因于同品异品无，尔时由欲说无遮故。非遮不触所立返事。
若非如是，为示常是无作之对方差别，由示不欲故，于所说能立所立法返时不示返，如是由无关故，不示因为能了知性。故唯遮别所欲无相违者即是作者，如是无过。
复次能立与遮，即唯遮别相。未了由声生余言说非有，彼亦能立与遮为相之由声生言说。由汝宗于无无，如是此不说得，由能立与遮无声入故。
复次有者彼等不能遮，如多罗果与余甘子事。若于诸有无遮则于诸无当遮，彼亦由汝欲于无不入。非遮性者亦尔。于彼亦无遮则何成彼境？故由不应故遮性非有，如是由此理于世间，遮义亦无，遮义当坏。
若于无为境遮时，遮义无可诤，非一切种。彼非如是，由二种遮皆不应故。如何有即由何相有义如是不遮。如何无事由汝宗，如是亦不当遮，由未许遮无故。

།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཡོད་པ་ལ་འགའ་ཞིག་དང་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་པོ་དང་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྱི། ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ཀྱི་ཡང་མེད་པ་ལ་ཡང་དེའི་རྟེན་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཡིན་ ཞེ་ན།ཁོ་བོ་ཅག་ལ་སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་བཞིན་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པའི་ཐ་སྙད་སྟོན་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་བློ་ལ་སྣང་བ་ལ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་ལ་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པས་རེག་པར་ནུས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་ཏེ།དེ་ལྟར་ནི་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དངོས་དང་དངོས་མེད་རྟེན་ཅན། ཕྱི་རོལ་མིང་རྟེན་སྒྲའི་དོན་ལ་དངོས་པོར་ཞེན་པ་ཅན་གྱི་བློ་ལ་སྣང་བ་དེ་ནི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཞེན་པ་ཅན་ལ་སྣང་བ་ནི་མེད་པ་ལ་བརྟེན་པའོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བློ་ལ་སྣང་བའི་དོན་ཏོ། །འདིར་བསྒྲུབ་ པ་དང་།དགག་པ་ཐམས་ཅད་འདོད་པ་ཡིན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་། དེ་འདྲ་མེད་ན་ཡང་། བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དེ་འདྲ་མེད་ན་ཡང་། ཆོས་ཅན་དེ། དེ་དག་ དང་ནི་འབྲེལ་པར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པའི་ཐ་སྙད་སྟོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲའི་འཇུག་ཕྱིར་ན། སྒྲ་འཇུག་པ་ན་དེར་བློ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་དོ་ཞེ་ན་དངོས་སུ་དེ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་འདོད་པའོ། །དེ་ལྟ་མིན་ན། གལ་ཏེ་བློ་ལ་སྣང་བའི་དོན་གྱི་ ཡུལ་ལ་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ།དངོས་དོན་རྣམས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའམ། དགག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་།ཕྱི་རོལ་དངོས་པོ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའམ། གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་ནི།ཆོས་གཅིག་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པ་དང་། དགག་པ་ཡིན་ན། བྱེད་པ་ཡིན་ན་བདག་ཉིད་དག་།ཐམས་ཅད་དགག་བསྒྲུབ་བྱེད་འགྱུར་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དུ་མའི་བདག་ཉིད་མེད་ ཕྱིར་རོ།།ཆོས་ཅན་ལས་ཆོས་རྣམས་སོ། །ཐ་དད་པ་ལ། ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་བསྒྲུབ་པ་དང་། དགག་པའི་ཚོགས་པ་མེད་པ་ཡིན། །གཞི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་འདྲ་བར་ཞེ་ན། དུ་མ་དགག་བསྒྲུབ་བཞིན། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གི་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། འདིར་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཅན་ནམ་དེའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཀྱང་བསྒྲུབ་པའམ་དགག་པ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若如是，于有以某种方式成为作用、作者、法与有法言说之关联，如何汝于无亦有彼所依言说耶？
我等无此过，如是我等不如汝等依外自相示能立与遮言说，然于心显现，由于外不能触及能立与遮故，如是已多说。
事与无事所依，外名依声义执实心显现者是依事，执无事显现者是依无。依彼心显现义。此中欲一切能立与遮，非依外义。如是虽非胜义能立与遮，虽无如是，虽无如是相外义，有法彼与彼等显现为关联。彼亦欲示能立与遮言说。
何故？由声入故，声入时于彼心显现故。若谓有则欲无直接观待彼。若非如是，若不欲于心显现义境有能立与遮时，诸实义为所立或所遮法者彼等，应成外事非他或是他二分别。
其中初分别，于一法若是能立与遮，若是作用则自性一切当成遮立，由无多自性故。诸法异于有法，于一有法无能立与遮聚，不成共基。云何？如多遮立。
若问汝等复如何？此中胜义中不说有法或彼法任何能立或遮。

།འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་བློ་ནི། ཆོས་ཅན་གཅིག་ཅིག་བསྟན་པའི་ནི་ཆོས་དུ་མའི། རྟེན་ཅན་བཞིན་དུ་ཆོས་གཅིག་བསྒྲུབ་པ་ན། ཆོས་ཅན་དེ་ལ་དེ་བརྟེན པ་ཡིན་ཏེ།བསྒྲུབ་པའི་ཆོས་དེ་དང་ཆོས་ཅན་འབྲེལ་བ་བཞིན་ནོ། །གཞན་དག་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་གིས་མ་རེག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་ཆོས་རྣམས། ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་གཅིག་འགོག་པ་ཡིན་ན་དེས་དབེན་པ་སྟེ། འགྲིབ་པའི་ངོ་བོ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་ པ་སྟེ།བཀག་པ་མ་ཡིན་པ་སྤོང་མི་བྱེད་པ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཅན་བསྟན་ནས། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ། །མེད་པའི་དོན་ཅན་གྱི། ཐ་སྙད་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཐ་སྙད། དེ་དེ་ལྟར་ནི་དོན་དམ་པར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་བློས་རྣམ་པར་བརྟགས་ ནས་ཏེ།དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཉིད་དམ་མེད་པ་ཉིད་དུའོ། །བློའི་ཡུལ་དུ་བསྟན་པའི་ཐ་སྙད་དེ་ནི་དོན་ཐ་དད་རྟེན་ཏེ། གཞན་སེལ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་སྐྱེས་བུ་རྗེས་འགྲོ་བ། འཇིག་རྟེན་པའི་སྒྲའི་དོན་ལ་གནོད་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཐོག་མེད་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི། ། ཐོག་མ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བག་ཆགས་ལས་ཀུན་ནས་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློས་བསྟན་པའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐ་སྙད་མི་རུང་བ་དེ་ལྟར་ན་བློ་ལ་སྣང་བའི་དོན་ཉིད་ལ་ཐ་སྙད་འདི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་དོན་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་ལ་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ལ་རྟེན་པའི་སྐྱེས་བུ དག་གིས་ཇི་ལྟར་ན།དེ་ཡང་ཐ་སྙད་ཀྱི་ལམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། བཤད་པ་འདི་ལྟར་མིག་གི་དབང་པོ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་དང་། སྒྲའི་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་ཞིང་། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། སྒྲའི་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ ཡིན་པ་དེ་དེ་ལྟར་ན།དེ་འབྲས་ཅན་དང་དེ་འབྲས་ཡིན། །དེ་དེ་ལས་ཐ་དད་དོན་གཅིག་།གང་དང་གང་ལས་ཐ་དད་པ་དེ་ནི། དེ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དག་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་ཅན་དག་ལས་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཐ་དད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་། སྐུར་ པ་འདེབས་པའི་བསླད་པ་མཐའ་ཡས་པ་ཉིད་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།།བསླད་པ་དེ་དང་དེ་དག་གིས་སོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་དོན་དེ་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་ཐོབ་པ་ཅན་བཞིན་གྱིའོ། །དེ་ལྟར་མིན་ཡང་། དོན་དམ་པར་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ན་ཡང་དོན་དེ་ མཐོང་བ་ལ་འཇུག་པ་སྟེ།གྲགས་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་དོན་གྱི་འབྲེལ་བ་ནི་འགའ་ཞིག་ལས་ཏེ། འབྲེལ་པས་ཐ་སྙད་ཀྱི་ལམ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།

若问何者？如心于一有法所示多法之所依，如是成立一法时，彼依于该有法，如所立法与有法关联。如遮除其他未被能立与遮触及自性诸法。若遮一法则离彼，如减性。
其余即非所遮不遮除，如是示有法，分别心显示无义言说。由声生言说，如是虽胜义无法与有法事，由心分别为胜义有性或无性。
示为心境之言说依异义，依遣余随行补特伽罗，不违世间声义。云何？由无始习气所生，由无始言说习气所起分别心所示。若非如是言说不应，如是此言说于心显现义无过。
云何依异义与非异义言说之补特伽罗，云何得言说道？说如是：眼根为眼识果非声知果，非耳等果，为声知果，如是彼果与彼果，彼彼异一义。
由何何异彼即，由离彼彼非果与彼果所作异依止，增益异法与诽谤无边过入。由彼彼过。云何？如是于彼义得增减。虽非如是，虽胜义离增减，于彼义见入，入共称境。由何？由入出义关联某者，由关联入言说道。

།བསླད་པ་དེ་དག་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་གིས་ཤེ་ན། ཐ་དད་རྟེན་ཅན་གྱིས་ལྡོག་པ་ལ་ བརྟེན་པ་ཅན་དག་གིས་སོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པས་སྒྲ་ལས་བསླད་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་སྒྲ་དེ་དག་ཀྱང་མི་ཤེས་བསླད་ཅན། རྣམ་པར་མི་ཤེས་པ་ཅན་ཡང་དག་པར་མ་གྱུར་པ་དངོས་ པོ་ཐ་སྙད་པ་ལ་བརྟེན་པས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་དེ་ལས་དེ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་སྟོན་པར་བྱེད་པས་བདག་མེད་པ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཡོད་ཉིད་སྒྲུབ་བྱེད་འཇུག་པའི་ཕྱིར། །བདག་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ན།སྟོན་པར་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ཁས་ལེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེས་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འདོད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་མེད་པར་ངེས་པ་དང་། དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་དག་འགལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ འཆད་པ་པོར་འགྱུར་བ་དེས་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པས་ཁས་བླངས་པ་དེའི་ཚེ།འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལ་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཞན་ལས་ཤེས་པར་འདོད་ཅིང་། ཉན་པར་འདོད་པ་ན་དེ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཅན་ཤེས་པར་མི་འདོད་ན་ཡང་། གཞན་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉན་པ་ལ་གུས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེ་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ཡོད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ན། འཇུག་པར་ཡང་འགྱུར་བ་དེའི ཕྱིར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཉིད།ཉན་པ་པོ་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཁས་ལེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་ལ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཅན་གྱི་བདག་ཁས་ལེན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡོད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡོད་ཉིད་སྒྲུབ་བྱེད་འཇུག་པའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་དེ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་སོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཅི་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ན་ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པའི་དུས་ན་ཡོད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་འགྱུར་ཏེ། དོན་དམ་པར་ཚད་ མས་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་དེ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་།ཚད་མ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若问彼等过如何？由依异所依之返依者。故由无实事关联，说声为过之言说。由虽非有而示为有故，彼等声亦无知过具，不知者非真实，由依世俗事入故。由能立有关联故，彼非如是异事不欺故。
复次，由无我故说同品无命等者亦非理。如是且不应说由能说者定无我为定，虽胜义定为无，由有性能立入故。于我性亦有性能立入，如是由许能说位故，应欲彼定为有，由彼定无与彼有性能立语相违故。
故当能说者由彼定有而许时，如是且于能说者非无我。于所说亦非，如是欲从他知而欲闻时，彼亦非无疑。若非如是，虽定有无者不欲知，复次不敬闻能立，如是于彼能说者不应入有性能立，然亦入故。
由所说者许闻者位故，于有我有疑之我许，如是入有性能立，由有性能立入故因故。同品彼无，由观待所说故。若问何者？当疑为有为无。若复于遍观察时由有性能立入故，于所说当疑，由胜义量定无不应故，由量与他无相违故。

།གལ་ཏེ་བདག་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བས་ཁས་བླངས་པ་དེའི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་ལ་ཡང་བསྟན་པར་བྱ་བ་དེས་ ཚད་མས་དེ་དག་མེད་པ་ཉིད་དུ་དམ་བཅས་པ་ཡིན་ནམ།ཁས་ལེན་པ་ཙམ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཚད་མས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་གང་ལས་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་དེ་ཉིད་ལས་སྟོན་པར་བྱེད་པས་ཀྱང་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ པ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཁས་ལེན་པ་ཙམ་ལས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཚད་མ་མེད་པ་ཁས་ལེན་ཕྱིར། །བདག་མེད་པ་ཉིད་ནི་རུང་མ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་། གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་དག་མཐོང་བ་མེད་པར་དོན་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཞན་གྱིས་ ཁས་བླངས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དཔྱོད་པའི་དུས་ན་རིགས་པ་ཤེས་པ་རྣམས་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེས་དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་པས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་མེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེ་ལ་ལྡོག་པ་རིགས་པར་འགྱུར་ ན།ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པ་ལ་ལྡོག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པ་ལས་ངེས་པར་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་གཏན་ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ ཚིགས་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་སྲོག་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལས་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ མེད་པ་ཉིད་ལས་ཏེ།མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་མེད་ན་ཡང་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དེ། མཐུན་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེད་པ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་ ལྡོག་པ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཡང་མ་ངེས་པ་དེ་ལྟར་ན་དགག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དགག་པའི་རྟེན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ བའི་ཕྱིར།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལའང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི། གཅིག་ལ་ངེས་པ་གྲུབ་པ་ནི། །གཞན་ལ་ལྡོག་པ་གྲུབ་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ། དེ་དག་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ ལ་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།

若谓由所说者许无我故于同品无疑者，此非然。如是于此所说者是由量定彼等为无耶？抑或仅是许可？若由量者，尔时应由何量许无，由彼量能说者亦应了知为无。如是则不入有性能立。
若仅由许可者尔时，由许无量故，无我性不应理。如是未见能立与违害量，于彼义有疑，如是由他许时，于真实观察时不应许诸知理者。由彼如是许故非量，彼许故非成无，云何于彼应返？由自性无不应返故。
由定返非同品故，当成直接令解因，非由许非真实假立，由作性因亦不成非真实了知因故。如是且由命等返非同品性许故，说非无从同品返。如是由无性，虽无从同品返亦许，命等于同品返有疑。由于同品有疑故因故。
如是依同品无性说无返性。彼亦于同品有无疑时不定，如是不能遮，由于遮依有疑故。由此故由于同品命等返有疑故，于异品返亦有疑。如是：于一定成者，于他成返。若命等成有同品性时，当了知彼等于一切异品无。

།ཇི་ལྟར་བདག་དང་བཅས་པ་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་ངེས་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་གཅིག་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པ་ལའང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་བདག་དང་བཅས་པ་བདག་མེད་པ་ལ་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ན་འདི་དག་ལས་གཅིག་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་ལ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ མེད་པའི་ཕྱིར།དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། བདག་དང་བཅས་པ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་ཕུང་པོ་གསུམ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱིས་བདག་དང་བཅས་པ་ཉིད་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པས་འདིའི་མི་ མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་ཡང་ཕུང་པོ་གཉིས་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ལ་མ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ཡང་། ལ་ལར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་མེད་ན་ཡང་། འགའ་ཞིག་མཐོང་བ་མེད་པ་ཐེ་ཚོམ་ འགྱུར།དེ་དག་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་འདིར་མཐོང་བ་དང་། མཐོང་བ་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཚད་མ་དང་ལྡན་པའི་ཁྱབ་པ་ལ་ཡིན་ནོ། །གསལ་ལ་ཁྱབ་བྱེད་མ་ཡིན་པ། །རིགས་དེ་ཡོད་ ཅན་དོན་ཡོད་ནའང་།།རིགས་པ་ཡོད་པ་ཅན་ཡིན་ནའང་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་མ་ལུས་པ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བའི་ཁྱད་པར་ཉུང་ཟད་མཐོང་བས་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལ་ལར་ཏེ་གསལ་བའི་ ཁྱད་པར་མ་ལུས་པ་མཚུངས་པར་ངེས་པར་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་འདི་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར། རིགས་པ་ཡོད་པ་ཅན་གྱི་གསལ་བའི་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར། ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། འཐས་པ་མཚོན་གྱིས་བཅད་པ་བཞིན། །དཔེར་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་འཐས་པ་ལ་ ལ་ལ་ལྕགས་ཀྱིས་བཅད་པ་ཉིད་འགའ་ཞིག་གིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་།ཤིང་ལ་སོགས་པ་འཐས་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཆེས་མང་དུ་མཚོན་གྱིས་བཅད་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་དེས་འདི་སྐད་དུ། གསལ་བ་འཐས་པ་ཐམས་ཅད་མཚོན་གྱིས་ བཅད་པ་བཞིན་ཏེ།འཐས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤིང་དང་རྩཝ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན། དེ་བས་ན་བདག་མེད་པ་ལ་ལ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བའམ། བདག་དང་བཅས་པ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་འདི་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བདག་མེད་པ་ཡང་སྲོག་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་རོ།

如同于有我者无有无之定，无各别定，如是于非同品亦有无不定，故于同品异品有无有疑。如是于有我无我无第三聚。若于某入，则此等中一有命等，由无于一入返能立量故有疑。
虽然如是，当见于有我无我命等返时，由无第三聚故，由义于有我性命等入，故于此异品返无疑者。虽于二聚中命等如瓶等于某无我不见，如是虽于某不见命等，由某不见有疑，彼等不成具不见命等。
如是此中非依见与不见为能立，然依具量遍。虽有类非遍作者，有理具义，虽是有理具者，非有遍作一切差别义，由彼等唯于某有故。由见少许差别，谓仅由见于某不能定等一切差别。
如于此有，如是当于一切有理具者差别有。如何等？如坚实被刀割。如于金刚等坚实，某不见铁割性，于余木等坚实亦多见刀割。仅由彼不能说此：一切坚实差别如刀割，由是坚实故，如木草等。
故无此定：于某无我离命等，或于有我具命等。如是无我亦成命等。

།གཞན་ཡང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་འགལ་བ་མ་མཐོང་ན། གང་གིས་ཐེ་ཚོམ་ལྡོག་པར་འགྱུར། བདག་མེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྲོག་ལ་ སོགས་པ་འགལ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མ་གྲུབ་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་བདག་མེད་པ་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ།།བདག་མེད་པ་དང་འགལ་བའི་བདག་གི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན། དེ་དག་བརྒྱུད་པས་བདག་མེད་ པ་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་སྟེ། དེ་འདྲ་བའི་འགལ་བའོ། །དེ་འབྲས་དང་བདག་ཉིད་སྲོག་ལ་སོགས་པ་བདག་གི་འབྲས་བུ་ཉིད་དམ་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ལ་ལར་ཏེ་བདག་ལ། རྣམ་ངེས་ཕྱིར་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། ། བདག་དང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་དངོས་སུ་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། བདག་མེད་པ་དང་འགལ་བའི་བདག་གིས་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བརྒྱུད་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་དེས་ན། བདག་མེད་པ་ལས་ཀྱང་སྲོག་ལ་སོགས པ་འདི་ནི།ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །བདག་མེད་པ་ལས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་ཅིང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་གསོན་པོའི་ལུས་ལ་བདག་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་ནི་བླ་སྟེ། དེ་ལྟ་ཡིན་ཡང་། བདག་མེད་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར། གསོན་པོའི་ལུས་ལ་བདག་གྲུབ་ མིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གིས་དེ་ནི་ལྡོག་པ་ཡིས། །མེད་པ་དངོས་ལ་འདོད་མ་ཡིན། །དཔེར་ན་སྲོག་སོགས་མཐུན་ཕྱོགས་ལས། །ལྡོག་པ་མེད་པ་དེ་དག་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པར་མི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བདག་ལྡོག་པ་བདག་མེད་མེད་ན་ཡང་། བདག་དེས་ འདོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེད་པ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མེད་ན་ཡང་ཡོད་པ་འགལ་བ་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་གསོན་པོའི་ལུས་ཡོད་པ་ཡིན་ན་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ན་དེ་ལ་བདག་མེད་པ་ལྡོག་པ་དེའི་ཟླ་བོ་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། ཕུང་ པོ་གསུམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ལ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ། དེ་ཡོད་ན་ནི་དེར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་གིས་མ་བསྡུས་པའི་ཕུང་པོ་གཞན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཡོད་པ་འགོག་པ་ནི་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པ་ལ། ཁྱོད་རང་ཉིད་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ལས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པར་གྱུར་པ་དག་།དེ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་འགལ་བ་ ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་ཡོད་པ་ལྡོག་པ་མེད་ན། ཡང་ཡོད་པ་མི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཚིག་འཇུག་པ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་དོ།

复次，若不见命等于异品有相违，由何能遣疑？由无我与命等相违二相所说相不成因故，于从无我返有疑。
若谓由遍于与无我相违之我之命等，故彼等间接与无我相违者。彼亦即如是相违。彼果与自性命等，或是我之果性，或由自性于某即我，由定故何为他？非他。此我与命等各别定非有。
由此故，由非直接相违，亦非由遍于与无我相违之我故非间接，故此命等于从无我返亦有疑。命等从无我返，若有命等则于活身我返者且置，虽尔，由无我故因故，于活身不成我。
何故？由彼返故，于无事非所欲，如命等从同品，无返彼等非欲有于同品，如是我返虽无无我，彼我非所欲。虽然如是，于无同品命等虽无返亦有相违，如是于有活身则非。由何于彼无我返彼对品不成？由无第三聚故。
若谓于何非有亦非无者，若有彼则成彼，彼亦非理，如是无有非事物与无事物所摄余聚者。虽然如是，若谓遮有是返，彼亦于非同品汝自许，由不欲有故。尔时从彼返命等，虽于彼有性相违，然由有无返，由不说有故语入相违，如是说。

།དཔེར་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པར་མི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ ལྡོག་པ་མེད་པ་མེད་ན་ཡང་།ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན། གལ་ཏེ་རྟགས་མཐུན་ཕྱོགས་ལྡོག་མེད། །གལ་ཏེ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འདོད་པ་དེའི་ ཚེ།དེའི་ཕྱིར། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་མེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་རྗེས་འགྲོ་ཅན་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ལྡོག་པ་ཅན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ལྡོག་མེད་རྗེས་འགྲོ་མེད། །ཅི་སྟེ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མེད་ན་ ཡང་དེ་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་ཁས་མི་ལེན་པ་དེའི་ཚེ།བདག་མེད་མེད་ཕྱིར་བདག་བཅས་མིན་ཏེ། གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་གསོན་པོའི་ལུས་ནི་བདག་དང་བཅས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ལྡོག་པ་མེད་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།འདིས་ཀྱང་བདག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར། གང་རང་བདག་ཉིད་འཇུག་པ་ལ། །གང་ཞིག་མེད་ན་མི་འབྱུང་གྲུབ། །རྟགས་གང་གི་རང་གི་བདག་ཉིད་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་གང་འཇུག་པ་སྟེ། ཡོད་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་ན་མི་ འབྱུང་བར་གྲུབ་ཅིང་།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྡོག་པ་ན་རག་ལས་པ་དེ་ལྡོག་བྱེད་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། རག་ལས་པ་དེ་འཇུག་པའི་ཡང་སྟེ། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡོད་ན། འཇུག་བྱེད་ཡིན་ཞིང་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །མེད་ན་མི་འབྱུང་དེ་ཡང་ནི། །བཤད་མ་ཐག་པ་དེར་ངེས་པ། ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་ལ་ལྡོག་པ་ཡིན། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། འབྲས་ལ་མཐོང་དང་མ་མཐོང་བ། །དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་དག་གོ། །མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དེ་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད། དེ་དག་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དོན་གཞན་ཏེ། བདག་གི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཡོད་ན་སྟེ། དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ པ་ཡོད་ན་བདག་ནི་ཡོད་དེས་མེད་ཕྱིར་རོ།།རྗེས་སུ་འགྲོ་ཙམ་ལས་རྒྱུའི་ནུས་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ལྡོག་པ་ལས་ཀྱང་ངོ་། །དེ་ཡང་འདི་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ཅན་ཏེ། བདག་རྟག་པ་མེད་ན། སྲོག་ལ་སོགས་པ། དེ་དག་མེད་མི་སྲིད་ཕྱིར་རོ།

如同命等虽无从同品返，于同品不欲有，如是虽无我返无，汝不应欲我有性。如是，若因无同品返，若无从同品返之因命等亦欲者，尔时，由无从同品返因故，因成具随行。故不应说具返。
若无返无随行，若于同品命等虽无返，亦不许彼有命等时，由无无我故非有我，不成。此虽是无我，活身不成有我，由于无返亦不许有故。由此亦若无我则命等不返，如是：
若于自性入中，若无不生成。何因之自性遍作者何入，即由有有性若无不生成，遍作彼返时所依彼返作故。故所依彼入亦即遍作彼有时，成入作及了知作。
无则不生彼亦，如说彼定，于能立是返。彼能立亦何耶？说：于果见与不见，所缘与非所缘。见与不见彼等因果性，彼等无者非因果性。故彼等非所了知及能了知性。
故异义，由我之命等非果故无了知。何故？若彼有，即异义命等非果有时，我有彼无故。非仅由随行了知因功能，然亦由返。彼亦此中非有，由常有故，由我常无时，命等，彼等不可无故。

།རྟག་པ་ ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་ལྡོག་པ་མེད་པས་དེ་མེད་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།བདག་ནི་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་འགའ་ཞིག་ལ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་ཐམས་ཅད་ལ་ཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མེད་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་མི་སྲིད་ པས་བདག་ནི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལས་བདག་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ལ་ལྡོག་པ་ལས་གདོན་མི་ཟ་བར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་སོ་སོར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ ཞེ་ན།ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འབའ་ཞིག་ལས་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞན་དག་སེམས་སོ། །དེ་ལྟར་དོགས་པ་ལས་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །རེ་ཞིག་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་གློ་བུར་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དག་ལས་འབྲས་བུ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོར་ངེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བྱེ་བྲག་ཡིན་པས་ན། འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་རྣམས། །རྒྱུ་རྣམས་ལས་ནི་བྱུང་བའི ཕྱིར།།རྒྱུའི་ཕྱིར་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཅིག་ཅར་སྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པའི་རྒྱུ། དེ་དག་མེད་པར་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ལས་གཞན་ལ་འབྱུང་བ་སྟེ། འབྲས་བུ་འགའ་ཞིག་གོ། །དེ་སྐྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པའི་ངོ་བོ་གང་ལས་ འགྱུར།འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན། འགྱུར་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟར་ན། ཚོགས་པའི་ནུས་པ་ཐ་དད་ཕྱིར། །དངོས་རྣམས་སྣ་ཚོགས་ངོ་བོ་ཉིད། །རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཞིང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན།དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྣ་ཚོགས་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚོགས་པ་གལ་ཏེ་དེ་ཐ་དད་བྱེད་མིན་དེའི་ཚེ་འགའ་ཞིག་ལས་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་འབྱུང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ། དེ་ལྟར་ན་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཐོབ་འགྱུར། །གང་གི་ཚེ་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ལས་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པར་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུའི་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན ཏེ།རྒྱུའི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ལྟོས་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ལས་ཀྱང་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ།

由常性故无我返，故彼无时命等非返之语义。我于任时于任处皆不返，由常性故及遍入故。彼无时命等不可无，故我于命等无功能性。由非彼果故，不从命等了知我，如是说。
若由返非决定因果各别，由何成尔？若尔何耶？仅由有有相随行亦是，余者思。如是由疑，以果自性等而遮。且异果自性顿起非理，由若有则一切处一切时一切自性有过故。如是由从因诸果决定自性差别故：
果自性诸异，由从因生故。由因诸因同时生少许果之因，彼等无时如何从所见因外生，即某果。彼生，从如所见因生性从何成？果如何成？即非成之语义。
如是：由聚功能异故，诸事种种自性。从异因生异，从非异无异，如是诸事种种由异因所作。果自性如是聚，若彼非作异，尔时从任亦无诸事异生。
如是由无异故，得行一性。若时诸事从因非异，尔时亦非异。如是若时从异因非生异果，尔时由无因异故，如异无果异，由无待于因功能各别故。若待，则从因异亦成异。

།ཅི་སྟེ་ཐ་དད་ན་ཡང་མི་འགྱུར་ན་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལས་འདས་པའི་དངོས་ པོ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཐ་དད་བྱེད་ཐ་དད་མིན། །ངོ་བོ་ཐ་དད་མེད་ཉིད་ཉམས། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ ཀྱི།དུ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་གཅིག་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཚོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རང་བཞིན་གཅིག་པོ་དེའི་འབྲས་བུའི་ཐ་དད་པ་དེས་ན་ཐ་དད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་དང་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡོད་ཅིང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གཞན་ ཡང་ཡོད་པ་ཡིན།གང་གི་ཚོགས་པ་མི་འདྲ་བ་སྔ་མས་སྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་དུབ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཚོགས་པ་འདིའི་ཐ་དད་བྱེད་པ་ཐ་དད་མིན་ན། ངོ་བོ་ཐ་དད་མེད་ཉིད་ཉམས། །གཅིག་ལ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་དང་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཕན་ཚུན་ འགལ་བའི་རང་བཞིན་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་གཅིག་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་གཅིག་ནི་དུ་བའི་དངོས་ཉིད་ན་སྟེ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། མེ་དང་ཅིག་ཤོས་གཟུགས་གཉིས་ཡིན། ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་གང་ གིས་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་བར་དུ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་མ་ཡིན་ཞིང་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པས་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ། དུ་བ་སྐྱེད་བྱེད་ངོ་བོ་ནི། ངོ་བོ་དེ་ཉིད་ ཀྱང་གལ་ཏེ་གཞན་ཡིན།འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དེ་དུ་བ་སྐྱེད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དུ་ བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པ།དེ་ལས་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ། དེ་འབྱུང་ཇི་ལྟར་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་མེ་ཡིན་གྱི། དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་དུ་བ་མི་འབྱུང་བ། དེ་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་།ཕན་ཚུན་རང་བཞིན་ངེས་པ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་དུབ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མེ་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

若虽异亦不成，则亦不成无异。无有超越异与无异自性之事，如是任何亦不成因果。如是则成立所立决定时，无能立近加等过。
此作异非异，无异性自性坏。虽然如是，从生烟等一聚异于余聚者，彼一自性之果异故，由异因故及有烟等果，亦有无异自性余。
若谓由前不同聚所生自性者生烟，如是此聚之作异非异时，无异性自性坏。于一中作异与非作异互违自性非理。
若许一事实为异体性，如是一即烟事性，火与余色二。非作异之自体性者，由何火等聚生性中间生，彼非，而作异者非火。故由火等聚生烟者，生烟体性，若彼性亦异，虽许为迷乱境，尔时即彼火等聚。如是火等聚即生烟自性者。
若彼非生烟体性，尔时非生烟自性者，从彼烟等果，如何生？由烟等生自性火，非从非生彼自性生烟，故因果二，互定自性。如何生烟者由火等聚差别所生，如是因果自性决定。

།དེའི་ཕྱིར་རང་གིས་མཐོང་བཞིན། ཇི་ལྟར མེ་ལས་དངོས་སུ་འབྱུང་བའི་རྒྱུའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལས།དེ་རྒྱུར་རྟོགས་འགྱུར་དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་སྟེ། རྟགས་སུ་གྱུར་པ་མཐོང་ནའང་དེ་རྒྱུ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུའི་རྟགས་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ལས་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ ནོ།།དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། ཆུ་དང་འོ་མའི་རུལ་པ་བཞིན། །དུ་མ་ལས་གཅིག་ཇི་ལྟར་ཡིན། །འབྲས་བུ་གཅིག་ལས་མཐོང་བ་ཡང་རིགས་མི་མཐུན་པ་གཞན་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བ་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འོ་མས་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་རྫས་རུལ་པའི་རང་བཞིན་གཟུགས་དང་རེག་ བྱ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གྱུར་པ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡང་།འོ་མའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཆུ་ལས་ཀྱང་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་དུ་བ་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འོ་མ་དང་ཆུ་ཐ་དད་པ་དག་གི་རུལ་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཉིད་ ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་འབྲས་བུ་རུལ་པའི་སྤྱི་ལ་བརྟེན་ནས་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་ན་དེའི་རྒྱུའི་སྤྱིའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་དེ་དག་ལས་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་དངོས་པོའི་ཞུ་བའི་ནུས་པ་ཞུ་བར་ནུས་གང་ལས། འབྲས་ལ་སོགས་པ་རུལ་ པ་གང་ཡིན་པ་ནི་རུལ་པའི་ནུས་པར་བྱེ་བྲག་མེད་པས་གཉིས་ཀྱི་ཡང་།འོ་མ་དང་ཆུ་དག་གིས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འདི་བདག་ཅིའི་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་མེད་གལ་ཏེ་གཉི་ག་ནུས་པ་གཅིག་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ནུས་པའི་བདག་ ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་པ་གཅིག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞིང་།སྣང་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཅིག་ཀྱང་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེ་ན། ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འོ་མ་ལས་ཆུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། འོ་མ་དང་ཆུ་ཐ་དད་ཞོ་ཉིད་ངོ་བོ་གཅིག་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། གང་ལས་རུལ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ། ཇི་ལྟར། རང་རང་གཙོ་བོ་ལ་གནས་ཕྱིར། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་པ དེ་ལྟར་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ནུས་པ་དེ་དག་དང་དེའི་འབྲས་བུ་རྣམས་ནི་ཕན་ཚུན་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཁ་ཅིག་འབྲས་བུ་གཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་གཅིག་རྟོགས་པའི་བློ་གཅིག་ཡིན་ཏེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་གཞན་ལ་ཡང་། གཅིག་ཉིད་དུ་ཞེན་པར་བྱེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ།

故如自见，如从火直接生起之因境识，了知彼为因，如是见果即相时亦了知彼为因。如是果相于自因无错乱。
虽然如是，如水乳腐，多中如何一？见一果亦见从异类他生，如由乳与彼相属物质腐性色触等变异成异相，虽无乳相之水亦成彼性，如是于烟亦应成。
无此过，如是乳水异二之腐果亦是异。若依腐共相说无果异，如是彼因共相言说亦于彼等无违。如是虽异相，彼等亦物融化功能何所融，谷等腐者由腐功能无差别故二者，乳水二即一，如是无过。
虽然如是，此性何异与无异？若二者功能一，尔时功能性无异一之自性，由现异故他自性异，如是一亦成异与无异自性。若谓非异与无异自性。若尔何耶？即是异。
若乳异于水时，乳水异酪性一如何？由何成腐？诚然，如由各住自主故，诸事互不杂，如是成自性之彼等功能及彼果互不杂。然虽自性异，有作一果者。了知一果之觉一，由经验故。于异果他亦，生一执，由自性迷乱故。

།དེ་ལྟར་ན་བློ་དེའི་དངོས་ཏེ། རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཐ་དད་མེད་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར། ནུས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད། དངོས་པོ་ རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་འདི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་དང་དུ་མ་སྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དེ་དང་དེ་དག་ནི་རིགས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་དང་དུ་མ་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་དེས་འབྲས་བུ་ཡང་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་གཅིག་དང་དུ་མ་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རང་བཞིན་གང་གིས་འབྲས་བུ་དེ་དག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་གཅིག་གི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཞེན་པར་འགྱུར་བ།དེ་བཞིན་ཐ་དད་ཡིན་འང་ཆ་གང་གིས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་མེ་ནི་མི་ཤེས་པའི་རྟེན་ཡིན། མེ་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་དེས་ན་དུ་སྐྱེད་པ། །དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དུ་བའི་མེ་ནི་རྟེན་དུ་གྱུར་ པ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་གང་གིས་མེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པའི་ཆ་ཉིད་ཀྱིས། མེ་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ། དེས་ན་དུ་བའི་རྟགས་དེ་ལས་མེ་དེ་ལྟར་ན། མེ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གཞན་ལྟོས་པའི་སྟེ། ཤིང་གི་ཁྱད་པར་གྱིས་ ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པའི་མེའི་ཆ་ཉིད་ལས་ནི།མེ་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མེའི་མཚན་ཉིད་ལས་དུ་བ་ཡང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་ཕྱིར། དུ་བ་དེ་ལས་འཁྲུལ་མེད་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟར་དུ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ། དེ་ལྟར་ དེ་བཞིན་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་གཞན་གྲུབ་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བས་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཅི་ཕྱིར་དུ་བ་མེ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བཤད་པ་འདི་ལྟར་མེ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དུ་བ་དང་བུད་ཤིང་གི་འགྱུར་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡན་ལག་གི་དངོས་པོའི་རྟེན་དེ་ལ། དུ་བ་བུད་ཤིང་འགྱུར་ཡན་ལག་།རྟེན་ལ་སྟེ། དངོས་ལ་མེ་ནི་གནས་ཕྱིར་ཏེ། ཐ་སྙད་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དུ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན ཉིད་དུ་འདོད་པ་མེ་ཡིན་པས་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་དོན་དུ་བ་ཉེ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་དུ་བ་མིན་ཕྱིར་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་མེས་བསྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དུ་བ་ཡིན་ནོ།

如是彼觉事，由了知性一无异故，由因故，说无功能差别。诸事之异与无异，此生一多识者，彼彼即是同类非同类安立因。由生一多识自性，果亦成生一多识自性之因。
由如是故，虽事异，由何自性生彼等果之自性，即彼知分别性一之因，虽胜义异亦执为无异。如是虽异由何分，即由自性火是无知所依，是了知火无异识之因。由彼自性故生烟，即生烟者，烟之火为所依。
由何因故，由离非火分故，火为生烟之因，故从彼烟相火如是，亦由遮非火门而了知。如是由待他即由木差别俱作缘所待火分，由火了知识能立性之火相亦生烟故，由因故，从彼烟无错。
如是如烟无错，如是应知成立余无错果，此为所立文。何故烟于火无错耶？说如是无有某余所谓火。若尔何耶？烟薪变生者，彼支分事依彼，烟薪变支，依即事，由火住故，由施设故。
若许烟无错境性火，从彼生义烟近性所许，彼非烟故。如是由火所生者即是烟。

།གལ་ཏེ་དུ་བ་ཡིན་ན་ཅི་སྟེ་གཞན་ལས་སྐྱེད་པའི་དུ་བར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་རྒྱུར་གྱུར་པའི་དོན་དེ་མེའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ ན་དུ་བ་མེ་ལ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར།དེ་མེ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ནི། བདག་ཉིད་ཇི་བཞིན་རྒྱུ་ལྟོས་ནས། རང་བཞིན་མེད་ན་མི་འབྱུང་ བར།།ཞེས་བྱ་བ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་འགའ་ཞིག་ལ་ཁྱབ་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གིས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །འཇིག་དང་བྱས་པ་ཉིད། གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། དེ་ཇི་ལྟར་རིགས་པར་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་གཞན་དག་ཀྱང་མེད་ན། མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་དག་ཀྱང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། ། གང་དག་དེ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་མི་འདོད་པ་དང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་དག་གི། ཇི་ལྟར་མཉན་པར་བྱ་བ་ཉིད་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །མཚུངས་པར་མཐོང་ཕྱིར། མཚུངས་པར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱིས་མཉན པར་བྱ་བ་ཉིད་བཤད་པ་མཛད་པས་གཏན་ཚིགས་མིན།རྟོགས་པའི་ཚུལ་འདི་ཀུན། བཤད་མ་ཐག་པ་སྟེ། དཔེར་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ལ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ལྡོག་པ་ཅན་ནི་དཔྱད་པར་བྱ། གལ་ཏེ། རང་བཞིན་ འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་དོན་དུ།གཉིས་དང་གཏན་ཚིགས་བཟློག་པ་གཉིས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་མི་དམིགས་པ་གྲུབ་པའི་དོན་དུ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དཔེ་མ་བྱས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ན་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དཔེ་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །བརྒྱུད་པས་རང་བཞིན་ཉིད་འགོག་པའི་ཕྱིར། །རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡང་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།

若是烟，何故若许从他生烟时，因义若不离火相，由何烟于火成错？彼是火，由彼具生烟等性故。如是暂时因果无则不生。
自性，即自性因，如自性待因，自性无不生。如是于某自性因成遍，如是应知如其自性彼能立因无不生性。坏与所作性，如上已说。如是应知自性因余分类亦是无不生性。
如是二种关系亦非于命等有，如是非能了，如所闻性。若不许彼为能了，而许命等为能了者，如所闻性非能了，如是命等亦然。由见等故，由等现故，阿阇黎说所闻性非因。
此一切了知方式，如刚说，如我等所说命等。如是于余亦应观察返因。若自性果为所立二及返因二时，何故不为成立不见作喻？已作，如是说自性不见摄入自性因中。
故由自性因喻而说。由间接遮自性故，亦当说因及遍不见。

།ཡང་ན་འདི་གཉིས་སོ་སོར་བསྟན་པ་ན་ཡང་གང་གི་རྒྱུའམ་རང་བཞིན་འདི་ཉིད་ལྡོག་ པ་ན།རང་གི་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ་དེའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་རང་བཞིན་ལྡོག་ཉིད་ཀྱིས། །དོན་གྱིས། དེ་ལས་བྱུང་བ་དང་དེའི་རང་བཞིན་ལྡོག་པ་བརྗོད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། གང་ལ་རྒྱུའམ་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་ལ་འབྲས་བུའམ་རང་བཞིན་ཡོད་ པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོན་གྱིས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་དག་གི་ལྡོག་པ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས། མི་དམིགས་དཔེ་ནི་གྲུབ་པ་ཅན། །རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་ནི་མ་བསྟན་ཏེ། སོ་སོར་མ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ ཚིག་གོ།།དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ནི་བླ་སྟེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་གང་ལས་ཐོབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ་དེ་ལ་འོང་སྐྱེས་བུ་མ་མཐོང་ལས། སྲོག་སོགས་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །གཞན་ལ་མཐོང་བའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བདག་མི་སྣང་བ་ལྡོག་ པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་གཏན་ཚིགས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བཤད་པས།གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པ་འདི་ལ་ཡང་གང་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་མི་སྣང་བའི་དོན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། མི་སྣང་དོན་ལ་དེ་སྟེ། གཏན་ཚིགས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །མི་དམིགས་པའི་ དེ་དངོས་ཏེ།དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ངོ་། །འདི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། ཆ་ནི་ཁས་བླངས་མེད་པ་ཅན་ཏེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་འཕེན་པ་མ་ཡིན་པའོ། །རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་ དམིགས་པ་དག་གི་ནི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཙམ་དང་།མེད་པའི་ཐ་སྙད་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྔ་མ་དག་གིས་ཏེ། རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་དག་གིས་དོན་གཞན་གྱིས་དབེན་པའི་དངོས་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ཙམ་ཉེ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཡིན་གྱི། མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ། དེ་ལ་དམིགས་པ་དག་ལ་ནི། སྣང་བའི་དོན་དག་ལ། དམིགས་པ་ལས་གཞན་ཡོད་པ ཡིན།འོན་ཀྱང་དམིགས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དམིགས་པའི་སྒྲ་ལས་ལ་ཡོད་པའམ། བྱེད་པ་པོ་ལ་ཡོད་པའི་བྱ་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་གྲང་ན། ལས་ལ་གནས་པ་ཡིན་ན་ནི། དོན་གྱི་རུང་བ་ཉིད་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དམིགས་པ་དག་ལ་བདག་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

或者，当分别说此二时，说此因或自性若返，其果及自性亦返。故由因返自性，义由彼生及彼自性返说因故。凡无因或自性者，彼无果或自性，以义说。
如是由说自性及果返，不见喻成就。由是因不见及遍不见故不别说，即不分说之义。虽如是，从何得见相之差别？
说此中由不见来人，命等无返故。由说于他见性等，由我不现无返故说命等因疑。若于此不见亦，能立返者是不现义时，于不现义彼即因疑，当说。
不见之事，于事法亦成立遮。又声谓于非事亦。此何等耶？分即无所许，非表事自性。因及遍不见二唯遮事，及唯成立无有言说。
前二，即自性及果因，所立为离余义之事非法。何故？由能立故。由唯事近故。自性不见是无有言说，非无。如是自性不见，于彼见二于，现义二，见外有，然见即是有。
如是见声于业有或于作者有之作用耶？若住于业，义之可能性即见。彼亦由见二自性故有差别。

།བྱེད་པ་པོ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་མི་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་དེ་འདྲ་བའི་དོན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱབ་པ་དང་ལྡོག་པ་མེད་ན་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ བཞིན་དུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ལས་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་པའང་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་དེ་ཤེས་པ་ན། གང་གི་ཡུལ་ཅན་དག་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། རྨོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་མི་ཤེས་ཤེས་བྱེད་ཕྱིར། རང་བཞིན་མི་དམིགས། གཅིག་དཔེར་བཞེད་པ་ཡིན་མི་དམིགས་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ཡུལ་ནི་མེད་ཉིད་ཕྱིར། ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་དངོས པོ་མེད་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར།ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དང་བརྗོད་པ་ཉིད་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི། ཤེས་བརྗོད་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིས། །ཡུལ་ཅན་དག་ནི་འགོག་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྲེག་མེད་ཕྱིར་མེ་མིན། དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་ལ་གཞན་གྱི་མེ་དང་འདྲ་ བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་ན།མེའི་རང་བཞིན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་ན། གཞན་ལ་འདི་ནི་དཔེར་ན་མེ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲེག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྲེག་པར་བྱེད་པ་ལས་མེ་ནི་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་སྲེད་པར་བྱེད་པའི་དོན་མེའི་ཐ་སྙད་ ཀྱི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས།འཇིག་རྟེན་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་མེའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པར་འགོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་ལས་ཡོད་པ་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར། མི་དམིགས་པ་ལ་མི་དམིགས་དོན་དག་ལ། གཞན་ཡང་ཡོད་པ་ ཉིད་མ་ཡིན།འོན་ཀྱང་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡོད་ཕྱིར། མེད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པ་དེ་རྒྱུ་ཅན་ཏེ། མི་དམིགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་དང་། སྒྲ་བསྒྲུབ་བྱར་འགྱུར། མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་། བརྗོད་ པ་དང་ཐ་སྙད་དོ།།གལ་ཏེ་དམིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་གྱུར་པས། རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ན་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་། བརྗོད་པ་འཇུག་པ་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ ཞེ་ན།སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འདི་གྲུབ་པོ། །གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཞེ་ན། སྣང་བ་མ་མཐོང་ལ། དམིགས་སུ་རུང་བ་མ་མཐོང་བ་ཡོད་པ་ནའོ།

若住于作者，不见之知即是见，彼亦由是如是义有之言说因故。若无遍及返，即无错，如是如有性由假立故是有。如是二种皆不见即是有。彼无亦是无，由不见故。
知无有言说境时，彼境者不知，由迷故。故由不知知故，自性不见，许为一喻。彼不见亦是无性自性。故自性不见彼境是无故，由知等境事无因故。
知有性及说有无之疑，由知说疑，遮境者。云何？如由无烧故非火。如于某处生似他火之知，有火自性疑时，于他说此非火，由非能烧故。
烧者非异于火，然由能烧义非火言说境故，于世间无异遮为火知等。如不说见异于有性，如是于不见不见义二，余亦非有，然唯不见即是无。故由彼有故，无非所立。若尔何耶？彼知有因，即有不见因，及声成所立，无知、说及言说。
若由见因，无因知等为所立时，尔时有因定有有因者不定故，无知及说转非成就。无此过，如是无言说此成就。何时？于现未见，有未见可见时。

།དེའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ། དེ་གྲུབ་པ་ན་དེ་འབྲས་ལའང་། ཡོད་ན། བློ་དང་སྒྲ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། དེ་ལྟར་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ལ། དེ་དག་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར། འོན་ཀྱང་དེ་འདྲ་བའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་སྣང་བ་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཡུལ་ཡོད་ན་ཡང་རྨོངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་དག སྐྱེས་བུ་གཞན་བསྟན་པར་བྱ་བ།དེ་ལ་འཇུག་མི་འགྱུར། མེད་པར་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་གྱི། བརྡ་དང་དྲན་པར་བྱེད་པ་ཡིན། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་མེད་པ་ཐ་སྙད་ཅི་འདྲ་བ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་མི་དམིགས་པ་ན། ཡུལ་ཉིད་དུ། གྲུབ་པ་ ཡིན་ཞིང་གང་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བྱས་པ་དེ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་འདི།གྲུབ་པའི་ཡུལ་དང་ཆོས་མཐུན་ཕྱིར། འདིར་ཡང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་དང་འདྲ་བར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར། རྒྱུ་དང་ འབྲས་ཉིད་གྲུབ་པར་འགྱུར།།གང་ལས་ཤེ་ན། མཐོང་དང་མ་མཐོང་ལས། དཔེར་ན་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་ལ་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུའི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་གཉིས་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་དག་ལ་ནི་མཐོང་བ་དང་མ་ མཐོང་བ་དག་ལ་ནི་འབྲས་སོགས་སྒྲའི།ཐ་སྙད་ཕྱིར་ནི་བརྟགས་པ་ཡིན། །འདི་ལྟར་མི་དམིགས་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར། མེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པར་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི། འབྲས་བུ་གྲུབ་པས་ན། དེ་བས་ན་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ནི། རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ ན།རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་འདི་ནི། རང་བཞིན་ནང་འདུས་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་རབ་དབྱེ་བཤད་པ་ལ། །ཐ་སྙད་དཔེ་བསྟན་མེད་པ་ཅན། །གང་ལ་དཔེ་བསྟན་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞིང་གང་གིས་མེད་པའི་ ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན།སྐྱོན་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གཅིག་དམིགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར། དོན་གཅིག་གཞན་དང་འདྲེ་བ་ཅན་དམིགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དུས་ཕྱིས་དངོས་པོ་འདི་ནི་དམིགས་པ་མེད་ཅེའམ། དམིགས་པ་ཞེས་ནི་རྟོགས་ པ་ཡི།།དེ་ལྟར། བློ་ནི་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། གཅིག་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། དོགས་པ་གང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཚོར་བ་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་ཕྱིར། དོན་རྣམས་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་དེ་ནི་རེ་ཞིག་དོན་ནི་རང་ཡོད་པ་ཉིད་ཙམ་གྱི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པའི་དབང་ལས་ཡིན་ནོ།

故由见与未见，彼成就时于彼果亦，若有，于知及声无疑。如是于无言说，彼等若不转，由何成不定？然如是境事于现无之言说非成就。然虽有境，由迷故，余人，应示他人，于彼不转。无说等不转，而是标记及忆念。
如世间无言说如何现时不见，即成就境，于汝亦作无言说彼与法相顺，故此由成就境与法相顺故，此中亦了知无言说。如何相似耶？如等说，如何因果性成就？由何？由见与未见。如于见与未见二，果及因言说为所立。
由此二外无因果性故，于彼等见与未见二于果等声，言说故是假立。如是由不见因，由无知等可能性，果成就故，故自性不见摄入自性因中故，此自性不见由摄入自性故，于说因分类中，无喻示言说。何谓无喻示而词相配。
若彼不见云何成就，由何成立无知等耶？无此过，如是由一见领受故，见一义与他相混领受故，后时此事无见耶，或见如是知定成。由一见故，若仅说彼量，为示何疑领受故，由受用差别性故，了知诸义差别。如是说，彼暂时义唯有性之异与无异非成就。若尔何耶？由知力故。

།གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། དོན་ཐ་དད་པའམ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་མྱོང་བ་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མེད་པ་དག་གིས་དོན་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དེ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ། མེད་པ་དག་གིས་ཤེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དེ་ཇི་ལྟར་གཞན་དང་འདྲེས་པ་ཅན་ནམ་གཞན་དང་འདྲེས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར ཐ་དད་པ་དང་།ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན། དེ་ལྟའི་བདག་ཉིད་མྱོང་བ། སོ་སོར་ངེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ནི། ཤེས་འདིའི་ཐ་ དད་བློ་རྒྱུ་ཡིན།།དེའི་མྱོང་བའི་ཁྱད་པར་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་འཛིན་པ་ཅན་གྱི། བློ་གཉིས་ཐ་དད་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བློ་འདི་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་ཉིད་ལས་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཤེས་པ། དེ་དག་གིས་དེའི་དོན། ཤེས་པ་ཐ་ དད་པ་དེ་དག་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི།རང་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མིན་ན་གལ་ཏེ། བློ་རང་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ལས་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་ རང་རིག་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞིང་།གཞན་ལས་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཐུག་མེད་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་གཅིག་གི་ཡང་ཐ་དད་པ་མ་གྲུབ་པ་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མི་འགྲུབ་པ་དེ་ལྟར་ན། འགའ་ཞིག་ཐ་དད་གྲུབ་མི་འགྱུར། །ཤེས་པའམ། དོན་འགའ་ཞིག་གི་ ཡང་ཐ་དད་པའམ།ཐ་དད་པ་མེད་པ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཤེས་པ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །འདིས་ཀྱང་ཤེས་པ་རང་རིག་ལ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཞར་ལ་འོངས་པ་རྫོགས་སོ།། །། དེ་བས་ན། ཁྱད་པར་ཅན་དངོས་པོ་མྱོང་བ་དེའི་ཕྱིར། གཞན་དང་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་ངེས་པ་དམིགས་པ་མྱོང་བའི་ཕྱིར། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པའི་དོན་ཏེ། བསལ་བ་སྟེ། བཀག་པས ནི་གཞན་མ་ཡིན།དེ་བས་ན། དེ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་དམིགས་པ། དེ་དགག་པར་བྱ་བ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ། དེ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་འགའ་ཞིག་།དོན་དེས་དབེན་པའི་ངོ་བོ་ཅན་གྱི་དོན་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དགག་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་ པའི་དོན་དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།

若无差别时，义成差别或无差别。如由领受差别与无差别，义为差别与无差别，如是彼知之知差别，无者非知。若尔何耶？知自性如与他相混或不相混明显，如是成为差别与无差别知之境，当说。如是说故说领受。
由如是故，如是自性领受，各别定解自性领受性即，是此知差别知因。非彼领受之他差别。故执持义相差别之，二知差别成就，如由此知异者，由自成就。又知，彼等之彼义，彼等差别知之境义者，由成为自境之知等差别成就。
若非如是，若知非由自差别，若尔何耶？由知之知差别，尔时彼亦由自证差别他成差别，由他故如是由无尽故，由因故一亦差别不成时一切不成如是，某差别不当成。知或，义某亦，差别或无差别不当成就。如是则必知自性差别应许。此亦知于自证成就。旁述竟。
故由领受差别事故，由领受见不与他相混义之自性决定见故，见相所成不见义即遮，由遮非他。故由彼差别见，彼所遮瓶等，由彼差别某，由彼义离之自性义见即说为所遮义彼亦是不见。

།གང་གི་ཕྱིར་གཞན་དམིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་དགག་པ་མི་དམིགས་པ་བརྗོད་པ། དེས་ན་མི་དམིགས་པ་འདི་ནི། མངོན་སུམ་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་རྟོགས། རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་དམིགས་ པ་ཉིད་གཞན་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཡང་ཤེས་པ་ཤེས་པ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པ་ཅན་དུ་གྱུར་པ། གོ་བྱེད་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཞེ་ན། དེ་མེད་རྣམ་གཞག་གིས་ཏེ། མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱིའོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རང་ཉིད་ཙམ་གྱིས་འཇུག་ པ་ཅན།མི་དམིགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉེ་བ་ཙམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་གང་གི་ཚེ་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་དོན་ཅན་གྱི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ལས་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཤེས་པ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ པ་དེའི་ཚེ།རྒྱུ་མཚན་དེས་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ངེས་པའི་ཡུལ་དང་དམིགས་པ་འདི་ལ་རང་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། འདི་གཉིས་ནི། རང་ཉིད་ཙམ་གྱིས་འཇུག་པ་ཅན། །ཞེས་བྱ་ གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་དུ་གལ་ཏེ་རང་ཉིད་ལས་མི་དམིགས་པ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། མི་དམིགས་པ་ལས་ནི། དོན་མེད་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར། །ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་ལྡོག་པ་ལས་སོ། །གཞན་གྱི་ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་ཉིད། ཡུལ་དམིགས་ པ་མི་དམིགས་པས་སོ།།དེ་ལྟར་ན་ནི་ཐུག་མེད་འགྱུར། །དེ་བས་ན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ན་མི་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པའི་དོན་དག་ལ་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་མི་སྣང་བ་ལ་ཡང་མེད་ པའི་ངེས་པ་མི་རུང་ཕྱིར།ཅི་སྟེ་ཡོད་པའམ་ཅི་དེ་མེད་པ་ཉིད་ལས་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །འོན་ཀྱང་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དོན་གཞན་ལ་གནས་པ་སྟེ། ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་འགོག་པར་འགྱུར་ཏེ། མི་སྣང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མི་དམིགས་པ་ནི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་འགོག་པའི་ འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།དེ་ལྟར་དམིགས་པ་ན་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་དོན་གང་ལ་མེད་པ་དེ་ལས་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ལྡོག་པར་འགྱུར་གྱི། མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་རྟགས་ཅན་མིན། རྟགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཅན་ ནོ།།རྣམ་རྟོག་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི། ཤེས་པའི་ཤེས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །སེམས་ཅན་གཞན་ལ། སྐྱེ་བ་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མི་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་ན། འགྲུབ་པ་མི་འགྱུར་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་ལ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཉིད་ འཇུག་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།

由他见性非为遮而说不见，故此不见唯由现量自性了知。由自证现量成就，由一见性即是他不见故。彼亦知由他知未成差别，是能诠。何者？由无安立，即无言说。云何？唯由自转者，不见自性仅近转之法。
彼中若时一向决定义之不见，尔时由境成立境者言说。若又知不见时，由彼因成立因者言说。如是于决定境及见此，由唯自有转于无言说故，此二唯由自转者，故说。
若异此，若不由自成就不见时，由不见知义无性。由境见返故。他境见彼亦无性，由境见不见故。如是则成无尽。故某亦不成无性。如是则如是不见由见相所成义等了知为无。于不现义亦不应无决定故，为有耶或由彼无性是不见耶。
然住于他不见相义，遮有言说，不现境之不见是遮有言说果者之词义。如是见时是有言说因，彼义于何无，由彼返有言说，非为无言说境。如无相者，非有相者。
分别等说等摄取知之知等。于他有情，生超根故成不见，不成就然。如是亦于彼不转无言说性。

།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་དེ་དག་ཡོད་ན་ཡང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། འབྲས་བུ་ངེས་མེད་ཅན་དེ་དག་།མི་སྣང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མི་དམིགས་པའོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་ པའི་ཐ་སྙད་ཡིན་ཞིང་།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། འདི་ལྡོག་པ་བསྒྲུབ་ལ་ནུས་པ་མེད། ལྡོག་པ་ངེས་པ་ལའོ། །དང་པོར་ཡང་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པ་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ། གཏན་ཚིགས་དེ་དག་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཚུལ་གསུམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་བསྒྲུབ་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་དང་པོའི་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བདག་ཉིད་སྦྱོར་བ དག་ལ་དེའི།མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་སྟེ། མི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་སྦྱོར་བའམ། དོན་ལ་གནོད་བྱེད་ངོ་བོ་སྟེ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་པའི་ངོ་བོའོ། །དོན་འདི་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་གང་ལས་རྟོགས་པར་འགྱུར། གང་གིས་དོན་ལ་གནོད་བྱེད་ངོ་བོ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཡོད་ན་ཡོད་པས་མེད་ཕྱིར་རམ། །རྒྱུ་མ་གཏུགས་པ་ཅན་ཡོད་ན་མེད་ཕྱིར་ཏེ། སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་གྲང་བ་དང་། དྲོ་བའི་རེག་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཕན་ཚུན་ཐ་དད་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། །ཕན་ཚུན་སྤངས ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།བརྟན་དངོས་དང་ནི་འཇིག་པ་བཞིན། །རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འགལ་བ་ནི་ཅིག་ཤོས་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ ལས་གཉིས་སུ་ངེས་པར་བྱས་ནས།རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དང་བརྒྱུད་པས་ཀྱང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །རེས་འགའ་བ་དང་ལྟོས་མེད་བཞིན། །དངོས་པོ་གང་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི། རེས་འགའ་ བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ཐ་མ་ལ་གགས་བྱེད་པ་མི་སྲིད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་འདིར་ལྟོས་པ་མེད་པ་དང་། །རེས་འགའ་བ་ཉིད་ནི་དངོས་སུ་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་། ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་བརྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། ལྷན་ཅིག་རེས་འགའ་ བ་ཉིད་འགལ་བར་འགྱུར་བ་ན།ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། དོན་གྱིས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲ་འཇིག་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ།

又何故不见彼等虽有而不转无言说？如是，彼等果不定者，是不现境之不见。有无性成立因者是有无言说，于彼如何无有成就故，不转于分别等言说。故此，此于返成立无能，于返决定。
首先亦因等不见成立无性，彼等因于异品决定返。何故？由决定性三相因成立所立义故。彼亦是决定性初不见。
自性诸合于彼，成立无性之自性，即不见性合，或于义能害性，即颠倒见性。此于义能害此者，由何了知？由何于义能害性合耶？
由有则有故无，或由无触及因有则无，如显性寒暖触，是词义。由互异成就故，由互相舍住相之相违性故。如坚实与坏灭，如常与无常。俱不住相之相违唯是他。彼亦由现与不现境差别定为二，当说二种。由他量能害故及由间接亦成相违。
如暂时与无待，于事无所待者，非成暂时，如于因聚最后无障碍不可能。此中无待与暂时性虽无直接相违，由无待遍坚实性与俱暂时性相违时，与无待由义相违。若不许声坏无待时，不定为坏性。

།དེ་ལྟར་ནི། ཉེ་བ་ཡིན་ན་རྒྱུ་གཞན་གྱི། །ཀུན་སློང་ངེས་པ་གང་ལས་ཡིན། །མ་ ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་གང་ལ་ལྟོས་པ་བཅས་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི། དེའི་ངོ་བོ་ངེས་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་བྱ། དཔེར་ན་གོས་ལ་ཚོན་བཞིན་ནོ། །དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ནི་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པར་འདོད་ པ་ཡང་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དངོས་པོ་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ཉིད་ན། །དངོས་པོ་འགྲུབ་བྱེད་པ་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཆོས། དངོས་པོ་འཇིག་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ནི་དངོས་པོ་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་། བརྒྱུད་ པའི་དུབ་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།།རང་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་དངོས་པོ་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པ་དེ་དེ་འདྲ་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ན། བརྒྱུད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གཞན་ཡང་། གཞན་འཇིག་སྟེ་མི་རྟག་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་འཇིག་པར་བྱེད་པའོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དངོས་ དེའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ།དེས་དངོས་པོ་དེའི་འཇིག་བྱེད་ཡིན་པར་འདོད་ན་གལ་ཏེ་དངོས་སུ་དེ་ཉིད་འཇིག་པའི་དངོས། སྐྱེད་པར་འགྱུར་ན། མི་འདོད་པ་ཅི་ཞིག་འགྱུར། །གལ་ཏེ་ཅིར་ཡང་མི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་ནི། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པའི་རིམ་པ་ཡིན་པ་ དེ་བས་ན།དེ་དག་ཇི་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་པར་སེམས་པ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་གྱི། འདི་ལྟར་དེ་དག་ནི་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་འཇིག་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེ་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ བྱེད་པས་བདག་ལ་ཕན་པ་བྱེད་པའམ།མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་བདག་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། དངོས་པོ་དེ། དེ་གྲུབ་བདག་ཉིད་ཅན་འགྱུར་ན། རྒྱུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྲུབ་པར་གྱུར་ན། དེ་བདག་ལ་ཕན་བྱེད་འགྱུར་བ་ཅི་ཅིར་འགྱུར། མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་བདག་ལ་ཕན་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ། འདོད་པའི་ཚེ་ན། འགྱུར་ན་ཅི་སྟེ། འདིའི་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་དེ་བས་ན་གང་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར། འཇིག་པའི་དངོས་པོ་ལའོ། ། དེ་ལྟར་ན་འཇིག་པའི་རྒྱུ་རྟོག་པ་དོན་མེད་པ་ཅན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འཇིག་པ་ཉིད་འགའ་ཞིག་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཅིང་། དངོས་པོ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ལྟོས་པའི་རང་བཞིན་མེད་ནའང་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་མིན་ནམ་ཅི། རྟག་ཏུ་འཇིག པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།

如是，若近则由何他因之确定发起？非是。于事欲有所待者，不应许为定其性，如衣于染。生起事物坏灭自性亦许为有所待。
虽不如是，事物若从因生，由事物成就因性生无常性法，生起事物坏灭。由此定事物为坏灭自性。尔时又，何须间接劳累？由自有性因定事物为坏灭自性时，何须间接？
又他坏即无常性等能坏事物。即是能生。彼事之能生因，若许彼为彼事之能坏，若直接生彼坏事，有何不欲？若无何过，然彼即是诸事运行次第，故思彼等如是而成，非余。
非如是，此中彼等成二：若事物坏灭无常性等彼成事物自性之坏灭自性，为于自作利益或非？若许为于自作利益时，彼事物，若成就自性，因成就自性已成就，于自作利益何所成？非是，无所作故。若不于自作利益时，何故成？于此皆不成，全无所作故。
彼事物故于何有待？于坏灭事物。如是思维坏灭因无义。若坏灭性于某无待而生事物时，虽无待自性，岂非某时无坏灭自性如是？常时即是坏灭自性。

།དཔེར་ན་དེ་ཉིད་འབྱུང་འཇིག་ཅན། གང་ལ་འབྱུང་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་འབྱུང་འཇིག་ཅན་ནོ། །སྡོད་པ་ལ་བརྟེན་མི་འདོད་བཞིན། །སྡོད་པ་ལ་རྟེན་པར་བྱེད་པས་ན། སྡོད་པ་ ལ་བརྟེན་པའོ།།སྡོད་པ་ལ་བརྟེན་པར་བྱེད་པར་མི་འདོད་བཞིན་ཏེ། སྡོད་པས་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ལས་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ སྐད་ཅིག་ཀྱང་ལྟོས་མེད།།དངོས་པོ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་འཇིག་པ་ཡིན་ཞིང་དེ་ཡང་གལ་ཏེ་མི་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་རྟག་ཏུ་དངོས་པོ་མེད་པས་དངོས་པོའི་ འབྱུང་བ་སྟེ།སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་དེ་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན། འཇིག་པའི་རང་བཞིན་དུའོ། །དེ་ཡང་གང་གི་ཚེ་སྐད་ཅིག་མ་དེར་ཡང་མི་འགྱུར་བ་ དེའི་ཚེ།དངོས་པོ་འཇོམས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་པ་ཡོད་པ་མེད་པར་འཇིག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་འཇིག་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་ དངོས་བོ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་ཡང་དངོས་པོར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། དེ་ལྟར་མེད་ཡོད་ཇི་ལྟར་རུང་། དངོས་པོ་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར་ན། འགའ་ཞིག་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར། གང་དེ་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་དངོས་པོ་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་ པའམ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན།འཇིག་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བདག་ཉིད་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང་འཇིག་པའི་རྒྱུས་འཇིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ། དེ་ལྟར་ན་དངོས་ པོ་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར།འཇིག་པའི་རྒྱུ་དོན་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར། གང་དག་དེ་ཡོད་གཞན་ལྟོས་མེད། །གང་དག་དངོས་པོ་གང་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ། དེ་དག་དེ་དངོས་ལ་ངེས་ཡིན། །དཔེར་ན་འབྲས་བུའི་ལས་ལ་སྟེ། །འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ ལ་ཐ་མའི་ཚོགས་པ་གགས་བྱེད་པ་ནི་སྲིད་མ་ཡིན།དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་པ་ནི་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་འཇིག་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ལས་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ལེའུ་སྟེ་ བཞི་པའོ།

例如彼即生灭者，凡于生已即有坏灭自性者，即是生灭者。如不欲依住，由依于住故，名依住。不欲依于住，由住不成坏灭自性。如是由于前位无所待故，即是坏灭自性者。
虽如是，若刹那亦无待，事物不生。无事物之坏灭，彼亦若由不欲故一切时成，尔时于一刹那亦即是事物自性，由常无事物故事物生起，即生亦于任何时不成。
此非如是，由无遍知事物自性故。彼事如是成，为坏灭自性。彼亦若时于彼刹那亦不成时，由无具坏事相等坏灭则坏灭不应理故，事物不成坏灭性。故事物有性成坏灭自性不应理，如是则必定是事物刹那性。
若于刹那性亦成事物时，如是无有云何应理？事物若不成无常，由无某故，彼于何亦不应理。又事物或由自性坏灭或非，若是坏灭性者则不待少许坏灭因，由自即是彼自性故。若非坏灭自性，则不为坏灭因所坏，如是由事物任何时亦不坏故，坏灭因无义。
故，彼等有彼无待他，彼等于何事无所待，彼等于彼事定是，如于果业，于作果最后聚无障碍不可能。诸事物坏灭由无所待故，任何时亦不成非坏灭性而住。
此为《量理论释》他义比量品第四。

། །།ཕལ་ཆེར་སྐལ་བ་མེད་ཉིད་དང་། །དུས་ལ་སྡོད་པ་མེད་པ་དང་། །གོམས་པའི་ཕྱིར་ནི་མདོར་བསྡུས་ནས། །ཁོ་བོས་དཀའ་འགྲེལ་འདི་བྱས་སོ། །སྨྲ་བ་ཆེན་པོ་སློབ་དཔོན་ལྷ་དབང་བློས་མཛད་པ་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་དཀའ་འགྲེལ་རྫོགས་སོ།

大多缘分缺乏故，
时无住留故，
为习练故略摄，
我作此难释。
大论师天主慧造《量理论释难解》圆满。
【说明：这是一段藏文著作的结尾偈颂和跋文。前四句为四句偈，作者说明著书缘由：因众生缘分微薄、时不我待，为修习之故而作此略释。最后一句是跋文，说明此书是由天主慧论师所造的《量理论释难解》。】

། །།བོད་ཀྱི་དཔལ ་ལྷ་བཙན་པོ་ལྷ་བཙུན་པ་བྱང་ཆུབ་འོད་ཀྱི་བཀའ་ལུང་གིས།

依藏地吉祥天王天子菩提光之敕令。
【说明：这是一段藏文著作的序言，说明此书是依据西藏吉祥天王天子菩提光（བྱང་ཆུབ་འོད）的命令而作。】
